Bài tập nhóm: Phân tích cạnh tranh Coca Cola và Pepsi môn Kinh tế chính trị | Học viện Ngân hàng

HỌC VIỆN NGÂN HÀNG
KHOA KẾ TOÁN-KIỂM TOÁN BÀI TẬP NHÓM
MÔN: KINH TẾ CHÍNH TRỊ MÁC - LÊNIN
CHỦ ĐỀ: Phân tích cạnh tranh giữa Coca Cola-Pepsi và Milo-
Ovaltine, từ đó làm rõ mối quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền
trong nền kinh tế thị trường
Giảng viên: Nguyễn Đức Quỳnh
Mã lớp học phần: 232PLT08A16 Nhóm: 4
Hà Nội, ngày 10 tháng 4 năm 2024 MỤC LỤC
BÁO CÁO KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG NHÓM.......................................................................2
LỜI CẢM ƠN............................................................................................................................4
LỜI CAM ĐOAN......................................................................................................................5
ĐẶT VẤN ĐỀ............................................................................................................................6
NỘI DUNG................................................................................................................................7
I. Cơ sở lí thuyết.....................................................................................................................7
1. Cạnh tranh, quy luật cạnh tranh và tác động của cạnh tranh..........................................7
2. Độc quyền, độc quyền nhà nước và tác động của độc quyền............................................8
II- Mối quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền.....................................................................9
III-Sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường và mối quan hệ
giữa cạnh tranh và độc quyền.............................................................................................11
1. Sự cạnh tranh giữa Coca-Pepsi........................................................................................11
2. Sự cạnh tranh Milo-Ovaltine............................................................................................13 3.
Ảnh hưởng của sự cạnh tranh tới nền kinh tế thị trường.....................................18 4.
Ảnh hưởng từ sự cạnh tranh của các doanh nghiệp tới mối quan hệ giữa cạnh
tranh và độc quyền..................................................................................................................20
KẾT LUẬN..............................................................................................................................23
TẢI LIỆU THAM KHẢO......................................................................................................24 1
BÁO CÁO KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG NHÓM Họ và tên Mã sinh Chức Nhiệm vụ Ý thức Mức độ viên vụ tham gia hoàn thành
Lê Thị Thu 26A4023114 Thành Cơ sở lý thuyết Đầy đủ, Hương viên đúng hạn Đỗ Thị 26A4020873 Nhóm Tổng hợp word, kết Đầy đủ, Yên Thơ trưởng luận nội dung đúng hạn Nguyễn 26A4020456 Thành Đặt vấn đề Đầy đủ, Duy Quang viên đúng hạn Vi Thị 26A4020445 Thành 3.1 Đầy đủ, Quỳnh Như viên đúng hạn
Nguyễn Sỹ 26A4021344 Thành Làm powerpoint Đầy đủ, Tuấn viên Thuyết trình đúng hạn Nguyễn 26A4020883 Thành sự cạnh tranh của Đầy đủ, Minh Thuý viên coca và pepsi đúng hạn Nguyễn 26A4020437 Thành Làm powerpoint Đầy đủ, Thị Nhàn viên Thuyết trình đúng hạn Bùi Thị 26A4021357 Thành 3.2 Đầy đủ, Xuyến viên đúng hạn Trần Thị 26A4021361 Thành Đầy đủ, Hải Yến viên đúng hạn Mai Thị 26A4020845 Thành Kết luận Đầy đủ, Quỳnh viên đúng 2 hạn
Đặng Thị 26A4021331 Thành Sự cạnh tranh Milo- Đầy đủ, Trang viên Ovaltine đúng hạn Hà Thục 26A4020458 Thành Sự cạnh tranh này có Đầy đủ, Quyên viên
liên quan gì đến CT - đúng ĐQ hạn 3 LỜI CẢM ƠN
Sau đây là toàn bộ bài làm của nhóm chúng em về chủ đề 4. Chúng em xin
chân thành cảm ơn sự giúp đỡ, hướng dẫn tận tình của thầy Nguyễn Đức Quỳnh
trong suốt quá trình làm bài tập nhóm. Đồng thời, xin cảm ơn các thành viên của
nhóm đã cố gắng, nỗ lực hoàn thành bài tập nhóm một cách hiệu quả nhất. Cảm
ơn sự lắng nghe của thầy và các bạn.
Trong quá trình làm bài, do kiến thức còn hạn chế và thiếu những trải
nghiệm thực tế nên bài làm của chúng em có thể còn nhiều thiếu sót, kính mong
nhận được sự góp ý, giúp đỡ từ thầy và các bạn. Chúng em sẽ cố gắng tiếp thu có
chọn lọc để hoàn thiện bài làm tốt hơn.
Chúng em xin chân thành cảm ơn! 4 LỜI CAM ĐOAN
Lời đầu tiên, chúng em xin cảm ơn Học viện Ngân hàng đã đưa bộ môn Kinh
tế chính trị Mác-Lênin vào chương trình đào tạo cũng như các thầy cô giảng dạy,
những người đã hướng dẫn và chỉ bảo phương pháp học tập, nghiên cứu, và đặc
biệt là kỹ năng mềm quan trọng giúp chúng em hoàn thành bài tập nhóm này một
cách tốt nhất. Chúng em xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới thầy Nguyễn Đức Quỳnh,
đã tận tình hướng dẫn chúng em hoàn thành bài tập nhóm này.
