16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HIẾN
HỌC PHẦN: VĂN HIẾN VIỆT NAM
BÀI TH NĂM HOẠCH
TÀNG LỊCH SỬ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
GVHD : GS.TS. NGUYỄN THÀNH ĐMỘTO
Nhóm : N6-3-3
Tên sinh viên : TỪ GIA THANH
Ngành : CTRÊNgNgAnh tathông tiN
MSSV : 231A010893
TP.HCM, tháng 10 năm 2024
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
LỜI NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
MỤC LỤC
S
TÔI.vật liệu hĂnnh tMỘTg................................................................................1
II. Tiến trìh stử văn hóa VNam..........................................................................2
2.1.Thời kỳ nguyên thủy (500.000 NĂM -2879 TR. CN)...........................................2
2.1.1.hề đá ccũ.................................................................................................................2
2.1.2.vạn đá mớTôi.............................................................................................3
2.2 Thhuy chương kìnước vàgiữ nước.......................................................................................
2.2.1.Nền văn minh Song Hồng..........................................................................................5
2.2.2Văn hóa SaHuếnh......................................................................................7
2.2.3Văn hóa Đồng Ntrí tuệ nhân tạo....................................................................................
2.3. Thời kì- năm Th Nămôi........................................................................................9
2.4. Đíchp Xóm Cải.................................................................................................................10
2.5. Thời Ngô-Đình-Tiền Lê..............................................................................................11
2.6. Thời nhà Lý.......................................................................................................................12
2.7. Thời Nhà Trần-Hồ(1260-1407).....................................................................15
2.8.Văn hóa Champa .........................................................................................................16
2.9. Văn phòngÓc-Eo.............................................................................................................19
2.10. Điêu khắc đá Campuchia.....................................................................................20
2.11. Thời Lê sơ – Mạc – Lê Trung Hưng (1428 – 1788)...........................................21
2.11.1. Gốm Chu Đậu...................................................................................................22
2.11.2. Hình ảnh tượng Phật Bà Quan âm chiến tay chống mắt:.....................24
2.12. Thời Tây Sơn (1771-1802)...........................................................................................24
2.13.Th tôi Nhà Nguy n (1802-1945) ................................................................25
2.13.1. Hình nh trang ph c tri u đ tôi Nguy NMột Một ....................................26
2.13.2.Đồgốmtnửa vờiTôiNguyngười................................................................................26
2.13.3. Đ đ ng th tôi Nguy N ........................................................................27
2.13.4. Đ g th tôi Nguy N li ...........................................................................28
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
2.13.5 Pháp Lam triều Nguyễn.....................................................................................29
2.13.6Cổ KhMinh Mạng...............................................................................30
2.14.Đc VHồng Siển.........................................................................................31
2.15.Văn và các dân tphía Bắctôi là Việt Bắclà....................................................31
2.16.Tượng Phgiáo m¹ số nc Châu Á..................................................................32
III.luận và cnhMộtN................................................................................................33
3.1. KLuận..........................................................................................................33
3.2. Cnhn.......................................................................................................33
TÀI LIỆU THAM KHẢO..............................................................................................34
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
I. Lịch sử hình thành của bảo tàng.
-Bảo tàng Lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh tọa lạc tại số 2 đường Nguyễn Bỉnh
Khiêm, phường Bến Nghé, Quận 1, trong khuôn viên Thảo Cầm Viên Sài Gòn.
-Bảo tàng này được người Pháp xây dựng vào năm 1927 và khánh thành vào ngày 1
tháng 1 năm 1929.
-Lúc bấy giờ, bảo tàng mang tên của vị thống đốc Nam Kỳ người Pháp Blanchard
de la Brosse. đến năm 1956 thì bảo tàng đổi tên viện bảo tàng Quốc gia Việt
Nam tại Sài Gòn. Trong hai giai đoạn đầu này chủ yếu trưng bày Mĩ Thuật cổ ở Việt
Nam và một số nước ở Châu Á. Sau năm 1975, nhà nước chúng ta tiếp tục thêm một
lần nữa bảo ng đổi tên thành Bảo tàng Lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh cho đến
nay.
-Hệ thống trưng bày của bảo tàng gồm có 18 phòng với 2 phần nội dung:
+ Phần thứ nhất lịch sử Việt Nam theo cái nhìn phát triển từ thời Tiền sử trải qua
các thời dựng nước giữ nước của dân tộc cách mạng phong kiến Việt Nam
kết thúc thời nhà Nguyễn năm 1945.
+ Phần thứ haikhám phá những đặc trưng văn hóa của Phương Nam, vương quốc
Champa với sự ảnh hưởng của văn hóa Ấn Độ, văn hóa các dân tộc phía Nam Việt
Nam và xác ướp Xóm Cải.
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
II. Tiến trình lịch sử văn hóa Việt Nam
2.1.Thời kì nguyên thủy (500.000 NĂM -2879 TR. CN)
-Việt Nam nằm bán cầu Bắc của trái đất, ngay rìa phía Đông Nam lục địa châu
Á.Llnh thổ Việt Nam bao gồm đất liền hình chữ “S” cùng với gần 3.000 hòn đảo
và quần đảo, diện tích tổng cộng 331.720 km , thuộc khí hậu nhiệt đới gió mùa.2
-Đất nước Việt Nam như ngày nay được hình thành từ rất lâu trước khi con người
xuất hiện, tuổi địa chất từ thời tiền Cambri cho đến Mesozoi (Trung sinh) muộn
khoảng 570 - 65 triệu năm về trước. Những biến đổi khí hậu môi trường trong
những thời kỳ dài, đặc biệt ở kỷ thứ 3 và đầu kỷ thứ 4 (Kỷ Nhân sinh) cách ngày nay
1,6 - 0,7 triệu năm, đl là điều kiện thuận lợi cho con người có thể sinh sống được.
2.1.1.Thời kì đá cũ.
-Nh ng phát hi n kh o c h c v răng ng i c các hang Th m Khuyên, Th m ườ
Hai (L ng S n), hang Hùm (Yên Bái), nh ng công c thô s b ng đá v t ch tác ơ ơ ế ế
c a ng i nguyên th y núi Đ , núi Nuông (Thanh Hóa), núi Đ t ng Nai)… ườ
ch ng t cách nay kho ng 500.000 năm, vào th i đ i đá cũ, con ng i đã sinh s ng ườ
nhi u n i trên đ t n c Vi t Nam. ơ ướ
-Càng ngày con người dần dần sự tiến bộ hơn họ bắt đầu di xuống khu vực
hang động để sinh sống. Những công cụ được tìm thấy ở hang Lạng Nắc (Lạng Sơn).
-Nơi đây phát hiện ra rất nhiều mộ chí cốt của người tiền sử, họ sống theo tập thể gia
2
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
đình. Xung quanh nơi cư trú của người tiền sử họ phát hiện được rất nhiều công cụ đá
cuội. Đá cuội dễ chế tác hơn, đất mềm hơn so với đá mới. đặc biệt thời này
người tiền sử đl sử dụng thuật bổ đôi hòn đá hay bổ hòn đá để mài làm thành
con dao đá sau này.
-Một trong những thành tựu quan trọng của con người đó đl chế tạo ra được lửa.
Lửa ra đời cách chúng ta n 150.000 năm đánh dấu sự tiến bộ của tộc người. Họ
dùng để nấu chín thức ăn, xua đuổi thú dữ ban đêm tấn công, thắp sáng, sưởi ấm,...
Họ dùng lửa để đốt khu rừng để mở rộng diện tích sinh sống trồng trọt với sự ra
đời của lửa là ý nghĩa rất lớn đl tách con người ra khỏi thế giới động vật.
2.1.2.Thời kì đá mới.
-Cách chúng ta khoảng 10.000 năm cho đến 3.000 năm, lúc bấy giờ thuật chế tác
đá của con người thiệt sđạt trình độ cao hơn. Con người đl phát triển về duy,
đặc biệt họ đl tiến hóa hoàn thiện đôi bàn tay của mình. Họ chế tác ra những
công cụ vừa vặn với đôi bàn tay đó và thời kì này có rất ngiều sản phẩm được ra đời
trong diện tích khối núi đá vôi (Hòa Bình), các nhà khảo cổ phát hiện được rất nhiều
những cái chài nghiền dùng để nghiền nát quả phụng. Chứng tỏ thời này, con
người đl biết khai thác thiên nhiên, biết ròng rọc sơ khai, biết chặc đôi nguyên thủy.
