TTrraanngg 11
B
À
I 7. TH
Ủ
Y V
Ă
N VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 4 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- X ác định được trên bản đồ lưu vực của cá c hệ thống sông lớn.
- Phân tích được đặc đ iểm m ạng lưới sông và chế đ ộ nước sông của m ột số hệ thống
sông lớn.
- P hân tích được vai trò của hồ, đầm và nước n gầm đối với sản xuất và sinh hoạt.
- Lấy ví dụ chứng m inh được tầm quan trọng của việc sử d ụng tổng hợp tài nguyên
nước ở m ột lưu vực sông.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện phục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
+ Xác định được trên bản đồ lưu vực của các hệ thống sông lớn.
+ Phân tích được đặc điểm m ạng lưới sông và chế độ nước sông của m ột số hệ thống
sông lớn.
+ Phân tích được vai trò của hồ, đầm và nước ng ầm đối với sản xuất và sinh hoạt.
+ Lấy ví dụ chứng m inh được tầm quan trọng củ a việc sử dụng tổng hợp tài nguyên
nước ở m ột lưu vực sông.
- N ăng lực tìm hiểu địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 14-120.
+ Sử dụng các bản đồ: hình 7.1 SGK tr1 15 để xác định các lưu vực sông chính.
+ Sử dụng bảng 7 SG K tr116 để xác định độ dài, diện tích lưu vực, lượn g dòng chảy và
m ùa lũ của m ột số hệ thống sông lớn .
- N ăng lực vậ n dụng tri thức địa lí g iải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: kể tên và trình
bày vai trò của m ột hồ tự nhiên hoặc hồ nhân tạo m à em biết ở địa phương em hoặc
nước ta.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức học tập nghiêm túc, ý th ức sử dụng tiết kiệm và bả o vệ sự
trong sạch của nguồn nước sông , hồ, đầm , nước ngầm .
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), Atlat Đ ịa lí VN.
- Hình 7.1 . Bản đồ lưu vực các hệ thống sông VN, bản g 7 . M ột số hệ thống sông lớn ở
V N, h ình 7.2. M ột đoạn sông Lô, hình 7.3. M ột đoạn sông Thu Bồn, hìn h 7.4 . H oạt động
TTrraanngg 22
du lịch trên hồ Ba Bể, hình 7.5. M ột số hoạt động sử dụng tổng hợp nước thuộc lưu vực
sông Đà hoặc các hình ảnh tương tự p hóng to.
- Phiếu học tập, bảng phụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và b ảng nhóm cho H S trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi, Atlat Địa lí VN.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống giữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V cho H S chơi trò chơi “Đ ố em văn hóa”
:
HS g iải được trò chơi “Đ ố em văn hóa” G V đặt ra.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV lần lượt đặt các câu đố về tên sông cho HS trả lời:
1. Sông gì đ ỏ nặng phù sa?
2. Sông gì lại được hóa ra chín rồng?
3. Là ng quan họ có con sông, Hỏi dòng sông ấ y là sông tên gì?
4. Sông tên xanh b iết sông chi?
5. Sông gì tiếng vó ngựa phi vang trời?
6. Sông gì chẳng thể nổi lên. Bởi tên của nó gắn liền dưới sâu
7. Hai dòng sông trước sông sau. Hỏi hai dòng sông ấy ở đâu? Sông nào?
8. Sông nà o nơi ấy sóng trào. Vạn quân Nam H án ta đào m ồ chôn?
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS ng he câu đố và sự hiểu biết của bản thân, suy nghĩa để trả lời câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi H S có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình bày sản phẩm của m ình:
1. Sông H ồng
2. Sông C ửu Long .
3. Sông C ầu.
4. Sông Lam .
5. Sông M ã.
6. Sông Đ áy.
7. Sông T iền, sông Hậu.
8. Sông B ạch Đ ằng.
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Q ua những câu đ ố trên p hần nào đã phản
ánh được Việt Nam là m ột trong những quốc g ia có hệ thống sông ng òi dày đặc, bên
TTrraanngg 33
cạnh đó nước ta còn có nhiều hồ, đ ầm và lượn g nước ng ầm phong phú. V ậy sông ng òi
nước ta có những đặc điểm gì? Hồ, đầm và nước n gầm ở nước ra đóng vai trò như thế
nào đối với sản xuất và sinh hoạ t? Để b iết được những điều này, lớp chúng ta cùng tìm
hiểu qua b ài học hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (145 ph
ú
t)
:
HS xác đ ịnh được trên bản đ ồ lưu vực của các hệ thống sông lớn.
:
Q uan sát b ản đồ hình 7.1 SGK tr115 hoặc A tlat ĐLVN kết hợp kênh
chữ SG K tr114, 116, suy nghĩ cá nhân để trả lời các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 44
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 1 SGK.
* GV treo bản đ ồ hình 7.1 lên b ảng.
* G V yêu cầu HS quan sát b ản đồ hình 7.1 hoặc A tlat
Đ LVN và thông tin trong bà y, lần lượt trả lời cá c câu hỏi
sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát bản đồ hình 6.1 hoặc A tlat ĐLVN và đọc
kênh chữ trong SGK , su y nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
I.
Đ
ặ
c đi
ể
m m
ạ
ng lư
ớ
i
s
ô
ng v
à
ch
ế
đ
ộ
nư
ớ
c s
ô
ng
- M ạng lưới sông ng òi d ày
đặc: Nước ta có 2 360 con
sông dài trên 10km . Phần
lớn các sông nước ta nhỏ
ngắn và dốc.
- Sông chảy theo hai
hướng chính là tây bắc -
đông nam và vòng cung.
Ngoài ra còn chảy theo
hướng tây – đông hoặc
đông – tây.
- Chế độ dòng chảy phân
2 m ùa rất rõ rệt: m ùa lũ và
m ùa cạn. M ùa lũ chiếm
khoảng 70 -8 0% lượng
nước cả năm .
- Sông ngòi nước ta có
lượng p hù sa lớn khoảng
200 triệu tấn /năm .
TTrraanngg 55
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1.
- M ạng lưới sông ngòi dày đặc.
- Sông ch ảy theo hai hướng chính là tây b ắc - đ ông n am
và vòng cung.
- C hế độ dòng chảy phân 2 m ùa rất rõ rệt.
- Sông ngòi nước ta có lượng phù sa lớn.
2. Nước ta có 2360 con sông dài trên 10km , đọc b ờ biển
trung bình cứ đi khoảng 20km lại gặ p 1 cửa sông.
3.
- HS xác định trên bản đồ 9 lưu vực của cá c hệ thống
sông lớn: Sông Hồng , Th ái Bình, Kì Cùng – Bằng Giang,
sông M ã, Sông Cả, Thu Bồn, Đà Rằng, Đồng N ai, M ê C ông.
4.
Do nước ta có lượng m ưa nhiều là nguồn cấp nước chính
cho sông, địa h ình hẹp ngang, ¾ diện tích là đồi núi, núi
lan ra sát biển .
5.
- HS xác định trên b ản đồ các sông chảy theo hướng tây
bắc - đông nam : sông Hồng, sông Đà, sông M ã, sông Cả,
sông Tiền... và vòng cung: sông Lô, sông G âm , sông Cầu,
sông Thương, sông Lục N am .
- Nguyên nhân: N guyên nhân: do hướng núi và hướng
nghiêng địa hình quy định hướn g chảy của sông.
- Ngoài ra sông ngòi nước ta còn chảy theo hướng hướng
tây – đ ông hoặc đông – tây, chủ yếu ở Tây Nguyên và
N am Trung Bộ.
6.
TTrraanngg 66
- M ùa lũ tương ứng với m ùa m ưa và m ùa cạn tương ứng
với m ùa khô.
- M ùa lũ kéo dài khoả ng 4-5 tháng chiếm 70-80 % tổng
lượng nước cả năm .
- M ùa cạn kéo dài khoảng 7-8 tháng chiếm 20-30% tổng
lượng nước cả năm .
- Ng uyên nhân: do chế độ nước sông phụ thuộc vào chế
độ m ưa, khí hậu nước ta có 2 m ùa: m ưa, khô nên sông
ngòi có 2 m ùa: lũ, cạn tương ứng.
7.
- Tổng lượng phù sa lớn khoảng 200 triệu tấn/năm .
- Ng uyên nh ân: m ưa lớn, tập trung chủ yếu vào m ùa m ưa
và địa hình nhiều đ ồi núi.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
N ước Sông Hồng về m ùa lũ có m àu
đỏ-hồng do phù sa m à nó m ang theo, đây cũng là nguồn
gốc tên g ọi của nó. Lượng phù sa của Sông Hồng rất lớn,
trung bình khoảng 100 triệu tấn trên nǎm tức là gần 1,5 kg
phù sa trên m ột m ét khối nước. Phù sa giúp cho đồng
ruộng thêm m àu m ỡ, đồng thời b ồi đắp và m ở rộng vùng
châu thổ ở vùng d uyên hải thuộc hai tỉnh Th ái Bình, N am
Đ ịnh.
2.2.
:
HS p hân tích được đặc điểm m ạn g lưới sông và chế độ nước sông
của m ột số hệ thống sông lớn.
TTrraanngg 77
:
Q uan sát hình 7 .1 hoặc Atlat ĐLVN , bảng 7, h ình 7.2, 7.3 và các hình
ảnh m inh họa kết hợp kênh chữ SGK tr116-118, thảo luận nhóm để trả lời các câu h ỏi
của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 1.b SG K.
* GV treo hình 7.1, bảng 7 , hình 7.2, 7.3 lên bảng .
* GV chia lớp làm 6 nhóm , m ỗi nhóm từ 6 đến 8 em , yêu
cầu HS quan sát hình 7.1 hoặc A tlat ĐLVN, bả ng 7, hình
7.2, 7.3 và thông tin trong bà y, thảo luận nhóm trong 10
phút để trả lời các câ u hỏi theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
I.
Đ
ặ
c đi
ể
m m
ạ
ng lư
ớ
i
s
ô
ng v
à
ch
ế
đ
ộ
nư
ớ
c s
ô
ng
- C hảy theo hướng TB-ĐN,
có trên 6 00 phụ lưu.
- Chế độ dòng chảy khá
đơn giản với m ùa lũ d ài
khoảng 5 th áng, tập trung
tới 75 - 80 % tổng lượng
nước cả năm .
TTrraanngg 88
2. Nhóm 3, 4 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
3. Nhóm 5, 6 – phiếu học tập số 3
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Chảy theo hướng tây-
đông, có trên 8 0 phụ lưu.
- M ùa lũ thường kéo dài
khoảng 3 tháng vào thu -
đông nhưng tập trung
khoảng 65% tổng lượng
nước cả năm .
- C hảy theo hướng TB- ĐN,
có trên 2 80 phụ lưu.
- C hế độ nước đơn giả n và
khá điều hòa, m ùa lũ dài
khoảng 5 tháng, chiếm 75 -
80 % tổng lượng nước cả
năm .
TTrraanngg 99
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát quan sát hình 7.1 hoặc A tlat ĐLVN, bảng 7,
hình 7 .2, 7 .3và thông tin trong bày, suy nghĩ, thảo luận
nhóm để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình b ày sản phẩm của m ình, đại diện nhóm 2 , 4, 6 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 2 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Nằm ở phần lớn lãnh thổ ph ía B ắc
nước ta.
- Các sông: sông Đà, sông Chảy,
sông lô, sông G âm , sông Đáy, sông
Trà Lý,…
- Độ dài 5 56km , diện tích lưu vực
72700 km
2
, chảy theo hướng TB-ĐN,
số phụ lưu: trên 600.
- C hế độ dòng chảy khá đơn giản với
m ùa lũ dà i khoảng 5 tháng, tập trung
tới 75 - 80% tổn g lượng nước cả
TTrraanngg 1100
năm .
- Do m ùa lũ xảy ra đồng thời giữa
sông chính và các phụ lưu nên lũ
thường lên nhanh.
2. Nhóm 4 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Nằm ở Trung Trung Bộ (Quả ng
Nam , Đà Nẵng , K on Tu m )
- Các sông: sông C ái, sông T ranh.
- Độ dài 2 05km , diện tích lưu vực
10350 km
2
, chảy theo hướng tây -
đông, số phụ lưu: trên 8 0.
- M ùa lũ thường kéo dài khoảng 3
tháng và o thu - đông nhưng tập
trung khoảng 65% tổng lượng nước
cả năm .
- D o độ dốc địa hình lớn, hình dạ ng
sông và chế độ m ưa phân m ùa
m ạnh m ẽ nên sông thường xảy ra lũ
lớn, lũ lên nhanh và rút nhanh.
3. Nhóm 6 – phiếu học tập số 3
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Nằm ở vùng Đồng bằng sông Cửu
Long, Tây Nguyên.
- Các sông : sông Tiền, sông Hậu,
sông Ba Lai, sông C ổ Chiên, sông
Cái Lớn, sông C ái Bé, sông X ê-xan,
Srê-pôk.
TTrraanngg 1111
- Độ dài 2 30km , diện tích lưu vực
68824 km
2
, chảy theo hướng TB -
ĐN, số phụ lưu: trên 2 80.
- Ch ế đ ộ nước đơn giản và khá điều
hòa, m ùa lũ dài khoảng 5 tháng,
chiếm 75 - 80 % tổng lượng nước cả
năm .
- D o sông có diện tích lưu vực lớn,
độ dốc nhỏ nên lũ thường lên chậm
và rút chậm . Tuy nhiên, hệ thống
sông C ửu Long chịu ảnh hưởng
m ạnh m ẽ của biển, đặc biệt là trong
m ùa cạn.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
HS p hân tích đ ược vai trò của hồ, đầm đối với sản xuấ t và sinh hoạt.
:
Quan sát hình 7.1 hoặc Atlat Đ LVN, 7.4 và các hình ảnh m in h họa
kết h ợp kênh chữ SG K tr118, su y nghĩ cá nhân để trả lời các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 1122
Hình 7.4 . Hoạt động du lịch trên hồ Ba Bể
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV treo hình 7.1, 7.4 lên b ảng.
* G V yêu cầu HS quan sát hình 7.1 hoặc A tlat ĐLVN , 7 .4
và th ông tin trong bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát bản đồ h ình 7.1 hoặc Atlat Đ LVN, hình 7 .4
và đọc kênh chữ trong SG K, suy ngh ĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. HS xác định các hồ, đầm tự nhiên: hồ Tơ Nưng (Gia Lai),
hồ Tây (Hà Nội), hồ Lăk (Đăk Lăk), hồ Ba Bể (B ắc Kạn),
đầ m phá Tam Giang (Thừa Thiên H uế), đầm Thị Nạ i (B ình
Đ ịnh), đầm Ô Loan (Phú Y ên)...
2. HS xác định các hồ nhân tạo: hồ Hòa Bình (Hòa Bình),
II. H
ồ
, đ
ầ
m
- Tron g sản xuất:
+ Cung cấp nguồn nước
tưới cho các vùng trồng
trọt và chăn n uôi, cho
nhiều ngành công nghiệp,
là nơi nuôi trồng thuỷ sản.
+ Cung cấp nước cho các
nhà m áy thuỷ điện.
+ Là đường giao thông
thuỷ và tạo cảnh quan cho
phát triển du lịch.
- Tron g sinh hoạ t:
+ Cung cấp nguồn nước
ngọt để p hục vụ đời sống
hằng ngày của ng ười dân.
- G óp phần làm cho không
khí m át m ẻ hơn, điều tiết
nước, là nơi dự trữ nước
lớn, nơi sinh sốn g của
nhiều loài sinh vật dưới
nước,...
TTrraanngg 1133
hồ Trị A n (Đồng N ai), hồ Dầu T iếng (Tây N inh, Bình Dương,
B ình Phước), hồ Xuân Hương (Lâm Đồng),...
3. Vai trò của vai trò của hồ, đầm đối với sản xuất:
+ H ồ, đầm cung cấp nguồn nước tưới cho các vùng trồng
trọt và chăn nuôi, cho nhiều ng ành công nghiệp, là nơi
nuôi trồng thuỷ sản.
+ Nhiều h ồ nhân tạo còn là nơi cung cấp nước cho các
nhà m áy thuỷ điện.
+ Hồ, đầm còn là đ ường giao thông thuỷ và tạo cảnh quan
cho phát triển du lịch .
4. Vai trò của vai trò của hồ, đầm đối với sinh hoạt và m ôi
trường :
- H ồ cung cấp ng uồn nước ngọt để p hục vụ đời sống hằng
ngày của ng ười dân.
- Ng oài ra, hồ, đầ m còn góp phần làm cho không khí m át
m ẻ hơn, điều tiết nước, là nơi dự trữ nước lớn, nơi sinh
sống của nhiều loài sinh vật dưới nước,...
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
H ồ Ba Bể cách thành phố B ắc Kạn 70km về phía Tây Bắc,
nằm ở trung tâm Vườn Q uốc gia Ba Bể, thuộc xã N am
M ẫu, huyện Ba Bể; p hía Đông Bắ c giáp xã Cao Trĩ và
K hang N inh; phía Đông Nam giáp xã N am Cường và xã Đà
V ị, huyện N a Hang , tỉnh Tuyên Q uang. Đây là m ột trong
những hồ nước ngọt tự nhiên lớn nhất Việt Nam . N ăm
19 95, Hồ Ba Bể đã được Hội ng hị Hồ nước ngọt thế giới tổ
chức tại M ỹ công nhận là m ột trong 20 hồ nước ngọt đặc
biệt của thế g iới cần được bả o vệ.
TTrraanngg 1144
:
HS phân tích được vai trò của nước ngầm đối với sản xuất và sinh
hoạt.
:
Đọc kênh chữ SGK tr1 19 và hình ảnh, suy ng hĩ cá nh ân để trả lời
các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục III SG K.
* GV yêu cầu H S dựa vào kiến thức đã học và thông tin
trong b ày, lần lượt trả lời các câ u hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học và đọc kênh chữ trong
SG K, suy ng hĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Nước ng ầm là nước nằm dưới bề m ặt đất do nước m ưa,
băng tuyết tan và sông hồ thấ m vào m ặt đấ t.
2. Vai trò của nước n gầm đối với sinh hoạt: C ung cấp
nước sinh hoạt rấ t quan trọng trong đời sống hằng ngày
của con người, đặc b iệt là ở các thành p hố lớn, đông dân
cư.
III. Nư
ớ
c ng
ầ
m
- C ung cấp nước cho các
ngành sản xu ất nông
nghiệp, côn g ng hiệp.
- C ung cấp nước sinh hoạt
rất quan trọng trong đời
sống hằng ngày của con
người, đặc biệt là ở các
thành p hố lớn, đông dân
cư.
- Nước khoáng, nước nóng
ở nhiều đ ịa phương có tác
dụng tốt đối với sức khỏe
con người nên có thể khai
thác để phát triển các hoạt
động du lịch, nghỉ dưỡng,
chữa b ệnh,...
TTrraanngg 1155
3. Vai trò của nước ngầm đối với sản xuất:
- Cu ng cấp nước cho các ngành sản xuất nông nghiệp,
côn g nghiệp.
- N guồn nước ngầm là nước khoáng, nước nóng ở nhiều
địa p hương có tác dụng tốt đối với sức khỏe con người
nên có thể khai thác để p hát triển các hoạt độn g du lịch,
nghỉ dưỡng, chữa b ệnh,...
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
HS lấy ví dụ chứng m inh được tầm quan trọn g của việc sử dụng tổng
hợp tài nguyên nước ở m ột lưu vực sông.
:
Q uan sát hình 7.5 kết hợp kênh chữ SG K tr 11 9suy ng hĩ cá nhân để
trả lời các câu hỏi của GV.
TTrraanngg 1166
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục IV SG K.
* GV treo sơ đồ hình 7.5 lên bảng.
* G V yêu cầu HS quan sát hình 7.5 và thông tin trong bày,
lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* H S quan sát quan sát sơ đồ hình 7.5 và đọc kênh chữ
trong S GK, suy n ghĩ để trả lời câu h ỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Phát triển th uỷ điện, du lịch, cung cấp nước sinh hoạt,
cho sản xuất công nghiệp , nông nghiệp, ph át triển giao
thông đường thủy, nuôi trồng thủy sản.
2.
- C ó vai trò quan trọng trong sản xuất và sinh hoạt.
- M ang lại nh iều lợi ích kinh tế, đồng thời b ảo vệ m ôi
IV. T
ầ
m quan tr
ọ
ng c
ủ
a
vi
ệ
c s
ử
d
ụ
ng t
ổ
ng h
ợ
p t
à
i
nguy
ê
n nư
ớ
c
ở
lưu v
ự
c
s
ô
ng
- C ó vai trò quan trọng
trong sản xuất và sinh
hoạt.
- M ang lại nhiều lợi ích
kinh tế, đồng thời bảo vệ
m ôi trường nước và p hát
triển b ền vững.
- G óp phần làm cho các
địa p hương gắn kết và
nâng cao trách nhiệm
cộng đồng trong việc bảo
vệ dòng sông.
TTrraanngg 1177
trường nước và phát triển bền vững .
- G óp phần làm cho các đ ịa phương gắn kết và nâng cao
trách nhiệm cộng đồng trong việc bảo vệ dòng sông.
3.
- V í d ụ ở lưu vực sông Đ à hình 7.5 SG K việc sử dụng tổng
hợp nước sông và hồ để phát triển thủy điện, nuôi cá lồng,
tham quan du lịch.
- Ví d ụ ở lưu vực sông Cửu Long có tình trạng thiếu nước
cho sản xuất và sinh hoạ t vào m ùa khô và tình trạng hạn
hán , xâm nhập m ặn ngày càng trầm trọng, để khắc phục
tình trạng đó, việc sử dụng tổng hợp tài nguyên nước
thông qua các biện pháp m ở rộng và cải tạo hệ thống
kênh rạch để cung cấp nước cho sản xuấ t và sinh hoạt,
phòng chống thiên tai và bảo vệ chất lượng nguồn nước.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (20 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
TTrraanngg 1188
* HS dựa vào h ình 6.1 và kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu
hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
- C hế độ nước sông có 2 m ùa: m ùa lũ và m ùa cạn
+ M ùa lũ tương ứng m ùa m ưa, kéo dài 4 -5 tháng; chiếm 70-80% lượng nước cả
năm .
+ M ùa cạn tương ứng m ùa khô, kéo dài 7-8 tháng; chiếm 20 -3 0% lượng nước cả
năm .
2.
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
TTrraanngg 1199
:
G V hướng dẫ n HS hoàn thành bài tập ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đặt câu hỏi cho HS :
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS dựa vào kiến thức đã học, tìm kiếm thông tin
trên Internet và thực hiện n hiệm vụ ở n hà.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau:
- H ồ D ầu Tiếng là hồ thủy lợi xây dựng trên sông Sài G òn, thuộc địa phận tỉnh Tây
N inh rộng 27 0 km
2
, chứa 1,5 tỉ m
3
nước.
- V ai trò:
+ Đảm bảo nước tưới vào m ùa khô cho hàng trăm nghìn héc-ta đất nông ng hiệp
thuộc các tỉnh: Tây Ninh, Bình D ương, Bình Phước, Long An và Thà nh phố Hồ C hí
M inh; góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng đất.
+ Tận dụng diện tích m ặt nước và dung tích h ồ để nuôi cá.
+ Phát triển du lịch .
+ C ải tạo m ôi trường, sin h thái.
+ C ấp nước cho nhu cầu sinh hoạt và sản xuất công nghiệp tron g vùng khoảng
10 0 triệu m ³ m ỗi năm .
* H S còn lại lắng ng he, b ổ sung, chỉn h sửa sản p hẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
B
À
I 8. T
Á
C
Đ
Ộ
NG C
Ủ
A BI
Ế
N
Đ
Ổ
I KH
Í
H
Ậ
U
Đ
Ố
I V
Ớ
I
KH
Í
H
Ậ
U V
À
TH
Ủ
Y V
Ă
N VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 2 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- P hân tích được tác động của biến đổi khí hậu đối với khí hậ u và thủy văn Việt N am .
- Tìm ví dụ về g iải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
TTrraanngg 2200
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
+ Phân tích được tác động của b iến đổi khí hậu đối với khí hậu và thủy văn Việt Nam .
+ Tìm ví dụ về giải p háp ứng phó với biến đổi khí hậu.
- N ăng lực tìm hiểu địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 21-124.
+ Sử dụng bảng 8.1 SGK tr121, bảng 8.2 SG K tr122 đ ể nhận xét sự thay đổi nhiệt độ
và lượng m ưa trung b ình năm củ a m ột số trạm khí tượng qua các năm .
- Năng lực vận dụng tri thức địa lí giải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: nêu m ột số hành
động cụ m à em có thể thực hiện để góp phần giảm nhẹ biến đổi khí hậu.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức h ọc tập nghiêm túc, ý thức bảo vệ m ôi trường và ứng phó với
biến đổi khí hậu.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V).
- Bảng 8.1 . Nhiệt độ trung bình năm theo g iai đoạn của m ột số trạm kh í tượng, bảng
8.2. T ổng lượng m ưa trung bình năm theo giai đoạn của m ột số trạm khí tượn g, hình 8 .
C ánh đồng điện gió, điện m ặt trời ở Nhinh Phước, Ninh T huận và các hình ảnh liên quan
phóng to.
- Phiếu học tập, bảng phụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và b ảng nhóm cho H S trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
GV cho H S xem video clip về hiện tượng xâm nhập m ặn g ay gắt ở
Đ ồng bằng sông Cửu Long.
:
HS trả lời đ ược câu hỏi G V đặ t ra.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* G V đ ặt câu hỏi cho HS:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát vid eo clip và sự hiểu biết của bản thân, suy ngh ĩa để trả lời câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi H S có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình bày sản phẩm của m ình: Xâm nhập
m ặn gay gắt ở Đ.ồng bằng sông C ửu Long
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Xâm nhập m ặn gay gắt ở Đồng b ằng sông
C ửu Long là m ột trong những tác động của biến đổi khí hậu ở nước ta. Vậy, tác động cụ
TTrraanngg 2211
thể của b iến đổi khí h ậu đối với khi hậu và thuỷ văn nước ta như th ế nào? Việt Nam đã có
những giải pháp gì đ ể ứng p hó với biến đổi khí hậu? Để biết được những điều này, lớp
chúng ta cùng tìm hiểu qua bài học hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (60 ph
ú
t)
:
HS phân tích được tác động của biến đổi khí hậu đối với khí hậu Việt
N am .
:
Dựa vào bảng 8.1, 8.2 , các hìn h ảnh kết hợp kênh chữ SG K tr121,
12 3 suy nghĩ cá n hân để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục I SG K.
* GV treo bảng 8.1, 8.2 lên bảng.
I. T
á
c đ
ộ
ng c
ủ
a bi
ế
n đ
ổ
i
kh
í
h
ậ
u
TTrraanngg 2222
* GV yêu cầu HS quan sát bảng 8.1, 8.2, thông tin trong
bày và sự hiểu biết của b ản thân, lần lượt trả lời các câu
hỏi sa u:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sá t bảng 8.1, 8.2, đọc kênh chữ trong SG K và
sự hiểu b iết của b ản thân, suy nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1.
- Biến đổi khí hậu là sự thay đổi trạng thái của khí hậu so
với trung bình nhiều năm .
- Ng uyên nhân: Chủ yếu do tác động của con người đốt
nhiên liệu như than, dầu m ỏ, khí đốt tạo ra khí giữ nh iệt.
- G ia tăng nhiệt độ: nhiệt
độ trun g bình năm của
nước ta tăng 0 ,89
0
C trong
thời kì từ 19 58 - 2 018.
- Biến đổi về m ưa:
+ Tổng lượng m ưa tăng
khoảng 2,1% trong giai
đoạn 1 958 - 201 8.
+ M ưa lớn xảy ra bất
thường hơn về thời gian,
địa điểm và cường độ.
- Gia tăng các hiện tượng
thời tiết cực đoan như:
nhiệt độ tối cao và số ngày
nắng nóng, tình trạng hạn
hán, số lượng bã o và áp
thấp nhiệt đới, rét đậm , rét
hại…
- Thay đổi chế độ d òng
chảy: m ùa lũ, m ực nước
sông dâng cao, lũ thường
lên nhanh và bất thường,
m ùa cạn, dòn g chảy sông
ngòi giảm m ạnh, m ực
nước sông hạ thấp.
- Gia tă ng lũ lụt, sạt lở, hạn
hán và xâm nhập m ặn.
- N ước b iển dâng: trung
bình m ực nước tại các
trạm hải văn ven biển có
xu thế tăng 2,74 m m /năm
TTrraanngg 2233
2.
- Nhiệt độ trung bình năm trên phạm vi cả nước tăng
0,89
0
C trong thời kì từ 1958 - 2018.
- Trạm Láng (Hà N ội): nhiệt độ trung bình năm tăng 1,1
0
C
- Trạm Đ à Nẵng : nhiệt độ trung b ình năm 0,4
0
C
- Trạm C ần Th ơ: nhiệt độ tru ng b ình n ăm tă ng 1
0
C
3.
- Tổng lượng m ưa tăng khoảng 2 ,1% trong giai đoạn 1958 -
2018.
- Số ngày m ưa tăng lên ở Bắ c Bộ, Trung B ộ nhưn g giảm đi
N am Bộ và Tây Ng uyên.
- M ưa lớn xảy ra bất thường hơn về thời gian, địa điểm và
cường độ.
- Trạm Láng (Hà Nội): lượng m ưa trung b ình năm tăng
27 8,4m m .
- Trạm Đ à Nẵng : lượng m ưa trung b ình năm tăng
69 8,1m m .
- Trạm C ần Th ơ: lượng m ưa trung bình năm tăng 49,1 m m .
4.
- N hiệt độ tối cao và số ngày nắng nón g tăng.
- H ạn hán tăng ở m iền Bắc, g iảm ở m iền Nam .
- Số cơn bão và ấp thấp nhiệt đới có xu hướng tăng..
- Rét đậm , rét hại có nhiệt độ thấp tăng lên.
5. N hiều địa p hương cho học sinh nghỉ học, thiệt hại về
gia sú c và hoa m àu.
6. Thay đổi chế độ dòng chảy:
- C hế độ nước sông thay đổi thất thường .
TTrraanngg 2244
- V ào m ùa lũ, m ực nước sông dâng cao, lũ thường lên
nha nh và bất thường nên rất khó dự báo để phòng tránh.
- M ùa cạn, dòng chảy sông ngòi g iảm m ạnh, m ực nước
sông hạ thấ p.
7.
- G ia tăng tình trạng lũ lụt, sạt lở bờ sông trong m ùa lũ;
hạn hán kéo dà i và nhiễm m ặn ở các đồng bằng ven biển
trong m ùa cạn.
- Nước b iển dâng: m ực nước tại các trạm hải văn ven biển
có xu thế tăng 2,74 m m /năm .
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
2.2.
:
HS tìm được ví dụ về giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu.
:
Dựa vào hình 8 kết hợp kênh chữ SGK tr123-124 suy nghĩ, thảo luận
nhóm để trả lời các câu hỏi của GV .
Hình 8.
C ánh đ ồng đ iện
gió, điện m ặt trời ở Ninh Phước, Ninh Thuận
trả lời được các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 2255
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
cầu HS, yêu cầu HS thông tin trong bày, thảo luận nhóm
trong 5 p hút đ ể trả lời các câu hỏi theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3 và 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
2. Nhóm 5, 6, 7 và 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* H S dựa vào hình 8 và đọc kênh ch ữ suy ng hĩ, thảo luận
nhóm để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
II. Gi
ả
i ph
á
p
ứ
ng ph
ó
v
ớ
i
bi
ế
n đ
ổ
i kh
í
h
ậ
u
+ Lựa chọn các cây trồng,
vật nuôi, xây dựng các
công trình thuỷ lợi.
+ Trồng và bảo vệ rừng ,…
+ Phát triển nền nông
nghiệp hữu cơ, cải tiến
công nghệ, kĩ thuật.
+ Phát triển và sử dụng
các nguồn năng lượng tái
tạo như: năng lượng gió,
năng lượng m ặt trời,...
TTrraanngg 2266
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình b ày sản p hẩm của m ình, đại diện nhóm 4 và 8 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n
r
ả
l
ờ
i
Thích ứng với biến đổi khí hậu là sự
điều chỉnh các hệ thống tự nhiên và
con người để phù hợp với m ôi
trường m ới.
- M ột số giải pháp:
+ Lựa chọn các cây trồng , vật nuôi,
xây dựng các công trình thuỷ lợi.
+ Bảo vệ rừng, trồng rừng.
+ Phát triển giao thông công cộng
và sử d ụng năng lượng (điện, xăng,
dầu,...) tiết kiệm ,…
- Ví dụ:
+ Xây kênh nước ngọt ở Ba Tri, B ến
Tre.
+ Sử dụng giống lúa TBR97 cho
năng suất cao ở Q uảng Ng ãi.
2. Nhóm 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
G iảm nhẹ biến đổi khí hậu là các
hoạt động nhằm giảm m ức độ hoặc
cường độ p hát thải khí nhà kính.
TTrraanngg 2277
- Các g iải pháp :
+ Phát triển nền nông nghiệp hữu cơ,
cải tiến công nghệ, kĩ thuật.
+ Phát triển và sử dụng các ngu ồn
năng lượng tái tạo như: năng lượng
gió, năng lượng m ặt trời,...
+ Tuyên truyền nân g cao nhậ n thức
người dân,…
- Ví dụ:
+ Sử dụng điện gió, điện M ặt Trời ở
Ninh T huận.
+ Trồng m ới 5 38 ha rừng ở Thuận
Châu, Sơn La.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (15 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
TTrraanngg 2288
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
2.
Nh
ó
m gi
ả
i ph
á
p th
í
ch
ứ
ng
Nh
ó
m gi
ả
i ph
á
p gi
ả
m nh
ẹ
-Thay đổi cơ cấu m ùa vụ.
- Bảo vệ rừng và trồng rừn g p hòn g hộ
đầu ng uồn và ven biển.
- Xây dựng các cơ sở sản xuất gây ít
ô nhiễm m ôi trường.
- Phát triển giao thông công cộng và
khuyến khích người d ân sử dụng.
- Sử dụng năng lượn g tiết kiệm và
hiệu quả .
- Phát triển nền nông nghiệp hữu cơ.
- Xử lí và tá i sử dụng các phụ phẩm
phế phải.
- Phát triển và sử dụng các nguồn
năng lượng tái chế.
- Cải tiến công nghệ, kĩ thuật để tiết
kiệm ng uồn năng lượng.
- Tuyên truyền nâng ca o nhận thức và
biến đổi khí hậu
TTrraanngg 2299
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đặt câu hỏi cho HS:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình: (chọn nhiệm vụ 2)
- Tắ t các thiết bị điện khi không sử dụng.
- Sử dụng điều hòa ở m ức nhiệt độ hợp lí, tiết kiệm điện.
- Tă ng cường sử dụng p hương tiện công cộng như xe đạp .
- Sử dụng nước tiết kiệm .
- H ạn chế tối đa việc sử dụng túi ni lông.
- B ảo vệ cây xanh và cá c việc làm khác góp ph ần bảo vệ m ôi trường.
* HS còn lại lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
TTrraanngg 3300
CHƯƠNG 3. TH
Ổ
NHƯ
Ỡ
NG V
À
SINH V
Ậ
T VI
Ệ
T NAM
B
À
I 9. TH
Ổ
NHƯ
Ỡ
NG VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 5 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- C hứng m inh đ ược tính chất n hiệt đới g ió m ùa của lớp phủ thổ nhưỡng .
- Trình b ày được đặc điểm phân bố của 3 nhóm đất chính.
- Phân tích được đặc điểm của đất feralit và giá trị sử dụng đất feralit trong sản xuất
nông , lâm nghiệp.
- Phân tích được đ ặc điểm của đất phù sa và g iá trị sử d ụng đất p hù sa trong sản xuất
nông nghiệp, thủy sản..
- C hứng m inh tính cấp thiết của vấn đề chống thoái hóa đất.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
+ C hứn g m inh được tính chất nhiệt đới gió m ùa của lớp phủ thổ nhưỡng.
+Trình bà y được đặc điểm p hân bố của 3 nhóm đất chính.
+ Phân tích được đặc điểm của đất feralit và giá trị sử dụng đất feralit trong sản xuất
nông , lâm nghiệp.
TTrraanngg 3311
+ Phân tích được đặc điểm của đất phù sa và giá trị sử dụng đất phù sa trong sản
xuất nông ng hiệp, thủy sản ..
+ C hứn g m inh tính cấp thiết của vấ n đề chống thoái hóa đất.
- N ăng lực tìm hiểu địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 25-131.
+ Sử dụng bản đ ồ hình 9.1 tr127 để nh ận xét đặ c điểm phân bố của 3 nhóm đất chính.
- Năng lực vận dụng tri thức địa lí giải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: Hãy tìm hiểu và
thu thập thông tin về việc sử dụng các loại đ ất ở địa p hương em . Theo em , cần có các
biện pháp gì đ ể bảo vệ và cải tạo tài nguyên đất.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức học tập nghiêm túc, ý thức bảo vệ tài nguyên đất.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), A tlat Địa lí VN.
- Hình Bản đồ các nhóm đất chính ở VN, hình 9.2 . Trồng keo trên đất feralit, hình 9 .3.
Trồng hoa hướng dương trên đất đỏ bad an, hình 9.4 . Đất ph ù sa sông Hồng, hình 9.5 .
Trồng lúa trên đất phù sa, hình 9.6. Trồng lạc trên đất p hù sa , hình 9.7. Đất đai khô cằn,
hoang hóa ở Bình Thuận và các hình ảnh tương tự phóng to.
- Phiếu học tập, bảng p hụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và bảng nhóm cho HS trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi, Atlat Địa lí VN.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V cho HS nghe lời bài hát “Hành trình trên đất p hù sa” do nhạc sĩ
Th anh Sơn sáng tác.
:
HS đoán được tên b ài hát “Hành trình trên đất phù sa” và vùng, m iền
được nói đ ến d o GV đặt ra.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV cho HS n ghe lời b ài hát bài hát “H ành trình trên đất phù sa” d o nhạc sĩ Thanh Sơn
sáng tác.
“C him tung bay hót vang trong bình m inh
C hân cô đơn, áo phong sương hành trình
Từ Long A n, M ộc H oá, M ỹ Tho xuôi về G ò C ông
Tiền G iang ngút ng àn như m ột tấm thảm lúa và ng
Thương em tôi áo đơn sơ bà ba
Trên lưng trâu nước da nâu m ặn m à
H ò hò ơi, cây lúa tốt tươi, thêm m ùi phù sa
Đẹp duyên Tháp M ười, quên đời tảo tần vu i cười
TTrraanngg 3322
Quýt C ái Bè nổi tiếng ngọt ngay
Ai ăn rồi nhớ m ãi m iền Tây
Ngồ ng ộ ghê, gái m iền Tây m á hây hây
Với các cô đời bao thế hệ
Phù sa ơi đậm tình hương quê
Q ua Long X uyên đến Vĩnh Long, Trà Vinh
Sông quê tôi thắm trong tim đậm tình
Phù sa ơi, ng ây ng ất bước ch ân, tôi về không nỡ
Ở cũng chẳng đ ành, quê m iền đất ng ọt an lành
Q uê hương tôi vẫn bên sông Cửu Long
Dân quê tôi sống quanh năm bên ruộng đồng
Từ ngàn xưa, cây lúa đã nuôi dân m ình no ấm
Ph ù sa m át ng ọt như dòng sữa m ẹ m uôn đời
Đêm trăng thanh chiếu trên sông C ần Thơ
Vang xa xa thoáng câu ca hò lờ
Về Tây Đô nhớ ghé Sóc Trăng ng he điệu lâm thôn
Dù kê hát đình nhưng tình cảm gần n hư m ình
N ắng sớm về trái chín thật m au
Cơn m ưa chiều tưới m át ruộng sâu
Ph ù sa ơi, bốn m ùa cây trái đơm b ông
G ái bên trai tình quê thắm nồng
Điệu dân ca ng ọt ngào m ênh m ông
S ông quê ơi, nắng m ưa b ao ngàn xưa
Tôi không quên lũy tre xanh hàng dừa
Về Bạc Liêu n ghe hát cải lương sau đờn vọng cổ
C à M au cuối nẻo đôi lời gửi lại chữ tình”
* Sau khi H S nghe bài hát, G V yêu cầu HS cho b iết tên b ài hát và bài hát nói đến vùng,
m iền nào của nước ta?
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS ng he lời bài hát và sự hiểu b iết của bản thân, suy ng hĩa để trả lời câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của m ình: tên bài
hát: “Hành trình trên đất phù sa” và vùng, m iền được nói đến là vùng Đồng bằng sông
C ửu Long hay m iền Tây.
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: qua lời bài hát “Hành trình trên đất phù sa”
do nhạc sĩ Thanh Sơn sáng tác phần nà o cho các em giá trị m à đất phù sa m ang lại đó là
TTrraanngg 3333
vựa lúa , vựa cây ăn trái cho Đồng b ằng sông Cửu Long. Bên cạnh đ ó, đấ t phù sa cũng
như đất feralit còn giá trị sử dụng nà o khác? Để biết được những điều này, lớp chúng ta
cùng tìm hiểu qua bà i học hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (180 ph
ú
t)
:
HS chứng m inh được tính chất nhiệt đới gió m ùa của lớp phủ thổ
nhưỡng.
:
Dựa vào các hình ảnh, kênh chữ SG K tr125, 126 suy nghĩ cá nhân
để trả lời các câu hỏi của GV.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục I SG K.
* G V yêu cầu HS dựa vào thông tin trong b ày và sự hiểu
biết của b ản thân, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS đọc kênh chữ trong SG K và sự h iểu biết của bản th ân,
suy ngh ĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
I. T
í
nh ch
ấ
t nhi
ệ
t đ
ớ
i gi
ó
m
ù
a c
ủ
a l
ớ
p ph
ủ
th
ổ
như
ỡ
ng
- Q uá trình Fe-ra-lit
l
à quá
trình hình thà nh đất đặc
trưng ở vùng nhiệt đới gió
m ùa.
- Q uá trình xói m òn - rửa
trôi - tích tụ.
- Quá trình thoái hóa đất:
diễn ra chủ yếu ở khu vực
đồi núi.
TTrraanngg 3344
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Thổ nhưỡng là lớp vật chất m ỏng, vụ n bở, b ao phủ trên
bề m ặt các lục địa và đả o, được đặc trưng b ởi độ phì.
2. C ác nhân tố hình thành đất ở nước ta: đá m ẹ, khí hậu,
sinh vật, địa hình, thời gian, con ng ười.
3. Biểu hiện:
- Q uá trình Fe-ra-lit
l
à quá trình hình thành đất đặc trưng ở
vùng nhiệt đới gió m ùa.
- Q uá trình xói m òn - rửa trôi - tích tụ.
- Q uá trình thoái hóa đất: diễn ra chủ yếu ở khu vực đồi núi.
4. Quá trình Fe-ra-lit là quá trình hình th ành đ ất đặc trưng
ở vùng nhiệt đới gió m ùa do khí hậu nhiệt đới gió m ùa
cùng với địa hình đồi núi dốc thuận lợi cho quá trình rửa
trôi các chấ t ba-zơ và tích tụ ô-xit sắt, ô-xit nhôm => hình
thành đất Fe-ra-lit.
5. Q uá trình xói m òn - rửa trôi - tích tụ d o trong điều kiện
nhiệt độ cao và độ ẩm lớn => Đẩy nhanh quá trình xói m òn
- rửa trôi. Vật liệu xói m òn và rửa trôi lắng đọng, tích tụ tại
những vùng trũng thấp => Đất phù sa ở đồng b ằng.
6. Quá trình thoái hóa đất diễn ra chủ yếu ở khu vực đồi
núi, do quá trình xói m òn và rửa trôi m ạnh m ẽ làm cho đất
bị thoái hóa m ạnh.
7. Nước ta có 3 nhóm đất chính: nhóm đất feralit, đất phù
sa và đ ất m ù n núi cao.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
TTrraanngg 3355
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
- Đ á m ẹ là n guồn g ốc cung cấp vật chất vô cơ cho đất. Đá
m ẹ có ảnh hưởng đến m à u sắc và tính chất của đất.
- Khí hậu, đặc b iệt là nhiệt độ và lượng m ưa, quyết định
m ức độ rửa trôi, thúc đẩy quá trình hòa tan, tích tụ hữu cơ.
- S inh vật đóng vai trò quan trọng trong quá trình hình
thành đất. Thực vât cung cấp vật chất h ữu cơ, vi sinh vật
phân giải xác súc vật tạo m ùn, động vật làm đất tơi xốp
hơn.
2.2.
:
HS:
- Trình b ày được đặc điểm phân bố của 3 nhóm đất chính.
- Phân tích được đặc điểm của đất feralit và giá trị sử dụng đất feralit trong sản
xuất nông, lâm nghiệp.
- P hân tích được đặc điểm của đấ t phù sa và giá trị sử d ụng đ ất p hù sa trong sản
xuất nông ng hiệp, thủy sản ..
:
Dựa vào hình 9.1 đến 9.5, các hình ản h tương tự hoặc A tlat ĐLVN
và kênh chữ SG K tr1 26-130 suy nghĩ, thảo luận nhóm để trả lời các câ u hỏi của GV .
TTrraanngg 3366
TTrraanngg 3377
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV treo hình 9.1 đến 9.6 lên bảng.
* GV chia lớp làm 6 nhóm , m ỗi nhóm từ 6 đến 8 em , yêu
cầu HS quan sát hình 9.1 đến 9.6 hoặc A tla t ĐLVN thông
tin trong bày, thảo luận nhóm trong 15 p hút để trả lời các
câu hỏi theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3 – p hiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
II. C
á
c nh
ó
m đ
ấ
t ch
í
nh
- Đặc đ iểm :
+ C hứa nhiều ô-xít sắt và ô-
xít nhôm nên thường có
m àu đỏ vàng.
+ Đ ất có đặc tính chua,
nghèo m ùn, thoáng khí.
- Chiếm tới 65 % d iện tích
đất tự nhiên.
- Phân bố chủ yếu trên địa
hình đồi núi thấp ở nước ta.
- Giá trị sử dụng :
+ Trong nông nghiệp:
thích hợp trồng các loại
cây công nghiệp lâu năm ,
các loại cây ăn quả, cây
lương thực và các loại hoa .
+ Trong lâm ngh iệp : trồng
rừng lấy gỗ, trồng các loại
cây dược liệu.
TTrraanngg 3388
2. Nhóm 4, 5, 6 – p hiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
2. Nhóm 7, 8, 9 – p hiếu học tập số 3
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Đặc đ iểm :
+ Hình thành nơi có địa
hình thấp, trũng do quá
trình bồi tụ của các vật liệu
m ịn từ sông, biển.
+ C ó đặc tính tơi xốp , ít
chua, g iàu dinh dưỡng.
- C hiếm khoảng 24 % diện
tích đất tự nhiên.
- Phân bố chủ yếu ở đồng
bằng sông H ồng , đồng
bằng sông Cửu Long và
các đồng bằng duyên hải
m iền Trung.
- Giá trị sử dụng :
+ Trong nông nghiệp:
trồng cây lương th ực, cây
hoa m à u, cây ăn quả và
cây công nghiệp hàng
năm .
+ Trong thuỷ sản: phát
triển m ô hình rừng ngập
m ặn kết hợp với nuôi trồng
thuỷ sản.
- Đ ặc điểm : giàu m ùn,
thường có m àu đen, nâu
đen.
- C hiếm khoảng 11 % diện
tích đất tự nhiên.
- Phân bố rải rác ở các khu
vực núi có độ cao từ 16 00 -
1700 m trở lên.
- G iá trị sử dụng: thích hợp
trồng rừng p hòng hộ đầu
nguồn.
TTrraanngg 3399
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát hình 9.1 đến 9.6 hoặc Atlat ĐLVN và đọc
kênh chữ SGK tr12 6-130 , suy ng hĩ, thảo luận nhóm để trả
lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình bày sản p hẩm của m ình, đại diện nhóm 2, 5 , và 8 lên
thuyết trình và câu trả lời và xác định trên bản đồ trước
lớp:
1. Nhóm 2 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Đất fe-ra-lit chứa nhiều ô-xít sắt và
ô-xít nhôm nên thường có m àu đ ỏ
vàng .
- Đất có đ ặc tín h chua, n ghèo m ùn,
thoáng khí.
Đất fe-ra-lit trên đá b a-dan và đất
fe-ra-lit trên đá vôi có tầng đất dày,
giàu m ùn, ít chua và có độ phì cao.
Chiếm tới 6 5% diện tích đất tự nhiên.
- G iá trị sử dụng: thích hợp
TTrraanngg 4400
Nhóm đất fe-ra-lit phân b ố chủ yếu
trên địa hình đồi núi thấp ở nước ta.
- Đất fe-ra-lit h ình thành trên đá
ba-d an p hân b ố tập trung ở Tây
Ngu yên và Đông Nam B ộ;
- Đ ất fe-ra-lit hình thành trên đá vôi
phân b ố chủ yếu ở Tây Bắc, Đông
Bắc và B ắc Trung Bộ.
- Trong nông ng hiệp: đất fe-ra-lit
thích hợp với các loại cây công
nghiệp lâu n ăm (cao su, cà phê, điều,
ch è,...). Ng oài ra, đất fe-ra-lit còn
thích hợp để trồng các loại cây ăn
quả (cam , nhãn, vải, na,...); cây lương
thực (ngô, khoa i, sắn) và các loại
hoa.
- Trong lâm nghiệp: đất fe-ra-lit được
sử dụng để trồng rừng lấy g ỗ (dổi,
lát, keo,...); trồng các loại cây dược
liệu (hồi, quế, sâm ,...).
2. Nhóm 5 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Hìn h thàn h ở nơi địa hình thấp,
trũng do quá trình bồi tụ vật liệu m ịn
từ sông, biển.
- Đất phù sa có đặc tính tơi xốp, ít
chua, g iàu dinh dưỡng.
Chiếm khoảng 24% d iện tích đất tự
nhiên.
TTrraanngg 4411
Chủ yếu ở đ ồng bằng sôn g Hồng,
đồng bằng sông C ửu Long và các
đồng b ằng duyên hải m iền Trung.
- Trong nông nghiệp: trồng cây
lương thực, cây hoa m àu, cây ăn quả
và cây công nghiệp hàng năm như:
lạc, m ía,...
- Trong thuỷ sản : Ở các vùng cửa
sông, ven biển, đất m ặn thuận lợi để
phát triển m ô hình rừng ngập m ặn
kết hợp với nuôi trồng thuỷ sả n.
