Preview text:
Đọc bài thơ dưới đây và trả lời các câu hỏi: DÒNG SÔNG HOA ĐỎ (Vũ Tuấn)
Có dòng sông chảy mãi ở trong tim
Sông ân tình như lòng mẹ yêu thương
Là Thạch Hãn - một dòng sông hoa đỏ
Ru anh tôi mãi ngủ yên sông nhé
Tôi đến bến sông, lặng nghe trong gió
Những tâm tình gửi người yêu, gửi mẹ
Sóng thì thầm, như vọng tiếng anh tôi ...
Sông chuyển giùm khi họ đến tìm anh ...
Có dòng sông trẻ mãi tuổi hai mươi
Có dòng sông, đất mẹ hóa màu xanh
Chảy qua chiến tranh để lòng đau nhói
Bởi máu anh thấm vào từng tấc đất
Đáy sông sâu bao người anh nằm lại
Thành cổ kiên trung, dáng hình bất khuất
"Nghĩa trang" buồn, hóa sóng nước quê hương ...
Thiên sử vàng, bi tráng máu và hoa ...
Chú thích: Nhà thơ, nhà giáo Vũ Tuấn tên thật là Vũ Quốc Tuấn, sinh năm 1977, quê ở xã Đỗ Xuyên,
huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ. Anh là hội viên hội văn học nghệ thuật tỉnh Phú Thọ. Những bài thơ của anh
chủ yếu viết về tình yêu quê hương, đất nước, về những kỷ niệm tuổi thơ, về mẹ .... với giọng thơ nhẹ nhàng,
đằm thắm, ngọt ngào. Các tập thơ đã xuất bản: Nếu anh không về (NXB lao động 2020), Quê hương trong
tôi (NXB Văn Học 2021); Khúc ru quê (NXB Hội Nhà Văn Việt Nam 2022).
Câu 1: Xác định thể thơ và cho biết căn cứ để xác định thể thơ của bài thơ?
Câu 2: Chỉ ra và phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ trong hai câu thơ sau:
Sông ân tình như lòng mẹ yêu thương
Ru anh tôi mãi ngủ yên sông nhé
Câu 3: Em hiểu như thế nào về ý nghĩa của khổ thơ sau:
Thành cổ kiên trung, dáng hình bất khuất
Thiên sử vàng, bi tráng máu và hoa ...
Câu 4: Bài đã khơi gợi trong em tình cảm gì về người lính, quê hương đất nước
Câu 5: Viết đoạn văn ( khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn thơ trên.
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Đọc bài thơ dưới đây và trả lời các câu hỏi: DÒNG SÔNG HOA ĐỎ (Vũ Tuấn)
Có dòng sông chảy mãi ở trong tim
Sông ân tình như lòng mẹ yêu thương
Là Thạch Hãn - một dòng sông hoa đỏ
Ru anh tôi mãi ngủ yên sông nhé
Tôi đến bến sông, lặng nghe trong gió
Những tâm tình gửi người yêu, gửi mẹ
Sóng thì thầm, như vọng tiếng anh tôi ...
Sông chuyển giùm khi họ đến tìm anh ...
Có dòng sông trẻ mãi tuổi hai mươi
Có dòng sông, đất mẹ hóa màu xanh
Chảy qua chiến tranh để lòng đau nhói
Bởi máu anh thấm vào từng tấc đất
Đáy sông sâu bao người anh nằm lại
Thành cổ kiên trung, dáng hình bất khuất
"Nghĩa trang" buồn, hóa sóng nước quê hương ...
Thiên sử vàng, bi tráng máu và hoa ...
Chú thích: Nhà thơ, nhà giáo Vũ Tuấn tên thật là Vũ Quốc Tuấn, sinh năm 1977, quê ở xã Đỗ Xuyên,
huyện Thanh Ba, tỉnh Phú Thọ. Anh là hội viên hội văn học nghệ thuật tỉnh Phú Thọ. Những bài thơ của anh
chủ yếu viết về tình yêu quê hương, đất nước, về những kỷ niệm tuổi thơ, về mẹ .... với giọng thơ nhẹ nhàng,
đằm thắm, ngọt ngào. Các tập thơ đã xuất bản: Nếu anh không về (NXB lao động 2020), Quê hương trong
tôi (NXB Văn Học 2021); Khúc ru quê (NXB Hội Nhà Văn Việt Nam 2022).