3
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Trong diện tích núi đá vôi (Hòa Bình) các nhà khảo cổ phát hiện rấtnhiều những
hình ảnh được vẽ trên vách hang. Có thể thời kì này con người đl nghĩ ra rằng chung
quanh mình đều có thần linh và quan niệm vạn vật hữu linh, vạn vật hữu sinh đl hình
thành. Mọi thứ trên đời này đều có linh hồn hoặc có sự sống và có niềm tin có nghĩa
tín ngưỡng con người đl ra đời. họ đl tin tưỡng một con vật nào đó, một hiện
tượng siêu nhiên nào đó để làm vật tổ. Việt Nam chúng ta lấy câu chuyện “Con Rồng
Cháu Tiên” để làm vật tổ cho dân tộc của mình.
-Trong thời kì này họ có sự phân công lao động trong xl hội đàn ông chủ yếu săn
bắt, phụ nữ là hái lượm lấy những gì có sẵn trong thiên nhiên để sinh tồn . Tuy nhiên
chúng ta biết rằng về sau này con người dần dần sự tiến bộ phát triển hơn
người phụ nữ ngoái chức năng sinh đẻ di chuyền nồi dóng thì người phụ nữ cũng
một hình tượng lao động trong gia đình ghè, mài, đẽo,... Tạo ra rất nhiều công cụ để
đáp ứng cho cánh đàn ông đi kiếm ăn ngoài xl hội.
-Vì vai trò quan trọng của người phụ nữ trong xl hội nên chúng ta biết một số tộc
người hiện nay Việt Nam cũng như trên thế giới vẫn còn tồn tại chế độ mẫu hệ,
người phụ nữ quyết định mọi thứ trong gia đình
2.2 Thời kì dựng nước và giữ nước
-N i kh i ngu n c a nh ng n n văn hóa đ c s c…Th i kỳ hình thành n n t ngơ
c a văn hóa Vi t Nam .
-Sau khi k t thúc đ t bi n ti n Holocene, c dân c n c ta b c vào th i kỳ mế ế ư ướ ướ
r ng đ a bàn sinh s ng đ phát tri n kinh t , văn hóa. Cùng v i quá trình này ế
s lao đ ng và sáng t o, t nh ng công c b ng đá thô s ti n đ n s phát minh ơ ế ế
4
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
ra kỹ thu t luy n kim ngh nông tr ng lúa n c dùng cày v i s c kéo c a ướ
trâu, bò; đ i s ng v t ch t tinh th n ngày càng đ c nâng cao. Trên c s đó ượ ơ
kéo theo hàng lo t các chuy n bi n v kinh t , h i d n đ n vi c hình thành ế ế ế
các n n văn minh và nhà n c s khai. ướ ơ
-Kho ng cu i th i đ i đ ng thau – cu i th i đ i đ s t (th k VIII TCN – th k ế ế
II), trên lãnh th n c ta đã l n l t xu t hi n ba n n văn hoá v i các nhà n c ướ ượ ướ
s m đó là: Qu c gia Văn Lang Âu L c trên c s Văn hoá Đông S n mi n B c, ơ ơ
n c Lâm p ti n thân c a V ng qu c Champa trên c s n n Văn hóa Saướ ươ ơ
Huỳnh mi n Trung V ng qu c Phù Nam trên c s n n Văn hóa Đ ng Nai ươ ơ
– Óc Eo mi n Nam. S ra đ i c a các qu c gia này đã m ra m t th i đ i m i
th i đ i d ng n c và gi n c đ u tiên c a dân t c. ướ ướ
ng th i, ba khu v c văn hóa này cũng quan h m t thi t, lâu dài v i nhau ế
t o nên đ c tr ng truy n th ng văn hóa Vi t Nam: th ng nh t trong đa d ng. ư
Đây cũng th i xây d ng n n văn minh nông nghi p, xây d ng l i s ng
tính cách truy n th ng c a m t n c Vi t Nam th ng nh t sau này. ướ
-T sau th t b i c a An D ng V ng trong cu c kh i nghĩa ch ng Tri u Đà ươ ươ
(179 TCN), đ t n c ta b các tri u đ i phong ki n ph ng B c k ti p nhau ướ ế ươ ế ế
xâm l c đô h . Su t h n m t ngàn năm B c thu c m t ch ng đ ng l chượ ơ ườ
s đ y bi n c , đánh d u s kiên c ng c a dân t c ta tr c các cu c xâm lăng ế ườ ướ
v lãnh th cũng giai đo n ch ng t s c s ng mãnh li t c a n n văn hóa
b n đ a tr c s đ ng hóa c a ngo i bang. ướ
-Hàng lo t nh ng cu c n i d y liên ti p c a nhân dân đã di n ra trong su t th i ế
kỳ B c thu c đ ch ng l i s áp b c, bóc l t c a phong ki n ph ng B c giành ế ươ
l i n n đ c l p đ u tranh b o t n, ti p thu ch n l c văn hoá du nh p t ế
bên ngoài đ phát tri n n n văn hoá dân t c.
2.2.1. Nền văn minh Sông Hồng
-Văn minh Sông H ng ngu n g c b n đ a nh ng đ ng th i cũng s k t ư ế
t c a quá trình giao l uv Tôiv Tôih N Nvănbnkhácmnhkhuv cvàth gi Tôi. u
Theoh Ngl cđ Mt,SôngH nglàhànhlangt nhiêngiaol bnv TôiN Tôiđ MtMTChâuướ Tôi ò Tôi
qua Tây Nam Trung Qu c, th ng Mi N người N, B c N Đ t Tôi t N v nh Bengal. ượt Mt MỘT ò Mt Tôi
5
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
Theoh Ngsinh hc N,Sông H nglàcánhc Mtm rath gi Tôithôngquaconđ ngtướ for t sao ơ
l mt trên bi nk tn tôi ph ng Đông v tôi ph ng Tây. for ươ ươ
-Trốngđồng mộtnhạc cụđược bạn sử dụng mạnhhọ kháchhội,trốngđồng được thể hiện
mạnhkhách yêu cầu mưa cóhình biểu tượngconBùm. VìViệt Nam một nướcnông nghiệptừ đi
hình, không chỉ Việt Namcác nước khu lĩnh vực Đông Nam MT Anh ta quốc gia nào
lúa thìtất cảcótrống cánh sáng.làmộthiệnvật đểtpdânĐám,trống
một biểu Ý tưởng cho quyền lực. Hoa Văn trên trống thể hiệN vẻ ngoài đẹp cũng như lượng
niệm về vũ trụ quan của con người.Xung quanh yên tĩnh là những hoa văntâm trí
Tiếp tụcvới nhau,chgiữahình ngôi saonhiều cánh thểhiện đólàtia sángcủa mặt
Trời, hình nh con chim Mot bảo đang di chuyển Đ CHƠI chiều kim đồng hồ, hoa văn
trống đồng được xem là biểu tượng văn hóa hóa dân tộc của chúng ta cho đến nay.
6
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-rathìngườicổcũngmodetác con chuột nhiềunhữngcôngcụnhư TôiTôicầm,người
riu,.. -Vàhọ cũnghọ mộtVì thếvật nuôi dưỡngnhư trquý, để phụcdịch vụ chonông ngHiệp.
-Nhắc đến Việt Nam nhắc tới con chuột nhiều họ câu chuyện truyền tải thuyết thời gianT
đượcnghequa đónhững loạiVật chấtnhư mũi nhọntên, mũi nhọnlao, mũi nhọngiáo, riều,kiếm
đạo trò.
-sựvăn bạnĐôngCon trai hìnhthànhphongContinue vỗ nhẹquánlối sốngtươngHình. Đây
là hình thức chôn cất người chết dưới đất và được chôn vùi.
- Năm 1961 họ nhà khảo cổ phát hiện 100 Chiếc lượng tài hình thuyền. Quan vật
thời gianngày xưa đã chết, chỉ là giấc ngủ dài hơn.
-sựđiều nàyđl sự phân bạn giải cấp độ giàu có Nghèo, chỉ nhữngngười vaiv
giàu có mạnh xl công mới được chà xát mạnh lượng tài Sau đó, còn những người dân
normal có tầng thấp thì không có trong tài năng.