Do chưa có nhiều kinh nghiệm nên bài tập này sẽ không tránh được những
thiếu sót, kính mong cô nhận xét, góp ý để bản báo cáo của chúng em được hoàn thiện, đầy đủ hơn.
Chúng em xin cam đoan rằng những nội dung mà chúng em trình bày không
phải bản sao chép từ bài tập nhóm nào khác. Nếu không đúng sự thật, chúng em
xin chịu mọi trách nhiệm trước thầy.
Chúng em xin chân thành cảm ơn! 5 ĐẶT VẤN ĐỀ
Sự cạnh tranh tồn tại ở mọi lĩnh vực, không thể tồn tại hay phát triển nếu thiếu đi
cạnh tranh.Trong nền kinh tế thị trường, cạnh tranh là một trong những đặc điểm cơ
bản. Trong hoạt động kinh tế, cạnh tranh là sự tranh đua để giành lấy phần lợi về mình.
Sự tồn tại khách quan và sự ảnh hưởng của quy luật cạnh tranh càng lớn hơn mỗi ngày
càng bắt buộc doanh nghiệp phải nâng cao khả năng cạnh tranh của mình. Cạnh tranh
đẩy mạnh việc nghiên cứu và áp dụng công nghệ mới, hiện đại, buộc các doanh nghiệp
khác phải nâng cao chất lượng, mẫu mã sản phẩm mới để cạnh tranh sòng phẳng
Quá trình cạnh tranh không được định hướng và điều chỉnh từ cạnh tranh lành
mạnh chuyển sang cạnh tranh không lành mạnh dẫn tới cạnh tranh mang tính độc
quyền và cuối cùng xuất hiện độc quyền. Độc quyền làm tê liệt cạnh tranh lành mạnh,
kìm hãm sự phát triển kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến quyền lợi người tiêu dùng, tác
động xấu đến công bằng xã hội, tạo sức ì đối với chính bản thân các doanh nghiệp độc quyền.
Tuy nhiên, sự xuất hiện của độc quyền không thủ tiêu được cạnh tranh, trái lại
còn làm cho cạnh tranh trở nên đa dạng, gay gắt hơn. Vậy mối quan hệ giữa cạnh tranh
và độc quyền là gì? Đó chính là vấn đề nhóm chúng em muốn làm rõ dựa trên đề tài
“Quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền trong nền kinh tế thị trường” 6 NỘI DUNG
I. Cơ sở lí thuyết
1. Cạnh tranh, quy luật cạnh tranh và tác động của cạnh tranh Khái niệm:
Cạnh tranh là sự ganh đua giữa những chủ thể kinh tế với nhau nhằm có những
ưu thế về sản xuất cũng như tiêu thụ và thông qua đó thu được lợi ích tối đa.
Quy luật cạnh tranh là quy luật kinh tế điều tiết một cách khách quan mối quan
hệ ganh đua kinh tế giữa các chủ thể trong sản xuất và trao đổi hàng hóa.
Ví dụ: Cạnh tranh có thể diễn ra giữa người sản xuất với người tiêu dùng như
sau: Bên bán thì luôn muốn bán sản phẩm với giá cao nhất, còn bên mua luôn giá rẻ
nhất có thể, cả hai bên đều muốn cạnh tranh làm sao để mình có lợi nhất.
Cạnh tranh trong nội bộ ngành:
Là cạnh tranh giữa các chủ thể kinh doanh trong cùng một ngành, cùng sản xuất
một loại hàng hóa. Đây là một trong những phương thức để thực hiện lợi nhuận của doanh nghiệp. Biện pháp:
Ra sức cải tiến kỹ thuật, đổi mới công nghệ
Hợp lý hóa sản xuất, tăng năng suất lao động để hạ thấp giá trị cá biệt của hàng
hóa, làm cho giá trị hàng hóa của doanh nghiệp sản xuất ra thấp hơn giá trị xã hội của hàng hóa đó.
Kết quả: Hình thành giá trị thị trường của hàng hóa.
Cạnh tranh giữa các ngành:
Là cạnh tranh giữa các chủ thể sản xuất kinh doanh giữa các ngành khác nhau.
Mục đích: Nhằm tìm kiếm nơi đầu tư có lợi nhất. Biện pháp
Các doanh nghiệp tự do di chuyển nguồn lực từ ngành này sang ngành khác, vào
các ngành sản xuất kinh doanh khác nhau.
Nguyên nhân dẫn đến cạnh tranh
Trong lĩnh vực lưu thông hàng hoá, do có nhiều chủ thể khác nhau cùng hoạt
động với tư cách là các thành phần kinh tế độc lập, tự do trong quá trình sản xuất, kinh
doanh cho nên phải cạnh tranh với nhau.
Do điều kiện sản xuất của các thành phần kinh tế này khác nhau, cho nên chất
lượng hàng hoá và giá cả khác nhau, kết quả sản xuất, kinh doanh giữa họ không như
nhau. Mỗi chủ thể có những điều kiện kinh tế khác nhau, điều kiện sản xuất tốt góp 7
phần làm cho năng suất và chất lượng cũng tăng theo nên có nhiều lợi thế cạnh tranh
về giá cả,.... Cùng với đó các chủ thể có mục đích lợi ích khác nhau thì cạnh tranh là điều tất yếu.
Sự tồn tại nhiều chủ thể với tư cách là các tổ chức kinh tế độc lập trong hoạt
động thương mại. Cạnh tranh là nhằm giành lấy các điều kiện thuận lợi, hạn chế được
những rủi ro, bất lợi cho sản xuất và lưu thông hàng hoá, dịch vụ.