Câu 1: Xác định thể thơ và cho biết căn cứ để xác định thể thơ của bài thơ?
Câu 2: Chỉ ra và phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ trong hai câu thơ sau:
Sông ân tình như lòng mẹ yêu thương
Ru anh tôi mãi ngủ yên sông nhé
Câu 3: Em hiểu như thế nào về ý nghĩa của khổ thơ sau:
Thành cổ kiên trung, dáng hình bất khuất
Thiên sử vàng, bi tráng máu và hoa ...
Câu 4: Bài đã khơi gợi trong em tình cảm gì về người lính, quê hương đất nước
Câu 5: Viết đoạn văn ( khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn thơ trên. GỢI Ý
Câu 2.Lời giải chi tiết
- So sánh: Sông ân tình như lòng mẹ yêu thương
- Tác dụng: Làm nổi bật sự dịu dàng, ân cần của dòng sông, tạo cảm giác ấm áp, yên bình, thể hiện sự tưởng
nhớ và tình cảm sâu sắc đối với người lính đã mất. Câu 3. Phương pháp giải
Xem hình ảnh và nội dung biểu tượng; liên hệ với lịch sử, chiến tranh.
Lời giải chi tiết: Khổ thơ nhấn mạnh rằng sự hy sinh của người lính làm đất nước thêm tươi đẹp, ghi dấu ấn
của lòng kiên trung và bất khuất. Máu của các anh đã làm xanh tươi đất mẹ, tạo nên lịch sử bi tráng, thiêng
liêng, kết hợp giữa hi sinh và vẻ đẹp quê hương.
Câu 4. Phương pháp giải: Liên hệ cảm xúc khi đọc thơ; tìm các từ ngữ biểu cảm.
Lời giải chi tiết: Bài thơ gợi cho em cảm giác biết ơn, trân trọng và tự hào về những người lính đã hy sinh.
Đồng thời, em thấy yêu quê hương đất nước, nhận thức rõ giá trị của sự hi sinh, lòng nhân ái và tinh thần bất khuất của dân tộc.
Câu 5: Viết đoạn văn ( khoảng 200 chữ) ghi lại cảm nghĩ của em về đoạn thơ trên. 1. Mở đoạn
Giới thiệu tác giả: Vũ Tuấn là nhà thơ gắn bó với đề tài lịch sử, chiến tranh; thơ ông giàu cảm xúc,
chan chứa tình yêu quê hương và lòng tri ân đối với những người đã ngã xuống.
Giới thiệu tác phẩm: Bài thơ Dòng sông hoa đỏ viết về dòng Thạch Hãn – một dòng sông gắn liền
với chiến tranh Quảng Trị, nơi máu của biết bao chiến sĩ tuổi đôi mươi đã hòa vào sóng nước.
Cảm nghĩ chung: Bài thơ khắc họa dòng sông vừa bi thương vừa thiêng liêng, là biểu tượng của sự
hi sinh anh dũng và tinh thần bất khuất, để lại trong lòng người đọc niềm xúc động và lòng biết ơn sâu nặng. 2. Thân đoạn
a. Về nội dung
Chủ đề, mạch cảm xúc chính:
-Ca ngợi dòng Thạch Hãn – biểu tượng của sự hi sinh, nơi ghi dấu bao tuổi trẻ dừng lại ở tuổi hai mươi.
- Cảm xúc của tác giả dâng trào: từ lắng đọng, nghẹn ngào đến bi tráng, tự hào. Phân tích chi tiết:
-Hình ảnh “dòng sông chảy mãi ở trong tim” khẳng định Thạch Hãn không chỉ là con sông địa lý, mà còn là
dòng chảy bất tử trong ký ức dân tộc.
- “Dòng sông trẻ mãi tuổi hai mươi” là ẩn dụ giàu sức gợi, ca ngợi sự hi sinh của những người lính đã hóa thân vào vĩnh cửu.
- Dòng sông trở thành nghĩa trang thiêng liêng khi “bao người anh nằm lại”, gợi nỗi đau thương nhưng cũng khắc sâu sự bất tử.