2.2.2. Văn hóa Sa Huệnh
-H N100 năm tr c, năm 1909, h c gi ng Tôi Pháp Ông Vinet phát CHÀO N t Tôi khuơ ướ Mt sao Mt
Đ m Mu Tôi, Sa Huỳnh, huy N Đ c Ph , t nh Qu ng Ng nh ng ngôi m bn thânMt drive Tôi Mt m ò
đ c chà xát d Tôi h c N con mèo ven sinh hc N. Ch nhân c Mt nh ng ngôi m ượt ướ for u u m ò
chôn nh ng đ g m, công c S t, đ trang S c b Ng thu tinh không,…m Mt Mt
theo ông, c Mt nh ng c dân S Ng trên sinh hc N c , khi ch t đã ho , đ ngu m for Mt Mt
tro thMT vn ào nh ng lượng tài g m hình bn thân, dùng thuy N ch vào chà xát venm
7
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
sinh hc N huy N Đ c Ph ngày Không.Tên g Tôi vănHóaSa Huỳnh b tđ bn t phát CHÀfor drive Mt Mt
lýthú yvàm tvàith Phàng nămsau,N N vănHóađiu nàyluônđ chnhàkh ocMt ò Mt ượt Mt drive
h c Ph ng Tây truy tìm ngu N g c t m t đin thoi Ng tr Tôi xa qua nh ng ki N ươ ò ươ m
gi tôi đ yd đoán c Mt Ông Vinet.H cũngch quyg Nchohàng năm đ Tôi c Mt vănMt Mt u Tôi Mt u
Huỳnhv Nv N mnhkhung t h bnkỳ th Tôi đ Tôiđ đ nghátS kỳ th Tôi đ Tôiđ Mt Mt ơ Mt
S t, cách ngày nay trên d Năm 2000.Mt ướ
- đây độc điều đó những Chiếc lượng tài bạn thân được làm bằng đất nung với hình
dạng họ cầu, chà xát người chết theo cái phong cách 1 bên mạnh giống như trẻ em nằm
mạnh bụng Tôi như thế nàothì khi chết đitrởvềcái phong cách đó sự tái sinh Sang thế
giới thứ 2. những sơ đồ trang sức đượclàm bằngđá ml nlo,đáTôi anh,đámàu,
đóKhuyến nghị tay hai thú, Khuyến nghị tay ba mấu cũngcon chuột phổ biến nổi tiếng của
Văn hóa Sa Huỳnh.
- Nh ng năm g N đây, nhi bn cu c khai câu hi t kh o c h c đã đ c ti N hànhm Mt ò Mt Mt drive ượt
nh m tìm CHÀO bn m Tôi lượng h cái này. Đ Mt bàn lượng tr ng t nh Qu ng Nlà Mt for Tôi Tôi Mt
đ c xemlà trungtrung tâm c mt văn bnSaHuỳnhvà vănHng Chămpa.Trong nhi u diượt u
tíchcác nhà kh oc đãtìmth ynh ng m nhg mv mt người mangđ cđi mc nông nghipMt drive Mt m Mt M
8
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
Sa Huỳnh c đ c đi m g m Chăm. Đây Ngu N t li bn lượng tr ng đMt Mt for for
ch ngminhconđ Ngpháttri Nt vănbnSaHuỳnhlênvănbnChăm.Bên sao for
c nh đóh nhànghiên cu c bn cũngch ra t th t chc m tS “y bnt SaHuỳnh”Mt Tôi Tôi drive ò
trong xã h TôivàvănbnChăm.T khôngkhng lvMtth Tôigian,trênc S nh Ngtò ơ m
li bn kh o c h c, đ N không th cho r ng nhà N c Chămpa S ti P N Tôi văn Mt drive for Mt ướ
bn Sa Huỳnh, đ c hình thành trên c t C TÍCH văn bn Sa Huỳnh d Tôi nh h Ngượt ướ Mt
c mt nh Ngy ut văn-phi tôi sinh Trung Hoa và u m Mt MỘT ò
2.2.3. Văn hóa Đồng NaTôi
- Mộtnền văn bạn khác khulĩnh vựcĐồngNai họ thứ tư đồngsựgiao lưu văn
hóa học với người Sa Huỳnh nên thấy độc quyền là những quan tài bằng tay.
-Trongđó họmộtVì thế ngườiđànôngkhoảng cách 30–40 tuổiđl bạnTôi nhưngkhi
chết đi ông ta cũng được chà xát theo một cái Khuyến nghị tay hai đầu thú đây một người
giàu có trong xl hội. Không có người phụ nữ nào có nhu cầu làm đẹp ngay cả nam giới
cũng có nhu cầu đeo trang sức để có thể hiện thực hóa sự giàu nghèo.
-Và con chuộtnhiềuhiệN vật tiêu biểucủa nền văn bạn Đồng Nai. Đây tiền đề của sự
hình thành nhà nước Phù Nam sau đó.
2.3. Khoảng thời gian Bắc Thuộc tính
- Từ sau cái đó thất bại của MT Dương Vương mạnh cuộc gọi khoTôi nghĩa chống Triệu Đà (
TCN),đấtnước ta bịhọ triềuđại phongkiến NBắc kếTiếp tục nhauxâm nhậptiền
9
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
đô hộ. trong suốt hơn một ngàn năm Bắc thuộc một chặng đường lịch sử đầy biến cố,
đánh dấu sự kiên cường của dân tộc ta trước các cuộc xâm lăng về llnh thổ cũng
là giai đoạn chứng tỏ sức sống mlnh liệt của nền văn hóa bản địa trước sự đồng hóa
của ngoại bang.
-Hàng loạt những cuộc nổi dậy liên tiếp của nhân dân đl diễn ra trong suốt thời kỳ Bắc
thuộc để chống lại sự áp bức, bóc lột của phong kiến phương Bắc giành lại nền độc lập
đấu tranh bảo tồn, tiếp thu chọn lọc văn hoá du nhập từ bên ngoài để phát triển
nền văn hoá dân tộc.
-Thời kìy được gọi thời nghìn năm Bắc Thuộctrải qua hơn một nghìn năm
đó thì nước ta tiến hành rất nhiều cuộc đấu tranh để bảo tồn nền văn hóa không bị mất
đi, đặc biệt là tiếng nói của dân tộc.
-Đây chậu trống bằng đồng hai chức năng vừa chậu vừa trống, nhưng
sau khi xâm lược thì người Trung Quốc cấm người Việt Nam không được đúc trống.
Chúng ta đối phó với họ bằng cách là ban ngày làm cái chậu để đựng vật dụng trong
sinh hoạt. Nhưng khi có lễ hội thì lật úp xuống để thành một cái trống để tập hợp dân
làng ca, múa, nhảy, hát thể hiện cho văn hóa tinh thần của người Việt.
2.4. Xác ướp Xóm Cải
-Vào năm 1994 trong lúc những người thợ xây dựng giải tỏa mặt bằng để xây dựng
chung tại phường 8, quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh tình họ phát hiện 10
10
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
ngôi mgỗ y. trong đó ngôi mộ diện tích rộng lớn khoảng 60m . Sau2
nhiều ngày hợp sức thì các nhà khảo cổ phát hiện hai huyệt mộ song táng, một huyệt
mộ nam, một huyệt mộ nữ. Ông mất trước do thuật ướp xác lúc đó chưa thành
công nên chỉ còn xương và có vàng bạc vật dụng chôn theo. Còn bên bà mất vào thời
gian sau nên thuật ướp xác thành công, được chôn trong quan tài phủ một lớp
sơn đen.
-Lúc đầu xác của bà còn nguyên vẹn mắt mũi đầy đủ và da còn hồng hào nhưng một
thời gian đi lên khỏi mặt đất thì bắt đầu xác hại đi mắt mũi tự hủy đi, các co
rúm lại và da tái xám lại.
-Bà có tên là Trần Thị Hiệu, pháp danh Minh Trường. Bà sinh năm 1809 và mất năm
1869, thọ 60 tuổi, cao 1m52, do bệnh già mà chết.
-Bà thuộc hoàng gia triều đình nhà Nguyễn, là do bà theo họ ngoại nên bà mới có họ
Trần.
2.5. Thời Ngô-Đình-Tiền Lê
-Khởi đầu kỷ nguyên độc lập dưới tay triều đại Ngô Đinh Tiền nhân dân ta
tiếp tục cuộc đấu tranh chống xu hướng cáp cứ dẹp loạn 12 sứ quân. Sau đó triều
đại nhà Đinh Tiên Hoàng đế được hình thành.
11
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Sau đó trong triều đình sự tranh chấp ngôi vị bên ngoài quân Tống lại răn đe
muốn sang xâm lược nước ta. Trước hoàn cảnh đó buộc Thái Hậu Dương Vân Nga
phải trao quyền cho thập đạo tướng quân Hoàn. Ông đl llnh đạo nhân dân tiến
hành cuộc kháng chiến chống quân Tống lần thứ nhất thắng lợi lập nên triều Tiền
Lê.
