HỌC VIỆN NGÂN HÀNG
KHOA KINH TẾ
----0----
BÀI TẬP LỚN MÔN NĂNG LỰC SỐ ỨNG DỤNG
Đề tài:
CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
Giảng viên hướng dẫn: Lê Cẩm Tú
Lớp K26KTDTB: Nhóm 13
Thành viên nhóm: Nguyễn Cẩm Vân 26A4071027
Đoàn Thị Trang 26A4071015
Nguyễn Thị Hương T 26A4071014
Đặng Phương Thảo 26A4070616
Bùi Hương Giang 26A4073236
Hà Nội -12/2023
HỌC VIỆN NGÂN HÀNG
KHOA KINH TẾ
----0----
BÀI TẬP LỚN MÔN NĂNG LỰC SỐ ỨNG DỤNG
Đề tài:
CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
Giảng viên hướng dẫn: Lê Cẩm Tú
Lớp K26KTDTB: Nhóm 13
Thành viên nhóm: Mã sinh viên Tỷ lệ đóng góp
Nguyễn Cẩm Vân (NT) 26A4071027 20%
Đoàn Thị Trang 26A4071015 20%
Nguyễn Thị Hương T 26A4071014 20%
Đặng Phương Thảo 26A4070616 20%
Bùi Hương Giang 26A4073236 20%
Hà Nội -12/2023
MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN...................................................................................................................1
LỜI CẢM ƠN........................................................................................................................2
LỜI MỞ ĐẦU........................................................................................................................3
NỘI DUNG............................................................................................................................4
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ THUYẾT VỀ CÔNG NGHỆ AI....................................................4
I. KHÁI NIỆM............................................................................................................4
1. Công nghệ AI là gì?...............................................................................................4
2. Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt là gì?...................................................4
II. ĐẶC ĐIỂM..............................................................................................................5
1. Ưu điểm................................................................................................................5
2. Nhược điểm...........................................................................................................5
CHƯƠNG 2: CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG VÀ THUẬT TOÁN CỦA CÔNG NGHỆ AI
NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT................................................................................................7
I. CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................7
II. THUẬT TOÁN NHẬN DIỆN CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................8
1. Nhận diện khuôn mặt 2D.......................................................................................8
2. Nhận diện khuôn mặt 3D.......................................................................................8
3. So sánh nhận diện khuôn mặt 2D và 3D................................................................8
CHƯƠNG 3: NHỮNG LỢI ÍCH VÀ HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT........................................................................................................................9
I. NHỮNG LỢI ÍCH CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................9
1. Xác nhận danh tính................................................................................................9
2. Đóng mở khóa các thiết bị thông minh..................................................................9
3. Hỗ trợ cơ quan chức năng thực thi pháp luật.........................................................9
4. Bảo vệ gia đình, trường học, cơ quan khỏi các phần tử xấu, mối nguy hiểm
rình rập.................................................................................................................10
5. Giúp hỗ trợ điều tra pháp y..................................................................................10
II. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT.....10
1. Độ chính xác không được đảm bảo.....................................................................10
2. Yêu cầu bảo mật thông tin...................................................................................11
3. Lừa đảo chiếm đoạt dữ liệu bằng khuôn mặt người dùng....................................11
4. Gây hại cho mắt...................................................................................................11
CHƯƠNG 4: ỨNG DỤNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG
VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG..................................................................................12
I. CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG VIỆC ĐIỂM DANH,
CHẤM CÔNG LÀ GÌ?..................................................................................................12
II. CÁC PHẦN MỀM HỖ TRỢ CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG............................................................12
1. BIFACE...............................................................................................................12
2. FastWork ID........................................................................................................13
CHƯƠNG 5: TIỀM NĂNG VÀ GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI........................................................15
I. TIỀM NĂNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG
TƯƠNG LAI..................................................................................................................15
II. GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT PHÁT
TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI......................................................................................15
KẾT LUẬN..........................................................................................................................17
TÀI LIỆU THAM KHẢO....................................................................................................18
LỜI CAM ĐOAN
Chúng em xin cam đoan rằng những nội dung được trình bày trong i tập lớn môn
Năng lực số ứng dụng này hoàn toàn là do chúng em tự thực hiện dựa trên sự hỗ trợ và tham
khảo từ các tài liệu, giáo trình liên quan, trích nguồn ràng không sự sao chép
nguyên bản từ các tài liệu đó. Nếu phát hiện bất cứ dấu hiệu sao chép nào, chúng em xin
hoàn toàn chịu trách nhiệm.
Hà nội, ngày 12 tháng 12 năm 2023
Đại diện nhóm
Nguyễn Cẩm Vân
1
LỜI CẢM ƠN
Bài tập lớn này kết quả nghiên cứu nỗ lực của tất cả thành viên nhóm chúng em.
Trong quá trình hoàn thiện Bài tập lớn, chúng e còn rất nhiều thiếu sót. Nhưng nhờ sự chỉ
dẫn tận tình của giảng viên Lê Cẩm Tú, chúng em đã phần nào chỉnh chu và hoàn thiện hơn
bài tập của mình. Hi vọng chúng em sẽ tiếp tục được nhận ý kiến nhận xét góp ý từ
trong thời gian sắp tới.
Chúng em xin gửi lời cảm ơn đến Học viện Ngân Hàng, đã đưa bộ môn Năng lực số
ứng dụng vào chương trình đào tạo cho sinh viên năm Nhất chúng em. Qua môn học chúng
em có thêm nhiều kiến thức, kỹ năng vô cùng bổ ích và thú vị.
Nhóm 13 chúng em xin chân thành cảm ơn!
2
LỜI MỞ ĐẦU
Thế giới hiện đại của chúng ta hiện đang diễn ra một cuộc cách mạng lớn của nhân loại
cách mạng công nghiệp lần thứ 4, hay còn gọi cách mạng 4.0. Công nghiệp 4.0 tập trung
vào phát triển công nghệ kỹ thuật số tự động, với sự trợ giúp của Internet, cho phép đồng bộ
toàn diện nguồn dữ liệu và truy cập vào dữ liệu này trong thời gian thực. Nó giúp sự trao đổi
thông tin, kết nối giữa các bộ phận, đối tác, nhà cung cấp, sản phẩm con người nâng lên
một tầm cao mới. Công nghệ nhận diện khuôn mặt một trong những công nghệ đột phá
được phát triển trong thập kỷ qua.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt mang lại nhiều ứng dụng hữu ích thiết thực trong
cuộc sống hàng ngày như phần mềm mở khoá điện thoại, hệ thống chấm công không chạm,
hay các hệ thống camera giám sát an ninh, an toàn trong các trung tâm thương mại, cửa
hàng, trường học, bệnh viện… Vậy công nghệ AI nhận diện khuôn mặt là gì?
Phần tìm hiểu dưới đây của nhóm chúng em sẽ giúp cho cô và các bạn hiểu rõ hơn về
công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt!
3
NỘI DUNG
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ THUYẾT VỀ CÔNG NGHỆ AI
I. KHÁI NIỆM
1. Công nghệ AI là gì?
Công nghệ AI (viết tắt của từ Artificial Intelligence- trí thông minh nhân tạo)
một ngành mô phỏng máy tính chuyên nghiên cứu và phát triển các hệ thống có thể
thực hiện các nhiệm vụ mà bình thường phải cần đến trí thông minh của con người.
Các hệ thống AI thể học hỏi, suy luận đưa ra quyết định một cách tự động,
mà không cần sự can thiệp của con người.
Công nghệ AI gần đây trở nên nổi tiếng, nhận được sự quan tâm của nhiều người là
nhờ Big Data. Mối quanm của các doanh nghiệp về tầm quan trọng của dữ liệu
cùng với công nghệ phần cứng đã phát triển mạnh mẽ hơn, cho phép xử công
nghệ AI với tốc độ nhanh hơn bao giờ hết.
2. Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt là gì?
Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt
một lĩnh vực nghiên cứu trong trí tuệ
nhân tạo (AI) nhằm phát triển các hệ
thống thể tự động nhận dạng khuôn
mặt của con người từ hình ảnh hoặc
video.
Công nghệ AI nhận diện khuôn mặt
công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào
việc xác định danh tính thông qua việc
phân tích đặc điểm khuôn mặt (có thể
tròng mắt, hình dạng, kích thước, khoảng cách và đặc tính giữa các bộ phận).
Công nghệ này thể hoạt động trong nhiều điều kiện thời tiết khác nhau, không
ngoại trừ ban ngày hay ban đêm.
4
Công nghệ nhận diện khuôn mặt AI đã tạo nên một bước đột phá mới trong lĩnh vực
khoa học kỹ thuật, được ứng dụng trong nhiều ngành nghề, lĩnh vực khác nhau như
ngân hàng, y tế, chính trị, an ninh, bảo mật, chăm sóc sức khoẻ và bán lẻ,...
II. ĐẶC ĐIỂM
1. Ưu điểm
Tự động: Hệ thống nhận diện khuôn mặt AI thể tự động nhận dạng khuôn mặt từ
hình ảnh hoặc video mà không cần sự can thiệp của con người.
Nhanh chóng: các hệ thống nhận diện khuôn mặt dựa trên AI có thể hoạt động nhanh
chóng, xử lý hàng nghìn khuôn mặt chỉ trong vài giây.
Linh hoạt: các hệ thống nhận diện khuôn mặt dựa trên AI thể được áp dụng cho
nhiều mục đích khác nhau như là: kiểm soát truy cập, phát hiện tội phạmnhân
hóa trải nghiệm người dùng.
Chính xác: Các thuật toán nhận dạng khuôn mặt độ chính xác gần như hoàn hảo
trong điều kiện lý tưởng.
dụ: Các thuật toán muốn xác minh khuôn mặt khớp với hình ảnh tham chiếu
ràng, chẳng hạn như giấy phép lái xe hoặc ảnh chụp chân dụng, đạt tới điểm chính
xác cao.
2. Nhược điểm
Sai sót: các hệ thống thể mắc sai sót chẳng hạn như: nhầm lẫn giữa hai người
khuôn mặt tương tự nhau.
5
Quyền riêng tư: công nghệ này đe dọa đến quyền riêng tư người dùng, vì nó có thể sử
dụng để theo dõi người dùng mà họ không biết.
Mức độ chính xác: Các môi trường được kiểm soát tỷ lệ thành công cao hơn
nhưng thường thì ngoài đời thực tỷ lệ hiệu suất thấp hơn. Khó dự đoán chính
xác tỷ lệ thành công của công nghệ này không thể bao quát toàn cảnh. Mức độ
chính xác tuỳ thuộc vào các điều kiện, hoàn cảnh sau:
+ Vị trí, ánh sáng, màu sắc khung cảnh được kiểm soát
+ Đặc điểm khuôn mặt rõ ràng
+ Chất lượng camera và độ phân giải hình ảnh rõ nét
6
CHƯƠNG 2: CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG VÀ THUẬT TOÁN CỦA CÔNG NGHỆ
AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
I. CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
Quy trình nhận diện AI gồm 4 bước:
Bước 1: Thu thập và ghi nhớ dữ liệu bằng thuật toán nhận diện sinh trắc học
Dựa trên sinh trắc học Face ID, thông qua ống kính của máy ảnh thuật toán sẽ thu thập
các hình ảnh khác nhau về khuôn mặt với những
đặc điểm riêng như độ dài nhân trung, khoảng
cách hai mắt lông mày, động thái, biểu cảm.
Từ đó thuật toán ghi lại dữ liệu về vị trí kích
thước các bộ phận trên khuôn mặt.
Bước 2: Xử lý dữ liệu
Việc xử hình ảnh quá trình xử dữ liệu dựa trên kết quả
nhận đượclựa chọn ra những chi tiết đặc trưng nhất cho khuôn
mặt. Quy trình ấy bao gồm việc chuẩn hóa, lọc dữ liệu, sáng,
chuyển đổi thang độ xám cuối cùng làm sắc nét hình ảnh để
lưu lại những đặc điểm dễ nhận dạng nhất của khuôn mặt.
Bước 3: Trích xuất đặc điểm hình ảnh khuôn mặt
Đây quá trình hình hóa các chi tiết của khuôn mặt sau khi xử xong dữ liệu.
Mô tả hình học đặc điểm các bộ phận của khuôn mặt con
người (bao gồm mắt, mũi, miệng, lông mày, khoảng cách
các vị trí) một bước cùng quan trọng trong việc
nhận dạng và phân biệt mọi người với nhau.
Bước 4: So sánh và hoàn thành nhận diện
Dữ liệu đặc điểm hình ảnh khuôn mặt được trích xuất
sẽ được tìm kiếm so sánh với những mẫu dữ liệu
được lưu trữ bên trong sở dữ liệu. Khi đặt mức, nếu
độ tương đồng giống nhau vượt qua mức đã đặt ra thì
việc nhận diện khuôn mặt sẽ thành công.
7
II. THUẬT TOÁN NHẬN DIỆN CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
1. Nhận diện khuôn mặt 2D
Nhận diện khuôn mặt 2D sdụng lớp thuật toán trắc quang. Đây qua trình chuẩn
hóa nén hình ảnh 2D trên khuôn mặt. Cùng với đó lớp thuật toán sẽ so sánh hình
ảnh này với các hình ảnh được nén và chuẩn hóa tương tự được lưu trong cơ sở sở dữ
liệu.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt 2D đơn giản dễ dàng triển sử dụng, bởi vậy
kẻ gian có thể dễ dàng mở khóa bằng cách sử dụng một hình ảnh của chủ sở hữu nên
nó không đảm bảo được tính an toàn.
2. Nhận diện khuôn mặt 3D
Công nghệ nhận diện 3D không cần nhiều thời gian để xử thông tin nhận dạng
khuôn mặt người dùng. Bạn chỉ cần quét gương mặt và sau đó mở khóa, thay vì phải
scan dấu vân tay, đem theo thẻ từ, khóa cơ,… Công nghệ nhận diện này thể xác
định gương mặt người dùng trong nhiều tình trạng khác nhau.
Cảm biến 3D sẽ được dùng để nhận dạng khuôn mặt ba chiều bằng việc sử dụng ba
camera theo dõicác hướng khác nhau. Ngoài ra để tăng độ chính xác cao nhất cho
hệ thống người ta thường sử dụng kết hợp với các thuật toán AI Face recognition.
3. So sánh nhận diện khuôn mặt 2D và 3D
Cách thức hoạt động và độ chính xác:
Công nghệ nhận diện gương mặt 2D hoạt động dựa trên quá trình chụp lại gương mặt
khi mở khóa và so sánh với thông tin đã được lưu trữ.
Công nghệ nhận diện gương mặt 3D sử dụng các máy quét 3D để tạo ra một bản sao
số hóa của khuôn mặt nên chỉthể nhận diện được qua một gương mặt thật từ các
góc khác nhau.
8
Thế nên công nghệ nhận diện gương mặt 3D có tính chính xác rất cao, được các nhà sản
xuất, công ty sử dụng rộng rãi hơn.
