TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 1
Mô hình nguyên t ca Thomson:
Nguyên t giống như một chiếc bánh ngt mn khô bên trong, các mu mn
khô biu diễn các electron mang điện tích âm khối ợng và kích thước rt nh so
vi nguyên t. Phn còn li ca bánh biu din phn còn li ca nguyên t mang điện
tích dương, nặng gn bng nguyên t chiếm gần như toạn b không gian nguyên t.
Mô hình nguyên t ca Rutherford:
- Thí nghim tán x ht alpha
Năm 1911, Ernest Rutherford phát hiện ht nhân nguyên t khi thc hin thí nghim bn phá mt
vàng mng bng chùm ht alpha phát ra t radium.
Ernest Rutherford
Hình v phi cnh
Hình v mt ct
Thí nghim v tán x ht alpha
Rutherford dùng mt ngun phóng x alpha, c th radium, đặt trong mt hp bng chì khe h
hẹp để to ra chùm ht alpha nh. Ông bn chùm ht alpha vào mt lá vàng cc mng sao cho nó có th xem
như một lp nguyên t vàng. Sau vàng ông đt mt màn chn hunh quang hình vòng cung ph hp cht
km sunfua (ZnS). Hp cht này s phát sáng khi va chm vi các hạt tích điện trong thí nghim này là ht
alpha.
Da vào v trí xut hin nhng chm sáng, Rutherford nhn thấy đa số ht alpha bay xuyên qua lá vàng
mng với hướng di chuyển không đổi. Mt s ht alpha b lệch hướng, chng tva chạm trước khi bay ra
khi vàng. mt s rt ít ht alpha bật ngược tr li vi góc tán x lớn hơn 90 đ do va chm trc din
vi mt vt mang khối lượng nào đó. “Điều này giống như bạn bn súng vào mt t giy mng và thy vài
viên đạn quay ngược v phía bạn”, Rutherford mô tả li kết qu thí nghim một cách đầy hình tượng.
Rutherford cho rng mt s ht alpha b lch hưng do chu tác đng ca mt ng ln điện tích dương tập
trung trong mt không gian rt nh trung tâm nguyên t vàng. Các electron ca nguyên t quay quanh lõi
trung tâm, giống như các nh tinh quay quanh Mt tri. Phn lõi y đưc gi là ht nhân nguyên t.
Rutherford thc hin các phép toán đ ưc ng kích thưc ca ht nhân. Ông nhn thy ch ln bng
khoảng 1/100.000 ch thưc nguyên t. Do đó, nguyên t ch yếu là không gian trng.
- Mô hình ngun t ca Rutherford:
Rutherford đ xut mô hình hành tinh nguyên t vi ni dung bn như sau:
THÍ NGHIMN X HT ALPHA
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 2
(1) Nguyên t gm mt ht nhân chiếm th tích cc nh chính gia, tại đó tập trung điện tích dương và
gần như toàn bộ khối lượng nguyên t,
(2) Xung quanh ht nhân có các electron chuyển động theo qu đạo giống như các hành tinh quay quanh
Mt tri.
(3) Tổng điện tích âm ca các electron bng tổng điện tích dương của hạt nhân nên bình thường nguyên
t trung hòa v điện.
Các mô hình nguyên t qua các thi kì:
MÔ HÌNH
NGUYÊN
T
Mô hình nguyên
tử của Joseph
John Thompson
(Năm 1904)
Mô hình nguyên tử
của Ernest
Rutherford
(Năm 1911)
Mô hình đám mây
điện tử của
Schrödinger và
Heisenberg
(Năm 1926)
NI DUNG
CƠ BẢN
- Nguyên t mt
khi cầu tích điện
dương, trong đó các
điện tích dương
được phân b đều
khp khi cu.
- Các electron
các hạt tích điện âm,
được phân b ngu
nhiên chìm trong
khi cầu tích đin
dương, giống như
các ht nho trong
mt cái bánh.
- Nguyên t mt ht
nhân nhỏ, dày đặc
tích điện dương nằm
trung tâm.
- Các electron tích điện
âm quay quanh ht
nhân theo các qu đạo,
giống như các hành
tinh quay quanh mt
tri.
- Phn ln th tích ca
nguyên t không
gian trng, vi ht
nhân chiếm rt ít
không gian trung
tâm.
- Đám mây xác
suất: các electron
được tả bởi các
đám mây xác suất,
tức chúng thể
bất kỳ vị trí nào
xung quanh hạt
nhân, với xác suất
tìm thấy cao hơn
một số vùng nhất
định.
- Nguyên bt
định Heisenberg:
Không th xác định
đồng thi v trí
động lượng ca mt
electron với độ
chính xác tuyệt đối.
- Hàm sóng: V trí
và năng ng ca
các electron được
mô t bng hàm
ng
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 3
BNG
CHNG
Thí nghim vi ng
tia cathode phát
hin ra electron, mt
loi ht nh hơn
nhiu so vi nguyên
t. Thompson nhn
ra rng nguyên t
không th hạt
bn không th chia
cắt như người ta
từng nghĩ.
Thí nghim tán x
ht alpha: Bn các
ht alpha vào mt
vàng mng và quan sát
s tán x ca chúng.
Rutherford nhn ra
rng phn ln khi
ng ca nguyên t
tp trung mt ht
nhân nhỏ, tích điện
dương.
Gii thích chính xác
các vch quang ph
ca các nguyên t
phân t phc tp.
- Các thí nghim
tán x nhiu x
phù hp vi d đoán
của hình học
ng t.
HN CH
- Không th gii
thích ti sao các
electron không b
hút vào trung tâm
tích điện dương của
nguyên t.
- Không gii thích
được hiện tượng
quang ph.
- Không gii thích
được tính bn vng
ca nguyên t.
- Không gii thích
được các mức năng
ng ca electron
s to thành quang ph
vch.
- Khó hình dung hơn
các hình c điển
như của Bohr hay
Rutherford da
trên xác sut và hàm
sóng.
Cu to ht nhân:
Cu to ht nhân Silic gm 14 neutron và 14 proton
Ht nhân ca nguyên t nào có kí hiu ging vi kí hiu ca nguyên t đó.
Tng quát
A
Z
X
Trong đó Z là s hiu nguyên t; A là s khi ca nguyên t; X là kí hiu ca nguyên t.
Cu to ht nhân: Ht nhân
A
Z
X
gm Z proton mang đin ch dương (A Z) neutron không mang
điện.
Proton và neutron gi chung là nucleon. Ht nhân có A nucleon.
Đin tích ca ht nhân
Ze+
NUCLEON VÀ KÍ HIU HT NN
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 4
Đồng v:
Đồng vị là những nguyên tử có cùng số proton nhưng khác số neutron số khối A cũng khác nhau.
Nhng hạt nhân đồng v tính cht hóa hc hoàn toàn giống nhau nhưng nh chất vt thì khác
nhau.
Đồng khối là những nguyên tử có cùng số nueclon nhưng khác số proton.
Hydrogen 3 đồng vị đó hydrogen thường
1
1
H,
hydrogen nặng hay còn gọi hạt deuterium
2
1
H
(hay
2
1
D)
và hydrogen siêu nặng hay còn gọi là hạt tritium
3
1
H
(hay
3
1
T).
S khi trung bình
1 1 2 2 3 3 n n
1n
x A x A x A ... x A
A
100
x ... x 100%
+ + + +
=
+ + =
Trong đó
1 2 3 n
x x x, ,…, x,
t l phn
trăm của đồng v
1 2 3 n
A , A , A ,..., A .
Ví d: Trong t nhiên clo có 2 đồng v
35
17
Cl
chiếm
75,4%
37
17
Cl
chiếm
24,6%
thì clo có s khi
trung bình là
Cl
75,4.35 24,6.37
A 35,5.
100
+
==
Đơn vị khối lượng ht nhân:
1 amu =
1
12
khối lượng nguyên t đồng v
12
6
C
(amu viết tt là u).
27
2
MeV
1 amu 1,66054.10 kg 931,5 .
c
==
Bán kính ht nhân:
Công thức tính bán kính hạt nhân
1
15
3
R 1,2.10 A m
=
Hạt quark:
Hạt nucleon vẫn chưa phải hạt nhỏ nhất, còn có các hạt nhỏ bé hơn cấu tạo lên các nucleon gọi hạt
quark.
Tinh thể 10
-2
m Phân t 10
-9
m Nguyên t 10
-10
m Hạt nhân 10
-14
m Proton 10
-15
m Electron 10
-18
m
ch thước ca một số hạt vi mô
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 5
CÂU HI TRC NGHIM NHIU PHƯƠNG ÁN LA CHN
Câu 1: Trong thí nghiệm tán xạ alpha, bản chất hạt alpha là hạt nhân
A.
4
2
He.
B.
3
1
H.
C.
14
7
N.
D.
7
3
Li.
Câu 2: Trong thí nghiệm tán xạ alpha, để nhận biết hướng tán xạ của hạt alpha người ta dùng
A.
CaO.
B.
ZnS.
C.
24
H SO .
D.
23
Fe O .
Câu 3: Thí nghiệm tán xạ alpha đã chứng tỏ rằng
A. các điện tích dương của nguyên tử tập trung ở một không gian rất nhỏ ở trung tâm nguyên tử.
B. các điện tích dương của nguyên tử phân bố đều trong nguyên tử.
C. các điện tích âm của nguyên tử tập trung một không gian rất nhỏ ở trung tâm nguyên tử.
D. các điện tích âm của nguyên tử phân bố đều trong nguyên tử.
Câu 4: Hạt nhân có cấu tạo gồm các hạt
A. proton và neutron. B. proton và electron.
C. neutron và nucleon. D. nucleon và electron.
Câu 5: Hạt nhân có kí hiệu
A
Z
X
với Z là
A. số eletron của hạt nhân. B. số nucleon của hạt nhân.
C. số neutron của hạt nhân. D. số protron của hạt nhân.
Câu 6: Một hạt nhân có kí hiệu
A
Z
X
với A được gọi là
A. số khối. B. số electron. C. số proton. D. số neutron
Câu 7: Số neutron trong hạt nhân
A
Z
X
A. A. B. A + Z. C. Z. D. A Z.
Câu 8: Nucleon là tên gọi chung của proton và
A. neutron. B. electron. C. neutrino. D. pozitron.
Câu 9: Hạt nhân
12
6
C
được tạo thành bởi các hạt
A. electron và nucleon. B. proton và neutron. C. neutron và electron. D. proton và electron.
Câu 10: Hạt nhân
64
30
Zn
có cấu tạo gồm
A. 30 proton và 64 neutron. B. 64 proton và 30 neutron.
C. 30 proton và 34 neutron. D. 34 proton và 30 neutron
Câu 11: Hạt nhân
244
94
Pu
có số proton
A. 244. B. 94. C. 150. D. 338.
Câu 12: Số nucleon có trong hạt nhân
23
11
Na
A. 23. B. 11. C. 34. D. 12.
Câu 13: Hạt nhân
14
6
C
14
7
N
có cùng
A. điện tích. B. số nucleon. C. số proton. D. số neutron.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 6
Câu 14: Số neutron có trong hạt nhân
210
84
Po
A. 210. B. 84. C. 126. D. 294.
Câu 15: Hạt nhân
238
92
U
được tạo thành bởi hai loại hạt là
A. electron và pozitron. B. neutron và electron. C. proton và neutron. D. pozitron và proton.
Câu 16: Số nucleon có trong hạt nhân
14
6
C
A. 8. B. 20. C. 6. D. 14.
Câu 17: Số proton có trong hạt nhân
239
94
Pu
A. 145. B. 239. C. 333. D. 94.
Câu 18: Hạt nhân nào sau đây có 125 neutron?
A.
23
11
Na.
B.
238
92
U.
C.
222
86
Ra.
D.
209
84
Po.
Câu 19: Một nguyên tử trung hòa hạt nhân giống với một hạt trong chùm tia α. Tổng số hạt nucleon
electron của nguyên tử này là
A. 4. B. 6. C. 2. D. 8.
Hướng dẫn giải
Nguyên tử
4
2
He
có 2 proton, 2 neutron và 2 electron.