2. Nhóm 8 – phiếu học tập số 3
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Hình thàn h trong đ iều kiện nhiệt đ ộ
thấp, độ ẩm lớn quanh nă m nên quá
trình phong hóa và p hân g iải các
chất hữu cơ chậm .
- Giàu m ùn, thường có m àu đen, nâu
đen.
Chiếm khoảng 11% d iện tích đất tự
nhiên.
Phân bố rải rác ở các khu vực núi có
độ cao từ 1600 - 1700 m trở lên.
Thích hợp trồn g rừng p hòng hộ đầu
nguồn.
TTrraanngg 4422
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
2.3.
:
HS chứng m inh được tính cấp thiết của vấn đề chống thoái hóa đất.
:
Q uan sát hình 9 .7 kết hợp kênh chữ SG K tr130, 131, thả o luận nhóm
để trả lời các câu hỏi của GV.
trả lời được các câu
hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 3 SGK.
* GV treo hình 9.7 lên bảng.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
cầu HS quan sát hình 9.7 và thông tin trong bày, thảo luận
nhóm trong 10 p hút để trả lời các câu hỏi theo phiếu học
tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3, 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
III. T
í
nh c
ấ
p thi
ế
t c
ủ
a v
ấ
n
đ
ề
ch
ố
ng tho
á
i h
ó
a đ
ấ
t
Thực trạng:
+ Năm 202 0, có trên 9
triệu ha đất bị thoái hóa.
+ Xói m òn đất ở vùng núi;
hoang m ạc hóa ở duyên
hải Nam Trung Bộ, m ặn
hóa, phèn hóa ở Đồng
bằng sôn g C ửu Long, ô
nhiễm đất ở các thành phố.
TTrraanngg 4433
2. Nhóm 5, 6, 7, 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát quan sát b ản đồ hình 9.7 và thông tin trong
bày, suy ng hĩ, thảo luận nhóm để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình bày sản phẩm của m ình, đại diện nhóm 3 , 7 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 3 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Biện pháp:
+ Bảo vệ rừng và trồng
rừng ..
+ Canh tác bền vững trên
đất d ốc, chống xói m òn,
rửa trôi đấ t.
+ Thực hiện tốt việc sử
dụng p hân bón hữu cơ,
chống ô nhiễm đất.
+ Hoàn thiện và tăng
cường năng lực của các
công trình thuỷ lợi.
TTrraanngg 4444
- Năm 20 20, có trên 9 triệu ha đ ất bị
thoái hóa.
- Xói m òn đất ở vùng núi; hoang m ạc
hóa ở duyên hải Nam T rung B ộ, m ặn
hóa, phèn hóa ở Đồn g bằng sông
Cửu Long, ô nhiễm đất ở các thành
phố.
- Do tự nhiên: nước ta có ¾ diện tích
đất ở vù ng đồi núi, có độ d ốc cao,
lượng m ưa lớn và tập trung theo
m ùa. Biến đổi khí hậu làm gia tă ng
tình trạng hạn há n, ngập lụt, nước
biển dâng.
- D o con ng ười: nạn phá rừng lấy gỗ,
đốt rừng làm nương gẫy, chưa quan
tâm đến cải tạo đất, lạm dụng chất
hóa học trong sản xuất.
2. Nhóm 7 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Thoái hóa đất dẫn đến đ ộ phì của
đất giảm , m ất chất dinh dưỡn g nên
làm giảm khả năng sản xuất của các
ngành nông nghiệp, lâm ngh iệp , thủy
sản và gâ y áp lực lớn đến việc sử
dụng tà i nguyên đấ t của nước ta.
- Thực hiện tốt các quy định về b ảo
vệ, phục hồi rừn g tự n hiên và trồng
rừng, tạ o lớp ph ủ bảo vệ đ ất.
- Thực hiện các biện pháp canh tác
bền vững trên đất dốc, chốn g xói
m òn, rửa trôi đất.Trông
- Thực hiện tốt việc sử dụng phân
TTrraanngg 4455
bón hữu cơ, đặc b iệt là ở các vù ng
chuyên canh nôn g nghiệp, chống ô
nhiễm đất.
- H oàn thiện và tăng cường năng lực
của các công trình thuỷ lợi để cung
cấp nước ng ọt thường xuyên, đ ặc
biệt là trong m ùa khô, khắc p hục
tình trạng đất bị khô hạn, m ặn hoá,
phèn hoá.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (30 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
TTrraanngg 4466
1.
2.
Nh
ó
m đ
ấ
t
Ph
â
n b
ố
Gi
á
tr
ị
s
ử
d
ụ
ng
Đất Fe-ra-lit
- Chiếm 65 % d iện
tích đất tự nhiên.
- C hủ yếu ở khu
vực đ ồi núi thấ p.
- Trồng cây công
nghiệp lâu năm và
cây ăn quả.
- Trồng rừng lấ y gỗ,
cây dược liệu.
Đất phù sa
- Chiếm 24 % d iện
tích đất tự nhiên.
- Chủ yếu ở vùng
đồng b ằng.
- Thích hợp trồng
nhiều loại cây: cây
lương thực, cây ăn
quả, cây côn g nghiệp
hằng năm …
TTrraanngg 4477
- Đất m ặn thích hợp
để nuôi trồng th ủy
sản,…
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V hướng dẫ n HS hoàn thành bài tập ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
GV đặt câu hỏi cho HS:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau: (chọn dung 1)
Ví dụ: Việc sử dụng đất ở thành phố Hà Nội
- C ác loại đất: đất phù sa ngoài đê; đất p hù sa trong đê; đất b ạc m àu; đất fe-ra-lít,
…
- C ơ cấu sử dụng đất ở Hà Nội:
+ Đất nông ng hiệp chiếm 58,7 %.
+ Đất chủ yếu được sử dụng trong sản xuất nông n ghiệp như: trồng lúa, rau củ
và cây ăn quả.
- Biện p háp bảo vệ và cải tạ o:
+ Sử dụng hợp lí tài ng uyên đất, sử dụng hợp lí p hân bón hữu cơ.
+ Thực hiện tốt các quy định về bả o vệ, phục hồi rừng tự nhiên đối với m ột số
huyện: S óc Sơn, B a Vì, Q uốc O ai, …
* HS còn lại lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
TTrraanngg 4488
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
B
À
I 10.
Đ
Ặ
C
Đ
I
Ể
M CHUNG C
Ủ
A SINH V
Ậ
T V
À
V
Ấ
N
Đ
Ể
B
Ả
O T
Ồ
N
Đ
A D
Ạ
NG SINH H
Ọ
C
Ở
VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 3 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- C hứng m inh đ ược sự đa dạng của sinh vật VN.
- C hứng m inh đ ược tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở VN.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
+ C hứn g m inh được sự đa dạng của sinh vật VN .
+ C hứn g m inh được tính cấp thiết của vấ n đề bảo tồn đa dạng sinh học ở VN.
- N ăng lực tìm hiểu địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 32-135.
+ Sử dụng bản đ ồ hình 10.1 SGK tr1 33 để xác định các thảm thực vật và các loài động
vật ở nước ta.
- Năng lực vận dụng tri thức địa lí g iải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: tìm hiểu m ột loài
sinh vật trong viết báo cáo ngắn về đặc điểm của loài này và đ ề xuất
m ột số biện pháp bảo vệ chúng.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
Ý thức học tập nghiêm túc, ý thức b ảo tồn đa d ạng sinh học VN.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), Atlat Đ ịa lí Việt N am (ĐLVN)
- Hình 10.1. Bản đồ phân bố sinh vậ t V N, hình 10.2 . M ột phầ n rừng ng ập m ặn C ần Giờ,
hình 10.3. V oọc m ũi hếch và các hình ảnh tương tự phóng to.
- Phiếu học tập, bảng phụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và b ảng nhóm cho H S trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi, Atlat ĐLV N.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V tổ chức trò chơi “Đuổi hình bắt chữ” cho HS.
:
HS g iải được trò chơi “Đ uổi hình bắt chữ” GV đặt ra.
TTrraanngg 4499
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV treo bảng phụ trò chơi “Đuổi hình bắt chữ” lên b ảng:
1
2
3
4
5
6
*
G V lần lượt ch o HS quan sát các hình trên theo thứ tự từ 1 đến 6 , yêu cầu HS cho biết tên
động vật tương ứng với m ỗi hình trên. G V kh en thưởng cho HS trả lời đúng.
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát lần lượt các hình với sự hiểu biết của b ản thân, suy nghĩa để trả lời câu
hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi H S có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình bày sản phẩm của m ình:
1. B
á
o đ
ố
m
2. Sư t
ử
3. Con voi
4. T
ê
gi
á
c
5. H
à
m
ã
6. Con c
á
o
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Việt N am được đánh giá là quốc gia có sự
đa dạng sinh học cao trên thế giới với nhiều loài động, thực vậ t khác nhau. Tuy nhiên,
trong nh ững năm gần đây, tài ng uyên sinh vật của nước ta đang bị suy g iảm đáng kể. Vậy
nguyên nhân nào g ây suy giảm đa dạng sinh học ở nước ta và chúng ta cầ n là m gì để
bảo vệ đa dạng sinh học? Để biết được những điều này, lớp chúng ta cùng tìm hiểu qua
bài h ọc hôm nay.
TTrraanngg 5500
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (105 ph
ú
t)
:
HS chứng m inh được sự đa dạng của sinh vật VN .
:
Q uan sát hình 10.1, 10.2 kết hợp kênh chữ SG K tr1 32-134 , suy ng hĩ
cá nhân để trả lời các câ u hỏi của GV .
trả lời
được các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 5511
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục I SG K.
* GV treo hình 10.1, 10.2 lên b ảng.
* GV yêu cầu HS quan sát bản đồ hình 10 .1 đến 10.5 hoặc
Atlat ĐLVN và thông tin trong b ày, lần lượt trả lời các câu
hỏi sa u:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát quan sát bản đồ hình 1 0.1 hoặc Atlat Đ LVN,
hình 10.2 và đọc kênh chữ trong SG K, suy nghĩ để trả lời
câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
I. S
ự
đa d
ạ
ng sinh v
ậ
t
ở
VN
* Đa dạng về hệ sinh thái:
hệ sinh thái trên cạn, hệ
sinh thái đất ng ập nước,
hệ sinh thái biển.
* Đa dạng về thành p hần
loài: có số lượng lớn loài
thực vật, động vật, vi sinh
vật, nấm ; trong đó có
nhiều loài quý hiếm .
* Đa dạng về nguồn gen d i
truyền: trong m ỗi loài lại
có số lượng cá thể tương
đối lớn, tạo n ên sự đa
dạng của nguồn gen di
truyền.
TTrraanngg 5522
1.
- Hệ sinh thái trên cạn n hư rừng kín thường xanh, rừng
thưa, rừng tre nứa, rừng trên núi đá vôi, nông ng hiệp, đô
thị...
- Hệ sinh thái đất ngập nước: ven biển, cửa sông, rừng
ngập m ặn, sông, suối, ao, hồ,…
- H ệ sinh thái biển: rạn san hô, cỏ b iển.
2.
- Đa dạng về hệ sinh thái tạo nên sự đa dạng thành phần
loài của sinh vật nước ta .
- N ước ta có số lượng lớn các loài thực vật, động vật, vi
sinh vật và n ấm . Trong đó có n hiều loài thực vật quý như:
lim , sến, nghiến, trầm hươn g, sâm , nấm ,... và các loài động
vật quý hiếm như: sao la, voi, b ò tót, voọc, trĩ,....
3. HS kể tên và xác định:
- Các loài động vật: khỉ, vượn, voọc, g ấu, hươu, sao la, voi,
hổ, yến, tôm ,...
- Các thảm thực vật: rừng kín thườn g xanh, rừng thưa,
rừng tre nứa, rừng ngập m ặn, rừng trên núi đá vôi, rừng
trồng, thả m cỏ, cây bụi....
4.
- Số lượng cá thể trong m ỗi loài thực vật, động vật, vi sinh
vật và nấ m tương đối lớn đã tạo nên sự đa d ạng nguồn
gen di truyền.
- Sự phong p hú về nguồn gen, trong đó có nhiều nguồn
gen quý, đã tạo nên sự đa dạng và giàu có củ a sinh vật
V iệt Nam .
5.
TTrraanngg 5533
- Các vườn quốc gia: Ba Bể, Hoàn Liên, Cúc Phương,
P hong Nha – Kẻ Bàng, Bạch M ã, Y ok Đôn, Cát Tiên, Phú
Q uốc,…
- C ác khu d ự trữ sinh quyển: C át Bà, Tây Nghệ A n, C ù lao
C hàm , Cà M au,…
6. Ng uyên nhân:
- Vị trí địa lí nằm trên đường di cư, di lưu của nhiều loài
động vật.
- M ôi trường sống thuận lợi: ánh sán g dồi dào, nhiệt độ
cao, đ ủ nước, tầng đất sâu dày, vụn bỡ,…
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
Sa o la là loài th ú m ới đ ược p hát hiện lần
đầ u tiên trên thế giới tại Việt Nam . Năm 19 92, khi đang
nghiên cứu V ườn Q uốc gia Vũ Quang, Hà Tình, nằm gần
biên giới Việt - Lào, các nhà khoa học thuộc B ộ Lâm
nghiệp Việt Nam cũ (nay là Bộ N ông nghiệp và Phát triển
N ông thôn) và Q uỹ Q uốc tế Bảo vệ Thiên nhiên (W W F) đã
phát hiện loà i thú quý hiếm này.
2.2.
:
HS chứng m inh được tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa dạng sinh
học ở VN.
:
Q uan sát hình 1 0.3 kết hợp kênh chữ SG K tr134-135 suy n ghĩ, thảo
luận nhóm để trả lời
các câu hỏi của GV.
TTrraanngg 5544
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV treo hình 10.6 lên bản g.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
cầu HS, yêu cầu HS quan sát hình 10.6 và thông tin trong
bày, th ảo luận nhóm trong 1 0 p hút đ ể trả lời các câ u hỏi
theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3 và 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
II. V
ấ
n đ
ề
b
ả
o t
ồ
n đa d
ạ
ng
sinh h
ọ
c
ở
VN
- Cung cấp lương thực,
thực phẩm , dược liệu,
nguyên liệu cho các ngà nh
kinh tế.
- Điều hòa khí hậu, điều tiết
dòng chảy, h ạn chế xói
m òn đất, b ảo vệ bờ sông,
bờ biển,....
- Suy giảm về hệ sinh thái.
- Suy giảm về loà i và số
lượng cá thể trong loài.
- Suy giảm về nguồn gen.
- Thực hiện tốt các quy
TTrraanngg 5555
2. Nhóm 5, 6, 7 và 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát hình 10 .3 và thông tin trong bày, suy nghĩ,
thảo luận nhóm đ ể trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình b ày sản p hẩm của m ình, đại diện nhóm 1 và 5 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 1 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- C ung cấp lương thực, thực phẩm ,
dược liệu, nguyên liệu cho các
ngành kinh tế.
- Đ iều hòa khí hậu, điều tiết dòng
chảy, hạn chế xói m òn đất, bảo vệ
bờ sông, bờ biển,....
- Suy giảm về hệ sinh thái: các hệ
định của pháp luật về bảo
vệ đa dạng sinh học.
- Truyền thông, nâng cao ý
thức về bảo vệ đa dạng
sinh học.
- Thực hiện tốt các quy
định về bảo vệ đ ộng vật
quý hiếm .
- Tiếp tục duy trì và xây
dựng các vườn quốc gia,
khu bảo tồn thiên nhiên.
- Bảo vệ và phục hồi m ôi
trường sống cho các loài
sinh vật.
TTrraanngg 5566
sinh thái rừng tự nhiên b ị thu hẹp về
diện tích và g iảm về chất lượng.
- Suy giảm về loài và số lượng cá thể
trong loài, đặc biệt là các loài động
vật hoang dã.
- Suy giảm về nguồn gen: Sự suy
giảm các hệ sinh th ái tự nhiên và
thành p hần loài sinh vật làm cạn kiệt
và biến m ất m ột số nguồn gen tự
nhiên, nhiều nguồn gen b ị suy giảm ,
trong đó có nhiều giốn g bản địa quý
hiếm .
- Các yếu tố tự nhiên: bão, lũ lụt, hạn
hán, cháy rừn g…
- C on người: khai thác lâm sản, đốt
rừng, du canh du cư, đánh bắt quá
m ức, ô nhiễm m ôi trường,...
2. Nhóm 5 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- M ất cân bằng sinh thái, ảnh hưởng
trực tiếp đ ến m ôi trường sống của
con ng ười.
- Ảnh hưởng đến an ninh lương thực,
suy giảm nguồn g en và đặc biệt là
biến đổi khí hậu.
Đa dạng sin h học là yếu tố quyết
định tính ổn định của các hệ sinh
thái tự nhiên, là cơ sở sinh tồn của
sự sống trong m ôi trường. Vì vậy
việc b ảo vệ đa dạng sinh học chính
là b ảo vệ m ôi trường sống của
chúng ta .
- T hực hiện tốt các quy địn h của
TTrraanngg 5577
pháp luật về bảo vệ đa dạng sinh
học.
- Truyền thông, nâng cao ý thức về
bảo vệ đa dạng sinh học.
- Thực hiện tốt các quy định về b ảo
vệ động vật quý hiếm .
- Tiếp tục d uy trì và xây dựng các
vườn quốc gia, khu bảo tồn thiên
nhiên.
- Bảo vệ và phục hồi m ôi trường
sống cho các loài sinh vật.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (15 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa vào kiến th ức đã học, hãy trả lời câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
TTrraanngg 5588
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V hướng dẫ n HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đặt câu hỏi cho H S:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS thu thập thông tin trên Internet và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau:
- Sếu đầu đỏ là m ột trong 15 loài sếu quý hiếm trên thế g iới có nguy cơ bị tu yệt
chủng .
- Theo thống kê của Vườn quốc gia Tràm C him và Hội b ảo vệ sếu quốc tế (ICF)
cho thấy, hàng năm , số lượng sếu đ ầu đỏ có chiều hướng giảm dần, từ 105 2 con
(1985) còn 217 con (1 994) và có ng uy cơ tuyệt chủng.
- B iện pháp bảo vệ:
+ Hạn chế sử dụn g hóa chất ở xung quanh rừng Tràm C him .
TTrraanngg 5599
+ Phòng chống cháy rừng và khôi phục m ột số vùng đất ngập nước xung quanh
vườn quốc gia Tràm C him .
+ Tuyên truyền về sếu, kêu gọi m ọi người cùng chung tay bảo vệ các loài động vật
quý hiếm ở V iệt Nam và trên thế g iới.
* HS còn lại lắng n ghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp b ạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
CHƯƠNG 4. BI
Ể
N V
À Đ
Ả
O VI
Ệ
T NAM
B
À
I 11. PH
Ạ
M VI BI
Ể
N
ĐÔ
NG, C
Á
C V
Ù
NG BI
Ể
N C
Ủ
A VI
Ệ
T NAM
Ở
BI
Ể
N
ĐÔ
NG.
Đ
Ặ
C
Đ
I
Ể
M T
Ự
NHI
Ê
N V
Ù
NG BI
Ể
N
Đ
Ả
O VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 5 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- Xác định được trên bản đồ phạ m vi Biển Đông, các nước và vùng lãnh thổ có chung
B iển Đông với Việt Nam .
- X ác định được trên bản đồ các m ốc xác đ ịnh đường cơ sở, đường phân ch ia vịnh Bắc
B ộ giữa Việt N am và Trun g Q uốc.
- Trình b ày được khái niệm vùng nội thủy, lã nh hải, tiếp g iáp lãnh hải, vùng đ ặc quyền
kinh tế, thềm lục địa của Việt Nam (theo Luật Biển Việt Nam ).
- Trình b ày được đặc điểm tự nhiên vùng b iển đảo VN.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
TTrraanngg 6600
+ Xác định được trên bản đồ phạm vi B iển Đ ông, các nước và vùng lãnh thổ có chung
B iển Đông với Việt Nam .
+ Xác định được trên bả n đồ các m ốc xác định đường cơ sở, đường ph ân chia vịnh
B ắc Bộ g iữa Việt N am và Trung Q uốc.
+ Trình bày được khái niệm vùng nội thủy, lãnh hả i, tiếp giáp lãnh h ải, vùng đặc quyền
kinh tế, thềm lục địa của Việt Nam (theo Luật Biển Việt Nam ).
+ Trình b ày được đặc điểm tự nh iên vùng biển đảo V N.
- N ăng lực tìm hiểu địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 36-143.
+ Q uan sát bản đ ồ hình 11 .1 S GK tr1 37 để xác định phạm vị và các nước, vùng lãnh
thổ có chun g Biển Đ ông với VN.
+ Q uan sát sơ đồ hình 1 1.2 SG K tr137 đ ể xác đinh phạm vi các vùng b iển của VN.
+ Quan sát b ản đồ hình 11 .3 SG K tr138 và hình 11 .4 SG K tr140 để xác định các m ốc
đường cơ sở và đường p hân định vịnh Bắc Bộ giữa VN và Trung Q uốc.
+ Q uan sát lược đồ hình 11.5 SG K tr143 để trình bày đặc điểm hải văn của vùng biển
nước ta.
- Năng lực vận d ụng tri thức đ ịa lí giải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: tìm hiểu và giới
thiệu về m ột trong số các đảo là m ốc xác định của đường cơ sở Việt Nam .
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức học tập nghiêm túc, yêu nước, yêu b iển – đảo V iệt N am , ý thức
bảo vệ chủ quyền biển – đảo của V N.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), Atlat Đ LVN.
- H ình 11.1. Bản đồ vị trí Biển Đông, hình 11 .2. Sơ đồ m ặt cắ t khái quát các vùng biển
V iệt Nam , b ảng 11 .1. T ọa độ các đ iểm chuẩn đường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh
hải của lục địa VN, hình 1 1.3. Đ ường cơ sở dùng để tính chiều rộng lãnh hải của lục đ ịa
V N, hình 11.4. Đường p hân định lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục đ ịa g iữa V N
và Trung Q uốc trong vịnh Bắc Bộ, bảng 11 .2. Tạo độ 21 điểm đường phân định lãnh hải,
vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa giữa VN và Trung Q uốc trong vịnh Bắc Bộ, bảng
11 .3. Nhiệt độ tru ng bình năm ở m ột số đả o và quần đảo của VN, hình 11 .5. Lược đồ
dòng biển theo m ùa trên Biển Đông và các hình ảnh tương tự phóng to.
- Phiếu học tập, bảng phụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và b ảng nhóm cho H S trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi, A tlat ĐLVN.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V tổ chức trò chơi “Vượt chướng ngại vật” cho HS.
:
HS g iải m ã được “Chướng ngại vật” GV đặt ra.
TTrraanngg 6611
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV treo bảng phụ trò chơi “Vượt chướng ngại vật” lên b ảng:
* GV phổ biến luật chơi:
- “Chướng ngại vật” là tên hình ảnh ẩn sau 4 m ảnh g hép được đánh số từ 1 đến 4
tương ứng với 4 câu hỏi.
- Các em dựa vào A tlat ĐLVN và kiến thức đã học để trả lời, các em có quyền lựa chọn
thứ tự câu hỏi để trả lời, m ỗi câu hỏi có 1 lượt trả lời.
- Em nào trả lời đúng sẽ nhận được 1 phần quà nhỏ (ví dụ 1 cây bút) và m ảng ghép sẽ
biến m ất để hiện ra m ột góc của hình ảnh tương ứng, trả lời sai m ảnh g hép sẽ bị khóa lại,
trong quá trình trả lời, em nào trả lời đúng “Chướng ngại vật” thì sẽ nhận đ ược phần quà
lớn h ơn (ví d ụ 3 cây bút).
* Hệ thống câu hỏi:
C
â
u 1:
K ể tên 5 loài động vật của nước ta.
C
â
u 2:
K ể tên 5 loài thảm thực vật của nước ta .
C
â
u 3:
K ể tên 5 vườn quốc gia của nước ta.
C
â
u 4:
K ể tên 5 khu dự trữ sinh quyển của nước ta .
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào Atlat ĐLVN và kiến thức đã học, suy ng hĩa đ ể trả lời câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi H S có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình bày sản phẩm của m ình:
C
â
u 1:
K hỉ, vượn, hươu, voi, hổ,…
1
2
3
4
TTrraanngg 6622
C
â
u 2:
Rừng kín thường xanh, rừng thưa, rừn g tre nứa, rừng ngập m ặn, rừng trên núi đá
vôi,…
C
â
u 3:
B a Bể, C úc Phương , Bạch M ã, C át Tiên, Phú Q uốc,…
C
â
u 4:
C át Bà, Cù lao Chàm , Cần Giờ, Kiên G iang , Cà M au,…
BI
Ể
N
ĐÔ
NG
* H S khác lắng
nghe, bổ sung, chỉnh
sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Biển Đông là m ột biển lớn, có vai trò quan
trọng cả về m ặt tự nhiên và kinh tế - chính trị - xã hội đối với khu vực nói riêng và trên thế
giới nói chu ng. V ậy, Biển Đông nói chung và vùng biển Việt Nam thuộc Biển Đông có vị trí
và p hạm vi như thế nào? Để biết được những điều này, lớp chúng ta cùng tìm hiểu qua
bài h ọc hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (190 ph
ú
t)
:
HS xác định được trên bản đồ ph ạm vi B iển Đông, các nước và vùng
lãnh thổ có
chung
B iển Đông
với Việt
N am .
:
Q uan sát
hình 11.1
kết h ợp kênh
chữ S GK
tr136, suy
nghĩ cá
nhâ n để trả
lời các câu
hỏi của G V.
TTrraanngg 6633
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 1 SGK.
* GV treo hình 11.1 lên bản g.
* GV yêu cầu HS quan sát hình 11.1 và thông tin trong bà y,
lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát hìn h 11.1 và đọc kênh chữ trong SG K, suy
I. Ph
ạ
m vi c
ủ
a Bi
ể
n
Đ
ô
ng
- Biển Đông thuộc Thái
Bình Dương, có diện tích
khoảng 3,44 7 triệu km
2
,
trải rộng từ vĩ độ 3
0
N đến
vĩ độ 26
0
B và từ kinh độ
100
0
đến 12 1
0
Đ.
- Các n ước có chung Biển
Đông với Việt N am là:
Trung Q uốc, P hi-lip -p in,
In-đô-n ê-xia, Bru-nây,
M a-lay-xia, Xing-ga-po,
Thái Lan, Cam -p u-chia.
- V ùng biển VN là m ột
phần củ a Biển Đông, có
diện tích khoàng 1 triệu
km
2
.
TTrraanngg 6644
nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Biển Đông có diện tích khoảng 3,44 7 triệu km
2
, là biển
lớn thứ 3 trong các biển trên thế giới.
2. Biển Đông thuộc Th ái Bình Dương, trải rộng từ vĩ độ 3
0
N
đến vĩ độ 26
0
B và từ kinh đ ộ 1 00
0
đến 121
0
Đ .
3.
- C ác nước có chung Biển Đông với Việt Nam là: Trung
Q uốc, Phi-lip-p in, In-đô-nê-xia, Bru -nây, M a-lay-xia,
X ing-ga-p o, Thái Lan, Cam -pu-chia.
- Vùng lãnh thổ có chung Biển Đông với Việt Nam là: Đ ài
Loa n.
4.HS xác định được hai vịnh lớn là vịn h Bắc Bộ và vịnh
Th ái Lan.
5. Vùng b iển VN là m ột phần của Biển Đ ông , có diện tích
khoàng 1 triệu km
2
.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
Diện tích Biển Đông gấp ba lần diện tích
đấ t liền: 1 triệu km
2
/3312 12km
2
). Tính trung bình tỷ lệ
diện tích theo số km b ờ biển thì cứ 10 0km
2
có 1km bờ
biển (so với trung bìn h của thế giới là 600km
2
đất liền trên
1km bờ biển).
TTrraanngg 6655
2.2.
:
- HS xác định được trên bản đồ các m ốc xác định đường cơ sở, đ ường phân chia
vịnh B ắc Bộ g iữa Việt N am và Trung Q uốc.
- HS trình b ày được khái niệm vùng nội thủy, lãnh hải, tiếp giáp lãnh hả i, vù ng đặc
quyền kinh tế, thềm lục địa của Việt N am (th eo Luật Biển Việt Nam )
:
Q uan sát bảng 11.1, 11.2, hình 11 .2 đến 11 .4 kết hợp kênh chữ S GK
tr137-141, thảo luận nhóm để trả lời các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 6666
TTrraanngg 6677
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV treo bảng 11.1, 1 1.2 và hình 11 .2 đến 1 1.4 lên bảng.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
cầu H S quan sát bảng 11.1, 11 .2, hình 11 .2 đến 11 .4 và
thông tin trong bày, thảo luận nhóm trong 15 phút để trả
lời các câu hỏi theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3, 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
II. C
á
c v
ù
ng bi
ể
n c
ủ
a Vi
ệ
t
Nam
ở
Bi
ể
n
Đ
ô
ng
- Đường cơ sở để tính
chiều rộng lãnh hải V N là
đường thẳn g gãy khúc, nối
liền các điểm từ 0 – A 11.
- Vùng b iển nước ta có
diện tích khoàng 1 triệu
km
2
.
- Nội thuỷ là vùng nước
tiếp giáp với bờ biển, ở
phía trong đường cơ sở và
là b ộ p hận lãnh thổ của
Việt Nam .
- Lãnh hải là vùng biển có
chiều rộng 12 hải lí tính từ
đường cơ sở ra phía biển.
Ranh giới ngoài của lãnh
hải là biên giới quốc gia
trên b iển của V iệt Nam .
- Vùng tiếp giáp lãn h hải là
vùng biển tiếp liền và n ằm
ngoài lãnh hải Việt Nam ,
có chiều rộng 12 hải lí tính
từ ranh giới ng oài của lãnh
hải.
- Vùng đặc quyền kinh tế là
vùng biển tiếp liền và n ằm
ngoài lãnh hải Việt Nam ,
hợp với lãnh hải thành m ột
vùng biển có chiều rộng
200 hải lí tính từ đ ường cơ
sở.
TTrraanngg 6688
2. Nhóm 5, 6, 7, 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát quan sát b ảng 11.1, 1 1.2, hình 11.2 đến
11 .4 và thông tin trong b ày, suy nghĩ, thảo luận nhóm để
trả lời câu hỏi.
- Thềm lục địa Việt Nam là
đáy biển và lòng đấ t dưới
đáy biển, tiếp liền và n ằm
ngoài lãnh hải Việt Nam ,
trên toàn bộ phần kéo dài
tự nhiên của lãnh thổ đ ất
liền, các đảo và quần đảo
của Việt Nam cho đến
m ép ngoài của rìa lục địa.
- Đ ường phân định vịnh
Bắc Bộ giữa Việt Nam và
Trung Q uốc được xác định
bằng 21 điểm có tọa độ
xác định , nối tu ần tự với
nhau bằ ng các đoạn thẳng .
TTrraanngg 6699
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình bày sản phẩm của m ình, đại diện nhóm 3 , 7 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 3 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Vùng biển nước ta có diện tích
khoàng 1 triệu km
2
bao gồm nội
thủy, lãnh hải, vùng tiếp g iáp lãnh hải,
vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục
địa.
Căn cứ theo C ông ước của Liên hợp
quốc về Luật b iển năm 1982 và Luật
biển Việt Nam năm 201 2.
- Đường cơ sở để tính chiều rộng
lãnh hải VN là đường thẳng gãy
khúc, nối liền các điểm từ 0 – A11.
HS xác định trên bản đ ồ:
- M ốc 0 - nằm trên ranh g iới phía Tây
Nam của vùng nước lịch sử của
nước Cộng hòa xã hội chủ ng hĩa V iệt
Nam và Cộng hòa nhân dân
Cam puchia.
- M ốc A1 - tại hòn Nhạn, quần đ ảo
Thổ Chu, tỉnh Kiên G iang.
- M ốc A2 - tại hòn Đá Lẻ ở Đông
Nam Hòn Khoai, tỉnh C à M au.
- M ốc A 3 - tại hòn Tài Lớn, C ôn Đảo.
- M ốc A4 - tại hòn Bông Lang , C ôn
Đảo.
- M ốc A 5 - tại hòn Bảy Cạnh, C ôn
TTrraanngg 7700
Đảo.
- M ốc A 6 - hòn Hả i (nhóm đảo Phú
Quý), tỉnh Bình Thuận.
- M ốc A 7 - hòn Đôi, tỉnh K hánh Hòa.
- M ốc A 8 - m ũi Đại Lã nh, tỉnh Phú
Yên.
- M ốc A 9 - hòn Ô ng Căn, tỉnh Bình
Định.
- M ốc A10 - đảo Lý Sơn, tỉnh Quả ng
Ngã i.
- M ốc A11 - đảo C ồn Cỏ, tỉnh Quả ng
Trị.
- Nội thuỷ là vùng nước tiếp g iáp với
bờ b iển, ở p hía tron g đường cơ sở và
là b ộ phận lãnh thổ của Việt Nam .
- Lãnh hải là vùng b iển có ch iều rộng
12 hải lí tính từ đường cơ sở ra phía
biển. Ranh g iới ngoài của lãnh hải là
biên giới quốc gia trên biển của Việt
Nam .
2. Nhóm 7 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Vùng tiếp giáp lã nh hải là vùng b iển
tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải Việt
Nam , có chiều rộng 12 hải lí tính từ
ranh g iới ngoài của lãnh hải.
- Vùng đặc quyền kinh tế là vù ng
biển tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải
Việt N am , hợp với lãnh hải thành
m ột vùng biển có chiều rộng 20 0 hải
lí tính từ đ ường cơ sở.
TTrraanngg 7711
Thềm lục địa Việt Nam là đáy biển
và lòn g đất dưới đáy b iển, tiếp liền
và n ằm ng oài lãnh hả i Việt N am , trên
toàn bộ phần kéo dài tự nhiên của
lãnh thổ đất liền, các đảo và quần
đảo của Việt Nam cho đến m ép
ngoài của rìa lục địa.
- Trường hợp m ép ngoài của rìa lục
địa này cách đường cơ sở chưa đủ
200 hải lí: thì thềm lục địa n ơi đ ó
được kéo dài đến 2 00 hải lí tính từ
đường cơ sở.
- Trường hợp m ép ngoài của rìa lục
địa này vượt quá 200 hải lí tính từ
đường cơ sở: thì thềm lục địa nơi đ ó
được kéo dài không quá 350 hải lí
tính từ đường cơ sở hoặc không quá
100 h ải lí tính từ đường đẳng sâu
2500 m .
- Ngày 25/12/200 0, Hiệp định về
phân định lãnh hải, vùng đặc quyền
kinh tế và thềm lục địa của VN và
Trung Q uốc trong vịnh B ắc Bộ đã
được kí kết.
- HS xá c địn h: Đường phân định vịnh
Bắc Bộ giữa Việt Nam và Tru ng
Quốc được xác định bằng 21 điểm
có tọa đ ộ xác định, nối tuần tự với
nhau b ằng các đoạn thẳng .
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
TTrraanngg 7722
thức cần đạt.
:
HS trình b ày được đặc điểm tự nhiên vùng b iển đảo VN.
:
Q uan sát b ảng 11 .3, hình 11.5 kết hợp kênh chữ SG K tr1 41-143 suy
nghĩ cá nhân để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của GV.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục III SG K.
* GV treo bảng 11.3, hình 11.5 lên bảng.
III.
Đ
ặ
c đi
ể
m t
ự
nhi
ê
n
v
ù
ng bi
ể
n đ
ả
o Vi
ệ
t Nam
TTrraanngg 7733
* GV yêu cầ u HS quan sát bảng 1 1.3, hình 11 .5 và thông
tin trong bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS qu an sát quan sát bảng 11 .3, hình 1 1.5 và đọc kênh
chữ trong SG K, suy ngh ĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
- Đ ịa hình ven biển: khá đa
dạng , gồm : các tam giác
châu, các bãi cát phẳng,
cồn cát, đầm , phá, vịnh
cửa sông, vũng vịnh nước
sâu, bờ biển bồi tụ, bờ biển
m ài m òn,...
- Địa hình thềm lục
địa: nông , m ở rộng ở vịnh
Bắc B ộ và vịnh Thái Lan,
thu hẹp ở khu vực m iền
Trung.
- Địa hình đảo: có nhiểu
đảo và quần đảo, trong đó
có 2 quần đảo xa bờ là
Hoàng Sa và Trường Sa.
- Nhiệt độ: khoảng trên 23°
C, tăng dần từ bắc vào
nam .
- Lượn g m ưa: nhỏ hơn trên
đất liền khoảng trên 11 00
m m /năm .
- G ió trên Biển: thay đổi
theo m ùa và m ạnh hơn
trên đất liền.
- Thiên tai: bão, lốc, áp
thấp nhiệt đới,...
- Độ m uối trung bình là 3 2 -
33%
0.
- Chế đ ộ thủy triều rất đa
dạng : nhật triều đều, n hật
TTrraanngg 7744
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Địa hình ven biển khá đ a dạng, gồm : các tam giác châu,
các b ãi cát phẳn g, cồn cát, đầm , p há, vịnh cửa sông, vũng
vịnh nước sâu, bờ biển bồi tụ, bờ biển m ài m òn,...
2. Địa hình thềm lục địa nông, m ở rộng ở vịnh Bắ c B ộ và
vịnh Thái Lan, thu h ẹp ở khu vực m iền Trung. Vùng thềm
lục địa được tiếp nối với địa hình trên đất liền, tạo nên sự
thống nhất về tự nhiên g iữa đất liền và vùng biển.
3.
- Tên m ột số đảo: đảo Cát Bà (Hải Phòng), đảo Bạch Long
V ĩ (H ải Phòng), đảo Lý S ơn (Q uảng Ngãi), đảo Phú Q uốc
(Kiên G iang ), đảo Phú Q uý (Bình Thuận),…
- Tên m ột số quần đảo: quần đảo Hoà ng Sa (Đà Nẵng),
quần đảo Trường Sa (Khánh H òa.
- C ác đả o và quần đảo đóng vai trò rất quan trọng về kinh
tế - chính trị và a n ninh quốc p hòng.
4.
- N hiệt độ bề m ặt nước biển trung b ình năm là trên 23°C .
+ M ùa hạ: nh iệt độ tương đối đồng nhất.
+ M ùa đông: sự chênh lệch nhiệt độ thể hiện rõ hơn.
- Nhiệt độ trung bình năm ở m ột số đảo, quần đảo có xu
hướng tăng dần từ bắc vào nam : C ô Tô 22,7
0
C, Hoàng Sa
26 ,7
0
C , Phú Q uốc 2 7,1
0
C.
5. Lượng m ưa trên biển thường nh ỏ hơn trên đất liền,
khoảng trên 1 100 m m /năm .
6. Hướng gió thay đổi theo m ùa:
-Từ tháng 10 đến tháng 4 nă m sau, gió m ùa m ùa đông và
Tín p hong có hướng đông bắc chiếm ưu thế;
triều không đều, bán n hật
triều và b án nhật triều
không đều.
- D òng biển: thay đổi theo
m ùa: m ùa đông, dòng biển
có hướng đông bắc - tây
nam ; m ùa hạ, là tây nam -
đông b ắc.
rất ph ong phú
và đa dạng với các loài cá,
tôm , m ực, rắn biển, rùa
biển, san hô,...
Thềm lục
địa V iệt Nam có dầu m ỏ,
khí đốt. Ngoà i ra, còn có
ti-tan, ni-ken, cát, băng
cháy.
TTrraanngg 7755
- Từ tháng 5 đến tháng 9, gió m ùa hướng tây nam , đông
nam chiếm ưu thế.
- G ió trên biển m ạnh hơn trên đất liền rõ rệt.
7.
- Vù ng biển nước ta là nơi chịu nhiều thiên tai: bão, áp
thấp nhiệt đới, lốc,...
- Trung bình m ỗi năm có 3 - 4 cơn bão trực tiếp đổ bộ vào
đấ t liền Việt Nam .
- Tần suất bão lớn nhất là vào tháng 9. Đổ bộ vào vùng
B ắc Trung Bộ.
8.
- Độ m uối bình quân của Biển Đông là 3 0 - 33%
0
; thay đổi
theo khu vực, theo m ùa và theo độ sâu. N goài kh ơi có độ
m uối cao và ổn định hơn so với ven bờ.
- C ác nơi sản xuất m uối nổi tiếng: Sa H uỳnh và Cà Ná.
9. C hế độ thuỷ triều rất đa dạng:
- Bao gồm : nhật triều đều , nhật triều không đều, b án n hật
triều và bán n hật triều không đều. Trong đó, chế độ n hật
triều đều rất điển hình (Q uảng Nin h đến Thanh Hóa).
- M ột số nơi bán nhậ t triều không đều: Q uảng Trị đến Đà
N ẵng, C à M au .
10 .
- H ướng chảy của dòng biển ven bờ ở nước ta thay đổi
theo m ùa :
+ M ùa đông, dòng biển có hướng: đông bắc - tây nam .
+ M ùa hạ, dòng biển chảy theo hướng tây nam - đông bắc.
- N guyên nhân: do hoạt động của g ió m ùa .
11 .
TTrraanngg 7766
- S inh vật biển rất phong phú và đa dạng với các loài cá,
tôm , m ực, rắn biển, rùa biển, san hô,...
- Trên các đảo và ven biển còn có rừng nhiệt đới thường
xanh, rừng ngập m ặn với m ột số loài cây đặc trưng như:
sú, vẹt, đước, m ắm ,...
- Nguyên nhân: Do nhiệt độ cao nên sinh vật nhiệt đới
phát triển m ạnh, đồng thời các d òng biển hoạt động theo
m ùa m an g theo các luồng sinh vật di cư tới.
12 . Dầu m ỏ, khí đốt, ti-tan, ni-ken, cát, băng cháy.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
* GV m
ở
r
ộ
ng:
Thuỷ triều Việt N am diễn biến khá đa dạng:
với ch iều dài 3260km bờ biển có đủ các chế độ thuỷ triều
của thế giới như nhật triều, nhật triều không đều, bán n hật
triều và bán nhật triều khôn g đều phân bố xen kẽ, kế tiếp
nha u. Đặc biệt, nhật triều ở đảo Hòn Dấu (Đồ Sơn) là điển
hình trên thế giới.
1. Vùng bờ biển Bắc Bộ và Thanh Hoá: nhật triều. H òn G ai,
H ải Phòng thuộc nhật triều rất thuần nhất với số ngày
nhậ t triều hầu hết trong tháng. Độ lớn triều khoảng 3 ,6 -
2,6 m . Ở phía nam Thanh Hoá có 18 - 22 ng ày nhật triều.
2. Vùng bờ biển T rung Bộ từ Ng hệ An đến C ửa Gianh:
nhậ t triều không đều, số ngày nhật triều chiếm hơn nửa
tháng. Đ ộ lớn triều khoảng 2,5 - 1,2 m .
3. Vùng biển phía nam C ửa G ianh đến cửa Thuận An: bán
nhậ t triều không đều. Độ lớn triều khoảng 1 ,0 - 0 ,6 m .
4. Vùng biển Thuận A n và lân cận: b án nhật triều.
5. Nam Thuận An đến b ắc Quảng N am : bán nhật triều
TTrraanngg 7777
không đều, độ lớn triều khoảng 1,2 - 0,8 m .
6. G iữa Quả ng N am đến Bình Thuận: n hật triều không đều.
Độ lớn triều khoảng 2,0 - 1,2 m .
7. Từ Hàm Tân đến g ần m ũi Cà M au: bán n hật triều không
đều. Độ lớn khoảng 3,5 - 2,0 m .
8. Từ m ũi C à M au đến Hà Tiên: nhật triều không đều. Độ
lớn triều khoảng trên duới 1 m .
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (20 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào hình 11.3 và kiến thức đã học, suy nghĩ, tra o đổi với bạn để trả lời
câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
- B iển Đông là vùng biển tương đối kín là d o đ ược b ao quanh bởi hệ thống đảo và
quần đảo. Vùng biển này được bao bọc 4 phía bởi lục địa châu Á , các quần đảo
P hilip in, M alaixia và Inđônêxia, chỉ thông ra Thái B ình Dương và các biển lân cận
bằng những eo biển hẹp.
- B iển Đông là biển ấm do nhiệt độ trung b ình năm của nước biển tầng m ặt là
khoảng trên 2 3°C.
2. HS xác định vị trí:
TTrraanngg 7788
- Cá c quần đảo: quần đảo H oàng Sa (Đà Nẵng), quần đảo Trường S a (Khánh Hòa),
quần đảo Thổ C hu (Kiên G iang ), C ôn Sơn (Bà Rịa – Vũng Tàu).
- Các đảo: đảo C ồn C ỏ (Quảng Trị), đảo Phú Q uốc (Kiên G iang), đảo Phú Qu ý (Bình
Th uận).
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V hướng dẫ n HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đặt câu hỏi cho HS:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau:
Đảo Lý Sơn - tỉnh Q uảng Ngãi (m ốc A1 0)
- Cách đất liền 15 hải lý về hướng Đông Bắc, Lý S ơn là huyện đảo duy nhất của
tỉnh Quảng Ngãi - được b iết đ ến với tàn tích núi lửa năm m iệng có tu ổi đời trên d ưới
30 triệu năm . Không chỉ kiến tạo nên cảnh quan kỳ thú, n hững m iệng núi lửa đã
ngưng hoạt động còn đóng vai trò “thuỷ m ạch” - ôm ấp nguồn nước ngầm quan trọng
cho người dân địa phương, tạo điều kiện thuận lợi để sinh vật nhỏ sinh trưởng và nu ôi
dưỡng đất đai p hía N am đảo b ằng đất bazan m àu m ỡ.
- Sở hữu đặc tính thổ nhưỡng độc đáo cùng vị trí đắc địa, cảnh sắc thiên nh iên
trên Đảo Lý Sơn, Quản g Ngãi nên thơ đến đến rung động lòng ng ười. Được yêu th ích
nhấ t chính là: Hòn M ù C ù, Đảo Bé (hay C ù Lao Bờ B ãi) và Đảo Lớn (còn có tên C ù Lao
Ré hoặc Đảo Lý Sơn)…
- Ngoài ra, Đảo Lý Sơn còn là m ột địa điểm lí tưởng cho du khách với những m ón
ăn biển hấp dẫn và phong cảnh đẹp, đa dạng.
* HS còn lại lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của
cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
TTrraanngg 7799
B
À
I 12. M
Ô
I TRƯ
Ờ
NG V
À
T
À
I NGUY
Ê
N
BI
Ể
N
Đ
Ả
O VI
Ệ
T NAM
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 3 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- N êu đ ược đặc đ iểm m ôi trường biển đảo và vấn đề bảo vệ m ôi trường b iển đảo Việt
N am .
- Trình b ày được các tài ng uyên biển và thềm lục địa Việt Nam .
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học đ ịa lí:
+ Nêu được đặc điểm m ôi trường biển đảo và vấn đề bảo vệ m ôi trường biển đảo Việt
N am .
+ Trình b ày được cá c tài ng uyên biển và thềm lục địa Việt N am .
- N ăng lực tìm hiểu địa lí: Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SG K từ tr1 44-147.
- Năng lực vận dụng tri thức địa lí giải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: tìm hiểu về m ột
trong các nguồn tài nguyên biển đảo của nước ta và việc khai thác ngu ồn tài nguyên này.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
Ý thức học tập nghiêm túc, có tinh thần yêu nước, yêu biển – đảo Việt
N am , ý thức bảo vệ tài nguyên và m ôi trường biển – đảo VN.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V).
- Hình 12.1. H ệ sinh thái rạn san hô, hình 12 .2. Rong b iển, hình 13 .3. V ịnh H ạ Long và
các hình ảnh liên quan phóng to.
- Phiếu học tập, bảng p hụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và bảng nhóm cho HS trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V tổ chức trò chơi “Xem hình đoán tên bãi b iển” cho HS.
:
HS g iải được trò chơi “X em hình đoán tên bãi b iển” G V đặt ra.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
TTrraanngg 8800
* GV treo bảng phụ trò chơi “Xem hình đón tên bãi biển” lên bảng:
1 2 3
4
5
6
*
G
V
lần lượt cho HS quan sát các quốc kì trên theo thứ tự từ 1 đến 6, yêu cầu HS cho b iết tên
quốc gia tương ứng với m ỗi quốc kì trên. GV khen thưởng cho HS trả lời đúng .
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* H S quan sát các quốc kì kết hợp với sự hiểu b iết của b ản thân , suy ng hĩa để trả lời
câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi H S có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình bày sản phẩm của m ình:
1. Nha Trang
2. V
ũ
ng T
à
u
3. V
ị
nh H
ạ
Long
4. Ph
ú
Qu
ố
c
5.
Đà
N
ẵ
ng
6. Phan Thi
ế
t
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Thiên nhiên vùng biển đảo Việt Na m có sự
phân hoá đa dạng và giàu tiềm năng, nổi b ật với hàng trăm bãi tắm đẹp thu hút nhiều du
khách trong và ngoài nước, có thể giúp nước ta thực hiện được m ục tiêu “trở thành quốc
gia m ạnh về b iển”. Tuy nhiên, m ôi trường biến đảo rất nhạy cảm trước những tác đ ộng
của con người, cần được quan tâm bảo vệ nhằm đảm bảo cho sự phát triển kinh tế biền
m ột cách b ền vững. V ậy m ôi trường và tài ng uyên vùng biển đảo nước ta có những đặc
TTrraanngg 8811
điểm g ì nổi bật? Để biết được những điều nà y, lớp chúng ta cùng tìm hiểu qua bài học
hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (100 ph
ú
t)
:
HS nêu được đặc điểm m ôi trường biển đ ảo và vấn đề bảo vệ m ôi
trường b iển đảo Việt Nam .
:
Dựa vào kênh chữ SG K tr144 , 14 5 suy nghĩ cá nhân để trả lời các
câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 1 SGK.
* G V yêu cầu HS dựa vào thông tin trong bày, lần lượt trả
lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS đọc kênh chữ trong SG K, suy nghĩ để trả lời câ u hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
I. M
ô
i trư
ờ
ng bi
ể
n đ
ả
o
Vi
ệ
t Nam
- M ôi trường biển không
thể chia cắt, chỉ cần m ột
vùng nước nhỏ bị ô nhiễm
sẽ gây thiệt hại cho cả
vùng nước rộng lớn và khu
vực ven b ờ cũng như trên
các đảo.
- M ôi trường đảo sẽ thay
đổi rất nhanh khi có tác
động của con người, chỉ
cần m ột tác động nhỏ của
con người cũng có th ể g ây
ra m ột chuỗi b iến động và
phá vỡ cân bằng sinh thái
rất nh anh.
- Không trực tiếp xả chất
thải chưa qua xử lí ra m ôi
trường b iển .