CHƯƠNG 3: NHỮNG LỢI ÍCH VÀ HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT
I. NHỮNG LỢI ÍCH CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
1. Xác nhận danh tính
Với công nghệ hiện đại của AI trong việc nhận diện khuôn mặt, thuật toán này có thề
hoạt động trong các điều kiện phức tạp kể cả khi thay đổi tư thế, vị trí và góc nghiêng
của gương mặt người dùng.
Với tính năng trên, công nghệ AI nhận diện khuôn mặt đã được ứng dụng rộng rãi
giúp người dùng có thể xác định danh tính nhanh chóng, đơn giản, dễ dàng và tiện lợi
hơn bao giờ hết.
2. Đóng mở khóa các thiết bị thông minh
Ngày nay, khi công nghệ 4.0 phát triển mạnh mẽ, con người đã ứng dụng trí tuệ nhân
tạo vào cuộc sống hay trong chính căn hộ của mình để tiết kiệm thời gian hơn.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt cho phép người dùng mở cửa (cửa nhàcổng căn
hộ, v.v…) bằng chính khuôn mặt của mình. Khi người dùng làm rơi hoặc mất chìa
khoá, hệ thống cũng thể bảo mật, bảo đảm an toàn cho ngôi nhà của bạn tránh kẻ
gian đột nhập.
Hay việc các hãng điện thoại thông minh đã áp dụng công nghệ này vào việc đóng
mở khoá màn hình, giúp cho khách hàng có thể bảo mật dữ liệu cá nhân một cách tốt
nhất. Ngay cả khi người dùngm rơi, mất điện thoại , hệ thống cũng tự động khoá
9
khi kẻ gian đăng nhập vào và sẽ hỗ trợ khoanh vùng để người dùng tìm lại điện thoại
của mình.
3. Hỗ trợ cơ quan chức năng thực thi pháp luật
Các ứng dụng nhận diện khuôn mặt giúp quan chức năng nhận dạng ngay lập tức
cá nhân hay tổ chức bị tình nghi từ khoảng cách an toàn. Điều này có thể cung cấp dữ
liệu theo ngữ cảnh, thông tin kịp thời việc họ đang đối phó với ai liệu cần tiến
hành thận trọng hơn hay không.
Không chỉ vậy, công nghệ này còn giúp các cơ quan chức năng dễ dàng khoanh vùng
đặc điểm, xác định danh tính của nghi phạm, khiến cho công tác điều tra diễn ra
nhanh chóng, không phực tạp, kịp thời phát hiện và ngăn chặn những tình huống xấu.
4. Bảo vệ gia đình, trường học,quan khỏi các phần tử xấu, mối nguy hiểm rình
rập
Tại nhà riêng, công nghệ nhận diện giúp nhận biết kẻ lạ mặt đang ý đồ với thành
viên gia đình tài sản. Từ đó chủ nhà sớm nhận được cảnh báo về đối tượng khả
nghi, nâng cao cảnh giác và bảo vệ tốt hơn gia đình cũng như căn nhà của họ.
Tại trường học, hệ thống giámt nhận diện khuôn mặt thể nhận dạng ngay lập
tức khihọc sinh bạo lực học đường, những thành phần nguy hiểm, gây rối đe dọa
đến sự an toàn học sinh trường học. Qua đó cảnh báo đến nhân viên bảo vệ, ban
giám hiệu nhà trường ngay tại thời điểm đó giúp giảm nguy xấu và kịp thời ngăn
chặn.
Tại cơ quan, hệ thống này có thể nhận dạng được ai là người làm trong công ty, từ đó
ngăn chặn kẻ xấu đột nhập nhằm mục đích ăn cắp tài sản, gây rối trật tự và từ đó đưa
ra biện pháp cảnh cáo.
5. Giúp hỗ trợ điều tra pháp y
Phần mềm nhận diện khuôn mặt có thể giúp cho cán bộ pháp y thực hiện để sử dụng
xác định các nhân đã chết hoặc bất tỉnh tại hiện trường của vụ án để thể xác định
danh tính người đó và thông báo cho gia đình, người thân.
II. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
1. Độ chính xác không được đảm bảo
Nhược điểm của công nghệ nhận diện khuôn mặt trước hết độ chính xác tính
khả thi khi áp dụng.
10
Để có được hình ảnh đối chiếu rõ ràng, hệ thống yêu cầu khách hàng đứng vị trí, ánh
sáng, màu sắc khung cảnh được kiểm soát không sử dụng khẩu trang, mũ, nón....
Trong hình thức kinh doanh bán lẻ, yêu cầu này hoàn toàn không khả thi.
Hệ thống này thể mắc sai sót trong một vài trường hợp như nhầm lẫn giữa hai
người có khuôn mặt tương tự nhau.
Chính vì vậy, rất khó để cam kết độ chính xác về thông tin khi sử dụng công nghệ này.
2. Yêu cầu bảo mật thông tin
Đã rất nhiều ý kiến trái chiều về tính năng lưu trữ thông tin, dữ liệu của khách
hàng. Ở một khía cạnh nào đấy, tính năng này đang vi phạm đến nhân quyền của khách
hàng. Hiện nay, rất nhiều tổ chức lên tiếng phản ánh về tính năng này khi được
xem hệ thống theo dõi hành vi, thông tin nhân của khách hàng, xâm phạm đến
quyền riêng tư.
3. Lừa đảo chiếm đoạt dữ liệu bằng khuôn mặt người dùng
Cụ thể, khi thực hiện đăng tài khoản ngân hàng
hoặc ví điện tử trực tuyến, người dùng sẽ phải thực
hiện bước kích hoạt tài khoản của mình.
Phần mềm này yêu cầu người đăng cung cấp
hình ảnh khuôn mặt để định danh nhân bằng
cách thực hiện các bước như nhìn thẳng, nghiêng
trái, nghiêng phải, ngước lên và cúi xuống, tương tự
như các bước đăng tính năng mở khóa gương
mặt để xác định danh tính.
Tuy nhiên, các đối tượng lợi dụng điều này để sử
dụng thủ đoạn như giả mạo thành viên của quan
chức năng hoặc người thân, người quen thông qua
công nghệ có tên gọi “Deepfake” để giả dạng
hình ảnh và giọng nói.
Sau đó, đối tượng thực hiện video call trên thiết bị
di động thông qua ứng dụng như messenger,
Facetime...với nạn nhân để tạo sự tin tưởng, yêu
cầu họ thực hiện các hành động như nhìn thẳng, nghiêng trái, nghiêng phải... Sau khi
đã ghi lại videoy, các đối tượng sử dụng để mở tài khoản ngân hàng hoặc
điện tử với chính tên của nạn nhân.
11
Đây là một hình thức lừa đảo rất nguy hiểm và tinh vi, người dân cần phải cảnh giác để
tránh bị mất tiền bạc và thông tin cá nhân.
4. Gây hại cho mắt
Iris Scanner, Face IDmột số công nghệ nhận diện khuôn mặt khác hiện nay đang
dùng tia hồng ngoại để chiếu trực tiếp vào mắt của người dùng. Cho tới thời điểm này
vẫn chưa có bằng chứng chứng minh IR trên Iris Scanner Face ID sẽ không làm tổn
thương mắt của người dùng.
12
CHƯƠNG 4: ỨNG DỤNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG
Điểm danh công việc quan trọng, không thể thiếu đối với bất kỳ trường học hay cơ s
làm việc nào để quản chặt chẽ sự mặt của học sinh, sinh viên, nhân viên. Tuy nhiên,
việc điểm danh thủ công truyền thống theo kiểu gọi tên lộ rõ nhiều bất cập, nên nhiều cơ sở
đã sử dụng công nghệ AI để điểm danh đơn giản và thuận tiện hơn.
I. CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG VIỆC ĐIỂM DANH,
CHẤM CÔNG LÀ GÌ?
