Bài thi cuối kỳ môn lịch sử Đảng –Trường Đại học Hoa Sen

ĐỀ BÀI
Câu 1. Vì sao nói: sau Cách mạng Tháng 8 năm 1945, tình thế cách mạng như
"ngàn cân treo sợi tóc"? Phân tích chủ trương "kháng chiến kiến qu?c" của
Đảng, kết quả, ý nghĩa của chủ trương đó?
Câu 2. Phân tích vị trí và m?i quan hệ giữa 2 chiến lược Cách mạng do Đại hội
đại biểu toàn qu?c lần thứ 3 (09/1960) của Đảng Lao động Việt Nam đề ra? BÀI LÀM Câu 1.
Sau Cách mạng Tháng 8 năm 1945, Việt Nam Dân chủ Cộng hoà đã ở vào tình
thế "ngàn cân treo sợi tóc" vì phải đương đầu với rất nhiều khó khăn.
Quân đội của các thế lực đế qu?c và phản động qu?c tế trong phe Đồng minh,
dưới danh nghĩa giải giáp quân đội Nhật, đã kéo vào nước ta với những âm mưu rất thâm độc: •
Ngoại xâm và nội phản: Từ vĩ tuyến 16 ra Bắc, 20 vạn quân Tưởng
kéo theo các tổ chức phản động Việt Qu?c, Việt Cách nhằm lật đổ chính quyền cách mạng.
Từ vĩ tuyến 16 vào Nam, hơn 1 vạn quân Anh mở đường cho thực dân Pháp trở lại
xâm lược lần thứ hai. Các lực lượng phản cách mạng ở miền Nam bọn phản động
trong các giáo phái... tăng cường ch?ng phá cách mạng. Trên đất nước ta lúc đó
vẫn còn 6 vạn quân Nhật đang chờ giải giáp. Các thế lực phản động trong nước lợi
dụng tình hình này nổi dậy ch?ng phá.
Trong lúc đó, Chính quyền cách mạng vừa mới ra đời chưa được củng c?, tình hình
đất nước gặp rất nhiều khó khăn:
Kinh tế: Nông nghiệp lạc hậu bị chiến tranh tàn phá, nạn đói cu?i năm 1944 chưa
được khắc phục, hạn hán kéo dài, sản xuất công nghiệp đình đ?n, hàng hóa
khang hiếm, giá cả tăng vọt, nạn đói mới tiếp tục đe doạ.
Văn hóa - xã hội: Trên 90% s? dân trong nước mù chữ, tệ nạn xã hội tràn lan...
Tài chính: Ngân sách nhà nước tr?ng rỗng.
Những khó khăn đó đã đặt nước ta vào tình thế "ngàn cân treo sợi tóc", yêu cầu
cấp bách cho toàn Đảng, toàn dân ta lúc này là phải có những biện pháp sáng
su?t, kịp thời để chống thù trong giặc ngoài. Trung Hoa Dân Qu?c tung ra thị
trường đồng tiền mất giá làm tài chính nước ta r?i loạn. Trước tình thế ấy, việc
đưa ra Chỉ thị “Kháng chiến kiến qu?c” là điều tất yếu cho sự tồn vong của đất nước.
Phân tích Chủ trương “kháng chiến kiến quốc” của Đảng
Trước tình hình mới, Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã sáng su?t
phân tích tình thế, dự đoán chiều hướng phát triển của các trào lưu cách mạng
trên thế giới và sức mạnh mới của dân tộc để vạch ra chủ trương và giải pháp
đấu tranh nhằm giữ vững chính quyền, bảo vệ nền độc lập tự do vừa giành được.
Ngày 25/11/1945, Ban Chấp hành Trung ương Đảng ra chỉ thị Kháng chiến kiến
qu?c, vạch con đường đi lên cho cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới.
Chủ trương kháng chiến kiến qu?c của Đảng:
Về chỉ đạo chiến lược: Đảng xác định mục tiêu phải nêu cao của cách mạng
Việt Nam lúc này là dân tộc giải phóng, khẩu hiệu lúc này vẫn là “Dân tộc trên hết,
Tổ qu?c trên hết”, nhưng không phải là giành độc lập mà là giữ vững độc lập.
Về xác định kẻ thù: Đảng phân tích âm mưu của các đế qu?c đ?i với Đông
Dương và chỉ rõ: “Kẻ thù chính của chúng ta lúc này là thực dân Pháp xâm lược,
phải tập trung ngọn lửa đấu tranh vào chúng”. Vì vậy phải lập Mặt trận dân tộc
th?ng nhất ch?ng thực dân Pháp xâm lược; mở rộng mặt trận Việt Minh nhằm thu
hút mọi tầng lớp nhân dân; th?ng nhất mặt trận Việt - Miên - Lào…
Về phương hướng, nhiệm vụ: Đảng nêu lên b?n nhiệm vụ chủ yếu và cấp
bách cần khẩn trương thực hiện là: “Củng c? chính quyền, ch?ng thực dân Pháp
xâm lược, bài trừ nội phản, cải thiện đời s?ng nhân dân”. Đảng chủ trương kiên trì
nguyên tắc thêm bạn bớt thù, thực hiện khẩu hiệu: “Hoa - Việt thân thiện” đ?i với
quân đội Tưởng Giới Thạch và “độc lập về chính trị, nhân nhượng về kinh tế” đ?i với Pháp.