TTrraanngg 8822
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. M ôi trường biển đảo là m ột bộ phận quan trọng trong
m ôi trườn g sống của chúng ta. M ôi trường biển ở nước ta
bao gồm : các yếu tố tự nhiên (b ờ biển, nước biển, đấy
biển, đa dạng sinh học biển) và các yếu tố vật chất nhân
tạo (các công trình xây dựng, các cơ sở vật chất).
2.
- M ôi trường biển khôn g thể chia cắt. Trên thực tế, m ôi
trường b iển không giống như đất liền, rất dễ bị phá vỡ.
C ác sự cố làm ô nhiễm nước biển rất kh ó để xử lí, chỉ cần
m ột vùng nước nhỏ bị ô nhiễm sẽ gây thiệt hại cho cả
vùng nước rộng lớn và khu vực ven bờ cũng n hư trên các
đả o.
- M ôi trường đảo sẽ thay đổi rất nhanh khi có tác động
của con người. Đảo thường có diện tích nhỏ, nằm biệt lập
với đất liền nên chỉ cần m ột tác động nhỏ của con ng ười
cũng có thể gây ra m ột chu ỗi biến động và phá vỡ cân
bằng sinh thái rất nhanh.
3. Biển đảo có vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh
tế - xã hội và b ảo vệ chủ quyền lãnh th ổ. Biển đảo cung
cấp cho con n gười nhiều ng uồn tài nguyên, là cửa ngõ
giúp nước ta m ở rộng g iao lưu với các nước trên thế giới.
4. Việc khẳng định chủ quyền của m ột nước đối với các
đả o và quần đảo có ý ng hĩa là cơ sở để khẳng định chủ
quyền của nước ta đối với vùng biển và thềm lục địa
quanh đ ảo, khẳng định lãnh thổ thống nhất toàn vẹn của
V iệt Nam .
5. M ôi trường b iển nước ta bị ô nhiễm do:
- Hoạt động công ng hiệp đang thải ra rất nhiều chất độc
hại. Sự cố tràn dầ u, rửa tàu và các hoạt động kinh tế khác.
- Khai thác và sử dụng hợp
lí, hiệu quả các ng uồn tài
nguyên biển.
- Phục hồi và bảo tồn các
hệ sinh thái biển.
- Trồng và bảo vệ rừng ven
biển, rừng ngập m ặn.
- Tuyên truyền nâng cao
nhận thức của n gười dân.
- Đẩy m ạnh các hoạt động
thu gom rác, dọn rác, xử lí
rác để làm sạch b ờ biển.
- Chủ động ứng phó với
biến đổi khí hậu, nước biển
dâng và phòng chống
thiên tai.
TTrraanngg 8833
- Q úa trình p hát triển kinh tế biển chưa gắn kết hài hòa với
phát triển xã hội, bảo vệ m ôi trường.
- Biến đổi khí hậu và nước biển dâng cũng có tác động
xấu tới m ôi trường biển đảo.
6. Hậu quả:
- Su y giảm đa dạng sinh học, các hệ sinh thái rất khó phụ c
hồi.
- Ả nh hưởng đến các hoạt động du lịch, đánh bắt và nuôi
trồng thủy sản.
7. Để bảo vệ m ôi trường biển đảo cần kết hợp nhiều giải
pháp như:
- Không trực tiếp xả chất thải chưa qua xử lí ra m ôi trường
biển.
- Khai thác và sử dụng hợp lí, hiệu quả cá c nguồn tài
nguyên biển.
- P hục hồi và bảo tồn các hệ sinh thái biển.
- Trồng và b ảo vệ rừng ven biển, rừng ngập m ặ n.
- Tuyên truyền nâng cao nhận thức của người dân và
khách du lịch trong việc bảo vệ m ôi trường nói chung và
m ôi trường biển đảo nói riêng.
- Đẩy m ạnh các hoạt động thu gom rác, d ọn rác, xử lí rác
để là m sạch bờ b iển.
- C hủ động ứng phó với biến đổi khí hậ u, nước biển dâng
và phòng chống thiên tai.
8. Là HS có thể làm để góp phần bảo vệ m ôi trường biển
đả o:
- Tham gia các hoạt động làm sạch bờ b iển, g iữ g ìn m ôi
trường sinh thái,... nhằm giảm thiểu sự suy thoái, ô nhiễm
m ôi trường biển và trên các đảo.
- Đấ u tranh với các hoạt động khai thác, sử dụng tài
TTrraanngg 8844
nguyên biển đả o trái với quy định của p háp luật.
- Rèn luyện kĩ năng để thích ứng với các thiên tai và sự cố
xảy ra trong vùng b iển đảo.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
2.2.
:
HS trình b ày được các tài nguyên biển và thềm lục địa Việt Nam .
:
Q uan sát hình 12.1 đ ến 1 2.3 kết hợp kênh chữ SGK tr1 46-147 suy
nghĩ và thảo luận nhóm để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục 3 SGK.
* GV treo hình 12.1, 12.2, 12.3 lên bảng.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
II.
- Sinh vật b iển của nước ta
TTrraanngg 8855
cầu HS, yêu cầu HS quan sát hình 1 2.1, 1 2.2 , 12.3 và
thông tin trong bày, thảo luận nhóm trong 10 phút để trả
lời các câu hỏi theo phiếu học tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3 và 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
2. Nhóm 5, 6, 7 và 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
rất phong phú, thành phần
loài đa dạng , nhiều loài
quý h iếm , nhiều loài có g iá
trị kinh tế cao.
- C ó trên 2000 loài cá,
khoàng 100 loài tôm , 6 00
loài rong biển,…
- D ầu m ỏ và khí tự nhiên:
thềm lục địa phía nam .
- M uối: ở các tỉnh ven biển
Nam Trung Bộ và N am Bộ.
- Các tài n guyên khác:
titan, cát.
- C ác bãi b iển đẹp: Trà C ổ,
M ỹ Khê, Nha Trang,...
- Các vũng vịnh, đầm phá:
Hạ Long, Vĩnh Hy, C am
Ranh, p há Tam Giang.
- Các đảo: C át Bà, Lý Sơn,
Cồn C ỏ, Phú Quốc,…
Vùng biển nước ta còn có
tiềm năng năng lượng lớn
từ thuỷ triều, sóng, gió,...
đặc biệt là năng lượng từ
băng cháy.
TTrraanngg 8866
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* H S quan sát hình 12.1, 12.2, 12.3 và thông tin trong bày,
suy nghĩ, thảo luận nhóm đ ể trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình b ày sản p hẩm của m ình, đại diện nhóm 4 và 8 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- Sinh vật b iển của nước ta rất phong
phú, thành phần loài đa dạng , nhiều
loài quý hiếm , nhiều loài có giá trị
kinh tế cao.
- C ó trên 2000 loà i cá, khoàng 100
loài tôm , 600 loài rong biển , nhiều
loài đặc sản: đ ồi m ồi, sò h uyết, bào
ngư, h ải sâm , cua, rong biền, tảo
biển, chim yến. (hình 12.1, 12.2)
Do nhiệt độ cao nên sinh vật nhiệt
đới phát triển m ạnh, đồng thời các
TTrraanngg 8877
dòng biển hoạt động theo m ùa
m ang theo cá c luồng sinh vật di cư
tới.
- Nước ta có tài ng uyên dầu m ỏ và
khí đốt với trữ lượng khá lớn ở thềm
lục địa, đặc biệt là thềm lục địa phía
nam .
- V en biển Việt Nam còn có ti-tan,
cát,..
- Vùng biển nước ta có nguồn m uối
dồi dào, phân bố chủ yếu ở D uyên
hải Na m Trung B ộ.
Do có đường bờ b iển dài, biển có đ ộ
m uối trung b ình cao, nền nhiệt đ ộ
cao và nhiều nắng.
2. Nhóm 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- C ác bãi b iển đẹp: Nha Trang, Vũ ng
Tàu, Đà Nẵn g, Phan T hiết, Phú Q uốc,
Sầm S ơn, Lăng Cô,…
- Vũng vịnh, đ ầm p há: Hạ Long, Vĩnh
Hy, Cam Ranh, phá Tam G iang.
- C ác đảo có g iá trị d u lịch nổi tiếng:
Cát Bà, Lý Sơn, C ồn Cỏ, Phú Q uốc,…
- Vịnh H ạ Long (h ình 12.3) là di sản
thiên nhiên thế giới với khoàng 2000
hòn đảo lớn nhỏ cùng giá trị đa dạng
sinh học cao.
Vùng biển nước ta còn có tiềm nă ng
TTrraanngg 8888
năng lượng lớn từ thuỷ triều, sóng,
gió,... đặc biệt là năng lượng từ băn g
cháy.
- Biển ấm quanh n ăm .
- G ần nhiều tuyến đ ường biển quốc
tế.
- Bờ b iển khúc khuỷu, có nhiều vũ ng
vịnh sâu kín g ió thuận lợi để xây
dựng cảng . VD: cảng C ái Lân, Cửa
Lò,V ũng Á ng, Dung Q uất, Q uy
Nhơn,…
* HS các nhóm còn lại lắng ng he, b ổ sung , chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của H S, đánh g iá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (20 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
TTrraanngg 8899
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
2. Ng uyên nhân gâ y ô nhiễm m ôi trường b iển:
- Hoạt đ ộng công nghiệp đang thải ra b iển nhiều chất độc hại. Sự cố tràn dầu, rửa
tàu và các hoạt động kinh tế, khác đang làm nước biển b ị ô nhiễm
- M ôi trường bờ b iển, thềm lục địa và ở các đảo cũng bị ảnh hưởng do quá trình
phát triển kinh tế biển chưa g ắn kết hài h oà với phá t triển xã hội, bảo vệ m ôi trường.
- Tình trạng nước biển dâng do biến đổi khí hậu; biển xâm thực cũng đang ảnh
hưởng rất xấu tới m ôi trường biển đảo.
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V G V hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
TTrraanngg 9900
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
GV đặt câu hỏi cho HS:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau:
V
í
d
ụ
: Ngh
ề
khai th
á
c mu
ố
i
- Điều kiện phát triển: N ước ta có nhiều tiềm năng p hát triển nghề m uối do có:
đường bờ biển dài 32 60 km , khí hậu nhiệt đới, nước biển nóng, độ m ặn cao.
- Tổng trữ lượng khai th ác: khoảng 120-130 tỷ tấn.
- C ác tỉnh khá thác m uối lâu đời: Việt N am có 21/63 tỉnh sản xuất m uối như: Bạc
Liêu, Ninh Thu ận, Bà Rịa - Vũng Tàu, TP. Hồ C hính M inh, Bến Tre, Khánh Hòa, Bình
Th uận, Hà Tĩnh, N ghệ An, Nam Đ ịnh, Thanh Hóa,…
- P hương pháp sản xuất:
+ Phơi cát thủ công ở m iền Bắc và m iền Trung
+ Phơi nước b ao gồm : Phơi nước phâ n tán, phơi nước tập trung.
- Hoạt động xuất khẩu: do nhu cầu dùng m uối cao nên Việt Nam đã xuất khẩu
được sản phẩm m uối sang nh iều thị trường, như: Nhật Bản, Hàn Q uốc. M ỹ,.. với số
lượng ngày càng tăng .
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
CH
Ủ
Đ
Ề
1. V
Ă
N MINH CH
Â
U TH
Ổ
S
Ô
NG H
Ồ
NG V
À
S
Ô
NG C
Ử
U LONG
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 3 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- Trình bày được quá trình hình thành và phát triển châu thổ sông Hồng và châu thổ
sông Cửu Long .
- M ô tả được chế đ ộ nước của các dòng sông chính.
- Trình bày được quá trình con người kh ai khẩn và cải tạo châu thổ, chế ngự và thích
ứng với chế độ nước sông Hồng và sông Cửu Long.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
TTrraanngg 9911
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học lịch sử và địa lí:
+ Trình bày đ ược quá trình hình thành và phát triển châu thổ sôn g Hồng và châu thổ
sông Cửu Long .
+ M ô tả được ch ế độ nước của cá c dòng sông chính .
+ T rình bày được quá trình con ng ười khai khẩn và cải tạo châu thổ, chế ngự và thích
ứng với chế độ nước sông Hồng và sông Cửu Long.
- N ăng lực tìm hiểu lịc sử và địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 49-155.
+ Q uan sát lược đồ hình 1.1 SG K tr1 50, hình 1.2 SG K tr151 để trình bày quá trình hình
thành và phá t triển châu thổ sông Hồng và châu thổ sông C ửu Long.
+ Qu an sát bảng 1.1 SG K tr152 và bảng 1.2 SG K tr15 3 để m ô tả chế độ nước sông
H ồng và sông Cửu Long.
- N ăng lực vận dụn g tri thức địa lí g iải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: tìm hiểu về lợi ích
và hạn chế của hệ thống đê sông Hồng, phương châm “sống chung với lũ” của người d ân
ở đồng bằng sông Cửu Long và những lợi ích do dòng sông m ang lại.
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức h ọc tập nghiêm túc, ý thức giữ gìn và phát triển nền văn m inh
châu thổ sông Hồng và châu thổ sông Cửu Long.
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), Atlat Đ LVN.
- Hình 1.1. Lược đồ đồng bằng sông Hồng, hình 1.2. Lược đồ đồng bằng sông Cửu
Long, b ảng 1 .1. Lưu lượng nước tru ng bình tháng của sông H ồng tại trạm Sơn Tây (Hà
N ội), bảng 1.2. Lưu lượng nước trung bình tháng của sông T iền tại trạm M ỹ Thuận (Tiền
G iang ), hình 1.3. M ột đoạ n đê Ngọc Tảo (Hà Nội), hình 1.4 . K ênh Vĩnh Tế (A n G iang) và
các hình ảnh tương tự p hóng to.
- Phiếu học tập, bảng p hụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và bảng nhóm cho HS trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V tổ chức trò chơi “Ô ch ữ” cho HS.
:
HS g iải m ã được trò chơi “Ô chữ” do GV đặt ra.
TTrraanngg 9922
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV treo bảng phụ trò chơi ô chữ lên bảng:
* GV phổ biến luật chơi:
- Trò chơi ô chữ gồm 7 chữ cái được đán h số từ 1 đến 7 sẽ tươn g ứng với 7 câu hỏi.
- Các em dựa vào kiến thức đã học để trả lời, các em có quyền lựa chọn thứ tự câu hỏi
để trả lời, m ỗi câu hỏi có 2 lượt trả lời.
- Em nà o trả lời đúng sẽ nhận được 1 phần quà nhỏ (ví dụ 1 cây bút) và ô chữ sẽ hiện
ra chữ cái tươn g ứng, trả lời sai ô chữ sẽ bị khóa lại, trong quá trình trả lời, em nào trả lời
đú ng tên ô chữ thì sẽ nhận được phần quà lớn hơn (ví dụ 3 cây bút).
* Hệ thống câu hỏi:
A. Phú Q uốc B . Cát Bà
C . Bạch Long Vĩ D. Cái Bầu
A. 2 1
0
C B. 20
0
C C . 23
0
C D. 2 2
0
C
A. 1 000m m B. 1100m m
C . 900 m m D. 800m m
A. 3 2-33 %
0
B. 3 2-35%
0
C . 32-34%
0
D. 3 2-36%
0
A. 5 00 B. 2000 C . 1500 D. 1 000
A. TPHC M B. Hà Nội C . Quảng Ng ãi D. Cà M au
A. Đà N ẵng B. Nha Trang
C . Vũng Tàu D. Vịnh H ạ Long
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
- H S dựa vào kiến thức đ ã học, suy nghĩa để trả lời câu hỏi.
- G V quan sát, đánh giá th ái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS .
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
- Sa u khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt g ọi HS trình b ày sản phẩm của m ình:
C
â
u 1
: A
C
â
u 2
: C
1
2
3
4
5
6
7
TTrraanngg 9933
C
â
u 3
: B
C
â
u 4
: A
C
â
u 5:
B
C
â
u 6:
C
C
â
u 7
. D
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: C hâu thổ là m ột địa m ạo cấu tạo khi m ột
dòng sông chảy vào m ột vụng nước, nhỏ là hồ, đầm phá, lớn là vịnh, biển hay đ ại dương
khiến d òng nước b ị cản chậm lại. Chất phù sa cuốn theo dòng nước khi tốc đ ộ nước
không đủ m ạnh sẽ p hải lắng đọng xuống, bồi lên lòng sông và hai bên bờ. Ở nước ta có 2
châu thổ là châu thổ sông Hồng và châu thổ sông Cửu Long, đ ây là nơi tập trung đ ông
dân cư đồng thời là hai vùng kinh tế quan trọng của nước ta. Vậy, hai châu thổ này được
hình thành và phát triển như thế nào? C hế độ nước của các d òng sông chính và quá trình
con ng ười chinh phục châu thổ ra sao? Để biết được những điều này, lớp chúng ta cùng
tìm hiểu qua bài học hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (105 ph
ú
t)
:
HS trình bày được quá trình hình thành và phát triển châu thổ sông
H ồng và châu thổ sông C ửu Long.
:
Dựa vào hình 1 .1, 1.2 , A tlat ĐLVN và các hình ảnh liên quan kết hợp
kênh chữ SGK tr149-151 suy ng hĩ cá nhân để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
C
H
Â
U
T
H
Ổ
TTrraanngg 9944
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục I SG K.
* GV treo hình 1.1, 1.2 lên b ảng.
* GV yêu cầu HS quan sát bản đồ hình 1.1, 1.2, A tlat ĐLVN
và th ông tin trong bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát bản đồ hình 1.1, 1 .2, A tlat ĐLVN và đọc
kênh chữ trong SGK , su y nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
I. Qu
á
tr
ì
nh h
ì
nh th
à
nh v
à
ph
á
t tri
ể
n ch
â
u th
ổ
- Diện tích khoảng
15000km
2
, do sông Hồng
và sông Thái Bình b ồi đắp.
- Từ thời Lý, các công trình
quai đê lấn biển, đắp đê
trên các triền sông vùng
hạ lưu đã làm cho quá
trình hình thành và p hát
triển châu thổ diễn ra
nhanh và có hiệu quả hơn.
- Hiện nay, trung bình m ỗi
năm châ u thổ sông Hồng
m ở rộng ra b iển khoảng 8 0
- 10 0 m .
- Diện tích khoảng
40000km
2
, do sông Tiền
và sông Hậu bồi đắp.
- C hịu ảnh hưởng lớn của
chế độ thuỷ triều, nước
biển xâm nhập sâu vào
đất liền theo các cửa sông
lớn.
- Hiện nay, châu thổ sông
vẫn tiếp tục m ở rộng ra
biển trung b ình m ỗi n ăm
khoảng 60 - 80 m .
TTrraanngg 9955
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. D iện tích khoảng 15000km
2
, do sông Hồng và sông
Th ái Bình bồi đắp.
2. HS xác định:
- P hụ lưu: sông Đà, sông Lô,...
- C hi lưu: sông Luộc, sông Đáy,...
3. HS xác định:
- P hụ lưu: sông Cầu, sông Thương,..
- C hi lưu: sông Kinh Thầy, sông B ạch Đ ằng,...
4.
- Q uá trìn h bồi đắp châu thổ diễn ra thường xuyên, liên tục
từ h àng chục nghìn năm trước và luôn gắn liền với lịch sử
con người khai khẩn, cải tạo, m ở rộng châu thổ.
- C ư d ân châu thổ sông Hồng có n guồn gốc chủ yếu là
người Việt cổ. C ư dân di chuyển dần từ vùng trung du đến
các vùng đồn g b ằng m ới được bồi đắp d ọc theo các triền
sông ở vùng hạ lưu ven biển.
- Từ thời Lý, các công trình quai đê lấn biển, đắp đê trên
các triền sông vùng hạ lưu đã làm cho quá trình hình
thành và phát triển châu thổ diễn ra nh anh và có hiệu quả
hơn.
- Hiện nay, trung bình m ỗi năm châu thổ sông Hồng m ở
rộng ra biển khoảng 80 - 100 m .
5. Điều kiện tự nhiên thuậ n lợi: khí hậu nóng ẩm , địa hình
bằng phẳn g, đất đai m àu m ỡ.
6. Diện tích khoảng 40000km
2
, do sông C ửu Long (sông
Tiền và sông Hậu) bồi đắp.
7. D o sông chia thành hai sông Tiền G iang, Hậu Giang rồi
đổ ra biển qua 9 cửa: Tiểu, Đại, Ba Lai, Hàm Luông, Cổ
C hiên, Cung Hầu, Định A n, Ba Thắc (Bassac) và T rần
TTrraanngg 9966
Đ ề. C hín sông của M e Kong như 9 con rồng uốn lượn nên
được gọi tên khác là sông C ửu Lon g.
8.
- Do địa thế thấp (độ cao trung bình khoảng 2 m so với
m ực nước biển) nên châu thổ sông Cửu Long chịu ảnh
hưởng lớn của chế độ thuỷ triều, nước biển xâm nhập sâu
vào đất liền theo các cửa sông lớn.
- Hiện nay, châu thổ sông C ửu Long vẫn tiếp tụ c m ở rộng
ra biển ở khu vực các cửa sông lớn và bán đảo C à M au,
trung bình m ỗi nă m khoảng 60 - 80 m .
9. Đ iều kiện tự nhiên thuận lợi: Địa hình bằng p hẳng; đ ất
đa i phì nhiêu, m àu m ỡ; khí hậu điều hoà và hệ thống kênh
rạch chằng chịt.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
HS m ô tả được ch ế độ nước của sông H ồng và sông C ửu Long.
:
Dựa vào b ảng 1.1 , 1.2 kết hợp kênh chữ SG K tr159, 1 60 thảo luận
nhóm để trả lời các câu hỏi của GV .
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
TTrraanngg 9977
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* GV treo bảng 1.1, 1.2 lên bảng.
* G V chia lớp làm 8 nh óm , m ỗi nhóm từ 4 đến6 em , yêu
cầu HS, yêu cầu H S quan sát bảng 1.1, 1.2 và thông tin
trong b ày, thảo luận nhóm trong 1 0 p hút để trả lời các câu
hỏi theo phiếu học tậ p sau:
1. Nhóm 1, 2, 3, 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
2. Nhóm 5, 6, 7, 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát quan sá t bảng 1.1, 1.2 và th ông tin trong
bày, suy ng hĩ, thảo luận nhóm để trả lời câu hỏi.
II. Ch
ế
đ
ộ
nư
ớ
c c
ủ
a c
á
c
d
ò
ng s
ô
ng ch
í
nh
- M ùa lũ: kéo dài từ tháng
6 đến tháng 10 , chiếm từ
75% đến 80% lượng nước
cả n ăm ; trong đó đỉnh lũ
vào tháng 8 .
- M ùa cạn từ tháng 11 đến
tháng 5 năm sa u, cạn n hất
là vào tháng 3.
- M ùa lũ kéo dài từ tháng 7
đến tháng 11, đỉnh lũ vào
tháng 9, chiếm 75 - 80%
lượng nước cả năm .
- M ùa cạn từ tháng 12
hoặc tháng 1 đến tháng 6,
cạn nhấ t là tháng 3 hoặc
tháng 4.
TTrraanngg 9988
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình bày sản phẩm của m ình, đại diện nhóm 2 , 6 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 2 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- M ùa lũ: kéo dài từ tháng 6 đ ến
tháng 10, chiếm từ 75 % đến 80 %
lượng nước cả năm ; trong đó đỉnh lũ
vào tháng 8, chiếm khoảng 21%
lượng nước cả năm . Vào m ùa lũ,
sông Hồng m ang đến rất nhiều phù
sa bồi đắp cho đồng bằng.
- M ùa cạn từ thá ng 11 đến th áng 5
năm sau, cạn nhất là vào tháng 3.
- N guồn cung cấp nước cho sông
Hồn g chủ yếu là m ưa nên thời gian
m ùa lũ cũn g theo sát m ùa m ưa.
- D o là hợp lưu của nhiều sông nên
khi m ưa lớn thì lũ lên nha nh, rút
chậm , diện tích ngập lớn.
2. Nhóm 6 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
- M ùa lũ kéo dài từ tháng 7 đ ến
tháng 1 1, đỉnh lũ vào tháng 9, chiếm
75 - 80 % lượng n ước cả năm . V ào
m ùa lũ, nước sông tràn bờ, p hủ ngập
các vùng đất rộng lớn ở vùng trũ ng
thấp Đồng Tháp M ười và Tứ giác
TTrraanngg 9999
Long Xuyên.
- M ùa cạn từ tháng 1 2 hoặc tháng 1
đến tháng 6, cạn nhất là tháng 3
hoặc thá ng 4.
- S ông co dang hinh lông chim lai
được nôi thông vơi hô Tônlê Xap.
Vây n ên m ua lu lên châm , xuông
châm .
- S ông chay ra biên qu a 9 cưa nên lu
thoat nhanh hơn.
- Đ ia hinh sông chay qua thâp, m a ng
lươi kênh rach day đă c.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
HS trình b ày được quá trình con người kh ai khẩ n và cải tạo châu thổ,
chế ngự và thích ứng với chế độ n ước sông Hồng và sông Cửu Long.
:
Dựa vào hình 1.3, 1 .4 và các hình ảnh liên quan kết hợp kênh chữ
SG K tr153-155 suy nghĩ cá nhân để trả lời các câu hỏi của G V.
H ình 1.3. Đê Ngọc Tảo (Hà Nội)
trả lời được các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 110000
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục III SG K.
* GV treo hình 1.3, 1.4 lên b ảng.
* G V yêu cầu HS quan sát hình 1.3 , 1.4 và thông tin trong
bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát hình 1.3, 1.4 và đọc kênh chữ trong SG K,
suy nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1. Cách đây hàng nghìn năm , ng ười Việt đã tiến hành khai
khẩn và cải tạo vùng châu thổ sông Hồng để sinh cơ lập
III. Qu
á
tr
ì
nh con ngư
ờ
i
khai kh
ẩ
n v
à
c
ả
i t
ạ
o ch
â
u
th
ổ
, ch
ế
ng
ự
v
à
th
í
ch
ứ
ng
v
ớ
i ch
ế
đ
ộ
nư
ớ
c s
ô
ng
H
ồ
ng v
à
s
ô
ng C
ử
u Long.
- C ách đây hàng nghìn
năm , người Việt đ ã tiến
hành khai khẩ n và cải tạo
vùng châu thổ sông Hồng
để sinh cơ lập nghiệp,
thông qua các hoạt động
như: quai đê lấn biển, đào
sông, kênh m ương;xây
dựng công trình thủy lợi,
cải tạo đất, xây nhà cửa,…
- Để chế ngự nước sông,
người dân đồng b ằng sông
Hồng đ ã b ỏ nhiều công
sức để đ ắp hàng ng hìn
ki-lô-m ét đê điều (cả đê
sông và đê b iển), thay đổi
cơ cấu m ùa vụ để hạn chế
rủi ro do m ùa lũ củ a sông
m ang lại.
- Để khắc phục tình trạng
thiếu nước trong m ùa cạn,
người dân ở đây đã xây
dựng nhiều công trình thuỷ
nông , cung cấp nước tưới
để p hục vụ sản xuất nông
nghiệp.
- Từ cuối thế kỉ XVI - đầu
TTrraanngg 110011
nghiệp, thông qua các hoạt đ ộng như:
- Q uai đê lấn biển, đào sông, kênh m ương;
- Xây dựng các công trình thu ỷ lợi, thuỷ nông để thoát lũ,
tiêu úng, lấy nước tưới;
- C ải tạo các vùng đất hoang vu ven biển m ới được bồi
đắ p để m ở rộn g diện tích đồng b ằng, lấy đất sản xuất
nông nghiệp, chủ yếu là trồng lúa;
- Xây d ựng nhà cửa để cư trú ổn định , lâu dài; m ở m ang
đường sá , lập các đô thị;…
2. Để chế ngự nước sông , người dân đồng bằng sông
H ồng đã b ỏ nhiều công sức để đắp hà ng nghìn ki-lô-m ét
đê điều (cả đ ê sông và đê biển), tha y đổi cơ cấu m ùa vụ
để hạn chế rủi ro do m ùa lũ của sông m ang lại.
3. Để kh ắc phục tình trạng thiếu nước trong m ùa cạn,
người d ân ở đây đã xây dựng nhiều công trình thuỷ nông,
cung cấp nước tưới để ph ục vụ sản xuất nông ng hiệp.
4. Ví dụ:
- Năm 1108 , đời vua Lý Nhân Tông đã tiến hành đắp đê ở
phường C ơ X á để bảo vệ kinh thành Thăng Long.
- Năm 1248 , vua Trần Thái Tông cho đắp đê ở ha i bên bờ
sông Hồng ở vùng hạ du.
- Thời vua M inh M ạng, Nguyễn C ông Trứ đã có công quai
đê lấn b iển, di dân lập ấp xây dựng nên hai vùng đất m ới
là Tiền Hải (Thái Bình) và Kim S ơn (Ninh Bình).
5. Q uá trình khai khẩn và cải tạo vùng châu thổ sông Cửu
Long:
- Đầu thế kỉ XVI, Đồng bằng sông C ửu Long vẫn còn là
vùng đất khá hoang vu.
thế kỉ XVII, m ột bộ p hận
người Việt b ắt đầu đ ến cư
trú, khai thác thu ỷ hải sản,
lâm sản, trồng lúa,...
- Đến thế kỉ XVIII, hình
thành nên những xóm là ng
trù phú, những cánh đồng
lúa rộng lớn, nh ững vườn
cây trái xanh tốt.
- Ng ười dân còn đào nhiều
kênh m ới để dẫn n ước tưới
tiêu, làm đ ường giao th ông,
phát triển kinh tế, giao lưu
văn hóa,... N ổi tiếng là các
kênh: Vĩnh Tế, Thoại Hà,
Tháp M ười, C hợ Gạo,...
- Trong những năm gần
đây, đ ể ứng phó với biến
đổi kh í hậu và nước biển
dâng , ng ười dân ở đồng
bằng sông C ửu Long đã
tiến hành các g iải pháp
như:
+ Xây các đập ngăn m ặn
xâm nhập vào thời kì m ùa
cạn.
+ Đa dạng cơ cấu cây
trồng, vật nuôi.
+ Tái cơ cấu trong sản
xuất nông nghiệp.
TTrraanngg 110022
- Từ cuối thế kỉ XVI - đầu th ế kỉ XVII, m ột bộ p hận người
V iệt bắt đầu đến cư trú, khai phá vùng đất này. Họ sinh
sống chủ yếu bằng cách khai thác thuỷ hải sản, lâm sản,
trồng lúa,...
- Đến thế kỉ XVIII, người Việt di cư đến đâ y sinh sống đã
khá đông đúc, hình thành nên những xóm làng trù phú,
những cánh đồng lúa rộng lớn, những vườn cây trái xanh
tốt.
- Bên cạnh hệ thống sông , kênh rạch tự nhiên, người dân
còn đào nhiều kênh m ới để dẫn nước tưới tiêu, làm đường
giao thông, p hát triển kinh tế, gia o lưu văn hóa,... Nổi tiếng
là các kênh: Vĩnh Tế, Thoại Hà, Tháp M ười, Chợ G ạo,...
6. Các hoạt động nhằm thích ứng với chế độ nước sông
C ửu Long :
- X ây các đập ng ăn m ặn xâm nhập vào thời kì m ùa cạn;
- Đa dạng cơ cấu cây trồng, vật nuôi, lựa chọn các g iống
m ới phù hợp;
- Tái cơ cấu trong sản xuất nông ngh iệp, phát huy cao
nhấ t những lợi thế của vùng là: trồng lúa, nuôi trồng thuỷ
hải sản, phát triển vườn trồng cây ăn quả ,...
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (15 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
TTrraanngg 110033
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
Ch
ế
đ
ộ
nư
ớ
c
S
ô
ng H
ồ
ng
S
ô
ng C
ử
u Long
M ùa lũ
- Kéo d ài 5 tháng (từ thán g 6
đến tháng 10), chiếm khoảng
75% lưu lượng dòng chảy cả
năm .
- C ác đợt lũ lên nhanh và đột
ngột
- Kéo d ài 5 tháng (từ th áng 7 đến
thá ng 11), chiếm khoảng 80 % lưu
lượng dòn g chảy cả năm .
- Lũ lên và khi rút đều diễn ra chậm .
M ùa cạn
- Kéo dài 7 tháng (từ tháng
11 đến tháng 5 năm sau),
chiếm khoảng 25 % lưu lượng
dòng chảy cả năm .
- Kéo d ài 7 thá ng (từ tháng 12 đến
thá ng 6 năm sau), chiếm khoảng
20% lưu lượng dòng chảy cả năm
2.
- M ột số công trìn h thể hiện lịch sử chế ngự và thích ứng với chế độ nước của cư
dân sông Hồng là:
+ Hệ th ống đê sông Hồng.
+ C ác nhà m áy thủy điện trên lưu vực sông , như: La i Châu, Sơn La, Hòa Bìn h, T uyên
Q uang , Bản C hát, Thác Bà,…
- M ột số công trìn h thể hiện lịch sử chế ngự và thích ứng với chế độ nước của cư
dân sông Cửu Long là:
+ Kênh Vĩnh Tế, kênh Thoại H à, kênh C hợ G ạo, kênh Tháp M ười,…
TTrraanngg 110044
+ Hệ th ống thủy nông Q uản Lộ - Phụ ng H iệp (ở 4 tỉnh: Hậu G iang , Sóc Tră ng, Bạc
Liêu và Cà M au).
+ Hệ th ống thủy lợi ngọt hóa và ngăn m ặn ở tỉnh B ến Tre.
+ C ống đập Ba Lai (xã Thạnh Trị, huyện Bình Đại, tỉnh Bến Tre).
+ Hệ th ống đê biển ở toàn bộ vùng Đồng bằng sông C ửu Long .
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V G V hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đặt câ u h ỏi cho H S:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Internet và thực hiện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau: (chọn nh iệm vụ 1)
+ Hạn chế thiệt hại của lũ lụt hàng năm do sông Hồng g ây ra, đặc biệt vào m ùa
m ưa bão.
+ Làm cho diện tích đất phù sa của Đồng bằng sông Hồng không ng ừng được m ở
rộng về phía biển.
+ Làm cho địa bàn phân bố d ân cư được phủ khắp châu thổ, làn g m ạc trù phú, dân
cư đông đúc.
+ G iúp cho nôn g nghiệp thâm canh, tăng vụ; công nghiệp, dịch vụ ph át triển sôi
động. Nhiều di tích lịch sử, g iá trị văn hoá vật thể và phi vật thể được lưu g iữ và phát
triển.
vùng đất phía trong đê sông Hồng (g ồm các khu đ ất cao và ô trũng)
không được phù sa bồi đắ p hằng năm nên kém m àu m ỡ hơn so với vùng đất p hía
ngoài đê.
* HS còn lại lắng n ghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp b ạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
TTrraanngg 110055
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
CH
Ủ
Đ
Ề
2. B
Ả
O V
Ệ
CH
Ủ
QUY
Ề
N, C
Á
C QUY
Ề
N V
À
L
Ợ
I
Í
CH H
Ợ
P PH
Á
P
C
Ủ
A VI
Ệ
T NAM
Ở
BI
Ể
N
ĐÔ
NG
Phần: Địa lí, Lớp: 8, Thời lượng: dạy 3 tiết
I. M
Ụ
C TI
Ê
U
1. V
ề
ki
ế
n th
ứ
c
- X ác định được vị trí, phạm vi của vùng b iển và h ải đảo VN (theo luật Biển VN).
- Trình bày được những nét ch ính về m ôi trường, tài ngu yên thiên nhiên; phân tích
được những thuận lợi và khó khăn đối với phát triển kinh tế và b ảo vệ chủ quyền, các
quyền và lợi ích hợp pháp của việt nam ở Biển Đông.
- Trình b ày được quá trình xác lập chủ quyền biển đả o của VN trong lịch sử.
2. V
ề
n
ă
ng l
ự
c
- N ăng lực tự học: khai thác được tài liệu phục vụ cho b ài học.
- N ăng lực giao tiếp và hợp tác: làm việc nhóm có hiệu quả.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạ o: biết sử dụng công cụ, phương tiện p hục vụ
bài h ọc, biết phân tích và xử lí tình huống.
- N ăng lực nhận thức khoa học lịch sử và địa lí:
+ Xác định được vị trí, phạm vi của vùng biển và hải đảo VN (th eo luật Biển VN).
+ Trình bày được những nét chính về m ôi trường, tài nguyên thiên nhiên; p hân tích
được những thuận lợi và khó khăn đối với phát triển kinh tế và b ảo vệ chủ quyền, các
quyền và lợi ích hợp pháp của việt nam ở Biển Đông.
+ Trình b ày được quá trình xác lập chủ quyền biển đảo của VN trong lịch sử.
- N ăng lực tìm hiểu lịc sử và địa lí:
+ Khai thác kênh hình và kênh chữ trong SGK từ tr1 56-162..
+ Q uan sát bản đồ hình 11.1 SG K tr13 7 để xác định vị trí, p hạm vi vùng biển và hải đảo
V N.
- Năng lực vậ n d ụng tri thức địa lí giải quyết m ột số vấn đề thực tiễn: Sưu tầm tư liệu
và viết đoạn văn (khoảng 10 câu) tuyên truyền về chủ quyền b iển đảo của V iệt Nam .
3. V
ề
ph
ẩ
m ch
ấ
t:
ý thức học tập nghiêm tú c, ý thức giữ gìn và b ảo vệ chủ quyền biển –
đả o VN .
II. THI
Ế
T B
Ị
D
Ạ
Y H
Ọ
C V
À
H
Ọ
C LI
Ệ
U
1. Gi
á
o vi
ê
n (GV)
- K HBD, SG K, sách giáo viên (SG V), Atlat Đ LVN.
- Hình 11.1. Bản đồ các nước có chung Biển Đông, hình 2 .1. M ột số hoạt động kinh tế
biển ở VN, hình 2.2 . Tem in hình Đội Hoàng Sa, hình 2.3 . Đảo Trường Sa lớn và các hình
ảnh phóng to.
TTrraanngg 110066
- Phiếu học tập, bảng p hụ ghi câu hỏi thảo luận nhóm và bảng nhóm cho HS trả lời.
2. H
ọ
c sinh (HS):
SG K, vở ghi, Atlat ĐLV N.
III. TI
Ế
N TR
Ì
NH D
Ạ
Y H
Ọ
C
1. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 1: Kh
ở
i đ
ộ
ng (10 ph
ú
t)
Tạo tình huống g iữa cái đã biết và chưa b iết nhằm tạo hứng thú học tập
cho HS.
G V cho HS nghe lời bài hát “Hành trình trên đất p hù sa” do nhạc sĩ
Th anh Sơn sáng tác.
:
HS đoán được tên b ài hát “Hành trình trên đất phù sa” và vùng, m iền
được nói đ ến d o GV đặt ra.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV cho HS n ghe lời b ài hát bài hát “N ơi đảo xa” do nhạc sĩ Thế Song sáng tác.
“Nơi anh đến là biển xa
Nơi anh tới ngoài đảo xa
Từ m ảnh đất quê ta
Giữa đại dươ‑ng
M ang tình thươ‑ng quê nhà
Đây Trường Sa kia Hoàng Sa
N gàn bão tố p hong b a
Ta vượt qua vượt qua
Lướt sóng con tàu
M ang tín hiệu trong đất liền
M ắt em nhìn theo con tàu đi xa m ãi
G iữa nơi biển khơi
Đang nở rộ ngàn bông hoa sa n hô
C ánh hoa đỏ thắm
Bao hy vọng anh gửi về tặng em
Ơ i ánh m ắt em yêu như‑ b iển xanh
Như‑ trời xanh trong nắng m ới
Nhớ cả dáng h ình em
M ùa gặt nặng đôi vai
Sóng ru m ối tình
TTrraanngg 110077
Đời thủy thủ càng thêm vui
Đây con tàu xa khơi
Đây con tàu xa khơi
Vầng trăng sáng trên biển xa
Vầng trăng sáng ngoài đả o xa
Vẳng nghe tiếng ng ân nga
Ru lòng ta bao lời ca quê nhà
Đây Trường Sa kia Hoàng Sa
Q uần đảo tím h iên ngang
Thiên hùng ca ngời sáng
Tháng năm con tàu
Quen sóng cả quen gió biển
N ước da m àu nắng
Tươi giòn thêm ánh thép
C ánh chim hải â u bốn m ùa
Về cùng anh vui ra khơi
Cánh hoa biển trắng
Là kỷ niệm anh gửi về tặng em
Đây súng khoác trên vai
Trăng đầu núi soi hình anh đang đứng đó
Nh ắn về đất liền
C ánh buồm chở đầy tin yêu
Sóng ru m ối tình
Đời thủy thủ càng thêm yêu
Đây con tàu xa khơi
Đây con tàu xa khơi
Ơ i ánh m ắt em yêu như‑ b iển xanh
Như‑ trời xanh trong nắng m ới
Nhớ cả dáng h ình em
M ùa gặt nặng đôi vai
TTrraanngg 110088
Sóng ru m ối tình
Đời thủy thủ càng thêm vui
Đây con tàu xa khơi
Đây con tàu xa khơi
Đây con tàu xa khơi”
Đây con tàu xa khơi
* Sau khi H S nghe bài h át, GV yêu cầu H S ch o biết tên bài hát?
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS ng he lời bài hát và sự hiểu b iết của bản thân, suy ng hĩa để trả lời câu hỏi.
* GV quan sát, đánh giá thái độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của H S.
Bư
ớ
c 3: B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n
:
* Sau khi HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của m ình: tên bài
hát: “Nơi đảo xa”
* HS khác lắng ng he, b ổ su ng, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4. GV d
ẫ
n d
ắ
t v
à
o n
ộ
i dung b
à
i m
ớ
i
: Lời bài hát “N ơi đảo xa” không chỉ thể hiện
chủ quyền thiêng liêng đối với 2 quần đảo Hoà ng Sa và Trường Sa của Tổ quốc m à còn
như m ột biểu tượng, thể h iện sự trân trọng, lòng biết ơn đối với các thế h ệ đi trước đã hy
sinh để bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc. Vậy quá trình xác lập chủ quyền biển
đả o của Việt Nam trong lịch sử diễn ra như thế nào? Để biết được điều này, lớp chúng ta
cùng tìm hiểu qua bà i học hôm nay.
2. Ho
ạ
t đ
ộ
ng 2: H
ì
nh th
à
nh ki
ế
n th
ứ
c (105 ph
ú
t)
:
HS xác định được vị trí, phạm vi của vùng biển và hả i đảo VN (theo
luật Biển V N).
:
Dựa vào hình 11.1 SGK tr137 và Atlat Đ LVN, b ảng số liệu kết hợp
kênh chữ SGK tr156, 157 suy ng hĩ cá nhân đ ể trả lời các câu hỏi của GV.
TTrraanngg 110099
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục I SG K.
* GV treo hình 11.1 lên b ảng.
* G V yêu cầu HS quan sát hình 11 .1, bảng số liệu SG K và
thông tin trong bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sa u:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát bản đồ hình 1 1.1, bảng số liệu SG K và đọc
kênh chữ trong SGK , su y nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
I. V
ị
tr
í
, ph
ạ
m vi c
á
c v
ù
ng
bi
ể
n v
à
h
ả
i đ
ả
o Vi
ệ
t Nam
- Vùng biển Việt Nam có
diện tích khoảng 1 triệu
km
2
, là m ột bộ phận của
Biển Đông.
- Vùng b iển Việt N am bao
gồm nội thủy, lãnh hải,
vùng tiếp g iáp lãnh hải,
vùng đặc quyền kinh tế và
thềm lục địa thu ộc chủ
quyền, quyền chủ quyền và
quyền tài phán quốc gia
của Việt Nam .
- Bạch Long V ĩ (Hải Phòng),
Cá t Hải (Hải Phòng), Cô
Tô (Quảng Ninh), C ôn Đảo
(Bà Rịa - V ũng Tàu), Cồn
Cỏ (Q uảng Trị), Hoàng Sa
(Đ à Nẵ ng), Kiên Hải (Kiên
Gian g), Lý Sơn (Quảng
Ngãi), Phú Quý (B ình
Thuận), Phú Q uốc (Kiên
Gian g), Trường Sa (Khánh
Hòa), V ân Đồn (Quảng
Ninh).
TTrraanngg 111100
1. Vùng biển Việt Nam có diện tích khoảng 1 triệu km
2
, là
m ột bộ phậ n của Biển Đông . Biển nước ta tiếp g iáp với
vùng biển của các nước Trung Q uốc, P hi-lip -p in,
In-đô-nê-xia, B ờ-ru-nây, M a-lay-xia, Xing-ga-po, Thái Lan,
C am -pu-chia.
2. Vùng biển Việt Nam b ao g ồm nội thủy, lã nh hải, vùng
tiếp g iáp lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa
thuộc chủ qu yền, qu yền chủ quyền và quyền tài phán
quốc gia của Việt Nam .
3. HS n êu tên và xác đ ịnh các hu yện đảo của Việt N am :
- H uyện đả o Bạch Long Vĩ (Hải Ph òng).
- H uyện đả o C át Hải (Hải Phòng).
- H uyện đả o C ô Tô (Q uảng Ninh).
- H uyện đả o C ôn Đảo (Bà Rịa - Vũng Tàu).
- H uyện đả o C ồn Cỏ (Q uảng Trị).
- H uyện đả o H oàng Sa (Đà Nẵng).
- H uyện đả o Kiên H ải (Kiên G iang).
- H uyện đả o Lý Sơn (Qu ảng N gãi).
- P hú Q uý (Bình Thuận ).
- P hú Q uốc (Kiên G iang).
- Trường Sa (Khánh Hòa).
- V ân Đồn (Quảng Ninh).
4.
- Vùng biển và hải đảo Việt Nam còn có vị trí chiến lược
do nằm trên đường hàng hải và hàng không quốc tế hoạt
động rất nhộn nhịp, nối liền các quốc gia ở khu vực Đông
N am Á, châu Á và các châu lục khác.
- Vùng biển và hải đảo nước ta tạo điều kiện thuận lợi cho
việc kết nối giữa cá c vùng lãnh thổ trong nước, cho việc
TTrraanngg 111111
giao thương m ở đ ường ra Biển Đông của m ột số nước và
khu vực xung qu anh.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
HS trình bày được những nét chính về m ôi trường , tài nguyên th iên
nhiên.
:
Q uan sát kênh chữ SG K tr157, 158 và các hình ảnh, suy nghĩ cá
nhâ n để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục II SGK.
* G V yêu cầu HS dựa vào thông tin trong bày, lần lượt trả
lời các câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
II.
Đ
ặ
c đi
ể
m m
ô
i trư
ờ
ng v
à
t
à
i nguy
ê
n bi
ể
n, đ
ả
o VN
- M ôi trường biển đảo
nước ta có đặc điểm đặc
trưng là nước biển sạch và
không khí trong lành.
- H iện na y, ở m ột số nơi đã
xảy ra hiện tượng sạt lở bờ
biển, tăng lượng chất thải
gây ô nhiễm m ôi trường,
suy giảm hệ sinh thái biển.
- Rất phong phú và đa
TTrraanngg 111122
* HS đọc kênh chữ trong SG K, suy nghĩ để trả lời câ u hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1.
- M ôi trường biển đảo nước ta có đặc điểm đ ặc trưng là
nước b iển sạch và không khí trong lành.
- C ác chỉ số về chất lượng m ôi trường biển đảo đều n ằm
trong g iới hạn cho phép của T iêu chuẩn m ôi trường Việt
N am hiện hành (tính đ ến năm 2021).
2.
- Hiện nay, ở m ột số nơi đã xảy ra hiện tượng sạt lở bờ
biển, tăng lượng chất thải g ây ô nhiễm m ôi trường, suy
giảm hệ sinh thái biển.
- Ng uyên nhân: sự gia tăng các nguồn thải từ đ ất liền, tình
trạng xả th ải ra biển chưa qua xử lí; các hệ sinh thái biển
đa ng bị khai thác quá m ức, thiếu tính bền vững dẫn đến
tình trạng suy g iảm đ a dạng sinh học,...
3. Hậu quả: Phá hoại m ôi trường sống của sin h vật, làm
tuyệt chủng m ột số loại hản sản, sinh vật gần bờ. G ây m ất
m ỹ quan, ảnh hưởng lớn đến ngành du lịch.
4. Biện pháp: trồng và bảo vệ rừng ng ập m ặn, bảo vệ rạn
san hô, cải thiện tình trạng ô nhiễm ven bờ,...
5.
- Vùng biển và hải đảo nước ta có ng uồn tài ngu yên khá
phong phú và đa dạng.
- Cá c tài nguyên sinh vật và tài ng uyên phi sinh vật; trong
đó tài nguyên dầu m ỏ, khí đốt và khoáng sản rắn (sắt,
ti-tan, cát) là tài nguyên cạn kiệt, không có khả năng phục
dạng .
- C ác tài nguyên sinh vật
và tài nguyên phi sinh vật;
trong đó tài nguyên dầu
m ỏ, khí đốt và khoáng sản
rắn (sắt, ti-tan, cát) là tài
nguyên cạn kiệt, kh ông có
khả năng phục hồi.
TTrraanngg 111133
hồi.
6. Tài nguyên biển đảo Việt Nam chịu sự tác động m ạnh
bởi các hoạt động khai thác của con người. T ài nguyên
biển đảo không phải là vô tận. Việc g ây ô nhiễm m ôi
trường và khai thác không hợp lí tài nguyên đã làm suy
giảm , cạn kiệt các tài nguyên biển đảo.
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
:
H S phân tích được những thuận lợi và khó khăn đối với phát triển
kinh tế và bảo vệ chủ quyền, các quyền và lợi ích hợp pháp của Việt Nam ở Biển Đông.
:
Quan sát hình 2.1 kết hợp kênh chữ SG K tr158 , 15 9 suy ng hĩ, thảo
luận nhóm để trả lời các câu hỏi của G V.
TTrraanngg 111144
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục III SG K.
* GV chia lớp làm 8 nhóm , m ỗi nhóm từ 4 đến 6 em , yêu
cầu HS, yêu cầu d ựa vào thông tin trong bày, thảo luận
nhóm tron g 5 phút để trả lời các câu hỏi theo phiếu học
tập sau:
1. Nhóm 1, 2, 3, 4 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
2. Nhóm 5, 6, 7, 8 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
III. Nh
ữ
ng thu
ậ
n l
ợ
i v
à
kh
ó
kh
ă
n đ
ố
i v
ớ
i ph
á
t tri
ể
n
kinh t
ế
v
à
b
ả
o v
ệ
ch
ủ
quy
ề
n, c
á
c quy
ề
n v
à
l
ợ
i
í
ch h
ợ
p ph
á
p c
ủ
a Vi
ệ
t
Nam
ở
Bi
ể
n
Đ
ô
ng
- Thuận lợi: nguồn tài
nguyên đa dạng, p hong
phú tạo điều kiện đ ể p hát
triển tổng hợp các ng ành
kinh tế biển: giao thông
vận tải b iển , kha i thác
khoáng sản, làm m uối,
khai thác và nuôi trồng
thuỷ sản, du lịch b iển,....