Chấm công theo phương pháp thẻ giấy, quẹt thẻ, quẹt vân
tay được coi là nỗi ám ảnh đối với các nhà quản lý nhân sự.
Ngày nay, ứng dụng công nghệ AI, phần mềm chấm công
nhận diện khuôn mặt ra đời đã giải quyết các bất cập, phức
tạp của phương pháp truyền thống.
Điểm danh, chấm công bằng công nghệ AI nhận diện khuôn
mặt việc thiết bị điểm danh, chấm công nhận diện khuôn
mặt của nhân viên từ hình ảnh ban đầu họ cung cấp. Sau đó
qua mỗi lần điểm danh, chấm công thiết bị thực hiện phân
tích so sánh 80 điểm trên khuôn mặt với hình ảnh gốc lần
đầu chấm công và cho ra kết quả.
II. CÁC PHẦN MỀM HỖ TRỢ CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG
1. BIFACE
Điển hình ta thể thấy ứng dụng Biface để chấm công điểm danh, thiết bị này
dùng để nhận diện khuôn mặt và thực hiện các công việc sau:
+ Chấm công nhân viên
+ Điểm danh học sinh, sinh viên
+ Nhận diện khuôn mặt ở các bãi đỗ xe, xí nghiệp, ngân hàng, …
+ Kiểm soát ra vào cửa an ninh
Tính năng đặc biệt của Biface là được tích hợp hệ thống camera để lưu lại khuôn mặt
người dùng. Thiết bị sẽ đối chiếu ảnh chụp khuôn mặt thu được từ mỗi lần chấm
13
công với hình ảnh khuôn mặt có sẵn trong sở dữ liệu. Sau đó, so sánh thời gian
người đó có mặt và thời gian ra về.
Các thông tin về nhân viên, học sinh, sinh viên thời gian chấm công, sẽ được
lưu về bộ nhớ máy. Những dữ liệu này sẽ được đưa về máy tính để tổng hợp, xử
bằng phần mềm. Từ đó căn cứ để tính lương, thưởng phạt, điểm, thông báo về phụ
huynh, … tùy vào mục đích sử dụng.
Lợi ích khi sử dụng thiết bị nhận diện khuôn mặt Biface:
+ Đối với tổ chức có quy mô nhân sự lớn, hoặc tại các trường học thì Biface là một
thiết bị giúp tối ưu hoá thời gian điểm danh, chấm công nhất có thể. Chỉ chưa đầy
một giây nhận diện, trên màn hình sẽ cho ra kết quả thông báo về điện thoại
của người dùng.
+ Bên cạnh đó, thể đóng, mở cửa tự động, an toàn cho tổ chức khi xuất hiện
người lạ cố tình xâm nhập.
+ Ngoài ra, Biface còn được tích hợp với hệ thống Real time - giúp kiểm soát thời
gian ra, vào. Khi nhận diện khuôn mặt thành công, thiết bị sẽ lập tức đưa thông
tin về hệ thống mà không cần tới các bước thủ công như trước đây.
Công nghệ AI tác động không hề nhỏ tới các hoạt động của đời sống con người;
nó giúp cho mọi công việc trở nên tối ưu hoá, có hiệu quả rất nhiều.
2. FastWork ID
Để giải quyết tính thiếu linh hoạt, phức tạp của máy chấm công, phần mềm chấm
công FastWork Face ID sử dụng thiết bị di động được nghiên cứu phát triển vào
việc nhận diện khuôn mặt nhanh chóng.
Sử dụng phần mềm chấm công FastWork, nhân viên sẽ chỉ cần một chiếc điện thoại
di động có kết nối internet là có thể chấm công mọi lúc mọi nơi thay vì phải xếp hàng
lần lượt.
14
Bên cạnh tính năng chấm công, phần mềm cònthể tự động hóa bảng công, số hóa
đơn từ. Nhân sự có thể theo dõi bảng công của mình bất cứ lúc nào. Việc gửiphê
duyệt đơn từ xin nghỉ phép, đi công tác… thực hiện ngay trên phần mềm.
Phần mềm chấm công nhận diện khuôn mặt FastWork Face ID tiên phong trong lĩnh
vực công nghệ Cloud, hình thức chấm công nhận diện khuôn mặt bằng thiết bị di
động đầu tiên tại Việt Nam.
15
CHƯƠNG 5: TIỀM NĂNG VÀ GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI
I. TIỀM NĂNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG
TƯƠNG LAI
Khác với các công nghệ xác thực khác, công nghệ AI nhận diện khuôn mặt mang lại
những lợi ích như không phải tiếp xúc trực tiếp, cải thiện độ chính xác tăng mức độ
bảo mật. Ngoài ra, nó còn dễ dàng tích hợp với các tính năng bảo mật hiện có.
Trong bối cảnh sự nhân hóa ngày càng được đề cao, công nghệ AI nhận diện khuôn
mặt trở nên hoàn toàn phù hợp để được triển khai lối ra vào công sở, nhà hàng, đơn
vị… Không chỉ dừng lại chức năng phát hiện người mới, công nghệ này còn thể
nhận diện khách hàng quen, giúp khách hàng cảm thấy mình được chào đón hơn
cũng góp phần giảm áp lực cho lễ tân và lực lượng an ninh.
Công nghệ AI nhận diện khuôn mặt thể được ứng dụng để giải bài toán truy xuất tội
phạm, nhận dạng và phát hiện các đối tượng tình nghi, giúp các cơ quan chức năng giảm
bớt thời gian công sức. Công nghệ này cũng thể được sử dụng cho khu vực biên
giới xuất nhập cảnh. Ngoài ra, cũng thể được ứng dụng trong lĩnh vực du lịch, y
tế, giáo dục…
Tại Việt Nam, công nghệ này hiện đang được ứng dụng trong lĩnh vực kiểm soát ra vào
như phát hiện người ra vào vùng cấm, được triển khai từ tháng 01/2021. Khi đại dịch
Covid-19 hoành hành ở Việt Nam, công nghệ đã được triển khai cho hệ thống Camera y
tế nhận diện khuôn mặt, phát hiện người không đeo khẩu trang để kiểm soát an ninh an
toàn…
Từ những tiềm năng to lớn của công nghệ AI nhận diện khuôn mặt cho thấy công nghệ
Việt Nam hoàn toàn thể cạnh tranh với các khổng lồ công nghệ của thế giới, hơn
nữa góp phần làm chủ và phát triển công nghệ nước nhà.
II. GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN
TRONG TƯƠNG LAI
Cải thiện chất lượng và độ chính xác của công nghệ AI nhận diện khuôn mặt, đặc biệt là
trong các điều kiện khó khăn như thiếu ánh sáng, góc nghiêng, đeo khẩu trang,…
Tăng cường bảo mật riêng cho người dùng, tránh việc lạm dụng hoặc xâm phạm
dữ liệu khuôn mặt của họ.
Khuyến khích sự hợp tác và chia sẻ kiến thức giữa các nhà nghiên cứu, nhà phát triển và
người dùng về công nghệ AI nhận diện khuôn mặt, tạo ra những tiêu chuẩn nguyên
tắc đạo đức cho việc sử dụng công nghệ này.