-Do lớn tuổi nên ông đl nhường ngôi cho con mình Long Việt. Nhưng Long
Việt chỉ ngôi 3 ngày bị chính người em ruột của mìnhLong Đĩnh giết chết
để tranh chấp giành ngôi vị.
-Triều đại này cũng không tồn tại lâu, trong lịch sử vị vua này bất tài không đóng
góp lịch sử cho dân tộc.
-Một lần nữa với sự đồng tình ủng hộ của quần chúng nhân dân đặc nhiệm Vạn
Hạnh đl đưa vị tiền vị Công Uẩn lên ngôi vua lập ra triều đại nhà tồn tại 216
năm trong lịch sử.
2.6. Thời nhà Lý
-Năm 1010 sau khi lên ngôi vua Thái Tổ cho dời kinh đô từ Hoa Lư (Ninh Bình)
dề Thăng Long (Hà Nội) ngày nay. Trên thì phục ý trời, dưới thì làm vừa lòng dân,
nơi đây hội tụ các bậc đế vương muôn đời.
12
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
- Đây sự quyết định đúng đắn sáng suốt của nhà vua Thái Tổ, nơi đây giúp
phát triển đất nước trên tất cả các mặt kinh tế, văn hóa, chính trị, quân sự.
-Nhà bao gồm 9 đời vua, mở đầu vua Thái Tổ cuối cùng vua
Chiêu Hoàng. Triều đại này là nền tảng của sự phát triển đất nước trên các tất cả các
mặt.
-Qua khảo cổ học thì những công trình cung điện và những ngôi chùa xây dựng bằng
những vật liệu kiến trúc chủ yếu bằng đất nung và bằng đá.
13
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
- Những mái ngói cung điện hình tượng các hình linh vật được đặt bên trên;
những mái ngói úp nắp đôi chim uyên ương, uyên con đực, ương con cái, uyên
ương thể hiện cho sự chung thủy cho hạnh phúc lứa đôi, con vật này lúc nào cũng đi
đôi với nhau, chứ không bao giờ tách rời, nó được đặt trang trí trong cung vua.
-Hình tượng của chiếc lá bồ đề với hai con rồng bên trong chứng tỏ thời này Phật
giáo rất phát triển, một cái chân tảng đá kê cột bằng đáhình tượng hoa sen hay
với thuật chạm nổi chạm lọc thấy hình ảnh hoa cúc dây được chạm khắc như
con rồng đang nằm uốn lượn. Đó một trong những hoa văn trang trí phổ biến trên
các công trình kiến trúc đương thời.
-Quê hương Phật giáoẤn Độ, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni xuất hiện ở thế kỉ thứ 6
trước công nguyên. Sau đó 2 con đường truyền giáo, một nhánh phía Bắc, một
nhánh phía Nam. Việt Nam tiếp nhận đạo Phật từ Trung Quốc, khi nền văn hóa tôn
giáo du nhập vào Đại Việt đl được bản địa hóa.
14
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Đây tượng A Di Đà một vị Phật của Trung Quốc nhưng tôn giáo này khi vào Việt
Nam đl được bản địa. Tượng A Di Đà được chế tác rất chân phương, rất mộc mạc.
Một vị Phật được chế tác bằng một vị Phật làm lại bằng thạch cao, nguyên tác được
làm bằng đá hiện nay được thờ chùa Phật Tích (Bắc Ninh), được công nhận bảo
vật quốc gia. Hiện vật được trưng bày tại nơi đây đl đánh dấu cho chúng ta thấy
được rằng một phiên bản khác đó là tượng A Di Đàđược thể hiện ngồi trên tư thế
kiết già. Trong lòng cánh hoa sen hình tượng con rồng. Con rồng này như sóng
nước đang uốn lượn thể hiện cho mưa thuận gió hòa. Việt Nam chúng ta văn hóa
nông nghiệp, văn hóa sóng lượn nên hình tượng con rồng giống như sóng nước.
con rồng thời này con rồng chưa vẩy con rồng chỉ rồng ba móng. Hình
tượng con rồng sẽ được thay đổi theo các triều đại sau này.
-Quân Tống không từ bỏ, âm mưu sang xâm lược nước ta lần thứ 2 vào cuối năm
1076. Triều đl cử Thường Kiệt chỉ huy trận đánh này. Ông chọn vị trí sông Như
Nguyệt và thế giặc rất hùng mạnh.
-Trong một đêm trăng trong thế chờ vọng tới một giọng đọc vang lên từ một ngôi
đền thờ thần “Nam quốc sơn Nam đế cư” khẳng định đây chủ quyền của chúng
ta, một nước Nam thì vua Nam ở. Đây cuộc kháng chiến thuộc về dân tộc Đại
Việt “chúng bây s bị đánh tơi bời” bài thơ này chỉ 4 câu thơ nhưng khẳng định
được rằng đây kháng chiến chính nghĩa thuộc vền tộc chúng ta tất yếu chính
nghĩa đl thắng.
-Đầu năm 1077 quân Tống rút về nước trong cảnh thất bại thảm hại.
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
2.7. Thời Nhà Trần-Hồ(1260-1407)
-Ở thế kỉ thứ 13 đl diễn ra cuộc chiến tranh đẫm máu. Đây là những bộ mặt chủ yếu
sống trên lưng ngựa, họ có tài cưỡi ngựa bắn cung.
-Họ xâm lược nước ta lần thứ nhất, họ cử 3.000 viện binh, quân ta thực hiện kế hoạch
“vườn không nhà trống”.
-Năm 1225, tri u Tr n thay th tri u Lý, ti p t c công cu c xây d ng m mang ế ế
n c Đ i Vi t v m i m t. D i th i Tr n, b máy cai tr đ c c ng c , ki nướ ướ ượ
toàn; quân đ i đ c quan tâm xây d ng; nông nghi p, công th ng nghi p đ t ượ ươ
nhi u ti n b ; các c s giáo d c nh Qu c h c vi n, Gi ng đ ng đ c ế ơ ư ườ ượ
thành l p; văn hóa, khoa h c, ngh thu t phát tri n m nh; nhi u tác ph m th ơ
văn, nhi u công trình ngh thu t n i ti ng ra đ i. Đ c bi t, ch Nôm b t đ u ế
đ c s d ng trong văn h c.ượ
-Nh ng thành t u đó đã nâng cao đ i s ng nhân dân, đ a văn minh Đ i Vi t lên ư
t i đ nh cao t o s c m nh đánh b i 3 l n xâm l c c a quân Mông Nguyên ượ
(1258, 1285, 1288) gi v ng đ c l p, góp ph n cùng th gi i ch n đ ng s bành ế
tr ng c a đ qu c Mông C m nh nh t th i b y gi .ướ ế
16

Preview text:

16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HIẾN
HỌC PHẦN: VĂN HIẾN VIỆT NAM BÀI THỨ N ĂM HOẠCH TÀNG LỊCH SỬ
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
GVHD : GS.TS. NGUYỄN THÀNH ĐMỘTO Nhóm : N6-3-3
Tên sinh viên : TỪ GIA THANH
Ngành : CTRÊNgNgAnh tathông tiN MSSV : 231A010893
TP.HCM, tháng 10 năm 2024 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
LỜI NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................

..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
..............................................................................................................................
16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu MỤC LỤC S
TÔI.vật liệu hĂnnh tMỘTg................................................................................1
II. Tiến trìh stử văn hóa VNam..........................................................................2
2.1.Thời kỳ nguyên thủy (500.000 NĂM -2879 TR. CN)...........................................2
2.1.1.hề đá ccũ.................................................................................................................2
2.1.2.vạn đá mớTôi.............................................................................................3
2.2 Thhuy chương kìnước vàgiữ nước.......................................................................................
2.2.1.Nền văn minh Song Hồng..........................................................................................5
2.2.2Văn hóa SaHuếnh......................................................................................7
2.2.3Văn hóa Đồng Ntrí tuệ nhân tạo....................................................................................
2.3. Thời kì- năm Th Nămôi........................................................................................9
2.4. Đíchp Xóm Cải.................................................................................................................10
2.5. Thời Ngô-Đình-Tiền Lê..............................................................................................11
2.6. Thời nhà Lý.......................................................................................................................12
2.7. Thời Nhà Trần-Hồ(1260-1407).....................................................................15
2.8.Văn hóa Champa .........................................................................................................16
2.9. Văn phòngÓc-Eo.............................................................................................................19 2.10.