- Khó kh ăn:
+ Thiên tai, đặc biệt là bão,
áp thấp nhiệt đới.
+ Tình trạng ô nhiễm m ôi
trường biển, sự suy giảm
đa dạng sinh h ọc và cạn
kiệt nguồn tài ng uyên biển.
- Thuận lợi:
+ Công ước của Liên hợp
quốc về Luật Biển 1982 là
cơ sở pháp lí để các quốc
TTrraanngg 111155
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS đọc kênh chữ SG K tr1 66, 1 67, suy ng hĩ, thảo luận
nhóm để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi nhóm HS có sản phẩm , G V cho các nhóm HS
trình bày sản phẩm của m ình, đại diện nhóm 1 , 5 lên
thuyết trình câu trả lời trước lớp:
1. Nhóm 1 – phiếu học tập số 1
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
Giao thông vận tải b iển, khai thác
khoáng sản, làm m uối, khai thác và
nuôi trồng thuỷ sả n, d u lịch biển,....
- Giao thôn g vận tải biển: nhiều
cảng nước sâu, lại nằm trên con
đường hàng hải quốc tế quan trọng,
nối liền Thái B ình Dương với Ấ n Đ ộ
Dương.
- D u lịch biển: Các b ãi biển đẹp , các
gia khẳng định và bảo vệ
chủ quyền, các quyền và
lợi ích hợp p háp trên biển.
+ Nước ta đã ban hành
Luật biển Việt Nam , th am
gia xây dựng và thực thi
Bộ quy tắc ứng xử Biển
Đông.
+ M ôi trường và tài nguyên
biển đảo nước ta rất
phong phú và đa dạng.
+ Tình hình an nin h, chính
trị của các nước Đông
Nam Á ngày càng ổn định.
- K hó khăn: tồn tại m ột số
vấn đ ề vi phạm chủ quyền,
tranh chấp chủ quyền giữa
m ột số quốc gia trong khu
vực.
TTrraanngg 111166
vườn quốc gia và khu dự trữ sinh
quyển ở ven biển, trên các đảo,... kết
hợp với khí hậu thuận lợi, nước biển
ấm .
- Khai thá c, nuôi trồng thuỷ sản và
khai thác khoáng sản: Vùng biển
Việt Nam có nguồn tài nguyên sinh
vật, khoáng sản p hong phú đã tạo
nguồn lợi lớn cho việc kh ai thác và
nuôi trồng thuỷ sản, khai thác dầu
m ỏ, khí đốt, cá t,...
- Phát triển nghề m uối: Nước biển có
độ m uối cao, b iển nhiệt đới ấm
quanh năm và nhiều ánh sáng.
- Vùng biển đảo Việt Nam có nhiều
thiên tai, đ ặc biệt là b ão, áp th ấp
nhiệt đới có sức tàn phá lớn gây
nhiều thiệt hại cho việc đánh bắt,
nuôi trồng th uỷ hải sản, giao thông
và du lịch biển.
- Tình trạng ô nhiễm m ôi trường biển,
sự suy giảm đa dạng sinh học và
cạn kiệt ng uồn tài nguyên b iển cũ ng
gây trở ngại cho việc khai th ác tài
nguyên, phát triển kinh tế - xã hội
bền vững.
2. Nhóm 5 – phiếu học tập số 2
Ph
ầ
n c
â
u h
ỏ
i
Ph
ầ
n tr
ả
l
ờ
i
TTrraanngg 111177
- Công ước của Liên hợp quốc về
Luật Biển 1982 là cơ sở pháp lí để
các quốc gia khẳng định và b ảo vệ
chủ qu yền, các quyền và lợi ích hợp
pháp trên biển.
- Nước ta đ ã ban hành Luật biển Việt
Nam , tham gia xây dựng và thực thi
Bộ quy tắc ứng xử Biển Đ ông.
- M ôi trường và tài nguyên biển đ ảo
nước ta rất phong p hú và đa dạng,
tình hình an ninh, chính trị của các
nước Đông N am Á ngày càng ổn
định.
- Biển Đông là khu vực rộng lớn, có
liên quan tới nhiều quốc gia. Hiện
nay, vẫn còn tồn tại m ột số vấn đề vi
phạm chủ quyền, tranh chấp chủ
quyền giữa m ột số quốc gia trong
khu vực.
- Tình trạng kh ai thác hải sản trái
phép, vận chuyển hàng lậu, gây ô
nhiễm m ôi trường, làm giảm đa
dạng sinh học vẫn còn diễn ra.
- M ôi trường sống trên các đảo khắc
nghiệt, thiên tai và thời tiết xấu gây
trở ng ại cho phát triển các ngành
kinh tế b iển.
* HS các nhóm còn lại lắ ng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản
phẩm giúp nhóm bạn và sản phẩm của nhóm m ình.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
TTrraanngg 111188
:
HS trình b ày được qúa trình xác lập chủ quyền b iển đả o trong lịch sử
V iệt Nam .
:
Dựa vào hình 2.2 , hình 2.3 và kênh chữ SG K tr160-16 2 suy nghĩ cá
nhâ n để trả lời các câu hỏi của G V.
trả lời được các câu hỏi của G V.
Ho
ạ
t đ
ộ
ng c
ủ
a GV v
à
HS
N
ộ
i dung ghi b
à
i
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
* GV gọi HS đọc nội d ung m ục IV SG K.
* G V yêu cầu HS dựa vào hình 2 .2, 2.3 và thông tin trong
bày, lần lượt trả lời các câu hỏi sau:
IV. Q
ú
a tr
ì
nh x
á
c l
ậ
p ch
ủ
quy
ề
n bi
ể
n đ
ả
o trong l
ị
ch
s
ử
Vi
ệ
t Nam
+ Từ thế kỉ XVII, chúa
Nguyễn đã cho lập hải đội
Hoàng Sa (sau này lập
thêm đội Bắc H ải) và tiếp
tục được duy trì d ưới thời
Tây Sơn.
+ Dưới triều Ng uyễn, hoạt
động xác lập chủ quyền ở
quần đ ảo H oàng Sa và
quần đảo Trường Sa đã
diễn ra với các hìn h thức
và biện phá p như: kiểm tra ,
kiểm soát, kha i thác sản
TTrraanngg 111199
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS quan sát hình 2.2, 2.3 và đọc kênh chữ trong SG K,
suy nghĩ để trả lời câu hỏi.
* G V quan sát, trợ giúp HS khi có yêu cầu. Đánh giá thái
độ và khả năng thực hiện nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sa u khi cá nhân HS có sản p hẩm , G V lần lượt gọi HS
trình bày sản phẩm củ a m ình:
1.
- Thế kỉ XV - XVI: quần đảo Hoàng S a và quần đảo Trường
Sa thuộc phủ Tư Ng hĩa (Q uảng Ng ãi) của thừa tuyên
Q uảng Nam , sau là p hủ Q uảng Ngãi rồi tỉnh Q uảng Ng ãi.
- Th ời Pháp thuộc, năm 1933, Pháp đã sáp nhập qu ần đảo
Trường Sa vào tỉnh Bà Rịa (Nam K ỳ) và năm 1938 đã
thành lập đơn vị hành chính ở Hoàng Sa thuộc tỉnh Thừa
Th iên.
- Năm 19 56, C hính quyền Sài Gòn quyết định quần đảo
Trường Sa th uộc tỉnh Phước Tuy và năm 1961 , chuyển
quần đảo Hoàng S a từ tỉnh T hừa Thiên và o tỉnh Quảng
N am .
- Sau khi nước V iệt Nam thống nhất, năm 1 982, chính phủ
V iệt Nam thành lập Huyện đảo H oàng Sa (trực thuộc tỉnh
Q uảng Na m - Đà N ẵng) và huyện đảo Trường Sa (trực
thuộc tỉnh Đồng Nai).
- H iện nay, huyện đ ảo H oàng Sa thuộc thàn h phố Đà Nẵng,
huyện đ ảo Trường Sa th uộc tỉnh Khánh Hòa.
2. G iai đoạn từ thế kỉ XVII đến trước năm 1 884:
vật biển,…
+ Từ năm 18 84 đến n ăm
1945, chính quyền thuộc
địa Pháp khẳ ng định chủ
quyền của Việt N am đối
với quần đảo Hoàng Sa và
quần đảo Trường Sa,
thông qua m ột số hoạt
động như: d ựng cột m ốc
chủ quyền, xây d ựng hải
đăng, trạm khí tượng, …
+ Sau Chiến tranh thế g iới
thứ ha i (1945 ), C hính phủ
Pháp tiếp tục thực hiện
quyền quả n lí đối với quần
đảo H oàng Sa và quần
đảo T rường Sa.
+ Theo H iệp định Ê-ly-dê
ngày 8/3/1949 , P háp bắt
đầu quá trình chuyển giao
quyền kiểm soát hai quần
đảo này cho Chín h phủ
Quốc gia Việt Nam do Bảo
Đại đứng đầu.
+ Sau khi Pháp rút khỏi
Đông D ương, quần đảo
Hoàng Sa và quần đảo
Trường Sa được đặt dưới
sự quản lí của chính quyền
Việt Nam Cộng hòa.
+ Chín h quyền Việt N am
Cộng hòa đã liên tục thực
thi chủ quyền của Việt
Nam ở 2 quần đảo này
TTrraanngg 112200
- Từ thế kỉ XVII, chú a N guyễn đã cho lập h ải đội H oàng Sa
(sau này lập thêm đội Bắc H ải) để thực hiện các nhiệm vụ:
khai thác sản vật, thu lượm hàng hóa từ tàu thuyền bị
đắ m và kiểm soát, thực thi chủ quyền ở quần đảo Hoàng
Sa và quần đ ảo Trường Sa.
- Hoạt động của các hải đ ội Hoàng Sa và Bắc Hải tiếp tục
được duy trì dưới thời Tây Sơn. Dưới triều Nguyễn, các đội
H oàng Sa, Bắc Hải đã được tái lập (1803). Thời vua M inh
M ạng (18 20 - 1841), hoạt động xác lập chủ quyền ở quần
đả o Hoàng Sa và quần đảo Trường Sa đã diễn ra với các
hình thức và biện pháp như: kiểm tra, kiểm soát, khai thác
sản vật b iển, tổ chức thu thuế và cứu hộ tàu bị nạn, khảo
sát đo vẽ b ản đồ, dựng m iếu thờ, lập bia ch ủ quyền,...
3. G iai đoạn từ năm 1 884 đến năm 1 954:
- Từ năm 1 884 đến năm 19 45, chính quyền thuộc địa
P háp đại diện quyền lợi của Việt Nam trong quan hệ đối
ngoại, luôn khẳ ng định chủ quyền của Việt Nam đối với
quần đảo Hoàn g Sa và quần đảo Trườn g Sa, thông qua
m ột số hoạt động nh ư: dựng cột m ốc chủ quyền, xây
dựng hải đăng, trạm khí tượng, trạm vô tuyến điện và thực
hiện n hiều cuộc kh ảo sát khoa học,…
- Sau C hiến tranh thế giới thứ h ai (19 45), C hính phủ Pháp
tiếp tục thực hiện quyền quản lí đối với quần đảo Hoàng
Sa và quần đ ảo Trường Sa.
- Th eo Hiệp định Ê-ly-dê ngày 8/3/19 49, Pháp bắt đầu quá
trình chuyển giao quyền kiểm soát h ai quần đảo này cho
C hính phủ Quốc gia Việt Nam do Bảo Đại đứng đ ầu.
4. G iai đoạn từ năm 1 954 đến năm 1 975:
- Sau khi Pháp rút khỏi Đông Dương theo thoả thuận của
H iệp định G iơnevơ năm 1954 , quần đảo Hoàng S a và
quần đảo Trường Sa được đặt d ưới sự quản lí của chính
quyền Việt Nam C ộng hòa.
- C hính quyền Việt Nam Cộng hòa đã liên tục thực thi chủ
quyền của V iệt N am ở 2 quần đả o này thông qua việc:
ban hành các văn bản hành chính nhà nước; cử quân đồn
thông qua việc: ban hành
các văn b ản hành chính
nhà nước; cử quân đồn trú,
dựng bia chủ quyền, treo
cờ trên các đảo chính…
+ Trong giai đoạn 1 954 -
1975, quần đ ảo Hoàng Sa
thuộc tỉnh Quảng N am và
quần đ ảo Trường Sa thu ộc
tỉnh Tuy Phước (tỉnh Bà
Rịa – Vũng Tàu ngày nay).
nh à nước Việt
Nam tiếp tục thực hiện
quyền qu ản lí hành chính
và đấu tranh về pháp lí,
ngoại giao để khẳng định
chủ quyền của Việt N am
đối với quần đảo Hoàng
Sa và quần đảo T rường Sa.
TTrraanngg 112211
trú, dựng b ia chủ qu yền, treo cờ trên các đảo chính…
+ Trong g iai đoạn 1954 - 1975, về m ặt hành chính, quần
đả o Hoàng Sa thuộc tỉnh Q uảng N am và quần đảo
Trường Sa thuộc tỉnh Tuy Phước (tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu
ngày nay).
5. G iai đoạn từ năm 1 975 đến nay:
- Th áng 4/1975, lực lượng hải qu ân Q uân G iải phón g m iền
N am V iệt Nam p hối hợp cùng lực lượng đặc công Q uân
khu 5 tiến hành g iải phóng quần đảo T rường Sa.
- Sau C hiến dịch Hồ C hí M inh năm 1975, nhà nước Việt
N am Dân chủ C ộng hòa (từ năm 197 6 là N hà nước C ộng
hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ) thực hiện quyền quản lí
hàn h chính và đấu tranh về pháp lí, ngoại giao để khẳng
định chủ quyền của Việt Nam đối với quần đảo Hoàng Sa
và quần đảo Trường Sa .
* HS khác lắng nghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp
bạn và sản phẩm của cá nhân.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đá nh giá
kết quả hoạt động của HS và chốt lại nội dung chuẩn kiến
thức cần đạt.
3. Ho
ạ
t đ
ộ
ng luy
ệ
n t
ậ
p (15 ph
ú
t)
Nhằm củng cố, hệ thống h óa, hoà n thiện kiến thức m ới m à HS đã
được lĩnh hội ở hoạt động hình thành kiến thức.
:
G V giao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
thành b ài tập. Trong qu á trình làm việc HS có thể tra o đổi với bạn.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V yêu cầu HS dựa và o kiến thức đã học, h ãy trả lời cá c câu hỏi sau:
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
* HS d ựa vào kiến thức đã học, suy nghĩ, trao đổi với bạn để trả lời câu hỏi.
TTrraanngg 112222
* G V quan sát, trợ giú p HS khi có yêu cầu. Đá nh giá thái đ ộ và khả năng thực h iện
nhiệm vụ học tập của HS.
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình:
1.
- Đ ặc điểm m ôi trường :
+ Nước b iển sạch và không khí trong lành.
+ M ôi trường b iển đảo rất nhạy cảm với các tác động của con người.
+ Hiện nay, ở m ột số nơi đã xảy ra hiện tượng sạt lở bờ biển, tăng lượng chất thải
gây ô nhiễm m ôi trường, suy giảm hệ sinh thái biển.
- Đ ặc điểm tài nguyên:
+ Tài nguyên rất phong p hú, đa dạng, tiêu biểu cho vùng biển nh iệt đới.
+ Ng uồn tài nguyên tập trung chủ yếu trong vùng biển đảo ven bờ và thềm lục địa.
+ C hịu sự tác động m ạnh bởi các h oạt động khai thác của con người.
TTrraanngg 112233
2.
TTrraanngg 112244
* HS còn lại lắn g ng he, b ổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp bạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
4. Ho
ạ
t đ
ộ
ng v
ậ
n d
ụ
ng (5 ph
ú
t)
Vận dụng kiến thức m ới m à H S đ ã được lĩnh hội để giải quyết những
vấn đề m ới trong h ọc tập.
:
G V hướng dẫ n HS làm b ài tập ở nhà.
trả lời được câu hỏi m à G V giao.
Bư
ớ
c 1. Giao nhi
ệ
m v
ụ
:
G V đ ặt câu hỏi cho H S:
H oạt động này nếu còn thời g ian G V hướn g d ẫn HS làm việc ở lớp , nếu không còn
thời gian thì hướng dẫn học sinh làm việc ở nhà.
Bư
ớ
c 2. HS th
ự
c hi
ệ
n nhi
ệ
m v
ụ
:
HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện
nhiệm vụ ở nhà .
Bư
ớ
c 3. B
á
o c
á
o k
ế
t qu
ả
v
à
trao đ
ổ
i, th
ả
o lu
ậ
n:
* Sau khi cá nhân HS có sản phẩm , GV lần lượt gọi HS trình bày sản p hẩm của
m ình vào tiết học sau:
Biển đảo là m ột p hần m á u thịt thiêng liêng của Tổ quốc V iệt Nam . Q uá trình khai
thác và xác lập quyền, ch ủ quyền biển đảo đã được cha ông ta nối tiếp nha u thực
hiện qua hàng ngàn năm lịch sử. Việc b ảo vệ chủ quyền b iển đảo luôn là trách nhiệm
lớn lao trong công cuộc dựng nước và giữ nước của dân tộc ta.
M ỗi người d ân Việt hãy luôn tự hào, hãy luôn cố gắng gìn giữ và bảo vệ chủ
quyền biển đảo bằng những việc làm thiết thực, p hù hợp, ví dụ như: cách học tập tốt,
lao động tốt, trở thành m ột người côn g dân tốt để cống hiến tài, đức của m ình góp
phần xây dựng cho đất nước ngày càng giàu, m ạnh hơn. Hãy cùng chung tay ủng hộ
sức người sức của, hướng triệu trái tim về biển đảo để lắn g nghe: “Tổ Q uốc gọi tên
m ình”.
TTrraanngg 112255
* HS còn lại lắng n ghe, bổ sung, chỉnh sửa sản phẩm giúp b ạn và sản phẩm của cá
nhâ n.
Bư
ớ
c 4.
Đá
nh gi
á
:
G V đ ánh giá tinh thần thái độ học tập của HS, đánh giá kết quả hoạt động của HS.
H
Ế
T

Preview text:

BÀI 7. THỦY VĂN VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 4 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- X á c đ ịn h đ ư ợc trên b ả n đ ồ lư u v ực c ủ a cá c h ệ th ố n g sôn g lớ n .
- P h â n tích đ ư ợc đ ặ c đ iểm m ạ n g lướ i sô n g v à c h ế đ ộ n ư ớc sôn g củ a m ột số h ệ th ốn g sô n g lớ n .
- P h â n tíc h đ ư ợc v a i trò củ a h ồ, đ ầ m và n ướ c n gầ m đ ối vớ i sả n xu ấ t và sin h h o ạ t.
- L ấ y ví d ụ ch ứ n g m in h đ ư ợc tầ m q u a n trọn g củ a v iệ c sử d ụ n g tổn g h ợ p tà i n gu yê n
n ư ớ c ở m ột lưu vự c sôn g . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí:
+ X á c đ ịn h đ ượ c trê n b ả n đ ồ lư u v ực củ a cá c h ệ th ố n g sôn g lớ n .
+ P h â n tíc h đ ư ợc đ ặ c đ iể m m ạ n g lướ i sô n g và ch ế đ ộ n ướ c sôn g c ủ a m ộ t số h ệ th ố n g sô n g lớ n .
+ P h â n tíc h đ ư ợc v a i trò c ủ a h ồ , đ ầ m và n ư ớ c n g ầ m đ ối vớ i sả n x u ấ t và sin h h o ạ t.
+ L ấ y v í dụ ch ứ n g m in h đ ư ợc tầ m qu a n trọ n g củ a việc sử d ụ n g tổ n g h ợ p tà i n gu yê n
n ư ớ c ở m ột lưu vự c sôn g .
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 1 4-12 0 .
+ S ử d ụ n g cá c bả n đ ồ: h ìn h 7 .1 S G K tr1 15 đ ể x á c đ ịn h c á c lưu v ự c sô n g ch ín h .
+ S ử d ụ n g bả n g 7 S G K tr1 16 đ ể xá c đ ịn h đ ộ dà i, diện tíc h lưu v ực , lư ợn g dò n g c h ả y v à
m ù a lũ củ a m ột số h ệ th ốn g sô n g lớn .
- N ă n g lực vậ n dụ n g tri th ức đ ịa lí g iả i qu yế t m ột số v ấ n đ ề th ự c tiễ n : k ể tê n v à trìn h
b à y v a i trò c ủ a m ộ t h ồ tự n h iê n h o ặ c h ồ n h â n tạ o m à em biết ở đ ịa ph ư ơn g e m h oặ c n ư ớ c ta .
3. Về phẩm chất: ý thức học tập ng hiêm túc, ý th ức sử d ụng tiết kiệm và bả o vệ sự
tro n g sạ c h c ủ a n g u ồn n ướ c sôn g , h ồ, đ ầ m , n ướ c n gầ m .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), Atla t Đ ịa lí V N .
- H ìn h 7.1 . B ả n đ ồ lư u vự c cá c h ệ th ốn g sôn g V N , bả n g 7 . M ột số h ệ th ố n g sô n g lớn ở
V N , h ìn h 7.2 . M ộ t đ o ạ n sôn g L ô, h ìn h 7 .3. M ộ t đ o ạ n sô n g T h u B ồn , h ìn h 7.4 . H oạ t đ ộn g Trang 1
d u lịc h trê n h ồ B a B ể, h ìn h 7 .5 . M ột số h oạ t đ ộ n g sử dụ n g tổ n g h ợ p n ư ớc th u ộc lưu v ực
sô n g Đ à h o ặ c cá c h ìn h ả n h tư ơn g tự p h ó n g to.
- P h iế u h ọ c tậ p, b ả n g ph ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h ó m và b ả n g n h óm c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi, A tlat Địa lí VN. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V c h o H S c h ơi trò c h ơi “Đ ố e m vă n h ó a ”
: HS g iải được trò chơi “Đ ố em văn hóa” G V đặt ra. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V lầ n lư ợ t đ ặ t cá c c â u đ ố về tê n sô n g ch o H S trả lời:
1 . S ô n g g ì đ ỏ n ặ n g p h ù sa ?
2 . S ô n g g ì lạ i đ ư ợc h ó a ra ch ín rồ n g?
3 . Là n g q u a n h ọ c ó c o n sôn g , H ỏ i d òn g sô n g ấ y là sô n g tên gì?
4 . S ô n g tên xa n h b iế t sô n g ch i?
5 . S ô n g g ì tiế n g v ó n gự a p h i v a n g trờ i?
6 . S ô n g g ì c h ẳ n g th ể n ổ i lê n . B ở i tê n c ủ a n ó gắ n liề n d ướ i sâ u
7 . H a i dò n g sôn g trướ c sôn g sa u . H ỏ i h a i dò n g sôn g ấ y ở đ â u ? S ôn g n à o ?
8 . S ô n g n à o n ơ i ấ y són g trà o. V ạ n qu â n N a m H á n ta đ à o m ồ ch ô n ?
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S n g h e c â u đ ố v à sự h iể u biết củ a bả n th â n , su y n g h ĩa đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : 1 . S ô n g H ồn g 2 . S ô n g C ử u Lo n g . 3 . S ô n g C ầ u . 4 . S ô n g L a m . 5 . S ô n g M ã . 6 . S ô n g Đ á y.
7 . S ô n g T iền , sô n g H ậ u .
8 . S ô n g B ạ ch Đ ằ n g.
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Q ua những câu đ ố trên p hần nào đ ã p hản
á n h đ ư ợc V iệt N a m là m ộ t tro n g n h ữn g q u ố c g ia có h ệ th ốn g sô n g n g òi dà y đ ặ c, bê n Trang 2
c ạ n h đ ó n ư ớc ta cò n c ó n h iề u h ồ , đ ầ m v à lư ợn g n ư ớ c n g ầ m ph o n g ph ú . V ậ y sôn g n g òi
n ư ớ c ta c ó n h ữn g đ ặ c đ iểm gì? H ồ , đ ầ m và n ư ớ c n gầ m ở n ướ c ra đ ón g v a i trò n h ư th ế
n à o đ ố i v ới sả n x u ấ t và sin h h oạ t? Đ ể b iết đ ư ợc n h ữ n g đ iều n à y, lớp c h ú n g ta c ù n g tìm
h iểu q u a b à i h ọ c h ôm n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (145 phút)
: HS xác đ ịnh được trên bản đ ồ lưu vực của các hệ thống sông lớn.
: Q uan sát b ản đồ hình 7.1 SGK tr1 15 hoặc A tlat ĐLVN kết hợp kênh
c h ữ S G K tr11 4, 1 16 , su y n g h ĩ c á n h â n đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi củ a G V . Trang 3
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Đặc điểm mạng lưới
sông và chế độ nước sông
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 1 S G K .
* G V tre o bả n đ ồ h ìn h 7.1 lê n b ả n g.
* G V yê u c ầ u H S q u a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 7 .1 h oặ c A tla t
Đ LV N và th ôn g tin tron g bà y, lầ n lư ợt trả lờ i cá c c â u h ỏ i - M ạ n g lư ới sô n g n g òi d à y sa u :
đ ặ c: N ư ớc ta c ó 2 36 0 co n
sôn g dà i trê n 10 k m . P h ầ n
lớn c á c sô n g n ư ớ c ta n h ỏ n gắ n v à d ốc . - S ôn g c h ả y th e o h a i
h ướ n g ch ín h là tâ y bắ c -
đ ôn g n a m và vò n g c u n g.
N go à i ra cò n ch ả y th eo
h ướ n g tâ y – đ ô n g h oặ c đ ôn g – tâ y.
- C h ế đ ộ d òn g c h ả y p h â n
2 m ù a rấ t rõ rệ t: m ù a lũ v à
m ù a c ạ n . M ù a lũ c h iế m k h oả n g 7 0 -8 0% lư ợn g n ướ c c ả n ă m .
- S ôn g n g òi n ư ớc ta có
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
lượ n g p h ù sa lớ n k h oả n g 20 0 triệ u tấ n /n ă m .
* H S q u a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 6 .1 h o ặ c A tla t Đ LV N v à đ ọc
k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận: Trang 4
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : 1 .
- M ạ n g lướ i sôn g n g òi dà y đ ặ c .
- S ô n g ch ả y th eo h a i h ướ n g c h ín h là tâ y b ắ c - đ ôn g n a m v à v òn g c u n g.
- C h ế đ ộ dò n g ch ả y ph â n 2 m ù a rấ t rõ rệ t.
- S ô n g n gò i n ướ c ta c ó lượ n g ph ù sa lớ n .
2 . N ư ớc ta c ó 2 36 0 c o n sôn g dà i trê n 1 0k m , đ ọ c b ờ biể n
tru n g bìn h c ứ đ i k h o ả n g 2 0 k m lạ i gặ p 1 c ửa sôn g . 3 .
- H S x á c đ ịn h trê n bả n đ ồ 9 lư u vự c c ủ a cá c h ệ th ốn g
sô n g lớn : S ô n g H ồ n g , T h á i B ìn h , K ì C ù n g – B ằ n g G ia n g,
sô n g M ã , S ô n g C ả , T h u B ồn , Đ à Rằ n g , Đ ồ n g N a i, M ê C ôn g . 4 .
D o n ư ớc ta có lượ n g m ư a n h iều là n g u ồn cấ p n ướ c c h ín h
c h o sôn g , đ ịa h ìn h h ẹ p n ga n g , ¾ diệ n tích là đ ồ i n ú i, n ú i la n ra sá t b iển . 5 .
- H S x á c đ ịn h trê n b ả n đ ồ c á c sôn g ch ả y th eo h ư ớ n g tâ y
b ắ c - đ ô n g n a m : sô n g H ồn g , sôn g Đ à , sô n g M ã , sô n g C ả ,
sô n g T iền ... và v òn g c u n g : sô n g L ô, sôn g G â m , sôn g C ầ u ,
sô n g T h ư ơn g , sôn g L ụ c N a m .
- N g u yên n h â n : N gu yê n n h â n : do h ư ớn g n ú i và h ư ớn g
n g h iê n g đ ịa h ìn h qu y đ ịn h h ư ớn g c h ả y c ủ a sô n g.
- N go à i ra sô n g n gò i n ướ c ta cò n c h ả y th e o h ư ớn g h ư ớn g
tâ y – đ ôn g h o ặ c đ ô n g – tâ y, ch ủ yếu ở T â y N gu yê n v à N a m T ru n g B ộ. 6 . Trang 5
- M ù a lũ tươ n g ứn g v ới m ù a m ư a v à m ù a c ạ n tươ n g ứn g v ới m ù a k h ô.
- M ù a lũ k éo dà i k h oả n g 4 -5 th á n g ch iế m 70 -8 0 % tổn g
lượ n g n ướ c cả n ă m .
- M ù a cạ n k é o dà i k h oả n g 7-8 th á n g ch iếm 20 -30 % tổn g
lượ n g n ướ c cả n ă m .
- N g u yên n h â n : d o c h ế đ ộ n ướ c sô n g p h ụ th u ộ c và o ch ế
đ ộ m ư a , k h í h ậ u n ướ c ta c ó 2 m ù a : m ưa , k h ô n ê n sôn g
n g ò i c ó 2 m ù a : lũ , c ạ n tư ơ n g ứ n g . 7 .
- T ổ n g lư ợn g p h ù sa lớn k h o ả n g 20 0 triệu tấ n /n ă m .
- N g u yên n h â n : m ư a lớ n , tậ p tru n g c h ủ yếu v à o m ù a m ư a
v à đ ịa h ìn h n h iều đ ồi n ú i.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
* GV mở rộng: N ước Sông Hồng về m ùa lũ có m àu
đ ỏ -h ồn g d o p h ù sa m à n ó m a n g th eo , đ â y c ũ n g là n gu ồ n
g ố c tên g ọi c ủ a n ó . L ượ n g p h ù sa c ủ a S ô n g H ồ n g rấ t lớn ,
tru n g bìn h k h o ả n g 10 0 triệ u tấ n trê n n ǎ m tứ c là g ầ n 1 ,5 k g
p h ù sa trê n m ộ t m é t k h ối n ư ớ c. P h ù sa giú p ch o đ ồn g
ru ộn g th ê m m à u m ỡ , đ ồn g th ờ i b ồi đ ắ p và m ở rộn g vù n g
c h â u th ổ ở v ù n g d u yê n h ả i th u ộc h a i tỉn h T h á i B ìn h , N a m Đ ịn h . 2.2.
: HS p hân tích được đặc điểm m ạn g lưới sông và chế độ nước sông
c ủ a m ột số h ệ th ốn g sô n g lớn . Trang 6
: Q uan sát hình 7 .1 hoặc Atlat ĐLVN , bảng 7 , h ình 7 .2 , 7.3 và các hình
ả n h m in h h ọa k ế t h ợp k ê n h ch ữ S G K tr11 6 -1 18 , th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lời c á c c â u h ỏi c ủ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Đặc điểm mạng lưới
sông và chế độ nước sông
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 1.b S G K .
* G V tre o h ìn h 7 .1 , b ả n g 7 , h ìn h 7 .2, 7 .3 lên b ả n g .
* G V ch ia lớ p là m 6 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 6 đ ến 8 em , yê u
c ầ u H S q u a n sá t h ìn h 7 .1 h o ặ c A tla t Đ L V N , bả n g 7 , h ìn h
- C h ả y th e o h ư ớn g T B -Đ N ,
7 .2, 7 .3 v à th ô n g tin tron g bà y, th ả o lu ậ n n h óm tron g 10
có trê n 6 00 p h ụ lư u .
p h ú t đ ể trả lời cá c câ u h ỏi th e o ph iế u h ọ c tậ p sa u :
- C h ế đ ộ d òn g c h ả y k h á
1 . N h ó m 1 , 2 – ph iế u h ọ c tậ p số 1
đ ơn giả n v ới m ù a lũ d à i
k h oả n g 5 th á n g, tậ p tru n g Phần câu hỏi Phần trả lời
tới 75 - 80 % tổn g lư ợn g n ướ c c ả n ă m . Trang 7
- C h ả y th eo h ư ớn g tâ y-
đ ôn g , có trên 8 0 ph ụ lư u .
- M ù a lũ th ư ờn g k é o d à i
k h oả n g 3 th á n g v à o th u - đ ôn g n h ưn g tậ p tru n g
k h oả n g 6 5% tổ n g lư ợn g n ướ c c ả n ă m .
- C h ả y th e o h ư ớn g T B - Đ N ,
có trê n 2 80 p h ụ lư u .
- C h ế đ ộ n ướ c đ ơ n giả n v à
k h á đ iề u h ò a , m ù a lũ d à i
2 . N h ó m 3 , 4 – ph iế u h ọ c tậ p số 2
k h oả n g 5 th á n g , ch iếm 75 - Phần câu hỏi Phần trả lời
8 0 % tổn g lư ợn g n ướ c c ả n ă m .
3 . N h ó m 5 , 6 – ph iế u h ọ c tậ p số 3 Phần câu hỏi Phần trả lời Trang 8
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t qu a n sá t h ìn h 7.1 h o ặ c A tla t Đ L V N , b ả n g 7,
h ìn h 7 .2 , 7 .3 và th ô n g tin tro n g bà y, su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n
n h ó m đ ể trả lời câ u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h , đ ạ i d iện n h ó m 2 , 4 , 6 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 2 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
- N ằ m ở ph ầ n lớ n lã n h th ổ ph ía B ắ c n ướ c ta .
- C á c sô n g: sôn g Đ à , sô n g C h ả y,
sôn g lô, sôn g G â m , sôn g Đ á y, sô n g T rà L ý,…
- Đ ộ dà i 5 56 k m , diện tích lư u vự c
72 70 0 k m 2, c h ả y th eo h ư ớn g T B -Đ N ,
số ph ụ lưu : trê n 6 00 .
- C h ế đ ộ d òn g ch ả y k h á đ ơ n g iả n vớ i
m ù a lũ dà i k h o ả n g 5 th á n g, tậ p tru n g
tớ i 7 5 - 8 0 % tổn g lượ n g n ướ c cả Trang 9 n ă m .
- D o m ù a lũ xả y ra đ ồ n g th ờ i giữ a
sôn g c h ín h và c á c ph ụ lư u n ên lũ th ư ờn g lê n n h a n h .
2 . N h ó m 4 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- N ằ m ở T ru n g T ru n g B ộ (Q u ả n g
N a m , Đ à N ẵ n g , K on T u m )
- C á c sô n g: sôn g C á i, sô n g T ra n h .
- Đ ộ dà i 2 05 k m , diện tích lư u vự c
10 35 0 k m 2, c h ả y th e o h ướ n g tâ y -
đ ôn g , số ph ụ lưu : trên 8 0.
- M ù a lũ th ư ờn g k éo d à i k h oả n g 3
th á n g và o th u - đ ô n g n h ưn g tậ p
tru n g k h oả n g 65 % tổn g lượ n g n ư ớ c cả n ă m .
- D o đ ộ dố c đ ịa h ìn h lớ n , h ìn h dạ n g
sôn g và c h ế đ ộ m ư a p h â n m ù a
m ạ n h m ẽ n ên sôn g th ư ờn g xả y ra lũ
lớ n , lũ lê n n h a n h v à rú t n h a n h .
3 . N h ó m 6 – p h iếu h ọc tậ p số 3 Phần câu hỏi Phần trả lời
- N ằ m ở vù n g Đ ồ n g b ằ n g sôn g C ử u Lo n g, T â y N gu yê n .
- C á c sôn g : sô n g T iền , sô n g H ậ u ,
sôn g B a La i, sô n g C ổ C h iên , sô n g
C á i Lớ n , sô n g C á i B é , sô n g X ê-xa n , S rê -p ô k . Trang 10
- Đ ộ dà i 2 30 k m , diện tích lư u vự c
68 82 4 k m 2, c h ả y th e o h ư ớn g T B -
Đ N , số ph ụ lư u : trên 2 8 0.
- C h ế đ ộ n ư ớ c đ ơn giả n và k h á đ iều
h òa , m ù a lũ d à i k h oả n g 5 th á n g,
ch iếm 75 - 80 % tổ n g lư ợn g n ư ớ c cả n ă m .
- D o sôn g có d iệ n tích lư u v ực lớn ,
đ ộ dố c n h ỏ n ên lũ th ườ n g lê n c h ậ m
và rú t c h ậ m . T u y n h iê n , h ệ th ố n g
sôn g C ử u L on g c h ịu ả n h h ư ở n g
m ạ n h m ẽ củ a biển , đ ặ c b iệt là tro n g m ù a c ạ n .
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: HS p hân tích đ ược vai trò của hồ, đầm đối với sản xuấ t và sinh hoạt.
: Quan sát hình 7.1 hoặc Atlat Đ LVN, 7 .4 và các hình ảnh m in h họa
k ế t h ợp k ên h ch ữ S G K tr11 8 , su y n gh ĩ cá n h â n đ ể trả lờ i c á c c â u h ỏ i c ủ a G V . Trang 11
H ìn h 7.4 . H oạ t đ ộ n g d u lịch trê n h ồ B a B ể
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: II. Hồ, đầm
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K . - T ron g sả n xu ấ t:
* G V tre o h ìn h 7 .1 , 7 .4 lê n b ả n g.
+ C u n g c ấ p n g u ồn n ư ớc
* G V yêu cầ u H S q u a n sá t h ìn h 7.1 h o ặ c A tla t Đ LV N , 7 .4
tướ i ch o c á c vù n g trồn g
v à th ôn g tin tro n g bà y, lầ n lư ợt trả lờ i c á c c â u h ỏ i sa u : trọ t và c h ă n n u ôi, ch o
n h iều n gà n h c ô n g n g h iệ p,
là n ơ i n u ô i trồn g th u ỷ sả n .
+ C u n g c ấ p n ư ớc c h o cá c
n h à m á y th u ỷ đ iệ n .
+ L à đ ư ờ n g gia o th ôn g
th u ỷ và tạ o c ả n h q u a n ch o ph á t triển d u lịch .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: - T ron g sin h h oạ t:
* H S q u a n sá t bả n đ ồ h ìn h 7 .1 h o ặ c Atla t Đ LV N , h ìn h 7 .4
+ C u n g c ấ p n g u ồn n ư ớc
v à đ ọ c k ên h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lờ i c â u h ỏi.
n gọ t đ ể p h ụ c vụ đ ờ i sốn g
h ằ n g n g à y c ủ a n g ườ i d â n .
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
- G óp ph ầ n là m ch o k h ôn g
k h í m á t m ẻ h ơ n , đ iề u tiế t
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
n ướ c, là n ơ i d ự trữ n ư ớc
lớn , n ơ i sin h sốn g c ủ a
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
n h iều loà i sin h v ậ t d ướ i
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : n ướ c,...
1 . H S x á c đ ịn h c á c h ồ, đ ầ m tự n h iê n : h ồ T ơ N ư n g (G ia La i),
h ồ T â y (H à N ộ i), h ồ L ă k (Đ ă k L ă k ), h ồ B a B ể (B ắ c K ạ n ),
đ ầ m ph á T a m G ia n g (T h ừ a T h iê n H u ế), đ ầ m T h ị N ạ i (B ìn h
Đ ịn h ), đ ầ m Ô L oa n (P h ú Y ên )...
2 . H S x á c đ ịn h cá c h ồ n h â n tạ o : h ồ H ò a B ìn h (H ò a B ìn h ), Trang 12
h ồ T rị A n (Đ ồ n g N a i), h ồ Dầ u T iến g (T â y N in h , B ìn h D ư ơn g ,
B ìn h P h ư ớc ), h ồ X u â n H ư ơn g (L â m Đ ồ n g ),...
3 . V a i trò c ủ a va i trò c ủ a h ồ , đ ầ m đ ố i vớ i sả n x u ấ t:
+ H ồ, đ ầ m c u n g cấ p n g u ồ n n ư ớc tướ i c h o c á c vù n g trồn g
trọ t v à ch ă n n u ôi, c h o n h iề u n g à n h cô n g n gh iệp , là n ơ i
n u ô i trồ n g th u ỷ sả n .
+ N h iề u h ồ n h â n tạ o c òn là n ơ i cu n g cấ p n ướ c c h o cá c
n h à m á y th u ỷ đ iệ n .
+ H ồ , đ ầ m cò n là đ ườ n g gia o th ôn g th u ỷ và tạ o c ả n h q u a n
c h o ph á t triển du lịch .
4 . V a i trò c ủ a va i trò củ a h ồ , đ ầ m đ ố i vớ i sin h h o ạ t v à m ô i trư ờn g :
- H ồ c u n g cấ p n g u ồn n ướ c n gọ t đ ể p h ụ c vụ đ ờ i số n g h ằ n g
n g à y c ủ a n g ườ i d â n .
- N g oà i ra , h ồ , đ ầ m cò n gó p p h ầ n là m c h o k h ô n g k h í m á t
m ẻ h ơ n , đ iề u tiết n ư ớ c, là n ơ i dự trữ n ướ c lớ n , n ơ i sin h
số n g củ a n h iều lo à i sin h vậ t dư ới n ư ớc ,...
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. * GV mở rộng:
H ồ B a B ể cá c h th à n h p h ố B ắ c K ạ n 7 0k m về ph ía T â y B ắ c,
n ằ m ở tru n g tâ m V ườ n Q u ốc gia B a B ể , th u ộc xã N a m
M ẫ u , h u yệ n B a B ể; p h ía Đ ôn g B ắ c giá p x ã C a o T rĩ v à
K h a n g N in h ; p h ía Đ ôn g N a m giá p xã N a m C ườ n g và xã Đ à
V ị, h u yện N a H a n g , tỉn h T u yên Q u a n g . Đ â y là m ộ t tron g
n h ữ n g h ồ n ư ớc n g ọt tự n h iên lớ n n h ấ t V iệ t N a m . N ă m
1 9 95 , H ồ B a B ể đ ã đ ư ợc H ộ i n g h ị H ồ n ướ c n gọ t th ế g iớ i tổ
c h ứ c tạ i M ỹ c ôn g n h ậ n là m ột tro n g 2 0 h ồ n ư ớ c n g ọ t đ ặ c
b iệ t c ủ a th ế g iớ i c ầ n đ ư ợc bả o v ệ. Trang 13
: HS phân tích được vai trò của nước ng ầm đối với sản xuất và sinh h o ạ t.
: Đọc kênh chữ SGK tr1 19 và hình ảnh, suy ng hĩ cá nh ân để trả lời
c á c câ u h ỏi củ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: III. Nước ngầm
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c III S G K .
- C u n g cấ p n ư ớc ch o cá c
* G V yêu cầ u H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c và th ôn g tin n gà n h sả n xu ấ t n ôn g
tro n g b à y, lầ n lượ t trả lời cá c câ u h ỏi sa u :
n gh iệ p, c ôn g n g h iệ p.
- C u n g cấ p n ướ c sin h h o ạ t
rấ t qu a n trọ n g tro n g đ ờ i
sốn g h ằ n g n g à y củ a co n
n gư ời, đ ặ c b iệ t là ở cá c
th à n h p h ố lớn , đ ô n g d â n
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: cư .
- N ư ớ c k h o á n g, n ư ớc n ón g
* H S d ựa v à o k iế n th ứ c đ ã h ọc và đ ọ c k ên h c h ữ tron g
S G K , su y n g h ĩ đ ể trả lời câ u h ỏ i.
ở n h iều đ ịa p h ươ n g có tá c
dụ n g tố t đ ối vớ i sức k h ỏe
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i co n n gư ời n ê n có th ể k h a i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
th á c đ ể ph á t triển c á c h oạ t
đ ộn g d u lịch , n gh ỉ dư ỡ n g,
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận: ch ữ a b ện h ,...
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
1 . N ư ớc n g ầ m là n ướ c n ằ m d ư ới bề m ặ t đ ấ t do n ư ớc m ư a ,
bă n g tu yế t ta n v à sôn g h ồ th ấ m v à o m ặ t đ ấ t.
2 . V a i trò c ủ a n ư ớc n gầ m đ ố i v ớ i sin h h o ạ t: C u n g cấ p
n ư ớ c sin h h o ạ t rấ t qu a n trọ n g tron g đ ời sốn g h ằ n g n g à y
c ủ a co n n gư ời, đ ặ c b iệ t là ở c á c th à n h p h ố lớ n , đ ô n g d â n c ư . Trang 14
3 . V a i trò c ủ a n ư ớc n gầ m đ ố i v ới sả n x u ấ t:
- C u n g cấ p n ướ c c h o cá c n gà n h sả n xu ấ t n ô n g n g h iệ p, c ôn g n g h iệ p.
- N gu ồ n n ư ớc n g ầ m là n ướ c k h oá n g , n ướ c n ón g ở n h iề u
đ ịa p h ư ơn g có tá c d ụ n g tố t đ ối v ới sứ c k h ỏ e c on n g ườ i
n ê n c ó th ể k h a i th á c đ ể p h á t triể n c á c h oạ t đ ộn g d u lịch ,
n g h ỉ dư ỡn g , ch ữ a b ện h ,...
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: HS lấy ví dụ chứng m inh được tầm quan trọn g của việc sử d ụng tổng
h ợ p tà i n gu yê n n ư ớc ở m ộ t lưu v ực sô n g.
: Q uan sát hình 7 .5 kết hợp kênh chữ SG K tr 11 9suy ng hĩ cá nhân để
trả lời cá c câ u h ỏi củ a G V . Trang 15
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: IV. Tầm quan trọng của
việc sử dụng tổng hợp tài
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c IV S G K . nguyên nước ở lưu vực
* G V tre o sơ đ ồ h ìn h 7.5 lê n b ả n g. sông
* G V yêu cầ u H S q u a n sá t h ìn h 7.5 v à th ôn g tin tron g bà y, - Có vai trò quan trọng
lầ n lư ợt trả lờ i c á c c â u h ỏ i sa u :
tro n g sả n xu ấ t và sin h h oạ t.
- M a n g lạ i n h iề u lợi íc h
k in h tế , đ ồ n g th ờ i bả o vệ
m ôi trư ờn g n ư ớ c và p h á t triể n b ền vữ n g.
- G óp p h ầ n là m c h o cá c
đ ịa p h ươ n g g ắ n k ế t v à
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: n â n g ca o trá c h n h iệ m
cộ n g đ ồ n g tro n g việc bả o
* H S qu a n sá t q u a n sá t sơ đ ồ h ìn h 7 .5 v à đ ọc k ê n h ch ữ vệ dò n g sôn g .
tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
1 . P h á t triển th u ỷ đ iện , du lịch , cu n g cấ p n ướ c sin h h o ạ t,
c h o sả n xu ấ t c ôn g n gh iệ p , n ôn g n gh iệp , ph á t triể n gia o
th ôn g đ ư ờn g th ủ y, n u ôi trồ n g th ủ y sả n . 2 .
- C ó va i trò q u a n trọn g tron g sả n xu ấ t và sin h h o ạ t.
- M a n g lạ i n h iều lợi íc h k in h tế, đ ồ n g th ờ i b ả o vệ m ô i Trang 16
trư ờn g n ư ớc và ph á t triển bề n vữ n g .
- G óp ph ầ n là m ch o cá c đ ịa ph ư ơn g gắ n k ế t và n â n g ca o
trá c h n h iệ m c ộn g đ ồ n g tro n g việ c bả o v ệ d ò n g sô n g . 3 .
- V í d ụ ở lư u v ực sô n g Đ à h ìn h 7.5 S G K việc sử d ụ n g tổn g
h ợ p n ư ớ c sôn g và h ồ đ ể ph á t triể n th ủ y đ iện , n u ô i cá lồ n g, th a m q u a n d u lịch .
- V í d ụ ở lưu v ực sôn g C ử u Lo n g c ó tìn h trạ n g th iếu n ư ớc
c h o sả n x u ấ t v à sin h h oạ t và o m ù a k h ô và tìn h trạ n g h ạ n
h á n , xâ m n h ậ p m ặ n n g à y c à n g trầ m trọ n g, đ ể k h ắ c ph ụ c
tìn h trạ n g đ ó , v iệc sử d ụ n g tổ n g h ợ p tà i n gu yê n n ư ớc
th ôn g q u a cá c biện p h á p m ở rộ n g v à cả i tạ o h ệ th ốn g
k ê n h rạ ch đ ể c u n g cấ p n ư ớ c ch o sả n xu ấ t v à sin h h o ạ t,
p h ò n g c h ố n g th iên ta i và b ả o vệ c h ấ t lư ợ n g n g u ồ n n ư ớc .
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (20 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: Trang 17
* H S d ự a v à o h ìn h 6.1 và k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n gh ĩ, tra o đ ổ i vớ i b ạ n đ ể trả lờ i câ u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1 .
- C h ế đ ộ n ướ c sôn g c ó 2 m ù a : m ù a lũ v à m ù a cạ n
+ M ù a lũ tươ n g ứn g m ù a m ư a , k éo d à i 4 -5 th á n g; ch iếm 70 -80 % lượ n g n ướ c cả n ă m .
+ M ù a cạ n tư ơn g ứ n g m ù a k h ô , k éo d à i 7 -8 th á n g; ch iế m 20 -3 0 % lượ n g n ướ c cả n ă m . 2 .
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p . Trang 18
: G V hướng dẫ n HS hoàn thành b ài tập ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đặt câu hỏi cho HS :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS d ựa vào kiến thức đã học, tìm kiếm thông tin
trê n In tern et và th ự c h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u :
- H ồ D ầ u T iến g là h ồ th ủ y lợ i x â y d ựn g trên sô n g S à i G ò n , th u ộ c đ ịa p h ậ n tỉn h T â y
N in h rộ n g 27 0 k m 2, c h ứ a 1,5 tỉ m 3 n ướ c. - V a i trò:
+ Đ ả m b ả o n ư ớ c tướ i v à o m ù a k h ô c h o h à n g tră m n gh ìn h éc -ta đ ấ t n ô n g n g h iệ p
th u ộc c á c tỉn h : T â y N in h , B ìn h D ươ n g, B ìn h P h ư ớc , Lo n g An và T h à n h ph ố H ồ C h í
M in h ; gó p p h ầ n n â n g c a o h iệu qu ả sử d ụ n g đ ấ t.
+ T ậ n dụ n g d iện tíc h m ặ t n ư ớc và du n g tích h ồ đ ể n u ô i c á . + P h á t triển du lịch .
+ C ả i tạ o m ôi trườ n g, sin h th á i.
+ C ấ p n ướ c ch o n h u c ầ u sin h h oạ t và sả n x u ấ t c ôn g n g h iệp tron g v ù n g k h oả n g
1 0 0 triệ u m ³ m ỗ i n ă m .
