Bài Thi Tư Tưởng Hồ Chí Minh - Mã Đề Thi 26 | Trường Đại học Thương Mại

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
HỌC KỲ I NĂM HỌC 2021 – 2022
(Phần dành cho sinh viên/ học viên)
Bài thi học phần: Tư tưởng Hồ Chí Minh Số báo danh: 19 Mã số đề thi: 26 Lớp: 2167HCMI0111
Ngày thi: 16/12/2021 Số trang: 6
Họ và tên: Nguyễn Phương Mai Điểm kết luận:
GV chấm thi 1: …….
………………………......
GV chấm thi 2: …….
………………………...... BÀI LÀM
Câu 1: Anh (chị) hãy làm rõ luận điểm độc đáo, sáng tạo nhất của Hồ Chí Minh
về cách mạng giải phóng dân tộc.
Tư tưởng Hồ Chí Minh là kết quả của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa
Mác – Lênin vào thực tiễn cách mạng Việt Nam. Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc
lần IX (2001), lần thứ XI đều viết: “Tư tưởng Hồ Chí Minh là một hệ thống quan
điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, kết quả
của sự vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin vào điều kiện cụ thể của
nước ta.”.Hồ Chí Minh đã tiếp nhận những bài học sâu sắc từ Lênin và Cách mạng
Tháng Mười Nga nhưng Người không rập khuôn, sao chép theo nền tảng đó mà tiếp
thu cái tinh thần của Chủ nghĩa Mác – Lênin. Kế thừa và phát triển học thuyết Mác –
Lênin, đồng thời bám sát thực tiễn Việt Nam và thế giới, Hồ Chí Minh đã có những
luận điểm sáng tạo góp phần làm phong phú thêm chủ nghĩa Mác – Lênin trong vấn đề
cách mạng giải phóng dân tộc:
1. Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo con đường cách
mạng vô sản. Thất bại của các phong trào yêu nứoc chống thực dân Pháp ở Viêt Nam
cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX chứng tỏ những con đường giải phóng dân tộc dưới
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 1/7
ngọn cờ tư tưởng phong kiến hoặc tư sản là không đáp ứng được yêu cầu khách quan
là giành độc lập, tự do của dân tộc do lịch sử đặt ra. Hồ Chí Minh rất khâm phục tinh
thần cứu nước của cha ông, nhưng Người không tán thành những con đường cứu nước
ấy, mà Hồ Chí Minh đã đến với học thuyết cách mạng của chủ nghĩa Mác Lênin quyết
tâm đi theo con đường cứu nước mới, con đường cách mạng vô sản. Trong bài Cuộc
kháng chiến, Hồ Chí Minh viết: "Chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng
được dân tộc, cả hai cuộc giải phóng này chỉ có thể là sự nghiệp của chủ nghĩa cộng
sản và của cách mạng thế giới".
2. Cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới phải do Đảng Cộng sản lãnh
đạo. Trong tác phẩm Đường cách mệnh. Người khẳng định: "Trước hết phải có đảng
cách mệnh, để trong thì vận động và tổ chức dân chúng, ngoài thì liên lạc với dân tộc
bị áp bức và vô sản giai cấp mọi nơi. Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng
như người cầm lái có vững thuyền mới chạy". Phát triển sáng tạo học thuyết Mác -
Lênin về Đảng Cộng sản, Người cho rằng Đảng Cộng sản Việt Nam là "Đảng của giai
cấp vô sản", đồng thời là "Đảng của dân tộc Việt Nam". Trong hoàn cảnh Việt Nam là
một thuộc địa – phong kiến, theo Hồ Chí Minh, Đảng Cộng Sản vừa là đội tiên phong
của giai cấp công nhân, vừa là tiên phong của nhân dân lao động.
3. Cách mạng giải phóng dân tộc phải dựa trên lực lượng đại đoàn kết toàn dân
tộc, lấy liên minh công - nông làm nền tảng. Hồ Chí Minh cho rằng, cách mạng giải
phóng dân tộc là việc chung của dân chúng, vì vậy phải đoàn kết toàn dân, sĩ, nông,
công, thương đều nhất trí chống lại cường quyền, nhưng trong sự tập hợp đó, luôn
phải nhớ: “Công nông là người chủ cách mệnh… Công nông là gốc cách mệnh”. Như
vậy, tổ chức chính trị có thể thực hiện việc quy tụ, tập hợp rộng rãi mọi tầng lớp nhân
dân là “Mặt trận dân tộc thống nhất” dưới sự lãnh đạo của Đảng nhằm tạo ra sức mạnh
của cả dân tộc trong cuộc đấu tranh giành độc lập, tự do; đấu tranh chống lại kẻ thù là
bọn đế quốc và đại địa chủ phong kiến, tay sai.