Tác động của cạnh tranh trong nền kinh tế thị trường: Tích cực:
Thứ nhất, cạnh tranh thúc đẩy sự phát triển của lực lượng sản xuất.
Thứ hai, cạnh tranh thúc đẩy sự phát triển kinh tế thị trường.
Thứ ba, cạnh tranh là cơ chế điều chỉnh linh hoạt việc phân bổ các nguồn lực.
Thứ tư, cạnh tranh thúc đẩy năng lực thỏa mãn nhu cầu của xã hội. Tiêu cực:
Một là, cạnh tranh không lành mạnh gây tổn hại môi trường kinh doanh.
Hai là, cạnh tranh không lành mạnh gây lãng phí nguồn lực xã hội.
Ba là, cạnh tranh không lành mạnh gây tổn hại phúc lợi của xã hội.
2. Độc quyền, độc quyền nhà nước và tác động của độc quyền Khái niệm:
Là sự liên minh giữa các doanh nghiệp lớn, có khả năng thâu tóm việc sản xuất
và tiêu thụ một số loại hàng hóa, có khả năng định ra giá cả độc quyền, nhằm thu lợi nhuận độc quyền cao.
Nguyên nhân hình thành:
Một là, do sự phát triển của lực lượng sản xuất. Hai là, do cạnh tranh.
Ba là, do khủng hoảng kinh tế năm 1873 và sự phát triển của hệ thống tín dụng
Từ những nguyên nhân trên, Leenin khẳng định: “… tự do cạnh tranh đẻ ra tập
trung sản xuất và sự tập trung sản xuất này, khi phát triển tới một mức độ nhất định, lại dẫn tới độc quyền.”
Độc quyền nhà nước Khái niệm:
Là kiểu độc trong đó nhà nước nắm giữ vị thế độc quyền trên cơ sở duy trì sức
mạnh của các tổ chức độc quyền ở những lĩnh vực then chốt của nền kinh tế nhằm tạo
ra sức mạnh vật chất cho sự ổn định của chế độ chính trị - xã hội ứng với điều kiện
phát triển nhất định trong các thời kỳ lịch sử. 8
Nguyên nhân hình thành:
Một là, tích tụ và tập trung tư bản càng lớn thì tích tụ và tập trung sản xuất càng cao.
Hai là, sự phát triển của phân công lao động xã hội đã làm xuất hiện một số
ngành mà các tổ chức độc quyền tư bản tư nhân không thể hoặc không muốn kinh
doanh vì đầu tư lớn, thu hồi vốn chậm và ít lợi nhuận.
Ba là, sự thống trị của độc quyền đã làm sâu sắc thêm sự đối kháng giữa giai cấp
tư sản với giai cấp vô sản và nhân dân lao động.
Bốn là, cùng với xu hướng quốc tế hóa đời sống kinh tế, sự bành trướng của các
liên minh độc quyền quốc tế vấp phải những hàng rào quốc gia dân tộc và xung đột lợi
ích với các đối thủ trên thị trường thế giới.
Tác động của độc quyền trong nền kinh tế thị trường: Tích cực:
Thúc đẩy tiến bộ khoa học, kỹ thuật, nghiên cứu và triển khai.
Tăng năng suất lao động, nâng cao khả năng cạnh tranh.
Thúc đẩy nền kinh tế phát triển theo hướng sản xuất lớn hiện đại. Tiêu cực:
Làm xuất hiện cạnh tranh không hoàn hảo gây thiệt hại cho người tiêu dung và xã hội.
Ít nhiều kìm hãm tiến bộ khoa học kỹ thuật phát triển
Chi phối các quan hệ kinh tế, xã hội, tang phân hóa giàu nghèo.
II- Mối quan hệ giữa cạnh tranh và độc quyền
Cạnh tranh là khái niệm rất rộng, xuất hiện trong hầu hết các lĩnh vực khác nhau
của đời sống xã hội, từ cuộc sống sinh hoạt hằng ngày đến các lĩnh vực kinh tế, chính
trị, văn hoá, thể thao... và có khá nhiều định nghĩa, cách hiểu khác nhau về cạnh tranh.
thế tương đối trong sản xuất, tiêu thụ hay tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ hay các lợi
ích về kinh tế, thương mại khác để thu được nhiều lợi ích nhất cho mình.
Độc quyền là sự liên minh giữa các doanh nghiệp lớn, nắm trong tay phần lớn
việc sản xuất và tiêu thụ một số loại hàng hóa, có khả năng định ra giá cả độc quyền,
nhằm thu lợi nhuận độc quyền cao. Đây là một trong những dạng của thất bại thị
trường, là trường hợp cực đoan của thị trường thiếu tính cạnh tranh. Mặc dù, trên thực
tế hầu như không thể tìm được trường hợp đáp ứng hoàn hảo hai tiêu chuẩn của độc
quyền và do đó độc quyền thuần tuý có thể coi là không tồn tại nhưng những dạng độc
quyền không thuần tuý đều dẫn đến sự phi hiệu quả của lợi ích xã hội 9
Sự khác nhau giữa cạnh tranh và độc quyền: Cạnh tranh Độc quyền Sản xuất phân tán Sản xuất tập trung
Giá cả do thị trường quyết định
Giá cả độc quyền được doanh nghiệp áp đặt
Lợi nhuận bình quân trên mọi doanh Lợi nhuận độc quyền cho 1 doanh nghiệp nghiệp
Đe dọa sự tồn tại của từng doanh Khó phá sản nghiệp
Phát triển tư bản thương nghiệp
Loại bỏ tư bản thương nghiệp
Tuy có nhiều điểm khác nhau nhưng cạnh tranh và độc quyền cũng có mối liên
hệ chặt chẽ: độc quyền sinh ra từ cạnh tranh tự do, độc quyền đối lập với cạnh tranh tự
do nhưng sự xuất hiện của độc quyền không thủ tiêu được cạnh tranh, trái lại còn làm
cho cạnh tranh trở nên đa dạng, gay gắt và có sức phá hoại to lớn hơn.