Câu 20: Nguyên tử X có 35 proton, 35 electron, 45 neutron. Số khối của nguyên tử X là
A. 80. B. 105. C. 70. D. 35
Hướng dẫn giải
Số khối của nguyên tử là tổng số proton và neutron.
Số khối của nguyên tử X là A = 35 + 45 = 80.
Câu 21: Tổng số hạt p, n, e của một nguyên tử bằng 155. Số hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang điện
là 33. Số khối của hạt nhân nguyên tử là
A. 108. B. 148. C. 188. D. 150.
Hướng dẫn giải
Tổng số hạt của nguyên tử là A + Z = 155 (1)
Số hạt mang điện là 2Z
Số hạt không mang điện của nguyên tử là A – Z
Có 2Z (A Z) = 33 (2)
Từ (1) và (2) được A = 108.
Câu 22: Ht nhân X cha 2p và 1n, ht nhân Y cha 3p và 5n. Ký hiu 2 ht nhân trên là
A.
3
2
X
5
3
Y.
B.
3
2
X
8
3
Y.
C.
1
2
X
5
3
Y.
D.
2
3
X
3
8
Y.
Hướng dẫn giải
Ht nhân chứa 2p 1n đưc ký hiu là
3
2
X,
ht nhân cha 3p 5n đưc ký hiu là
8
3
Y.
Câu 23: Đồng vị những nguyên tử hạt nhân có cùng số
A. proton nhưng khác số nucleon. B. nucleon nhưng khác sneutron.
C. nucleon nhưng khác sproton. D. neutron nhưng khác sproton.
Câu 24: Chọn phương án sai. Những nguyên tử đồng vị của nhau có cùng
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 7
A. số proton. B. số electron. C. tính chất hóa học. D. tính chất vật lí.
Câu 25: Trong dãy kí hiệu các hạt nhân sau:
14 19 56 56 17 20 23 22
7 9 26 27 8 10 11 10
A, B, E, F, G, H, I, K.
Các hạt nhân là đồng vị của
nhau là
A. A, G và B. B. H và K. C. H, I và K. D. E và F
Hướng dẫn giải
Đồng vị là những nguyên tử có cùng số proton nhưng khác số neutron.
Câu 26: Đơn vị khối lượng nguyên tử
A. amu bằng khối lượng của một nguyên tử
1
1
H.
B. amu bằng khối lượng của một hạt nhân nguyên tử
12
6
C.
C. amu bằng
1
12
khối lượng của một hạt nhân nguyên tử
12
6
C.
D. amu bằng
1
12
khối lượng của một nguyên tử
12
6
C.
Câu 27: Đơn vị nào sau đây không phải là đơn vị khối lượng ht nhân?
A. kg. B.
2
MeV
.
c
C. u. D.
2
MeV.c .
Câu 28: Một hạt nhân có kí hiệu
A
Z
X.
Gọi e là độ lớn điện tích nguyên tố. Điện tích của hạt nhân là
A. +Ae. B. +(A + Z)e. C. +Ze. D. +(A Z)e.
Câu 29: Biết độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6 10 C.
=
Đin tích ca ht nhân
14
6
C
A.
6C.+
B.
14 C.+
C.
19
9,6 10 C.
+
D.
19
12,8 10 C.
+
Hướng dẫn giải
Điện tích của hạt nhân là +Ze = +6.1,6.10
-19
= +9,6.10
-19
C.
Câu 30: Biết số Avogadro 6,02.10
23
mol
-1
, khối lượng mol của hạt nhân argon
40
18
Ar
40 gam/mol. Số
neutron trong 1,6 gam
40
18
Ar
A.
22
2,2.10
hạt. B.
22
1,2.10
hạt. C.
22
5,3.10
hạt. D.
22
4,4.10
hạt
Hướng dẫn giải
Số neutron có trong 1,6 gam
40
18
Ar
( )
23 22
1,6
.6,02.10 . 40 18 5,3.10
40
−=
hạt.
Câu 31: Cho
23 -1
A
N =6,02.10 mol .
Số nguyên tử có trong 102 gam
60
27
Co
A.
23
2,952.10
hạt. B.
23
1,595.10
hạt. C.
24
4,592.10
hạt. D.
24
1,023.10
hạt.
Hướng dẫn giải
Số nguyên tử có trong 102 gam
60
27
Co
23 24
102
.6,02.10 1,023.10
60
=
hạt.
Câu 32: Sử dụng công thức về n kính hạt nhân với
( )
1
15
3
R 1,2 10 A m .
=
Bán kính hạt nhân
207
82
Pb
lớn hơn
bán kính hạt nhân
27
13
Al
A. hơn 2,5 lần. B. hơn 2 lần. C. gần 2 lần. D. 1,5 lần.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 8
Hướng dẫn giải
Tỉ số giữa bán kính hạt nhân Pb và bán kính hạt nhân Al là
1
1
3
3
Pb
1
3
Al
A
207
1,97.
27
A

==


Câu 33: Cho công thc tính bán kính ht nhân có s khi A là
( )
1
15
3
R 1,2 10 A m .
=
Bán kính ca ht nhân
243
95
Am
15
x.10
m. Giá trị x gần nhất với giá trị nào sau đây?
A. 7,5. B. 8,2. C. 6,7. D. 5,9.
Câu 34: Cho công thc tính bán kính ht nhân có s khi A là
( )
1
15
3
R 1,2 10 A m
=
. Coi ht nhân hình cu.
Th tích ca ht nhân
159
65
Tb
A.
42 3
1,15.10 (m )
. B.
44 3
1,75.10 (m )
. C.
47 3
1,15.10 (m )
. D.
34 3
1,65.10 (m )
.
Hướng dẫn giải
Bán kính hạt nhân là
11
15 15
3
5
3
1
R .1,2 10 A 1,2 10 5 6,51 .9 10 m
−−
= = =
Thể tích của hạt nhân là
( )
3 15 3 42 3
44
V R 6,5.10 1,15.10 m .
33
−−
= = =
Câu 35: Oxygen có 3 đồng v
16
8
O
(chiếm 99,76%),
17
8
O
(chiếm 0,04%) và
18
8
O
(chiếm 0,2%). Khối lượng
của nguyên tử
16
8
O,
17
8
O
18
8
O
lần lượt 15,99491 u, 16,9991 u 17,9992 u. Nguyên tử khối trung bình
của oxygen
A. 15,6668 amu. B. 15,9993 amu. C. 16,0001 amu. D. 16,0056 amu.
Hướng dẫn giải
Nguyên tử khối trung bình của O là
1 1 2 2 3 3
A .x A .x A .x
15,9949.99,76% 16,9991.0,04% 17,9992.0,2%
15,9993 u.
100% 100%
++
++
==
Câu 36: Biết độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6 10 C.
=
Ht nhân
25
12
Mg
có điện tích bng
A.
18
3,84 10 C.
B.
18
1,92 10 C.
C.
19
2,08 10 C.
D.
18
5,92 10 C.
Hướng dẫn giải
Ht nhân
25
12
Mg
s hạt mang điện tích ht nhân là Z = 12 nên q= +12e. Hạt nhân khi đó điện tích là
19 18
q 12 1,6 10 1,92 10 C.
−−
= =
Câu 37: S proton có trong 16 gam
16
8
O
là bao nhiêu? cho rng
23
A
N 6,023.10=
ht.
A.
24
4,28 10
. B.
24
4,82 10
. C.
23
4,28 10
. D.
23
4,82 10
.
Hướng dẫn giải
S ht nhân có trong 16 gam
16
8
O
AA
m 16
N N N
A 32
= =
S proton có trong 16 gam
16
8
O
23 24
PA
m 16
N 8N 8 N 8 6,023.10 4,82.10
A 32
= = =
ht.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 9
Câu 38: Nguyên t X tng s ht (p, n, e) là 48, trong đó s hạt mang đin nhiều hơn s ht không mang
điện là 16. S ht proton trong nguyên t X là
A. 15. B. 16. C. 17. D. 18.
Hướng dẫn giải
Gi s ht proton, neutron, electron có trong X lần lượt là P, N và E.
Trong đó P = E (do nguyên tử trung hoà v điện).
Tng s ht trong nguyên t X là 48 nên P + N + E = 48 hay 2P + N = 48 (1).
Trong nguyên t X, s hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang điện là 16 nên
(P + E) N = 16 hay 2P N = 16 (2).
Lấy (1) + (2) được 4P = 64
P = 16.
Vy s ht proton ca nguyên t X là 16.
Câu 39: Biết s Avogadro
23
A
N 6,02 10 /mol,=
khối lượng mol ca sodium
( )
23
11
Na
23 gam/mol.
S
neutron có trong
11,5
gam
23
11
Na
A.
25
8,8 10 .
B.
25
1,2 10 .
C.
23
36,12 10 .
D.
23
2,2 10 .
Hướng dẫn giải
S ht nguyên t
23
11
Na
23 23
A
m 11,5
N .N 6,02.10 3,01.10
M 23
= = =
S ht neutron là
( )
23
N 23 11 N 36,12 10 .
= =
Câu 40: Biết
27
1u 1,66055 10 kg,
=
khối lượng ca ht nhân helium
( )
4
2
He
e
m 4,0015u.=
Tng s
nucleon có trong
1 mg
helium là
A.
22
3 10 .
B.
20
1,5 10 .
C.
23
5 10 .
D.
20
6 10 .
Hướng dẫn giải
Vì khối lượng ht nhân xp x bng khối lượng nguyên t.
S ht
4
2
He
6
20
27
He
m 10
N 1,5.10
m 4,0015 1,66055.10
= = =
S nucleon
20
N 4N 6 10
= =
Câu 41: Th ch ca mt mol cht điều kin tiêu chun
22,4 L.
Biết s Avogadro
23
A
N 6,02 10 /mol.=
S neutron có trong
11,2 mL
khí helium
( )
4
2
He
điều kin tiêu chun là
A.
20
3,01 10 .
B.
20
6,02 10 .
C.
24
1,806 10 .
D.
20
12,04 10 .
Hướng dẫn giải
S ht nguyên t
4
2
He
3
23 20
A
V 11,2.10
N .N .6,02.10 3,01.10
22,4 22,4
= = =
S ht neutron
20
N 2N 6,02 10
= =
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 10
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 11
CÂU HI TRC NGHIM ĐÚNG SAI
Câu 1: Hình v bên dưới minh ha thí nghim dùng ht alpha bn phá mt lá vàng mng.
T thí nghim, các nhà khoa học rút ra được các kết qu:
Phát biu
Đ S
a. Phn ln các ht alpha xuyên thng qua tm vàng mng, chng t nguyên t rất đặc theo đúng
mô hình ca Thompson.
S
b. Mt s ít ht alpha b lch khỏi phương ban đầu cho thy các hạt alpha đã tương tác với các ht
mang điện dương trong nguyên tử.
Đ
c. Phn ln ht alpha xuyên qua tm vàng mng, chng t các điện tích dương p hân b đều trong
nguyên t.
S
d. Mt s ít ht alpha b chệch hướng góc lớn hơn
o
90 ,
chng t phần điện tích dương tập trung
vùng rt nh trong nguyên t.
Đ
ng dn gii
a. Trong nguyên t s có nhng vùng trng, các ht alpha có th xuyên qua mà không tương tác với
nguyên t vàng.
Câu 2: Trong thí nghim tán x ht
, chùm ht
động năng lớn phát ra t ngun phóng x được
bn vào lá vàng mng. Kết qu cho thy hu hết các ht
đi thẳng nhưng có một s ít b lch so với hướng
truyền ban đầu (b tán x) vi các góc lệc khác nhau. Trong đó, có những ht
b tán x góc lớn hơn
90
.
Phát biu
Đ S
a. Hu hết c ht
đi thng, xuyên qua vàng mng chng t phần điện tích dương phần
điện tích âm trong nguyên t vàng phân b hai rìa nguyên t còn toàn b bên trong nguyên t
không gian trng rng.