4. Cách mạng giải phóng dân tộc cần chủ động, sáng tạo, có khả năng giành thắng
lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc. Do chưa đánh giá hết tiềm lực và khả năng
to lớn của cách mạng thuộc địa nên Quốc tế cộng sản có lúc xem nhẹ vai trò của cách
mạng thuộc địa, coi cách mạng thuộc địa phụ thuộc vào cách mạng vô sản ở chính
quốc. Quán triệt tư tưởng của V.I.Lênin về mối quan hệ chặt chẽ giữa cách mạng vô
sản ở chính quốc với phong trào giải phóng dân tộc thuộc địa, từ rất sớm Hồ Chí Minh
chỉ rõ mối quan hệ khắng khít, tác động qua lại lẫn nhau giữa cách mạng thuộc địa và
cách mạng vô sản ở chính quốc - mối quan hệ bình đẳng, không lệ thuộc, phụ thuộc
vào nhau. Là một người dân thuộc địa, là người cộng sản và là người nghiên cứu rất
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 2/7
kỹ về chủ nghĩa đế quốc, Hồ Chí Minh cho rằng: Cách mạng thuộc địa không cần thụ
động chờ đợi mà có thể nổ ra và giành thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc,
đồng thời tác động trở lại cách mạng chính quốc.
5. Cách mạng giải phóng dân tộc phải được tiến hành bằng con đường cách mạng
bạo lực. Dựa trên cơ sở quan điểm về bạo lực cách mạng của các nhà kinh điển của
chủ nghĩa Mác- Lênin, Hồ Chí Minh đã vận dụng sáng tạo phù hợp với thực tiễn cách
mạng Việt Nam. “Dùng bạo lực cách mạng để chống lại bạo lực cách mạng. Muốn
đánh đổ thực dân phong kiến giành độc lập dân tộc thì tất yếu phải sử dụng phương
pháp bạo lực cách mạng, dùng bạo lực cách mạng để chống lại bảo lực phản cách
mạng của kẻ thù”. Về hình thức bạo lực cách mạng, theo Hồ Chí Minh, bạo lực cách
mạng ở đây là bạo lực của quần chúng được với hai lực lượng chính trị và quân sự, hai
hình thức đấu tranh: đấu tranh chính trị và đấu tranh vũ trang nhưng phải "tùy tình
hình cụ thể mà quyết định những hình thức đấu tranh cách mạng thích hợp, sử dụng
đúng và khéo kết hợp các hình thức đấu tranh vũ trang và đấu tranh chính trị để giành
thắng lợi cho cách Mạng".
 Trong 5 luận điểm đã nêu trên thì có thể thấy rằng luận điểm “Cách mạng giải
phóng dân tộc cần chủ động, sáng tạo, có khả năng giành thắng lợi trước cách mạng
vô sản ở chính quốc” là độc đáo và sáng tạo nhất vì đây là một luận điểm mới của Hồ Chí Minh.
- Lenin cho rằng cuộc đấu tranh của giai cấp vô sản ở chính quốc cần phải liên minh
với cuộc đấu tranh của các dân tộc bị áp bức ở các thuộc địa. Bởi vậy, thay thế cho
khẩu hiệu thời C.Mác “Vô sản tất cả các nước liên hợp lại”, ông đưa ra khẩu hiệu:
“Vô sản tất cả các nước và các dân tộc bị áp bức đoàn kết lại”. Bên cạnh đó, Quốc
tế Cộng sản luôn cho rằng: “Chỉ có thể thực hiện hoàn toàn công cuộc giải phóng
các thuộc địa khi giai cấp vô sản giành được thắng lợi ở các nước tư bản tiên tiến”.
Ý kiến này đã giảm tính chủ động, sáng tạo của cách mạng thuộc địa, làm cho
phong trào cách mạng ở các nước rơi vào tình trạng thoái trào.