Độc quyền sinh ra từ cạnh tranh tự do, sau đó độc quyền lại sinh ra thêm nhiều
loại cạnh tranh khác: cạnh tranh giữa các tổ chức độc quyền với nhau, cạnh tranh trong
nội bộ tổ chức độc quyền,... Giải pháp
Từ mối quan hệ về cạnh tranh và độc quyền trên thị trường đã được phân tích ở
trên, ta nhận thấy rằng cần phải bảo vệ cạnh tranh, hạn chế độc quyền. Để làm được
điều đó ta có thể thực hiện một số biện pháp sau Về phía Nhà nước
Hoàn thiện các quy định pháp luật về cạnh tranh không lành mạnh.
Phối hợp các chính sách kinh tế nhằm quản lý cạnh tranh và tình trạng độc quyền.
Tháo bỏ các rào cản nhập ngành, khuyến khích các thành phần kinh tế tham gia vào kinh doanh.
Hợp tác quốc tế về cạnh tranh không lành mạnh. 10 Về phía doanh nghiệp
Cần tuân thủ các quy định về pháp luật về kinh doanh nói chung, các chính sách
cạnh tranh.Cạnh tranh lành mạnh cũng là một cách để xây dựng thương hiệu. Chủ
động xây dựng những kênh phân phối mới, sản phẩm mới để khai thác lợi thế cạnh tranh.
Về phía người tiêu dùng
Cần có các nhìn đúng đắn về cạnh tranh và chi tiêu hợp lý, tránh sử dụng sản phẩm kém chất lượng.
III-Sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường và mối quan
hệ giữa cạnh tranh và độc quyền
1. Sự cạnh tranh giữa Coca-Pepsi
1.1 Giới thiệu khái quát
Coca-Cola và Pepsi là hai nhãn hiệu đồ uống giải khát nổi tiếng trên thị trường,
hai loại đồ uống này xuất hiện khắp các nơi từ trên kệ hàng siêu thị, những quán ăn nổi
tiếng cho đến những quan cơm hay các quán tạp hóa ven đường
Coca-Cola (còn được gọi tắt là Coke) là nhãn hiệu nước ngọt được đăng ký năm
1893 tại Mỹ. Cha đẻ của Coca-Cola là dược sĩ Jonh Pemperton và theo cách hiểu của
người dân Mỹ thời kỳ đó Coke là một loại thuốc (được ra mắt năm 1886). Sau này, khi
mua lại Coca-Cola, Asa Griggs Candler - Nhà lãnh đạo tài ba bậc nhất của Coca-Cola
biến chuyển suy nghĩ của người dân nước Mỹ về hình ảnh của Coca-Cola. Ông cho
những người tiêu dùng của mình hiểu thứ “thuốc uống” Coke là một loại thức uống ngon lành và tươi mát.
Pepsi lần đầu tiên sản xuất vào năm 1890 do dược sĩ Caleb Bradham chế ra tại
New Bernn, Bắc Carolina, Mỹ. Năm 1893, Pepsi được giới thiệu với tên gọi Brad’s
Drink, sau đó được đổi tên thành Pepsi-Cola vào ngày 28/8/1898 và được đăng kí nhãn
hiệu vào ngày 16/6/1903 cũng dưới tên gọi này. Sau cùng được đổi tên thành Pepsi vào năm 1961.
1.2. Sự cạnh tranh của Coca và Pepsi
Thứ nhất, cạnh tranh về định vị thương hiệu
Pepsi và Coca Cola có hai phong cách định vị thương hiệu hoàn toàn khác nhau.
Pepsi tập trung vào hình ảnh trẻ trung, năng động và hiện đại. Thương hiệu Pepsi
muốn thu hút giới trẻ và những người yêu thích phong cách sống năng động. Trong
các chiến dịch quảng cáo, Pepsi thường sử dụng các ngôi sao nhạc pop, các vận động
viên trẻ và lối sống vui nhộn, hào hứng. 11
Ngược lại, Coca Cola lại định vị mình như một thương hiệu cổ điển, truyền thống
và gần gũi với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ. Thương hiệu Coca Cola muốn truyền
tải giá trị gia đình, hạnh phúc đơn sơ và những kỷ niệm đáng nhớ. Các chiến dịch của
Coca Cola thường được thiết kế để khiến người xem cảm thấy ấm áp và gần gũi.
Như vậy, có thể thấy Pepsi và Coca Cola hoàn toàn trái ngược trong cách tiếp
cận định vị thương hiệu. Pepsi là sự trẻ trung, năng động trong khi Coca Cola là sự cổ
điển, truyền thống. Sự khác biệt này ảnh hưởng rất lớn đến chiến lược marketing của hai thương hiệu.
Thứ hai, cạnh tranh về phương tiện truyền thông
Về lựa chọn phương tiện truyền thông, Pepsi và Coca Cola cũng theo hai hướng hoàn toàn khác nhau.