Điêu khắc đá Campuchia.....................................................................................20
2.11. Thời Lê sơ – Mạc – Lê Trung Hưng (1428 – 1788)...........................................21
2.11.1. Gốm Chu Đậu...................................................................................................22
2.11.2. Hình ảnh tượng Phật Bà Quan âm chiến tay chống mắt:.....................24
2.12. Thời Tây Sơn (1771-1802)...........................................................................................24 2.13.Th tôi ờ N
hà Nguy n (1802-1945)
................................................................25 2.13.1. Hình
Mộtnh trang phục triều đ tôi
Một Nguy N ....................................26
2.13.2.Đồgốmtnửa vờiTôiNguyngười................................................................................26 2.13.3. Đ đ ồ ng ồ th tôi ờ NguyN
........................................................................27 2.13.4. Đ g
ồ tlhỗi tôi N ờ guy N
...........................................................................28 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
2.13.5 Pháp Lam triều Nguyễn.....................................................................................29
2.13.6Cổ KhMinh Mạng...............................................................................30
2.14.Đc VHồng Siển.........................................................................................31
2.15.Văn và các dân tphía Bắctôi là Việt Bắclà....................................................31
2.16.Tượng Phgiáo m¹ số nc Châu Á..................................................................32
III.luận và cnhMộtN................................................................................................33
3.1. KLuận..........................................................................................................33
3.2. Cnhn.......................................................................................................33
TÀI LIỆU THAM KHẢO..............................................................................................34 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
I. Lịch sử hình thành của bảo tàng.
-Bảo tàng Lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh tọa lạc tại số 2 đường Nguyễn Bỉnh
Khiêm, phường Bến Nghé, Quận 1, trong khuôn viên Thảo Cầm Viên Sài Gòn.
-Bảo tàng này được người Pháp xây dựng vào năm 1927 và khánh thành vào ngày 1 tháng 1 năm 1929.
-Lúc bấy giờ, bảo tàng mang tên của vị thống đốc Nam Kỳ người Pháp là Blanchard
de la Brosse. Và đến năm 1956 thì bảo tàng đổi tên là viện bảo tàng Quốc gia Việt
Nam tại Sài Gòn. Trong hai giai đoạn đầu này chủ yếu trưng bày Mĩ Thuật cổ ở Việt
Nam và một số nước ở Châu Á. Sau năm 1975, nhà nước chúng ta tiếp tục thêm một
lần nữa bảo tàng đổi tên thành Bảo tàng Lịch sử Thành phố Hồ Chí Minh cho đến nay.
-Hệ thống trưng bày của bảo tàng gồm có 18 phòng với 2 phần nội dung:
+ Phần thứ nhất là lịch sử Việt Nam theo cái nhìn phát triển từ thời Tiền sử trải qua
các thời kì dựng nước và giữ nước của dân tộc cách mạng phong kiến Việt Nam và
kết thúc thời nhà Nguyễn năm 1945.
+ Phần thứ hai là khám phá những đặc trưng văn hóa của Phương Nam, vương quốc
Champa với sự ảnh hưởng của văn hóa Ấn Độ, văn hóa các dân tộc phía Nam Việt
Nam và xác ướp Xóm Cải. 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
II. Tiến trình lịch sử văn hóa Việt Nam
2.1.Thời kì nguyên thủy (500.000 NĂM -2879 TR. CN)
-Việt Nam nằm ở bán cầu Bắc của trái đất, ngay rìa phía Đông Nam lục địa châu
Á.Llnh thổ Việt Nam bao gồm đất liền có hình chữ “S” cùng với gần 3.000 hòn đảo
và quần đảo, diện tích tổng cộng 331.720 km , thuộc khí hậu nhiệt đới gió mùa. 2
-Đất nước Việt Nam như ngày nay được hình thành từ rất lâu trước khi con người
xuất hiện, tuổi địa chất từ thời tiền Cambri cho đến Mesozoi (Trung sinh) muộn
khoảng 570 - 65 triệu năm về trước. Những biến đổi khí hậu và môi trường trong
những thời kỳ dài, đặc biệt ở kỷ thứ 3 và đầu kỷ thứ 4 (Kỷ Nhân sinh) cách ngày nay
1,6 - 0,7 triệu năm, đl là điều kiện thuận lợi cho con người có thể sinh sống được.
2.1.1.Thời kì đá cũ. -Nh n ữ g phát hi n ệ kh o ả cổ h c ọ v ề răng ng i ườ cổ c ở ác hang Th m ẩ Khuyên, Th m ẩ Hai (L n ạ g S n
ơ ), hang Hùm (Yên Bái), nh n ữ g công c ụ thô s
ơ bằ ng đá có vế t chế tác c a ủ ng i ườ nguyên th y
ủ ở núi Đọ , núi Nuông (Thanh Hóa), núi Đấ t (Đồ ng Nai)… ch n ứ g t ỏ cách nay kho n ả g 500.000 năm, vào th i
ờ đạ i đá cũ, con ngườ i đã sinh số ng nhi u ề n i ơ trên đ t ấ nướ c Việ t Nam.
-Càng ngày con người dần dần có sự tiến bộ hơn họ bắt đầu di cư xuống khu vực có
hang động để sinh sống. Những công cụ được tìm thấy ở hang Lạng Nắc (Lạng Sơn).
-Nơi đây phát hiện ra rất nhiều mộ chí cốt của người tiền sử, họ sống theo tập thể gia 2 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
đình. Xung quanh nơi cư trú của người tiền sử họ phát hiện được rất nhiều công cụ đá
cuội. Đá cuội dễ chế tác hơn, đất mềm hơn so với đá mới. Và đặc biệt thời kì này
người tiền sử đl sử dụng kĩ thuật bổ đôi hòn đá hay bổ tư hòn đá để mài làm thành con dao đá sau này.
-Một trong những thành tựu quan trọng của con người đó là đl chế tạo ra được lửa.
Lửa ra đời cách chúng ta hơn 150.000 năm đánh dấu sự tiến bộ của tộc người. Họ
dùng để nấu chín thức ăn, xua đuổi thú dữ ban đêm tấn công, thắp sáng, sưởi ấm,...
Họ dùng lửa để đốt khu rừng để mở rộng diện tích sinh sống và trồng trọt với sự ra
đời của lửa là ý nghĩa rất lớn đl tách con người ra khỏi thế giới động vật.
2.1.2.Thời kì đá mới.
-Cách chúng ta khoảng 10.000 năm cho đến 3.000 năm, lúc bấy giờ kĩ thuật chế tác
đá của con người thiệt sự đạt trình độ cao hơn. Con người đl phát triển về tư duy,
đặc biệt là họ đl tiến hóa và hoàn thiện đôi bàn tay của mình. Họ chế tác ra những
công cụ vừa vặn với đôi bàn tay đó và thời kì này có rất ngiều sản phẩm được ra đời
trong diện tích khối núi đá vôi (Hòa Bình), các nhà khảo cổ phát hiện được rất nhiều
những cái chài nghiền dùng để nghiền nát quả phụng. Chứng tỏ thời kì này, con
người đl biết khai thác thiên nhiên, biết ròng rọc sơ khai, biết chặc đôi nguyên thủy. 3 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Trong diện tích núi đá vôi (Hòa Bình) các nhà khảo cổ phát hiện rất là nhiều những
hình ảnh được vẽ trên vách hang. Có thể thời kì này con người đl nghĩ ra rằng chung
quanh mình đều có thần linh và quan niệm vạn vật hữu linh, vạn vật hữu sinh đl hình
thành. Mọi thứ trên đời này đều có linh hồn hoặc có sự sống và có niềm tin có nghĩa
là tín ngưỡng con người đl ra đời. Và họ đl tin tưỡng một con vật nào đó, một hiện
tượng siêu nhiên nào đó để làm vật tổ. Việt Nam chúng ta lấy câu chuyện “Con Rồng
Cháu Tiên” để làm vật tổ cho dân tộc của mình.
-Trong thời kì này họ có sự phân công lao động trong xl hội đàn ông chủ yếu là săn
bắt, phụ nữ là hái lượm lấy những gì có sẵn trong thiên nhiên để sinh tồn . Tuy nhiên
chúng ta biết rằng về sau này con người dần dần có sự tiến bộ phát triển hơn và
người phụ nữ ngoái chức năng sinh đẻ di chuyền nồi dóng thì người phụ nữ cũng là
một hình tượng lao động trong gia đình ghè, mài, đẽo,... Tạo ra rất nhiều công cụ để
đáp ứng cho cánh đàn ông đi kiếm ăn ngoài xl hội.
