Liên hệ thực tiễn Tư tưởng Hồ Chí Minh | Học viện Hành chính Quốc gia

lOMoARcPSD|57576823
LIÊN HỆ THỰC TIỄN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Tư tưởng Hồ Chí Minh (Học viện Hành chính) Scan to open on Studeersnel
Studocu is not sponsored or endorsed by any college or university
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
LIÊN HỆ THỰC TIỄN TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
I. Sinh viên đã vận dụng tư tưởng hồ chí minh trong học tập (đời sống) như thế nào.
II. Tính tất yếu và vai trò của Tư tưởng HCM
III. Tư tưởng Hồ Chí Minh về độc lập dân tộc
IV. Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc và đoàn kết quốc tế
(*) Thực tiễn 1. (Sinh viên ứng dụng đại đoàn kết dân tộc trong học tập)
+ Đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau trong học tập không chia dân tộc, tôn giáo hay bè phái
+ Luôn sẵn sàng hợp tác, làm việc vì mục tiêu chung, đặt lợi ích tập thể lên trên lợi ích cá nhân.
+ Luôn sẵn sàng chia sẻ, giúp đỡ người khác, người có tinh thần đoàn kết là người
có trái tim yêu thương, biết san sẻ khó khăn với người khác.
+ Tự nguyện, sẵn sàng tham gia vào công việc tập thể, nhiệt tình làm việc với sự tự giác cao.
+ Nhận thức rõ trách nhiệm của bản thân trong bảo vệ, giữ vững nền độc lập quốc
gia, dân tộc, sẵn sàng đấu tranh hướng tới mục tiêu chung của dân tộc…
+ Tổ chức và tham gia các hoạt động giao lưu và gắn kết giữa các dân tộc cho sinh viên
=> Con người không ai có thể sống đơn lẻ vì thế sự giúp đỡ của người khác là vô
cùng quan trọng và ý thức của bản thân đối với xung quanh cũng không thể thiếu.
Noi theo lời Bác Hồ dạy với một tinh thần đoàn kết, thương yêu giúp đỡ lẫn nhau
trong học tập, vui chơi và rèn luyện đạo đức là nghĩa vụ to lớn của sinh viên.
(*) Doàn kết quốc tế Cuba, Nga, Lào...
V.Tư tưởng Hồ Chí Minh về đảng cộng sản và Nhà nước của dân, do dân, vì dân ( Dân chủ )
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
1. Đảng cộng sản Việt Nam
2. Nhà nước của dân, do dân, vì dân 2.1. Của dân
TT1: Hiện nay, ở nước ta theo luật bầu cử 2015, mọi công dân từ đủ 18 tuổi trở lên
có quyền bầu cử và từ đủ 21 tuổi trở lên có quyền ứng cử
TT2: Hiến pháp Việt Nam khẳng định rằng “Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa
Việt Nam là nhà nước của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân” (Điều 2, Hiến
pháp 2013). Các kỳ bầu cử Quốc hội và Hội đồng nhân dân là minh chứng cho việc
thực hiện quyền lực của dân
2.2. Nhà nước do dân
TT1: Nhà nước do dân thể hiện qua những thực tiễn sau:
- Tham gia bầu cử: Đây là hình thức dân chủ trực tiếp cơ bản nhất. Qua bầu cử,
nhân dân lựa chọn những người đại diện có đủ năng lực, phẩm chất để quản lý nhà nước.
- Tham gia các hoạt động xã hội: Nhân dân tham gia vào các tổ chức xã hội, đoàn
thể để đóng góp ý kiến, giám sát hoạt động của chính quyền.
- Tự do ngôn luận, báo chí: Nhân dân được tự do bày tỏ ý kiến, phê bình, kiến nghị
để góp phần xây dựng chính quyền.
- Quyền khiếu nại, tố cáo: Nhân dân có quyền khiếu nại, tố cáo những hành vi vi
phạm pháp luật của cán bộ, công chức.
- Tham gia xây dựng pháp luật: Nhân dân được tham gia xây dựng pháp luật thông
qua các hình thức như đóng góp ý kiến vào dự thảo luật.