Pepsi chủ yếu tập trung vào các phương tiện truyền thông hiện đại như mạng xã
hội, quảng cáo online, đối tác với các ngôi sao và ảnh hưởng giới trẻ. Pepsi rất chú
trọng sức ảnh hưởng của các nền tảng như Facebook, Instagram, YouTube. Họ cũng
thường xuyên đồng hành cùng các nghệ sĩ được giới trẻ yêu thích.
Ngược lại, Coca Cola vẫn tập trung nhiều vào các phương tiện truyền thông
truyền thống như truyền hình, báo in, biển quảng cáo ngoài trời,… Coca Cola ít chú
trọng hơn vào các kênh truyền thông mới và các ảnh hưởng giới trẻ. Thay vào đó, họ
thường mời các gia đình và người nổi tiếng truyền thống tham gia các chiến dịch.
Như vậy, một lần nữa lựa chọn phương tiện truyền thông của Pepsi và Coca Cola
khác biệt hoàn toàn, phù hợp với định vị thương hiệu của mỗi bên.
Thứ ba, cạnh tranh về giá cả sản phẩm
Là một người chơi đến sau Coca, Pepsi chủ động cạnh tranh với Coca Cola bằng
cách giữ giá thành thấp hơn nhưng không có sự chênh lệch quá lớn nhằm đảm bảo lợi
nhuận của công ty. Chiến lược này định hướng đến các đối tượng khách hàng nhạy
cảm với giá và tìm cách cung cấp cho họ giá trị tốt hơn.
Dưới đây là bảng so sánh giá của của Pepsi và Coca lại hệ thống siêu thị Go! trên
toàn quốc, để thấy sự khác biệt giữa 2 nhãn hiệu lớn này. Sản phẩm Pepsi Coca-cola Lon 330ml 10,600 11,000 Chai 1,5 lít 16,000 18,000 Thùng 24 lon 330ml 216,000 253,000 12
Thứ tư, cạnh tranh về chương trình khuyến mại
Để thu hút khách hàng, Pepsi và Coca Cola đều tổ chức nhiều chương trình
khuyến mãi hấp dẫn. Tuy nhiên, cách thức triển khai của hai bên cũng có nhiều điểm khác biệt.
Pepsi thường xuyên tổ chức các cuộc thi trên mạng xã hội và các sự kiện thực địa
để tương tác trực tiếp với khách hàng. Họ cũng hay tung ra các chương trình khuyến
mãi mang tính giải trí cao, như bốc thăm trúng thưởng, quay số may mắn, tích điểm
đổi quà,… để thu hút sự chú ý của giới trẻ.
Coca Cola lại thiên về các chương trình giảm giá sản phẩm, tặng quà khi mua
hàng hoặc tích điểm đổi quà mang tính thực dụng cao hơn. Các hoạt động của Coca
Cola ít tập trung vào yếu tố giải trí mà thiên về việc khuyến khích khách hàng mua nhiều hơn.
Như vậy, chiến lược khuyến mãi của hai thương hiệu cũng rất đặc trưng cho
phong cách và định vị của mỗi bên. Pepsi mang đến sự hào hứng và trải nghiệm thú vị
còn Coca Cola thiên về những lợi ích thiết thực hơn.
Thứ năm, đội ngũ bán hàng và tiếp thị
Để thực hiện các chiến lược marketing, cả Pepsi và Coca Cola đều có đội ngũ
nhân viên chuyên nghiệp trong các lĩnh vực bán hàng, quảng cáo và tiếp thị.
Theo định hướng thương hiệu, nhân viên của Pepsi thường trẻ hơn và năng động
hơn. Họ sẵn sàng thích nghi với các xu hướng mới của marketing như mạng xã hội,
quảng cáo số, tổ chức sự kiện,… Nhân viên Pepsi cũng thường xuyên tìm tòi các ý
tưởng mới lạ để thu hút sự chú ý của giới trẻ.
Trong khi đó, đội ngũ của Coca Cola có xu hướng trưởng thành và chuyên
nghiệp hơn. Họ am hiểu sâu sắc về các nghiệp vụ marketing và bán hàng truyền thống.
Đội ngũ Coca Cola có nhiều kinh nghiệm triển khai các chiến dịch quảng cáo rộng lớn
trên truyền hình, báo chí và các phương tiện truyền thống khác.
Như vậy, về nhân sự, Pepsi và Coca Cola cũng thể hiện sự khác biệt rõ rệt về
phong cách và định hướng chiến lược của mỗi thương hiệu.
2. Sự cạnh tranh Milo-Ovaltine
Đã gọi là doanh nghiệp thì chắc chắn sẽ có cạnh tranh. Điều này không còn xa lạ
nhất là các doanh nghiệp lớn, càng có tên tuổi thì việc xuất hiện những đối thủ cạnh
tranh là điều hiển nhiên. Một trong những thương hiệu lớn gây dấu ấn nhất là màn đối
đầu của Milo và Ovaltine 13
2.1. Giới thiệu khái quát:
Milo và Ovaltine là 2 thương hiệu sữa nổi tiếng có thành phần từ sữa, lúa mạch, cacao...
Milo có nguồn gốc từ Úc được Nestlé phát triển. Hiện nay, Milo có mặt trên rất
nhiều quốc gia, với đa dạng sản phẩm từ sữa, bánh, đến kẹo hay viên milo cube gây
bão một thời. Milo đã có mặt và liên tục phát triển tại thị trường Việt Nam từ hơn 17
năm qua và là nhãn hiệu uy tín, dẫn đầu về chất lượng và thị phần trong ngành hàng
thức uống cacao dinh dưỡng dành cho trẻ em.