S
b. Mt s ít các ht
b n x vi các góc lc khác nhau chng t các ht
y đã tương tác với
các hạt nhân mang đin tích ơng nm trong ngun t ng.
Đ
c. Mt s rt ít các ht
bay đến gn ht nhân ng theo phương ni tâm hai ht nhân th b
bật ngược tr li.
Đ
d. T thí nghim tán x ht
, các nhà khoa hc có th đánh giá đưc kích thưc ht nhân vào c
10
10 m.
S
ng dn gii
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 12
d. Ht nhân nguyên t kích thước nm trong vùng gii hn bi bán kính c
15
10 m.
Câu 3: Hình bên minh ha cu to ca mt ht nhân
X.
Biết độ lớn điện tích nguyên t
e.
Phát biu
Đ S
a. Kí hiu ca ht nhân là
4
3
X.
S
b. Điện tích ca ht nhân là
q 7e.=+
S
c. Nguyên t
X
đứng v trí th
3
trong bng h thng tun hoàn.
Đ
d. S hạt mang điện ca
X
nhiều hơn số ht trung hòa v điện là
1.
S
ng dn gii
a. Nguyên t này có 3 proton và 4 neutron. Kí hiu là
7
3
X.
b. Điện tích là
q 3e.=+
d. S hạt mang điện là 3 và s ht trung hoà v điện là 4.
Câu 4: Khi nói về hạt nhân nguyên tử. Trong các phát biểu dưới đây,phát biểu nào là đúng, phát biu
nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Hạt nhân có nguyên tử số Z thì chứa Z proton.
Đ
b. Số nucleon bằng số khối A của hạt nhân.
Đ
c. Số neutron N bằng hiệu số khối A và số proton Z.
Đ
d. Hạt nhân trung hòa về điện.
S
ng dn gii
a. Hạt nhân có nguyên tử số Z thì chứa Z proton
b. Snucleon bằng số khối A của hạt nhân.
c. Số neutron N bằng hiệu số khối A và số proton Z.
d. Hạt nhân mang điện dương.
Câu 5: Một hạt nhân nguyên tử có kí hiệu
19
9
X.
Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng,
phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. X là nguyên tố có số thứ tự 19 trong bảng hệ thống tuần hoàn.
S
b. Hạt nhân này có 19 nucleon.
Đ
c. Hạt nhân này có 9 proton 10 neutron.
Đ
d. Hạt nhân này có 9 proton 9 electron.
S
ng dn gii
a.
19
9
X
là nguyên tố số thứ tự 9 trong bảng hệ thống tuần hoàn.
b. Hạt nhân
19
9
X
có 19 nucleon.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 13
c. Hạt nhân
19
9
X
Z 9proton
N A Z 10neutron
=
= =
d. Hạt nhân
19
9
X
Z 9proton
N A Z 10neutron
=
= =
Câu 6: Mt ht nhân nguyên thiu
55
25
Mn.
Trong các phát biểu dưới đây, phát biu nào đúng,
phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Nguyên t Mn đứng ô s 55 trong bng h thng tun hoàn.
S
b. Ht nhân
55
25
Mn
có điện tích
25 e+
Đ
c. Ht nhân
55
25
Mn
chứa 30 nucleon không mang điện.
Đ
d. Nguyên t
55
25
Mn
có 25 electron quay quanh ht nhân.
Đ
ng dn gii
a. Nguyên t Mn đứng ô s 55 trong bng h thng tun hoàn.
b. Ht nhân
55
25
Mn
Z 25.=
Nên ht nhân
55
25
Mn
có điện tích
25 e .+
c. S hạt không mang điện
N A Z 55 25 30neutron.= = =
d. Ht nhân
55
25
Mn
Z 25.=
Câu 7: Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Các đồng v phóng x đều không bn.
Đ
b. Các nguyên t mà ht nhân có cùng s proton nhưng có số neutron khác nhau gọi là đồng v.
Đ
c. Các đồng v ca cùng mt nguyên t có s neutron khác nhau nên tính cht hoá hc khác nhau.
S
d. Các hạt nhân đồng v có điện tích ging nhau.
Đ
Câu 8: Cho ba hạt nhân X, Y, Z có các đặc điểm sau:
Hạt nhân X có 9 proton và 10 neutron.
Hạt nhân Y có tất cả 20 nucleon trong đó có 11 nucleon trung hòa.
Hạt nhân Z có 10 nucleon mang điện và 10 nucleon trung hòa.
Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. X và Y là hai hạt nhân đồng vị.
Đ
b. X và Z có cùng điện tích.
S
c. Y và Z có cùng số khối.
Đ
d. Y và Z có bán kính xấp xỉ bằng nhau.
Đ
ng dn gii
Từ giữa kiện đề bài, ta biết được cu to hiu của các hạt nhân:
Hạt nhân X có tt cả 19 nucleon, gồm 9 proton 10 neutron hiệu
19
9
X
.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 14
Hạt nhân Y có tất cả 20 nucleon, gồm 9 proton và 11 neutron kí hiệu là
20
9
Y
.
Hạt nhân Z có tất cả 20 nucleon gồm 10 proton và 10 neutron kí hiệu là
20
10
Z
a. Hạt nhân X và Y là hai hạt nhân đồng vị.
b. Hạt nhân X có điện tích + 9e, hạt nhân Z có điện tích + 10e
c. Hạt nhân Y và Z có cùng số khối là 20
d. Hạt nhân Y Z cùng số khối nên bán kính xấp xỉ bằng nhau theo công thức
( )
15 1/3
R 1,2.10 m .A
=
Câu 9: Mt ht nhân nguyên t hiu
27
60
Co.
Biết đin tích nguyên t 1,6.10
-19
C. Trong các phát
biu dưới đây, phát biu nào là đúng, phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Nguyên t Co đứng ô s 27 trong bng h thng tun hoàn.
Đ
b. Ht nhân
27
60
Co
có điện tích là 4,32.10
-18
C.
Đ
c. Ht nhân
27
60
Co
có 60 nucleon.
Đ
d. Trong 3 gam
27
60
Co
có 9,182.10
22
proton.
S
ng dn gii
b. Điện tích của hạt nhân là
19 18
Ze 27.1,6.10 4,32.10 C
−−
+ = + =
d. Số proton có trong 3 gam
27
60
Co
23 23
3
.6,02.10 .27 8,127.10
60
=
proton.
Câu 10: Mt ht nhân nguyên t hiu
231
91
Pa
(Protactini). Biết điện tích nguyên t
19
1,6.10 C
.
Trong các phát biu dưới đây, phát biu nào là đúng, phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Nguyên t Pa đứng ô s 231 trong bng h thng tun hoàn.
S
b. Ht nhân
231
91
Pa
có s eletron là 91.
S
c. Ht nhân
231
91
Pa
có 140 neutron.
Đ
d. Trong 4,62 gam
231
91
Pa
có 2,78124.10
24
nucleon.
Đ
Hướng dẫn giải
d. Số nucleon có trong 4,62 gam
231
91
Pa
23 24
4,62
.6,02.10 .231 2,78124.10
231
=
nucleon.
Câu 11: Cho ht nhân nguyên t
197
79
Au
(vàng). Biết điện tích nguyên t
19
1,6.10 C
. Trong các phát
biu dưới đây, phát biu nào là đúng, phát biu nào là sai?
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân
197
79
Au
mang điện tích dương.
Đ
b. Ht nhân
197
79
Au
có 197 nucleon.
Đ
c. Ht nhân
197
79
Au
có 79 neutron.
S
d. Cho công thc nh n kính ht nhân
( )
1
15
3
R 1,2 10 A m .
=
Khi ng proton neutron xp
x bng 1 amu vi 1amu = 1,66054.10
-27
kg. Khi ng riêng ca ht nhân
197
79
Au
bằng
18 3
.37,98.10 kg/m
S
Hướng dẫn giải
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 15
d. Bán kính hạt nhân là
11
15 15
3
5
3
1
6,982.10 m.R 1,2 10 A 1,2 10 197
−−
= = =
.
Thể tích của hạt nhân là
( )
3 15 3 42 3
44
V R 6,982.10 1,426.10 m .
33
−−
= = =
Khối lượng riêng của hạt nhân là
27
17 3
42
m 197.1,66054.10
D 2,294.10 kg/m .
V 1,426.10
= = =
Câu 12: Ht nhân Urani
238
92
U
có khối lượng 119 gam. Biết số Avogadro
23 1
6,02.10 mol
, khối lượng
mol của urani
238
92
U
là 238 g/mol.
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân Urani
238
92
U
238 nucleon, trong đó có 92 proton.
Đ
b. So vi ht nhân Uranium
235
92
U
thì ht nhân Urani
238
92
U
có nhiều hơn 1 neutron.
S
c. S ht
238
U
có trong 119 gam
23
3,01.10
ht.
Đ
d. S neutron trong 119 gam urani
238
92
U
25
2,2.10
ht.
S
Hướng dẫn giải
b. Ht nhân Uranium 143 neutron, ht nhân Urani 146 neutron. Do đó ht nhân Urani nhiều hơn 3
neutron.
c. S ht
238
U
có trong 119 gam
238
23 23
U
119
N .6,02.10 3,01.10
238
==
ht.
d. S neutron trong 119 gam urani
238
92
U
là
238
25
notron U
N 146.N 4,4.10==
ht
Câu 13: Một đồng v ca nguyên t oxygen ht nhân
17
8
O.
Biết độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6.10 C.
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân này có
17
neutron.
S
b. Bán kính ht nhân xp x
15
3,1.10 m.
Đ
c. Nguyên t này mang điện tích là
18
q 1,28.10 C.
=+
S
d. Ht nhân
17
7
X
là đồng v ca ht nhân
17
8
O.
S
Hướng dẫn giải
a. Ht nhân này có 9 neutron
b. Bán kính
1
15 15
3
R 1,2 10 .17 3,1 10 m.
−−
=
c. Nguyên t trung hoà v đin
( )
q0=
d. Đồng v khi hai ht nhân có cùng s
Z.
Câu 14: Biết s Avogadro
23
A
N 6,02.10=
1
mol
khi ng ca ht nhân bng s khi ca nó. Mt
ht nhân Aluminlum ký hiu nguyên t
27
13
Al
có khi lưng 0,27 gam.
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân Aluminlum có s hiu nguyên t là 13 thì cha 13 proton.
Đ
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 16
b. S neutron trong ht nhân Aluminlum ít hơn số proton.
S
c. Trong ht nhân Aluminlum có 13 proton, 14 neutron, 27 nucleon.
Đ
d. S proton có trong 0,027 gam
27
13
Al
23
7,826.10
ht.
Đ
Hướng dẫn giải
a. Ht nhân Aluminlum có s hiu nguyên t là 13 thì cha 13 proton.
b.
Z 13,N 14==
nên s neutron nhiều hơn số proton.
c. Trong ht nhân Aluminlum có 13 proton, 14 neutron, 27 nucleon. Ta có
Z 13,N 14,A 27===
d. S proton có trong 0,27 gam
27
13
Al
23 23
p
0,027
n 6,023.10 . .13 7,826.10
27
==
ht
Câu 15: Cho hai hạt nhân X và Y có các đặc điểm sau:
Ht nhân X có 11 proton và 22 nucleon.
Ht nhân Y có có tt c 23 nucleon trong đó có 12 nucleon trung hòa.
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân X có kí hiu nguyên t
22
11
X.
Đ
b. Ht nhân Y có kí hiu nguyên t
23
12
Y.
S
c. Ht nhân X và Y là hai hạt nhân đồng v.
Đ
d. Ht nhân X và Y có bán kính xp x nhau.
S
Hướng dẫn giải
a. Ht nhân X có
Z 11,A 22,N 11.= = =
Ht nhân X có kí hiu nguyên t
22
11
X.
b. Ht nhân Y có
Z 11,A 23,N 12.= = =
Ht nhân Y có kí hiu nguyên t
23
12
Y.
c. Ht nhân X và Y là hai hạt nhân đồng vđều có
Z 11.=
d. Ht nhân X và Y có s khi khác nhau nên bán kính khác nhau.