-Vì vai trò quan trọng của người phụ nữ trong xl hội nên chúng ta biết một số tộc
người hiện nay ở Việt Nam cũng như trên thế giới vẫn còn tồn tại chế độ mẫu hệ,
người phụ nữ quyết định mọi thứ trong gia đình
2.2 Thời kì dựng nước và giữ nước -N i ơ kh i ở ngu n ồ c a ủ nh n ữ g n n ề văn hóa đ c
ặ sắ c…Thờ i kỳ hình thành nề n ả t ng c a ủ văn hóa Việt N.am -Sau khi k t ế thúc đ t ợ bi n ể ti n ế Holocene, c ư dân c
ổ nướ c ta bướ c vào thờ i kỳ mở r n ộ gị đ a bàn sinh ố sểng đ phá ể t tri n ki ế nh t , văn hóa. Cù ớng v i quá trình này là s ự lao động và sáng t o ạ , t ừ nh n ữ g công c
ụ bằ ng đá thô sơ tiến đế n sự phát minh 4 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu ra kỹ thu t ậ luy n ệ kim và nghề nông tr n ồ g lúa n c ướ dùng cày v i ớ sứ c kéo củ a trâu, bò; đ i ờ s n ố g v t ậ ch t ấ và tinh th n ầ ngày càng đ c ượ nâng cao. Trên c ơ sở đó kéo theo hàng lo t ạ các chuy n ể bi n ế v ề kinh t , ế xã h i
ộ dẫ n đế n việ c hình thành các n n ề văn minh và nhà n c ướ sơ khai. -Kho n ả g cuối th i ờ đ i ạ đ n ồ g thau – cu i ố th i ờ đ i ạ đ ồ s t ắ (th
ế kỷ VIII TCN – thế kỷ
II), trên lãnh thổ nướ c ta đã lầ n lượ t xuấ t hiệ n ba nề n văn hoá vớ i các nhà nướ c sớm đó là: Qu c ố gia Văn Lang – Âu L c ạ trên c
ơ sở Văn hoá Đông Sơn ở miền Bắc, n c ướ Lâm Ấp ti n ề thân c a ủ V n ươ g qu c
ố Champa trên cơ sở nề n Văn hóa Sa Huỳnh ở mi n ề Trung và V n ươ g qu c ố Phù Nam trên c
ơ sở nền Văn hóa Đồng Nai – Óc Eo ở mi n ề Nam. S ự ra đ i
ờ củ a các quố c gia này đã mở ra mộ t thờ i đạ i mớ i – th i ờ đại d n ự g n c ướ và gi
ữ nướ c đầ u tiên củ a dân tộ c. -Đ n ồ g th i ờ , ba khu v c
ự văn hóa này cũng có quan h
ệ mậ t thiế t, lâu dài vớ i nhau t o ạ nên đ c ặ tr ư ng truy ề n th
ố ng văn hóa Vệi t Nam: th ố ng nh ấ t trong đa d ạ ng. Đây cũng là th i ờ kì xây d n ự g n n ề văn minh nông nghi p ệ , xây d n ự g l i ố số ng và tính cách truy n ề th n ố g của m t
ộ nướ c Việ t Nam thố ng nhấ t sau này. -Từ sau th t ấ b i
ạ củ a An Dươ ng Vươ ng trong cuộ c khở i nghĩa chố ng Triệ u Đà (179 TCN), đ t ấ n c ướ ta bị các tri u ề đ i ạ phong ki n ế ph n ươ g B c ắ kế tiế p nhau xâm l c ượ và đô h . ộ Su t
ố hơ n mộ t ngàn năm Bắ c thuộ c là mộ t chặ ng đườ ng lị ch
sử đầ y biế n cố , đánh dấ u sự kiên cườ ng củ a dân tộ c ta trướ c các cuộ c xâm lăng
về lãnh thổ và cũng là giai đo n ạ ch n
ứ g tỏ sức sống mãnh liệt của nền văn hóa b n ả đ a ị tr c
ướ sự đồ ng hóa của ngoạ i bang. -Hàng loạt nh n ữ g cu c ộ n i
ổ dậ y liên tiế p củ a nhân dân đã diễ n ra trong suố t thờ i kỳ B c ắ thu c ộ để ch n ố g l i
ạ sự áp bứ c, bóc lộ t củ a phong kiế n phươ ng Bắ c giành lại n n ề đ c
ộ lậ p và đấ u tranh bả o tồ n, tiế p thu có chọ n lọ c văn hoá du nhậ p từ bên ngoài đ ể phát tri n ể n ề n văn hoá dân t ộ c.
2.2.1. Nền văn minh Sông Hồng -Văn minh Sông H n ồ g có ngu n ồ g c ố b n ả địa nh n ư g đ n ồ g th i ờ nó cũng là s ự kế t t c ụ au quá trình giao l u ừv Tô ớ ivớ Tôihọ N
ề Nvănbạnkhácmạnhkhuv c ự vàth gi ṣ Tô ớ i. Theoh Ngl cđ M ướ ột,Sô ụ ngH Tôinglàhànhla ồ ngt nhiêngiaol b ự ạnv TôiN Tô ừ iđ M ớ ột ò MỘT Tôi Châu
qua Tây Nam Trung Qu c, th ống Mi N ượt ngườṣi N, B ệ c N M ộ Đ t t T MỘTôi tòN v ớ nh M B ộtengal. Tôi 5 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu Theoh Ngsin ướ h học N for ,Sông H n ồ glàcánhc Mtộ ử tm r ở ath gṣi T ớ ôithôngquaconđ n sao gt ơ l một tr ụ ên bi nk t for n tô ṣ i p ố h ng ươ Đông v tô ớ i phươ ng Tây.
-Trốngđồng là mộtnhạc cụđược bạn sử dụng mạnhhọ kháchhội,trốngđồng được thể hiện
mạnhkhách yêu cầu mưa cóhình biểu tượngconBùm. VìViệt Nam là một nướcnông nghiệptừ điể
hình, không chỉ có Việt Nam màcác nước ở khu lĩnh vực Đông Nam MỘT Anh ta quốc gia nào
có lúa thìtất cảcótrống cánh sáng.làmộthiệnvật đểtpdânĐám,trốnglà
một biểu Ý tưởng cho quyền lực. Hoa Văn trên trống thể hiệN vẻ ngoài đẹp cũng như lượng
niệm về vũ trụ quan của con người.Xung quanh yên tĩnh là những hoa văntâm trí
Tiếp tụcvới nhau,chgiữa cóhình ngôi saonhiều cánh thểhiện đólàtia sángcủa mặt
Trời, hình Ảnh con chim Mot bảo đang di chuyển ĐỒ CHƠI chiều kim đồng hồ, hoa văn
trống đồng được xem là biểu tượng văn hóa hóa dân tộc của chúng ta cho đến nay. 6 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-rathìngườicổcũngmodetác con chuột nhiềunhữngcôngcụnhưlà TôiTôicầm,người
riu,.. -Vàhọ cũnghọ mộtVì thế vật nuôi dưỡngnhư trquý, bò để phụcdịch vụ chonông ngHiệp.
-Nhắc đến Việt Nam là nhắc tới con chuột nhiều họ câu chuyện truyền tải thuyết mà thời gianT
đượcnghequa đó lànhững loạivũ Vật chấtnhư mũi nhọntên, mũi nhọnlao, mũi nhọngiáo, riều,kiếm đạo trò.
-sựvăn bạnĐôngCon trai hìnhthànhphongContinue vỗ nhẹquánlối sốngtươngHình. Đây
là hình thức chôn cất người chết dưới đất và được chôn vùi.
- Năm 1961 họ nhà khảo cổ phát hiện 100 Chiếc lượng tài hình thuyền. Quan vật
thời gian ngày xưa đã chết, chỉ là giấc ngủ dài hơn.
-sựđiều nàyđl có sự phân bạn giải cấp độ giàu có Nghèo, chỉ có nhữngngườicó vaiv
giàu có có mạnh xl công mới được chà xát mạnh lượng tài Sau đó, còn những người dân
normal có tầng thấp thì không có trong tài năng.