- Giám sát hoạt động của chính quyền: Nhân dân có quyền giám sát hoạt động của
chính quyền ở các cấp, đảm bảo rằng chính quyền thực hiện đúng chức năng, nhiệm vụ của mình.
TT2: Chính quyền ở Việt Nam thường tổ chức các cuộc họp cử tri để lắng nghe ý
kiến đóng góp và phản hồi từ người dân, đảm bảo rằng mọi quyết định đều được
phản ánh đúng ý chí của dân
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823 2.3. Vì dân
TT1: Những quy định về pháp luật hình sự, dân sự, hành chính,… đều là những
quy định mà nhà nước làm vì nhân dân. Nhà nước áp dụng những quy định đó bảo
vệ cho tính mạng, sự công bằng và quyền của người dân. Bất kể công dân nào cũng
có những quyền và nghĩa vụ cụ thể và được nhà nước bảo vệ.
TT2: Trong giai đoạn đại dịch COVID-19, Việt Nam đã triển khai nhiều biện pháp
hỗ trợ người dân như phát trợ cấp tài chính, hỗ trợ lương thực, và các chương trình
y tế cộng đồng. Những chính sách này cho thấy nhà nước luôn đặt lợi ích của dân lên hàng đầu
2.4. Nhà nước của dân, do dân, vì dân
Trong những năm gần đây, chương trình “Xây dựng nông thôn mới” là một minh
chứng rõ ràng cho cách mà nhà nước Việt Nam đã thực hiện ba yếu tố trên.
Chương trình này khuyến khích sự tham gia của người dân trong việc đóng góp ý
kiến, huy động nguồn lực và giám sát quá trình xây dựng, qua đó tạo nên những
kết quả tích cực về cơ sở hạ tầng, đời sống và kinh tế địa phương. Điều này thể
hiện rõ tinh thần “nhà nước của dân, do dân và vì dân” trong việc phát triển bền vững đất nước
VI. Tư tưởng Hồ Chí Minh về Văn hóa, Đạo đức, Con người 6.1. Văn hóa
- Làm theo tư tưởng Hồ Chí Minh, phải giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân
tộc giờ đây nhiều phong tục, lễ hội truyền thống của Việt Nam được bảo tồn và
phát huy như Tết Nguyên Đán, lễ hội Gióng, Festival Huế. Các di sản văn hóa vật
thể và phi vật thể như Ca trù, Quan họ, Nhã nhạc cung đình Huế được UNESCO
công nhận, khẳng định giá trị văn hóa dân tộc trên trường quốc tế.
- Phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” đã tạo môi trường để
mọi người dân tham gia vào các hoạt động văn hóa, từ cấp cơ sở đến toàn quốc.
Văn hóa đại chúng được phát triển thông qua các chương trình văn nghệ cộng
đồng, lễ hội, và các phương tiện truyền thông đại chúng. Chiến dịch “Làng văn hóa
kiểu mẫu” được phát động năm 2023 tại nông thôn các huyện của tỉnh Vĩnh Phúc
được hưởng ứng mạnh mẽ, tập trung vào việc xây dựng nếp sống văn minh, bảo vệ
môi trường và giữ gìn các truyền thống tốt đẹp.
- Công nghệ số và mạng xã hội đang được sử dụng như phương tiện hiệu quả để
quảng bá văn hóa Việt Nam, đồng thời giáo dục về giá trị đạo đức, nhân cách. Các
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
nền tảng như TikTok, YouTube có nhiều nội dung tích cực giới thiệu về văn hóa
Việt Nam, từ đó truyền cảm hứng sáng tạo cho giới trẻ. Cụ thể, các chiến dịch
truyền thông như “Tự hào Việt Nam”, “Lan tỏa yêu thương” được thành lập không
chỉ khơi dậy lòng tự hào dân tộc mà còn nâng cao ý thức cộng đồng.
- Tư tưởng của Hồ Chí Minh định hướng nền giáo dục hiện nay cần hội nhập quốc
tế, học hỏi các mô hình tiên tiến, nhưng vẫn bảo tồn giá trị truyền thống dân tộc.
Điều này thể hiện qua việc Việt Nam đưa nội dung văn hóa dân tộc vào chương
trình học, đồng thời mở rộng hợp tác quốc tế trong giáo dục.