* H S cò n lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g , ch ỉn h sửa sả n p h ẩ m g iú p bạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
BÀI 8. TÁC ĐỘNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU ĐỐI VỚI
KHÍ HẬU VÀ THỦY VĂN VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 2 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- P h â n tíc h đ ư ợc tá c đ ộ n g củ a biế n đ ổ i k h í h ậ u đ ố i v ới k h í h ậ u và th ủ y v ă n V iệ t N a m .
- T ìm v í d ụ v ề g iả i ph á p ứ n g ph ó vớ i b iế n đ ổ i k h í h ậ u . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g . Trang 19
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí:
+ P h â n tíc h đ ư ợc tá c đ ộ n g củ a b iế n đ ổ i k h í h ậ u đ ố i v ới k h í h ậ u và th ủ y vă n V iệ t N a m .
+ T ìm v í d ụ về g iả i p h á p ứ n g p h ó vớ i b iế n đ ổ i k h í h ậ u .
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 2 1-12 4 .
+ S ử dụ n g bả n g 8.1 S G K tr1 21 , b ả n g 8.2 S G K tr12 2 đ ể n h ậ n x ét sự th a y đ ổ i n h iệ t đ ộ
v à lư ợ n g m ưa tru n g b ìn h n ă m củ a m ộ t số trạ m k h í tư ợn g q u a c á c n ă m .
- N ă n g lực v ậ n dụ n g tri th ứ c đ ịa lí g iả i q u yết m ột số v ấ n đ ề th ự c tiễn : n ê u m ột số h à n h
đ ộ n g cụ m à e m c ó th ể th ự c h iện đ ể gó p p h ầ n g iả m n h ẹ biế n đ ổ i k h í h ậ u .
3. Về phẩm chất: ý thức h ọc tập ng hiêm túc, ý thức b ảo vệ m ôi trường và ứng phó với
b iế n đ ổ i k h í h ậ u .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ).
- B ả n g 8 .1 . N h iệ t đ ộ tru n g b ìn h n ă m th eo g ia i đ o ạ n củ a m ột số trạ m k h í tư ợn g , bả n g
8 .2. T ổn g lượ n g m ư a tru n g bìn h n ă m th eo gia i đ o ạ n củ a m ộ t số trạ m k h í tư ợn g, h ìn h 8 .
C á n h đ ồ n g đ iệ n g ió , đ iện m ặ t trời ở N h in h P h ư ớc , N in h T h u ậ n v à cá c h ìn h ả n h liên q u a n p h ó n g to.
- P h iế u h ọ c tậ p, b ả n g ph ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h ó m và b ả n g n h óm c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V c h o H S xe m vide o c lip về h iện tượ n g xâ m n h ậ p m ặ n g a y gắ t ở
Đ ồn g b ằ n g sô n g C ử u L on g .
: HS trả lời đ ược câu hỏi G V đặ t ra. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V đ ặ t c â u h ỏi ch o H S :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t vid eo c lip và sự h iểu biế t củ a b ả n th â n , su y n gh ĩa đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : X â m n h ậ p
m ặ n g a y gắ t ở Đ .ồn g b ằ n g sôn g C ửu Lo n g
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Xâm nhập m ặn g ay gắt ở Đồng b ằng sông
C ử u L on g là m ộ t tro n g n h ữn g tá c đ ộn g c ủ a b iế n đ ổ i k h í h ậ u ở n ư ớ c ta . V ậ y, tá c đ ộn g c ụ Trang 20
th ể củ a b iến đ ổ i k h í h ậ u đ ố i vớ i k h i h ậ u v à th u ỷ v ă n n ướ c ta n h ư th ế n à o? V iệ t N a m đ ã có
n h ữ n g giả i ph á p gì đ ể ứ n g p h ó v ới b iế n đ ổi k h í h ậ u ? Đ ể b iế t đ ư ợc n h ữn g đ iề u n à y, lớp
c h ú n g ta c ù n g tìm h iể u q u a b à i h ọ c h ô m n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (60 phút)
: HS phân tích được tác động của biến đổi khí hậu đối với khí hậu Việt N a m .
: Dựa vào b ảng 8.1 , 8.2 , các hìn h ảnh kết hợp kênh chữ SG K tr1 21 ,
1 2 3 su y n gh ĩ cá n h â n đ ể trả lời cá c c â u h ỏ i c ủ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Tác động của biến đổi khí hậu
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c I S G K .
* G V tre o bả n g 8 .1 , 8.2 lê n b ả n g. Trang 21
* G V yêu cầ u H S q u a n sá t b ả n g 8.1, 8 .2, th ôn g tin tron g
- G ia tă n g n h iệt đ ộ: n h iệ t
b à y v à sự h iểu b iết c ủ a b ả n th â n , lầ n lư ợt trả lờ i cá c c â u
đ ộ tru n g bìn h n ă m c ủ a h ỏ i sa u :
n ướ c ta tă n g 0 ,8 9 0C tron g
th ời k ì từ 19 58 - 2 01 8.
- B iến đ ổi về m ư a :
+ T ổ n g lư ợ n g m ư a tă n g k h oả n g 2 ,1 % tro n g gia i đ oạ n 1 9 58 - 2 01 8.
+ M ư a lớ n x ả y ra b ấ t
th ườ n g h ơ n v ề th ờ i g ia n ,
đ ịa đ iể m và c ườ n g đ ộ.
- G ia tă n g cá c h iện tư ợn g
th ời tiết c ực đ oa n n h ư :
n h iệt đ ộ tố i c a o và số n g à y
n ắ n g n ón g , tìn h trạ n g h ạ n
h á n , số lượ n g bã o v à á p
th ấ p n h iệt đ ới, rét đ ậ m , ré t h ạ i…
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
- T h a y đ ổi c h ế đ ộ d òn g
* H S q u a n sá t bả n g 8.1, 8.2 , đ ọ c k ê n h c h ữ tron g S G K v à
sự h iểu b iế t c ủ a b ả n th â n , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
ch ả y: m ù a lũ , m ự c n ư ớc
sôn g d â n g c a o, lũ th ư ờn g
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i lên n h a n h v à b ấ t th ư ờ n g,
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
m ù a c ạ n , d òn g c h ả y sôn g n gò i giả m m ạ n h , m ực
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
n ướ c sô n g h ạ th ấ p.
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
- G ia tă n g lũ lụ t, sạ t lở , h ạ n
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
h á n và xâ m n h ậ p m ặ n . 1 .
- N ướ c b iể n d â n g: tru n g
- B iế n đ ổi k h í h ậ u là sự th a y đ ổ i trạ n g th á i c ủ a k h í h ậ u so
bìn h m ự c n ư ớc tạ i cá c
trạ m h ả i vă n v en b iể n có
v ới tru n g b ìn h n h iều n ă m .
xu th ế tă n g 2,74 m m /n ă m
- N g u yên n h â n : C h ủ yế u d o tá c đ ộn g c ủ a co n n g ư ời đ ố t
n h iên liệ u n h ư th a n , d ầ u m ỏ , k h í đ ố t tạ o ra k h í giữ n h iệt. Trang 22 2 .
- N h iệ t đ ộ tru n g bìn h n ă m trên p h ạ m vi cả n ư ớc tă n g
0 ,89 0C tron g th ờ i k ì từ 1 95 8 - 20 18 .
- T rạ m L á n g (H à N ội): n h iệ t đ ộ tru n g bìn h n ă m tă n g 1,10C
- T rạ m Đ à N ẵ n g : n h iệt đ ộ tru n g b ìn h n ă m 0,4 0C
- T rạ m C ầ n T h ơ: n h iệt đ ộ tru n g b ìn h n ă m tă n g 1 0C 3 .
- T ổ n g lư ợn g m ư a tă n g k h oả n g 2 ,1 % tro n g gia i đ o ạ n 1 95 8 - 20 18 .
- S ố n g à y m ưa tă n g lên ở B ắ c B ộ, T ru n g B ộ n h ưn g giả m đ i
N a m B ộ v à T â y N g u yê n .
- M ư a lớn xả y ra bấ t th ườ n g h ơ n v ề th ờ i gia n , đ ịa đ iểm v à c ư ờn g đ ộ .
- T rạ m L á n g (H à N ội): lư ợn g m ư a tru n g b ìn h n ă m tă n g 2 7 8,4m m .
- T rạ m Đ à N ẵ n g : lư ợ n g m ưa tru n g b ìn h n ă m tă n g 6 9 8,1m m .
- T rạ m C ầ n T h ơ: lượ n g m ư a tru n g bìn h n ă m tă n g 49 ,1 m m . 4 .
- N h iệt đ ộ tố i c a o và số n g à y n ắ n g n ón g tă n g.
- H ạ n h á n tă n g ở m iền B ắ c, g iả m ở m iề n N a m .
- S ố c ơn bã o v à ấ p th ấ p n h iệ t đ ớ i c ó xu h ư ớ n g tă n g..
- R é t đ ậ m , rét h ạ i c ó n h iệ t đ ộ th ấ p tă n g lên .
5 . N h iều đ ịa p h ư ơn g ch o h ọ c sin h n g h ỉ h ọ c, th iệ t h ạ i về g ia sú c v à h o a m à u .
6 . T h a y đ ổ i c h ế đ ộ dò n g ch ả y:
- C h ế đ ộ n ướ c sôn g th a y đ ổi th ấ t th ư ờn g . Trang 23
- V à o m ù a lũ , m ực n ư ớc sô n g dâ n g c a o, lũ th ư ờn g lê n
n h a n h và bấ t th ư ờn g n ê n rấ t k h ó dự b á o đ ể p h ò n g trá n h .
- M ù a cạ n , d òn g ch ả y sôn g n gò i g iả m m ạ n h , m ự c n ư ớc sô n g h ạ th ấ p. 7 .
- G ia tă n g tìn h trạ n g lũ lụ t, sạ t lở bờ sôn g tro n g m ù a lũ ;
h ạ n h á n k é o dà i v à n h iễ m m ặ n ở c á c đ ồ n g bằ n g v en biể n tro n g m ù a c ạ n .
- N ư ớc b iể n d â n g : m ực n ướ c tạ i c á c trạ m h ả i vă n ve n biể n
c ó xu th ế tă n g 2,7 4 m m /n ă m .
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. 2.2.
: HS tìm được ví d ụ về g iải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu.
: Dựa vào hình 8 kết hợp kênh chữ SGK tr12 3-1 24 suy ng hĩ, thảo luận
n h ó m đ ể trả lời cá c c â u h ỏi củ a G V . H ìn h 8 . C á n h đ ồn g đ iện
g ió , đ iệ n m ặ t trờ i ở N in h P h ư ớc , N in h T h u ậ n
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Trang 24 Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
II. Giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
c ầ u H S , yêu c ầ u H S th ô n g tin tron g bà y, th ả o lu ậ n n h ó m
tro n g 5 p h ú t đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi th e o p h iế u h ọ c tậ p sa u :
+ L ựa c h ọ n cá c câ y trồ n g,
1 . N h ó m 1 , 2, 3 v à 4 – ph iế u h ọ c tậ p số 1
vậ t n u ôi, xâ y dự n g cá c
cô n g trìn h th u ỷ lợ i. Phần câu hỏi Phần trả lời
+ T rồn g v à bả o v ệ rừn g ,… + P h á t triển n ề n n ôn g
n gh iệ p h ữ u cơ , c ả i tiế n
cô n g n g h ệ , k ĩ th u ậ t.
+ P h á t triể n và sử dụ n g
cá c n g u ồn n ă n g lư ợn g tá i
tạ o n h ư : n ă n g lư ợn g gió,
n ă n g lượ n g m ặ t trờ i,...
2 . N h ó m 5 , 6, 7 v à 8 – ph iế u h ọ c tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S dự a và o h ìn h 8 và đ ọ c k ê n h ch ữ su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n
n h ó m đ ể trả lời câ u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i Trang 25
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h , đ ạ i d iệ n n h óm 4 và 8 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 4 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần rả lời
T h íc h ứn g v ới biế n đ ổ i k h í h ậ u là sự
đ iề u ch ỉn h cá c h ệ th ố n g tự n h iên và
co n n g ườ i đ ể ph ù h ợp v ới m ô i trư ờ n g m ới.
- M ộ t số g iả i p h á p :
+ Lự a ch ọ n c á c c â y trồn g , v ậ t n u ôi,
xâ y d ự n g c á c cô n g trìn h th u ỷ lợi.
+ B ả o v ệ rừ n g, trồn g rừn g .
+ P h á t triển gia o th ôn g c ôn g c ộ n g
và sử d ụ n g n ă n g lượ n g (đ iệ n , x ă n g,
dầ u ,...) tiết k iệ m ,… - V í d ụ :
+ X â y k ê n h n ướ c n g ọt ở B a T ri, B ến T re .
+ S ử dụ n g g iốn g lú a T B R 9 7 c h o
n ă n g su ấ t c a o ở Q u ả n g N g ã i.
2 . N h ó m 8 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
G iả m n h ẹ biến đ ổi k h í h ậ u là c á c
h oạ t đ ộ n g n h ằ m giả m m ức đ ộ h o ặ c
cư ờn g đ ộ p h á t th ả i k h í n h à k ín h . Trang 26 - C á c g iả i p h á p :
+ P h á t triể n n ề n n ôn g n g h iệ p h ữ u c ơ,
cả i tiế n c ôn g n g h ệ, k ĩ th u ậ t.
+ P h á t triể n v à sử d ụ n g c á c n gu ồn
n ă n g lượ n g tá i tạ o n h ư : n ă n g lư ợ n g gió, n ă n g lư ợ n g m ặ t trờ i,...
+ T u yê n tru yền n â n g c a o n h ậ n th ứ c n gư ời d â n ,… - V í d ụ :
+ S ử dụ n g đ iện g ió , đ iện M ặ t T rời ở N in h T h u ậ n .
+ T rồ n g m ớ i 5 38 h a rừ n g ở T h u ậ n C h â u , S ơ n L a .
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (15 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i. Trang 27
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1 . 2 .
Nhóm giải pháp thích ứng
Nhóm giải pháp giảm nhẹ
-T h a y đ ổ i c ơ c ấ u m ù a vụ .
- P h á t triể n n ề n n ô n g n g h iệ p h ữu cơ .
- B ả o vệ rừ n g và trồ n g rừn g p h òn g h ộ
- X ử lí v à tá i sử dụ n g c á c ph ụ p h ẩ m
đ ầ u n g u ồn và v en biển . ph ế p h ả i.
- X â y d ựn g c á c c ơ sở sả n xu ấ t g â y ít
- P h á t triể n v à sử dụ n g c á c n gu ồ n
ô n h iễm m ô i trư ờn g .
n ă n g lượ n g tá i ch ế .
- P h á t triể n g ia o th ô n g cô n g cộ n g v à
- C ả i tiế n c ôn g n g h ệ, k ĩ th u ậ t đ ể tiế t
k h u yến k h ích n gư ời d â n sử dụ n g .
k iệm n g u ồn n ă n g lượ n g.
- S ử dụ n g n ă n g lư ợn g tiết k iệ m v à
- T u yên tru yề n n â n g ca o n h ậ n th ứ c v à h iệ u qu ả . biến đ ổ i k h í h ậ u Trang 28
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đặt câu hỏi cho HS:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h : (c h ọ n n h iệ m v ụ 2 )
- T ắ t c á c th iế t b ị đ iệ n k h i k h ôn g sử d ụ n g.
- S ử d ụ n g đ iề u h òa ở m ứ c n h iệt đ ộ h ợp lí, tiết k iệ m đ iện .
- T ă n g c ườ n g sử dụ n g p h ươ n g tiệ n c ôn g c ộn g n h ư xe đ ạ p .
- S ử d ụ n g n ướ c tiế t k iệm .
- H ạ n ch ế tối đ a việc sử dụ n g tú i n i lôn g .
- B ả o v ệ câ y x a n h v à cá c v iệ c là m k h á c g óp ph ầ n bả o v ệ m ôi trườ n g.
* H S c òn lạ i lắ n g n gh e , bổ su n g , ch ỉn h sửa sả n ph ẩ m g iú p bạ n và sả n ph ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S . Trang 29
CHƯƠNG 3. THỔ NHƯỠNG VÀ SINH VẬT VIỆT NAM
BÀI 9. THỔ NHƯỠNG VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 5 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- C h ứ n g m in h đ ượ c tín h c h ấ t n h iệt đ ớ i g ió m ù a c ủ a lớ p ph ủ th ổ n h ưỡ n g .
- T rìn h b à y đ ư ợc đ ặ c đ iể m p h â n b ố củ a 3 n h ó m đ ấ t c h ín h .
- P h â n tíc h đ ượ c đ ặ c đ iểm củ a đ ấ t fera lit v à giá trị sử d ụ n g đ ấ t fe ra lit tro n g sả n xu ấ t n ô n g , lâ m n g h iệ p.
- P h â n tíc h đ ư ợc đ ặ c đ iể m c ủ a đ ấ t ph ù sa v à g iá trị sử d ụ n g đ ấ t p h ù sa tron g sả n xu ấ t
n ô n g n gh iệp , th ủ y sả n ..
- C h ứ n g m in h tín h c ấ p th iế t c ủ a v ấ n đ ề ch ố n g th o á i h ó a đ ấ t. 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí:
+ C h ứn g m in h đ ư ợc tín h c h ấ t n h iệt đ ới gió m ù a c ủ a lớ p ph ủ th ổ n h ưỡ n g.
+ T rìn h bà y đ ượ c đ ặ c đ iểm p h â n b ố c ủ a 3 n h ó m đ ấ t ch ín h .
+ P h â n tíc h đ ư ợc đ ặ c đ iểm củ a đ ấ t fe ra lit v à g iá trị sử d ụ n g đ ấ t fe ra lit tro n g sả n xu ấ t n ô n g , lâ m n g h iệ p. Trang 30
+ P h â n tích đ ượ c đ ặ c đ iể m c ủ a đ ấ t p h ù sa v à giá trị sử d ụ n g đ ấ t p h ù sa tron g sả n
x u ấ t n ôn g n g h iệp , th ủ y sả n ..
+ C h ứn g m in h tín h c ấ p th iế t c ủ a vấ n đ ề ch ố n g th o á i h ó a đ ấ t.
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 2 5-13 1 .
+ S ử d ụ n g bả n đ ồ h ìn h 9.1 tr12 7 đ ể n h ậ n xé t đ ặ c đ iểm ph â n bố c ủ a 3 n h óm đ ấ t ch ín h .
- N ă n g lự c vậ n dụ n g tri th ứ c đ ịa lí g iả i qu yế t m ộ t số v ấ n đ ề th ực tiễn : H ã y tìm h iể u v à
th u th ậ p th ôn g tin v ề việc sử d ụ n g cá c lo ạ i đ ấ t ở đ ịa p h ươ n g em . T h eo e m , c ầ n c ó cá c
b iệ n p h á p g ì đ ể b ả o vệ và cả i tạ o tà i n gu yê n đ ấ t.
3. Về phẩm chất: ý thức học tập nghiêm túc, ý thức b ảo vệ tài nguyên đất.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), A tla t Đ ịa lí V N .
- H ìn h B ả n đ ồ c á c n h ó m đ ấ t c h ín h ở V N , h ìn h 9.2 . T rồ n g k e o trên đ ấ t fe ra lit, h ìn h 9 .3 .
T rồn g h o a h ư ớ n g dư ơn g trê n đ ấ t đ ỏ ba d a n , h ìn h 9.4 . Đ ấ t ph ù sa sô n g H ồ n g, h ìn h 9 .5 .
T rồn g lú a trên đ ấ t p h ù sa , h ìn h 9 .6. T rồ n g lạ c trê n đ ấ t p h ù sa , h ìn h 9 .7 . Đ ấ t đ a i k h ô cằ n ,
h o a n g h óa ở B ìn h T h u ậ n và c á c h ìn h ả n h tư ơn g tự p h ón g to.
- P h iếu h ọ c tậ p , bả n g p h ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h óm và bả n g n h ó m c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi, A tlat Địa lí VN. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V ch o H S n gh e lời bà i h á t “H à n h trìn h trê n đ ấ t p h ù sa ” do n h ạ c sĩ
T h a n h S ơ n sá n g tá c .
: HS đoán được tên b ài hát “Hành trình trên đất phù sa” và vùng , m iền
đ ư ợ c n ó i đ ến d o G V đ ặ t ra . Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V ch o H S n gh e lờ i b à i h á t bà i h á t “H à n h trìn h trên đ ấ t p h ù sa ” d o n h ạ c sĩ T h a n h S ơn sá n g tá c.
“C h im tu n g ba y h ót va n g tron g b ìn h m in h
C h â n c ô đ ơn , á o p h on g sư ơn g h à n h trìn h
T ừ L on g A n , M ộ c H oá , M ỹ T h o xu ô i v ề G ò C ôn g
T iề n G ia n g n g ú t n g à n n h ư m ộ t tấ m th ả m lú a và n g
T h ươ n g em tô i á o đ ơ n sơ bà ba
T rê n lư n g trâ u n ướ c da n â u m ặ n m à
H ò h ò ơ i, c â y lú a tốt tư ơi, th êm m ù i ph ù sa
Đ ẹ p du yê n T h á p M ư ờ i, qu ê n đ ờ i tả o tầ n vu i c ườ i Trang 31
Q u ýt C á i B è n ổ i tiến g n g ọt n ga y
Ai ă n rồ i n h ớ m ã i m iền T â y
N gồ n g ộ gh ê , gá i m iề n T â y m á h â y h â y
V ới cá c c ô đ ờ i b a o th ế h ệ
P h ù sa ơ i đ ậ m tìn h h ươ n g qu ê
Q u a L o n g X u yên đ ế n V ĩn h Lo n g , T rà V in h
S ô n g qu ê tô i th ắ m tro n g tim đ ậ m tìn h
P h ù sa ơi, n g â y n g ấ t b ư ớc ch â n , tôi về k h ô n g n ỡ
Ở cũ n g c h ẳ n g đ à n h , qu ê m iền đ ấ t n g ọt a n là n h
Q u ê h ươ n g tô i v ẫ n bê n sô n g C ử u L on g
D â n q u ê tôi sốn g q u a n h n ă m bê n ru ộ n g đ ồ n g
T ừ n g à n x ưa , c â y lú a đ ã n u ôi dâ n m ìn h n o ấ m
P h ù sa m á t n g ọt n h ư dò n g sữa m ẹ m u ô n đ ờ i
Đ ê m tră n g th a n h ch iếu trê n sôn g C ầ n T h ơ
V a n g xa xa th oá n g c â u ca h ò lờ
V ề T â y Đ ô n h ớ gh é S ó c T ră n g n g h e đ iệu lâ m th ôn
D ù k ê h á t đ ìn h n h ư n g tìn h c ả m gầ n n h ư m ìn h
N ắ n g sớm về trá i c h ín th ậ t m a u
C ơ n m ư a c h iề u tư ới m á t ru ộ n g sâ u
P h ù sa ơ i, bố n m ù a câ y trá i đ ơm b ôn g
G á i b ên tra i tìn h qu ê th ắ m n ồ n g
Đ iệu d â n c a n g ọt n gà o m ên h m ôn g
S ôn g q u ê ơ i, n ắ n g m ư a b a o n gà n xư a
T ôi k h ôn g q u ên lũ y tre xa n h h à n g d ừa
V ề B ạ c Liêu n gh e h á t cả i lươ n g sa u đ ờ n v ọn g cổ
C à M a u c u ối n ẻo đ ô i lờ i g ử i lạ i ch ữ tìn h ”
* S a u k h i H S n gh e bà i h á t, G V yêu c ầ u H S c h o b iết tên b à i h á t v à bà i h á t n ói đ ế n vù n g ,
m iề n n à o củ a n ướ c ta ?
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S n g h e lời bà i h á t v à sự h iể u b iết c ủ a bả n th â n , su y n g h ĩa đ ể trả lời câ u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lư ợt g ọi H S trìn h bà y sả n p h ẩ m c ủ a m ìn h : tên bà i
h á t: “H à n h trìn h trê n đ ấ t ph ù sa ” v à v ù n g, m iền đ ư ợ c n ó i đ ế n là v ù n g Đ ồn g b ằ n g sôn g
C ử u Lo n g h a y m iền T â y.
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: qua lời bài hát “Hành trình trên đất p hù sa”
d o n h ạ c sĩ T h a n h S ơn sá n g tá c ph ầ n n à o c h o cá c e m g iá trị m à đ ấ t ph ù sa m a n g lạ i đ ó là Trang 32
v ựa lú a , vự a câ y ă n trá i c h o Đ ồ n g b ằ n g sôn g C ử u Lo n g. B ên c ạ n h đ ó, đ ấ t ph ù sa cũ n g
n h ư đ ấ t fera lit c òn g iá trị sử dụ n g n à o k h á c? Đ ể b iế t đ ư ợc n h ữ n g đ iều n à y, lớp c h ú n g ta
c ù n g tìm h iể u q u a bà i h ọ c h ô m n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (180 phút)
: HS chứng m inh được tính chất nhiệt đới g ió m ùa của lớp phủ thổ n h ư ỡ n g.
: D ựa vào các hình ảnh, kênh chữ SG K tr12 5, 1 26 suy ng hĩ cá nhân
đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi củ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Tính chất nhiệt đới gió mùa của lớp phủ thổ
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c I S G K . nhưỡng
* G V yêu cầ u H S d ựa v à o th ô n g tin tro n g b à y v à sự h iể u
b iế t c ủ a b ả n th â n , lầ n lư ợt trả lờ i c á c c â u h ỏ i sa u :
- Q u á trìn h F e -ra -lit là q uá
trìn h h ìn h th à n h đ ấ t đ ặ c
trư n g ở vù n g n h iệ t đ ớ i gió m ù a .
- Q u á trìn h xó i m òn - rử a trô i - tích tụ .
- Q u á trìn h th oá i h ó a đ ấ t:
diễ n ra ch ủ yế u ở k h u v ực đ ồi n ú i.
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S đ ọ c k ê n h c h ữ tro n g S G K và sự h iểu biế t c ủ a b ả n th â n ,
su y n gh ĩ đ ể trả lờ i c â u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i Trang 33
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
1 . T h ổ n h ư ỡn g là lớ p vậ t c h ấ t m ỏn g , vụ n b ở, b a o ph ủ trê n
b ề m ặ t cá c lụ c đ ịa và đ ả o, đ ư ợc đ ặ c trưn g b ởi đ ộ p h ì.
2 . C á c n h â n tố h ìn h th à n h đ ấ t ở n ướ c ta : đ á m ẹ, k h í h ậ u ,
sin h vậ t, đ ịa h ìn h , th ờ i g ia n , co n n g ườ i. 3 . B iể u h iệ n :
- Q u á trìn h F e -ra -lit là q uá trình hình thành đất đặc trư ng ở
v ù n g n h iệ t đ ớ i g ió m ù a .
- Q u á trìn h xó i m ò n - rửa trô i - tích tụ .
- Q u á trìn h th o á i h ó a đ ấ t: diễn ra c h ủ yếu ở k h u vự c đ ồi n ú i.
4 . Q u á trìn h F e-ra -lit là qu á trìn h h ìn h th à n h đ ấ t đ ặ c trưn g
ở v ù n g n h iệ t đ ới g ió m ù a do k h í h ậ u n h iệ t đ ớ i gió m ù a
c ù n g v ới đ ịa h ìn h đ ồ i n ú i dố c th u ậ n lợi c h o q u á trìn h rử a
trô i cá c ch ấ t ba -z ơ v à tíc h tụ ô -xit sắ t, ô-xit n h ô m = > h ìn h
th à n h đ ấ t F e-ra -lit.
5 . Q u á trìn h xó i m òn - rử a trôi - tích tụ d o tro n g đ iề u k iệ n
n h iệt đ ộ ca o v à đ ộ ẩ m lớn = > Đ ẩ y n h a n h q u á trìn h x ói m ò n
- rử a trôi. V ậ t liệ u x ó i m ò n và rử a trôi lắ n g đ ọ n g, tích tụ tạ i
n h ữ n g vù n g trũ n g th ấ p = > Đ ấ t ph ù sa ở đ ồn g b ằ n g.
6 . Q u á trìn h th o á i h ó a đ ấ t diễn ra c h ủ yếu ở k h u vự c đ ồ i
n ú i, do q u á trìn h x ói m ò n và rửa trô i m ạ n h m ẽ là m c h o đ ấ t
b ị th oá i h óa m ạ n h .
7 . N ư ớc ta có 3 n h óm đ ấ t c h ín h : n h ó m đ ấ t fe ra lit, đ ấ t p h ù
sa và đ ấ t m ù n n ú i c a o.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá: Trang 34
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. * GV mở rộng:
- Đ á m ẹ là n gu ồ n g ốc cu n g c ấ p vậ t ch ấ t vô c ơ c h o đ ấ t. Đ á
m ẹ có ả n h h ư ởn g đ ế n m à u sắ c và tín h c h ấ t c ủ a đ ấ t.
- K h í h ậ u , đ ặ c b iệt là n h iệ t đ ộ và lư ợn g m ưa , qu yế t đ ịn h
m ức đ ộ rử a trôi, th ú c đ ẩ y q u á trìn h h ò a ta n , tích tụ h ữ u c ơ.
- S in h v ậ t đ ó n g va i trò q u a n trọn g tro n g q u á trìn h h ìn h
th à n h đ ấ t. T h ực vâ t c u n g c ấ p v ậ t ch ấ t h ữu cơ , v i sin h v ậ t
p h â n g iả i xá c sú c v ậ t tạ o m ù n , đ ộn g vậ t là m đ ấ t tơi x ốp h ơ n . 2.2. : HS:
- T rìn h b à y đ ư ợc đ ặ c đ iể m p h â n b ố củ a 3 n h ó m đ ấ t c h ín h .
- P h â n tíc h đ ư ợc đ ặ c đ iể m củ a đ ấ t fera lit và giá trị sử d ụ n g đ ấ t fera lit tron g sả n
x u ấ t n ôn g , lâ m n gh iệ p.
- P h â n tíc h đ ư ợc đ ặ c đ iể m củ a đ ấ t p h ù sa v à g iá trị sử d ụ n g đ ấ t p h ù sa tro n g sả n
x u ấ t n ôn g n g h iệp , th ủ y sả n ..
: Dựa vào hình 9.1 đến 9 .5, các hình ản h tương tự hoặc A tlat ĐLVN
v à k ê n h c h ữ S G K tr1 26 -13 0 su y n gh ĩ, th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lời cá c câ u h ỏi củ a G V . Trang 35 Trang 36
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: II. Các nhóm đất chính
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
* G V tre o h ìn h 9 .1 đ ế n 9 .6 lên b ả n g . - Đ ặ c đ iểm :
* G V ch ia lớ p là m 6 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 6 đ ến 8 em , yê u
+ C h ứ a n h iề u ô -x ít sắ t v à ô -
c ầ u H S qu a n sá t h ìn h 9.1 đ ế n 9.6 h o ặ c A tla t Đ LV N th ôn g
xít n h ô m n ê n th ườ n g có
tin tro n g bà y, th ả o lu ậ n n h ó m tro n g 15 p h ú t đ ể trả lời cá c m à u đ ỏ v à n g.
c â u h ỏ i th eo p h iếu h ọc tậ p sa u :
+ Đ ấ t c ó đ ặ c tín h ch u a ,
n gh è o m ù n , th o á n g k h í.
1 . N h ó m 1 , 2, 3 – p h iếu h ọc tậ p số 1
- C h iếm tớ i 65 % d iện tíc h Phần câu hỏi Phần trả lời đ ấ t tự n h iên .
- P h â n b ố c h ủ yế u trên đ ịa
h ìn h đ ồ i n ú i th ấ p ở n ướ c ta . - G iá trị sử dụ n g : + T ro n g n ôn g n gh iệp :
th íc h h ợ p trồ n g c á c lo ạ i
câ y c ô n g n gh iệp lâ u n ă m ,
cá c lo ạ i câ y ă n qu ả , c â y
lươ n g th ự c v à c á c loạ i h oa .
+ T ro n g lâ m n gh iệp : trồn g
rừn g lấ y gỗ , trồ n g c á c lo ạ i câ y d ượ c liệ u . Trang 37 - Đ ặ c đ iểm :
+ H ìn h th à n h n ơi có đ ịa
h ìn h th ấ p, trũ n g do q u á
trìn h bồ i tụ củ a cá c v ậ t liệu
2 . N h ó m 4 , 5, 6 – p h iế u h ọc tậ p số 2 m ịn từ sôn g , biể n . Phần câu hỏi Phần trả lời
+ C ó đ ặ c tín h tơ i x ốp , ít
ch u a , g ià u d in h d ưỡ n g .
- C h iế m k h o ả n g 24 % diệ n
tíc h đ ấ t tự n h iê n .
- P h â n b ố ch ủ yếu ở đ ồn g bằ n g sô n g H ồn g , đ ồn g
bằ n g sô n g C ử u L on g v à
cá c đ ồ n g bằ n g d u yên h ả i m iề n T ru n g . - G iá trị sử dụ n g : + T ro n g n ôn g n gh iệp :
trồ n g c â y lư ơn g th ực , c â y
h oa m à u , c â y ă n qu ả v à câ y cô n g n g h iệ p h à n g n ă m . + T ro n g th u ỷ sả n : p h á t
triể n m ô h ìn h rừn g n gậ p
m ặ n k ế t h ợ p vớ i n u ô i trồ n g th u ỷ sả n .
2 . N h ó m 7 , 8, 9 – p h iế u h ọc tậ p số 3
- Đ ặ c đ iểm : già u m ù n , Phần câu hỏi Phần trả lời
th ườ n g c ó m à u đ en , n â u đ en .
- C h iế m k h o ả n g 11 % diệ n
tíc h đ ấ t tự n h iê n .
- P h â n bố rả i rá c ở cá c k h u
vự c n ú i có đ ộ c a o từ 16 00 - 17 00 m trở lên .
- G iá trị sử d ụ n g: th ích h ợp
trồ n g rừn g p h òn g h ộ đ ầ u n gu ồ n . Trang 38
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t h ìn h 9.1 đ ế n 9.6 h o ặ c Atla t Đ LV N và đ ọc
k ê n h ch ữ S G K tr12 6 -1 30 , su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lời câ u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h bà y sả n p h ẩ m củ a m ìn h , đ ạ i d iệ n n h óm 2 , 5 , và 8 lê n
th u yết trìn h và c â u trả lời v à x á c đ ịn h trên b ả n đ ồ trư ớc lớp :
1 . N h ó m 2 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
- Đ ấ t fe-ra -lit ch ứ a n h iều ô-x ít sắ t và
ô-x ít n h ôm n ê n th ư ờn g có m à u đ ỏ và n g .
- Đ ấ t có đ ặ c tín h c h u a , n gh è o m ù n , th o á n g k h í.
Đ ấ t fe -ra -lit trên đ á b a -da n và đ ấ t
fe-ra -lit trên đ á vô i có tầ n g đ ấ t dà y,
già u m ù n , ít c h u a và có đ ộ ph ì ca o .
C h iếm tớ i 6 5% d iệ n tíc h đ ấ t tự n h iê n .
- G iá trị sử d ụ n g: th ích h ợp Trang 39
N h ó m đ ấ t fe-ra -lit p h â n b ố ch ủ yếu
trê n đ ịa h ìn h đ ồ i n ú i th ấ p ở n ư ớc ta .
- Đ ấ t fe -ra -lit h ìn h th à n h trê n đ á
ba -d a n p h â n b ố tậ p tru n g ở T â y
N gu yê n v à Đ ô n g N a m B ộ;
- Đ ấ t fe-ra -lit h ìn h th à n h trê n đ á vô i
ph â n b ố c h ủ yếu ở T â y B ắ c, Đ ô n g
B ắ c và B ắ c T ru n g B ộ. - T ro n g n ô n g n g h iệ p: đ ấ t fe-ra -lit
th íc h h ợ p vớ i c á c loạ i câ y c ô n g
n gh iệp lâ u n ă m (c a o su , c à p h ê, đ iề u ,
ch è,...). N g oà i ra , đ ấ t fe-ra -lit c òn
th íc h h ợp đ ể trồ n g c á c loạ i câ y ă n
qu ả (c a m , n h ã n , v ả i, n a ,...); c â y lư ơ n g
th ự c (n gô , k h oa i, sắ n ) v à c á c lo ạ i h oa .
- T ro n g lâ m n g h iệ p: đ ấ t fe -ra -lit đ ượ c
sử d ụ n g đ ể trồ n g rừ n g lấ y g ỗ (d ổi,
lá t, k e o,...); trồ n g cá c lo ạ i c â y dư ợ c
liệ u (h ồi, qu ế , sâ m ,...).
2 . N h ó m 5 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- H ìn h th à n h ở n ơ i đ ịa h ìn h th ấ p,
trũ n g d o q u á trìn h b ồi tụ v ậ t liệu m ịn từ sôn g , b iển .
- Đ ấ t p h ù sa có đ ặ c tín h tơ i xố p, ít
ch u a , g ià u d in h dư ỡn g .
C h iếm k h o ả n g 2 4% d iệ n tích đ ấ t tự n h iê n . Trang 40
C h ủ yế u ở đ ồn g bằ n g sôn g H ồ n g,
đ ồn g b ằ n g sô n g C ử u Lo n g v à c á c
đ ồn g b ằ n g du yê n h ả i m iề n T ru n g . - T ron g n ôn g n gh iệ p : trồn g câ y
lư ơn g th ự c, c â y h o a m à u , c â y ă n q u ả
và câ y cô n g n g h iệ p h à n g n ă m n h ư : lạ c , m ía ,...
- T ron g th u ỷ sả n : Ở c á c v ù n g cử a
sôn g , v en biể n , đ ấ t m ặ n th u ậ n lợ i đ ể
ph á t triển m ô h ìn h rừn g n g ậ p m ặ n
k ết h ợp v ới n u ôi trồ n g th u ỷ sả n .
2 . N h ó m 8 – p h iế u h ọ c tậ p số 3 Phần câu hỏi Phần trả lời
- H ìn h th à n h tro n g đ iều k iện n h iệt đ ộ
th ấ p , đ ộ ẩ m lớ n q u a n h n ă m n ê n q u á
trìn h ph o n g h ó a và p h â n g iả i c á c
ch ấ t h ữ u cơ c h ậ m .
- G ià u m ù n , th ư ờn g c ó m à u đ e n , n â u đ en .
C h iếm k h o ả n g 1 1% d iệ n tích đ ấ t tự n h iê n .
P h â n bố rả i rá c ở c á c k h u v ực n ú i c ó
đ ộ ca o từ 1 60 0 - 17 00 m trở lê n .
T h íc h h ợ p trồn g rừ n g p h òn g h ộ đ ầ u n gu ồ n . Trang 41
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. 2.3.
: HS chứng m inh được tính cấp thiết của vấn đề chống thoái hóa đất.
: Q uan sát hình 9 .7 kết hợp kênh chữ SG K tr13 0 , 13 1, thả o luận nhóm
đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi củ a G V .
trả lời đ ượ c c á c câ u h ỏ i c ủ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
III. Tính cấp thiết của vấn
đề chống thoái hóa đất
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 3 S G K . T h ực trạ n g:
* G V tre o h ìn h 9 .7 lên bả n g . + N ă m 20 2 0, có trên 9
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
triệ u h a đ ấ t b ị th oá i h óa .
c ầ u H S qu a n sá t h ìn h 9.7 và th ô n g tin tro n g b à y, th ả o lu ậ n
+ X ó i m òn đ ấ t ở v ù n g n ú i;
n h ó m tron g 10 p h ú t đ ể trả lời c á c câ u h ỏ i th e o ph iếu h ọc
h oa n g m ạ c h óa ở du yê n tậ p sa u :
h ả i N a m T ru n g B ộ , m ặ n
h óa , ph è n h óa ở Đ ồn g
1 . N h ó m 1 , 2, 3 , 4 – p h iế u h ọ c tậ p số 1
bằ n g sôn g C ử u Lo n g, ô Phần câu hỏi Phần trả lời
n h iễm đ ấ t ở c á c th à n h p h ố . Trang 42 - B iện ph á p :
+ B ả o vệ rừ n g và trồn g rừn g ..
+ C a n h tá c b ền vữ n g trê n
đ ấ t d ốc , c h ốn g xó i m òn , rửa trô i đ ấ t.
+ T h ực h iện tố t việc sử
dụ n g p h â n bó n h ữu c ơ,
ch ố n g ô n h iễm đ ấ t.
2 . N h ó m 5 , 6, 7 , 8 – p h iế u h ọ c tậ p số 2 + H o à n th iệ n và tă n g
cư ờn g n ă n g lự c củ a cá c Phần câu hỏi Phần trả lời
cô n g trìn h th u ỷ lợ i.
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t q u a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 9.7 và th ô n g tin tron g
b à y, su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n n h óm đ ể trả lờ i c â u h ỏi.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n ph ẩ m c ủ a m ìn h , đ ạ i diệ n n h óm 3 , 7 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 3 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời Trang 43
- N ă m 20 2 0, c ó trê n 9 triệ u h a đ ấ t b ị th o á i h ó a .
- X ói m ò n đ ấ t ở vù n g n ú i; h oa n g m ạ c
h óa ở du yê n h ả i N a m T ru n g B ộ, m ặ n
h óa , p h èn h óa ở Đ ồn g b ằ n g sô n g
C ử u L on g , ô n h iễm đ ấ t ở c á c th à n h ph ố .
- Do tự n h iên : n ư ớc ta có ¾ d iệ n tích
đ ấ t ở vù n g đ ồi n ú i, c ó đ ộ d ốc c a o,
lư ợn g m ư a lớn v à tậ p tru n g th e o
m ù a . B iến đ ổ i k h í h ậ u là m gia tă n g
tìn h trạ n g h ạ n h á n , n gậ p lụ t, n ư ớ c biển d â n g .
- D o co n n g ườ i: n ạ n ph á rừ n g lấ y g ỗ,
đ ốt rừ n g là m n ươ n g gẫ y, c h ưa q u a n
tâ m đ ến c ả i tạ o đ ấ t, lạ m dụ n g c h ấ t
h óa h ọc tron g sả n x u ấ t.
2 . N h ó m 7 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
T h oá i h ó a đ ấ t dẫ n đ ến đ ộ p h ì củ a
đ ấ t giả m , m ấ t c h ấ t d in h dư ỡn g n ên
là m giả m k h ả n ă n g sả n xu ấ t củ a cá c
n gà n h n ôn g n g h iệ p, lâ m n gh iệp , th ủ y
sả n v à gâ y á p lự c lớn đ ến v iệ c sử
dụ n g tà i n g u yên đ ấ t c ủ a n ư ớc ta .
- T h ự c h iện tố t cá c qu y đ ịn h v ề b ả o
vệ , p h ụ c h ồ i rừn g tự n h iên v à trồ n g
rừ n g, tạ o lớp ph ủ bả o v ệ đ ấ t.
- T h ực h iệ n cá c biện p h á p ca n h tá c
bề n vữ n g trên đ ấ t d ốc , c h ốn g xó i
m ò n , rử a trô i đ ấ t.T rô n g
- T h ự c h iệ n tố t việ c sử dụ n g p h â n Trang 44
bó n h ữu c ơ, đ ặ c b iệ t là ở c á c vù n g
ch u yê n ca n h n ôn g n gh iệp , c h ốn g ô n h iễ m đ ấ t.
- H oà n th iện v à tă n g cư ờ n g n ă n g lự c
củ a c á c cô n g trìn h th u ỷ lợ i đ ể cu n g
cấ p n ướ c n g ọt th ườ n g x u yên , đ ặ c
biệt là tro n g m ù a k h ô , k h ắ c p h ụ c
tìn h trạ n g đ ấ t b ị k h ô h ạ n , m ặ n h oá , ph è n h o á .
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (30 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : Trang 45 1 . 2 . Nhóm đất Đặc điểm Phân bố Giá trị sử dụng Đ ấ t F e -ra -lit
- T h ư ờ n g có m à u đ ỏ - C h iếm 65 % d iện - T rồ n g câ y cô n g v à n g.
tíc h đ ấ t tự n h iê n . n gh iệ p lâ u n ă m và
- Đ ấ t có đ ặ c tín h ch u a , - C h ủ yếu ở k h u câ y ă n qu ả .
n g h èo m ù n và th o á n g
vự c đ ồi n ú i th ấ p.
- T rồ n g rừn g lấ y gỗ , k h í. câ y d ư ợc liệ u . Đ ấ t p h ù sa
- H ìn h th à n h n ơ i c ó - C h iếm 24 % d iện - T h íc h h ợ p trồ n g
đ ịa h ìn h th ấ p , trũ n g
tíc h đ ấ t tự n h iê n .
n h iều lo ạ i c â y: c â y d o q u á trìn h bồ i tụ - C h ủ yếu ở v ù n g lươ n g th ự c, câ y ă n
c ủ a cá c vậ t liệ u m ịn đ ồn g b ằ n g.
qu ả , c â y c ôn g n gh iệ p từ sô n g, b iể n . h ằ n g n ă m … Trang 46
- Đ ặ c tín h : tơi, x ốp và
- Đ ấ t m ặ n th ích h ợ p g ià u d in h d ư ỡn g .
đ ể n u ô i trồn g th ủ y sả n ,…
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V hướng dẫ n HS hoàn thành b ài tập ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: GV đặt câu hỏi cho HS:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u : (c h ọn d u n g 1)
V í d ụ : V iệ c sử dụ n g đ ấ t ở th à n h p h ố H à N ộ i
- C á c loạ i đ ấ t: đ ấ t p h ù sa n go à i đ ê ; đ ấ t p h ù sa tron g đ ê ; đ ấ t b ạ c m à u ; đ ấ t fe-ra -lít, …
- C ơ cấ u sử d ụ n g đ ấ t ở H à N ội:
+ Đ ấ t n ôn g n g h iệ p c h iế m 5 8,7 % .
+ Đ ấ t ch ủ yế u đ ư ợ c sử d ụ n g tro n g sả n xu ấ t n ô n g n gh iệ p n h ư: trồ n g lú a , ra u củ v à c â y ă n q u ả .
- B iệ n p h á p bả o v ệ v à c ả i tạ o:
+ S ử dụ n g h ợ p lí tà i n g u yên đ ấ t, sử dụ n g h ợ p lí p h â n b ón h ữu cơ .
+ T h ự c h iện tốt cá c q u y đ ịn h về bả o v ệ, p h ụ c h ồi rừ n g tự n h iên đ ối vớ i m ột số
h u yệ n : S óc S ơ n , B a V ì, Q u ốc O a i, …
* H S c òn lạ i lắ n g n gh e , bổ su n g , ch ỉn h sửa sả n ph ẩ m g iú p bạ n và sả n ph ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá: Trang 47
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
BÀI 10. ĐẶC ĐIỂM CHUNG CỦA SINH VẬT VÀ
VẤN ĐỂ BẢO TỒN ĐA DẠNG SINH HỌC Ở VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 3 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- C h ứ n g m in h đ ượ c sự đ a dạ n g c ủ a sin h v ậ t V N .
- C h ứ n g m in h đ ượ c tín h c ấ p th iế t c ủ a v ấ n đ ề bả o tồn đ a dạ n g sin h h ọc ở V N . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí:
+ C h ứn g m in h đ ư ợc sự đ a d ạ n g củ a sin h v ậ t V N .
+ C h ứn g m in h đ ư ợc tín h c ấ p th iế t c ủ a vấ n đ ề bả o tồ n đ a dạ n g sin h h ọc ở V N .
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 3 2-13 5 .
+ S ử d ụ n g bả n đ ồ h ìn h 10 .1 S G K tr1 33 đ ể x á c đ ịn h c á c th ả m th ực v ậ t v à cá c lo à i đ ộn g v ậ t ở n ư ớc ta .
- N ă n g lực v ậ n dụ n g tri th ứ c đ ịa lí g iả i q u yết m ộ t số v ấ n đ ề th ự c tiễ n : tìm h iểu m ộ t lo à i sin h vậ t tro n g
v iết bá o cá o n gắ n v ề đ ặ c đ iểm củ a lo à i n à y v à đ ề xu ấ t
m ột số biệ n p h á p bả o v ệ c h ú n g .
3. Về phẩm chất: Ý thức học tập nghiêm túc, ý thức b ảo tồn đa d ạng sinh học VN.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), Atla t Đ ịa lí V iệ t N a m (Đ L V N )
- H ìn h 1 0.1. B ả n đ ồ p h â n b ố sin h vậ t V N , h ìn h 1 0.2 . M ộ t ph ầ n rừn g n g ậ p m ặ n C ầ n G iờ,
h ìn h 1 0.3. V oọ c m ũ i h ế ch và c á c h ìn h ả n h tư ơn g tự p h ó n g to.
- P h iế u h ọ c tậ p, b ả n g ph ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h ó m và b ả n g n h óm c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi, A tlat ĐLV N. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V tổ c h ức trò ch ơ i “Đ u ổ i h ìn h bắ t c h ữ” c h o H S .
: HS g iải được trò chơi “Đ uổi hình b ắt chữ” GV đặt ra. Trang 48 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V tre o bả n g p h ụ trò c h ơi “Đ u ổ i h ìn h bắ t ch ữ ” lê n b ả n g: 1 2 3 4 5 6 *
G V lầ n lư ợt ch o H S qu a n sá t cá c h ìn h trên th e o th ứ tự từ 1 đ ến 6 , yêu cầ u H S ch o biế t tê n
đ ộ n g vậ t tư ơn g ứ n g vớ i m ỗi h ìn h trên . G V k h en th ưở n g ch o H S trả lời đ ú n g.
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t lầ n lượ t c á c h ìn h vớ i sự h iể u b iết c ủ a b ả n th â n , su y n gh ĩa đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : 1. Báo đốm 2. Sư tử 3. Con voi 4. Tê giác 5. Hà mã 6. Con cáo
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Việt N am được đánh giá là quốc gia có sự
đ a dạ n g sin h h ọc ca o trên th ế giớ i v ới n h iề u lo à i đ ộ n g, th ực vậ t k h á c n h a u . T u y n h iê n ,
tro n g n h ữn g n ă m gầ n đ â y, tà i n g u yên sin h v ậ t c ủ a n ư ớc ta đ a n g bị su y g iả m đ á n g k ể . V ậ y
n g u yê n n h â n n à o g â y su y g iả m đ a d ạ n g sin h h ọ c ở n ư ớc ta và ch ú n g ta cầ n là m gì đ ể
b ả o vệ đ a dạ n g sin h h ọ c? Đ ể biết đ ư ợc n h ữ n g đ iề u n à y, lớ p ch ú n g ta c ù n g tìm h iể u q u a b à i h ọc h ôm n a y. Trang 49
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (105 phút)
: HS chứng m inh được sự đa d ạng của sinh vật VN .