Ovaltine có xuất thân từ Thụy Sĩ được phát triển bởi Friesland Campina . Đến
nay, sau hơn 1 thế kỷ phát triển thì Ovaltine đã có mặt ở nhiều quốc gia, với mức độ
phổ biến rất lớn. Tại Việt Nam, Ovaltine là thức uống dinh dưỡng được rất nhiều trẻ em yêu thích.
2.2. Sự cạnh tranh Milo-Ovaltine
Cạnh tranh công nghệ sản xuất, chất lượng sản phẩm và đổi mới sản phẩm
Thứ nhất, về công nghệ sản xuất sữa,
Milo là sự kết hợp hoàn hảo giữa hương vị cacao độc đáo cùng các chất dinh
dưỡng từ sữa, năng lượng từ mầm lúa mạch, được tăng cường công thức độc quyền
Activ-Go cùng 7 loại vitamin và khoáng chất, thêm sắt giúp giải phóng năng lượng
hiệu quả cho cơ thể, hỗ trợ phát triển và khả năng miễn dịch ở trẻ.
Ovaltine cũng không hề kém cạnh khi đã có sự cải tiến bảng thành phần phù hợp
với nhu cầu của thị trường và thị hiếu của người tiêu dùng. Sản phẩm của Ovaltine
chứa một số loại vitamin, khoáng chất và nguyên tố vi lượng cần thiết cho trẻ nhỏ,
trong đó bao gồm axit folic, canxi, sắt và kẽm là những loại dinh dưỡng cần thiết cho
phụ nữ mang thai. Chiến lược sản phẩm của Ovaltine định hình với sản phẩm dinh
dưỡng có nguồn gốc từ nước giải khát chưa 4 loại vitamin và 6 khoáng chất cho lối
sống lành mạnh của trẻ em và cả gia đình.
Thứ hai, về công nghệ sản xuất bao bì sản phẩm,
Milo ghi điểm mạnh mẽ với công nghệ tiên tiến trong khâu sản xuất khi 93% bao
bì sản phẩm đã được cải tiến để đảm bảo khả năng tái chế. Đây là một bước tiến lớn
trong việc bảo vệ môi trường và giảm lượng rác thải toàn cầu. Không chỉ vậy, một
trong những cải tiến mà Milo thực hiện để giảm tác động tiêu cực lên môi trường
chính là thay thế ống hút nhựa bằng ống hút giấy - một minh chứng rõ ràng cho việc
Milo đã chấp hành các tiêu chuẩn cao cấp về quản lý môi trường và bảo vệ đa dạng
sinh học. Với sự chuyển đổi này, Milo không chỉ thể hiện sự cam kết mạnh mẽ từ nhãn 14
hàng đến với người tiêu dùng trong việc bảo vệ môi trường đồng thời thu hút sự quan
tâm và tin dùng đến sản phẩm đa năng của mình.
Về phía Ovaltine, nhãn hiệu cũng thể hiện sự quan tâm trong việc bảo vệ môi
trường và giảm lượng rác thải toàn cầu bằng cách tăng gia sử dụng các vật liệu có khả năng tái chế.
Thứ ba, về đổi mới và đa dạng sản phẩm,
Thương hiệu Milo ngoài sản phẩm sữa bột thì còn phát triển thêm rất nhiều sản
phẩm khác như: sữa uống liền, bánh kẹp, kẹo ngậm,.. đều có tên là Milo và hương vị
tương đồng. Điều này giúp doanh nghiệp cung cấp thêm cho khách hàng các sự lựa
chọn, giải quyết nhiều vấn đề mà sản phẩm sữa bột không thể đáp ứng như tính tiện lợi, nhanh gọn.
Các sản phẩm của Ovaltine được đóng gói thành dạng hộp giấy pha sẵn với các
thiết kế hộp giấy 110ml, 180ml tiện lợi cho trẻ em mang đi, dạng bột đựng trong hũ,
hộp giấy với dung tích lớn 400gram phù hợp cho cả gia đình. Mới đây, vào tháng
5/2023, Ovaltine Việt Nam cũng đã tung ra dòng sản phẩm Ovaltine 2X CANXI, bổ
sung gấp 2 lần canxi và chữa vitamin B12 giúp ổn định chức năng của não bộ và hệ
thần kinh. Đánh vào tâm lý muốn con cái bổ sung canxi trong “giai đoạn vàng” để cao
lớn của các bậc cha mẹ, việc cải tiến thành phần này của Ovaltine đã rất thành công,
thu hút được sự chú ý lớn từ cộng đồng người tiêu dùng.
Thư tư, cạnh tranh về giá
Đối tượng tiêu dùng các sản phẩm của Milo và Ovaltine phần lớn là các bạn trẻ
đang trong độ tuổi đi học nên thực tế các phụ huynh sẽ là đối tượng trực tiếp mua
hàng. Nếu như hương vị thơm ngon sẽ chinh phục khách hàng “nhí” - người trực tiếp
uống thì giá cả sẽ là lợi thế cạnh tranh để thu hút khách hàng phụ huynh - người trực
tiếp mua. Nắm được điều này, Milo và Ovaltine đã đưa ra mức giá khá phù hợp.