-Tuy nhiên, Hồ Chí Minh trên góc độ của người thuộc địa, góc độ của các dân tộc
bị áp bức đã phê phán một cách có căn cứ và hết sức sâu sắc chủ nghĩa đế quốc và
đã chỉ ra rằng sức sống của chủ nghĩa đế quốc một phần quan trọng nằm ở thuộc
địa. Mặt khác, so với những bậc tiền bối đi trước, Người có điều kiện để đi nhiều
nơi, từ Châu Á sang Châu Âu, tới Châu Phi nên người có điều kiện tìm hiểu, tiếp
cận cuộc sống ở những mảnh đất đó chứ không phải chỉ gói gọn trong mỗi Châu
Âu và một phần Châu Á (nước Nga) như Lênin. Người nói: “Hiện nay nọc độc và
sức sống của con rắn độc tư bản chủ nghĩa đang tập trung ở các nước thuộc địa hơn
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 3/7
là ở chính quốc”. Đây là điều quan trọng mà Hồ Chí Minh bổ sung, phát triển chủ
nghĩa Mác-Lênin. Từ đó, Người viết: “Chủ nghĩa tư bản là một con đỉa có một cái
vòi bám vào giai cấp vô sản ở chính quốc và một cái vòi khác bám vào giai cấp vô
sản ở các thuộc địa. Nếu người ta muốn giết con vật ấy, người ta phải đồng thời cắt
cả hai vòi. Nếu người ta chỉ cắt một vòi thôi, thì cái cái vòi kia vẫn tiếp tục hút
máu của giai cấp vô sản, con vật vẫn tiếp tục sống và cái vòi bị cắt đứt sẽ lại mọc
ra”. Trong khi Quốc tế Cộng Sản xem nhẹ vai trò Cách mạng thuộc địa, đặt cách
mạng thuộc địa phụ thuộc vào cách mạng vô sản ở chính quốc, đặt sự nghiệp giải
phóng dân tộc phụ thuộc vào sự nghiệp giải phóng giai cấp vô sản, coi phong trào
giải phóng dân tộc là “hậu bị quân” của cách mạng vô sản ở chính quốc thì Hồ Chí
Minh cho rằng cách mạng giải phóng dân tộc ở thuộc địa và cách mạng vô sản ở
chính quốc quan hệ mật thiết và tác động qua lại lẫn nhau trong cuộc đấu tranh
chống kẻ thù chung là chủ nghĩa thực dân . Đó là mối quan hệ bình đẳng chứ
không phải là quan hệ lệ thuộc, hoặc quan hệ chính, phụ. Trên góc độ phê phán ấy,
người đã nhìn ra được khả năng cách mạng của các nước thuộc địa và đi đến khẳng
định rằng: cách mạng giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa có khả năng giành
thắng lợi trước cách mạng vô sản ở chính quốc. Cách mạng giải phóng dân tộc ở
thuộc địa là tất yếu. Hồ Chí Minh đã chỉ ra rằng nhân dân thuộc địa đang tiềm ẩn
một sức mạnh to lớn mà cách mạng giải phóng dân tộc là sự nghiệp thiết thân của
họ, họ phải đứng lên tự giải phóng mà không thể dựa vào sự cầu viện ở bất cứ ai.
Đây là quan điểm có ý nghĩa thực tiễn to lớn, giúp cách mạng giải phóng dân tộc ở
Việt Nam không thụ động, ỷ nại chờ sự giúp đỡ từ bên ngoài mà luôn phát huy tính
độc lập tự chủ, tự lực, tự cường. Nhờ đó mà cách mạng Việt Nam giành được
thắng lợi vĩ đại. Quan điểm sáng tạo này của Hồ Chí Minh khắc phục hạn chế của
nhận thức cộng sản quốc tế về vị trí và cách mạng giải phóng dân tộc. Từ đó bổ
sung vào kho tàng lý luận cách mạng thế giới và góp phần định hướng cho phong
trào giải phóng dân tộc ở các nước khác trên thế giới trong thời kì bấy giờ. Thực
tiễn cách mạng ở một số nước thuộc địa và cách mạng Việt Nam đã chứng minh
rằng đây là một tư tưởng hoàn toàn đúng đắn.
Câu 2: Anh (chị) hãy làm rõ quan điểm của Hồ Chí Minh về chuẩn mực đạo đức
yêu thương con người, sống có tình nghĩa. Liên hệ với bản thân trong việc thực
hiện chuẩn mực đạo đức này.