- Trong văn hóa nghệ thuật Việt Nam đang tích cực quảng bá văn hóa dân tộc ra
thế giới qua các sự kiện như Festival Huế, Liên hoan phim quốc tế, nhưng cũng
học hỏi các xu hướng nghệ thuật mới để làm phong phú nền văn hóa nước nhà. 6.2. Đạo đức
1. Đạo đức Hồ Chí Minh trong bối cảnh giáo dục hiện nay
Trong giáo dục hiện nay, một bộ phận học sinh, sinh viên vẫn thiếu định hướng lý
tưởng sống, đạo đức và thiếu trách nhiệm với cộng đồng. Báo cáo của Tổng cục
Thống kê Việt Nam (2022) cho thấy rằng có khoảng 30% sinh viên các trường đại
học lớn thừa nhận "sống thực dụng" và không chú trọng vào các giá trị đạo đức
trong học tập. Một số kết quả khảo sát về lối sống và quan điểm đạo đức của sinh
viên cho thấy gần 40% sinh viên đang có xu hướng lựa chọn nghề nghiệp chỉ vì
mức thu nhập cao, trong khi ít chú ý đến ý thức trách nhiệm xã hội hoặc đóng góp cho cộng đồng.
=> Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh rằng "Thanh niên phải có đức, có tài". Để cải
thiện tình trạng này, trong chiến lược giáo dục hiện nay, việc học tập đạo đức Hồ
Chí Minh phải được coi là yếu tố nền tảng. Ví dụ, chương trình “Học tập và làm
theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh” đã được triển khai rộng rãi tại các trường
học, và tỷ lệ học sinh, sinh viên tham gia các hoạt động giới thiệu và học tập tư
tưởng Hồ Chí Minh hiện nay là khá cao (ước tính hơn 70% sinh viên tham gia các
khóa học này). Thực tế cho thấy, khi học sinh, sinh viên hiểu và thực hành những
giá trị này, họ trở thành những người có ý thức cộng đồng rõ ràng hơn, có trách
nhiệm xã hội cao hơn trong cuộc sống.
2. Đạo đức Hồ Chí Minh và phòng chống tham nhũng, tiêu cực
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
Tham nhũng và tệ quan liêu trong bộ máy công quyền vẫn là vấn đề nhức nhối ở
Việt Nam. Theo Báo cáo của Thanh tra Chính phủ (2023), trong năm 2022, Việt
Nam ghi nhận gần 4.000 vụ tham nhũng trong các cơ quan nhà nước, với tổng số
tiền tham nhũng ước tính lên tới hơn 1.500 tỷ đồng. Tình trạng này không chỉ làm
suy yếu lòng tin của nhân dân mà còn làm tổn hại đến sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước.
=> Hồ Chí Minh coi liêm chính là tư cách nền tảng của người cán bộ cách mạng,
và ông cũng là một tấm gương sống động về việc thực hành các giá trị này. Trong
bối cảnh hiện nay, việc học tập và làm theo đạo đức Hồ Chí Minh cần được đẩy
mạnh, đặc biệt là trong việc cải cách hành chính và đấu tranh phòng chống tham
nhũng. Một trong những sáng kiến tiêu biểu là chiến dịch “Chống tham nhũng, tiêu
cực trong công chức, viên chức” đã giúp giảm thiểu các trường hợp tham nhũng,
khi có khoảng 30% cán bộ công chức bị xử lý kỷ luật trong 5 năm qua do vi phạm
đạo đức công vụ. Việc thực hiện nghiêm túc những giá trị của Hồ Chí Minh về
"cần, kiệm, liêm, chính" sẽ là động lực để nâng cao hiệu quả trong công tác phòng chống tham nhũng.
3. Đạo đức Hồ Chí Minh và sự phát triển bền vững
Trong thời đại hội nhập và phát triển, phát triển bền vững trở thành một trong
những mục tiêu trọng yếu của đất nước. Tuy nhiên, hiện nay Việt Nam vẫn phải
đối mặt với những vấn đề như ô nhiễm môi trường, tăng trưởng không bền vững,
và sự mất cân đối trong phát triển. Theo Báo cáo Phát triển Bền vững của Liên hợp
quốc (2023), Việt Nam đứng ở vị trí thứ 95 trong bảng xếp hạng các quốc gia về
mức độ phát triển bền vững, trong khi các quốc gia láng giềng như Thái Lan và
Malaysia xếp ở vị trí cao hơn nhiều.