Chỉ thị đã xác định đúng kẻ thù chính của dân tộc Việt Nam là thực dân Pháp xâm
lược, chỉ ra kịp thời những vấn đề cơ bản về chiến lược và sách lược cách
mạng, nhất là nêu rõ hai nhiệm vụ chiến lược mới của cách mạng Việt Nam sau
Cách mạng Tháng Tám là xây dựng đi đôi với bảo vệ đất nước. Đề ra những
nhiệm vụ, biện pháp cụ thể về đ?i nội, đ?i ngoại để khắc phục nạn đói, nạn d?t,
ch?ng thù trong, giặc ngoài bảo vệ chính quyền cách mạng.
Ý nghĩa lịch sử của Chỉ chị “Kháng chiến kiến quốc”
Chỉ thị “Kháng chiến kiến qu?c” của Ban Chấp hành Trung ương Đảng là
Cương lĩnh hành động trước mắt của Đảng và nhân dân ta. Bản Chỉ thị là bước đi
hợp lý, là biện pháp cần thiết để giải quyết kịp thời những vấn đề quan trọng về
chuyển hướng chỉ đạo chiến lược và sách lược cách mạng trong thời kỳ mới
giành được chính quyền, giải quyết những khó khăn của quần chúng càng làm
tăng cường sự gắn bó chặt chẽ của nhân dân với cách mạng, đưa đất nước vượt
qua tình thế “ngàn cân treo sợi tóc”. Nhờ có chủ trương đúng đắn, sáng su?t và
nhiều quyết sách kịp thời của Ban Chấp hành Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ
Chí Minh mà cách mạng Việt Nam đã vượt qua những thách thức hiểm nghèo,
tranh thủ từng thời gian hoà bình quý báu để xây dựng thực lực, chuẩn bị cho cuộc
kháng chiến lâu dài. Bản Chỉ thị “Kháng chiến kiến qu?c” đã khẳng định nhãn
quan chiến lược, chính trị của Đảng Cộng sản Việt Nam - một chính Đảng mới
ra hoạt động công khai chưa bao lâu trước một loạt vấn đề quan trọng, liên quan
trực tiếp tới sự nghiệp bảo vệ nền độc lập tự do của Tổ qu?c, bảo vệ Nhà nước
dân chủ nhân dân. Đảng đã xác định rõ tính chất và nhiệm vụ của cách mạng từ
sau Cách mạng Tháng Tám, xác định và phân loại chính xác kẻ thù trọng tâm,
vừa kháng chiến vừa kiến qu?c, đưa ra một loạt các giải pháp nhằm xây dựng và
tăng cường sức mạnh cho cuộc kháng chiến,những quan điểm cơ bản về chỉ đạo
chiến tranh và những nội dung chính của đường l?i kháng chiến toàn dân, toàn
diện, trường kỳ, tự lực cánh sinh...Trong tình hình “nước sôi lửa bỏng” lúc bấy
giờ, những chiến lược và sách lược trong bản Chỉ thị lịch sử “Kháng chiến kiến
qu?c” của Đảng Cộng sản Đông Dương đã soi đường chỉ l?i cho toàn dân, toàn
quân trong cuộc chiến đấu vì sự s?ng còn của dân tộc, tiến lên chiến thắng toàn diện.