Câu 16: Bảng dưới đây mô tả s nucleon và điện tích ca mt s hạt nhân tương ứng vi các nguyên t.
Tên nguyên t tương ứng
Đin tích ht nhân
S nucleon
Helium
( )
He
2e+
4
Oxygen
( )
O
8e+
16
Iron
( )
Fe
26e+
56
Uranium
( )
U
92e+
235
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân
He
cha nhiu neutron hơn ht nhân
O.
S
b. Ht nhân
U
cha nhiu proton nht trong s các ht nhân trên.
Đ
c. S neutron ca ht nhân
Fe
nhiu hơn s neutron ca ht nhân
O
18
ht.
S
d. Bán kính ht nhân
U
gp
58,75
ln bán kính ht nhân
He.
S
Hướng dẫn giải
a. Vì Helium có 2 neutron nh hơn Oxygen có 8 neutron.
c. Nhiều hơn 22 ht.
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 17
d.
1
1
3
3
UU
He He
RA
235
3,89.
R A 4


= =




Câu 17: Cho độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6.10 C
=
và nguyên t radium có ht nhân là
226
88
Ra.
Phát biu
Đ S
a. Ht nhân
226
88
Ra
88
proton và
226
neutron.
S
b. Ht nhân
226
88
Ra
có th tích xp x
44 3
10 m .
S
c. Điện tích ca ht nhân
226
88
Ra
bng
17
3,616.10 C.
S
d. Nguyên t
226
88
Ra
có cha
88
electron.
Đ
Hướng dẫn giải
a. Ht nhân có 88 proton và
226 88 138−=
neutron.
b. Th tích
3
1
3 15 42 3
3
44
V R 1,2 10 .226 1,64 10 m .
33
−−

= =


. Điện tích ca ht nhân
226
88
Ra
bng
17
q 88e 1,408 10 C.
= =
d.. Nguyên t
226
88
Ra
có cha
88
electron
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 18
CÂU HI TRC NGHIM TR LI NGN
Câu 1: Calcium nguyên tố đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nên xương răng của con
người. Số proton có trong hạt nhân
40
20
Ca
là bao nhiêu?
ng dn gii
Số proton trong hạt nhân
40
20
Ca
Z 20.=
Câu 2: S ht neutron có trong ht nhân phosporus
31
15
P
là bao nhiêu?
ng dn gii
Số hạt neutron trong hạt nhân
31
15
P
là:
N A Z 31 15 16neutron= = =
.
Câu 3: Ht nhân X hiu nguyên t
A
Z
X
, biết hạt nhân X 10 nucleon mang đin 10 nucleon
trung hòa. Xác định giá tr A trong biu thc trên.
ng dn gii
Hạt nhân X có 10 nucleon mang điện (s proton) và 10 nucleon trung hòa (s neutron) . Giá tr
A 20.=
Câu 4: So vi ht nhân vàng
197
79
Au
thì ht nhân bc
107
47
Ag
có ít hơn bao nhiêu neutron?
ng dn gii
Ht nhân vàng
197
79
Au
có 118 neutron , ht nhân bc
107
47
Ag
có neutron 60.
Ht nhân bc
107
47
Ag
có ít hơn
118 60 58−=
neutron
Câu 5: Ht nhân Natri có kí hiu
23
11
Na.
S nuclon có trong 11,5 gam Na
23
ab,cd.10
. Giá tr ab là bao
nhiêu?
ng dn gii
S mol Na có trong 11,5 gam Na
11,5
n 0,5
23
==
S nguyên t chứa trong đó N = n.N
A
= 0,5.6,02.10
23
= 3,01.10
23
.
Mi nguyên t Na có 23 nuclon, vy trong từng đó nguyên tử thì s nuclon là N’ = N.23 = 69,23.10
23
.
Giá tr ab là 69.
Câu 6: Nguyên t cacbon 2 đồng v bn
12
C
chiếm 98,89%
13
C
chiếm 1,11% trong t nhiên.
Nguyên t khi trung bình ca nguyên t cacbon là bao nhiêu? (Kết qu ly hai ch s có nghĩa)
ng dn gii
12.98,89 13.1,11
C 12,011
100
+
==
Kết qu ly hai ch s có nghĩa 12
Câu 7: Trong t nhiên copper ng) có 2 đng v
63
Cu
65
Cu.
Biết t l s nguyên t ca chúng ln
t là 105:245. nh nguyên t khi trung bình ca
Cu.
ng dn gii
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 19
Cu
63.105 65.245
M 64,4
105 245
+
==
+
Câu 8: Silver
Ag
hai đồng v ổn định: Đồng v
107Ag
khối lượng nguyên t là
106,905095u
vi t l phần trăm
51,83%;
trong khi đồng v
109Ag
khối lượng nguyên t
108,904754u
vi t l
phần trăm
48,17%.
Tính khối lượng trunh bình nguyên t c Silver theo đơn v u. (kết qu làm tròn đến
phn nguyên).
ng dn gii
Khối lượng nguyên t trung bình ca Silver
106,905095u.51,83 108,904754u.48,17
m 107,868331u 108 u.
100
Câu 9: Tng s hạt bản ca 1 nguyên t X 82, trong đó tng s hạt mang điện nhiều hơn s ht
không mang điện là 22. S điện tích ht nhân ca X là bao nhiêu?
ng dn gii
Ta có
2Z N 22
Z 26
2Z + N 82
−=
=
=
Câu 10: Cho độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6.10 C,
=
khối lượng hạt nhân theo đơn vị
u
xp x bng
s khi ca
27
1u 1,66055.10 kg.
=
Trong
119 gam
ht nhân
238
92
U,
25
x.10
ht proton. Tìm
x.
(ly
đến 3 ch s có nghĩa).
ng dn gii
S ht
U
trong
119 gam
33
23
27
U
m 119.10 119.10
N 3,01.10
m 238u 238.1,66055.10
−−
= = = =
ht.
S ht proton
25
p
N 92N 2,77.10=
ht.
Câu 11: Biết số Avogadro
23 1
A
N 6,02 10 mol .
=
Tính số hạt proton trong
3mol
209
84
Po
theo đơn vị
26
10
và kết quả lấy đến 2 chữ số sau dấu phẩy thập phân).
ng dn gii
Trong hạt nhân
209
84
Po
Z 84,=
N A Z 209 84 125= = =
Số proton có trong
3mol
nguyên tử
209
84
Po
23 26
3.84 6,02 10 1,52 10 =
Đáp án
1,52.
Câu 12: Tìm số hạt neutron trong
478 gam
plutonium
239
94
Pu.
Biết số Avogadro
23
A
N 6,02 10 /mol.=
(Đơn vị
26
10
kết quả lấy đến 2 chữ số sau du phẩy thập phân).
ng dn gii
Số hạt nguyên tử Plutonium trong
478 gam
23 24
A
A
m N m 478
n N N 6,02.10 1,204.10 hat.
A N A 239
= = = = =
TÀI LIU CHIA S BI TAILIEUONTHI.ORG
GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 20
Số hạt neutron có trong
478 g
Plutonium
239
94
Pu
( )
24 26
239 94 N 145 1,204.10 1,75.10 neutron = =
Câu 13: Nguyên tố boron có hai đồng vị bền là
10
5
B
có khối lượng nguyên tử là 10,01294 amu và chiếm 19,9% boron trong tự nhiên.
5
10
B
có khối lượng nguyên tử là 11,00931 amu và chiếm 80,1% boron trong tự nhiên.
Tính khối lượng nguyên tử trung bình của nguyên tố boron. (Kết quả tính theo đơn vị amu và lấy đến một
chữ số sau dấu phẩy thập phân).
ng dn gii
Khối lượng nguyên tử trung bình của nguyên tố boron
( ) ( )
B
M 10,01294u .19,9% 11,00931 u .80,1% 10,81103 amu= + =
Kết quả lấy đến một chữ số sau dấu phẩy thập phân 10,8u.
Câu 14: Ht nhân
60
Ni
có điện tích là
28e.+
Có bao nhiêu neutron trong ht nhân
58
Ni?
ng dn gii
Số proton có trong hạt nhân
60
Ni
58
Ni
Z 28=
Số hạt neutron có trong hạt nhân
58
Ni
N A Z 58 28 30= = =
neutron
Câu 15: Uranium một nguyên tố hóa học kim loại màu trắng thuộc nhóm Actinide có cấu tao hạt nhân
238
92
U.
Biết số Avogadro
23
A
N 6,02 10 /mol=
lấy khối lượng của một mol chất đơn nguyên tử tính ra gam
bằng số khối của hạt nhân chất đó. Tính số neutron có trong 59,50 gam
238
92
U
theo đơn vị
26
10
và kết quả lấy
đến một chữ số sau dấu phẩy thập phân.
ng dn gii
Trong hạt nhân
238
92
U
1
Z 92=
,
1 1 1
N A Z 238 92 146= = =
Sneutron trong 59,50 gam
238
92
U
23 25
59,5
N 146 6,02 10 2,2 10
238
= =
neutron.
Đáp án
2,2
Câu 16: Cho độ lớn điện tích nguyên t
19
e 1,6.10 C
xem ht nhân có dng hình cu. Mật độ điện
tích (giá tr điện tích trong
3
1 m )
ca ht nhân iron
56
26
Fe,
theo đơn vị
25
10
và kết quả lấy đến hai chữ số sau
dấu phẩy thập phân.
ng dn gii
Mật độ điện tích
19 19
25 3
3
1
3
15
3
q 26.1,6.10 26.1,6.10
1,03.10 C / m
4
V
4
R
1,2.10 .56
3
3
Câu 17: Lithium một nguyên tố có nhiều công dụng, được sử dụng trong chế tạo máy bay trong một
số loại pin nhất định. Pin Lithium-Ion (pin Li-Ion) đang ngày càng phổ biến, nỗ cung cp năng lượng cho cuộc
sống của hàng triệu người mỗi ngày thông qua các thiết bị như máy nh ch tay, điện thoại di động, xe
Hybrid, xe điện,... nhờ trọng lượng nhẹ, cùng cp ng lượng cao khả năng sạc lại. c định số nucleon có
trong
3,7185 L
7
3
Li
điều kiện chuẩn
( )
0
25 C, 1 bar
. ơn vị
23
10
kết quả lấy đến 2 chữ số sau dấu phẩy
thập phân).

Preview text:


TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 1
THÍ NGHIỆM TÁN XẠ HẠT ALPHA
Mô hình nguyên tử của Thomson:
 Nguyên tử giống như một chiếc bánh ngọt có mận khô bên trong, các mẩu mận
khô biểu diễn các electron mang điện tích âm có khối lượng và kích thước rất nhỏ so
với nguyên tử. Phần còn lại của bánh biểu diễn phần còn lại của nguyên tử mang điện
tích dương, nặng gần bằng nguyên tử và chiếm gần như toạn bộ không gian nguyên tử.
Mô hình nguyên tử của Rutherford:
- Thí nghiệm tán xạ hạt alpha
 Năm 1911, Ernest Rutherford phát hiện hạt nhân nguyên tử khi thực hiện thí nghiệm bắn phá một lá
vàng mỏng bằng chùm hạt alpha phát ra từ radium. Ernest Rutherford
Hình vẽ phối cảnh Hình vẽ mặt cắt
Thí nghiệm về tán xạ hạt alpha
 Rutherford dùng một nguồn phóng xạ alpha, cụ thể là radium, đặt trong một hộp bằng chì có khe hở
hẹp để tạo ra chùm hạt alpha nhỏ. Ông bắn chùm hạt alpha vào một lá vàng cực mỏng sao cho nó có thể xem
như một lớp nguyên tử vàng. Sau lá vàng ông đặt một màn chắn huỳnh quang hình vòng cung phủ hợp chất
kẽm sunfua (ZnS). Hợp chất này sẽ phát sáng khi va chạm với các hạt tích điện – trong thí nghiệm này là hạt alpha.