16

Preview text:

HỌC VIỆN NGÂN HÀNG KHOA KINH TẾ ----0----
BÀI TẬP LỚN MÔN NĂNG LỰC SỐ ỨNG DỤNG Đề tài:
CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
Giảng viên hướng dẫn: Lê Cẩm Tú Lớp K26KTDTB: Nhóm 13 Thành viên nhóm: Nguyễn Cẩm Vân 26A4071027 Đoàn Thị Trang 26A4071015 Nguyễn Thị Hương Trà 26A4071014 Đặng Phương Thảo 26A4070616 Bùi Hương Giang 26A4073236 Hà Nội -12/2023 HỌC VIỆN NGÂN HÀNG KHOA KINH TẾ ----0----
BÀI TẬP LỚN MÔN NĂNG LỰC SỐ ỨNG DỤNG Đề tài:
CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT Giảng viên hướng dẫn: Lê Cẩm Tú Lớp K26KTDTB: Nhóm 13 Thành viên nhóm: Mã sinh viên Tỷ lệ đóng góp Nguyễn Cẩm Vân (NT) 26A4071027 20% Đoàn Thị Trang 26A4071015 20% Nguyễn Thị Hương Trà 26A4071014 20% Đặng Phương Thảo 26A4070616 20% Bùi Hương Giang 26A4073236 20% Hà Nội -12/2023 MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN...................................................................................................................1
LỜI CẢM ƠN........................................................................................................................2
LỜI MỞ ĐẦU........................................................................................................................3
NỘI DUNG............................................................................................................................4
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ THUYẾT VỀ CÔNG NGHỆ AI....................................................4 I.
KHÁI NIỆM............................................................................................................4 1.
Công nghệ AI là gì?...............................................................................................4 2.
Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt là gì?...................................................4 II.
ĐẶC ĐIỂM..............................................................................................................5 1.
Ưu điểm................................................................................................................5 2.
Nhược điểm...........................................................................................................5
CHƯƠNG 2: CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG VÀ THUẬT TOÁN CỦA CÔNG NGHỆ AI
NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT................................................................................................7 I.
CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................7 II.
THUẬT TOÁN NHẬN DIỆN CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................8 1.
Nhận diện khuôn mặt 2D.......................................................................................8 2.
Nhận diện khuôn mặt 3D.......................................................................................8 3.
So sánh nhận diện khuôn mặt 2D và 3D................................................................8
CHƯƠNG 3: NHỮNG LỢI ÍCH VÀ HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT........................................................................................................................9 I.
NHỮNG LỢI ÍCH CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN
MẶT..................................................................................................................................9 1.
Xác nhận danh tính................................................................................................9 2.
Đóng mở khóa các thiết bị thông minh..................................................................9 3.
Hỗ trợ cơ quan chức năng thực thi pháp luật.........................................................9 4.
Bảo vệ gia đình, trường học, cơ quan khỏi các phần tử xấu, mối nguy hiểm
rình rập.................................................................................................................10 5.
Giúp hỗ trợ điều tra pháp y..................................................................................10 II.
NHỮNG HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT.....10 1.
Độ chính xác không được đảm bảo.....................................................................10 2.
Yêu cầu bảo mật thông tin...................................................................................11 3.
Lừa đảo chiếm đoạt dữ liệu bằng khuôn mặt người dùng....................................11 4.
Gây hại cho mắt...................................................................................................11
CHƯƠNG 4: ỨNG DỤNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG
VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG..................................................................................12 I.
CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG VIỆC ĐIỂM DANH,
CHẤM CÔNG LÀ GÌ?..................................................................................................12 II.
CÁC PHẦN MỀM HỖ TRỢ CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG............................................................12
1. BIFACE...............................................................................................................12 2.
FastWork ID........................................................................................................13
CHƯƠNG 5: TIỀM NĂNG VÀ GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI........................................................15 I.
TIỀM NĂNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG
TƯƠNG LAI..................................................................................................................15 II.
GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT PHÁT
TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI......................................................................................15
KẾT LUẬN..........................................................................................................................17
TÀI LIỆU THAM KHẢO....................................................................................................18 LỜI CAM ĐOAN
Chúng em xin cam đoan rằng những nội dung được trình bày trong bài tập lớn môn
Năng lực số ứng dụng này hoàn toàn là do chúng em tự thực hiện dựa trên sự hỗ trợ và tham
khảo từ các tài liệu, giáo trình liên quan, có trích nguồn rõ ràng và không có sự sao chép
nguyên bản từ các tài liệu đó. Nếu phát hiện bất cứ dấu hiệu sao chép nào, chúng em xin
hoàn toàn chịu trách nhiệm.
Hà nội, ngày 12 tháng 12 năm 2023 Đại diện nhóm Nguyễn Cẩm Vân 1 LỜI CẢM ƠN
Bài tập lớn này là kết quả nghiên cứu nỗ lực của tất cả thành viên nhóm chúng em.
Trong quá trình hoàn thiện Bài tập lớn, chúng e còn rất nhiều thiếu sót. Nhưng nhờ sự chỉ
dẫn tận tình của giảng viên Lê Cẩm Tú, chúng em đã phần nào chỉnh chu và hoàn thiện hơn
bài tập của mình. Hi vọng chúng em sẽ tiếp tục được nhận ý kiến nhận xét và góp ý từ cô trong thời gian sắp tới.
Chúng em xin gửi lời cảm ơn đến Học viện Ngân Hàng, đã đưa bộ môn Năng lực số
ứng dụng vào chương trình đào tạo cho sinh viên năm Nhất chúng em. Qua môn học chúng
em có thêm nhiều kiến thức, kỹ năng vô cùng bổ ích và thú vị.
Nhóm 13 chúng em xin chân thành cảm ơn! 2 LỜI MỞ ĐẦU
Thế giới hiện đại của chúng ta hiện đang diễn ra một cuộc cách mạng lớn của nhân loại
cách mạng công nghiệp lần thứ 4, hay còn gọi là cách mạng 4.0. Công nghiệp 4.0 tập trung
vào phát triển công nghệ kỹ thuật số tự động, với sự trợ giúp của Internet, cho phép đồng bộ
toàn diện nguồn dữ liệu và truy cập vào dữ liệu này trong thời gian thực. Nó giúp sự trao đổi
thông tin, kết nối giữa các bộ phận, đối tác, nhà cung cấp, sản phẩm và con người nâng lên
một tầm cao mới. Công nghệ nhận diện khuôn mặt là một trong những công nghệ đột phá
được phát triển trong thập kỷ qua.
Công nghệ nhận diện khuôn mặt mang lại nhiều ứng dụng hữu ích và thiết thực trong
cuộc sống hàng ngày như phần mềm mở khoá điện thoại, hệ thống chấm công không chạm,
hay các hệ thống camera giám sát an ninh, an toàn trong các trung tâm thương mại, cửa
hàng, trường học, bệnh viện… Vậy công nghệ AI nhận diện khuôn mặt là gì?
Phần tìm hiểu dưới đây của nhóm chúng em sẽ giúp cho cô và các bạn hiểu rõ hơn về
công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt! 3 NỘI DUNG
CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ THUYẾT VỀ CÔNG NGHỆ AI I. KHÁI NIỆM 1. Công nghệ AI là gì?
– Công nghệ AI (viết tắt của từ Artificial Intelligence- trí thông minh nhân tạo) là
một ngành mô phỏng máy tính chuyên nghiên cứu và phát triển các hệ thống có thể
thực hiện các nhiệm vụ mà bình thường phải cần đến trí thông minh của con người.
Các hệ thống AI có thể học hỏi, suy luận và đưa ra quyết định một cách tự động,
mà không cần sự can thiệp của con người.
– Công nghệ AI gần đây trở nên nổi tiếng, nhận được sự quan tâm của nhiều người là
nhờ Big Data. Mối quan tâm của các doanh nghiệp về tầm quan trọng của dữ liệu
cùng với công nghệ phần cứng đã phát triển mạnh mẽ hơn, cho phép xử lý công
nghệ AI với tốc độ nhanh hơn bao giờ hết.
2. Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt là gì?