2.2.2. Văn hóa Sa Huệnh -H N100 năm t ơr c, năm 1909 ướ, h c gi ng Tọôi Phá M p ột Ông V sao inet phát CHÀO N t Tô ệ i k Mhu ột Đ m Mu Một Tôi, Sa ố Huỳnh, huy N Đệ c Ph ứ , t nh Q driveu ng Tôi Ng nhM n ộ g t ngôi m bạ ừ n m thân ò đ c chà xát d Tôi họ ượt c N con m ướ èo ven s ồ inh học N. Ch for nhâun c Một u nh ừ n m g ngôi mò có chôn là nh ng ừđm g m ồ, cô ố ng c S t, ụđ Mtr ộ a t ng S ồ c b Ng ứ thuM t ộ itnh và m ỷ ã không,… theo ông, là c Một u nh ng ừ c m dân ừ S Ng ốtrên sinh học for N M c ột , khi chṣ t đã ho M ộ ,t đ ng ự
tro thMỘT vồn ào nh ng lượ ừng m tài g m hình
ố bạn thân, dùng thuy N ch ề v ở ào chà xát ở ven 7 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu sinh học N huy N Đ c for Ph n ệ gày K ứ hông.Tê driven g Tôi vănHóaSa ọ Huỳnh b tđ bạn t p Mhá ột t CH M À ột lýthú yvà M m ột tvàithò Phàng n Măm
ột sau,N N vănềHóađiều nàyluônđ chọ ượt nhàkh oc Một drive h c Ph ng T ọ ây tru ươy tìm ngu N g c t m ồ t đ ố iện ừ tho ò ại Ng ươ tr Tô ờ i xa qua nhừ n m g ki N ṣ gi tôi đ yvõdự đoán M c ột Mộ Mt ộÔ t ng Vinet.Hu cũngch quyg ọ Nchohàng Tôi năm đ ọ Tôi c Một vă Mn ộHó t u Huỳnhv Nv N m ẻạnhk ẹ hung t h bạnkỳ ừ thM T ộ ô t i đ Tôiđ ờ đ Một ng ồhátS ồ kỳ th T ơôi đ Tô ờ iđ Một ồ SMt, ộ c t ách
ướ ngày nay trên d Năm 2000.
- đây độc điều đó ở những Chiếc lượng tài bạn thân được làm bằng đất nung với hình
dạng họ cầu, chà xát người chết theo cái phong cách 1 bên mạnh giống như trẻ em là nằm
mạnh bụng Tôi như thế nàothì khi chết đitrởvềcái phong cách đó cósự tái sinh Sang thế
giới thứ 2. Và những sơ đồ trang sức đượclàm bằngđá ml nlo,đáTôi anh,đámàu,
đólàKhuyến nghị tay hai thú, Khuyến nghị tay ba mấu cũngcon chuột phổ biến và nổi tiếng của Văn hóa Sa Huỳnh. - Nh ng năm ừ g m N đây, nh M iột bạn cu c kh ề ai câòu hỏi t khM o ộ tc hMcộ tđã đ c drive ti ọ N hành ượt nh m tìm CHÀO bạ M n ột m Tôi lượn for g ốh cái này ệ . Đ Một bà Tôi n lượng tr ng ọ là t nh Qu Tôi ng Nlà M v ột ì đ c xemlà ượt tru
u ngtrung tâm c một văn bảnSaHuỳnhvà vănHỏng Ch ề ămpa.Trong nhi u di
tíchcác nhà kh oc đãtìmth y M n ộ h t ng m drive nhg mv M m ột ột ngườ ừm i mang M đ ột cđi m ố c n ừ ông nghiệp Mộ 8 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu Sa Huỳnh và c đ Mộ c t đi Mộm t g m for Chăm ố . Đây là Ngu N t li b ồ ạn lượ ừ n ệ g tr ng đọ for ứ ch ngminhc sao onđ Ngphá for ttr
ừ i Nt vănbạnSaHuỳnhlênvănbạnChăm.Bên c nh đ Mó
ộhtọ nhànghiên cứu c bạn ứcũngch ra t Tôi th t ừ chc ừ m Tôi tS “y b drive ạntò Sa ố Huỳ ṣ nh” ố
trong xã h TôiòvàvănbạnChăm.T không ừ khổng lồvMộtth T
ờ ôigian,trêncơ Sở nhừ N m gt ừ li bạn khệo c h M c ột, đ N kh drive ôn ọ g có ṣ th cho r ng for nhà NMộct Chămpa là ướ S ti P N Tôi ự văn ṣ bạn Sa Huỳnh, đ c hình th
ượàtnh trên c t CỔ TÍCH
ố văn bạn Sa Huỳnh d Tôi ướ nh M ộht Ng vô c u một ừ n mh Ng ṣ yốut văn-phi tô M i ộstinh Trung Hoa và NĐ MỘT ò
2.2.3. Văn hóa Đồng NaTôi
- Mộtnền văn bạn khác ởkhu lĩnh vựcĐồngNai có họ thứ tưừ đồngvà sựgiao lưu văn
hóa học với người Sa Huỳnh nên thấy độc quyền là những quan tài bằng tay.
-Trongđócó họmộtVì thế ngườiđànôngkhoảng cách 30–40 tuổiđl bạnTôi nhưngkhi
chết đi ông ta cũng được chà xát theo một cái Khuyến nghị tay hai đầu thú đây là một người
giàu có trong xl hội. Không có người phụ nữ nào có nhu cầu làm đẹp ngay cả nam giới
cũng có nhu cầu đeo trang sức để có thể hiện thực hóa sự giàu nghèo.
-Và con chuột lànhiềuhiệN vật tiêu biểucủa nền văn bạn Đồng Nai. Đây là tiền đề của sự
hình thành nhà nước Phù Nam sau đó. 2.3.
Khoảng thời gian Bắc Thuộc tính
- Từ sau cái đó thất bại của MỘT Dương Vương mạnh cuộc gọi khoTôi nghĩa chống Triệu Đà (
TCN),đấtnước ta bịhọ triềuđại phongkiến NBắc kếTiếp tục nhauxâm nhậptiền và 9 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
đô hộ. trong suốt hơn một ngàn năm Bắc thuộc là một chặng đường lịch sử đầy biến cố,
đánh dấu sự kiên cường của dân tộc ta trước các cuộc xâm lăng về llnh thổ và cũng
là giai đoạn chứng tỏ sức sống mlnh liệt của nền văn hóa bản địa trước sự đồng hóa của ngoại bang.
-Hàng loạt những cuộc nổi dậy liên tiếp của nhân dân đl diễn ra trong suốt thời kỳ Bắc
thuộc để chống lại sự áp bức, bóc lột của phong kiến phương Bắc giành lại nền độc lập
và đấu tranh bảo tồn, tiếp thu có chọn lọc văn hoá du nhập từ bên ngoài để phát triển nền văn hoá dân tộc.
-Thời kì này được gọi là thời kì nghìn năm Bắc Thuộc và trải qua hơn một nghìn năm
đó thì nước ta tiến hành rất nhiều cuộc đấu tranh để bảo tồn nền văn hóa không bị mất
đi, đặc biệt là tiếng nói của dân tộc.
-Đây là chậu trống bằng đồng nó có hai chức năng vừa là chậu vừa là trống, nhưng
sau khi xâm lược thì người Trung Quốc cấm người Việt Nam không được đúc trống.
Chúng ta đối phó với họ bằng cách là ban ngày làm cái chậu để đựng vật dụng trong
sinh hoạt. Nhưng khi có lễ hội thì lật úp xuống để thành một cái trống để tập hợp dân
làng ca, múa, nhảy, hát thể hiện cho văn hóa tinh thần của người Việt. 2.4. Xác ướp Xóm Cải
-Vào năm 1994 trong lúc những người thợ xây dựng giải tỏa mặt bằng để xây dựng
chung cư tại phường 8, quận 5, Thành phố Hồ Chí Minh vô tình họ phát hiện 10 10 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
ngôi mộ gỗ cây. Và trong đó có ngôi mộ có diện tích rộng lớn khoảng 60m .2 Sau
nhiều ngày hợp sức thì các nhà khảo cổ phát hiện hai huyệt mộ song táng, một huyệt
mộ nam, một huyệt mộ nữ. Ông mất trước do kĩ thuật ướp xác lúc đó chưa thành
công nên chỉ còn xương và có vàng bạc vật dụng chôn theo. Còn bên bà mất vào thời
gian sau nên kĩ thuật ướp xác thành công, bà được chôn trong quan tài phủ một lớp sơn đen.
-Lúc đầu xác của bà còn nguyên vẹn mắt mũi đầy đủ và da còn hồng hào nhưng một
thời gian đi lên khỏi mặt đất thì bắt đầu xác hư hại đi mắt mũi tự hủy đi, các cơ co
rúm lại và da tái xám lại.
-Bà có tên là Trần Thị Hiệu, pháp danh Minh Trường. Bà sinh năm 1809 và mất năm
1869, thọ 60 tuổi, cao 1m52, do bệnh già mà chết.