=> Hồ Chí Minh rất chú trọng đến việc phát triển con người và bảo vệ môi trường
sống. Người luôn coi trọng việc cải thiện đời sống nhân dân và duy trì đạo đức
cách mạng. Việc phát triển bền vững cần gắn liền với trách nhiệm xã hội và đạo
đức công dân. Trong bối cảnh hiện nay, những giá trị này cần được áp dụng trong
chương trình phát triển quốc gia: từ việc xây dựng cơ sở hạ tầng xanh, thúc đẩy
năng lượng tái tạo, đến việc đảm bảo quyền lợi xã hội cho tất cả các tầng lớp. Việc
khôi phục các mô hình nông nghiệp xanh hay chương trình giảm thiểu ô nhiễm tại
các thành phố lớn như Hà Nội và TP.HCM là những minh chứng rõ ràng cho tinh
thần phát triển bền vững mà Hồ Chí Minh mong muốn.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
4. Đạo đức Hồ Chí Minh và sự đổi mới trong cuộc sống cá nhân
Xã hội hiện nay đang đối mặt với tình trạng chạy theo lợi ích cá nhân, thực dụng,
và thiếu định hướng lý tưởng sống. Điều này dẫn đến các hiện tượng tiêu cực như
tham nhũng, tham gia các hoạt động bất hợp pháp, và chủ nghĩa cá nhân. Các số
liệu từ cuộc khảo sát của Viện Khoa học Xã hội (2023) cho thấy rằng gần 50%
người dân cho rằng vấn đề đạo đức của giới trẻ hiện nay có vấn đề, với sự thờ ơ về
trách nhiệm xã hội và lý tưởng sống.
=> Hồ Chí Minh luôn là tấm gương sống giản dị, trung thực, chính trực. Việc học
theo những giá trị này không chỉ là một cách để hình thành lối sống lành mạnh, mà
còn giúp mỗi cá nhân trở thành con người có ích cho xã hội. Trong bối cảnh hiện
nay, các phong trào "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh" đã
giúp cải thiện nhận thức của người dân, đặc biệt là thế hệ trẻ, về việc làm việc có
trách nhiệm, cống hiến cho cộng đồng. Ví dụ, các chương trình tình nguyện vì
cộng đồng của sinh viên hiện nay như “Hành trình đỏ”, “Tiếp sức mùa thi”, hoặc
“Ngày hội hiến máu” đã thu hút hàng triệu sinh viên tham gia, thể hiện tinh thần
cộng đồng và lòng nhân ái theo lời dạy của Hồ Chí Minh.
5. Đạo đức Hồ Chí Minh trong mối quan hệ giữa công dân và chính quyền
Quá trình hội nhập quốc tế tạo ra nhiều cơ hội nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ mất
bản sắc văn hóa dân tộc. Các vấn đề như xâm lấn văn hóa ngoại lai, lối sống thực
dụng, và bị cuốn theo các trào lưu tiêu cực từ phương Tây đang dần ảnh hưởng đến
nhiều tầng lớp trong xã hội, đặc biệt là giới trẻ.
=> Hồ Chí Minh luôn coi trọng việc giữ gìn văn hóa dân tộc và tinh thần quốc tế
trong sáng. Người khẳng định rằng “văn hóa là linh hồn của quốc gia” và đề cao
việc kết hợp yêu nước với quốc tế. Trong thời đại hội nhập, chúng ta cần phát huy
các giá trị văn hóa dân tộc, đồng thời tiếp thu tinh hoa văn hóa thế giới để phát
triển một nền văn hóa hòa nhập nhưng không hòa tan. Một số phong trào bảo tồn
văn hóa truyền thống và phát huy giá trị dân tộc hiện nay như Lễ hội Áo dài,...