– Công nghệ AI trong nhận diện khuôn mặt
là một lĩnh vực nghiên cứu trong trí tuệ
nhân tạo (AI) nhằm phát triển các hệ
thống có thể tự động nhận dạng khuôn
mặt của con người từ hình ảnh hoặc video.
– Công nghệ AI nhận diện khuôn mặt là
công nghệ ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào
việc xác định danh tính thông qua việc
phân tích đặc điểm khuôn mặt (có thể là
tròng mắt, hình dạng, kích thước, khoảng cách và đặc tính giữa các bộ phận).
– Công nghệ này có thể hoạt động trong nhiều điều kiện thời tiết khác nhau, không
ngoại trừ ban ngày hay ban đêm. 4
– Công nghệ nhận diện khuôn mặt AI đã tạo nên một bước đột phá mới trong lĩnh vực
khoa học kỹ thuật, được ứng dụng trong nhiều ngành nghề, lĩnh vực khác nhau như
ngân hàng, y tế, chính trị, an ninh, bảo mật, chăm sóc sức khoẻ và bán lẻ,... II. ĐẶC ĐIỂM 1. Ưu điểm
– Tự động: Hệ thống nhận diện khuôn mặt AI có thể tự động nhận dạng khuôn mặt từ
hình ảnh hoặc video mà không cần sự can thiệp của con người.
– Nhanh chóng: các hệ thống nhận diện khuôn mặt dựa trên AI có thể hoạt động nhanh
chóng, xử lý hàng nghìn khuôn mặt chỉ trong vài giây.
– Linh hoạt: các hệ thống nhận diện khuôn mặt dựa trên AI có thể được áp dụng cho
nhiều mục đích khác nhau như là: kiểm soát truy cập, phát hiện tội phạm và cá nhân
hóa trải nghiệm người dùng.
– Chính xác: Các thuật toán nhận dạng khuôn mặt có độ chính xác gần như hoàn hảo
trong điều kiện lý tưởng.
– Ví dụ: Các thuật toán muốn xác minh khuôn mặt khớp với hình ảnh tham chiếu rõ
ràng, chẳng hạn như giấy phép lái xe hoặc ảnh chụp chân dụng, đạt tới điểm chính xác cao. 2. Nhược điểm
– Sai sót: các hệ thống có thể mắc sai sót chẳng hạn như: nhầm lẫn giữa hai người có
khuôn mặt tương tự nhau. 5
– Quyền riêng tư: công nghệ này đe dọa đến quyền riêng tư người dùng, vì nó có thể sử
dụng để theo dõi người dùng mà họ không biết.
– Mức độ chính xác: Các môi trường được kiểm soát có tỷ lệ thành công cao hơn
nhưng thường thì ngoài đời thực có tỷ lệ hiệu suất thấp hơn. Khó mà dự đoán chính
xác tỷ lệ thành công của công nghệ này vì không thể bao quát toàn cảnh. Mức độ
chính xác tuỳ thuộc vào các điều kiện, hoàn cảnh sau:
+ Vị trí, ánh sáng, màu sắc khung cảnh được kiểm soát
+ Đặc điểm khuôn mặt rõ ràng
+ Chất lượng camera và độ phân giải hình ảnh rõ nét 6
CHƯƠNG 2: CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG VÀ THUẬT TOÁN CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
I. CÁCH THỨC HOẠT ĐỘNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
Quy trình nhận diện AI gồm 4 bước:
Bước 1: Thu thập và ghi nhớ dữ liệu bằng thuật toán nhận diện sinh trắc học
Dựa trên sinh trắc học Face ID, thông qua ống kính của máy ảnh thuật toán sẽ thu thập
các hình ảnh khác nhau về khuôn mặt với những
đặc điểm riêng như độ dài nhân trung, khoảng
cách hai mắt và lông mày, động thái, biểu cảm.
Từ đó thuật toán ghi lại dữ liệu về vị trí và kích
thước các bộ phận trên khuôn mặt.
Bước 2: Xử lý dữ liệu
Việc xử lý hình ảnh là quá trình xử lý dữ liệu dựa trên kết quả
nhận được và lựa chọn ra những chi tiết đặc trưng nhất cho khuôn
mặt. Quy trình ấy bao gồm việc chuẩn hóa, lọc dữ liệu, bù sáng,
chuyển đổi thang độ xám và cuối cùng là làm sắc nét hình ảnh để
lưu lại những đặc điểm dễ nhận dạng nhất của khuôn mặt.
Bước 3: Trích xuất đặc điểm hình ảnh khuôn mặt
Đây là quá trình mô hình hóa các chi tiết của khuôn mặt sau khi xử lý xong dữ liệu.
Mô tả hình học đặc điểm các bộ phận của khuôn mặt con
người (bao gồm mắt, mũi, miệng, lông mày, khoảng cách
các vị trí) là một bước vô cùng quan trọng trong việc
nhận dạng và phân biệt mọi người với nhau.
Bước 4: So sánh và hoàn thành nhận diện
Dữ liệu đặc điểm hình ảnh khuôn mặt được trích xuất
sẽ được tìm kiếm và so sánh với những mẫu dữ liệu
được lưu trữ bên trong cơ sở dữ liệu. Khi đặt mức, nếu
độ tương đồng giống nhau vượt qua mức đã đặt ra thì
việc nhận diện khuôn mặt sẽ thành công. 7
II. THUẬT TOÁN NHẬN DIỆN CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
1. Nhận diện khuôn mặt 2D
– Nhận diện khuôn mặt 2D sử dụng lớp thuật toán trắc quang. Đây là qua trình chuẩn
hóa và nén hình ảnh 2D trên khuôn mặt. Cùng với đó lớp thuật toán sẽ so sánh hình
ảnh này với các hình ảnh được nén và chuẩn hóa tương tự được lưu trong cơ sở sở dữ liệu.
– Công nghệ nhận diện khuôn mặt 2D đơn giản và dễ dàng triển sử dụng, bởi vậy mà
kẻ gian có thể dễ dàng mở khóa bằng cách sử dụng một hình ảnh của chủ sở hữu nên
nó không đảm bảo được tính an toàn.
2. Nhận diện khuôn mặt 3D
– Công nghệ nhận diện 3D không cần nhiều thời gian để xử lý thông tin và nhận dạng
khuôn mặt người dùng. Bạn chỉ cần quét gương mặt và sau đó mở khóa, thay vì phải
scan dấu vân tay, đem theo thẻ từ, khóa cơ,… Công nghệ nhận diện này có thể xác
định gương mặt người dùng trong nhiều tình trạng khác nhau.
– Cảm biến 3D sẽ được dùng để nhận dạng khuôn mặt ba chiều bằng việc sử dụng ba
camera theo dõi ở các hướng khác nhau. Ngoài ra để tăng độ chính xác cao nhất cho
hệ thống người ta thường sử dụng kết hợp với các thuật toán AI Face recognition.
3. So sánh nhận diện khuôn mặt 2D và 3D
Cách thức hoạt động và độ chính xác:
– Công nghệ nhận diện gương mặt 2D hoạt động dựa trên quá trình chụp lại gương mặt
khi mở khóa và so sánh với thông tin đã được lưu trữ.
– Công nghệ nhận diện gương mặt 3D sử dụng các máy quét 3D để tạo ra một bản sao
số hóa của khuôn mặt nên chỉ có thể nhận diện được qua một gương mặt thật từ các góc khác nhau. 8
Thế nên công nghệ nhận diện gương mặt 3D có tính chính xác rất cao, được các nhà sản
xuất, công ty sử dụng rộng rãi hơn.