Quan điểm của Hồ Chí Minh về chuẩn mực đạo đạo đức yêu thương con người, sống có tình nghĩa:
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 4/7
Yêu thương con người là một trong 4 chuẩn mực đạo đức Hồ Chí Minh cũng là tiêu
chí để đánh giá con người mới, con người mang dấu ấn Hồ Chí Minh. Yêu thương con
người trong tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh xuất phát từ truyền thống nhân nghĩa của
dân tộc, kết hợp với chủ nghĩa nhân đạo cộng sản. Hồ Chí Minh đã xác định tình
thương yêu con người là một trong những phẩm chất đạo đức cao đẹp nhất. Theo Hồ
Chí Minh, người cách mạng là người giàu tình cảm, có tình cảm cách mạng mới đi
làm cách mạng. Tình yêu thương con người thể hiện trước hết là tình yêu thương đối
với đồng bào, với nhân dân, với những người nghèo khổ, bị áp bức, bóc lột. Vì vậy,
phải hết lòng giúp dân, giúp nước để đem lại tự do, hạnh phúc cho nhân dân. Đó cũng
là mong ước lớn lao của Bác: “Tôi chỉ có một ham muốn, ham muốn tột bậc là làm
sao cho đất nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ta
ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành”. Vì yêu thương nhân dân, yêu
thương con người mà Hồ Chí Minh sẵn sàng chấp nhận mọi gian khổ, hy sinh để đem
lại độc lập cho dân tộc, tự do hạnh phúc cho con người. Đây là yếu tố cốt lõi đầu tiên
tạo nên nền tảng tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh. Đó cũng là lý tưởng chính trị, lý
tưởng đạo đức và là lý tưởng nhân văn của Người.
Tư tưởng yêu thương con người của Bác rất rộng lớn, chẳng những yêu thương nòi
giống mà còn quan tâm đến giai cấp công nhân và nhân dân lao động trên thế giới,
Bác nói "Quan san muôn dặm một nhà. Bốn phương vô sản đều là anh em". Cũng vì
vậy Bác đã lên án mạnh mẽ tội ác của chế độ thực dân.
Tình thương yêu con người theo Hồ Chí Minh phải được xây dựng trên lập trường của
giai cấp công nhân, thể hiện trong các mối quan hệ hằng ngày với bạn bè, đồng chí,
anh em, phải được thể hiện ở hành động cụ thể thiết thực. Nó đòi hỏi mỗi người phải
chặt chẽ và nghiêm khắc với mình; rộng rãi, độ lượng và giàu lòng vị tha đối với
người khác. Người cho rằng, ai cũng có sai lầm khuyết điểm, có làm thì có sai, không
sợ sai mà chỉ sợ sai không sửa. Vì vậy cần có những biện pháp giải quyết cho hợp tình
hợp lý, không được hạ thấp, vùi dập con người, sẵn sàng tha thứ cho những lỗi lầm khi
con người mắc phải biết ăn năn hối lỗi, trên tinh thần “Đánh kẻ chạy đi không đánh
người chạy lại. Tuy vậy yêu thương con người cũng không phải là sự nuông chiều, thả
mặc mà phải quan tâm giúp đỡ họ trên tinh thần đấu tranh phê và tự phê bình, chứ
không phải là dĩ hoà vi quý, “nín thở cho qua”, bao che khuyết điểm. Hồ Chí Minh
từng nói “Yêu thương con người là phải biết nâng con người lên làm cho cái tốt, cái
thiện trong mỗi con người nảy nở như hoa mùa xuân, phần xấu và cái ác mất đi dần và
đi đến loại trừ hoàn toàn:”.
Yêu thương con người ở Hồ Chí Minh còn là tin tưởng vào sức mạnh, phẩm giá và
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 5/7
tính sáng tạo của con người. Dù nhất thời họ còn thấp bé, sai lầm, lạc lối. Người ta ai
cũng có tốt, có xấu, ai cũng có thiện - ác ở trong lòng. Nhưng “Dù là xấu, tốt, văn
minh hay giã man đều có tình”. Nhân loại luôn có xu hướng vươn lên cái chân - thiện
- mỹ. Hồ Chí Minh xem xét con người trong tính đa dạng của nó, nên dù “có thế này,
thế khác” nhưng vẫn tin ở họ.
Yêu thương con người là phải sống với nhau có tình, có nghĩa. Bác đã nhắc nhở:
“Hiểu chủ nghĩa Mác-Lênin là phải sống với nhau có tình, có nghĩa. Nếu thuộc bao
nhiêu sách mà sống không có tình, có nghĩa thì sao gọi là hiểu chủ nghĩa Mác-Lê nin được”.
Tư tưởng yêu thương con người, sống có tình nghĩa được Hồ Chí Minh nêu lên và vận
động mọi người thực hiện suốt cả cuộc đời. Cho tới lúc trước khi đi xa, trong lời di
chúc để lại “muôn vàn tình thân yêu cho toàn dân, toàn Đảng, cho toàn thể bộ đội, cho
các cháu thanh niên và nhi đồng” và gửi lời chào thân ái đến các đồng chí, các bầu bạn
và các cháu thiếu nhi quốc tế”.