: Q uan sát hình 1 0.1 , 1 0.2 kết hợp kênh chữ SG K tr1 3 2-13 4 , suy ng hĩ
c á n h â n đ ể trả lời cá c câ u h ỏi củ a G V . trả lời
đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Trang 50 Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Sự đa dạng sinh vật ở VN
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c I S G K .
* G V tre o h ìn h 1 0.1 , 10 .2 lê n b ả n g.
* Đ a d ạ n g v ề h ệ sin h th á i:
h ệ sin h th á i trê n c ạ n , h ệ
* G V yêu c ầ u H S qu a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 10 .1 đ ế n 1 0.5 h oặ c
sin h th á i đ ấ t n g ậ p n ướ c,
A tla t Đ LV N v à th ôn g tin tron g b à y, lầ n lư ợ t trả lờ i cá c c â u h ệ sin h th á i biển . h ỏ i sa u :
* Đ a dạ n g về th à n h p h ầ n
loà i: có số lư ợn g lớ n lo à i
th ực vậ t, đ ộ n g vậ t, vi sin h vậ t, n ấ m ; tro n g đ ó có
n h iều loà i q u ý h iế m .
* Đ a dạ n g v ề n gu ồ n ge n d i
tru yề n : tro n g m ỗi lo à i lạ i
có số lượ n g c á th ể tư ơn g
đ ối lớ n , tạ o n ên sự đ a
dạ n g củ a n g u ồn g en d i tru yề n .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t qu a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 1 0 .1 h o ặ c Atla t Đ LV N ,
h ìn h 1 0.2 v à đ ọ c k ên h ch ữ tro n g S G K , su y n g h ĩ đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : Trang 51 1 .
- H ệ sin h th á i trên c ạ n n h ư rừ n g k ín th ườ n g x a n h , rừn g
th ưa , rừn g tre n ứ a , rừ n g trê n n ú i đ á vô i, n ô n g n g h iệ p, đ ô th ị...
- H ệ sin h th á i đ ấ t n g ậ p n ư ớ c: v en b iển , cử a sôn g , rừn g
n g ậ p m ặ n , sô n g, su ố i, a o , h ồ,…
- H ệ sin h th á i biển : rạ n sa n h ô, c ỏ b iể n . 2 .
- Đ a d ạ n g v ề h ệ sin h th á i tạ o n ên sự đ a dạ n g th à n h p h ầ n
loà i củ a sin h v ậ t n ư ớc ta .
- N ướ c ta có số lư ợn g lớ n c á c loà i th ự c v ậ t, đ ộ n g vậ t, v i
sin h vậ t và n ấ m . T ro n g đ ó c ó n h iều loà i th ự c v ậ t q u ý n h ư :
lim , sế n , n gh iến , trầ m h ư ơn g, sâ m , n ấ m ,... và cá c lo à i đ ộ n g
v ậ t q u ý h iếm n h ư: sa o la , vo i, b ò tót, vo ọc , trĩ,....
3 . H S k ể tên v à x á c đ ịn h :
- C á c loà i đ ộ n g vậ t: k h ỉ, vư ợ n , vo ọc , g ấ u , h ư ơu , sa o la , vo i, h ổ , yến , tôm ,...
- C á c th ả m th ực vậ t: rừ n g k ín th ư ờn g xa n h , rừ n g th ưa ,
rừn g tre n ứ a , rừ n g n gậ p m ặ n , rừ n g trên n ú i đ á vô i, rừn g
trồ n g, th ả m c ỏ, c â y bụ i.... 4 .
- S ố lư ợn g c á th ể tro n g m ỗi loà i th ự c v ậ t, đ ộ n g v ậ t, vi sin h
v ậ t và n ấ m tươ n g đ ối lớ n đ ã tạ o n ên sự đ a d ạ n g n gu ồ n g en di tru yề n .
- S ự ph o n g p h ú về n gu ồ n ge n , tro n g đ ó có n h iề u n gu ồ n
g en qu ý, đ ã tạ o n ê n sự đ a dạ n g v à già u có củ a sin h v ậ t V iệt N a m . 5 . Trang 52
- C á c v ườ n qu ố c gia : B a B ể , H o à n L iên , C ú c P h ư ơ n g,
P h on g N h a – K ẻ B à n g, B ạ c h M ã , Y ok Đ ô n , C á t T iên , P h ú Q u ố c,…
- C á c k h u d ự trữ sin h qu yể n : C á t B à , T â y N g h ệ A n , C ù la o C h à m , C à M a u ,… 6 . N g u yên n h â n :
- V ị trí đ ịa lí n ằ m trên đ ườ n g di cư , d i lưu củ a n h iều lo à i đ ộ n g vậ t.
- M ô i trườ n g sốn g th u ậ n lợ i: á n h sá n g d ồi d à o , n h iệ t đ ộ
c a o , đ ủ n ướ c , tầ n g đ ấ t sâ u dà y, v ụ n bỡ ,…
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
* GV mở rộng: Sa o la là loài th ú m ới đ ược p hát hiện lần
đ ầ u tiên trên th ế g iớ i tạ i V iệ t N a m . N ă m 19 92 , k h i đ a n g
n g h iê n c ứu V ườ n Q u ốc g ia V ũ Q u a n g , H à T ìn h , n ằ m g ầ n
b iê n giớ i V iệ t - Là o , cá c n h à k h oa h ọ c th u ộ c B ộ L â m
n g h iệ p V iệ t N a m c ũ (n a y là B ộ N ôn g n g h iệ p v à P h á t triể n
N ôn g th ô n ) v à Q u ỹ Q u ốc tế B ả o v ệ T h iên n h iê n (W W F ) đ ã
p h á t h iện loà i th ú qu ý h iếm n à y. 2.2.
: HS chứng m inh được tính cấp thiết của vấn đề bảo tồn đa d ạng sinh h ọ c ở V N .
: Q uan sát hình 1 0.3 kết hợp kênh chữ SG K tr13 4-1 35 suy n ghĩ, thảo
lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i
cá c câ u h ỏi củ a G V . Trang 53
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
II. Vấn đề bảo tồn đa dạng sinh học ở VN
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
* G V tre o h ìn h 1 0.6 lê n bả n g.
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
c ầ u H S , yêu c ầ u H S q u a n sá t h ìn h 1 0.6 và th ô n g tin tron g
- C u n g c ấ p lư ơn g th ự c,
b à y, th ả o lu ậ n n h óm tron g 1 0 p h ú t đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏ i th ực ph ẩ m , d ượ c liệu ,
th eo p h iếu h ọc tậ p sa u :
n gu yê n liệ u c h o cá c n gà n h k in h tế .
1 . N h ó m 1 , 2, 3 v à 4 – ph iế u h ọ c tậ p số 1
- Đ iều h òa k h í h ậ u , đ iề u tiết Phần câu hỏi Phần trả lời
dò n g c h ả y, h ạ n ch ế xó i
m òn đ ấ t, b ả o v ệ bờ sô n g, bờ biển ,....
- S u y giả m v ề h ệ sin h th á i.
- S u y g iả m về loà i và số
lượ n g cá th ể tro n g lo à i.
- S u y giả m v ề n gu ồ n g en .
- T h ự c h iệ n tốt cá c q u y Trang 54
2 . N h ó m 5 , 6, 7 v à 8 – ph iế u h ọ c tậ p số 2
đ ịn h củ a p h á p lu ậ t về bả o
vệ đ a d ạ n g sin h h ọ c. Phần câu hỏi Phần trả lời
- T ru yền th ô n g , n â n g ca o ý
th ức v ề bả o v ệ đ a dạ n g sin h h ọ c.
- T h ự c h iệ n tốt cá c q u y
đ ịn h v ề bả o v ệ đ ộn g v ậ t qu ý h iếm .
- T iếp tụ c du y trì và x â y
dự n g c á c v ườ n qu ố c g ia ,
k h u bả o tồn th iê n n h iê n .
- B ả o v ệ v à ph ụ c h ồi m ô i
trư ờn g số n g c h o cá c lo à i
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: sin h v ậ t.
* H S qu a n sá t h ìn h 10 .3 và th ô n g tin tro n g b à y, su y n g h ĩ,
th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h , đ ạ i d iệ n n h óm 1 và 5 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 1 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
- C u n g c ấ p lư ơn g th ực , th ực p h ẩ m ,
dư ợc liệu , n g u yên liệu ch o c á c n gà n h k in h tế.
- Đ iều h ò a k h í h ậ u , đ iề u tiết d ò n g
ch ả y, h ạ n c h ế x ói m ò n đ ấ t, bả o v ệ
bờ sô n g, b ờ biể n ,....
- S u y g iả m về h ệ sin h th á i: c á c h ệ Trang 55
sin h th á i rừ n g tự n h iên b ị th u h ẹ p v ề
diện tích và g iả m về c h ấ t lượ n g.
- S u y g iả m v ề lo à i v à số lượ n g cá th ể
tro n g loà i, đ ặ c biệt là cá c lo à i đ ộ n g vậ t h oa n g d ã .
- S u y g iả m v ề n gu ồ n g en : S ự su y
giả m c á c h ệ sin h th á i tự n h iên và
th à n h p h ầ n loà i sin h v ậ t là m c ạ n k iệ t
và b iế n m ấ t m ộ t số n gu ồ n g en tự
n h iê n , n h iề u n g u ồn ge n b ị su y g iả m ,
tro n g đ ó c ó n h iề u g iốn g bả n đ ịa qu ý h iế m .
- C á c yế u tố tự n h iên : bã o , lũ lụ t, h ạ n h á n , ch á y rừn g…
- C on n g ườ i: k h a i th á c lâ m sả n , đ ố t
rừ n g, d u ca n h du cư , đ á n h b ắ t q u á
m ứ c, ô n h iễ m m ôi trư ờ n g,...
2 . N h ó m 5 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- M ấ t câ n b ằ n g sin h th á i, ả n h h ư ở n g
trự c tiế p đ ến m ôi trư ờn g số n g củ a co n n g ườ i.
- Ản h h ư ở n g đ ế n a n n in h lư ơn g th ự c,
su y g iả m n gu ồ n g en và đ ặ c biệt là
biến đ ổ i k h í h ậ u .
Đ a d ạ n g sin h h ọc là yế u tố qu yế t
đ ịn h tín h ổn đ ịn h c ủ a c á c h ệ sin h
th á i tự n h iê n , là cơ sở sin h tồ n củ a
sự số n g tro n g m ô i trườ n g . V ì vậ y
việ c b ả o v ệ đ a d ạ n g sin h h ọ c c h ín h
là b ả o v ệ m ôi trư ờ n g số n g củ a ch ú n g ta .
- T h ực h iện tốt cá c qu y đ ịn h củ a Trang 56
ph á p lu ậ t v ề b ả o vệ đ a d ạ n g sin h h ọc .
- T ru yề n th ô n g , n â n g ca o ý th ức v ề
bả o v ệ đ a dạ n g sin h h ọc .
- T h ự c h iện tố t cá c qu y đ ịn h v ề b ả o
vệ đ ộ n g v ậ t qu ý h iếm .
- T iếp tụ c d u y trì và x â y dự n g c á c
vư ờn q u ố c g ia , k h u bả o tồ n th iên n h iê n .
- B ả o vệ v à p h ụ c h ồ i m ôi trư ờ n g
sốn g c h o c á c lo à i sin h vậ t.
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (15 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yêu cầ u H S dự a v à o k iế n th ức đ ã h ọc , h ã y trả lờ i c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : Trang 57
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V hướng dẫ n HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đặt câu hỏi cho H S:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS thu thập thông tin trên Internet và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u :
- S ếu đ ầ u đ ỏ là m ột tro n g 15 lo à i sếu qu ý h iế m trên th ế g iớ i có n gu y cơ bị tu yệ t c h ủ n g .
- T h e o th ốn g k ê c ủ a V ư ờn q u ốc gia T rà m C h im và H ộ i b ả o v ệ sế u qu ố c tế (IC F )
c h o th ấ y, h à n g n ă m , số lư ợn g sếu đ ầ u đ ỏ c ó c h iề u h ướ n g giả m dầ n , từ 1 05 2 c on
(1 98 5) cò n 21 7 co n (1 99 4) v à c ó n g u y c ơ tu yệt c h ủ n g.
- B iện ph á p b ả o v ệ:
+ H ạ n ch ế sử dụ n g h ó a c h ấ t ở x u n g qu a n h rừn g T rà m C h im . Trang 58
+ P h òn g c h ố n g ch á y rừ n g và k h ô i p h ụ c m ột số v ù n g đ ấ t n gậ p n ướ c xu n g qu a n h
v ườ n q u ốc g ia T rà m C h im .
+ T u yên tru yền v ề sế u , k ê u gọ i m ọ i n gư ờ i cù n g ch u n g ta y bả o vệ cá c loà i đ ộ n g v ậ t
q u ý h iế m ở V iệt N a m và trê n th ế g iới.
* H S cò n lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g, ch ỉn h sử a sả n ph ẩ m g iú p b ạ n và sả n ph ẩ m c ủ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
CHƯƠNG 4. BIỂN VÀ ĐẢO VIỆT NAM
BÀI 11. PHẠM VI BIỂN ĐÔNG, CÁC VÙNG BIỂN CỦA VIỆT NAM
Ở BIỂN ĐÔNG. ĐẶC ĐIỂM TỰ NHIÊN VÙNG BIỂN ĐẢO VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 5 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- X á c đ ịn h đ ượ c trên bả n đ ồ ph ạ m v i B iển Đ ô n g, c á c n ư ớc v à v ù n g lã n h th ổ c ó ch u n g
B iển Đ ôn g v ới V iệ t N a m .
- X á c đ ịn h đ ư ợc trên b ả n đ ồ c á c m ốc x á c đ ịn h đ ư ờn g c ơ sở , đ ư ờn g p h â n ch ia v ịn h B ắ c
B ộ g iữ a V iệ t N a m v à T ru n g Q u ố c.
- T rìn h b à y đ ư ợ c k h á i n iệm v ù n g n ộ i th ủ y, lã n h h ả i, tiế p g iá p lã n h h ả i, vù n g đ ặ c qu yề n
k in h tế , th ề m lụ c đ ịa củ a V iệ t N a m (th e o L u ậ t B iể n V iệ t N a m ).
- T rìn h b à y đ ư ợc đ ặ c đ iể m tự n h iên vù n g b iển đ ả o V N . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí: Trang 59
+ X á c đ ịn h đ ư ợc trên b ả n đ ồ ph ạ m vi B iển Đ ôn g , c á c n ướ c v à vù n g lã n h th ổ c ó ch u n g
B iển Đ ôn g v ới V iệ t N a m .
+ X á c đ ịn h đ ư ợ c trên bả n đ ồ cá c m ố c xá c đ ịn h đ ườ n g c ơ sở , đ ư ờ n g ph â n c h ia vịn h
B ắ c B ộ g iữ a V iệ t N a m v à T ru n g Q u ố c.
+ T rìn h b à y đ ượ c k h á i n iệ m v ù n g n ội th ủ y, lã n h h ả i, tiế p g iá p lã n h h ả i, vù n g đ ặ c qu yề n
k in h tế , th ề m lụ c đ ịa củ a V iệ t N a m (th e o L u ậ t B iể n V iệ t N a m ).
+ T rìn h b à y đ ư ợc đ ặ c đ iể m tự n h iên vù n g biển đ ả o V N .
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 3 6-14 3 .
+ Q u a n sá t bả n đ ồ h ìn h 11 .1 S G K tr1 37 đ ể xá c đ ịn h ph ạ m vị và c á c n ướ c, v ù n g lã n h
th ổ có ch u n g B iển Đ ôn g v ới V N .
+ Q u a n sá t sơ đ ồ h ìn h 1 1.2 S G K tr13 7 đ ể x á c đ in h p h ạ m v i c á c vù n g b iển củ a V N .
+ Q u a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 11 .3 S G K tr1 38 và h ìn h 11 .4 S G K tr1 40 đ ể xá c đ ịn h cá c m ốc
đ ư ờ n g c ơ sở và đ ư ờ n g p h â n đ ịn h vịn h B ắ c B ộ giữa V N v à T ru n g Q u ốc .
+ Q u a n sá t lượ c đ ồ h ìn h 1 1.5 S G K tr1 43 đ ể trìn h bà y đ ặ c đ iể m h ả i vă n củ a vù n g b iể n n ư ớ c ta .
- N ă n g lự c v ậ n d ụ n g tri th ức đ ịa lí g iả i q u yết m ộ t số vấ n đ ề th ực tiễn : tìm h iể u v à g iớ i
th iệ u về m ộ t tro n g số c á c đ ả o là m ố c xá c đ ịn h củ a đ ườ n g cơ sở V iệ t N a m .
3. Về phẩm chất: ý thức học tập ng hiêm túc, yêu nước, yêu b iển – đảo V iệt N am , ý thức
b ả o vệ c h ủ qu yề n b iể n – đ ả o củ a V N .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), Atla t Đ LV N .
- H ìn h 1 1.1 . B ả n đ ồ vị trí B iể n Đ ô n g, h ìn h 11 .2. S ơ đ ồ m ặ t cắ t k h á i qu á t cá c v ù n g b iể n
V iệt N a m , b ả n g 11 .1. T ọa đ ộ cá c đ iểm c h u ẩ n đ ư ờ n g cơ sở d ù n g đ ể tín h ch iề u rộn g lã n h
h ả i củ a lụ c đ ịa V N , h ìn h 1 1.3 . Đ ườ n g c ơ sở dù n g đ ể tín h c h iều rộn g lã n h h ả i c ủ a lụ c đ ịa
V N , h ìn h 1 1.4. Đ ư ờn g p h â n đ ịn h lã n h h ả i, v ù n g đ ặ c q u yền k in h tế v à th ềm lụ c đ ịa g iữ a V N
v à T ru n g Q u ốc tron g v ịn h B ắ c B ộ , bả n g 1 1 .2 . T ạ o đ ộ 2 1 đ iể m đ ườ n g p h â n đ ịn h lã n h h ả i,
v ù n g đ ặ c q u yề n k in h tế và th ề m lụ c đ ịa g iữ a V N v à T ru n g Q u ốc tro n g vịn h B ắ c B ộ, bả n g
1 1 .3 . N h iệt đ ộ tru n g bìn h n ă m ở m ộ t số đ ả o v à q u ầ n đ ả o củ a V N , h ìn h 11 .5. Lư ợc đ ồ
d ò n g b iể n th e o m ù a trên B iể n Đ ô n g v à c á c h ìn h ả n h tươ n g tự p h ón g to .
- P h iế u h ọ c tậ p, b ả n g ph ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h ó m và b ả n g n h óm c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi, A tlat ĐLVN. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V tổ c h ức trò ch ơ i “V ư ợt ch ư ớ n g n g ạ i vậ t” c h o H S .
: HS g iải m ã được “C hướng ngại vật” GV đặt ra. Trang 60 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V tre o bả n g p h ụ trò c h ơi “V ượ t ch ư ớn g n g ạ i v ậ t” lê n b ả n g: 1 2 3 4
* G V ph ổ b iến lu ậ t c h ơ i:
- “C h ư ớ n g n gạ i v ậ t” là tê n h ìn h ả n h ẩ n sa u 4 m ả n h g h ép đ ư ợ c đ á n h số từ 1 đ ến 4
tươ n g ứn g v ới 4 c â u h ỏ i.
- C á c e m dự a v à o A tla t Đ L V N v à k iến th ứ c đ ã h ọ c đ ể trả lờ i, c á c em c ó qu yề n lự a ch ọ n
th ứ tự câ u h ỏi đ ể trả lời, m ỗi câ u h ỏi có 1 lư ợt trả lờ i.
- Em n à o trả lời đ ú n g sẽ n h ậ n đ ư ợc 1 ph ầ n q u à n h ỏ (ví d ụ 1 câ y b ú t) và m ả n g gh é p sẽ
b iế n m ấ t đ ể h iệ n ra m ột g óc c ủ a h ìn h ả n h tươ n g ứ n g, trả lờ i sa i m ả n h g h é p sẽ bị k h ó a lạ i,
tro n g qu á trìn h trả lờ i, e m n à o trả lờ i đ ú n g “C h ư ớ n g n gạ i v ậ t” th ì sẽ n h ậ n đ ượ c ph ầ n q u à
lớn h ơn (v í d ụ 3 câ y bú t).
* H ệ th ốn g c â u h ỏ i:
Câu 1: K ể tên 5 loài động vật của nước ta.
Câu 2: K ể tên 5 loài thảm thực vật của nước ta .
Câu 3: K ể tên 5 vườn quốc g ia của nước ta.
Câu 4: K ể tên 5 khu dự trữ sinh quyển của nước ta .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o Atla t Đ LV N v à k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩa đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
Câu 1: K hỉ, vượn, hươu, voi, hổ,… Trang 61
Câu 2: Rừng kín thường xanh, rừng thưa, rừn g tre nứa, rừng ng ập m ặn, rừng trên núi đá v ôi,…
Câu 3: B a Bể, C úc Phương , Bạch M ã, C át Tiên, Phú Q uốc,…
Câu 4: C át Bà, Cù lao Chàm , Cần Giờ, Kiên G iang , Cà M au,… BIỂN ĐÔNG * H S k h á c lắ n g
n g h e, b ổ su n g , ch ỉn h
sử a sả n ph ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Biển Đông là m ột b iển lớn, có vai trò quan
trọ n g c ả v ề m ặ t tự n h iên v à k in h tế - c h ín h trị - x ã h ộ i đ ố i vớ i k h u vự c n ó i riê n g v à trê n th ế
g iớ i n ói ch u n g. V ậ y, B iể n Đ ô n g n ó i c h u n g v à v ù n g biển V iệ t N a m th u ộ c B iể n Đ ô n g có vị trí
v à p h ạ m vi n h ư th ế n à o? Đ ể biết đ ư ợc n h ữ n g đ iề u n à y, lớp c h ú n g ta cù n g tìm h iể u q u a b à i h ọc h ôm n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (190 phút)
: HS xác định được trên bản đồ ph ạm vi B iển Đông , các nước và vùng lã n h th ổ có c h u n g B iển Đ ôn g vớ i V iệ t N a m . : Q u a n sá t h ìn h 11 .1 k ế t h ợp k ên h c h ữ S G K tr1 36 , su y n g h ĩ cá n h â n đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏ i c ủ a G V . Trang 62
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Phạm vi của Biển Đông
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 1 S G K .
- B iể n Đ ô n g th u ộ c T h á i
* G V tre o h ìn h 1 1.1 lê n bả n g.
B ìn h Dư ơ n g, có diệ n tíc h
k h oả n g 3,44 7 triệ u k m 2,
* G V yêu c ầ u H S qu a n sá t h ìn h 11 .1 và th ôn g tin tron g bà y, trải rộng từ vĩ độ 30N đến
lầ n lư ợ t trả lờ i c á c câ u h ỏi sa u :
vĩ đ ộ 2 60B và từ k in h đ ộ 10 00 đ ến 12 10Đ .
- C á c n ướ c có c h u n g B iể n Đ ôn g v ới V iệ t N a m là : T ru n g Q u ố c, P h i-lip -p in , In -đ ô -n ê-xia , B ru -n â y, M a -la y-xia , X in g -ga -p o,
T h á i L a n , C a m -p u -ch ia .
- V ù n g b iể n V N là m ộ t
ph ầ n củ a B iển Đ ô n g, có
diệ n tích k h o à n g 1 triệ u k m 2.
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t h ìn h 1 1.1 và đ ọc k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y Trang 63
n g h ĩ đ ể trả lời câ u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
1 . B iể n Đ ô n g c ó d iệ n tíc h k h o ả n g 3 ,44 7 triệ u k m 2, là biể n
lớn th ứ 3 tro n g cá c biển trê n th ế g iới.
2 . B iể n Đ ô n g th u ộ c T h á i B ìn h Dư ơ n g, trả i rộn g từ v ĩ đ ộ 30N
đ ế n v ĩ đ ộ 2 60B và từ k in h đ ộ 1 00 0 đ ến 1 2 10Đ . 3 .
- C á c n ư ớc c ó ch u n g B iể n Đ ô n g vớ i V iệt N a m là : T ru n g Q u ố c, P h i-lip-p in , In -đ ô-n ê -x ia , B ru -n â y, M a -la y-x ia ,
X in g-g a -p o , T h á i L a n , C a m -p u -ch ia .
- V ù n g lã n h th ổ có c h u n g B iển Đ ô n g v ớ i V iệ t N a m là : Đ à i L oa n .
4 .H S x á c đ ịn h đ ư ợc h a i v ịn h lớn là vịn h B ắ c B ộ v à v ịn h T h á i L a n .
5 . V ù n g b iể n V N là m ột p h ầ n c ủ a B iển Đ ôn g , c ó d iệ n tíc h k h o à n g 1 triệu k m 2.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
* GV mở rộng: D iện tích Biển Đông gấp b a lần d iện tích
đ ấ t liền : 1 triệ u k m 2/33 12 12 k m 2). T ín h tru n g bìn h tỷ lệ
d iệ n tíc h th e o số k m b ờ b iể n th ì c ứ 1 0 0k m 2 có 1k m bờ
b iể n (so vớ i tru n g bìn h củ a th ế giới là 6 00 k m 2 đ ấ t liền trê n 1 k m bờ biển ). Trang 64 2.2. :
- H S xá c đ ịn h đ ư ợc trê n b ả n đ ồ c á c m ố c x á c đ ịn h đ ư ờn g cơ sở , đ ườ n g p h â n c h ia
v ịn h B ắ c B ộ g iữ a V iệ t N a m v à T ru n g Q u ố c.
- H S trìn h b à y đ ư ợc k h á i n iệm v ù n g n ội th ủ y, lã n h h ả i, tiếp giá p lã n h h ả i, vù n g đ ặ c
q u yền k in h tế, th ề m lụ c đ ịa c ủ a V iệ t N a m (th eo Lu ậ t B iể n V iệt N a m )
: Q uan sát b ảng 1 1.1 , 11 .2, hình 1 1 .2 đến 11 .4 kết hợp kênh chữ S GK
tr1 37 -1 4 1, th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i c á c c â u h ỏ i c ủ a G V . Trang 65 Trang 66
trả lời đ ư ợc cá c c â u h ỏ i c ủ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
II. Các vùng biển của Việt Nam ở Biển Đông
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
- Đ ư ờ n g c ơ sở đ ể tín h
* G V tre o bả n g 1 1.1, 1 1.2 v à h ìn h 1 1 .2 đ ế n 1 1.4 lên bả n g .
ch iề u rộ n g lã n h h ả i V N là
đ ườ n g th ẳ n g gã y k h ú c , n ố i
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
liề n cá c đ iể m từ 0 – A 1 1.
c ầ u H S q u a n sá t bả n g 1 1.1 , 11 .2, h ìn h 11 .2 đ ến 11 .4 v à
th ôn g tin tro n g bà y, th ả o lu ậ n n h óm tron g 1 5 ph ú t đ ể trả
- V ù n g b iển n ướ c ta có
lời cá c c â u h ỏi th e o ph iế u h ọ c tậ p sa u :
diệ n tích k h o à n g 1 triệ u k m 2.
1 . N h ó m 1 , 2, 3 , 4 – p h iế u h ọ c tậ p số 1 - N ội th u ỷ là vù n g n ư ớc Phần câu hỏi Phần trả lời
tiế p giá p vớ i b ờ biển , ở
ph ía tro n g đ ư ờn g cơ sở v à
là b ộ p h ậ n lã n h th ổ c ủ a V iệt N a m .
- L ã n h h ả i là vù n g biể n có
ch iề u rộ n g 12 h ả i lí tín h từ
đ ườ n g c ơ sở ra p h ía biển .
Ra n h g iớ i n go à i c ủ a lã n h
h ả i là b iê n g iớ i qu ố c g ia
trê n b iển củ a V iệt N a m .
- V ù n g tiếp g iá p lã n h h ả i là
vù n g biển tiế p liền và n ằ m
n go à i lã n h h ả i V iệ t N a m ,
có c h iều rộ n g 12 h ả i lí tín h
từ ra n h g iớ i n g oà i củ a lã n h h ả i.
- V ù n g đ ặ c q u yền k in h tế là
vù n g biển tiế p liền và n ằ m
n go à i lã n h h ả i V iệ t N a m ,
h ợp vớ i lã n h h ả i th à n h m ột
vù n g biể n c ó c h iều rộn g
20 0 h ả i lí tín h từ đ ườ n g cơ sở. Trang 67
2 . N h ó m 5 , 6, 7 , 8 – p h iế u h ọ c tậ p số 2
- T h ề m lụ c đ ịa V iệ t N a m là
đ á y biển v à lò n g đ ấ t d ướ i Phần câu hỏi Phần trả lời
đ á y biển , tiế p liề n và n ằ m
n go à i lã n h h ả i V iệ t N a m ,
trê n toà n bộ p h ầ n k éo d à i
tự n h iên c ủ a lã n h th ổ đ ấ t
liề n , cá c đ ả o và q u ầ n đ ả o
củ a V iệ t N a m c h o đ ế n
m ép n g oà i củ a rìa lụ c đ ịa .
- Đ ườ n g ph â n đ ịn h v ịn h
B ắ c B ộ giữ a V iệ t N a m v à
T ru n g Q u ốc đ ượ c xá c đ ịn h
bằ n g 2 1 đ iểm có tọ a đ ộ
xá c đ ịn h , n ối tu ầ n tự vớ i
n h a u bằ n g c á c đ oạ n th ẳ n g .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t qu a n sá t b ả n g 1 1.1 , 1 1.2 , h ìn h 1 1.2 đ ế n
1 1 .4 v à th ôn g tin tro n g b à y, su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n n h óm đ ể trả lời câ u h ỏ i. Trang 68
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n ph ẩ m c ủ a m ìn h , đ ạ i diệ n n h óm 3 , 7 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 3 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
V ù n g biể n n ư ớc ta c ó diệ n tích
k h oà n g 1 triệ u k m 2 ba o gồ m n ộ i
th ủ y, lã n h h ả i, vù n g tiếp g iá p lã n h h ả i,
v ù n g đ ặ c q u yền k in h tế v à th ềm lụ c đ ịa .
C ă n c ứ th e o C ô n g ư ớc c ủ a Liên h ợ p
qu ố c v ề L u ậ t b iển n ă m 19 82 và L u ậ t
biển V iệt N a m n ă m 2 01 2 .
- Đ ườ n g cơ sở đ ể tín h c h iều rộ n g
lã n h h ả i V N là đ ư ờn g th ẳ n g gã y
k h ú c, n ố i liền cá c đ iể m từ 0 – A 11 .
H S x á c đ ịn h trên bả n đ ồ:
- M ố c 0 - n ằ m trên ra n h g iới ph ía T â y
N a m c ủ a vù n g n ướ c lịch sử củ a
n ướ c C ộ n g h òa xã h ộ i c h ủ n g h ĩa V iệt N a m và C ộ n g h òa n h â n d â n C a m pu c h ia .
- M ố c A1 - tạ i h ò n N h ạ n , q u ầ n đ ả o
T h ổ C h u , tỉn h K iên G ia n g .
- M ốc A 2 - tạ i h ò n Đ á Lẻ ở Đ ô n g
N a m H òn K h oa i, tỉn h C à M a u .
- M ố c A 3 - tạ i h òn T à i L ớn , C ôn Đ ả o.
- M ố c A4 - tạ i h ò n B ô n g La n g , C ôn Đ ả o.
- M ốc A 5 - tạ i h ò n B ả y C ạ n h , C ôn Trang 69 Đ ả o.
- M ố c A 6 - h ò n H ả i (n h ó m đ ả o P h ú
Q u ý), tỉn h B ìn h T h u ậ n .
- M ố c A 7 - h òn Đ ôi, tỉn h K h á n h H ò a .
- M ố c A 8 - m ũ i Đ ạ i Lã n h , tỉn h P h ú Y ê n .
- M ốc A 9 - h òn Ô n g C ă n , tỉn h B ìn h Đ ịn h .
- M ốc A 1 0 - đ ả o Lý S ơ n , tỉn h Q u ả n g N gã i.
- M ốc A1 1 - đ ả o C ồ n C ỏ , tỉn h Q u ả n g T rị.
- N ội th u ỷ là v ù n g n ư ớ c tiếp g iá p vớ i
bờ b iển , ở p h ía tron g đ ư ờ n g c ơ sở và
là b ộ ph ậ n lã n h th ổ c ủ a V iệ t N a m .
- Lã n h h ả i là vù n g b iển có ch iều rộn g
12 h ả i lí tín h từ đ ườ n g cơ sở ra p h ía
biển . R a n h g iớ i n g o à i c ủ a lã n h h ả i là
biên giới q u ốc gia trê n b iể n củ a V iệ t N a m .
2 . N h ó m 7 – p h iế u h ọ c tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- V ù n g tiế p giá p lã n h h ả i là vù n g b iể n
tiế p liề n và n ằ m n g oà i lã n h h ả i V iệ t
N a m , có c h iều rộn g 12 h ả i lí tín h từ
ra n h g iớ i n g oà i củ a lã n h h ả i.
- V ù n g đ ặ c qu yề n k in h tế là vù n g
biển tiế p liề n và n ằ m n go à i lã n h h ả i
V iệ t N a m , h ợ p vớ i lã n h h ả i th à n h
m ộ t v ù n g biể n c ó c h iề u rộ n g 20 0 h ả i
lí tín h từ đ ườ n g cơ sở. Trang 70
T h ềm lụ c đ ịa V iệt N a m là đ á y biển
và lòn g đ ấ t d ư ới đ á y b iể n , tiếp liền
và n ằ m n g oà i lã n h h ả i V iệ t N a m , trên
to à n b ộ p h ầ n k é o d à i tự n h iê n củ a
lã n h th ổ đ ấ t liền , c á c đ ả o và q u ầ n
đ ả o c ủ a V iệ t N a m c h o đ ế n m é p
n go à i c ủ a rìa lụ c đ ịa .
- T rư ờn g h ợ p m ép n g oà i củ a rìa lụ c
đ ịa n à y cá c h đ ư ờ n g cơ sở c h ưa đ ủ
20 0 h ả i lí: th ì th ề m lụ c đ ịa n ơi đ ó
đ ượ c k é o dà i đ ế n 2 00 h ả i lí tín h từ đ ườ n g cơ sở .
- T rư ờn g h ợ p m ép n g oà i củ a rìa lụ c
đ ịa n à y v ượ t q u á 20 0 h ả i lí tín h từ
đ ườ n g cơ sở : th ì th ề m lụ c đ ịa n ơ i đ ó
đ ượ c k é o d à i k h ô n g q u á 35 0 h ả i lí
tín h từ đ ư ờ n g c ơ sở h o ặ c k h ô n g q u á
10 0 h ả i lí tín h từ đ ư ờ n g đ ẳ n g sâ u 25 00 m .
- N g à y 25 /1 2/20 0 0, H iệ p đ ịn h v ề
ph â n đ ịn h lã n h h ả i, vù n g đ ặ c q u yền
k in h tế v à th ề m lụ c đ ịa c ủ a V N và
T ru n g Q u ốc tro n g vịn h B ắ c B ộ đ ã đ ượ c k í k ế t.
- H S xá c đ ịn h : Đ ư ờn g p h â n đ ịn h v ịn h
B ắ c B ộ giữa V iệ t N a m v à T ru n g
Q u ố c đ ư ợc x á c đ ịn h bằ n g 2 1 đ iể m
có tọa đ ộ xá c đ ịn h , n ố i tu ầ n tự vớ i
n h a u b ằ n g cá c đ o ạ n th ẳ n g .
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n Trang 71 th ức c ầ n đ ạ t.
: HS trình b ày được đặc điểm tự nhiên vùng b iển đảo VN.
: Q uan sát b ảng 1 1 .3 , hình 11 .5 kết hợp kênh chữ SG K tr1 41 -14 3 suy
n g h ĩ cá n h â n đ ể trả lời cá c c â u h ỏ i c ủ a G V .
trả lờ i đ ượ c cá c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
III. Đặc điểm tự nhiên vùng biển đảo Việt Nam
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c III S G K .
* G V tre o bả n g 1 1.3, h ìn h 1 1.5 lên bả n g . Trang 72
* G V yêu cầ u H S qu a n sá t bả n g 1 1.3 , h ìn h 11 .5 v à th ôn g
- Đ ịa h ìn h ve n biển : k h á đ a
tin tron g b à y, lầ n lượ t trả lờ i c á c câ u h ỏi sa u :
dạ n g , g ồm : c á c ta m giá c
ch â u , cá c b ã i c á t p h ẳ n g,
cồ n c á t, đ ầ m , p h á , v ịn h
cử a sôn g , vũ n g v ịn h n ư ớc
sâ u , bờ biển b ồ i tụ , b ờ biển m à i m òn ,... - Đ ịa h ìn h th ề m lụ c
đ ịa : n ô n g , m ở rộ n g ở v ịn h
B ắ c B ộ v à v ịn h T h á i La n ,
th u h ẹ p ở k h u vự c m iề n T ru n g .
- Đ ịa h ìn h đ ả o : có n h iể u
đ ả o v à qu ầ n đ ả o , tro n g đ ó
có 2 qu ầ n đ ả o xa b ờ là
H oà n g S a và T rườ n g S a .
- N h iệ t đ ộ : k h o ả n g trê n 2 3°
C , tă n g dầ n từ b ắ c và o n a m .
- Lư ợn g m ư a : n h ỏ h ơn trê n
đ ấ t liề n k h o ả n g trê n 11 00 m m /n ă m .
- G ió trê n B iể n : th a y đ ổ i
th eo m ù a v à m ạ n h h ơ n trê n đ ấ t liề n .
- T h iên ta i: bã o , lốc , á p
th ấ p n h iệ t đ ớ i,...
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S qu a n sá t q u a n sá t bả n g 1 1 .3 , h ìn h 1 1.5 v à đ ọc k ê n h
c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lờ i c â u h ỏi.
- Đ ộ m u ối tru n g b ìn h là 3 2 - 33 % 0.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i - Chế độ thủy triều rất đa
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
dạ n g : n h ậ t triề u đ ều , n h ậ t Trang 73
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
triề u k h ôn g đ ều , b á n n h ậ t
triề u và b á n n h ậ t triề u
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S k h ôn g đ ề u .
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
- D òn g biể n : th a y đ ổ i th eo
1 . Đ ịa h ìn h v en biể n k h á đ a dạ n g , gồ m : cá c ta m g iá c ch â u , m ù a : m ù a đ ô n g, d òn g b iể n
c á c b ã i c á t ph ẳ n g, cồ n cá t, đ ầ m , p h á , v ịn h c ửa sô n g, vũ n g
có h ư ớn g đ ô n g bắ c - tâ y
v ịn h n ư ớ c sâ u , b ờ biển b ồi tụ , b ờ biể n m à i m ò n ,...
n a m ; m ù a h ạ , là tâ y n a m - đ ôn g b ắ c.
2 . Đ ịa h ìn h th ềm lụ c đ ịa n ô n g, m ở rộn g ở v ịn h B ắ c B ộ v à
v ịn h T h á i L a n , th u h ẹp ở k h u v ực m iền T ru n g . V ù n g th ề m rấ t ph on g p h ú
lụ c đ ịa đ ư ợc tiếp n ối v ới đ ịa h ìn h trên đ ấ t liền , tạ o n ê n sự
và đ a dạ n g v ới cá c loà i cá ,
th ốn g n h ấ t về tự n h iên g iữ a đ ấ t liề n và vù n g b iển .
tôm , m ự c, rắ n b iể n , rù a biể n , sa n h ô ,... 3 . T h ềm lụ c
- T ê n m ột số đ ả o: đ ả o C á t B à (H ả i P h ò n g), đ ả o B ạ c h Lo n g
đ ịa V iệt N a m c ó d ầ u m ỏ,
V ĩ (H ả i P h ò n g), đ ả o L ý S ơn (Q u ả n g N g ã i), đ ả o P h ú Q u ốc
k h í đ ố t. N g oà i ra , c òn có
(K iên G ia n g ), đ ả o P h ú Q u ý (B ìn h T h u ậ n ),… ti-ta n , n i-k en , c á t, bă n g
- T ê n m ột số qu ầ n đ ả o : qu ầ n đ ả o H oà n g S a (Đ à N ẵ n g), ch á y.
q u ầ n đ ả o T rườ n g S a (K h á n h H òa .
- C á c đ ả o v à qu ầ n đ ả o đ ó n g v a i trò rấ t q u a n trọ n g về k in h
tế - c h ín h trị và a n n in h q u ố c p h òn g. 4 .
- N h iệt đ ộ bề m ặ t n ư ớc b iển tru n g b ìn h n ă m là trê n 2 3°C .
+ M ù a h ạ : n h iệt đ ộ tư ơn g đ ố i đ ồ n g n h ấ t.
+ M ù a đ ô n g: sự c h ê n h lệ ch n h iệt đ ộ th ể h iệ n rõ h ơ n .
- N h iệ t đ ộ tru n g b ìn h n ă m ở m ột số đ ả o , qu ầ n đ ả o có x u
h ư ớ n g tă n g dầ n từ bắ c v à o n a m : C ô T ô 22 ,70C , H o à n g S a
2 6 ,7 0C , P h ú Q u ốc 2 7,1 0C .
5 . L ượ n g m ư a trê n b iển th ư ờn g n h ỏ h ơn trê n đ ấ t liền ,
k h o ả n g trên 1 10 0 m m /n ă m .
6 . H ư ớn g g ió th a y đ ổ i th eo m ù a :
-T ừ th á n g 10 đ ế n th á n g 4 n ă m sa u , gió m ù a m ù a đ ô n g v à
T ín p h on g c ó h ư ớ n g đ ô n g bắ c c h iế m ư u th ế ; Trang 74
- T ừ th á n g 5 đ ến th á n g 9, gió m ù a h ư ớn g tâ y n a m , đ ôn g n a m c h iếm ư u th ế .
- G ió trên biể n m ạ n h h ơn trê n đ ấ t liề n rõ rệt. 7 .
- V ù n g b iể n n ướ c ta là n ơi ch ịu n h iề u th iê n ta i: b ã o, á p
th ấ p n h iệt đ ớ i, lố c,...
- T ru n g bìn h m ỗ i n ă m có 3 - 4 c ơn b ã o trự c tiế p đ ổ bộ và o
đ ấ t liền V iệt N a m .
- T ầ n su ấ t b ã o lớ n n h ấ t là và o th á n g 9. Đ ổ b ộ và o vù n g B ắ c T ru n g B ộ. 8 .
- Đ ộ m u ố i bìn h q u â n củ a B iể n Đ ô n g là 3 0 - 3 3% 0; thay đổ i
th eo k h u vự c, th eo m ù a v à th eo đ ộ sâ u . N go à i k h ơi có đ ộ
m u ối ca o v à ổ n đ ịn h h ơ n so v ới ve n bờ .
- C á c n ơi sả n x u ấ t m u ối n ổi tiế n g : S a H u ỳn h và C à N á .
9. C h ế đ ộ th u ỷ triề u rấ t đ a d ạ n g :
- B a o gồ m : n h ậ t triề u đ ều , n h ậ t triề u k h ôn g đ ều , b á n n h ậ t
triề u v à b á n n h ậ t triề u k h ô n g đ ề u . T ro n g đ ó , ch ế đ ộ n h ậ t
triề u đ ề u rấ t đ iể n h ìn h (Q u ả n g N in h đ ến T h a n h H ó a ).
- M ột số n ơ i b á n n h ậ t triề u k h ô n g đ ều : Q u ả n g T rị đ ến Đ à N ẵ n g, C à M a u . 1 0 .
- H ướ n g ch ả y c ủ a d òn g b iển ve n bờ ở n ư ớc ta th a y đ ổ i th eo m ù a :
+ M ù a đ ô n g, d òn g b iển có h ư ớn g : đ ô n g bắ c - tâ y n a m .
+ M ù a h ạ , dò n g biển c h ả y th eo h ư ớn g tâ y n a m - đ ô n g bắ c .
- N gu yê n n h â n : do h o ạ t đ ộ n g củ a g ió m ù a . 1 1 . Trang 75
- S in h vậ t biển rấ t ph o n g ph ú v à đ a d ạ n g v ới c á c loà i cá ,
tôm , m ự c, rắ n biể n , rù a biể n , sa n h ô ,...
- T rê n c á c đ ả o và ve n biể n c ò n c ó rừ n g n h iệ t đ ớ i th ư ờn g
x a n h , rừn g n gậ p m ặ n vớ i m ộ t số lo à i câ y đ ặ c trư n g n h ư :
sú , v ẹt, đ ướ c, m ắ m ,...
- N gu yê n n h â n : D o n h iệt đ ộ c a o n ên sin h v ậ t n h iệt đ ớ i
p h á t triển m ạ n h , đ ồ n g th ờ i cá c d ò n g biển h o ạ t đ ộn g th eo
m ù a m a n g th eo c á c lu ồn g sin h vậ t di cư tớ i.
1 2 . Dầ u m ỏ, k h í đ ốt, ti-ta n , n i-k e n , cá t, bă n g c h á y.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
* GV mở rộng: Thuỷ triều Việt N am d iễn biến khá đa d ạng:
v ới ch iều dà i 32 60 k m bờ biển có đ ủ c á c ch ế đ ộ th u ỷ triề u
c ủ a th ế giớ i n h ư n h ậ t triều , n h ậ t triề u k h ôn g đ ều , b á n n h ậ t
triề u và b á n n h ậ t triề u k h ôn g đ ề u ph â n b ố xe n k ẽ, k ế tiếp
n h a u . Đ ặ c biệ t, n h ậ t triều ở đ ả o H òn Dấ u (Đ ồ S ơn ) là đ iể n h ìn h trên th ế giớ i.
1 . V ù n g b ờ b iể n B ắ c B ộ và T h a n h H o á : n h ậ t triều . H òn G a i,
H ả i P h òn g th u ộ c n h ậ t triều rấ t th u ầ n n h ấ t v ới số n g à y
n h ậ t triề u h ầ u h ết tro n g th á n g . Đ ộ lớn triề u k h o ả n g 3 ,6 -
2 ,6 m . Ở ph ía n a m T h a n h H o á c ó 1 8 - 22 n g à y n h ậ t triề u .
2 . V ù n g b ờ biển T ru n g B ộ từ N g h ệ A n đ ế n C ửa G ia n h :
n h ậ t triều k h ôn g đ ề u , số n g à y n h ậ t triều c h iế m h ơn n ử a
th á n g. Đ ộ lớn triề u k h o ả n g 2,5 - 1,2 m .
3 . V ù n g biển p h ía n a m C ửa G ia n h đ ến c ử a T h u ậ n A n : b á n
n h ậ t triều k h ôn g đ ề u . Đ ộ lớ n triều k h oả n g 1 ,0 - 0 ,6 m .
4 . V ù n g b iển T h u ậ n A n và lâ n c ậ n : b á n n h ậ t triều .
5 . N a m T h u ậ n An đ ế n b ắ c Q u ả n g N a m : bá n n h ậ t triề u Trang 76
k h ô n g đ ều , đ ộ lớn triề u k h o ả n g 1,2 - 0,8 m .
6 . G iữa Q u ả n g N a m đ ế n B ìn h T h u ậ n : n h ậ t triề u k h ôn g đ ề u .
Đ ộ lớn triều k h o ả n g 2,0 - 1,2 m .
7 . T ừ H à m T â n đ ế n g ầ n m ũ i C à M a u : bá n n h ậ t triề u k h ôn g
đ ề u . Đ ộ lớ n k h o ả n g 3,5 - 2,0 m .
8 . T ừ m ũ i C à M a u đ ến H à T iê n : n h ậ t triều k h ô n g đ ều . Đ ộ
lớn triề u k h o ả n g trê n d u ới 1 m .
3. Hoạt động luyện tập (20 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o h ìn h 11 .3 và k iế n th ức đ ã h ọ c , su y n gh ĩ, tra o đ ổi v ới b ạ n đ ể trả lời c â u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1.
- B iển Đ ôn g là vù n g b iển tư ơn g đ ố i k ín là d o đ ượ c b a o qu a n h bở i h ệ th ốn g đ ả o và
q u ầ n đ ả o . V ù n g b iển n à y đ ư ợc ba o b ọc 4 p h ía b ởi lụ c đ ịa c h â u Á , cá c q u ầ n đ ả o
P h ilip in , M a la ixia và In đ ôn ê xia , c h ỉ th ôn g ra T h á i B ìn h D ươ n g và cá c biển lâ n c ậ n
b ằ n g n h ữ n g e o biể n h ẹ p.
- B iển Đ ôn g là biể n ấ m do n h iệt đ ộ tru n g b ìn h n ă m củ a n ướ c biể n tầ n g m ặ t là k h o ả n g trên 2 3°C .
2 . H S x á c đ ịn h v ị trí: Trang 77
- C á c qu ầ n đ ả o : qu ầ n đ ả o H oà n g S a (Đ à N ẵ n g ), qu ầ n đ ả o T rư ờn g S a (K h á n h H ò a ),
q u ầ n đ ả o T h ổ C h u (K iê n G ia n g ), C ô n S ơ n (B à R ịa – V ũ n g T à u ).
- C á c đ ả o: đ ả o C ồn C ỏ (Q u ả n g T rị), đ ả o P h ú Q u ố c (K iên G ia n g ), đ ả o P h ú Q u ý (B ìn h T h u ậ n ).
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V hướng dẫ n HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đặt câu hỏi cho HS:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u :
Đ ả o Lý S ơn - tỉn h Q u ả n g N g ã i (m ố c A1 0)
- C á c h đ ấ t liề n 15 h ả i lý v ề h ướ n g Đ ô n g B ắ c , L ý S ơn là h u yện đ ả o d u y n h ấ t củ a
tỉn h Q u ả n g N gã i - đ ượ c b iế t đ ến vớ i tà n tíc h n ú i lửa n ă m m iện g c ó tu ổi đ ờ i trê n d ư ới
3 0 triệ u n ă m . K h ô n g c h ỉ k iến tạ o n ê n cả n h q u a n k ỳ th ú , n h ữn g m iệ n g n ú i lửa đ ã
n g ư n g h oạ t đ ộ n g c òn đ ón g va i trò “th u ỷ m ạ ch ” - ô m ấ p n gu ồ n n ư ớ c n gầ m q u a n trọ n g
c h o n g ườ i dâ n đ ịa ph ư ơn g , tạ o đ iề u k iệ n th u ậ n lợi đ ể sin h v ậ t n h ỏ sin h trư ởn g v à n u ôi
d ư ỡn g đ ấ t đ a i p h ía N a m đ ả o b ằ n g đ ấ t b a za n m à u m ỡ.