 Dựa vào vị trí xuất hiện những chấm sáng, Rutherford nhận thấy đa số hạt alpha bay xuyên qua lá vàng
mỏng với hướng di chuyển không đổi. Một số hạt alpha bị lệch hướng, chứng tỏ có va chạm trước khi bay ra
khỏi lá vàng. Có một số rất ít hạt alpha bật ngược trở lại với góc tán xạ lớn hơn 90 độ do va chạm trực diện
với một vật mang khối lượng nào đó. “Điều này giống như bạn bắn súng vào một tờ giấy mỏng và thấy vài
viên đạn quay ngược về phía bạn”, Rutherford mô tả lại kết quả thí nghiệm một cách đầy hình tượng.
Rutherford cho rằng một số hạt alpha bị lệch hướng do chịu tác động của một lượng lớn điện tích dương tập
trung trong một không gian rất nhỏ ở trung tâm nguyên tử vàng. Các electron của nguyên tử quay quanh lõi
trung tâm, giống như các hành tinh quay quanh Mặt trời. Phần lõi này được gọi là hạt nhân nguyên tử.
Rutherford thực hiện các phép toán để ước lượng kích thước của hạt nhân. Ông nhận thấy nó chỉ lớn bằng
khoảng 1/100.000 kích thước nguyên tử. Do đó, nguyên tử chủ yếu là không gian trống.
- Mô hình nguyên tử của Rutherford:
Rutherford đề xuất mô hình hành tinh nguyên tử với nội dung cơ bản như sau:
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 2
(1) Nguyên tử gồm một hạt nhân chiếm thể tích cực nhỏ ở chính giữa, tại đó tập trung điện tích dương và
gần như toàn bộ khối lượng nguyên tử,
(2) Xung quanh hạt nhân có các electron chuyển động theo quỹ đạo giống như các hành tinh quay quanh Mặt trời.
(3) Tổng điện tích âm của các electron bằng tổng điện tích dương của hạt nhân nên bình thường nguyên tử trung hòa về điện.
Các mô hình nguyên tử qua các thời kì: Mô hình đám mây Mô hình nguyên Mô hình nguyên tử Mô hình nguyên điện tử của tử của Joseph của Ernest tử của Niels Bohr Schrödinger và John Thompson Rutherford (Năm 1913) Heisenberg (Năm 1904) (Năm 1911) MÔ HÌNH (Năm 1926) NGUYÊN TỬ
- Nguyên tử là một - Nguyên tử có một hạt - Quỹ đạo dừng: - Đám mây xác
khối cầu tích điện
nhân nhỏ, dày đặc và các electron quay suất: các electron
dương, trong đó các tích điện dương nằm ở quanh hạt nhân được mô tả bởi các
điện tích dương trung tâm.
trong các quỹ đạo đám mây xác suất,
được phân bố đều - Các electron tích điện xác định mà không tức là chúng có thể ở khắp khối cầu.
âm quay quanh hạt phát ra năng lượng. bất kỳ vị trí nào
- Các electron là nhân theo các quỹ đạo, - Mỗi quỹ đạo xung quanh hạt
các hạt tích điện âm, giống như các hành dừng tương ứng nhân, với xác suất
được phân bố ngẫu tinh quay quanh mặt với một mức năng tìm thấy cao hơn ở
nhiên và chìm trong trời. lượng cụ
thể. một số vùng nhất khối cầu tích điện
Electron chỉ có thể định. NỘI DUNG
- Phần lớn thể tích của dương, giống như
tồn tại ở các mức - Nguyên lý bất CƠ BẢN nguyên tử là không
các hạt nho trong gian trống, với hạt năng lượng này. định Heisenberg: một cái bánh.
nhân chiếm rất ít - Sự phát xạ và Không thể xác định
không gian ở trung hấp thụ
năng đồng thời vị trí và tâm. lượng:
Khi động lượng của một
electron chuyển từ electron với độ
quỹ đạo này sang chính xác tuyệt đối.
quỹ đạo khác, nó sẽ - Hàm sóng: Vị trí
phát ra hoặc hấp và năng lượng của
thụ một lượng năng các electron được
lượng cụ thể dưới mô tả bằng hàm dạng photon. sóng
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 3
Thí nghiệm với ống Thí nghiệm tán xạ Quang phổ của Giải thích chính xác
tia cathode và phát hạt alpha: Bắn các hydro: Mô hình các vạch quang phổ
hiện ra electron, một hạt alpha vào một lá của Bohr đã giải của các nguyên tử và
loại hạt nhỏ hơn vàng mỏng và quan sát thích chính xác phân tử phức tạp.
nhiều so với nguyên sự tán xạ của chúng. các vạch quang BẰNG - Các thí nghiệm
tử. Thompson nhận Rutherford nhận ra phổ của nguyên tử CHỨNG
tán xạ và nhiễu xạ
ra rằng nguyên tử rằng phần lớn khối hydro bằng cách sử phù hợp với dự đoán
không thể là hạt cơ lượng của nguyên tử dụng các mức năng của mô hình cơ học
bản không thể chia tập trung ở một hạt lượng rời rạc của lượng tử.
cắt như người ta nhân nhỏ, tích điện các electron. từng nghĩ. dương.
- Không thể giải - Không giải thích - Gặp khó khăn khi - Khó hình dung hơn
thích tại sao các được tính bền vững áp dụng cho các các mô hình cổ điển
electron không bị của nguyên tử.
nguyên tử phức tạp như của Bohr hay
hút vào trung tâm - Không giải thích có nhiều electron. Rutherford vì nó dựa HẠN CHẾ
tích điện dương của được các mức năng - Thiếu cơ sở lý trên xác suất và hàm nguyên tử.
lượng của electron và thuyết của vật lý sóng.
- Không giải thích sự tạo thành quang phổ lượng tử hiện đại
được hiện tượng vạch. quang phổ.
NUCLEON VÀ KÍ HIỆU HẠT NHÂN
Cấu tạo hạt nhân:
Cấu tạo hạt nhân Silic gồm 14 neutron và 14 proton
 Hạt nhân của nguyên tử nào có kí hiệu giống với kí hiệu của nguyên tử đó. A X  Tổng quát Z
 Trong đó Z là số hiệu nguyên tử; A là số khối của nguyên tử; X là kí hiệu của nguyên tố.
 Cấu tạo hạt nhân: Hạt nhân A X gồm Z proton mang điện tích dương và (A – Z) neutron không mang Z điện.
 Proton và neutron gọi chung là nucleon. Hạt nhân có A nucleon. +Ze
 Điện tích của hạt nhân là
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 4 Đồng vị:
 Đồng vị là những nguyên tử có cùng số proton nhưng khác số neutron → số khối A cũng khác nhau.
 Những hạt nhân đồng vị có tính chất hóa học hoàn toàn giống nhau nhưng tính chất vật lý thì khác nhau.
 Đồng khối là những nguyên tử có cùng số nueclon nhưng khác số proton.
Hydrogen có 3 đồng vị đó là hydrogen thường 1H, hydrogen nặng hay còn gọi là hạt deuterium 2 H 1 1
(hay 2 D) và hydrogen siêu nặng hay còn gọi là hạt tritium 3 H (hay 3T). 1 1 1 
x A + x A + x A + ... + x A 1 1 2 2 3 3 n nA =  100
Số khối trung bình  Trong đó x , x , x
,…, x là tỉ lệ phần 1 2 3 n
x + ... + x = 100%1 n
trăm của đồng vị A , A , A ,..., A . 1 2 3 n
Ví dụ: Trong tự nhiên clo có 2 đồng vị là 35 Cl chiếm 75,4% và 37 Cl chiếm 24,6% thì clo có số khối 17 17 75, 4.35 + 24, 6.37 trung bình là A = = Cl 35,5. 100
Đơn vị khối lượng hạt nhân: 1 1 amu =
khối lượng nguyên tử đồng vị 12 C (amu viết tắt là u). 6 12 − MeV 27
1 amu = 1, 66054.10 kg = 931, 5 . 2 c
Bán kính hạt nhân: 115 3 R = 1, 2.10 A m
Công thức tính bán kính hạt nhân  Hạt quark:
Hạt nucleon vẫn chưa phải là hạt nhỏ nhất, còn có các hạt nhỏ bé hơn cấu tạo lên các nucleon gọi là hạt quark.
Tinh thể 10-2 m Phân tử 10-9 m Nguyên tử 10-10 m Hạt nhân 10-14 m Proton 10-15 m Electron 10-18 m
Kích thước của một số hạt vi mô
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 5
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM NHIỀU PHƯƠNG ÁN LỰA CHỌN
Câu 1: Trong thí nghiệm tán xạ alpha, bản chất hạt alpha là hạt nhân A. 4 He. B. 3 H. C. 14 N. D. 7 Li. 2 1 7 3
Câu 2: Trong thí nghiệm tán xạ alpha, để nhận biết hướng tán xạ của hạt alpha người ta dùng A. CaO. B. ZnS. C. H SO . D. Fe O . 2 4 2 3
Câu 3: Thí nghiệm tán xạ alpha đã chứng tỏ rằng
A. các điện tích dương của nguyên tử tập trung ở một không gian rất nhỏ ở trung tâm nguyên tử.
B.
các điện tích dương của nguyên tử phân bố đều trong nguyên tử.
C.
các điện tích âm của nguyên tử tập trung một không gian rất nhỏ ở trung tâm nguyên tử.
D.
các điện tích âm của nguyên tử phân bố đều trong nguyên tử.
Câu 4: Hạt nhân có cấu tạo gồm các hạt A. proton và neutron.
B. proton và electron.
C. neutron và nucleon.
D. nucleon và electron.
Câu 5: Hạt nhân có kí hiệu A X với Z là Z
A. số eletron của hạt nhân.
B. số nucleon của hạt nhân.
C. số neutron của hạt nhân.
D. số protron của hạt nhân.
Câu 6: Một hạt nhân có kí hiệu A X với A được gọi là Z A. số khối. B. số electron. C. số proton. D. số neutron
Câu 7: Số neutron trong hạt nhân A X là Z A. A. B. A + Z. C. Z. D. A – Z.
Câu 8: Nucleon là tên gọi chung của proton và A. neutron. B. electron. C. neutrino. D. pozitron.
Câu 9: Hạt nhân 12 C được tạo thành bởi các hạt 6
A. electron và nucleon. B. proton và neutron.
C. neutron và electron.
D. proton và electron.
Câu 10: Hạt nhân 64 Zn có cấu tạo gồm 30
A. 30 proton và 64 neutron.
B. 64 proton và 30 neutron.
C. 30 proton và 34 neutron.
D. 34 proton và 30 neutron
Câu 11: Hạt nhân 244 Pu có số proton là 94 A. 244. B. 94. C. 150. D. 338.
Câu 12: Số nucleon có trong hạt nhân 23 Na là 11 A. 23. B. 11. C. 34. D. 12.
Câu 13: Hạt nhân 14 C và 14 N có cùng 6 7 A. điện tích. B. số nucleon. C. số proton. D. số neutron.
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 6
Câu 14: Số neutron có trong hạt nhân 210 Po là 84 A. 210. B. 84. C. 126. D. 294.
Câu 15: Hạt nhân 238 U được tạo thành bởi hai loại hạt là 92
A. electron và pozitron.
B. neutron và electron. C. proton và neutron.
D. pozitron và proton.
Câu 16: Số nucleon có trong hạt nhân 14 C là 6 A. 8. B. 20. C. 6. D. 14.
Câu 17: Số proton có trong hạt nhân 239 Pu là 94 A. 145. B. 239. C. 333. D. 94.