Kết quả của cuộc đấu tranh thực hiện chủ trương “kháng chiến kiến qu?c” của
Đảng giai đoạn 1945 - 1946 đã diễn ra rất gay go, quyết liệt trên tất cả các lĩnh vực
chính trị, kinh tế, văn hóa, ngoại giao và đã giành được những kết quả hết sức quan trọng. -
Về chính trị - xã hội: đã xây dựng được nền móng cho một chế độ xã
hội mới - chế độ dân chủ nhân dân với đầy đủ các yếu t? cần thiết. Qu?c hội,
Hội đồng nhân dân các cấp được thành lập thông qua phổ thông bầu cử. Hiến
pháp dân chủ nhân dân được Qu?c hội thông qua và ban hành. Bộ máy chính
quyền từ Trung ương đến làng xã và các cơ quan tư pháp, tòa án, các công cụ
chuyên chính như Vệ qu?c đoàn, Công an nhân dân được thiết lập và tăng
cường. Các đoàn thể nhân dân như Mặt trận Việt Minh, Hội Liên hiệp qu?c dân
Việt Nam, Tổng Công đoàn Việt Nam, Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam được xây
dựng và mở rộng. Các đảng phái chính trị như Đảng Dân chủ Việt Nam , Đảng Xã
hội Việt Nam được thành lập. -
Về kinh tế, văn hóa: đã phát động phong trào tăng gia sản xuất, cứu
đói, xóa bỏ các thứ thuế vô lý của chế độ cũ, ra sắc lệnh giảm tô 25%, xây dựng
ngân quỹ qu?c gia. Các lĩnh vực sản xuất được phục hồi. Cu?i năm 1945, nạn
đói cơ bản được đẩy lùi, năm 1946 đời s?ng nhân dân được ổn định và có cải
thiện. Tháng 11/1946, giấy bạc “Cụ Hồ” được phát hành. Đã mở lại các trường
lớp và tổ chức khai giảng năm học mới. Cuộc vận động toàn dân xây dựng nền
văn hóa mới đã bước đầu xóa bỏ được nhiều tệ nạn xã hội và tập tục lạc hậu.
Phong trào diệt d?t, bình dân học vụ được thực hiện sôi nổi. Cu?i 1946 cả nước đã
có thêm 2,5 triệu người biết đọc, biết viết. -
Về bảo vệ chính quyền cách mạng: ngay từ khi thực dân Pháp nổ súng
đánh chiếm Sài Gòn và mở rộng phạm vi chiếm đóng ra các tỉnh Nam bộ, Đảng
đã kịp thời lãnh đạo nhân dân Nam bộ đứng lên kháng chiến và phát động
phong trào Nam tiến chi viện Nam bộ, ngăn không cho quân Pháp đánh ra Trung
bộ. Ở miền Bắc, bằng chủ trương lợi dụng mâu thuẫn trong nội bộ kẻ thù, Đảng,
Chính phủ ta đã thực hiện sách lược nhân nhượng với quân đội Tưởng và tay sai
của chúng để giữ vững chính quyền, tập trung lực lượng ch?ng Pháp ở miền Nam. Câu 2.
Đại hội đại biểu toàn qu?c lần thứ III của Đảng lao động Việt Nam (9/1960) đã
quyết định đường l?i cách mạng chung của cả nước:
Một là, tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc.
Hai là, giải phóng miền Nam khỏi ách th?ng trị của đế qu?c Mỹ và bọn tay sai,
thực hiện th?ng nhất nước nhà, hoàn thành độc lập và dân chủ trong cả nước.
Trong đó mỗi chiến lược cách mạng ở mỗi miền giữ một vị trí quan trọng khác
nhau nhưng lại có m?i quan hệ chặt chẽ với nhau. Vị trí: -
Cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc giữ vai trò quyết định
nhất đ?i với sự phát triển toàn bộ cách mạng Việt Nam và đ?i với sự nghiệp th?ng nhất nước nhà. -
Cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân ở miền Nam giữ vai trò
quyết định trực tiếp đ?i với sự nghiệp giải phóng miền Nam khỏi ách th?ng trị của
đế qu?c Mỹ và bè lũ tay sai, thực hiện hoà bình th?ng nhất nước nhà, hoàn thành
nhiệm vụ cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân trong cả nước.
Mối quan h&:
Tuy hai chiến lược cách mạng nói trên giữ vị trí quan trọng khác nhau nhưng lại có
m?i quan hệ mật thiết với nhau, gắn bó chặt chẽ với nhau, thúc đẩy lẫn nhau.
- Cả 2 miền đều do 1 Đảng duy nhất lãnh đạo, 1 quân đội th?ng nhất tiến hành. -
Cuộc cách mạng miền Nam, trước hết là để giải phóng nhân dân miền
Nam thoát khỏi sự th?ng trị của đế qu?c Mỹ và bè lũ tay sai, hoàn thành cách
mạng dân tộc dân chủ, góp phần bảo vệ miền Bắc, tạo điều kiện cho miền Bắc tiến
hành thắng lợi sự nghiệp cải tao và xây dựng chủ nghĩa xã hội. -
Cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa miền Bắc, trước hết là xây dựng chủ
nghĩa xã hội miền Bắc ngày càng vững mạnh. Miền Bắc có vững mạnh mới đủ sức
đánh thắng hai cuộc chiến tranh phá hoại của đế qu?c Mỹ, mới có điều kiện để chi
viện sức người, sức của ngày càng lớn cho cách mạng miền Nam. -
Sự gắn bó chặt chẽ giữa hai chiến lược cách mạng ở hai miền cùng
nhằm một mục tiêu chung là hoàn thành cuộc cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân
trong cả nước, tiến tới hoà bình th?ng nhất nước nhà. HẾT