6. Đạo đức Hồ Chí Minh và xây dựng nền chính trị trong sạch, vững mạnh
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
Đảng Cộng sản Việt Nam luôn xác định rằng xây dựng Đảng trong sạch, vững
mạnh là nhiệm vụ quan trọng để đảm bảo sự ổn định và phát triển của đất nước.
Tuy nhiên, trong những năm gần đây, tình trạng tham nhũng, lãng phí và quan liêu
trong bộ máy chính quyền vẫn xảy ra, dù có nhiều nỗ lực khắc phục. Theo Báo cáo
của Ủy ban Kiểm tra Trung ương (2023), trong năm 2022, hơn 2.000 cán bộ, đảng
viên đã bị xử lý kỷ luật do các hành vi vi phạm đạo đức, tư cách đảng viên, trong
đó có cả các cán bộ cấp cao.
=> Hồ Chí Minh luôn coi trọng xây dựng Đảng vững mạnh và trong sạch, gắn liền
với việc tu dưỡng đạo đức của mỗi đảng viên. Người đặc biệt nhấn mạnh rằng cán
bộ, đảng viên phải có tư cách trong sáng, liêm khiết, và tận tụy phục vụ nhân dân.
Như Hồ Chí Minh đã nói: "Cán bộ là cái gốc của mọi công việc, nếu cán bộ tốt thì
mọi việc tốt, nếu cán bộ xấu thì mọi việc xấu." Những lời dạy của Hồ Chí Minh về
việc xây dựng một Đảng trong sạch vẫn là bài học lớn trong công tác phòng, chống
tham nhũng, nhất là trong việc xây dựng người cán bộ mẫu mực. Chính vì vậy,
trong chiến lược hiện nay, phát triển một Đảng vững mạnh, trong sạch là cần thiết
để khôi phục niềm tin của người dân đối với chính quyền. Các cơ chế giám sát và
kiểm tra Đảng viên đã được siết chặt trong những năm qua, trong đó có việc tăng
cường tự kiểm tra trong Đảng, giảm thiểu tham nhũng và các hành vi vi phạm đạo đức công vụ.
7. Đạo đức Hồ Chí Minh và cải cách hệ thống hành chính
Hệ thống hành chính của Việt Nam trong những năm gần đây đối mặt với nhiều
vấn đề như tham nhũng, quan liêu, chậm chạp trong xử lý công việc, và kém hiệu
quả trong công tác phục vụ nhân dân. Theo Báo cáo của Ngân hàng Thế giới
(2022), Việt Nam có điểm số 7/10 trong chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI),
nhưng vẫn phải đối mặt với tình trạng tính minh bạch trong các thủ tục hành chính
chưa cao, với một số đơn vị hành chính vẫn phát sinh chi phí không chính thức.
=> Hồ Chí Minh luôn nhấn mạnh "cán bộ là công bộc của nhân dân" và phải phục
vụ lợi ích của dân tộc. Người đã nhiều lần chỉ trích hành động quan liêu trong bộ
máy công quyền và yêu cầu cán bộ phải luôn khiêm tốn, trách nhiệm với công
việc. Hồ Chí Minh cũng đã nêu rõ, công việc của cán bộ là phục vụ nhân dân chứ
không phải lợi ích cá nhân. Chính vì vậy, trong việc cải cách hành chính hiện nay,
việc học và làm theo đạo đức Hồ Chí Minh không chỉ giúp tăng cường tinh thần
phục vụ của cán bộ, mà còn là giải pháp để nâng cao chất lượng dịch vụ công, xây
dựng chính quyền thân thiện, gần dân. Các cơ quan hành chính cũng đang đẩy
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
mạnh số hóa, minh bạch thủ tục hành chính, từ đó giảm thiểu tham nhũng vặt và
tạo niềm tin cho người dân.
8. Đạo đức Hồ Chí Minh và quản lý kinh tế xã hội trong nền kinh tế thị trường
Việc chuyển sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đang đặt ra
nhiều thách thức trong việc duy trì sự công bằng xã hội và phát triển bền vững.