Câu 18: Hạt nhân nào sau đây có 125 neutron? A. 23 Na. B. 238 U. C. 222 Ra. D. 209 Po. 11 92 86 84
Câu 19: Một nguyên tử trung hòa có hạt nhân giống với một hạt trong chùm tia α. Tổng số hạt nucleon và
electron của nguyên tử này là A. 4. B. 6. C. 2. D. 8. Hướng dẫn giải
Nguyên tử 4 He có 2 proton, 2 neutron và 2 electron. 2
Câu 20: Nguyên tử X có 35 proton, 35 electron, 45 neutron. Số khối của nguyên tử X là A. 80. B. 105. C. 70. D. 35 Hướng dẫn giải
Số khối của nguyên tử là tổng số proton và neutron.
Số khối của nguyên tử X là A = 35 + 45 = 80.
Câu 21: Tổng số hạt p, n, e của một nguyên tử bằng 155. Số hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang điện
là 33. Số khối của hạt nhân nguyên tử là A. 108. B. 148. C. 188. D. 150. Hướng dẫn giải
Tổng số hạt của nguyên tử là A + Z = 155 (1)
Số hạt mang điện là 2Z
Số hạt không mang điện của nguyên tử là A – Z Có 2Z – (A – Z) = 33 (2)
Từ (1) và (2) được A = 108.
Câu 22: Hạt nhân X chứa 2p và 1n, hạt nhân Y chứa 3p và 5n. Ký hiệu 2 hạt nhân trên là A. 3 X và 5 Y. B. 3 X và 8 Y. C. 1X và 5 Y. D. 2 X và 3 Y. 2 3 2 3 2 3 3 8 Hướng dẫn giải
Hạt nhân chứa 2p và 1n được ký hiệu là 3 X, hạt nhân chứa 3p và 5n được ký hiệu là 8 Y. 2 3
Câu 23: Đồng vị là những nguyên tử mà hạt nhân có cùng số
A. proton nhưng khác số nucleon.
B. nucleon nhưng khác số neutron.
C. nucleon nhưng khác số proton.
D. neutron nhưng khác số proton.
Câu 24: Chọn phương án sai. Những nguyên tử là đồng vị của nhau có cùng
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 7 A. số proton. B. số electron.
C. tính chất hóa học.
D. tính chất vật lí.
Câu 25: Trong dãy kí hiệu các hạt nhân sau: 14 19 56 56 17 20 23 22 A, B, E, F, G, H, I,
K. Các hạt nhân là đồng vị của 7 9 26 27 8 10 11 10 nhau là A. A, G và B. B. H và K. C. H, I và K. D. E và F Hướng dẫn giải
Đồng vị là những nguyên tử có cùng số proton nhưng khác số neutron.
Câu 26: Đơn vị khối lượng nguyên tử là
A. amu bằng khối lượng của một nguyên tử 1H. 1
B. amu bằng khối lượng của một hạt nhân nguyên tử 12 C. 6
C. amu bằng 1 khối lượng của một hạt nhân nguyên tử 12 C. 6 12
D. amu bằng 1 khối lượng của một nguyên tử 12 C. 6 12
Câu 27: Đơn vị nào sau đây không phải là đơn vị khối lượng hạt nhân? MeV A. kg. B. . C. u. D. 2 MeV.c . 2 c
Câu 28: Một hạt nhân có kí hiệu A X. Gọi e là độ lớn điện tích nguyên tố. Điện tích của hạt nhân là Z A. +Ae. B. +(A + Z)e. C. +Ze. D. +(A – Z)e. −
Câu 29: Biết độ lớn điện tích nguyên tố 19 e = 1, 6 10
C.Điện tích của hạt nhân 14 C là 6 − − A. 6 + C. B. 1 + 4 C. C. 19 9 + ,610 C. D. 19 1 + 2,810 C. Hướng dẫn giải
Điện tích của hạt nhân là +Ze = +6.1,6.10-19 = +9,6.10-19 C.
Câu 30: Biết số Avogadro là 6,02.1023mol-1, khối lượng mol của hạt nhân argon 40 Ar là 40 gam/mol. Số 18
neutron trong 1,6 gam 40 Ar là 18 A. 22 2, 2.10 hạt. B. 22 1,2.10 hạt. C. 22 5,3.10 hạt. D. 22 4, 4.10 hạt Hướng dẫn giải Số neutron có trong 1, 6 1,6 gam 40 Ar là 23 .6, 02.10 .(40 −18) 22 = 5,3.10 hạt. 18 40 Câu 31: Cho 23 -1 N =6,02.10 mol . Co là A
Số nguyên tử có trong 102 gam 60 27 A. 23 2,952.10 hạt. B. 23 1, 595.10 hạt. C. 24 4,592.10 hạt. D. 24 1, 023.10 hạt. Hướng dẫn giải
Số nguyên tử có trong 102 102 gam 60 Co là 23 24
.6, 02.10 = 1, 023.10 hạt. 27 60 1
Câu 32: Sử dụng công thức về bán kính hạt nhân với 15 − 3 R = 1, 2 10
A (m). Bán kính hạt nhân 207Pb lớn hơn 82
bán kính hạt nhân 27 Al là 13 A. hơn 2,5 lần. B. hơn 2 lần. C. gần 2 lần. D. 1,5 lần.
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 8 Hướng dẫn giải 1 1 3  
Tỉ số giữa bán kính hạt nhân Pb và bán kính hạt nhân Al là 3 A 207 Pb = =1,97.   1  27  3 AAl 1
Câu 33: Cho công thức tính bán kính hạt nhân có số khối A là 15 − 3 R = 1, 2 10
A (m). Bán kính của hạt nhân 243 Am − là 15 x.10
m. Giá trị x gần nhất với giá trị nào sau đây? 95 A. 7,5. B. 8,2. C. 6,7. D. 5,9. 1
Câu 34: Cho công thức tính bán kính hạt nhân có số khối A là 15 − 3 R = 1, 2 10
A (m). Coi hạt nhân hình cầu.
Thể tích của hạt nhân 159 Tb là 65 − − − − A. 42 3 1,15.10 (m ) . B. 44 3 1, 75.10 (m ) . C. 47 3 1,15.10 (m ) . D. 34 3 1, 65.10 (m ) . Hướng dẫn giải 1 1 Bán kính hạt nhân là 15 − 15 − 3 − 5 3 1 R = 1, 2 10  A = 1, 210  5 1 9 = 6, 5.10 . m
Thể tích của hạt nhân là 4 4 3 V = R  = ( 1 − 5 6,5.10 )3 4 − 2 3 =1,15.10 m . 3 3
Câu 35: Oxygen có 3 đồng vị là 16 O (chiếm 99,76%), 17 O (chiếm 0,04%) và 18 O (chiếm 0,2%). Khối lượng 8 8 8
của nguyên tử 16O, 17 O và 18O lần lượt là 15,99491 u, 16,9991 u và 17,9992 u. Nguyên tử khối trung bình 8 8 8 của oxygen là A. 15,6668 amu. B. 15,9993 amu. C. 16,0001 amu. D. 16,0056 amu. Hướng dẫn giải
Nguyên tử khối trung bình của O là A .x + A .x + A .x
15,9949.99, 76% +16,9991.0, 04% +17,9992.0, 2% 1 1 2 2 3 3 = =15,9993 u. 100% 100% −
Câu 36: Biết độ lớn điện tích nguyên tố là 19 e = 1, 6 10
C. Hạt nhân 25 Mg có điện tích bằng 12 − − − − A. 18 3,84 10 C. B. 18 1,92 10 C. C. 19 2, 0810 C. D. 18 5, 92 10 C. Hướng dẫn giải
Hạt nhân 25 Mg có số hạt mang điện tích hạt nhân là Z = 12 nên q= +12e. Hạt nhân khi đó có điện tích là 12 1 − 9 1 − 8 q = 12 1, 6 10 =1,9210 C.
Câu 37: Số proton có trong 16 gam 16 O là bao nhiêu? cho rằng 23 N = 6, 023.10 hạt. 8 A A. 24 4, 2810 . B. 24 4,82 10 . C. 23 4, 2810 . D. 23 4,82 10 . Hướng dẫn giải m 16
Số hạt nhân có trong 16 gam 16 O là N =  N =  N 8 A A A 32 m 16
Số proton có trong 16 gam 16 O là 23 24 N = 8N = 8  N = 8
6,023.10  4,82.10 hạt. 8 P A A 32
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 9
Câu 38: Nguyên tử X có tổng số hạt (p, n, e) là 48, trong đó số hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang
điện là 16. Số hạt proton trong nguyên tử X là A. 15. B. 16. C. 17. D. 18. Hướng dẫn giải
Gọi số hạt proton, neutron, electron có trong X lần lượt là P, N và E.
Trong đó P = E (do nguyên tử trung hoà về điện).
Tổng số hạt trong nguyên tử X là 48 nên P + N + E = 48 hay 2P + N = 48 (1).
Trong nguyên tử X, số hạt mang điện nhiều hơn số hạt không mang điện là 16 nên
(P + E) – N = 16 hay 2P – N = 16 (2).
Lấy (1) + (2) được 4P = 64  P = 16.
Vậy số hạt proton của nguyên tử X là 16.
Câu 39: Biết số Avogadro là 23
N = 6, 02 10 /mol, khối lượng mol của sodium ( 23 Na là 23 gam/mol. Số 11 ) A
neutron có trong 11,5gam 23 Na là 11 A. 25 8,8 10 . B. 25 1, 2 10 . C. 23 36,12 10 . D. 23 2, 2 10 . Hướng dẫn giải m 11,5
Số hạt nguyên tử 23 Na là 23 23 N = .N = 6,02.10 = 3,01.10 11 A M 23 Số hạt neutron là  = ( − ) 23 N 23 11 N = 36,12 1  0 . − Câu 40: Biết 27 1u = 1, 6605510
kg, khối lượng của hạt nhân helium ( 4 He là m = 4,0015u. Tổng số 2 ) e
nucleon có trong 1 mg helium là A. 22 3 1  0 . B. 20 1,510 . C. 23 5 1  0 . D. 20 6 1  0 . Hướng dẫn giải
Vì khối lượng hạt nhân xấp xỉ bằng khối lượng nguyên tử. 6 m 10− Số hạt 4 He là 20 N = = =1,5.10 2 27 m 4, 0015 1, 66055.10− He Số nucleon 20 N = 4N = 6 1  0
Câu 41: Thể tích của một mol chất ở điều kiện tiêu chuẩn là 22, 4 L. Biết số Avogadro là 23 N = 6, 02 10 /mol. A
Số neutron có trong 11, 2 mL khí helium ( 4 He ở điều kiện tiêu chuẩn là 2 ) A. 20 3, 0110 . B. 20 6, 02 10 . C. 24 1,806 10 . D. 20 12, 04 10 . Hướng dẫn giải 3 V 11, 2.10−
Số hạt nguyên tử 4 He là 23 20 N = .N = .6, 02.10 = 3, 01.10 2 A 22, 4 22, 4 Số hạt neutron 20 N = 2N = 6, 02 10
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 10
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 11
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM ĐÚNG SAI
Câu 1: Hình vẽ bên dưới minh họa thí nghiệm dùng hạt alpha bắn phá một lá vàng mỏng.
Từ thí nghiệm, các nhà khoa học rút ra được các kết quả: Phát biểu Đ – S
a. Phần lớn các hạt alpha xuyên thẳng qua tấm vàng mỏng, chứng tỏ nguyên tử rất đặc theo đúng S mô hình của Thompson.
b. Một số ít hạt alpha bị lệch khỏi phương ban đầu cho thấy các hạt alpha đã tương tác với các hạt Đ
mang điện dương trong nguyên tử.
c. Phần lớn hạt alpha xuyên qua tấm vàng mỏng, chứng tỏ các điện tích dương p hân bố đều trong S nguyên tử.
d. Một số ít hạt alpha bị chệch hướng ở góc lớn hơn o
90 , chứng tỏ phần điện tích dương tập trung Đ
ở vùng rất nhỏ trong nguyên tử. Hướng dẫn giải
a. Trong nguyên tử sẽ có những vùng trống, các hạt alpha có thể xuyên qua mà không tương tác với nguyên tử vàng.
