chu nghia xa hoi dai hoc kinh te quoc dan

- Câu hỏi 1 : Dân chủ trực tiếp ở Athens cổ đại có phải là hình thức dân
chủ “ưu việt hơn” so với dân chủ đại diện hiện nay không, khi người dân
trực tiếp tham gia quyết định các vấn đề của nhà nước?
- Trả lời: Dân chủ trực tiếp ở Athens cổ đại không ưu việt hơn dân chủ
hiện đại mà chỉ phù hợp với điều kiện lịch sử cụ thể lúc bấy giờ. Do quy
mô xã hội nhỏ và phạm vi công dân rất hẹp (chỉ đàn ông tự do), dân chủ
Athens mang tính hạn chế và loại trừ. Trong xã hội hiện đại, dân chủ đại
diện là tất yếu, phù hợp với quy mô dân số lớn và đảm bảo quyền làm chủ
của nhân dân toàn diện và bình đẳng hơn
- Câu hỏi 2 : Khác biệt về chất giữa sự thống trị của giai cấp vô sản và sự
thống trị của các giai cấp bóc lột trước đây là?
- Trả lời: Sự thống trị của đa số đối với thiếu số giai cấp bóc lột nhằm giải
phóng giai cấp mình và giải phóng tất cả các tầng lớp nhân dân lao động khác trong xã hội
- Câu hỏi 3 : Tại sao nói dân chủ là “phạm trù vĩnh viễn” và “phạm trù lịch sử”?
- Trả lời: Là “phạm trù vĩnh viễn” vì với tư cách là một giá trị xã hội, dân
chủ tồn tại và phát triển cùng với sự tồn tại của con người và xã hội loài
người. Là “phạm trù lịch sử” vì với tư cách là một hình thái nhà nước, nó
ra đời, phát triển gắn liền với nhà nước và sẽ mất đi khi nhà nước tiêu vong.
- Câu hỏi 4 : “Điểm khác nhau căn bản nhất giữa dân chủ tư sản và dân
chủ xã hội chủ nghĩa là gì, xét trên phương diện quyền lực thực sự thuộc về ai?”
- Trả lời : Dân chủ tư sản tuy mang hình thức quyền lực của nhân dân
nhưng thực chất quyền lực thuộc về giai cấp tư sản, do họ nắm giữ tư liệu
sản xuất và chi phối nhà nước.
- Ngược lại, dân chủ xã hội chủ nghĩa bảo đảm quyền lực thực sự thuộc về
đại đa số nhân dân lao động, dựa trên chế độ công hữu về tư liệu sản xuất.
Vì vậy, sự khác nhau căn bản là ai nắm quyền lực nhà nước trên thực tế.
- Câu hỏi 5 : Vì sao nói dân chủ xã hội chủ nghĩa vừa là mục tiêu, vừa là
động lực của sự phát triển xã hội?
- Trả lời: Dân chủ xã hội chủ nghĩa là mục tiêu vì hướng tới việc bảo đảm
quyền làm chủ của nhân dân; đồng thời là động lực vì khi nhân dân được
tham gia quản lý xã hội, quyền và lợi ích được bảo đảm thì sẽ phát huy
tính chủ động, sáng tạo, thúc đẩy sự phát triển chung.
- Câu hỏi 6 : Việc chuyển từ "dân chủ nguyên thủy" sang "dân chủ chủ nô"
có ý nghĩa như thế nào trong lịch sử?
- TRẢ LỜI: Việc chuyển từ dân chủ nguyên thủy sang dân chủ chủ nô là
một bước tiến khách quan của lịch sử. Dù quyền lực bị thu hẹp vào tay
một nhóm nhỏ (chủ nô), nhưng nó là bước tiến vì lần đầu tiên dân chủ
được "thể chế hóa" bằng nhà nước và pháp luật, thay thế cho xã hội tự
quản sơ khai. Nhờ có pháp luật, Dân chủ được xác lập dưới dạng một hệ
thống chính trị có tổ chức và có sức mạnh cưỡng chế từ bộ máy nhà nước.
- Câu hỏi 7 : Vì sao nói dân chủ xã hội chủ nghĩa vừa mang tính giai cấp,
vừa mang tính nhân dân, nhân loại? Điều này có mâu thuẫn không?
- Trả lời : Dân chủ xã hội chủ nghĩa mang tính giai cấp vì đặt dưới sự lãnh
đạo của giai cấp công nhân qua Đảng cộng sản, mang tính nhân dân vì
quyền lực thuộc về đại đa số nhân dân lao động, mang tính nhân loại vì
hướng tới các giá trị phổ quát như bình đẳng, tự do và công bằng xã hội.
Những yếu tố này không mâu thuẫn mà thống nhất biện chứng với nhau,
trong đó yếu tố về tính giai cấp giữ vai trò định hướng, tính nhân dân là
bản chất, còn tính nhân loại là mục tiêu giá trị mà dân chủ xã hội chủ
nghĩa hướng tới để đảm bảo dân chủ thực chất cho nhân dân.
- Câu hỏi 8: Nếu so sánh ba quan niệm (Hy Lạp cổ đại, Mác - Lênin, và
của Đảng CSVN), điểm tương đồng căn bản nhất và điểm phát triển nổi
bật nhất của quan niệm Mác - Lênin và Đảng CSVN so với quan niệm Hy Lạp là gì?
- Trả lời: Điểm tương đồng căn bản: Cả ba đều thống nhất ở tinh thần cốt
lõi: "dân là chủ", quyền lực thuộc về nhân dân. Điểm phát triển:
+ Tính chất và phạm vi: Dân chủ Hy Lạp là trực tiếp, bó hẹp trong một
thiểu số công dân. Dân chủ theo Mác - Lênin và Đảng CSVN hướng tới
toàn dân, được thực hiện qua các hình thức đại diện và trực tiếp, trên tất
cả các lĩnh vực của đời sống (kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội).
+ Mục tiêu giai cấp: Quan niệm Mác - Lênin & Đảng CSVN gắn dân chủ
với sự nghiệp giải phóng giai cấp, giải phóng xã hội, coi đó là công cụ và
mục tiêu của một chế độ xã hội mới (XHCN), khác với dân chủ như một
"chính thể" thuần túy của Hy Lạp.