Mặc dù Việt Nam đạt được nhiều thành tựu về tăng trưởng kinh tế (tăng trưởng
GDP 2023 đạt khoảng 5.5% theo Tổng cục Thống kê Việt Nam), nhưng vẫn còn
nhiều vấn đề như chênh lệch thu nhập, sự phân hóa giàu nghèo, lợi ích nhóm, và lạm phát.
=> Hồ Chí Minh luôn khẳng định rằng “Dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng,
dân chủ, văn minh” là mục tiêu của mọi chính sách. Người tin rằng sự phát triển
kinh tế phải đi đôi với phát triển văn hóa và công bằng xã hội. Vì vậy, trong giai
đoạn đổi mới và hội nhập quốc tế như hiện nay, những giá trị của Hồ Chí Minh về
đạo đức vẫn đóng vai trò quan trọng. Để xây dựng một nền kinh tế bền vững, cần
phải áp dụng những nguyên tắc đạo đức về công bằng xã hội vào trong các chính
sách kinh tế, tạo điều kiện để người nghèo có cơ hội vươn lên. Các chương trình hỗ
trợ người nghèo, giảm nghèo bền vững, và đảm bảo quyền lợi cho các nhóm yếu
thế đang được triển khai rộng rãi. Theo Báo cáo của Ngân hàng Thế giới (2023), tỷ
lệ người nghèo đã giảm từ 20% xuống còn 7% trong những năm gần đây, nhờ vào
các chính sách phát triển kinh tế gắn liền với các giá trị phúc lợi xã hội mà Hồ Chí Minh đề xướng.
9. Đạo đức Hồ Chí Minh và phát triển văn hóa trong xã hội hiện đại
Trong thời đại toàn cầu hóa và nền kinh tế thị trường, Việt Nam đang đối mặt với
những thách thức trong việc bảo tồn và phát triển văn hóa dân tộc. Theo Kết quả
điều tra xã hội học (2023) của Viện Nghiên cứu xã hội, kinh tế và môi trường, có
tới 30% giới trẻ ở các thành phố lớn đang dần mất đi mối liên kết với các truyền
thống văn hóa dân tộc, nhiều bạn trẻ theo đuổi lối sống vật chất, dễ bị ảnh hưởng
bởi văn hóa tiêu thụ và lối sống thực dụng. Đồng thời, một bộ phận không nhỏ vẫn
mắc phải tình trạng xem nhẹ giá trị đạo đức trong cuộc sống hàng ngày, dẫn đến
suy thoái đạo đức xã hội.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
=> Hồ Chí Minh luôn coi trọng văn hóa là một yếu tố cốt lõi của sự phát triển bền
vững. Người cho rằng “văn hóa soi đường cho quốc dân đi”, và văn hóa chính là
nền tảng tinh thần vững chắc của xã hội. Đạo đức Hồ Chí Minh đề cao những giá
trị nhân văn, bác ái, tinh thần tập thể và tình yêu quê hương, đất nước. Người
khẳng định “Văn hóa phải phục vụ cho con người, cho lợi ích của nhân dân”, từ đó
góp phần bảo vệ nền văn hóa truyền thống, đồng thời tiếp thu có chọn lọc những
tinh hoa văn hóa nhân loại để phát triển đất nước.
Hiện nay, việc phát triển văn hóa trong thời kỳ hội nhập quốc tế cần phải kết hợp
giữa bảo tồn giá trị văn hóa dân tộc và tiếp thu có chọn lọc các yếu tố văn hóa hiện
đại. Điều này phù hợp với lời dạy của Hồ Chí Minh: "Dân tộc nào cũng có văn hóa
của riêng mình, văn hóa đó làm nên bản sắc của dân tộc đó". Việc phát triển văn
hóa theo hướng bảo tồn và sáng tạo cần gắn liền với tu dưỡng đạo đức của mỗi cá
nhân trong xã hội, từ đó nâng cao nhận thức cộng đồng về vai trò của văn hóa
trong phát triển kinh tế-xã hội. Chẳng hạn, các chương trình như “Giới thiệu di sản
văn hóa Việt Nam”, “Ngày văn hóa các dân tộc Việt Nam” đang được phát huy
mạnh mẽ tại các tỉnh thành, thu hút sự quan tâm của đông đảo thanh niên, sinh viên.