Câu 2: Trong thí nghiệm tán xạ hạt  , chùm hạt  có động năng lớn phát ra từ nguồn phóng xạ được
bắn vào lá vàng mỏng. Kết quả cho thấy hầu hết các hạt  đi thẳng nhưng có một số ít bị lệch so với hướng
truyền ban đầu (bị tán xạ) với các góc lệc khác nhau. Trong đó, có những hạt  bị tán xạ ở góc lớn hơn 90 . Phát biểu Đ – S
a. Hầu hết các hạt  đi thẳng, xuyên qua lá vàng mỏng chứng tỏ phần điện tích dương và phần
điện tích âm trong nguyên tử vàng phân bố ở hai rìa nguyên tử còn toàn bộ bên trong nguyên tử là S không gian trống rỗng.
b. Một số ít các hạt  bị tán xạ với các góc lệc khác nhau chứng tỏ các hạt  này đã tương tác với Đ
các hạt nhân mang điện tích dương nằm trong nguyên tử vàng.
c. Một số rất ít các hạt  bay đến gần hạt nhân vàng theo phương nối tâm hai hạt nhân có thể bị Đ bật ngược trở lại.
d. Từ thí nghiệm tán xạ hạt  , các nhà khoa học có thể đánh giá được kích thước hạt nhân vào cỡ S 10 10− m. Hướng dẫn giải
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 12
d. Hạt nhân nguyên tử có kích thước nằm trong vùng giới hạn bởi bán kính cỡ 15 10− m.
Câu 3: Hình bên minh họa cấu tạo của một hạt nhân X. Biết độ lớn điện tích nguyên tố là e. Phát biểu Đ – S
a. Kí hiệu của hạt nhân là 4 X. S 3
b. Điện tích của hạt nhân là q = 7 + e. S
c. Nguyên tố X đứng vị trí thứ 3 trong bảng hệ thống tuần hoàn. Đ
d. Số hạt mang điện của X nhiều hơn số hạt trung hòa về điện là 1. S Hướng dẫn giải
a. Nguyên tố này có 3 proton và 4 neutron. Kí hiệu là 7 X. 3 b. Điện tích là q = 3 + e.
d. Số hạt mang điện là 3 và số hạt trung hoà về điện là 4.
Câu 4: Khi nói về hạt nhân nguyên tử. Trong các phát biểu dưới đây,phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân có nguyên tử số Z thì chứa Z proton. Đ
b. Số nucleon bằng số khối A của hạt nhân. Đ
c. Số neutron N bằng hiệu số khối A và số proton Z. Đ
d. Hạt nhân trung hòa về điện. S Hướng dẫn giải
a. Hạt nhân có nguyên tử số Z thì chứa Z proton
b. Số nucleon bằng số khối A của hạt nhân.
c. Số neutron N bằng hiệu số khối A và số proton Z.
d. Hạt nhân mang điện dương.
Câu 5: Một hạt nhân nguyên tử có kí hiệu 19 X. Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, 9
phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. X là nguyên tố có số thứ tự 19 trong bảng hệ thống tuần hoàn. S
b. Hạt nhân này có 19 nucleon. Đ
c. Hạt nhân này có 9 proton và 10 neutron. Đ
d. Hạt nhân này có 9 proton và 9 electron. S Hướng dẫn giải
a. 19 X là nguyên tố có số thứ tự 9 trong bảng hệ thống tuần hoàn. 9
b. Hạt nhân 19 X có 19 nucleon. 9
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 13 Z = 9proton c. Hạt nhân 19 X có  9 N = A − Z =10neutron Z = 9proton d. Hạt nhân 19 X có  9 N = A − Z =10neutron
Câu 6: Một hạt nhân nguyên tử có ký hiệu 55 Mn. Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, 25
phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Nguyên tố Mn đứng ở ô số 55 trong bảng hệ thống tuần hoàn. S
b. Hạt nhân 55 Mn có điện tích 2 + 5 e Đ 25
c. Hạt nhân 55 Mn chứa 30 nucleon không mang điện. Đ 25
d. Nguyên tử 55 Mn có 25 electron quay quanh hạt nhân. Đ 25 Hướng dẫn giải
a. Nguyên tố Mn đứng ở ô số 55 trong bảng hệ thống tuần hoàn.
b. Hạt nhân 55 Mn có Z = 25. Nên hạt nhân 55 Mn có điện tích 2 + 5 e . 25 25
c. Số hạt không mang điện N = A − Z = 55 − 25 = 30neutron.
d. Hạt nhân 55 Mn có Z = 25. 25
Câu 7: Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Các đồng vị phóng xạ đều không bền. Đ
b. Các nguyên tử mà hạt nhân có cùng số proton nhưng có số neutron khác nhau gọi là đồng vị. Đ
c. Các đồng vị của cùng một nguyên tố có số neutron khác nhau nên tính chất hoá học khác nhau. S
d. Các hạt nhân đồng vị có điện tích giống nhau. Đ
Câu 8: Cho ba hạt nhân X, Y, Z có các đặc điểm sau:
Hạt nhân X có 9 proton và 10 neutron.
Hạt nhân Y có tất cả 20 nucleon trong đó có 11 nucleon trung hòa.
Hạt nhân Z có 10 nucleon mang điện và 10 nucleon trung hòa.
Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. X và Y là hai hạt nhân đồng vị. Đ
b. X và Z có cùng điện tích. S
c. Y và Z có cùng số khối. Đ
d. Y và Z có bán kính xấp xỉ bằng nhau. Đ Hướng dẫn giải
Từ giữa kiện đề bài, ta biết được cấu tạo và kí hiệu của các hạt nhân:
Hạt nhân X có tất cả 19 nucleon, gồm 9 proton và 10 neutron ký hiệu là 19 X . 9
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 14
Hạt nhân Y có tất cả 20 nucleon, gồm 9 proton và 11 neutron kí hiệu là 20 Y . 9
Hạt nhân Z có tất cả 20 nucleon gồm 10 proton và 10 neutron kí hiệu là 20 Z 10
a. Hạt nhân X và Y là hai hạt nhân đồng vị.
b. Hạt nhân X có điện tích + 9e, hạt nhân Z có điện tích + 10e
c. Hạt nhân Y và Z có cùng số khối là 20
d. Hạt nhân Y và Z có cùng số khối nên có bán kính xấp xỉ bằng nhau theo công thức = ( 1 − 5 ) 1/3 R 1, 2.10 m .A
Câu 9: Một hạt nhân nguyên tử có ký hiệu 60 Co. Biết điện tích nguyên tố là 1,6.10-19C. Trong các phát 27
biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Nguyên tố Co đứng ở ô số 27 trong bảng hệ thống tuần hoàn. Đ
b. Hạt nhân 60 Co có điện tích là 4,32.10-18 C. Đ 27
c. Hạt nhân 60 Co có 60 nucleon. Đ 27
d. Trong 3 gam 60 Co có 9,182.1022 proton. S 27 Hướng dẫn giải − −
b. Điện tích của hạt nhân là 19 18 +Ze = 2 + 7.1,6.10 = 4,32.10 C 3
d. Số proton có trong 3 gam 60 Co là 23 23
.6, 02.10 .27 = 8,127.10 proton. 27 60 −
Câu 10: Một hạt nhân nguyên tử có ký hiệu 231Pa (Protactini). Biết điện tích nguyên tố là 19 1, 6.10 C . 91
Trong các phát biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Nguyên tố Pa đứng ở ô số 231 trong bảng hệ thống tuần hoàn. S
b. Hạt nhân 231Pa có số eletron là 91. S 91
c. Hạt nhân 231Pa có 140 neutron. Đ 91
d. Trong 4,62 gam 231Pa có 2,78124.1024 nucleon. Đ 91 Hướng dẫn giải 4, 62
d. Số nucleon có trong 4,62 gam 231Pa là 23 24
.6, 02.10 .231 = 2, 78124.10 nucleon. 91 231 −
Câu 11: Cho hạt nhân nguyên tử 197 Au (vàng). Biết điện tích nguyên tố là 19 1, 6.10 C . Trong các phát 79
biểu dưới đây, phát biểu nào là đúng, phát biểu nào là sai? Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân 197 Au mang điện tích dương. Đ 79
b. Hạt nhân 197 Au có 197 nucleon. Đ 79
c. Hạt nhân 197 Au có 79 neutron. S 79 1
d. Cho công thức tính bán kính hạt nhân 15 − 3 R = 1, 2 10
A (m). Khối lượng proton và neutron xấp
xỉ bằng 1 amu với 1amu = 1,66054.10-27 kg. Khối lượng riêng của hạt nhân 197 Au bằng S 79 18 3 37,98.10 kg/m . Hướng dẫn giải
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 15 1 1 − − − d. Bán kính hạt nhân là 15 15 3 5 3 1 R = 1, 2 10
A =1,210 197 = 6,982.10 m.. 4 4
Thể tích của hạt nhân là 3 V = R  = ( 1 − 5 6,982.10 )3 4 − 2 3 =1,426.10 m . 3 3 27 m 197.1, 66054.10−
Khối lượng riêng của hạt nhân là 17 3 D = = = 2,294.10 kg/m . 42 V 1, 426.10−
Câu 12: Hạt nhân Urani 238 U có khối lượng 119 gam. Biết số Avogadro là 23 1
6, 02.10 mol− , khối lượng 92
mol của urani 238 U là 238 g/mol. 92 Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân Urani 238 U có 238 nucleon, trong đó có 92 proton. Đ 92
b. So với hạt nhân Uranium 235 U thì hạt nhân Urani 238 U có nhiều hơn 1 neutron. S 92 92
c. Số hạt 238 U có trong 119 gam là 23 3, 01.10 hạt. Đ
d. Số neutron trong 119 gam urani 238 U là 25 2, 2.10 hạt. S 92 Hướng dẫn giải
b. Hạt nhân Uranium có 143 neutron, hạt nhân Urani 146 neutron. Do đó hạt nhân Urani nhiều hơn 3 neutron. 119
c. Số hạt 238 U có trong 119 gam 23 23 N = .6, 02.10 = 3,01.10 hạt. U238 238
d. Số neutron trong 119 gam urani 238 U là 25 N =146.N = 4,4.10 hạt 92 notron U238
Câu 13: Một đồng vị của nguyên tử oxygen có hạt nhân là 17 O. Biết độ lớn điện tích nguyên tố là 8 19 e 1, 6.10−  C. Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân này có 17 neutron. S
b. Bán kính hạt nhân xấp xỉ 15 3,1.10 m. Đ
c. Nguyên tử này mang điện tích là 18 q = 1 + ,28.10 C. S
d. Hạt nhân 17 X là đồng vị của hạt nhân 17 O. S 7 8 Hướng dẫn giải
a. Hạt nhân này có 9 neutron 1 − − b. Bán kính 15 15 3
R = 1, 2 10 .17  3,110 m.
c. Nguyên tử trung hoà về điện (q = 0)
d. Đồng vị khi hai hạt nhân có cùng số Z.
Câu 14: Biết số Avogadro 23 N = 6, 02.10 1
mol− và khối lượng của hạt nhân bằng số khối của nó. Một A
hạt nhân Aluminlum ký hiệu nguyên tử 27 Al có khối lượng 0,27 gam. 13 Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân Aluminlum có số hiệu nguyên tử là 13 thì chứa 13 proton. Đ
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 16
b. Số neutron trong hạt nhân Aluminlum ít hơn số proton. S
c. Trong hạt nhân Aluminlum có 13 proton, 14 neutron, 27 nucleon. Đ
d. Số proton có trong 0,027 gam 27 Al là 23 7,826.10 hạt. Đ 13 Hướng dẫn giải
a. Hạt nhân Aluminlum có số hiệu nguyên tử là 13 thì chứa 13 proton.
b. Z =13, N =14 nên số neutron nhiều hơn số proton.
c. Trong hạt nhân Aluminlum có 13 proton, 14 neutron, 27 nucleon. Ta có Z =13, N =14, A = 27 0, 027
d. Số proton có trong 0,27 gam 27 Al là 23 23 n = 6, 023.10 . .13 = 7,826.10 hạt 13 p 27
Câu 15: Cho hai hạt nhân X và Y có các đặc điểm sau:
Hạt nhân X có 11 proton và 22 nucleon.