-Bà thuộc hoàng gia triều đình nhà Nguyễn, là do bà theo họ ngoại nên bà mới có họ Trần. 2.5.
Thời Ngô-Đình-Tiền Lê
-Khởi đầu kỷ nguyên độc lập dưới tay triều đại Ngô – Đinh – Tiền Lê nhân dân ta
tiếp tục cuộc đấu tranh chống xu hướng cáp cứ dẹp loạn 12 sứ quân. Sau đó là triều
đại nhà Đinh Tiên Hoàng đế được hình thành. 11 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Sau đó trong triều đình có sự tranh chấp ngôi vị và bên ngoài quân Tống lại răn đe
muốn sang xâm lược nước ta. Trước hoàn cảnh đó buộc Thái Hậu Dương Vân Nga
phải trao quyền cho thập đạo tướng quân Lê Hoàn. Ông đl llnh đạo nhân dân tiến
hành cuộc kháng chiến chống quân Tống lần thứ nhất thắng lợi và lập nên triều Tiền Lê.
-Do lớn tuổi nên ông đl nhường ngôi cho con mình là Lê Long Việt. Nhưng Lê Long
Việt chỉ ở ngôi có 3 ngày bị chính người em ruột của mình là Lê Long Đĩnh giết chết
để tranh chấp giành ngôi vị.
-Triều đại này cũng không tồn tại lâu, trong lịch sử vị vua này bất tài và không đóng
góp lịch sử cho dân tộc.
-Một lần nữa với sự đồng tình ủng hộ của quần chúng nhân dân đặc nhiệm là Sư Vạn
Hạnh đl đưa vị tiền vị Lý Công Uẩn lên ngôi vua lập ra triều đại nhà Lý tồn tại 216 năm trong lịch sử. 2.6. Thời nhà Lý
-Năm 1010 sau khi lên ngôi vua Lý Thái Tổ cho dời kinh đô từ Hoa Lư (Ninh Bình)
dề Thăng Long (Hà Nội) ngày nay. Trên thì phục ý trời, dưới thì làm vừa lòng dân,
nơi đây hội tụ các bậc đế vương muôn đời. 12 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
- Đây là sự quyết định đúng đắn và sáng suốt của nhà vua Lý Thái Tổ, nơi đây giúp
phát triển đất nước trên tất cả các mặt kinh tế, văn hóa, chính trị, quân sự.
-Nhà Lý bao gồm 9 đời vua, mở đầu là vua Lý Thái Tổ và cuối cùng là vua Lý
Chiêu Hoàng. Triều đại này là nền tảng của sự phát triển đất nước trên các tất cả các mặt.
-Qua khảo cổ học thì những công trình cung điện và những ngôi chùa xây dựng bằng
những vật liệu kiến trúc chủ yếu bằng đất nung và bằng đá. 13 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
- Những mái ngói cung điện có hình tượng các hình linh vật được đặt ở bên trên;
những mái ngói úp nắp đôi chim uyên ương, uyên là con đực, ương là con cái, uyên
ương thể hiện cho sự chung thủy cho hạnh phúc lứa đôi, con vật này lúc nào cũng đi
đôi với nhau, chứ không bao giờ tách rời, nó được đặt trang trí trong cung vua.
-Hình tượng của chiếc lá bồ đề với hai con rồng bên trong chứng tỏ thời kì này Phật
giáo rất phát triển, một cái chân tảng đá kê cột bằng đá có hình tượng hoa sen hay là
với kĩ thuật chạm nổi và chạm lọc thấy hình ảnh hoa cúc dây được chạm khắc như
con rồng đang nằm uốn lượn. Đó là một trong những hoa văn trang trí phổ biến trên
các công trình kiến trúc đương thời.
-Quê hương Phật giáo ở Ấn Độ, Đức Phật Thích Ca Mâu Ni xuất hiện ở thế kỉ thứ 6
trước công nguyên. Sau đó có 2 con đường truyền giáo, một nhánh phía Bắc, một
nhánh phía Nam. Việt Nam tiếp nhận đạo Phật từ Trung Quốc, khi nền văn hóa tôn
giáo du nhập vào Đại Việt đl được bản địa hóa. 14 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu
-Đây là tượng A Di Đà một vị Phật của Trung Quốc nhưng tôn giáo này khi vào Việt
Nam đl được bản địa. Tượng A Di Đà được chế tác rất chân phương, rất mộc mạc.
Một vị Phật được chế tác bằng một vị Phật làm lại bằng thạch cao, nguyên tác được
làm bằng đá hiện nay được thờ ở chùa Phật Tích (Bắc Ninh), được công nhận là bảo
vật quốc gia. Hiện vật nà được trưng bày tại nơi đây đl đánh dấu cho chúng ta thấy
được rằng một phiên bản khác đó là tượng A Di Đà mà được thể hiện ngồi trên tư thế
kiết già. Trong lòng cánh hoa sen có hình tượng con rồng. Con rồng này như sóng
nước đang uốn lượn thể hiện cho mưa thuận gió hòa. Việt Nam chúng ta là văn hóa
nông nghiệp, văn hóa sóng lượn nên hình tượng con rồng giống như sóng nước. Và
con rồng thời kì này là con rồng chưa có vẩy mà con rồng chỉ là rồng ba móng. Hình
tượng con rồng sẽ được thay đổi theo các triều đại sau này.
-Quân Tống không từ bỏ, âm mưu sang xâm lược nước ta lần thứ 2 vào cuối năm
1076. Triều đl cử Lý Thường Kiệt chỉ huy trận đánh này. Ông chọn vị trí sông Như
Nguyệt và thế giặc rất hùng mạnh.
-Trong một đêm trăng trong tư thế chờ vọng tới một giọng đọc vang lên từ một ngôi
đền thờ thần “Nam quốc sơn hà Nam đế cư” khẳng định đây là chủ quyền của chúng
ta, một nước Nam thì có vua Nam ở. Đây là cuộc kháng chiến thuộc về dân tộc Đại
Việt “chúng bây sẽ bị đánh tơi bời” bài thơ này chỉ có 4 câu thơ nhưng khẳng định
được rằng đây là kháng chiến chính nghĩa thuộc về dân tộc chúng ta và tất yếu chính nghĩa đl thắng.
-Đầu năm 1077 quân Tống rút về nước trong cảnh thất bại thảm hại. 16:52, 07/01/2026
Báo cáo Bảo Tàng Lịch Sử TP.HCM: Văn Hiến Việt Nam (MSSV: 231A010893) - Studocu 2.7.
Thời Nhà Trần-Hồ(1260-1407)
-Ở thế kỉ thứ 13 đl diễn ra cuộc chiến tranh đẫm máu. Đây là những bộ mặt chủ yếu
sống trên lưng ngựa, họ có tài cưỡi ngựa bắn cung.
-Họ xâm lược nước ta lần thứ nhất, họ cử 3.000 viện binh, quân ta thực hiện kế hoạch
“vườn không nhà trống”. -Năm 1225, tri u ề Tr n ầ thay th ế tri u ề Lý, ti p
ế tụ c công cuộ c xây dự ng mở mang n c ướ Đ ạ i Vi ệ t v ề m ọ i ặ m t. D ướ i ờth i ầTr n, ộ b máy caiị tr đ ượ c ủ c ng ố c , ệ ki n toàn; quân đ i
ộ đượ c quan tâm xây dự ng; nông nghiệ p, công thươ ng nghiệ p đạ t nhi u ề ti n ế b ;
ộ các cơ sở giáo dụ c như Quố c họ c việ n, Giả ng võ đườ ng đượ c thành l p ậ ; văn hóa, khoa h c ọ , nghệ thu t ậ phát tri n ể m ạ nh; nh ềi u tác ph ẩ m th ơ văn, nhi u ề công trình nghệ thu t ậ nổ i t ế i ng ra ờđ i. Đ ặ c b ệ i t, c ữh Nôm ắb t ầ đ u đ c ượ s ử dụ ng trong văn họ c. -Nh n ữ g thành t u ự đó đã nâng cao đ i
ờ số ng nhân dân, đư a văn minh Đạ i Việ t lên
tới đỉ nh cao và tạ o sứ c mạ nh đánh bạ i 3 lầ n xâm lượ c củ a quân Mông Nguyên
(1258, 1285, 1288) giữ vữ ng độ c lậ p, góp phần cùng thế giới chặn đứng sự bành tr n
ướ g của đế quốc Mông C ổ mạ nh nhấ t thờ i b ấ y gi ờ . 16