10. Đạo đức Hồ Chí Minh và xây dựng một xã hội công bằng, dân chủ và văn minh
Một trong những mục tiêu quan trọng của Đảng và Nhà nước Việt Nam là xây
dựng xã hội công bằng, dân chủ và văn minh. Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu
quan trọng, như tăng trưởng GDP cao (2023 đạt khoảng 5.5%), nhưng vẫn tồn tại
tình trạng chênh lệch giàu nghèo, bất bình đẳng xã hội và những vấn đề như xung
đột xã hội, phân biệt đối xử, và tội phạm. Theo Báo cáo phát triển con người của
UNDP (2022), chỉ số HDI của Việt Nam vẫn còn khoảng cách giữa thành thị và
nông thôn về mức sống, cơ hội tiếp cận giáo dục và y tế, khi tỷ lệ nghèo ở các khu
vực miền núi vẫn ở mức cao, gần 9%.
=> Hồ Chí Minh đã để lại một di sản đạo đức vĩ đại, trong đó công bằng, dân chủ
là hai trong những giá trị cốt lõi. Người luôn khẳng định "Dân là gốc, dân là chủ,
dân là tất cả" và "Chỉ có quyền lợi của dân mới là vĩnh cửu". Hồ Chí Minh mong
muốn xây dựng một xã hội công bằng nơi mọi người đều có cơ hội vươn lên,
không phân biệt giàu nghèo, dân tộc, tôn giáo. Người đặc biệt coi trọng việc phát
triển giáo dục và bảo vệ quyền lợi người lao động, đặc biệt là những người nghèo,
những tầng lớp bị thiệt thòi trong xã hội.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
Trong thực tiễn, các chính sách như xóa đói giảm nghèo, bảo đảm an sinh xã hội,
và hỗ trợ các đối tượng yếu thế đang được triển khai mạnh mẽ, với mục tiêu thu
hẹp khoảng cách giàu nghèo. Theo Báo cáo của Chính phủ (2023), tỷ lệ hộ nghèo
giảm còn khoảng 3.5% trên tổng dân số, và nhiều chương trình hỗ trợ sinh kế cho
đồng bào dân tộc thiểu số đã giúp cải thiện đời sống của họ. Các chính sách nhà ở
xã hội cũng đang được triển khai để giảm thiểu bất bình đẳng xã hội. Đây chính là
sự tiếp nối những giá trị mà Hồ Chí Minh đã xây dựng, giúp Việt Nam phát triển
theo hướng công bằng, dân chủ, văn minh. 6.3 Con người
Con người là trung tâm của mọi hoạt động cách mạng
Hồ Chí Minh quan niệm rằng con người là động lực chủ yếu của sự nghiệp cách
mạng. Người đã nhiều lần khẳng định rằng mọi mục tiêu, lý tưởng cách mạng đều
phải phục vụ lợi ích của con người. Cách mạng giải phóng dân tộc và xây dựng xã
hội mới chỉ có ý nghĩa khi nâng cao được đời sống, quyền lợi và tự do cho con người.
“Mục đích của cách mạng là vì con người, phải vì con người mà chiến đấu.”
Con người là chủ thể của lịch sử
Hồ Chí Minh coi con người là người tạo ra lịch sử và chính con người cũng chịu sự
tác động của lịch sử. Chính con người sẽ là người làm thay đổi xã hội, định hình
vận mệnh đất nước. Người khẳng định: "Con người là vốn quý nhất, là yếu tố
quyết định trong sự nghiệp cách mạng."
Điều này cũng thể hiện rõ trong tư tưởng của Hồ Chí Minh khi Người luôn đề cao
vai trò của nhân dân trong mọi quá trình cách mạng. Đặc biệt, trong thời kỳ kháng
chiến, người dân chính là lực lượng chủ yếu đưa cách mạng đi đến thắng lợi.
Phát triển con người toàn diện
Hồ Chí Minh không chỉ quan tâm đến phát triển con người về mặt vật chất, mà còn
đặc biệt chú trọng đến việc phát triển nhân cách, đạo đức của con người. Người
muốn con người phải có phẩm chất đạo đức tốt, biết hy sinh cho tập thể, vì lợi ích chung của đất nước.