- Nhân hóa dòng sông như người mẹ hiền “ru anh ngủ yên”, “chuyển giùm tâm tình” của người thân, gợi
tình cảm ân tình, sâu nặng.
- Máu hi sinh thấm vào đất, để “đất mẹ hóa màu xanh”, khẳng định sự đổi thay lớn lao: từ mất mát tạo nên
hồi sinh, từ đau thương tạo nên sức sống bất diệt.
Khẳng định ý nghĩa:
-Bài thơ là lời tri ân sâu sắc với thế hệ cha anh đã ngã xuống.
- Gợi cho thế hệ hôm nay bài học về lòng biết ơn, trân trọng hòa bình và trách nhiệm giữ gìn đất nước.
b.Nghệ thuật: (HS lựa chọn nghệ thuật đặc sắc, ko nhất thiết làm tất cả)
- Nhân hóa: dòng sông biết “thì thầm”, biết “ru”, trở thành người bạn, người mẹ che chở.
- Ẩn dụ: “dòng sông trẻ mãi tuổi hai mươi” là ẩn dụ cho sự hi sinh của thế hệ trẻ, tuổi xuân bất tử.
- Điệp ngữ: “có dòng sông…” tạo nhịp điệu, gợi âm hưởng ngân vang, trang trọng.
- Hoán dụ: “máu anh” đại diện cho sự hi sinh của cả một thế hệ.
- Tương phản: giữa sự bi thương (nghĩa trang, hi sinh) và vẻ đẹp bi tráng (đất mẹ hóa xanh, dáng hình bất khuất).
- Ngôn ngữ giàu hình ảnh, cảm xúc: vừa gợi nỗi đau thương, vừa khơi dậy niềm tự hào. 3. Kết đoạn:
- Khái quát lại giá trị: Dòng sông hoa đỏ đã khắc họa thành công dòng Thạch Hãn – biểu tượng bất tử của
tuổi hai mươi và sự hi sinh anh hùng.
- Bày tỏ cảm xúc: Bài thơ để lại trong người đọc niềm xúc động sâu xa, vừa đau thương, vừa tự hào, khắc
ghi công ơn thế hệ cha anh đã ngã xuống cho hòa bình hôm nay. Đoạn văn gợi ý:
Bài thơ Dòng sông hoa đỏ của Vũ Tuấn là khúc ca bi tráng viết về dòng sông Thạch Hãn – nơi đã chứng
kiến bao máu xương của tuổi trẻ ngã xuống trong chiến tranh. Ngay từ những câu thơ đầu, tác giả khẳng
định “có dòng sông chảy mãi ở trong tim”, đó không chỉ là dòng sông quê hương mà còn là dòng sông của
ký ức dân tộc, trở thành biểu tượng bất tử. Nổi bật nhất là hình ảnh ẩn dụ “dòng sông trẻ mãi tuổi hai mươi”,
gợi nhớ đến những người lính đã hiến dâng trọn tuổi xuân để Tổ quốc được trường tồn. Điệp ngữ “có dòng
sông” vang lên nhiều lần, tạo nhịp điệu ngân vang, nhấn mạnh sự thiêng liêng, bất diệt của con sông lịch sử.
Dòng sông còn được nhân hóa như người mẹ hiền, biết “ru anh tôi mãi ngủ yên”, biết “chuyển giùm” tâm
tình của người sống gửi đến người đã khuất, khiến hình ảnh dòng sông trở nên gần gũi, giàu tình nghĩa. Hình
ảnh hoán dụ “máu anh thấm vào từng tấc đất” gợi sự hi sinh lớn lao, làm nên sự hồi sinh của quê hương “đất
mẹ hóa màu xanh”. Sự đối lập giữa nỗi đau mất mát và vẻ đẹp hồi sinh càng làm nổi bật chất bi tráng của bài
thơ. Với ngôn ngữ giản dị, hình ảnh giàu sức gợi, kết hợp thể thơ tự do linh hoạt, tác giả đã khắc họa thành
công dòng Thạch Hãn như một tượng đài bất tử của tuổi hai mươi. Đọc xong, em thấy bồi hồi xúc động, vừa
tự hào, vừa biết ơn những thế hệ đã ngã xuống để hôm nay đất nước được sống trong hòa bình.
Document Outline
- 1. Mở đoạn
- 2. Thân đoạn
- a. Về nội dung