CHƯƠNG 3: NHỮNG LỢI ÍCH VÀ HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
I. NHỮNG LỢI ÍCH CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT 1. Xác nhận danh tính
– Với công nghệ hiện đại của AI trong việc nhận diện khuôn mặt, thuật toán này có thề
hoạt động trong các điều kiện phức tạp kể cả khi thay đổi tư thế, vị trí và góc nghiêng
của gương mặt người dùng.
– Với tính năng trên, công nghệ AI nhận diện khuôn mặt đã được ứng dụng rộng rãi
giúp người dùng có thể xác định danh tính nhanh chóng, đơn giản, dễ dàng và tiện lợi hơn bao giờ hết.
2. Đóng mở khóa các thiết bị thông minh
– Ngày nay, khi công nghệ 4.0 phát triển mạnh mẽ, con người đã ứng dụng trí tuệ nhân
tạo vào cuộc sống hay trong chính căn hộ của mình để tiết kiệm thời gian hơn.
– Công nghệ nhận diện khuôn mặt cho phép người dùng mở cửa (cửa nhà và cổng căn
hộ, v.v…) bằng chính khuôn mặt của mình. Khi người dùng làm rơi hoặc mất chìa
khoá, hệ thống cũng có thể bảo mật, bảo đảm an toàn cho ngôi nhà của bạn tránh kẻ gian đột nhập.
– Hay việc các hãng điện thoại thông minh đã áp dụng công nghệ này vào việc đóng
mở khoá màn hình, giúp cho khách hàng có thể bảo mật dữ liệu cá nhân một cách tốt
nhất. Ngay cả khi người dùng làm rơi, mất điện thoại , hệ thống cũng tự động khoá 9
khi kẻ gian đăng nhập vào và sẽ hỗ trợ khoanh vùng để người dùng tìm lại điện thoại của mình.
3. Hỗ trợ cơ quan chức năng thực thi pháp luật
– Các ứng dụng nhận diện khuôn mặt giúp cơ quan chức năng nhận dạng ngay lập tức
cá nhân hay tổ chức bị tình nghi từ khoảng cách an toàn. Điều này có thể cung cấp dữ
liệu theo ngữ cảnh, thông tin kịp thời việc họ đang đối phó với ai và liệu có cần tiến
hành thận trọng hơn hay không.
– Không chỉ vậy, công nghệ này còn giúp các cơ quan chức năng dễ dàng khoanh vùng
đặc điểm, xác định danh tính của nghi phạm, khiến cho công tác điều tra diễn ra
nhanh chóng, không phực tạp, kịp thời phát hiện và ngăn chặn những tình huống xấu.
4. Bảo vệ gia đình, trường học, cơ quan khỏi các phần tử xấu, mối nguy hiểm rình rập
– Tại nhà riêng, công nghệ nhận diện giúp nhận biết kẻ lạ mặt đang có ý đồ với thành
viên gia đình và tài sản. Từ đó chủ nhà sớm nhận được cảnh báo về đối tượng khả
nghi, nâng cao cảnh giác và bảo vệ tốt hơn gia đình cũng như căn nhà của họ.
– Tại trường học, hệ thống giám sát nhận diện khuôn mặt có thể nhận dạng ngay lập
tức khi có học sinh bạo lực học đường, những thành phần nguy hiểm, gây rối đe dọa
đến sự an toàn học sinh và trường học. Qua đó cảnh báo đến nhân viên bảo vệ, ban
giám hiệu nhà trường ngay tại thời điểm đó giúp giảm nguy cơ xấu và kịp thời ngăn chặn.
– Tại cơ quan, hệ thống này có thể nhận dạng được ai là người làm trong công ty, từ đó
ngăn chặn kẻ xấu đột nhập nhằm mục đích ăn cắp tài sản, gây rối trật tự và từ đó đưa ra biện pháp cảnh cáo.
5. Giúp hỗ trợ điều tra pháp y
Phần mềm nhận diện khuôn mặt có thể giúp cho cán bộ pháp y thực hiện để sử dụng
xác định các cá nhân đã chết hoặc bất tỉnh tại hiện trường của vụ án để có thể xác định
danh tính người đó và thông báo cho gia đình, người thân.
II. NHỮNG HẠN CHẾ CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
1. Độ chính xác không được đảm bảo
– Nhược điểm của công nghệ nhận diện khuôn mặt trước hết là độ chính xác và tính khả thi khi áp dụng. 10
– Để có được hình ảnh đối chiếu rõ ràng, hệ thống yêu cầu khách hàng đứng vị trí, ánh
sáng, màu sắc khung cảnh được kiểm soát và không sử dụng khẩu trang, mũ, nón....
Trong hình thức kinh doanh bán lẻ, yêu cầu này hoàn toàn không khả thi.
– Hệ thống này có thể mắc sai sót trong một vài trường hợp như nhầm lẫn giữa hai
người có khuôn mặt tương tự nhau.
Chính vì vậy, rất khó để cam kết độ chính xác về thông tin khi sử dụng công nghệ này.
2. Yêu cầu bảo mật thông tin
Đã có rất nhiều ý kiến trái chiều về tính năng lưu trữ thông tin, dữ liệu của khách
hàng. Ở một khía cạnh nào đấy, tính năng này đang vi phạm đến nhân quyền của khách
hàng. Hiện nay, có rất nhiều tổ chức lên tiếng phản ánh về tính năng này khi nó được
xem là hệ thống theo dõi hành vi, thông tin cá nhân của khách hàng, xâm phạm đến quyền riêng tư.
3. Lừa đảo chiếm đoạt dữ liệu bằng khuôn mặt người dùng
– Cụ thể, khi thực hiện đăng ký tài khoản ngân hàng
hoặc ví điện tử trực tuyến, người dùng sẽ phải thực
hiện bước kích hoạt tài khoản của mình.
– Phần mềm này yêu cầu người đăng ký cung cấp
hình ảnh khuôn mặt để định danh cá nhân bằng
cách thực hiện các bước như nhìn thẳng, nghiêng
trái, nghiêng phải, ngước lên và cúi xuống, tương tự
như các bước đăng ký tính năng mở khóa gương
mặt để xác định danh tính.
– Tuy nhiên, các đối tượng lợi dụng điều này để sử
dụng thủ đoạn như giả mạo thành viên của cơ quan
chức năng hoặc người thân, người quen thông qua
công nghệ có tên gọi là “Deepfake” để giả dạng hình ảnh và giọng nói.
– Sau đó, đối tượng thực hiện video call trên thiết bị
di động thông qua ứng dụng như messenger,
Facetime...với nạn nhân để tạo sự tin tưởng, yêu
cầu họ thực hiện các hành động như nhìn thẳng, nghiêng trái, nghiêng phải... Sau khi
đã ghi lại video này, các đối tượng sử dụng nó để mở tài khoản ngân hàng hoặc ví
điện tử với chính tên của nạn nhân. 11
Đây là một hình thức lừa đảo rất nguy hiểm và tinh vi, người dân cần phải cảnh giác để
tránh bị mất tiền bạc và thông tin cá nhân. 4. Gây hại cho mắt
Iris Scanner, Face ID và một số công nghệ nhận diện khuôn mặt khác hiện nay đang
dùng tia hồng ngoại để chiếu trực tiếp vào mắt của người dùng. Cho tới thời điểm này
vẫn chưa có bằng chứng chứng minh IR trên Iris Scanner và Face ID sẽ không làm tổn
thương mắt của người dùng. 12
CHƯƠNG 4: ỨNG DỤNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG
Điểm danh là công việc quan trọng, không thể thiếu đối với bất kỳ trường học hay cơ sở
làm việc nào để quản lý chặt chẽ sự có mặt của học sinh, sinh viên, nhân viên. Tuy nhiên,
việc điểm danh thủ công truyền thống theo kiểu gọi tên lộ rõ nhiều bất cập, nên nhiều cơ sở
đã sử dụng công nghệ AI để điểm danh đơn giản và thuận tiện hơn.
I. CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG LÀ GÌ?
–Chấm công theo phương pháp thẻ giấy, quẹt thẻ, quẹt vân
tay được coi là nỗi ám ảnh đối với các nhà quản lý nhân sự.
Ngày nay, ứng dụng công nghệ AI, phần mềm chấm công
nhận diện khuôn mặt ra đời đã giải quyết các bất cập, phức
tạp của phương pháp truyền thống. –
Điểm danh, chấm công bằng công nghệ AI nhận diện khuôn
mặt là việc thiết bị điểm danh, chấm công nhận diện khuôn
mặt của nhân viên từ hình ảnh ban đầu họ cung cấp. Sau đó
qua mỗi lần điểm danh, chấm công thiết bị thực hiện phân
tích so sánh 80 điểm trên khuôn mặt với hình ảnh gốc lần
đầu chấm công và cho ra kết quả.
II. CÁC PHẦN MỀM HỖ TRỢ CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT
TRONG VIỆC ĐIỂM DANH, CHẤM CÔNG 1. BIFACE
– Điển hình ta có thể thấy ứng dụng Biface để chấm công và điểm danh, thiết bị này
dùng để nhận diện khuôn mặt và thực hiện các công việc sau: + Chấm công nhân viên
+ Điểm danh học sinh, sinh viên
+ Nhận diện khuôn mặt ở các bãi đỗ xe, xí nghiệp, ngân hàng, …
+ Kiểm soát ra vào cửa an ninh
– Tính năng đặc biệt của Biface là được tích hợp hệ thống camera để lưu lại khuôn mặt
người dùng. Thiết bị sẽ đối chiếu ảnh chụp khuôn mặt thu được từ mỗi lần chấm 13
công với hình ảnh khuôn mặt có sẵn trong cơ sở dữ liệu. Sau đó, so sánh thời gian
người đó có mặt và thời gian ra về.
– Các thông tin về nhân viên, học sinh, sinh viên và thời gian chấm công, … sẽ được
lưu về bộ nhớ máy. Những dữ liệu này sẽ được đưa về máy tính để tổng hợp, xử lý
bằng phần mềm. Từ đó căn cứ để tính lương, thưởng phạt, điểm, thông báo về phụ
huynh, … tùy vào mục đích sử dụng.
– Lợi ích khi sử dụng thiết bị nhận diện khuôn mặt Biface:
+ Đối với tổ chức có quy mô nhân sự lớn, hoặc tại các trường học thì Biface là một
thiết bị giúp tối ưu hoá thời gian điểm danh, chấm công nhất có thể. Chỉ chưa đầy
một giây nhận diện, trên màn hình sẽ cho ra kết quả và thông báo về điện thoại của người dùng.
+ Bên cạnh đó, có thể đóng, mở cửa tự động, an toàn cho tổ chức khi xuất hiện
người lạ cố tình xâm nhập.
+ Ngoài ra, Biface còn được tích hợp với hệ thống Real time - giúp kiểm soát thời
gian ra, vào. Khi nhận diện khuôn mặt thành công, thiết bị sẽ lập tức đưa thông
tin về hệ thống mà không cần tới các bước thủ công như trước đây.
Công nghệ AI có tác động không hề nhỏ tới các hoạt động của đời sống con người;
nó giúp cho mọi công việc trở nên tối ưu hoá, có hiệu quả rất nhiều. 2. FastWork ID
– Để giải quyết tính thiếu linh hoạt, phức tạp của máy chấm công, phần mềm chấm
công FastWork Face ID sử dụng thiết bị di động được nghiên cứu và phát triển vào
việc nhận diện khuôn mặt nhanh chóng.
– Sử dụng phần mềm chấm công FastWork, nhân viên sẽ chỉ cần một chiếc điện thoại
di động có kết nối internet là có thể chấm công mọi lúc mọi nơi thay vì phải xếp hàng lần lượt. 14
– Bên cạnh tính năng chấm công, phần mềm còn có thể tự động hóa bảng công, số hóa
đơn từ. Nhân sự có thể theo dõi bảng công của mình bất cứ lúc nào. Việc gửi và phê
duyệt đơn từ xin nghỉ phép, đi công tác… thực hiện ngay trên phần mềm.
– Phần mềm chấm công nhận diện khuôn mặt FastWork Face ID tiên phong trong lĩnh
vực công nghệ Cloud, là hình thức chấm công nhận diện khuôn mặt bằng thiết bị di
động đầu tiên tại Việt Nam. 15
CHƯƠNG 5: TIỀM NĂNG VÀ GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN
KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI
I. TIỀM NĂNG CỦA CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT TRONG TƯƠNG LAI –
Khác với các công nghệ xác thực khác, công nghệ AI nhận diện khuôn mặt mang lại
những lợi ích như không phải tiếp xúc trực tiếp, cải thiện độ chính xác và tăng mức độ
bảo mật. Ngoài ra, nó còn dễ dàng tích hợp với các tính năng bảo mật hiện có. –
Trong bối cảnh sự cá nhân hóa ngày càng được đề cao, công nghệ AI nhận diện khuôn
mặt trở nên hoàn toàn phù hợp để được triển khai ở lối ra vào công sở, nhà hàng, đơn
vị… Không chỉ dừng lại ở chức năng phát hiện người mới, công nghệ này còn có thể
nhận diện khách hàng quen, giúp khách hàng cảm thấy mình được chào đón hơn và
cũng góp phần giảm áp lực cho lễ tân và lực lượng an ninh. –
Công nghệ AI nhận diện khuôn mặt có thể được ứng dụng để giải bài toán truy xuất tội
phạm, nhận dạng và phát hiện các đối tượng tình nghi, giúp các cơ quan chức năng giảm
bớt thời gian và công sức. Công nghệ này cũng có thể được sử dụng cho khu vực biên
giới và xuất nhập cảnh. Ngoài ra, cũng có thể được ứng dụng trong lĩnh vực du lịch, y tế, giáo dục… –
Tại Việt Nam, công nghệ này hiện đang được ứng dụng trong lĩnh vực kiểm soát ra vào
như phát hiện người ra vào vùng cấm, được triển khai từ tháng 01/2021. Khi đại dịch
Covid-19 hoành hành ở Việt Nam, công nghệ đã được triển khai cho hệ thống Camera y
tế nhận diện khuôn mặt, phát hiện người không đeo khẩu trang để kiểm soát an ninh an toàn… –
Từ những tiềm năng to lớn của công nghệ AI nhận diện khuôn mặt cho thấy công nghệ
Việt Nam hoàn toàn có thể cạnh tranh với các gã khổng lồ công nghệ của thế giới, hơn
nữa góp phần làm chủ và phát triển công nghệ nước nhà.
II. GIẢI PHÁP GIÚP CÔNG NGHỆ AI NHẬN DIỆN KHUÔN MẶT PHÁT TRIỂN TRONG TƯƠNG LAI –
Cải thiện chất lượng và độ chính xác của công nghệ AI nhận diện khuôn mặt, đặc biệt là
trong các điều kiện khó khăn như thiếu ánh sáng, góc nghiêng, đeo khẩu trang,… –
Tăng cường bảo mật và riêng tư cho người dùng, tránh việc lạm dụng hoặc xâm phạm
dữ liệu khuôn mặt của họ. –
Khuyến khích sự hợp tác và chia sẻ kiến thức giữa các nhà nghiên cứu, nhà phát triển và
người dùng về công nghệ AI nhận diện khuôn mặt, tạo ra những tiêu chuẩn và nguyên
tắc đạo đức cho việc sử dụng công nghệ này. 16