Để hiểu rõ hơn về chiến lược giá cạnh tranh của Ovaltine, ta có bảng so sánh giá
cả của hai hãng Milo và Ovaltine như sau: Giá thành sản phẩm Milo Ovaltine
Một lốc sữa 4 hộp 180ml 26.000 đồng 25.000 đồng Hộp sữa bột 400gram 60.000 đồng 58.000 đồng Hộp sữa bột 285gram 40.000 đồng 39.000 đồng
Có thể thấy, chiến lược cạnh tranh của Milo và Ovaltine về giá cực kỳ sát sao (năm 2021). 15
Với những con số cụ thể trên, có thể thấy giá cả của 2 nhãn hiệu Milo và
Ovaltine khá hợp lý so với mức thu nhập bình quân hàng tháng của các hộ gia đình ở
Việt Nam. Nhờ chiến lược giá cạnh tranh và phù hợp với đại đa số thu nhập của gia
đình Việt Nam, Milo và Ovaltine dễ dàng tiếp cận các sản phẩm chất lượng tốt của
mình đến với tay người tiêu dùng.
Cạnh tranh trên phương diện quảng bá sản phẩm (“Drama” của Milo-Ovaltine)
Vào năm 2016, video “Nhà vô địch thật sự” của nhãn hiệu Milo được lan truyền
trên mạng xã hội, mở màn cho chương trình Năng động Việt Nam của Milo – Một
chương trình có ý nghĩa khích lệ người Việt hướng tới lối sống năng động hơn.
Milo đã rất sáng suốt khi tung ra TVC – “Nhà vô địch thực sự” nhằm quảng bá
rộng rãi hơn tới đối tượng khách hàng của mình và đã thu hút sự chú ý của nhiều khán
giả đặc biệt là phản hồi từ các bà mẹ Việt Nam, Nestlé Milo tiếp tục tiếp cận nhiều đối tượng quần chúng hơn.
Sau khi ra mắt, chiến dịch quảng cáo của Milo đã đạt 19 triệu lượt xem, thu hút
hơn 3 triệu trẻ em tham gia các hoạt động thể thao trong khuôn khổ chương trình
“Năng động Việt Nam”. Đặc biệt, đã có khoảng 180 ngàn phụ huynh cam kết sẽ cùng
Nestlé Milo xây dựng một hệ việt nam tương lai khỏe mạnh và năng động hơn.
Và tất nhiên, Milo đã thành công khi Sản phẩm MILO dạng bột cũng đã đem lại
một mức tăng trưởng về doanh thu ngoạn mục, lên đến 22% so với mục tiêu đề ra sau
khi chiến dịch kết thúc. Sự thành công của chiến dịch còn vượt ra khỏi biên giới Việt
Nam, đưa Nestlé vượt qua hơn 600 chiến dịch xuất sắc khác tại Châu Á Thái Bình
Dương để trở thành doanh nghiệp kinh doanh đồ ăn và thức uống Việt Nam đầu tiên
được vinh danh tại Effie Award 2018(một trong những giải thưởng danh giá nhất về lĩnh vực quảng cáo).
Ngay sau khi Milo ra chiến dịch này, Ovaltine - đối thủ trực tiếp của Milo và là
kẻ “khơi mào” đã bất ngờ tung ra chiến dịch truyền thông với thông điệp “Chẳng cần
vô địch, chỉ cần con thích”. Slogan này như một cú tát thẳng vào đối thủ của mình, bởi
thông điệp này hoàn toàn trái ngược với câu slogan của milo đã đưa ra trước đó: Khi
Milo nhấn mạnh vào danh hiệu "nhà vô địch", thì thông điệp của Ovaltine mang hàm
ý: "Không cần tới danh hiệu vô địch, mà quan nhất là con trẻ cảm nhận được trọn vẹn niềm vui". 16
Điều đáng nói ở đây, Milo và Ovaltine đã cùng chọn một ngã tư tại Quận 3, TP.
Hồ Chí Minh để treo biển quảng cáo tạo nên sự tương phản rõ nét. Nếu như Milo chọn
màu xanh làm màu chủ đạo thì Ovaltine cũng chẳng ngại chọn ngay màu đỏ để thể
hiện sự đối lập. Chiến lược truyền thông này đã lập tức gây bão mạng xã hội, tạo ra
một làn sóng gây tranh cãi gây bão truyền thông trong một khoảng thời gian dài.
Phải khẳng định rằng, độ phủ sóng của Ovaltine đã tăng lên đáng kể sau chiến
lược truyền thông này. Sau hơn 20 ngày đăng tải, album ảnh với slogan “Chẳng cần vô
địch, chỉ cần con thích” đã cán mốc hơn 60.000 lượt yêu thích và hơn 5.000 lượt chia
sẻ. Chiến dịch cũng tạo ra một cuộc bàn tán rôm rả trên nhiều mặt báo nổi tiếng với vô
vàn ý kiến trái chiều. Dù không công bố con số doanh thu nhưng đây là một bước đi
đúng đắn của Ovaltine để “dằn mặt” đối thủ, thu hút sự chú ý của người tiêu dùng.
Không dừng lại ở tấm biển quảng cáo, trên trang mạng xã hội chính thức, nhãn
hiệu Ovaltine tung loạt poster thể hiện rõ thông điệp trái ngược với Milo. 17
3.Ảnh hưởng của sự cạnh tranh tới nền kinh tế thị trường
3.1 Ảnh hưởng của sự cạnh tranh giữa Coca-Cola và Pepsi
a. Ảnh hưởng tích cực
Thứ nhất, thúc đẩy phát triển lực lượng sản xuất
Cả Coca-Cola và Pepsi đều có nhà máy sản xuất trên toàn cầu, tạo ra hàng ngàn
việc làm cho người lao động trên thế giới. Sự cạnh tranh giữa hai công ty này có thể
tạo ra động lực để cải thiện hiệu suất sản xuất và quản lý, từ đó tạo ra những công việc
mới và cải thiện thu nhập cho nhân viên.