- S ở h ữ u đ ặ c tín h th ổ n h ưỡ n g đ ộ c đ á o cù n g vị trí đ ắ c đ ịa , cả n h sắ c th iê n n h iên
trê n Đ ả o Lý S ơn , Q u ả n g N gã i n ê n th ơ đ ế n đ ế n ru n g đ ộ n g lò n g n g ườ i. Đ ượ c yêu th ích
n h ấ t c h ín h là : H ò n M ù C ù , Đ ả o B é (h a y C ù L a o B ờ B ã i) v à Đ ả o Lớ n (c òn có tên C ù L a o
R é h oặ c Đ ả o L ý S ơ n )…
- N g oà i ra , Đ ả o L ý S ơ n cò n là m ột đ ịa đ iể m lí tư ởn g c h o d u k h á c h vớ i n h ữ n g m ón
ă n biển h ấ p d ẫ n v à ph o n g cả n h đ ẹp , đ a d ạ n g.
* H S cò n lạ i lắ n g n gh e , bổ su n g , ch ỉn h sửa sả n ph ẩ m g iú p bạ n và sả n ph ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S . Trang 78
BÀI 12. MÔI TRƯỜNG VÀ TÀI NGUYÊN BIỂN ĐẢO VIỆT NAM P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 3 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- N êu đ ượ c đ ặ c đ iểm m ô i trư ờn g b iển đ ả o và v ấ n đ ề b ả o vệ m ô i trư ờn g b iển đ ả o V iệt N a m .
- T rìn h b à y đ ư ợc c á c tà i n g u yên biển v à th ề m lụ c đ ịa V iệt N a m . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c đ ịa lí:
+ N ê u đ ư ợ c đ ặ c đ iểm m ôi trư ờn g biển đ ả o và vấ n đ ề bả o vệ m ô i trư ờn g biển đ ả o V iệt N a m .
+ T rìn h b à y đ ư ợc cá c tà i n g u yên biể n v à th ề m lụ c đ ịa V iệ t N a m .
- N ă n g lực tìm h iểu đ ịa lí: K h a i th á c k ên h h ìn h v à k ên h ch ữ tron g S G K từ tr1 44 -14 7.
- N ă n g lự c vậ n dụ n g tri th ức đ ịa lí g iả i qu yế t m ột số vấ n đ ề th ự c tiễ n : tìm h iể u v ề m ột
tro n g c á c n gu ồ n tà i n g u yên b iể n đ ả o c ủ a n ướ c ta v à v iệc k h a i th á c n gu ồn tà i n g u yên n à y.
3. Về phẩm chất: Ý thức học tập nghiêm túc, có tinh thần yêu nước, yêu b iển – đảo Việt
N a m , ý th ứ c bả o v ệ tà i n g u yên và m ôi trườ n g biể n – đ ả o V N .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ).
- H ìn h 12 .1. H ệ sin h th á i rạ n sa n h ô , h ìn h 12 .2 . R on g b iể n , h ìn h 13 .3. V ịn h H ạ L on g v à
c á c h ìn h ả n h liê n q u a n ph ó n g to .
- P h iếu h ọ c tậ p , bả n g p h ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h óm và bả n g n h ó m c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V tổ c h ức trò ch ơ i “X e m h ìn h đ o á n tê n b ã i b iển ” c h o H S .
: HS g iải được trò chơi “X em hình đoán tên b ãi b iển” G V đặt ra. Bước 1. Giao nhiệm vụ: Trang 79
* G V tre o bả n g p h ụ trò c h ơi “X em h ìn h đ ón tên bã i biển ” lê n b ả n g: 1 2 3 4 5 6 * G V
lầ n lượ t c h o H S q u a n sá t c á c q u ốc k ì trê n th e o th ứ tự từ 1 đ ến 6 , yê u cầ u H S c h o b iế t tê n
q u ố c g ia tươ n g ứn g v ới m ỗ i q u ốc k ì trê n . G V k h en th ư ởn g ch o H S trả lờ i đ ú n g .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S qu a n sá t cá c q u ốc k ì k ế t h ợ p v ới sự h iể u b iết củ a b ả n th â n , su y n g h ĩa đ ể trả lời c â u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : 1. Nha Trang 2. Vũng Tàu 3. Vịnh Hạ Long 4. Phú Quốc 5. Đà Nẵng 6. Phan Thiết
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Thiên nhiên vùng biển đảo Việt Na m có sự
p h â n h o á đ a dạ n g và g ià u tiềm n ă n g, n ổ i b ậ t vớ i h à n g tră m bã i tắ m đ ẹ p th u h ú t n h iều d u
k h á c h tron g v à n go à i n ư ớc , có th ể giú p n ư ớ c ta th ự c h iện đ ư ợc m ụ c tiêu “trở th à n h q u ốc
g ia m ạ n h về b iể n ”. T u y n h iê n , m ô i trư ờn g biế n đ ả o rấ t n h ạ y cả m trướ c n h ữ n g tá c đ ộn g
c ủ a c on n g ườ i, c ầ n đ ư ợc q u a n tâ m b ả o vệ n h ằ m đ ả m b ả o ch o sự p h á t triể n k in h tế b iề n
m ột c á ch b ền v ữn g . V ậ y m ôi trườ n g v à tà i n g u yên v ù n g b iển đ ả o n ướ c ta c ó n h ữ n g đ ặ c Trang 80
đ iểm g ì n ổ i bậ t? Đ ể biết đ ư ợc n h ữn g đ iề u n à y, lớ p c h ú n g ta c ù n g tìm h iể u qu a b à i h ọc h ô m n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (100 phút)
: HS nêu được đặc điểm m ôi trường biển đ ảo và vấn đề b ảo vệ m ôi
trư ờn g b iển đ ả o V iệt N a m .
: D ựa vào kênh chữ SG K tr1 44 , 14 5 suy nghĩ cá nhân để trả lời các c â u h ỏ i c ủ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Môi trường biển đảo Việt Nam
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 1 S G K .
* G V yêu c ầ u H S dự a và o th ô n g tin tro n g b à y, lầ n lư ợt trả
lời cá c c â u h ỏi sa u :
- M ôi trư ờ n g b iể n k h ôn g
th ể c h ia c ắ t, c h ỉ c ầ n m ộ t
vù n g n ư ớ c n h ỏ b ị ô n h iễ m
sẽ gâ y th iệ t h ạ i ch o c ả
vù n g n ư ớc rộn g lớn và k h u
vự c v en b ờ c ũ n g n h ư trê n cá c đ ả o .
- M ôi trườ n g đ ả o sẽ th a y
đ ổi rấ t n h a n h k h i có tá c
đ ộn g c ủ a co n n gư ời, c h ỉ
cầ n m ộ t tá c đ ộn g n h ỏ c ủ a
co n n g ườ i c ũ n g có th ể g â y
ra m ộ t ch u ỗ i b iế n đ ộ n g v à
ph á v ỡ câ n b ằ n g sin h th á i rấ t n h a n h .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
- K h ô n g trự c tiếp xả c h ấ t
* H S đ ọ c k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
th ả i c h ư a q u a xử lí ra m ô i
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i trư ờn g b iển . Trang 81
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
- K h a i th á c v à sử d ụ n g h ợ p
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
lí, h iệ u qu ả cá c n g u ồn tà i n gu yê n biển .
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
- P h ụ c h ồ i và bả o tồn cá c h ệ sin h th á i biển .
1 . M ôi trư ờn g b iể n đ ả o là m ộ t bộ ph ậ n q u a n trọ n g tron g
m ôi trư ờn g số n g c ủ a c h ú n g ta . M ô i trườ n g biể n ở n ướ c ta
- T rồn g v à bả o v ệ rừn g ve n
b a o gồ m : cá c yếu tố tự n h iên (b ờ biể n , n ướ c biể n , đ ấ y biể n , rừ n g n gậ p m ặ n .
b iể n , đ a d ạ n g sin h h ọ c b iể n ) và c á c yếu tố vậ t ch ấ t n h â n
- T u yê n tru yền n â n g ca o
tạ o (c á c cô n g trìn h xâ y dự n g, c á c cơ sở vậ t ch ấ t).
n h ậ n th ứ c củ a n gư ời dâ n . 2 .
- Đ ẩ y m ạ n h cá c h oạ t đ ộn g
- M ôi trư ờ n g b iể n k h ôn g th ể c h ia c ắ t. T rên th ực tế , m ô i th u go m rá c , dọ n rá c, xử lí
trư ờn g b iể n k h ô n g giốn g n h ư đ ấ t liề n , rấ t d ễ bị p h á v ỡ. rá c đ ể là m sạ c h b ờ biể n .
C á c sự c ố là m ô n h iễ m n ư ớ c b iể n rấ t k h ó đ ể xử lí, c h ỉ c ầ n
- C h ủ đ ộn g ứn g ph ó vớ i
m ột v ù n g n ư ớc n h ỏ bị ô n h iễm sẽ g â y th iệ t h ạ i ch o c ả
biế n đ ổ i k h í h ậ u , n ướ c biển
v ù n g n ư ớc rộ n g lớ n và k h u vự c ve n bờ cũ n g n h ư trên cá c dâ n g và p h ò n g c h ốn g đ ả o. th iê n ta i.
- M ôi trư ờ n g đ ả o sẽ th a y đ ổ i rấ t n h a n h k h i c ó tá c đ ộn g
c ủ a c on n gư ờ i. Đ ả o th ư ờn g c ó diệ n tích n h ỏ, n ằ m b iệt lậ p
v ới đ ấ t liền n ê n c h ỉ c ầ n m ộ t tá c đ ộ n g n h ỏ c ủ a co n n g ườ i
c ũ n g có th ể gâ y ra m ộ t ch u ỗi b iế n đ ộn g và ph á v ỡ c â n
b ằ n g sin h th á i rấ t n h a n h .
3 . B iể n đ ả o c ó v a i trò qu a n trọ n g đ ối vớ i sự p h á t triể n k in h
tế - x ã h ội và b ả o vệ ch ủ q u yề n lã n h th ổ. B iể n đ ả o cu n g
c ấ p c h o c o n n gư ời n h iều n g u ồn tà i n gu yê n , là cử a n gõ
g iú p n ư ớc ta m ở rộ n g g ia o lư u v ới cá c n ư ớc trên th ế giớ i.
4 . V iệ c k h ẳ n g đ ịn h c h ủ qu yề n c ủ a m ộ t n ư ớ c đ ố i v ới cá c
đ ả o v à qu ầ n đ ả o có ý n g h ĩa là c ơ sở đ ể k h ẳ n g đ ịn h c h ủ
q u yền c ủ a n ư ớ c ta đ ối v ới v ù n g b iển v à th ềm lụ c đ ịa
q u a n h đ ả o, k h ẳ n g đ ịn h lã n h th ổ th ố n g n h ấ t to à n vẹ n c ủ a V iệt N a m .
5 . M ô i trư ờn g b iển n ướ c ta b ị ô n h iễ m d o :
- H oạ t đ ộ n g c ôn g n g h iệ p đ a n g th ả i ra rấ t n h iề u c h ấ t đ ộc
h ạ i. S ự cố trà n dầ u , rửa tà u v à c á c h o ạ t đ ộn g k in h tế k h á c. Trang 82
- Q ú a trìn h p h á t triển k in h tế biển c h ưa g ắ n k ế t h à i h ò a vớ i
p h á t triể n x ã h ộ i, bả o v ệ m ôi trư ờ n g.
- B iế n đ ổ i k h í h ậ u v à n ướ c b iể n dâ n g cũ n g có tá c đ ộn g
x ấ u tới m ôi trườ n g biể n đ ả o . 6 . H ậ u q u ả :
- S u y giả m đ a dạ n g sin h h ọc , cá c h ệ sin h th á i rấ t k h ó ph ụ c h ồ i.
- Ả n h h ưở n g đ ến c á c h o ạ t đ ộ n g d u lịc h , đ á n h bắ t và n u ô i trồ n g th ủ y sả n .
7 . Đ ể bả o v ệ m ôi trườ n g biể n đ ả o c ầ n k ết h ợ p n h iều giả i p h á p n h ư :
- K h ô n g trự c tiếp xả ch ấ t th ả i ch ư a q u a xử lí ra m ô i trư ờn g b iể n .
- K h a i th á c và sử dụ n g h ợ p lí, h iệu q u ả cá c n g u ồn tà i n g u yê n biển .
- P h ụ c h ồ i v à b ả o tồn cá c h ệ sin h th á i b iể n .
- T rồn g v à b ả o v ệ rừ n g v en biể n , rừ n g n gậ p m ặ n .
- T u yê n tru yề n n â n g ca o n h ậ n th ứ c củ a n g ườ i d â n v à
k h á c h du lịc h tron g v iệ c bả o v ệ m ô i trư ờn g n ó i ch u n g v à
m ôi trư ờ n g b iể n đ ả o n ó i riên g .
- Đ ẩ y m ạ n h c á c h o ạ t đ ộ n g th u go m rá c , d ọn rá c, xử lí rá c
đ ể là m sạ c h b ờ b iể n .
- C h ủ đ ộ n g ứn g ph ó v ới biế n đ ổ i k h í h ậ u , n ư ớ c b iể n dâ n g
v à p h òn g c h ốn g th iên ta i.
8 . Là H S c ó th ể là m đ ể g ó p p h ầ n b ả o vệ m ô i trư ờn g b iển đ ả o:
- T h a m g ia cá c h o ạ t đ ộ n g là m sạ c h bờ b iể n , g iữ g ìn m ô i
trư ờn g sin h th á i,... n h ằ m g iả m th iểu sự su y th o á i, ô n h iễ m
m ôi trư ờ n g b iể n v à trê n c á c đ ả o.
- Đ ấ u tra n h vớ i c á c h o ạ t đ ộn g k h a i th á c, sử d ụ n g tà i Trang 83
n g u yê n biển đ ả o trá i v ớ i q u y đ ịn h c ủ a p h á p lu ậ t.
- R èn lu yện k ĩ n ă n g đ ể th ích ứ n g v ới cá c th iê n ta i và sự cố
x ả y ra tro n g vù n g b iển đ ả o.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. 2.2.
: HS trình b ày được các tài ng uyên biển và thềm lục địa Việt Nam .
: Q uan sát hình 1 2.1 đ ến 1 2.3 kết hợp kênh chữ SGK tr1 46 -14 7 suy
n g h ĩ và th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi củ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: II.
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c 3 S G K .
* G V tre o h ìn h 1 2.1 , 12 .2 , 12 .3 lên bả n g .
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
- S in h v ậ t b iể n củ a n ướ c ta Trang 84
c ầ u H S , yê u c ầ u H S q u a n sá t h ìn h 1 2.1 , 1 2 .2 , 12 .3 v à
rấ t ph o n g ph ú , th à n h p h ầ n
th ôn g tin tro n g bà y, th ả o lu ậ n n h óm tron g 1 0 ph ú t đ ể trả
loà i đ a d ạ n g , n h iều lo à i
lời cá c c â u h ỏi th e o ph iế u h ọ c tậ p sa u :
qu ý h iếm , n h iề u lo à i có g iá trị k in h tế c a o.
1 . N h ó m 1 , 2, 3 v à 4 – ph iế u h ọ c tậ p số 1
- C ó trê n 2 00 0 loà i cá , Phần câu hỏi Phần trả lời
k h oà n g 1 00 loà i tô m , 6 00 loà i ro n g biể n ,…
- D ầ u m ỏ và k h í tự n h iê n :
th ềm lụ c đ ịa ph ía n a m .
- M u ối: ở c á c tỉn h ve n biể n
N a m T ru n g B ộ và N a m B ộ .
- C á c tà i n gu yê n k h á c : tita n , c á t.
- C á c b ã i b iển đ ẹ p : T rà C ổ,
M ỹ K h ê , N h a T ra n g,...
- C á c v ũ n g v ịn h , đ ầ m p h á :
H ạ Lo n g , V ĩn h H y, C a m
Ra n h , p h á T a m G ia n g.
- C á c đ ả o : C á t B à , Lý S ơn ,
C ồ n C ỏ, P h ú Q u ố c,…
2 . N h ó m 5 , 6, 7 v à 8 – ph iế u h ọ c tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
V ù n g biể n n ư ớ c ta c òn có
tiề m n ă n g n ă n g lư ợn g lớ n
từ th u ỷ triều , són g , gió ,...
đ ặ c biệt là n ă n g lượ n g từ bă n g ch á y. Trang 85
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S qu a n sá t h ìn h 1 2.1 , 1 2 .2 , 12 .3 v à th ô n g tin tro n g bà y,
su y n gh ĩ, th ả o lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i câ u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h , đ ạ i d iệ n n h óm 4 và 8 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 4 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
- S in h v ậ t b iể n c ủ a n ư ớc ta rấ t p h o n g
ph ú , th à n h ph ầ n lo à i đ a dạ n g , n h iều
lo à i qu ý h iế m , n h iề u loà i có giá trị k in h tế c a o.
- C ó trê n 2 00 0 loà i c á , k h oà n g 1 0 0
lo à i tô m , 60 0 loà i ro n g b iển , n h iều
lo à i đ ặ c sả n : đ ồi m ồi, sò h u yết, b à o
n gư , h ả i sâ m , cu a , ro n g b iề n , tả o
biển , c h im yế n . (h ìn h 1 2.1 , 12 .2)
Do n h iệ t đ ộ c a o n ên sin h v ậ t n h iệ t
đ ới ph á t triể n m ạ n h , đ ồn g th ờ i c á c Trang 86
dò n g b iển h o ạ t đ ộn g th eo m ù a
m a n g th eo cá c lu ồ n g sin h vậ t d i c ư tớ i.
- N ư ớ c ta c ó tà i n g u yê n d ầ u m ỏ và
k h í đ ố t vớ i trữ lượ n g k h á lớn ở th ề m
lụ c đ ịa , đ ặ c b iệ t là th ề m lụ c đ ịa p h ía n a m .
- V en b iể n V iệt N a m c ò n có ti-ta n , cá t,..
- V ù n g b iể n n ư ớc ta c ó n gu ồ n m u ố i
dồ i d à o , ph â n bố c h ủ yế u ở D u yên h ả i N a m T ru n g B ộ.
Do c ó đ ườ n g bờ b iển dà i, b iể n c ó đ ộ
m u ố i tru n g b ìn h c a o , n ền n h iệ t đ ộ
ca o v à n h iề u n ắ n g .
2 . N h ó m 8 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- C á c b ã i b iển đ ẹ p : N h a T ra n g , V ũ n g
T à u , Đ à N ẵ n g, P h a n T h iết, P h ú Q u ốc ,
S ầ m S ơn , L ă n g C ô ,…
- V ũ n g v ịn h , đ ầ m p h á : H ạ Lo n g, V ĩn h
H y, C a m R a n h , ph á T a m G ia n g .
- C á c đ ả o có g iá trị d u lịch n ổi tiến g :
C á t B à , L ý S ơn , C ồ n C ỏ , P h ú Q u ố c,…
- V ịn h H ạ L on g (h ìn h 12 .3 ) là di sả n
th iê n n h iê n th ế g iớ i vớ i k h o à n g 20 0 0
h òn đ ả o lớn n h ỏ c ù n g giá trị đ a d ạ n g sin h h ọ c ca o .
V ù n g biể n n ư ớc ta c òn có tiề m n ă n g Trang 87
n ă n g lư ợn g lớn từ th u ỷ triề u , só n g,
gió,... đ ặ c b iệt là n ă n g lượ n g từ bă n g ch á y.
- B iể n ấ m qu a n h n ă m .
- G ầ n n h iề u tu yế n đ ườ n g b iể n q u ố c tế .
- B ờ b iể n k h ú c k h u ỷu , có n h iề u vũ n g
vịn h sâ u k ín g ió th u ậ n lợi đ ể xâ y
dự n g cả n g . V D : c ả n g C á i L â n , C ử a Lò ,V ũ n g Á n g, Du n g Q u ấ t, Q u y N h ơ n ,…
* H S c á c n h óm cò n lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g , ch ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọc tậ p c ủ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (20 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S . Trang 88
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1 .
2 . N g u yên n h â n gâ y ô n h iễm m ô i trư ờn g b iển :
- H o ạ t đ ộn g cô n g n gh iệ p đ a n g th ả i ra b iể n n h iề u ch ấ t đ ộ c h ạ i. S ự c ố trà n d ầ u , rửa
tà u v à cá c h o ạ t đ ộ n g k in h tế, k h á c đ a n g là m n ướ c biển b ị ô n h iễm
- M ô i trư ờn g b ờ b iể n , th ề m lụ c đ ịa và ở c á c đ ả o c ũ n g bị ả n h h ư ởn g d o q u á trìn h
p h á t triể n k in h tế biển ch ư a g ắ n k ết h à i h oà v ới ph á t triển xã h ội, b ả o vệ m ô i trư ờn g .
- T ìn h trạ n g n ư ớ c biể n dâ n g d o b iến đ ổi k h í h ậ u ; biển xâ m th ực c ũ n g đ a n g ả n h
h ư ở n g rấ t x ấ u tớ i m ôi trườ n g biể n đ ả o .
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V G V hướng d ẫn HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Trang 89
Bước 1. Giao nhiệm vụ: GV đặt câu hỏi cho HS:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u :
Ví dụ: Nghề khai thác muối
- Đ iều k iện p h á t triể n : N ướ c ta có n h iề u tiềm n ă n g p h á t triể n n g h ề m u ối do c ó:
đ ư ờ n g b ờ biển d à i 32 60 k m , k h í h ậ u n h iệ t đ ới, n ư ớ c b iể n n ó n g, đ ộ m ặ n ca o .
- T ổ n g trữ lượ n g k h a i th á c: k h oả n g 1 20 -1 3 0 tỷ tấ n .
- C á c tỉn h k h á th á c m u ối lâ u đ ờ i: V iệt N a m có 21 /6 3 tỉn h sả n xu ấ t m u ố i n h ư: B ạ c
L iê u , N in h T h u ậ n , B à Rịa - V ũ n g T à u , T P . H ồ C h ín h M in h , B ế n T re , K h á n h H ò a , B ìn h
T h u ậ n , H à T ĩn h , N gh ệ A n , N a m Đ ịn h , T h a n h H ó a ,…
- P h ươ n g ph á p sả n x u ấ t:
+ P h ơ i c á t th ủ c ôn g ở m iề n B ắ c v à m iền T ru n g
+ P h ơ i n ư ớ c b a o gồ m : P h ơi n ư ớc ph â n tá n , p h ơi n ướ c tậ p tru n g.
- H o ạ t đ ộ n g xu ấ t k h ẩ u : d o n h u c ầ u d ù n g m u ối ca o n ên V iệt N a m đ ã x u ấ t k h ẩ u
đ ư ợ c sả n p h ẩ m m u ối sa n g n h iều th ị trườ n g, n h ư : N h ậ t B ả n , H à n Q u ốc . M ỹ,.. v ới số
lượ n g n gà y c à n g tă n g .
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
CHỦ ĐỀ 1. VĂN MINH CHÂU THỔ SÔNG HỒNG VÀ SÔNG CỬU LONG P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 3 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- T rìn h b à y đ ư ợc q u á trìn h h ìn h th à n h và p h á t triể n c h â u th ổ sô n g H ồ n g và ch â u th ổ sô n g C ử u L on g .
- M ô tả đ ư ợc c h ế đ ộ n ư ớ c c ủ a c á c d ò n g sô n g ch ín h .
- T rìn h bà y đ ư ợ c q u á trìn h c o n n gư ời k h a i k h ẩ n và c ả i tạ o ch â u th ổ, c h ế n g ự v à th íc h
ứ n g vớ i c h ế đ ộ n ướ c sôn g H ồ n g và sô n g C ử u L on g . 2. Về năng lực Trang 90
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c lịch sử và đ ịa lí:
+ T rìn h bà y đ ượ c q u á trìn h h ìn h th à n h v à ph á t triển c h â u th ổ sôn g H ồ n g và c h â u th ổ sô n g C ử u L on g .
+ M ô tả đ ư ợc ch ế đ ộ n ư ớc c ủ a cá c d òn g sô n g ch ín h .
+ T rìn h bà y đ ượ c q u á trìn h co n n g ư ời k h a i k h ẩ n v à c ả i tạ o c h â u th ổ, c h ế n g ự và th íc h
ứ n g vớ i c h ế đ ộ n ướ c sôn g H ồ n g và sô n g C ử u L on g .
- N ă n g lực tìm h iểu lịc sử v à đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 4 9-15 5 .
+ Q u a n sá t lư ợc đ ồ h ìn h 1 .1 S G K tr1 50 , h ìn h 1 .2 S G K tr15 1 đ ể trìn h bà y q u á trìn h h ìn h
th à n h v à ph á t triển ch â u th ổ sôn g H ồ n g và ch â u th ổ sôn g C ửu Lo n g.
+ Q u a n sá t bả n g 1.1 S G K tr15 2 v à bả n g 1.2 S G K tr15 3 đ ể m ô tả ch ế đ ộ n ư ớc sôn g
H ồn g và sôn g C ửu Lo n g.
- N ă n g lực v ậ n dụ n g tri th ức đ ịa lí g iả i qu yế t m ột số vấ n đ ề th ực tiễn : tìm h iể u về lợ i ích
v à h ạ n c h ế c ủ a h ệ th ốn g đ ê sô n g H ồ n g, p h ư ơn g c h â m “sốn g ch u n g vớ i lũ ” c ủ a n gư ời d â n
ở đ ồ n g bằ n g sô n g C ử u L on g và n h ữn g lợ i ích do dò n g sôn g m a n g lạ i.
3. Về phẩm chất: ý thức h ọc tập nghiêm túc, ý thức g iữ g ìn và p hát triển nền văn m inh
c h â u th ổ sô n g H ồ n g v à c h â u th ổ sô n g C ử u L on g .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), Atla t Đ LV N .
- H ìn h 1 .1. Lư ợc đ ồ đ ồ n g bằ n g sô n g H ồ n g, h ìn h 1 .2 . L ượ c đ ồ đ ồn g b ằ n g sô n g C ử u
L on g, b ả n g 1 .1. Lư u lượ n g n ư ớ c tru n g bìn h th á n g c ủ a sô n g H ồn g tạ i trạ m S ơn T â y (H à
N ội), bả n g 1.2. Lư u lư ợn g n ướ c tru n g bìn h th á n g c ủ a sôn g T iền tạ i trạ m M ỹ T h u ậ n (T iề n
G ia n g ), h ìn h 1.3 . M ột đ oạ n đ ê N g ọ c T ả o (H à N ộ i), h ìn h 1.4 . K ên h V ĩn h T ế (A n G ia n g) v à
c á c h ìn h ả n h tư ơn g tự p h ón g to .
- P h iếu h ọ c tậ p , bả n g p h ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h óm và bả n g n h ó m c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V tổ c h ức trò ch ơ i “Ô ch ữ” c h o H S .
: HS g iải m ã được trò chơi “Ô chữ” d o GV đặt ra. Trang 91 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V tre o bả n g p h ụ trò c h ơi ô ch ữ lê n b ả n g: 1 2 3 4 5 6 7
* G V ph ổ b iến lu ậ t c h ơ i:
- T rò ch ơ i ô c h ữ g ồ m 7 ch ữ c á i đ ư ợ c đ á n h số từ 1 đ ến 7 sẽ tư ơn g ứ n g vớ i 7 c â u h ỏ i.
- C á c e m dự a v à o k iế n th ức đ ã h ọc đ ể trả lời, cá c e m có q u yền lự a c h ọn th ứ tự câ u h ỏi
đ ể trả lờ i, m ỗ i câ u h ỏ i c ó 2 lượ t trả lời.
- E m n à o trả lờ i đ ú n g sẽ n h ậ n đ ư ợ c 1 p h ầ n qu à n h ỏ (v í d ụ 1 câ y b ú t) v à ô ch ữ sẽ h iệ n
ra ch ữ c á i tư ơn g ứ n g, trả lờ i sa i ô c h ữ sẽ b ị k h óa lạ i, tron g qu á trìn h trả lời, e m n à o trả lời
đ ú n g tên ô c h ữ th ì sẽ n h ậ n đ ượ c ph ầ n qu à lớn h ơn (v í d ụ 3 câ y bú t).
* H ệ th ốn g c â u h ỏ i: A . P h ú Q u ố c B . C á t B à C . B ạ c h L on g V ĩ D . C á i B ầ u A . 2 10C B . 20 0C C . 2 30C D . 2 20C A . 1 00 0m m B . 11 0 0m m C . 9 00 m m D . 80 0m m A . 3 2-33 % 0 B . 3 2-3 5% 0 C . 3 2-34 % 0 D . 3 2-3 6% 0 A . 5 00 B . 20 00 C . 15 00 D . 1 00 0 A . T P H C M B . H à N ội C . Q u ả n g N g ã i D . C à M a u A . Đ à N ẵ n g B . N h a T ra n g C . V ũ n g T à u D . V ịn h H ạ Lo n g
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
- H S dự a v à o k iến th ứ c đ ã h ọc , su y n g h ĩa đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
- G V q u a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ và k h ả n ă n g th ự c h iện n h iệ m v ụ h ọ c tậ p c ủ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
- S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : Câu 1: A Câu 2: C Trang 92 Câu 3: B C H Â U T H Ổ Câu 4: A Câu 5: B Câu 6: C Câu 7. D
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: C hâu thổ là m ột địa m ạo cấu tạo khi m ột
d ò n g sôn g c h ả y và o m ột v ụ n g n ướ c, n h ỏ là h ồ, đ ầ m ph á , lớn là vịn h , biển h a y đ ạ i d ư ơn g
k h iến d òn g n ướ c b ị c ả n ch ậ m lạ i. C h ấ t ph ù sa c u ốn th eo dò n g n ư ớc k h i tố c đ ộ n ư ớc
k h ô n g đ ủ m ạ n h sẽ p h ả i lắ n g đ ọ n g xu ố n g, bồ i lên lò n g sô n g và h a i bê n bờ . Ở n ư ớc ta c ó 2
c h â u th ổ là c h â u th ổ sô n g H ồ n g và c h â u th ổ sôn g C ửu Lo n g, đ â y là n ơ i tậ p tru n g đ ôn g
d â n c ư đ ồn g th ờ i là h a i v ù n g k in h tế q u a n trọn g c ủ a n ư ớc ta . V ậ y, h a i ch â u th ổ n à y đ ư ợc
h ìn h th à n h và p h á t triển n h ư th ế n à o ? C h ế đ ộ n ướ c c ủ a c á c d òn g sôn g ch ín h v à q u á trìn h
c on n g ườ i ch in h p h ụ c c h â u th ổ ra sa o ? Đ ể biết đ ư ợc n h ữn g đ iều n à y, lớp ch ú n g ta cù n g
tìm h iểu qu a bà i h ọc h ô m n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (105 phút)
: HS trình b ày được quá trình hình thành và p hát triển châu thổ sông
H ồn g và ch â u th ổ sôn g C ửu Lo n g.
: D ựa vào hình 1 .1, 1.2 , A tlat ĐLVN và các hình ảnh liên quan kết hợp
k ê n h c h ữ S G K tr1 4 9-15 1 su y n g h ĩ c á n h â n đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏi củ a G V .
trả lời đ ượ c cá c c â u h ỏ i c ủ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Trang 93 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Quá trình hình thành và phát triển châu thổ
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c I S G K .
* G V tre o h ìn h 1 .1 , 1 .2 lê n b ả n g.
* G V yêu c ầ u H S qu a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 1.1, 1 .2, A tla t Đ L V N - Diệ n tích k h oả n g
v à th ôn g tin tro n g bà y, lầ n lư ợt trả lờ i c á c c â u h ỏ i sa u :
15 00 0k m 2, d o sôn g H ồn g
và sô n g T h á i B ìn h b ồi đ ắ p.
- T ừ th ờ i Lý, c á c cô n g trìn h
qu a i đ ê lấ n biể n , đ ắ p đ ê
trê n c á c triề n sô n g vù n g
h ạ lưu đ ã là m c h o q u á
trìn h h ìn h th à n h và p h á t triể n ch â u th ổ diễ n ra
n h a n h và có h iệ u q u ả h ơ n .
- H iện n a y, tru n g b ìn h m ỗ i
n ă m ch â u th ổ sô n g H ồn g
m ở rộ n g ra b iển k h oả n g 8 0 - 10 0 m . - Diệ n tích k h oả n g
40 00 0k m 2, d o sô n g T iề n
và sô n g H ậ u b ồi đ ắ p.
- C h ịu ả n h h ưở n g lớn c ủ a
ch ế đ ộ th u ỷ triều , n ư ớc
biể n xâ m n h ậ p sâ u và o
đ ấ t liền th eo c á c c ử a sôn g
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: lớn .
* H S q u a n sá t bả n đ ồ h ìn h 1.1 , 1 .2 , A tla t Đ LV N v à đ ọc
- H iệ n n a y, c h â u th ổ sôn g
k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
vẫ n tiếp tụ c m ở rộ n g ra
biể n tru n g b ìn h m ỗ i n ă m
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i k h oả n g 6 0 - 8 0 m .
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S Trang 94
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
1 . D iệ n tíc h k h o ả n g 1 50 00 k m 2, d o sôn g H ồn g và sôn g
T h á i B ìn h bồ i đ ắ p . 2 . H S x á c đ ịn h :
- P h ụ lư u : sô n g Đ à , sôn g L ô,...
- C h i lưu : sôn g L u ộc , sôn g Đ á y,... 3 . H S x á c đ ịn h :
- P h ụ lư u : sô n g C ầ u , sô n g T h ươ n g ,..
- C h i lưu : sôn g K in h T h ầ y, sô n g B ạ ch Đ ằ n g,... 4 .
- Q u á trìn h b ồi đ ắ p c h â u th ổ d iễ n ra th ư ờn g xu yê n , liên tụ c
từ h à n g c h ụ c n gh ìn n ă m trư ớc và lu ôn gắ n liền vớ i lịch sử
c on n gư ờ i k h a i k h ẩ n , cả i tạ o , m ở rộ n g c h â u th ổ.
- C ư d â n c h â u th ổ sôn g H ồ n g c ó n gu ồ n gố c c h ủ yế u là
n g ư ời V iệt c ổ. C ư d â n di c h u yển d ầ n từ vù n g tru n g du đ ế n
c á c vù n g đ ồn g b ằ n g m ới đ ượ c bồ i đ ắ p d ọc th e o c á c triề n
sô n g ở vù n g h ạ lưu v en biể n .
- T ừ th ời L ý, c á c c ôn g trìn h qu a i đ ê lấ n biển , đ ắ p đ ê trê n
c á c triề n sô n g v ù n g h ạ lư u đ ã là m ch o qu á trìn h h ìn h
th à n h và p h á t triể n c h â u th ổ diễ n ra n h a n h và c ó h iệu q u ả h ơ n .
- H iệ n n a y, tru n g bìn h m ỗ i n ă m c h â u th ổ sôn g H ồ n g m ở
rộn g ra biển k h o ả n g 80 - 1 00 m .
5 . Đ iề u k iện tự n h iên th u ậ n lợi: k h í h ậ u n ó n g ẩ m , đ ịa h ìn h
b ằ n g ph ẳ n g, đ ấ t đ a i m à u m ỡ .
6 . Diện tích k h o ả n g 40 00 0k m 2, do sôn g C ửu L on g (sôn g
T iền và sô n g H ậ u ) b ồi đ ắ p.
7 . D o sôn g c h ia th à n h h a i sô n g T iề n G ia n g , H ậ u G ia n g rồ i
đ ổ ra biển qu a 9 c ửa : T iể u , Đ ạ i, B a L a i, H à m L u ôn g , C ổ
C h iê n , C u n g H ầ u , Đ ịn h A n , B a T h ắ c (B a ssa c ) v à T rầ n Trang 95
Đ ề. C h ín sô n g c ủ a M e K o n g n h ư 9 c on rồn g u ố n lượ n n ê n
đ ư ợ c g ọ i tê n k h á c là sô n g C ửu L on g. 8 .
- Do đ ịa th ế th ấ p (đ ộ ca o tru n g b ìn h k h oả n g 2 m so vớ i
m ực n ướ c biển ) n ên ch â u th ổ sô n g C ửu L on g c h ịu ả n h
h ư ở n g lớn c ủ a c h ế đ ộ th u ỷ triều , n ư ớ c b iể n xâ m n h ậ p sâ u
v à o đ ấ t liền th e o c á c cử a sô n g lớn .
- H iệ n n a y, c h â u th ổ sô n g C ửu L on g v ẫ n tiế p tụ c m ở rộn g
ra biể n ở k h u vự c c á c cử a sôn g lớ n v à bá n đ ả o C à M a u ,
tru n g bìn h m ỗ i n ă m k h o ả n g 60 - 8 0 m .
9 . Đ iều k iệ n tự n h iên th u ậ n lợ i: Đ ịa h ìn h b ằ n g p h ẳ n g ; đ ấ t
đ a i ph ì n h iê u , m à u m ỡ ; k h í h ậ u đ iề u h oà v à h ệ th ố n g k ê n h rạ ch ch ằ n g c h ịt.
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: HS m ô tả được ch ế độ nước của sông H ồng và sông C ửu Long.
: D ựa vào b ảng 1.1 , 1.2 kết hợp kênh chữ SG K tr1 59 , 1 60 thảo luận
n h ó m đ ể trả lời cá c c â u h ỏi củ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Trang 96 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
II. Chế độ nước của các dòng sông chính
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
* G V tre o bả n g 1 .1 , 1.2 lê n b ả n g.
* G V c h ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
c ầ u H S , yê u c ầ u H S q u a n sá t bả n g 1 .1, 1.2 v à th ôn g tin
- M ù a lũ : k é o dà i từ th á n g
tro n g b à y, th ả o lu ậ n n h óm tron g 1 0 p h ú t đ ể trả lời cá c câ u
6 đ ế n th á n g 10 , c h iế m từ
h ỏ i th eo p h iế u h ọc tậ p sa u :
75 % đ ế n 80 % lượ n g n ư ớc
cả n ă m ; tro n g đ ó đ ỉn h lũ
1 . N h ó m 1 , 2, 3 , 4 – ph iếu h ọ c tậ p số 1 và o th á n g 8 . Phần câu hỏi Phần trả lời
- M ù a cạ n từ th á n g 11 đ ế n
th á n g 5 n ă m sa u , cạ n n h ấ t là v à o th á n g 3.
- M ù a lũ k éo d à i từ th á n g 7
đ ến th á n g 1 1, đ ỉn h lũ và o
th á n g 9, c h iế m 7 5 - 8 0%
lượ n g n ướ c cả n ă m .
2 . N h ó m 5 , 6, 7 , 8 – p h iế u h ọ c tậ p số 2
- M ù a cạ n từ th á n g 12
h oặ c th á n g 1 đ ế n th á n g 6, Phần câu hỏi Phần trả lời
cạ n n h ấ t là th á n g 3 h oặ c th á n g 4.
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S q u a n sá t q u a n sá t b ả n g 1.1 , 1.2 v à th ôn g tin tron g
b à y, su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n n h óm đ ể trả lờ i c â u h ỏi. Trang 97
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n ph ẩ m c ủ a m ìn h , đ ạ i diệ n n h óm 2 , 6 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 2 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
- M ù a lũ : k é o dà i từ th á n g 6 đ ến
th á n g 1 0, c h iế m từ 7 5 % đ ến 80 %
lư ợn g n ướ c cả n ă m ; tro n g đ ó đ ỉn h lũ
và o th á n g 8, c h iế m k h oả n g 2 1%
lư ợn g n ư ớc c ả n ă m . V à o m ù a lũ ,
sôn g H ồ n g m a n g đ ế n rấ t n h iều p h ù
sa b ồi đ ắ p ch o đ ồ n g b ằ n g .
- M ù a cạ n từ th á n g 11 đ ế n th á n g 5
n ă m sa u , c ạ n n h ấ t là v à o th á n g 3 .
- N gu ồ n cu n g c ấ p n ư ớc ch o sô n g
H ồn g c h ủ yế u là m ưa n ên th ờ i g ia n
m ù a lũ cũ n g th eo sá t m ù a m ưa .
- D o là h ợ p lư u c ủ a n h iều sôn g n ên
k h i m ư a lớn th ì lũ lên n h a n h , rú t
ch ậ m , diệ n tích n gậ p lớ n .
2 . N h ó m 6 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời
- M ù a lũ k é o dà i từ th á n g 7 đ ến
th á n g 1 1, đ ỉn h lũ v à o th á n g 9, c h iế m
75 - 8 0 % lư ợn g n ướ c c ả n ă m . V à o
m ù a lũ , n ướ c sôn g trà n bờ , p h ủ n gậ p
cá c v ù n g đ ấ t rộn g lớ n ở v ù n g trũ n g
th ấ p Đ ồ n g T h á p M ườ i và T ứ giá c Trang 98 Lo n g X u yên .
- M ù a c ạ n từ th á n g 1 2 h o ặ c th á n g 1
đ ến th á n g 6, cạ n n h ấ t là th á n g 3 h oặ c th á n g 4 .
- S ôn g co ́ da ̣n g h ìn h lô n g c h im la ̣i
đ ượ c n ối th ôn g v ới h ô ̀ T ô n lê X a ́p.
V â ̣y n ên m u ̀a lu ̃ lên c h â ̣m , x u ô ́n g ch â ̣m .
- S ôn g ch a ̉y ra biê ̉n qu a 9 c ửa n ê n lu ̃ th o a ́t n h a n h h ơn .
- Đ ịa h ìn h sô n g c h a ̉y qu a th â ́p, m a ̣n g
lư ới k ên h ra ̣ch da ̀y đ ă ̣c.
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: HS trình b ày được quá trình con người kh ai khẩ n và cải tạo châu thổ,
c h ế n gự v à th ích ứ n g vớ i c h ế đ ộ n ướ c sô n g H ồ n g v à sô n g C ử u L on g .
: D ựa vào hình 1 .3, 1 .4 và các hình ảnh liên quan kết hợp kênh chữ
S G K tr1 53 -15 5 su y n gh ĩ cá n h â n đ ể trả lờ i c á c c â u h ỏ i c ủ a G V .
H ìn h 1 .3 . Đ ê N g ọc T ả o (H à N ộ i)
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Trang 99 Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ: III. Quá trình con người
khai khẩn và cải tạo châu
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c III S G K .
thổ, chế ngự và thích ứng
* G V tre o h ìn h 1 .3 , 1 .4 lê n b ả n g.
với chế độ nước sông Hồng và sông Cửu Long.
* G V yê u cầ u H S qu a n sá t h ìn h 1.3 , 1 .4 và th ô n g tin tron g
b à y, lầ n lượ t trả lời cá c câ u h ỏi sa u :
- C á ch đ â y h à n g n g h ìn
n ă m , n gư ờ i V iệ t đ ã tiế n
h à n h k h a i k h ẩ n v à c ả i tạ o
vù n g c h â u th ổ sôn g H ồn g
đ ể sin h c ơ lậ p n g h iệ p,
th ôn g qu a cá c h o ạ t đ ộn g
n h ư: qu a i đ ê lấ n b iển , đ à o sôn g , k ê n h m ư ơ n g;x â y
dự n g cô n g trìn h th ủ y lợ i,
cả i tạ o đ ấ t, x â y n h à c ửa ,…
- Đ ể c h ế n g ự n ướ c sô n g,
n gư ời dâ n đ ồn g b ằ n g sôn g
H ồn g đ ã b ỏ n h iề u c ôn g
sức đ ể đ ắ p h à n g n g h ìn
k i-lô-m é t đ ê đ iề u (cả đ ê
sôn g v à đ ê b iển ), th a y đ ổ i
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
cơ c ấ u m ù a vụ đ ể h ạ n ch ế
* H S qu a n sá t h ìn h 1 .3, 1 .4 và đ ọc k ê n h c h ữ tron g S G K , rủ i ro d o m ù a lũ củ a sôn g
su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi. m a n g lạ i.
- Đ ể k h ắ c p h ụ c tìn h trạ n g
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i thiếu nước trong m ùa cạn,
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
n gư ời d â n ở đ â y đ ã x â y
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
dự n g n h iều cô n g trìn h th u ỷ
n ôn g , cu n g c ấ p n ư ớc tướ i
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
đ ể p h ụ c vụ sả n xu ấ t n ôn g
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : n gh iệ p.
1 . C á c h đ â y h à n g n g h ìn n ă m , n g ư ời V iệt đ ã tiế n h à n h k h a i
k h ẩ n và cả i tạ o vù n g c h â u th ổ sô n g H ồn g đ ể sin h cơ lậ p
- T ừ c u ối th ế k ỉ X V I - đ ầ u Trang 100
n g h iệ p, th ôn g q u a cá c h o ạ t đ ộn g n h ư :
th ế k ỉ X V II, m ộ t bộ p h ậ n
n gư ời V iệt b ắ t đ ầ u đ ến cư
- Q u a i đ ê lấ n b iển , đ à o sô n g, k ê n h m ươ n g;
trú , k h a i th á c th u ỷ h ả i sả n ,
- X â y d ựn g c á c cô n g trìn h th u ỷ lợ i, th u ỷ n ôn g đ ể th oá t lũ , lâ m sả n , trồ n g lú a ,...
tiêu ú n g, lấ y n ướ c tư ới;
- Đ ến th ế k ỉ X V III, h ìn h
th à n h n ê n n h ữ n g xó m là n g
- C ả i tạ o c á c v ù n g đ ấ t h oa n g vu ve n biển m ớ i đ ư ợc bồ i trù phú, những cánh đồng
đ ắ p đ ể m ở rộn g d iệ n tích đ ồn g b ằ n g, lấ y đ ấ t sả n x u ấ t lúa rộng lớn, nh ững vườn
n ô n g n gh iệp , ch ủ yếu là trồ n g lú a ; câ y trá i x a n h tốt.
- X â y d ựn g n h à cử a đ ể c ư trú ổn đ ịn h , lâ u d à i; m ở m a n g
- N g ườ i dâ n cò n đ à o n h iề u
đ ư ờ n g sá , lậ p cá c đ ô th ị;…
k ên h m ới đ ể dẫ n n ướ c tướ i
tiê u , là m đ ườ n g gia o th ôn g ,
2 . Đ ể c h ế n gự n ướ c sôn g , n gư ời dâ n đ ồ n g bằ n g sôn g
ph á t triể n k in h tế, g ia o lư u
H ồn g đ ã b ỏ n h iề u c ôn g sứ c đ ể đ ắ p h à n g n gh ìn k i-lô -m é t văn hóa,... N ổi tiếng là các
đ ê đ iều (c ả đ ê sô n g và đ ê biển ), th a y đ ổ i c ơ cấ u m ù a v ụ
k ên h : V ĩn h T ế , T h o ạ i H à ,
đ ể h ạ n ch ế rủ i ro do m ù a lũ c ủ a sô n g m a n g lạ i.
T h á p M ườ i, C h ợ G ạ o ,...
3 . Đ ể k h ắ c p h ụ c tìn h trạ n g th iếu n ướ c tro n g m ù a cạ n , - T ro n g n h ữn g n ă m g ầ n
n g ư ời d â n ở đ â y đ ã xâ y d ựn g n h iề u cô n g trìn h th u ỷ n ô n g, đ â y, đ ể ứ n g ph ó v ới biế n
c u n g cấ p n ư ớc tư ớ i đ ể ph ụ c v ụ sả n x u ấ t n ôn g n g h iệp .
đ ổi k h í h ậ u v à n ướ c biể n
dâ n g , n g ườ i d â n ở đ ồn g 4 . V í dụ :
bằ n g sô n g C ử u L on g đ ã
tiế n h à n h c á c g iả i ph á p
- N ă m 11 08 , đ ờ i v u a L ý N h â n T ô n g đ ã tiến h à n h đ ắ p đ ê ở
p h ư ờn g C ơ X á đ ể bả o v ệ k in h th à n h T h ă n g Lo n g. n h ư:
+ X â y cá c đ ậ p n gă n m ặ n
- N ă m 12 48 , v u a T rầ n T h á i T ô n g ch o đ ắ p đ ê ở h a i b ên bờ
xâ m n h ậ p v à o th ờ i k ì m ù a
sô n g H ồ n g ở v ù n g h ạ du . cạ n .
- T h ời v u a M in h M ạ n g , N g u yễn C ôn g T rứ đ ã c ó cô n g q u a i + Đ a d ạ n g cơ c ấ u c â y
đ ê lấ n b iể n , d i d â n lậ p ấ p x â y dự n g n ê n h a i v ù n g đ ấ t m ớ i trồ n g, v ậ t n u ô i.
là T iề n H ả i (T h á i B ìn h ) và K im S ơn (N in h B ìn h ).
+ T á i c ơ cấ u tron g sả n
5 . Q u á trìn h k h a i k h ẩ n v à cả i tạ o v ù n g c h â u th ổ sô n g C ử u xu ấ t n ôn g n g h iệp . L on g:
- Đ ầ u th ế k ỉ X V I, Đ ồ n g b ằ n g sôn g C ử u L on g v ẫ n c òn là
v ù n g đ ấ t k h á h oa n g v u . Trang 101
- T ừ cu ố i th ế k ỉ X V I - đ ầ u th ế k ỉ X V II, m ột b ộ p h ậ n n g ườ i
V iệt b ắ t đ ầ u đ ế n cư trú , k h a i p h á v ù n g đ ấ t n à y. H ọ sin h
số n g ch ủ yếu bằ n g c á ch k h a i th á c th u ỷ h ả i sả n , lâ m sả n , trồ n g lú a ,...
- Đ ế n th ế k ỉ X V III, n g ườ i V iệ t d i cư đ ến đ â y sin h sốn g đ ã
k h á đ ô n g đ ú c , h ìn h th à n h n ên n h ữ n g xó m là n g trù ph ú ,
n h ữ n g c á n h đ ồ n g lú a rộn g lớn , n h ữ n g vư ờ n c â y trá i x a n h tốt.
- B ên cạ n h h ệ th ố n g sôn g , k ê n h rạ c h tự n h iê n , n gư ờ i d â n
c òn đ à o n h iề u k ên h m ớ i đ ể dẫ n n ướ c tư ới tiê u , là m đ ườ n g
g ia o th ô n g , p h á t triển k in h tế , gia o lưu v ă n h ó a ,... N ổ i tiến g
là cá c k ê n h : V ĩn h T ế , T h oạ i H à , T h á p M ư ời, C h ợ G ạ o,...
6 . C á c h oạ t đ ộn g n h ằ m th ích ứ n g v ới ch ế đ ộ n ư ớc sôn g C ử u Lo n g :
- X â y cá c đ ậ p n g ă n m ặ n xâ m n h ậ p và o th ờ i k ì m ù a cạ n ;
- Đ a d ạ n g cơ c ấ u c â y trồ n g, v ậ t n u ôi, lựa ch ọ n c á c g iốn g m ới ph ù h ợp ;
- T á i cơ cấ u tro n g sả n xu ấ t n ôn g n gh iệp , ph á t h u y ca o
n h ấ t n h ữ n g lợi th ế c ủ a vù n g là : trồn g lú a , n u ô i trồ n g th u ỷ
h ả i sả n , p h á t triể n vư ờn trồ n g câ y ă n qu ả ,...