Hạt nhân Y có có tất cả 23 nucleon trong đó có 12 nucleon trung hòa. Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân X có kí hiệu nguyên tử 22 X. Đ 11
b. Hạt nhân Y có kí hiệu nguyên tử 23 Y. S 12
c. Hạt nhân X và Y là hai hạt nhân đồng vị. Đ
d. Hạt nhân X và Y có bán kính xấp xỉ nhau. S Hướng dẫn giải
a. Hạt nhân X có Z =11, A = 22, N =11. Hạt nhân X có kí hiệu nguyên tử 22 X. 11
b. Hạt nhân Y có Z =11, A = 23, N =12. Hạt nhân Y có kí hiệu nguyên tử 23 Y. 12
c. Hạt nhân X và Y là hai hạt nhân đồng vị vì đều có Z = 11.
d. Hạt nhân X và Y có số khối khác nhau nên bán kính khác nhau.
Câu 16: Bảng dưới đây mô tả số nucleon và điện tích của một số hạt nhân tương ứng với các nguyên tố.
Tên nguyên tố tương ứng
Điện tích hạt nhân Số nucleon Helium (He) 2e + 4 Oxygen (O) 8e + 16 Iron (Fe) 26e + 56 Uranium (U) 92e + 235 Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân He chứa nhiều neutron hơn hạt nhân O. S
b. Hạt nhân U chứa nhiều proton nhất trong số các hạt nhân trên. Đ
c. Số neutron của hạt nhân Fe nhiều hơn số neutron của hạt nhân O là 18 hạt. S
d. Bán kính hạt nhân U gấp 58,75 lần bán kính hạt nhân He. S Hướng dẫn giải
a. Vì Helium có 2 neutron nhỏ hơn Oxygen có 8 neutron. c. Nhiều hơn 22 hạt.
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 17 1 1 3   3 R A  235  d. U U =   =  3,89.   R A    4  He He −
Câu 17: Cho độ lớn điện tích nguyên tố là 19 e = 1, 6.10
C và nguyên tử radium có hạt nhân là 226 Ra. 88 Phát biểu Đ – S
a. Hạt nhân 226 Ra có 88 proton và 226 neutron. S 88 −
b. Hạt nhân 226 Ra có thể tích xấp xỉ 44 3 10 m . S 88 c. Điệ −
n tích của hạt nhân 226 Ra bằng 17 3, 616.10 C. S 88
d. Nguyên tử 226 Ra có chứa 88 electron. Đ 88 Hướng dẫn giải
a. Hạt nhân có 88 proton và 226 − 88 = 138 neutron. 3 1 4 4   − − b. Thể tích 3 15 42 3 3 V = R 
= 1,210 .226  1,6410 m . 3 3   −
. Điện tích của hạt nhân 226 Ra bằng 17 q = 88e = 1, 40810 C. 88
d.. Nguyên tử 226 Ra có chứa 88 electron 88
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 18
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM TRẢ LỜI NGẮN
Câu 1: Calcium là nguyên tố đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành nên xương và răng của con
người. Số proton có trong hạt nhân 40Ca là bao nhiêu? 20 Hướng dẫn giải
Số proton trong hạt nhân 40Ca là Z = 20. 20
Câu 2: Số hạt neutron có trong hạt nhân phosporus 31 P là bao nhiêu? 15 Hướng dẫn giải
Số hạt neutron trong hạt nhân 31P là: N = A − Z = 31−15 =16neutron . 15
Câu 3: Hạt nhân X có kí hiệu nguyên tử A X , biết hạt nhân X có 10 nucleon mang điện và 10 nucleon Z
trung hòa. Xác định giá trị A trong biểu thức trên. Hướng dẫn giải
Hạt nhân X có 10 nucleon mang điện (số proton) và 10 nucleon trung hòa (số neutron) . Giá trị A = 20.
Câu 4: So với hạt nhân vàng 197 Au thì hạt nhân bạc 107 Ag có ít hơn bao nhiêu neutron? 79 47 Hướng dẫn giải
Hạt nhân vàng 197 Au có 118 neutron , hạt nhân bạc 107 Ag có neutron 60. 79 47
Hạt nhân bạc 107 Ag có ít hơn 118 − 60 = 58 neutron 47
Câu 5: Hạt nhân Natri có kí hiệu 23 Na. Số nuclon có trong 11,5 gam Na là 23
ab, cd.10 . Giá trị ab là bao 11 nhiêu? Hướng dẫn giải 11,5
Số mol Na có trong 11,5 gam Na là n = = 0,5 23
Số nguyên tử chứa trong đó N = n.NA = 0,5.6,02.1023 = 3,01.1023.
Mỗi nguyên tử Na có 23 nuclon, vậy trong từng đó nguyên tử thì số nuclon là N’ = N.23 = 69,23.1023. Giá trị ab là 69.
Câu 6: Nguyên tố cacbon có 2 đồng vị bền là 12C chiếm 98,89% và 13C chiếm 1,11% trong tự nhiên.
Nguyên tử khối trung bình của nguyên tố cacbon là bao nhiêu? (Kết quả lấy hai chữ số có nghĩa) Hướng dẫn giải 12.98,89 +13.1,11 C = =12,011 100
Kết quả lấy hai chữ số có nghĩa là 12
Câu 7: Trong tự nhiên copper (đồng) có 2 đồng vị là 63Cu và 65 Cu. Biết tỉ lệ số nguyên tử của chúng lần
lượt là 105:245. Tính nguyên tử khối trung bình của Cu. Hướng dẫn giải
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 19 63.105 + 65.245 M = = 64,4 Cu 105 + 245
Câu 8: Silver Ag có hai đồ
ng vị ổn định: Đồng vị 107 Ag có khối lượng nguyên tử là 106,905095u
với tỉ lệ phần trăm là 51,83%; trong khi đồ
ng vị 109 Ag có khối lượng nguyên tử là 108,904754u với tỉ lệ
phần trăm là 48,17%. Tính khối lượng trunh bình nguyên tử củ Silver theo đơn vị u. (kết quả làm tròn đến phần nguyên). Hướng dẫn giải
Khối lượng nguyên tử trung bình của Silver là
106,905095u.51,83 108,904754u.48,17 m 107,868331u 108 u. 100
Câu 9: Tổng số hạt cơ bản của 1 nguyên tử X là 82, trong đó tổng số hạt mang điện nhiều hơn số hạt
không mang điện là 22. Số điện tích hạt nhân của X là bao nhiêu? Hướng dẫn giải 2Z − N = 22 Ta có   Z = 26 2Z + N = 82 −
Câu 10: Cho độ lớn điện tích nguyên tố là 19 e = 1, 6.10
C, khối lượng hạt nhân theo đơn vị u xấp xỉ bằng − số khối của nó và 27 1u = 1, 66055.10
kg. Trong 119 gam hạt nhân 238 U, có 25
x.10 hạt proton. Tìm x. (lấy 92
đến 3 chữ số có nghĩa). Hướng dẫn giải 3 − 3 m 119.10 119.10−
Số hạt U trong 119 gam là 23 N = = = = 3,01.10 hạt. 27 m 238u 238.1, 66055.10− U  Số hạt proton 25 N = 92N  2, 77.10 hạt. p −
Câu 11: Biết số Avogadro là 23 1
N = 6, 02 10 mol . Tính số hạt proton có trong 3mol 209 Po theo đơn vị A 84 26 10 
và kết quả lấy đến 2 chữ số sau dấu phẩy thập phân). Hướng dẫn giải
Trong hạt nhân 209 Po có Z = 84, N = A − Z = 209 −84 =125 84
Số proton có trong 3mol nguyên tử 209 Po là 23 26
3.84  6, 02 10 = 1,52 10 84 Đáp án 1,52.
Câu 12: Tìm số hạt neutron có trong 478 gam plutonium 239 Pu. Biết số Avogadro là 23 N = 6, 02 10 /mol. 94 A (Đơn vị 26 10 
và kết quả lấy đến 2 chữ số sau dấu phẩy thập phân). Hướng dẫn giải
Số hạt nguyên tử Plutonium trong 478 gam là m N m 478 23 24 n = =  N =  N = 6,02.10 =1,204.10 hat. A A N A 239 A
TÀI LIỆU CHIA SẺ BỞI TAILIEUONTHI.ORG

GROUP: GÓC ÔN THI ĐÁNH GIÁ TƯ DUY – ĐÁNH GIÁ NĂNG LỰC - THPTQG 20
Số hạt neutron có trong 478 g Plutonium 239Pu là ( − ) 24 26 239 94  N =145 1  ,204.10 =1,75.10 neutron 94
Câu 13: Nguyên tố boron có hai đồng vị bền là
10 B có khối lượng nguyên tử là 10,01294 amu và chiếm 19,9% boron trong tự nhiên. 5
10 B có khối lượng nguyên tử là 11,00931 amu và chiếm 80,1% boron trong tự nhiên. 5
Tính khối lượng nguyên tử trung bình của nguyên tố boron. (Kết quả tính theo đơn vị amu và lấy đến một
chữ số sau dấu phẩy thập phân). Hướng dẫn giải
Khối lượng nguyên tử trung bình của nguyên tố boron
M = 10, 01294u .19,9% + 11, 00931 u .80,1% =10,81103 amu B ( ) ( )
Kết quả lấy đến một chữ số sau dấu phẩy thập phân 10,8u.
Câu 14: Hạt nhân 60 Ni có điện tích là 2
+ 8e. Có bao nhiêu neutron trong hạt nhân 58 Ni? Hướng dẫn giải
Số proton có trong hạt nhân 60 Ni và 58 Ni là Z = 28
Số hạt neutron có trong hạt nhân 58 Ni là N = A − Z = 58− 28 = 30 neutron
Câu 15: Uranium là một nguyên tố hóa học kim loại màu trắng thuộc nhóm Actinide có cấu tao hạt nhân
là 238 U. Biết số Avogadro là 23
N = 6, 02 10 /mol lấy khối lượng của một mol chất đơn nguyên tử tính ra gam 92 A
bằng số khối của hạt nhân chất đó. Tính số neutron có trong 59,50 gam 238 U theo đơn vị 26 10  và kết quả lấy 92
đến một chữ số sau dấu phẩy thập phân. Hướng dẫn giải
Trong hạt nhân 238 U có Z = 92 , N = A − Z = 238 − 92 =146 92 1 1 1 1 59,5
Số neutron trong 59,50 gam 238 U có 23 25 N =
1466,0210 = 2,210 neutron. 92 238 Đáp án 2, 2
Câu 16: Cho độ lớn điện tích nguyên tố là 19 e 1, 6.10
C và xem hạt nhân có dạng hình cầu. Mật độ điện
tích (giá trị điện tích trong 3
1 m ) của hạt nhân iron 56 Fe, theo đơn vị 25 10 
và kết quả lấy đến hai chữ số sau 26 dấu phẩy thập phân. Hướng dẫn giải 19 19 q 26.1, 6.10 26.1, 6.10 Mật độ điện tích 25 3 1, 03.10 C / m 3 V 4 1 3 R 4 15 3 1, 2.10 .56 3 3
Câu 17: Lithium là một nguyên tố có nhiều công dụng, được sử dụng trong chế tạo máy bay và trong một
số loại pin nhất định. Pin Lithium-Ion (pin Li-Ion) đang ngày càng phổ biến, nỗ cung cấp năng lượng cho cuộc
sống của hàng triệu người mỗi ngày thông qua các thiết bị như máy tính xách tay, điện thoại di động, xe
Hybrid, xe điện,... nhờ trọng lượng nhẹ, cùng cấp năng lượng cao và khả năng sạc lại. Xác định số nucleon có
trong 3, 7185 L 7 Li ở điều kiện chuẩn ( 0 25 C, 1 bar) . (Đơn vị 23 10 
và kết quả lấy đến 2 chữ số sau dấu phẩy 3 thập phân).