Thứ hai, tạo động lực nghiên cứu và phát triển
Trong nền kinh tế thị trường, quy luật cạnh tranh xảy ra là quy luật tất yếu nên
các doanh nghiệp luôn muốn tìm cách áp dụng những tiến bộ khoa học kĩ thuật vào
việc sản xuất sản phẩm của mình. Điều này thúc đẩy đầu tư vào nghiên cứu và phát
triển, có thể dẫn đến việc tạo ra các công nghệ và phương pháp sản xuất mới có ảnh
hưởng tích cực đến nền kinh tế thị trường.
Thứ ba, sự cạnh tranh này tác động đến giá cả và lựa chọn của người tiêu dùng
Với mục tiêu thu hút khách hàng, cả Coca-Cola và Pepsi đều thúc đẩy việc giảm
giá và tạo ra nhiều chương trình khuyến mại đặc biệt. Coca Cola thường xuyên sử
dụng chiến lược này vào những dịp lễ lớn nhỏ. Chẳng hạn như lễ Ramadan, Coca Cola
sẵn sàng giảm giá còn 5 Rupee cho 1 thùng 1.5 lít với các dân tộc Hồi giáo. Còn đối
với Pepsi, họ dùng chiến lược chiết khấu theo số lượng đó là giảm giá cho các khách
hàng mua sản phẩm với số lượng lớn, nhiều. Điều này có thể làm giảm lợi nhuận ngắn
hạn, nhưng cũng tạo ra lợi ích cho người tiêu dùng thông qua việc có nhiều sự lựa
chọn về sản phẩm và giá cả phải chăng. 18
Thứ tư, cạnh tranh thúc đẩy năng lực thỏa mãn nhu cầu xã hội
Để có thể đạt được mục đích kiếm được lợi nhuận tối đa, sản phẩm của hai doanh
nghiệp cạnh tranh Coca-Cola và Pepsi phải được người tiêu dùng lựa chọn để mua. Từ
đó, thúc đẩy việc nâng cao chất lượng sản phẩm, đa dạng hóa sản phẩm, có giá trị đáp
ứng được nhu cầu của xã hội hiện nay. Ví dụ như để đáp ứng nhu cầu chăm sóc sức
khỏe của người tiêu dùng, cả Coca-Cola và Pepsi đã cho ra mắt các sản phẩm giảm
thiểu lượng đường và các sản phẩm phù hợp với chế độ ăn kiêng như Coca-Cola Zero
Sugar, Diet Coke, Pepsi Zero Sugar, Diet Pepsi Wild Cherry Diet Pepsi Wild Cherry…
1.Ảnh hưởng tiêu cực
Thứ nhất, sự cạnh tranh này gây thiệt hại cho các doanh nghiệp nhỏ
Sự cạnh tranh giữa hai tập đoàn lớn này có thể tạo ra một môi trường cạnh tranh
không lành mạnh, dẫn đến việc các doanh nghiệp nhỏ khó cạnh tranh và có thể bị loại
bỏ khỏi thị trường. Điều này có thể làm suy yếu sự đa dạng và sự cạnh tranh sáng tạo
trong ngành công nghiệp đồ uống.
Thứ hai, cạnh tranh ảnh hưởng đến môi trường
Cả hai công ty đều sản xuất hàng tỷ lít nước ngọt mỗi năm, và quá trình sản xuất
này có thể gây ra ảnh hưởng đến môi trường như ô nhiễm nước và tài nguyên tự nhiên.
Theo thống kê, lượng rác thải mà các sản phẩm của 3 tập đoàn nước giải khát và thực
phẩm hàng đầu thế giới là Coca-Cola, PepsiCo và Nestle thải ra môi trường chiếm tới
65% lượng rác thải nhựa trên thế giới.
Thứ ba, cạnh tranh gây áp lực đòi hỏi giảm giá và tăng sản lượng
Sự cạnh tranh gay gắt có thể đẩy hai công ty này vào việc giảm giá và tăng sản
lượng để cạnh tranh với nhau. Điều này có thể dẫn đến sự mất ổn định trong ngành
công nghiệp đồ uống, gây lãng phí tài nguyên và ngoài ra, việc liên tục tăng sản lượng
có thể gây áp lực về chi phí sản xuất và chất lượng sản phẩm sẽ khó có thể đảm bảo.
3.2 Ảnh hưởng của sự cạnh tranh giữa Milo và Ovaltine
a. Ảnh hưởng tích cực
Thứ nhất, tăng cơ hội lựa chọn cho người tiêu dùng
Sự cạnh tranh giữa Milo và Ovaltine tạo ra một các sản phẩm và biến thể khác
nhau để cho người tiêu dùng có nhiều lựa chọn hơn từ dạng sữa pha sẵn đến sữa bột,
từ hộp 180 ml đến 110ml… Điều này giúp tạo ra một thị trường đa dạng và khuyến
khích sự cạnh tranh lành mạnh.
Thứ hai, thúc đẩy sáng tạo và nâng cao chất lượng sản phẩm
Để cạnh tranh và thu hút khách hàng, Milo và Ovaltine phải liên tục cải tiến sản
phẩm của mình. Điều này thúc đẩy sự sáng tạo trong ngành và giúp nâng cao chất 19