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (15 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Trang 102 Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i.
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1 . Chế độ nước Sông Hồng Sông Cửu Long M ù a lũ
- K é o d à i 5 th á n g (từ th á n g 6 - K éo d à i 5 th á n g (từ th á n g 7 đ ến
đ ến th á n g 10 ), ch iếm k h oả n g
th á n g 1 1), ch iếm k h o ả n g 80 % lưu
75 % lưu lượ n g dò n g c h ả y cả
lư ợ n g d òn g c h ả y c ả n ă m . n ă m .
- L ũ lê n và k h i rú t đ ề u d iễn ra c h ậ m .
- C á c đ ợ t lũ lên n h a n h v à đ ột n gộ t M ù a c ạ n
- K é o dà i 7 th á n g (từ th á n g - K é o d à i 7 th á n g (từ th á n g 1 2 đ ến
11 đ ế n th á n g 5 n ă m sa u ), th á n g 6 n ă m sa u ), c h iếm k h o ả n g
ch iếm k h o ả n g 25 % lư u lượ n g 2 0% lư u lượ n g dò n g ch ả y c ả n ă m
dò n g ch ả y c ả n ă m . 2 .
- M ột số cô n g trìn h th ể h iệ n lịc h sử c h ế n g ự và th íc h ứ n g v ớ i c h ế đ ộ n ư ớc c ủ a c ư d â n sô n g H ồn g là :
+ H ệ th ốn g đ ê sôn g H ồ n g .
+ C á c n h à m á y th ủ y đ iện trên lư u vự c sôn g , n h ư: La i C h â u , S ơn La , H ò a B ìn h , T u yên
Q u a n g , B ả n C h á t, T h á c B à ,…
- M ột số cô n g trìn h th ể h iệ n lịc h sử c h ế n g ự và th íc h ứ n g v ớ i c h ế đ ộ n ư ớc c ủ a c ư
d â n sô n g C ử u L on g là :
+ K ê n h V ĩn h T ế, k ê n h T h o ạ i H à , k ên h C h ợ G ạ o, k ê n h T h á p M ư ời,… Trang 103
+ H ệ th ốn g th ủ y n ôn g Q u ả n L ộ - P h ụ n g H iệp (ở 4 tỉn h : H ậ u G ia n g , S óc T ră n g, B ạ c L iê u và C à M a u ).
+ H ệ th ốn g th ủ y lợi n gọ t h óa v à n g ă n m ặ n ở tỉn h B ến T re.
+ C ốn g đ ậ p B a La i (x ã T h ạ n h T rị, h u yệ n B ìn h Đ ạ i, tỉn h B ế n T re ).
+ H ệ th ốn g đ ê biển ở to à n b ộ vù n g Đ ồ n g bằ n g sô n g C ử u L on g .
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V G V hướng d ẫn HS thực hiện nhiệm vụ ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đặt câ u h ỏi cho H S:
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Internet và thực hiện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u : (c h ọn n h iệm vụ 1)
+ H ạ n c h ế th iệt h ạ i c ủ a lũ lụ t h à n g n ă m do sô n g H ồ n g g â y ra , đ ặ c b iệt v à o m ù a m ưa bã o .
+ Là m ch o diện tích đ ấ t p h ù sa củ a Đ ồ n g bằ n g sôn g H ồn g k h ô n g n g ừn g đ ượ c m ở
rộn g v ề p h ía b iể n .
+ L à m c h o đ ịa b à n p h â n b ố d â n c ư đ ượ c ph ủ k h ắ p c h â u th ổ, là n g m ạ c trù p h ú , d â n c ư đ ôn g đ ú c .
+ G iú p ch o n ôn g n g h iệ p th â m c a n h , tă n g vụ ; c ôn g n g h iệ p, dịch v ụ ph á t triển sôi
đ ộ n g . N h iề u di tíc h lịch sử, g iá trị v ă n h o á vậ t th ể và ph i vậ t th ể đ ư ợc lư u g iữ và p h á t triể n .
vù n g đ ấ t p h ía tron g đ ê sô n g H ồn g (g ồm cá c k h u đ ấ t c a o và ô trũ n g)
k h ô n g đ ượ c ph ù sa bồ i đ ắ p h ằ n g n ă m n ên k ém m à u m ỡ h ơ n so vớ i v ù n g đ ấ t p h ía n g o à i đ ê .
* H S cò n lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g, ch ỉn h sử a sả n ph ẩ m g iú p b ạ n và sả n ph ẩ m c ủ a cá n h â n . Trang 104 Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
CHỦ ĐỀ 2. BẢO VỆ CHỦ QUYỀN, CÁC QUYỀN VÀ LỢI ÍCH HỢP PHÁP
CỦA VIỆT NAM Ở BIỂN ĐÔNG P h ầ n : Đ ịa lí, Lớ p: 8,
T h ờ i lư ợ n g: dạ y 3 tiết I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức
- X á c đ ịn h đ ư ợc vị trí, ph ạ m vi củ a vù n g b iển và h ả i đ ả o V N (th eo lu ậ t B iể n V N ).
- T rìn h bà y đ ượ c n h ữ n g n ét ch ín h v ề m ô i trư ờn g , tà i n gu yê n th iê n n h iê n ; ph â n tíc h
đ ư ợ c n h ữn g th u ậ n lợ i và k h ó k h ă n đ ố i vớ i p h á t triể n k in h tế và b ả o v ệ c h ủ qu yề n , cá c
q u yền và lợi íc h h ợp p h á p củ a việ t n a m ở B iể n Đ ô n g.
- T rìn h b à y đ ư ợc q u á trìn h x á c lậ p ch ủ q u yề n biển đ ả o c ủ a V N tro n g lịc h sử . 2. Về năng lực
- N ă n g lực tự h ọ c: k h a i th á c đ ượ c tà i liệu ph ụ c v ụ ch o b à i h ọ c.
- N ă n g lực g ia o tiế p và h ợ p tá c : là m việc n h ó m c ó h iệu qu ả .
- N ă n g lự c g iả i q u yết v ấ n đ ề v à sá n g tạ o: b iế t sử d ụ n g c ôn g cụ , p h ươ n g tiện p h ụ c v ụ
b à i h ọc , biế t p h â n tích và x ử lí tìn h h u ố n g .
- N ă n g lực n h ậ n th ức k h o a h ọ c lịch sử và đ ịa lí:
+ X á c đ ịn h đ ượ c vị trí, ph ạ m vi củ a vù n g biển và h ả i đ ả o V N (th eo lu ậ t B iể n V N ).
+ T rìn h bà y đ ư ợc n h ữn g n ét ch ín h v ề m ôi trư ờn g , tà i n g u yên th iên n h iê n ; p h â n tíc h
đ ư ợ c n h ữn g th u ậ n lợ i và k h ó k h ă n đ ố i vớ i p h á t triể n k in h tế và b ả o v ệ c h ủ qu yề n , cá c
q u yền và lợi íc h h ợp p h á p củ a việ t n a m ở B iể n Đ ô n g.
+ T rìn h b à y đ ư ợc q u á trìn h x á c lậ p c h ủ q u yền biể n đ ả o c ủ a V N tro n g lịc h sử.
- N ă n g lực tìm h iểu lịc sử v à đ ịa lí:
+ K h a i th á c k ê n h h ìn h v à k ê n h c h ữ tro n g S G K từ tr1 5 6-16 2 ..
+ Q u a n sá t bả n đ ồ h ìn h 1 1.1 S G K tr13 7 đ ể x á c đ ịn h v ị trí, p h ạ m v i v ù n g biể n v à h ả i đ ả o V N .
- N ă n g lự c vậ n d ụ n g tri th ức đ ịa lí g iả i qu yế t m ộ t số vấ n đ ề th ự c tiễ n : S ưu tầ m tư liệ u
v à v iết đ o ạ n vă n (k h oả n g 1 0 c â u ) tu yê n tru yền về ch ủ qu yề n b iển đ ả o củ a V iệt N a m .
3. Về phẩm chất: ý thức học tập ng hiêm tú c, ý thức g iữ g ìn và b ảo vệ chủ quyền biển – đ ả o V N .
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU 1. Giáo viên (GV)
- K H B D, S G K , sá c h g iá o viê n (S G V ), Atla t Đ LV N .
- H ìn h 11 .1. B ả n đ ồ c á c n ư ớ c c ó c h u n g B iể n Đ ô n g, h ìn h 2 .1. M ộ t số h o ạ t đ ộ n g k in h tế
b iể n ở V N , h ìn h 2.2 . T e m in h ìn h Đ ộ i H o à n g S a , h ìn h 2.3 . Đ ả o T rư ờn g S a lớn v à cá c h ìn h ả n h ph ó n g to . Trang 105
- P h iếu h ọ c tậ p , bả n g p h ụ gh i câ u h ỏi th ả o lu ậ n n h óm và bả n g n h ó m c h o H S trả lờ i.
2. Học sinh (HS): SG K, vở g hi, A tlat ĐLV N. III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. Hoạt động 1: Khởi động (10 phút)
T ạ o tìn h h u ốn g g iữ a c á i đ ã biế t và c h ư a b iết n h ằ m tạ o h ứ n g th ú h ọ c tậ p c h o H S .
G V ch o H S n gh e lời bà i h á t “H à n h trìn h trê n đ ấ t p h ù sa ” do n h ạ c sĩ
T h a n h S ơ n sá n g tá c .
: HS đoán được tên b ài hát “Hành trình trên đất phù sa” và vùng , m iền
đ ư ợ c n ó i đ ến d o G V đ ặ t ra . Bước 1. Giao nhiệm vụ:
* G V ch o H S n gh e lờ i b à i h á t bà i h á t “N ơi đ ả o xa ” d o n h ạ c sĩ T h ế S on g sá n g tá c.
“N ơ i a n h đ ến là biển xa
N ơ i a n h tới n g oà i đ ả o xa
T ừ m ả n h đ ấ t qu ê ta G iữa đ ạ i d ươ ‑n g
M a n g tìn h th ươ ‑n g q u ê n h à
Đ â y T rườ n g S a k ia H oà n g S a
N gà n bã o tố p h on g b a
T a v ượ t q u a v ượ t qu a Lư ớ t só n g c o n tà u
M a n g tín h iệu tro n g đ ấ t liền
M ắ t e m n h ìn th e o co n tà u đ i x a m ã i G iữa n ơi biển k h ơ i
Đ a n g n ở rộ n gà n bô n g h oa sa n h ô C á n h h o a đ ỏ th ắ m
B a o h y v ọn g a n h g ửi về tặ n g e m
Ơ i á n h m ắ t e m yê u n h ư ‑ b iển xa n h
N h ư ‑ trờ i x a n h tron g n ắ n g m ới
N h ớ c ả d á n g h ìn h e m
M ù a g ặ t n ặ n g đ ôi va i S ó n g ru m ố i tìn h Trang 106
Đ ờ i th ủ y th ủ c à n g th ê m v u i
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
V ầ n g tră n g sá n g trên b iể n x a
V ầ n g tră n g sá n g n go à i đ ả o x a
V ẳ n g n gh e tiến g n g â n n ga
R u lò n g ta b a o lời ca qu ê n h à
Đ â y T rườ n g S a k ia H oà n g S a
Q u ầ n đ ả o tím h iên n ga n g
T h iê n h ù n g c a n gờ i sá n g T h á n g n ă m co n tà u
Q u e n só n g c ả q u en gió b iể n N ướ c da m à u n ắ n g
T ư ơi g iòn th êm á n h th ép
C á n h c h im h ả i â u bố n m ù a
V ề c ù n g a n h v u i ra k h ơi
C á n h h oa biể n trắ n g
Là k ỷ n iệm a n h g ử i v ề tặ n g em
Đ â y sú n g k h o á c trên va i
T ră n g đ ầ u n ú i soi h ìn h a n h đ a n g đ ứn g đ ó
N h ắ n về đ ấ t liề n
C á n h b u ồm ch ở đ ầ y tin yê u S ó n g ru m ố i tìn h
Đ ời th ủ y th ủ c à n g th êm yêu
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
Ơ i á n h m ắ t e m yê u n h ư ‑ b iển xa n h
N h ư ‑ trờ i x a n h tron g n ắ n g m ới
N h ớ c ả d á n g h ìn h e m
M ù a g ặ t n ặ n g đ ôi va i Trang 107 S ó n g ru m ố i tìn h
Đ ờ i th ủ y th ủ c à n g th ê m v u i
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
Đ â y c on tà u x a k h ơi”
Đ â y c o n tà u x a k h ơ i
* S a u k h i H S n g h e b à i h á t, G V yêu cầ u H S ch o b iế t tên b à i h á t?
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S n g h e lời bà i h á t v à sự h iể u b iết c ủ a bả n th â n , su y n g h ĩa đ ể trả lời câ u h ỏ i.
* G V qu a n sá t, đ á n h g iá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iệ n n h iệ m v ụ h ọ c tậ p củ a H S .
Bước 3: Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lư ợt g ọi H S trìn h bà y sả n p h ẩ m c ủ a m ìn h : tên bà i
h á t: “N ơ i đ ả o x a ”
* H S k h á c lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n p h ẩ m giú p b ạ n v à sả n p h ẩ m c ủ a c á n h â n .
Bước 4. GV dẫn dắt vào nội dung bài mới: Lời b ài hát “N ơi đảo xa” không chỉ thể hiện
c h ủ qu yề n th iê n g liê n g đ ố i vớ i 2 q u ầ n đ ả o H oà n g S a và T rư ờn g S a củ a T ổ q u ốc m à cò n
n h ư m ột biểu tượ n g, th ể h iện sự trâ n trọ n g, lò n g biết ơn đ ố i vớ i c á c th ế h ệ đ i trư ớ c đ ã h y
sin h đ ể bả o vệ c h ủ q u yề n b iể n đ ả o củ a T ổ q u ốc . V ậ y q u á trìn h x á c lậ p c h ủ qu yề n b iể n
đ ả o c ủ a V iệ t N a m tron g lịc h sử diễn ra n h ư th ế n à o? Đ ể b iết đ ư ợc đ iề u n à y, lớp c h ú n g ta
c ù n g tìm h iể u q u a bà i h ọ c h ô m n a y.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức (105 phút)
: HS xác định được vị trí, phạm vi của vùng b iển và hả i đảo VN (theo lu ậ t B iển V N ).
: Dựa vào hình 1 1.1 SGK tr13 7 và A tlat Đ LVN, b ảng số liệu kết hợp
k ê n h c h ữ S G K tr1 5 6, 1 57 su y n g h ĩ c á n h â n đ ể trả lờ i cá c câ u h ỏi củ a G V . Trang 108
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
I. Vị trí, phạm vi các vùng
biển và hải đảo Việt Nam
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c I S G K .
* G V tre o h ìn h 1 1.1 lê n b ả n g.
- V ù n g b iể n V iệt N a m có
diệ n tích k h o ả n g 1 triệ u
* G V yêu cầ u H S q u a n sá t h ìn h 11 .1, bả n g số liệ u S G K v à
k m 2, là m ộ t b ộ p h ậ n c ủ a
th ôn g tin tron g b à y, lầ n lư ợt trả lờ i c á c câ u h ỏ i sa u : B iển Đ ôn g .
- V ù n g b iể n V iệt N a m ba o
gồ m n ộ i th ủ y, lã n h h ả i,
vù n g tiếp g iá p lã n h h ả i,
vù n g đ ặ c q u yền k in h tế v à
th ềm lụ c đ ịa th u ộc c h ủ
qu yề n , qu yề n ch ủ qu yề n v à
qu yề n tà i p h á n qu ố c g ia củ a V iệt N a m .
- B ạ ch L o n g V ĩ (H ả i P h òn g ),
C á t H ả i (H ả i P h òn g ), C ô
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
T ô (Q u ả n g N in h ), C ôn Đ ả o
* H S q u a n sá t b ả n đ ồ h ìn h 1 1.1 , b ả n g số liệu S G K và đ ọc
(B à R ịa - V ũ n g T à u ), C ồ n
k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi.
C ỏ (Q u ả n g T rị), H o à n g S a
(Đ à N ẵ n g), K iên H ả i (K iê n
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i G ia n g), Lý S ơ n (Q u ả n g
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S . N gã i), P h ú Q u ý (B ìn h
T h u ậ n ), P h ú Q u ố c (K iê n
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
G ia n g), T rườ n g S a (K h á n h H òa ), V â n Đ ồ n (Q u ả n g
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S N in h ).
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h : Trang 109
1 . V ù n g b iể n V iệt N a m c ó diệ n tíc h k h o ả n g 1 triệu k m 2, là
m ột bộ ph ậ n củ a B iển Đ ô n g . B iển n ư ớ c ta tiế p g iá p vớ i v ù n g b iển củ a c á c n ướ c T ru n g Q u ố c, P h i-lip -p in ,
In -đ ô -n ê -xia , B ờ-ru -n â y, M a -la y-x ia , X in g -ga -po , T h á i La n , C a m -p u -ch ia .
2 . V ù n g b iể n V iệt N a m b a o g ồm n ộ i th ủ y, lã n h h ả i, vù n g
tiếp g iá p lã n h h ả i, vù n g đ ặ c q u yền k in h tế v à th ề m lụ c đ ịa
th u ộc c h ủ qu yề n , qu yề n c h ủ q u yền v à q u yền tà i p h á n
q u ố c g ia c ủ a V iệt N a m .
3 . H S n êu tên v à x á c đ ịn h c á c h u yệ n đ ả o c ủ a V iệ t N a m :
- H u yện đ ả o B ạ c h L on g V ĩ (H ả i P h òn g ).
- H u yện đ ả o C á t H ả i (H ả i P h ò n g).
- H u yện đ ả o C ô T ô (Q u ả n g N in h ).
- H u yện đ ả o C ô n Đ ả o (B à R ịa - V ũ n g T à u ).
- H u yện đ ả o C ồ n C ỏ (Q u ả n g T rị).
- H u yện đ ả o H oà n g S a (Đ à N ẵ n g).
- H u yện đ ả o K iên H ả i (K iê n G ia n g ).
- H u yện đ ả o L ý S ơ n (Q u ả n g N gã i).
- P h ú Q u ý (B ìn h T h u ậ n ).
- P h ú Q u ốc (K iê n G ia n g).
- T rườ n g S a (K h á n h H òa ).
- V â n Đ ồ n (Q u ả n g N in h ). 4 .
- V ù n g biể n và h ả i đ ả o V iệ t N a m cò n có v ị trí ch iến lư ợc
d o n ằ m trên đ ư ờn g h à n g h ả i và h à n g k h ô n g q u ốc tế h o ạ t
đ ộ n g rấ t n h ộn n h ịp , n ố i liền c á c qu ố c g ia ở k h u v ực Đ ôn g
N a m Á , ch â u Á và c á c ch â u lụ c k h á c.
- V ù n g biển v à h ả i đ ả o n ướ c ta tạ o đ iề u k iện th u ậ n lợ i ch o
v iệ c k ế t n ối giữ a cá c vù n g lã n h th ổ tron g n ướ c , c h o v iệc Trang 110
g ia o th ươ n g m ở đ ườ n g ra B iể n Đ ô n g c ủ a m ột số n ư ớc v à k h u vự c xu n g qu a n h .
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: HS trình bày được những nét chính về m ôi trường , tài nguyên th iên n h iên .
: Q uan sát kênh chữ SG K tr1 57 , 15 8 và các hình ảnh, suy ng hĩ cá
n h â n đ ể trả lời cá c c â u h ỏ i c ủ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
II. Đặc điểm môi trường và tài nguyên biển, đảo VN
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c II S G K .
* G V yêu c ầ u H S dự a và o th ô n g tin tro n g b à y, lầ n lư ợt trả
lời cá c c â u h ỏi sa u : - M ô i trườ n g b iển đ ả o
n ướ c ta c ó đ ặ c đ iểm đ ặ c
trư n g là n ư ớc b iển sạ ch v à
k h ôn g k h í tro n g là n h .
- H iện n a y, ở m ộ t số n ơi đ ã
xả y ra h iệ n tư ợn g sạ t lở bờ
biể n , tă n g lư ợn g ch ấ t th ả i
gâ y ô n h iễm m ô i trư ờ n g,
su y giả m h ệ sin h th á i b iể n .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
- R ấ t p h on g ph ú v à đ a Trang 111
* H S đ ọ c k ê n h c h ữ tro n g S G K , su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi. dạ n g .
- C á c tà i n g u yê n sin h v ậ t
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i và tài nguyên phi sinh vật;
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
tro n g đ ó tà i n gu yê n d ầ u
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
m ỏ, k h í đ ố t v à k h oá n g sả n
rắ n (sắ t, ti-ta n , c á t) là tà i
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
n gu yê n cạ n k iệt, k h ôn g có
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
k h ả n ă n g ph ụ c h ồ i. 1 .
- M ô i trườ n g b iể n đ ả o n ư ớc ta có đ ặ c đ iểm đ ặ c trưn g là
n ư ớ c b iể n sạ c h và k h ôn g k h í tro n g là n h .
- C á c ch ỉ số về ch ấ t lư ợn g m ôi trư ờn g b iển đ ả o đ ều n ằ m
tro n g g iớ i h ạ n c h o p h ép củ a T iêu c h u ẩ n m ô i trư ờn g V iệ t
N a m h iện h à n h (tín h đ ến n ă m 2 02 1). 2.
- H iện n a y, ở m ột số n ơ i đ ã x ả y ra h iệ n tư ợn g sạ t lở bờ
b iể n , tă n g lư ợn g c h ấ t th ả i g â y ô n h iễm m ôi trườ n g , su y
g iả m h ệ sin h th á i b iển .
- N g u yên n h â n : sự gia tă n g c á c n g u ồn th ả i từ đ ấ t liề n , tìn h
trạ n g xả th ả i ra b iển c h ư a qu a x ử lí; c á c h ệ sin h th á i biể n
đ a n g b ị k h a i th á c qu á m ức , th iế u tín h b ền v ữn g dẫ n đ ế n
tìn h trạ n g su y g iả m đ a dạ n g sin h h ọc ,...
3 . H ậ u q u ả : P h á h oạ i m ôi trư ờ n g số n g củ a sin h vậ t, là m
tu yệt ch ủ n g m ột số loạ i h ả n sả n , sin h vậ t gầ n bờ . G â y m ấ t
m ỹ q u a n , ả n h h ư ởn g lớ n đ ế n n g à n h du lịc h .
4 . B iệ n p h á p : trồ n g và b ả o v ệ rừ n g n g ậ p m ặ n , bả o vệ rạ n
sa n h ô, c ả i th iện tìn h trạ n g ô n h iễ m v en bờ ,... 5 .
- V ù n g biể n và h ả i đ ả o n ướ c ta c ó n g u ồ n tà i n gu yê n k h á
p h o n g p h ú v à đ a d ạ n g .
- C á c tà i n g u yên sin h vậ t v à tà i n g u yên ph i sin h v ậ t; tron g
đ ó tà i n g u yên d ầ u m ỏ , k h í đ ố t v à k h o á n g sả n rắ n (sắ t,
ti-ta n , cá t) là tà i n gu yê n cạ n k iệt, k h ô n g có k h ả n ă n g ph ụ c Trang 112 h ồ i.
6 . T à i n gu yê n b iển đ ả o V iệt N a m ch ịu sự tá c đ ộ n g m ạ n h
b ở i cá c h oạ t đ ộn g k h a i th á c c ủ a co n n gư ời. T à i n gu yê n
b iể n đ ả o k h ô n g ph ả i là vô tậ n . V iệc g â y ô n h iễm m ô i
trư ờn g và k h a i th á c k h ô n g h ợ p lí tà i n g u yên đ ã là m su y
g iả m , cạ n k iệt cá c tà i n gu yê n b iể n đ ả o .
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
: H S phân tích được những thuận lợi và khó khăn đối với phát triển
k in h tế v à bả o v ệ c h ủ q u yền , c á c qu yề n và lợ i íc h h ợ p p h á p củ a V iệ t N a m ở B iể n Đ ô n g.
: Quan sát hình 2.1 kết hợp kênh chữ SG K tr1 58 , 1 5 9 suy ng hĩ, thảo
lu ậ n n h ó m đ ể trả lờ i c á c câ u h ỏ i củ a G V . Trang 113
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
III. Những thuận lợi và khó
khăn đối với phát triển
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c III S G K . kinh tế và bảo vệ chủ
* G V ch ia lớ p là m 8 n h óm , m ỗ i n h ó m từ 4 đ ến 6 em , yê u
quyền, các quyền và lợi
c ầ u H S , yê u cầ u d ự a và o th ô n g tin tron g b à y, th ả o lu ậ n ích hợp pháp của Việt
n h ó m tron g 5 p h ú t đ ể trả lờ i c á c c â u h ỏi th eo ph iế u h ọc Nam ở Biển Đông tậ p sa u :
1 . N h ó m 1 , 2, 3 , 4 – ph iếu h ọ c tậ p số 1 - T h u ậ n lợ i: n gu ồ n tà i Phần câu hỏi Phần trả lời
n gu yê n đ a d ạ n g , p h on g
ph ú tạ o đ iề u k iện đ ể p h á t
triể n tổ n g h ợ p c á c n g à n h
k in h tế biể n : gia o th ôn g
vậ n tả i b iển , k h a i th á c k h oá n g sả n , là m m u ố i,
k h a i th á c và n u ô i trồn g
th u ỷ sả n , d u lịc h b iể n ,.... - K h ó k h ă n :
+ T h iên ta i, đ ặ c biệt là b ã o,
á p th ấ p n h iệt đ ớ i.
+ T ìn h trạ n g ô n h iễ m m ô i
trư ờn g biển , sự su y giả m
đ a dạ n g sin h h ọc và c ạ n
k iệt n gu ồ n tà i n g u yên biể n .
2 . N h ó m 5 , 6, 7 , 8 – ph iếu h ọ c tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời - T h u ậ n lợ i:
+ C ôn g ướ c c ủ a Liê n h ợp
qu ố c về Lu ậ t B iể n 19 82 là
cơ sở ph á p lí đ ể c á c q u ốc Trang 114
gia k h ẳ n g đ ịn h v à bả o vệ
ch ủ qu yề n , c á c qu yề n v à
lợi íc h h ợp p h á p trê n b iển .
+ N ướ c ta đ ã ba n h à n h
Lu ậ t b iể n V iệ t N a m , th a m
gia x â y d ựn g v à th ự c th i
B ộ q u y tắ c ứn g xử B iể n Đ ôn g .
+ M ôi trư ờ n g v à tà i n g u yên biể n đ ả o n ư ớ c ta rấ t
ph o n g ph ú v à đ a dạ n g .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
+ T ìn h h ìn h a n n in h , c h ín h
trị củ a c á c n ướ c Đ ôn g
* H S đ ọc k ê n h ch ữ S G K tr1 6 6, 1 6 7, su y n g h ĩ, th ả o lu ậ n
N a m Á n g à y c à n g ổ n đ ịn h .
n h ó m đ ể trả lời câ u h ỏi.
- K h ó k h ă n : tồ n tạ i m ột số
vấ n đ ề vi ph ạ m c h ủ q u yền ,
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i tranh chấp chủ quyền giữa
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
m ột số q u ốc gia tron g k h u
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận: vự c.
* S a u k h i n h óm H S c ó sả n p h ẩ m , G V ch o cá c n h óm H S
trìn h b à y sả n ph ẩ m c ủ a m ìn h , đ ạ i diệ n n h óm 1 , 5 lê n
th u yết trìn h c â u trả lờ i trướ c lớp :
1 . N h ó m 1 – p h iếu h ọc tậ p số 1 Phần câu hỏi Phần trả lời
G ia o th ô n g v ậ n tả i b iể n , k h a i th á c
k h oá n g sả n , là m m u ối, k h a i th á c và
n u ôi trồ n g th u ỷ sả n , d u lịch biể n ,....
- G ia o th ôn g v ậ n tả i b iển : n h iều
cả n g n ư ớc sâ u , lạ i n ằ m trê n c on
đ ườ n g h à n g h ả i q u ố c tế qu a n trọ n g,
n ối liền T h á i B ìn h Dư ơn g vớ i Ấ n Đ ộ Dư ơ n g.
- D u lịch biển : C á c b ã i biển đ ẹp , c á c Trang 115
vư ờn q u ốc g ia và k h u d ự trữ sin h
qu yể n ở ve n biển , trên c á c đ ả o,... k ế t
h ợp v ớ i k h í h ậ u th u ậ n lợ i, n ư ớ c biển ấ m .
- K h a i th á c, n u ôi trồ n g th u ỷ sả n và
k h a i th á c k h o á n g sả n : V ù n g biển
V iệ t N a m có n gu ồ n tà i n g u yên sin h
vậ t, k h oá n g sả n p h on g p h ú đ ã tạ o
n gu ồ n lợ i lớ n ch o việ c k h a i th á c và
n u ôi trồ n g th u ỷ sả n , k h a i th á c d ầ u
m ỏ , k h í đ ố t, cá t,...
- P h á t triể n n g h ề m u ố i: N ư ớ c b iể n có
đ ộ m u ố i c a o, b iể n n h iệ t đ ới ấ m
qu a n h n ă m v à n h iề u á n h sá n g.
- V ù n g biể n đ ả o V iệt N a m c ó n h iều
th iê n ta i, đ ặ c b iệ t là b ã o , á p th ấ p
n h iệ t đ ới có sức tà n p h á lớ n gâ y
n h iề u th iệt h ạ i ch o việ c đ á n h bắ t,
n u ôi trồn g th u ỷ h ả i sả n , gia o th ô n g và d u lịch biể n .
- T ìn h trạ n g ô n h iễ m m ô i trư ờn g b iển ,
sự su y g iả m đ a d ạ n g sin h h ọc và
cạ n k iệ t n g u ồ n tà i n g u yên b iển cũ n g
gâ y trở n g ạ i ch o v iệc k h a i th á c tà i
n gu yê n , p h á t triển k in h tế - x ã h ộ i bề n v ữn g .
2 . N h ó m 5 – p h iếu h ọc tậ p số 2 Phần câu hỏi Phần trả lời Trang 116
- C ôn g ướ c c ủ a Liê n h ợp qu ố c v ề
Lu ậ t B iể n 1 98 2 là c ơ sở p h á p lí đ ể
cá c q u ố c gia k h ẳ n g đ ịn h v à b ả o v ệ
ch ủ qu yề n , c á c q u yền và lợ i ích h ợ p ph á p trên biể n .
- N ư ớc ta đ ã ba n h à n h L u ậ t b iể n V iệ t
N a m , th a m g ia x â y d ựn g v à th ự c th i
B ộ qu y tắ c ứn g xử B iển Đ ôn g .
- M ô i trư ờ n g và tà i n gu yê n biể n đ ả o
n ướ c ta rấ t p h on g p h ú v à đ a d ạ n g,
tìn h h ìn h a n n in h , ch ín h trị củ a c á c
n ướ c Đ ôn g N a m Á n g à y c à n g ổn đ ịn h .
- B iể n Đ ô n g là k h u v ực rộn g lớ n , c ó
liê n q u a n tớ i n h iề u q u ố c gia . H iện
n a y, v ẫ n cò n tồn tạ i m ột số vấ n đ ề v i
ph ạ m c h ủ qu yề n , tra n h ch ấ p ch ủ
qu yề n giữa m ột số qu ố c gia tro n g k h u v ực .
- T ìn h trạ n g k h a i th á c h ả i sả n trá i
ph é p, v ậ n c h u yể n h à n g lậ u , gâ y ô
n h iễ m m ôi trườ n g, là m g iả m đ a
dạ n g sin h h ọc v ẫ n cò n d iễ n ra .
- M ôi trư ờ n g số n g trê n cá c đ ả o k h ắ c
n gh iệt, th iê n ta i và th ờ i tiế t x ấ u gâ y
trở n g ạ i c h o p h á t triể n c á c n g à n h k in h tế b iể n .
* H S cá c n h óm c òn lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sửa sả n
p h ẩ m giú p n h ó m bạ n v à sả n p h ẩ m củ a n h óm m ìn h . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t. Trang 117
: HS trình b ày được qúa trình xác lập chủ quyền b iển đả o trong lịch sử V iệt N a m .
: D ựa vào hình 2.2 , hình 2 .3 và kênh chữ SG K tr1 60 -1 6 2 suy nghĩ cá
n h â n đ ể trả lời cá c c â u h ỏ i c ủ a G V .
trả lờ i đ ư ợ c c á c câ u h ỏi củ a G V . Hoạt động của GV và HS Nội dung ghi bài Bước 1. Giao nhiệm vụ:
IV. Qúa trình xác lập chủ
quyền biển đảo trong lịch
* G V gọ i H S đ ọc n ộ i d u n g m ụ c IV S G K . sử Việt Nam
* G V yê u c ầ u H S d ựa và o h ìn h 2 .2, 2 .3 v à th ô n g tin tron g
b à y, lầ n lượ t trả lời cá c câ u h ỏi sa u :
+ T ừ th ế k ỉ X V II, c h ú a
N gu yễ n đ ã ch o lậ p h ả i đ ộ i
H oà n g S a (sa u n à y lậ p
th êm đ ội B ắ c H ả i) và tiếp
tụ c đ ư ợc d u y trì d ư ới th ờ i T â y S ơn .
+ D ướ i triề u N g u yễn , h o ạ t
đ ộn g x á c lậ p ch ủ qu yề n ở
qu ầ n đ ả o H oà n g S a v à
qu ầ n đ ả o T rư ờn g S a đ ã
diễ n ra v ới c á c h ìn h th ức
và b iệ n ph á p n h ư : k iểm tra ,
k iểm soá t, k h a i th á c sả n Trang 118 vậ t biể n ,…
+ T ừ n ă m 18 84 đ ế n n ă m
19 45 , c h ín h qu yề n th u ộc
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
đ ịa P h á p k h ẳ n g đ ịn h c h ủ
* H S qu a n sá t h ìn h 2 .2, 2 .3 và đ ọc k ê n h c h ữ tron g S G K , qu yề n củ a V iệt N a m đ ố i
vớ i qu ầ n đ ả o H o à n g S a v à
su y n gh ĩ đ ể trả lời câ u h ỏi. qu ầ n đ ả o T rư ờn g S a ,
* G V qu a n sá t, trợ g iú p H S k h i c ó yê u c ầ u . Đ á n h giá th á i th ôn g q u a m ộ t số h o ạ t
đ ộ v à k h ả n ă n g th ực h iệ n n h iệ m vụ h ọ c tậ p củ a H S .
đ ộn g n h ư : d ựn g c ộ t m ốc
ch ủ qu yề n , x â y d ựn g h ả i
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
đ ă n g, trạ m k h í tư ợn g , …
* S a u k h i cá n h â n H S c ó sả n p h ẩ m , G V lầ n lượ t g ọi H S
+ S a u C h iến tra n h th ế g iớ i
trìn h bà y sả n ph ẩ m củ a m ìn h :
th ứ h a i (19 45 ), C h ín h p h ủ
P h á p tiếp tụ c th ự c h iệ n 1 .
qu yề n qu ả n lí đ ối vớ i q u ầ n
- T h ế k ỉ X V - X V I: q u ầ n đ ả o H o à n g S a v à qu ầ n đ ả o T rư ờn g
đ ả o H oà n g S a v à q u ầ n đ ả o T rườ n g S a .
S a th u ộ c ph ủ T ư N g h ĩa (Q u ả n g N g ã i) củ a th ừ a tu yê n
Q u ả n g N a m , sa u là p h ủ Q u ả n g N g ã i rồ i tỉn h Q u ả n g N g ã i.
+ T h e o H iệp đ ịn h Ê-ly-dê
n gà y 8/3/19 49 , P h á p b ắ t
- T h ời P h á p th u ộ c, n ă m 19 33 , P h á p đ ã sá p n h ậ p qu ầ n đ ả o
đ ầ u q u á trìn h c h u yển gia o
T rườ n g S a v à o tỉn h B à Rịa (N a m K ỳ) v à n ă m 19 38 đ ã
qu yề n k iểm soá t h a i q u ầ n
th à n h lậ p đ ơ n v ị h à n h ch ín h ở H oà n g S a th u ộc tỉn h T h ừ a
đ ả o n à y ch o C h ín h p h ủ T h iên .
Q u ố c gia V iệ t N a m do B ả o
- N ă m 19 56 , C h ín h q u yền S à i G ò n q u yế t đ ịn h q u ầ n đ ả o Đ ạ i đ ứ n g đ ầ u .
T rườ n g S a th u ộc tỉn h P h ư ớc T u y v à n ă m 19 61 , ch u yể n
q u ầ n đ ả o H oà n g S a từ tỉn h T h ừa T h iê n và o tỉn h Q u ả n g N a m .
+ S a u k h i P h á p rú t k h ỏ i
- S a u k h i n ướ c V iệt N a m th ốn g n h ấ t, n ă m 1 9 82 , c h ín h p h ủ
Đ ôn g D ươ n g, q u ầ n đ ả o
H oà n g S a và q u ầ n đ ả o
V iệt N a m th à n h lậ p H u yệ n đ ả o H oà n g S a (trực th u ộc tỉn h
T rư ờn g S a đ ượ c đ ặ t d ướ i
Q u ả n g N a m - Đ à N ẵ n g) và h u yện đ ả o T rư ờ n g S a (trực
sự q u ả n lí c ủ a ch ín h q u yền
th u ộc tỉn h Đ ồ n g N a i).
V iệt N a m C ộ n g h òa .
- H iện n a y, h u yện đ ả o H oà n g S a th u ộc th à n h ph ố Đ à N ẵ n g, + Chính quyền Việt N am
h u yện đ ả o T rườ n g S a th u ộc tỉn h K h á n h H ò a .
C ộ n g h ò a đ ã liên tụ c th ực
2 . G ia i đ o ạ n từ th ế k ỉ X V II đ ế n trướ c n ă m 1 88 4:
th i c h ủ qu yề n c ủ a V iệ t
N a m ở 2 q u ầ n đ ả o n à y Trang 119
- T ừ th ế k ỉ X V II, ch ú a N gu yễ n đ ã ch o lậ p h ả i đ ội H oà n g S a
th ôn g q u a v iệ c: ba n h à n h
(sa u n à y lậ p th ê m đ ộ i B ắ c H ả i) đ ể th ự c h iện cá c n h iệ m v ụ : cá c v ă n b ả n h à n h c h ín h
k h a i th á c sả n vậ t, th u lư ợm h à n g h ó a từ tà u th u yề n b ị n h à n ư ớc ; c ử q u â n đ ồ n trú ,
đ ắ m và k iểm so á t, th ự c th i c h ủ qu yề n ở q u ầ n đ ả o H oà n g
dự n g b ia ch ủ q u yề n , treo
S a và qu ầ n đ ả o T rườ n g S a .
cờ trê n c á c đ ả o ch ín h …
+ T ro n g g ia i đ o ạ n 1 95 4 -
- H o ạ t đ ộ n g c ủ a c á c h ả i đ ội H o à n g S a và B ắ c H ả i tiế p tụ c
19 75 , qu ầ n đ ả o H o à n g S a
đ ư ợ c d u y trì d ư ới th ời T â y S ơ n . Dư ớ i triều N g u yễn , c á c đ ộ i thuộc tỉnh Quảng N am và
H oà n g S a , B ắ c H ả i đ ã đ ượ c tá i lậ p (1 80 3 ). T h ời v u a M in h
qu ầ n đ ả o T rườ n g S a th u ộc
M ạ n g (18 20 - 1 84 1), h o ạ t đ ộ n g xá c lậ p c h ủ q u yền ở q u ầ n
tỉn h T u y P h ư ớc (tỉn h B à
đ ả o H o à n g S a v à qu ầ n đ ả o T rư ờ n g S a đ ã d iễn ra vớ i cá c
Rịa – V ũ n g T à u n g à y n a y).
h ìn h th ứ c v à biệ n ph á p n h ư : k iể m tra , k iể m so á t, k h a i th á c
sả n v ậ t b iển , tổ ch ứ c th u th u ế và c ứu h ộ tà u bị n ạ n , k h ả o
sá t đ o vẽ b ả n đ ồ , dự n g m iế u th ờ , lậ p bia ch ủ qu yề n ,... n h à n ư ớc V iệ t
N a m tiếp tụ c th ự c h iệ n
3 . G ia i đ o ạ n từ n ă m 1 88 4 đ ến n ă m 1 95 4:
qu yề n qu ả n lí h à n h c h ín h
và đ ấ u tra n h v ề p h á p lí,
- T ừ n ă m 1 88 4 đ ế n n ă m 19 45 , c h ín h q u yền th u ộ c đ ịa
n go ạ i gia o đ ể k h ẳ n g đ ịn h
P h á p đ ạ i d iệ n q u yề n lợi c ủ a V iệ t N a m tro n g q u a n h ệ đ ố i chủ quyền của Việt N am
n g o ạ i, lu ôn k h ẳ n g đ ịn h ch ủ q u yền c ủ a V iệ t N a m đ ối vớ i đối với quần đảo Hoàng
q u ầ n đ ả o H oà n g S a v à qu ầ n đ ả o T rư ờn g S a , th ô n g q u a
S a và qu ầ n đ ả o T rườ n g S a .
m ột số h o ạ t đ ộn g n h ư: dự n g c ột m ố c c h ủ q u yền , x â y
d ự n g h ả i đ ă n g , trạ m k h í tượ n g, trạ m vô tu yế n đ iệ n v à th ự c
h iện n h iều cu ộ c k h ả o sá t k h o a h ọc ,…
- S a u C h iến tra n h th ế g iớ i th ứ h a i (1 9 45 ), C h ín h ph ủ P h á p
tiếp tụ c th ực h iện q u yền qu ả n lí đ ố i vớ i qu ầ n đ ả o H oà n g
S a và qu ầ n đ ả o T rườ n g S a .
- T h eo H iệ p đ ịn h Ê -ly-dê n gà y 8/3/19 49 , P h á p bắ t đ ầ u q u á
trìn h ch u yể n g ia o q u yền k iểm so á t h a i q u ầ n đ ả o n à y ch o
C h ín h ph ủ Q u ố c gia V iệ t N a m do B ả o Đ ạ i đ ứ n g đ ầ u .
4 . G ia i đ o ạ n từ n ă m 1 95 4 đ ến n ă m 1 97 5:
- S a u k h i P h á p rú t k h ỏi Đ ô n g Dư ơn g th eo th oả th u ậ n c ủ a
H iệp đ ịn h G iơ n ev ơ n ă m 1 95 4 , q u ầ n đ ả o H o à n g S a v à
q u ầ n đ ả o T rườ n g S a đ ượ c đ ặ t d ướ i sự q u ả n lí củ a c h ín h
q u yền V iệ t N a m C ộn g h ò a .
- C h ín h qu yề n V iệt N a m C ộ n g h òa đ ã liên tụ c th ự c th i c h ủ
q u yền c ủ a V iệt N a m ở 2 q u ầ n đ ả o n à y th ôn g qu a việc :
b a n h à n h cá c v ă n bả n h à n h c h ín h n h à n ướ c; cử q u â n đ ồ n Trang 120
trú , d ựn g b ia c h ủ qu yề n , treo cờ trên cá c đ ả o ch ín h …
+ T ro n g g ia i đ o ạ n 19 54 - 19 75 , v ề m ặ t h à n h ch ín h , q u ầ n
đ ả o H o à n g S a th u ộ c tỉn h Q u ả n g N a m và qu ầ n đ ả o
T rườ n g S a th u ộc tỉn h T u y P h ư ớc (tỉn h B à R ịa – V ũ n g T à u n g à y n a y).
5 . G ia i đ o ạ n từ n ă m 1 97 5 đ ến n a y:
- T h á n g 4 /1 97 5 , lực lư ợ n g h ả i qu â n Q u â n G iả i p h ón g m iền
N a m V iệt N a m p h ối h ợp c ù n g lự c lượ n g đ ặ c c ôn g Q u â n
k h u 5 tiế n h à n h g iả i ph ó n g qu ầ n đ ả o T rườ n g S a .
- S a u C h iế n dịc h H ồ C h í M in h n ă m 1 97 5, n h à n ư ớc V iệ t
N a m D â n c h ủ C ộn g h òa (từ n ă m 1 97 6 là N h à n ướ c C ộn g
h ò a x ã h ộ i c h ủ n g h ĩa V iệ t N a m ) th ự c h iệ n q u yền q u ả n lí
h à n h c h ín h v à đ ấ u tra n h v ề p h á p lí, n g oạ i gia o đ ể k h ẳ n g
đ ịn h c h ủ q u yền củ a V iệ t N a m đ ối vớ i qu ầ n đ ả o H o à n g S a
v à q u ầ n đ ả o T rư ờ n g S a .
* H S k h á c lắ n g n gh e , b ổ su n g , c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p
b ạ n v à sả n p h ẩ m củ a c á n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h g iá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá
k ế t q u ả h oạ t đ ộ n g c ủ a H S và c h ốt lạ i n ộ i du n g ch u ẩ n k iế n th ức c ầ n đ ạ t.
3. Hoạt động luyện tập (15 phút)
N h ằ m c ủ n g cố , h ệ th ố n g h óa , h oà n th iệ n k iế n th ứ c m ới m à H S đ ã
đ ư ợ c lĩn h h ộ i ở h o ạ t đ ộ n g h ìn h th à n h k iế n th ứ c .
: G V g iao nhiệm vụ cho H S và chủ yếu cho làm việc cá nhân để hoàn
th à n h b à i tậ p. T ron g qu á trìn h là m việc H S c ó th ể tra o đ ổ i v ới b ạ n .
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o. Bước 1. Giao nhiệm vụ:
G V yê u c ầ u H S dự a và o k iến th ức đ ã h ọ c , h ã y trả lời cá c c â u h ỏ i sa u :
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ:
* H S d ựa và o k iế n th ứ c đ ã h ọ c, su y n g h ĩ, tra o đ ổi vớ i b ạ n đ ể trả lờ i c â u h ỏ i. Trang 121
* G V q u a n sá t, trợ giú p H S k h i c ó yê u cầ u . Đ á n h giá th á i đ ộ v à k h ả n ă n g th ự c h iện
n h iệm vụ h ọc tậ p c ủ a H S .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a m ìn h : 1 .
- Đ ặ c đ iểm m ô i trườ n g :
+ N ư ớ c b iể n sạ ch và k h ôn g k h í tro n g là n h .
+ M ôi trư ờn g b iể n đ ả o rấ t n h ạ y c ả m v ới cá c tá c đ ộ n g củ a c o n n gư ờ i.
+ H iệ n n a y, ở m ộ t số n ơi đ ã xả y ra h iệ n tượ n g sạ t lở bờ b iể n , tă n g lượ n g c h ấ t th ả i
g â y ô n h iễ m m ôi trư ờ n g, su y g iả m h ệ sin h th á i b iển .
- Đ ặ c đ iểm tà i n gu yê n :
+ T à i n gu yê n rấ t p h on g p h ú , đ a d ạ n g, tiêu biể u c h o v ù n g biển n h iệt đ ới.
+ N g u ồ n tà i n gu yê n tậ p tru n g ch ủ yếu tro n g v ù n g biển đ ả o v en bờ và th ề m lụ c đ ịa .
+ C h ịu sự tá c đ ộ n g m ạ n h bở i c á c h oạ t đ ộn g k h a i th á c củ a co n n g ườ i. Trang 122 2 . Trang 123
* H S c òn lạ i lắ n g n g h e, b ổ su n g, c h ỉn h sử a sả n ph ẩ m giú p bạ n v à sả n p h ẩ m củ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S .
4. Hoạt động vận dụng (5 phút)
V ậ n dụ n g k iến th ứ c m ới m à H S đ ã đ ư ợ c lĩn h h ộ i đ ể g iả i qu yế t n h ữ n g
v ấ n đ ề m ớ i tro n g h ọc tậ p .
: G V hướng dẫ n HS làm b ài tập ở nhà.
trả lờ i đ ư ợ c c â u h ỏ i m à G V g ia o.
Bước 1. Giao nhiệm vụ: G V đ ặt câu hỏi cho H S:
H oạ t đ ộn g n à y n ếu c òn th ờ i g ia n G V h ư ớn g d ẫ n H S là m việ c ở lớp , n ếu k h ôn g cò n
th ời gia n th ì h ướ n g dẫ n h ọc sin h là m v iệ c ở n h à .
Bước 2. HS thực hiện nhiệm vụ: HS tìm kiếm thông tin trên Intern et và thực h iện n h iệm vụ ở n h à .
Bước 3. Báo cáo kết quả và trao đổi, thảo luận:
* S a u k h i c á n h â n H S c ó sả n ph ẩ m , G V lầ n lư ợ t g ọi H S trìn h b à y sả n p h ẩ m củ a
m ìn h v à o tiế t h ọ c sa u :
B iể n đ ả o là m ộ t p h ầ n m á u th ịt th iên g liê n g củ a T ổ q u ố c V iệt N a m . Q u á trìn h k h a i
th á c và x á c lậ p qu yề n , ch ủ qu yề n b iể n đ ả o đ ã đ ư ợ c c h a ô n g ta n ố i tiế p n h a u th ự c
h iện q u a h à n g n g à n n ă m lịc h sử. V iệ c b ả o v ệ c h ủ qu yề n b iể n đ ả o lu ô n là trá ch n h iệ m
lớn la o tro n g cô n g cu ộ c d ự n g n ư ớ c v à g iữ n ướ c củ a dâ n tộc ta .
M ỗ i n g ườ i d â n V iệ t h ã y lu ô n tự h à o, h ã y lu ô n cố gắ n g g ìn giữ v à bả o vệ ch ủ
q u yền biể n đ ả o b ằ n g n h ữ n g việc là m th iế t th ự c , p h ù h ợ p, v í d ụ n h ư: cá c h h ọ c tậ p tốt,
la o đ ộn g tố t, trở th à n h m ộ t n gư ờ i c ôn g dâ n tố t đ ể cố n g h iế n tà i, đ ứ c c ủ a m ìn h gó p
p h ầ n x â y d ự n g ch o đ ấ t n ư ớc n g à y c à n g già u , m ạ n h h ơ n . H ã y cù n g c h u n g ta y ủ n g h ộ
sứ c n g ườ i sứ c c ủ a , h ướ n g triệu trá i tim về b iển đ ả o đ ể lắ n g n gh e : “T ổ Q u ố c gọ i tên m ìn h ”. Trang 124
* H S cò n lạ i lắ n g n gh e , b ổ su n g, ch ỉn h sử a sả n ph ẩ m g iú p b ạ n và sả n ph ẩ m c ủ a cá n h â n . Bước 4. Đánh giá:
G V đ á n h giá tin h th ầ n th á i đ ộ h ọ c tậ p củ a H S , đ á n h g iá k ế t q u ả h o ạ t đ ộn g c ủ a H S . HẾT Trang 125