Liên hệ bản thân trong việc thực hiện chuẩn mực đạo đức yêu thương con người, sống tình nghĩa:
Thấm nhuần những lời dạy của Bác về tấm lòng nhân ái, tình yêu thương con người là
bài học cao quý cần được vận dụng và phát huy. Học tập và làm theo tấm gương đạo
đức Hồ Chí Minh về tình yêu thương con người, trước hết em thực hiện tốt trách
nhiệm và bổn phận của mình trong gia đình, đó là yêu thương, chăm sóc ông bà cha
mẹ, sống hòa thuận với anh chị em. Sau đó là san sẻ tình yêu thương đến những người
xung quanh. Tình yêu thương ấy thể hiện ở việc sẵn sàng giúp đỡ, chia sẻ với những
hoàn cảnh khó khăn. Điều này cũng thể hiện truyền thống quý báu của dân tộc, đoàn
kết “tương thân tương ái”, “lá lành đùm lá rách”. Để chia sẻ với những khó khăn mất
mát của đồng bào miền Trung bị ảnh hưởng và thiệt hại nặng nề bởi lũ lụt, em đã cùng
đồng bào cả nước chung tay đóng góp dù chỉ là một phần nào nhỏ bé. Hiến máu nhân
đạo cũng là nghĩa cử cao đẹp, đáng quý mang đến cơ hội cứu người, trao đi sự sống.
Đặc biệt trong hoàn cảnh cả nước đồng lòng, chung tay đẩy lùi dịch bệnh COVID-19,
em đã tham gia đội công tác tình nguyện với mong muốn đóng góp chút công sức vào
“cuộc chiến” khó khăn này. Qua đó em càng thấm thía về tấm lòng nhân ái, yêu
thương con người, cùng giúp đỡ nhau vượt qua khó khăn.
Để thể hiện tình yêu thương con người, em luôn ý thức trách nhiệm của mình trong
công việc chung và trong xã hội. Là một sinh viên, em luôn cố gắng ra sức học tập và
hoàn thiện bản thân để thực hiện tốt trách nhiệm của mình trong công cuộc xây dựng
và phát triển đất nước. Học tập chính là cách để tránh tụt hậu, đáp ứng được yêu cầu
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 6/7
công việc trong môi trường quốc tế giúp đất nước hội nhập với thế giới. Học tập cũng
giúp nhận ra những âm ưu chống phá nhà nước, hủy hoại cuộc sống bình an của nhân
dân từ các thế lực thù địch. Bên cạnh đó, em luôn cố gắng tu dưỡng tâm hồn trở nên
nhạy cảm, biết thông cảm, thấu hiểu và tôn trọng “những mảnh ghép khác nhau” trong cuộc sống.
Yêu thương không chỉ dừng lại ở những người thân thiết, những người cùng trong một
cộng đồng mà cần phải yêu thương lẫn nhau bất kể màu da, dân tộc hay tôn giáo nào..
Cũng vì vậy, cần lan tỏa tình yêu thương để tạo nên một thế giới hòa bình, nhân sanh
an lạc, hạnh phúc văn minh.
Đặc biệt, cần nâng cao sự tin tưởng vào con người, không ghen ghét, đố kị cũng như
chê bai vùi dập người khác khi họ gặp vấp ngã và khoan dung với những người “lầm
đường lạc lối”. Tình yêu thương sẽ trở thành sức mạnh mang đến niềm hạnh phúc,
niềm tin và tương lai về một cuộc sống tốt đẹp.
Học tập tinh thần yêu thương của Bác giúp em biết bài trừ và dám đứng lên đấu tranh
chống lại những hành vi đày đọa, ngược đãi con người cũng như lối sống “vô cảm”, bị lu mờ bởi vật chất.
Có thể thấy tình yêu thương và lối sống tình nghĩa rất quan trọng trong cuộc sống và
tấm gương sáng ngời của Chủ tịch Hồ Chí Minh là tài sản tinh thần vô giá của dân tộc,
của Đảng ta, là niềm tự hào của mọi thế hệ người Việt Nam, là sức mạnh tinh thần, trở
thành động lực thúc đẩy chúng ta trong đổi mới, hội nhập để phát triển.
Họ tên SV/HV: Nguyễn Phương Mai - Mã LHP: 2167HCMI0111 Trang 7/7