Tư tưởng này cũng phản ánh trong các chỉ thị của Hồ Chí Minh về việc xây dựng
con người mới xã hội chủ nghĩa, với những đức tính như: yêu nước, cần cù lao
động, trung thực, khiêm tốn, thương yêu đồng bào.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
“Học, học nữa, học mãi” là khẩu hiệu nổi tiếng mà Hồ Chí Minh khẳng định trong
việc phát triển tri thức và nhân cách con người.
Tính nhân văn trong tư tưởng Hồ Chí Minh
Tư tưởng Hồ Chí Minh về con người thể hiện một nhân văn sâu sắc. Người luôn
chú trọng đến những giá trị nhân phẩm và quyền con người. Bên cạnh đó, Hồ Chí
Minh cũng khẳng định vai trò của mỗi cá nhân trong cộng đồng, đề cao tinh thần
đoàn kết và lòng yêu thương.
“Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, vì nhân dân và do nhân dân.”
Nhờ đó, trong quá trình lãnh đạo, Hồ Chí Minh luôn chú trọng đến việc bảo vệ và
nâng cao quyền lợi của người dân, đặc biệt là người nghèo, người lao động. Người
kêu gọi phát huy quyền làm chủ của quần chúng nhân dân trong mọi lĩnh vực.
Lý tưởng con người mới xã hội chủ nghĩa
Hồ Chí Minh đặc biệt chú trọng đến việc xây dựng con người mới trong xã hội chủ
nghĩa. Đây là con người có tinh thần cách mạng, có ý thức lao động và sống vì
cộng đồng, sẵn sàng hy sinh quyền lợi cá nhân vì lợi ích chung. Con người mới
này phải kết hợp được các phẩm chất tốt đẹp của dân tộc với những đức tính của
xã hội xã hội chủ nghĩa.
Quan điểm về "con người trong thực tiễn"
Trong thực tiễn cách mạng, Hồ Chí Minh luôn coi trọng việc gắn lý luận với thực
tiễn. Tư tưởng về con người của Người luôn được thể hiện trong từng bước đi của
cách mạng Việt Nam. Những chính sách của Hồ Chí Minh về giáo dục, văn hóa,
lao động, đoàn kết đều nhằm mục đích phát triển con người cả về trí tuệ lẫn đạo
đức, từ đó tạo dựng nên một xã hội công bằng và giàu mạnh.
6.1. Phong trào "Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh"
Trong chỉ thị 05-CT/TW (2006) của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản
Việt Nam về “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”,
Đảng ta nhấn mạnh nhiệm vụ xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa, mang
đậm tính nhân văn và tinh thần đạo đức mà Hồ Chí Minh đã đề ra. Trong đó: 
Về phẩm chất đạo đức: Người yêu cầu xây dựng một xã hội có con người
sống trung thực, liêm khiết, có lý tưởng cách mạng và đạo đức tốt đẹp.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823 
Đoàn kết: Hồ Chí Minh đặc biệt nhấn mạnh tầm quan trọng của đoàn kết
trong cộng đồng, ví dụ qua câu nói nổi tiếng: "Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn
kết; Thành công, thành công, đại thành công." 
Số liệu tham gia: Theo thống kê của Ban Tuyên giáo Trung ương (tính
đến năm 2023), có khoảng 99% tổ chức Đảng và hơn 80% đảng viên tham
gia học tập và làm theo tư tưởng Hồ Chí Minh, trong đó có những chương
trình cụ thể về đạo đức, lối sống, xây dựng con người mới. Mỗi năm, hàng
triệu lượt cán bộ, đảng viên, và nhân dân tham gia các khóa học, hội thảo về tư tưởng Hồ Chí Minh. 
Kết quả: Phong trào này đã góp phần nâng cao nhận thức về trách nhiệm
của mỗi cá nhân đối với xã hội, làm giảm tham nhũng, lãng phí, tạo động lực
mạnh mẽ cho việc phát triển đất nước trong giai đoạn đổi mới.
6.2. Chính sách phát triển con người trong giáo dục 
Tỷ lệ đi học của trẻ em: Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo (2023), tỷ lệ học
sinh phổ thông trên toàn quốc đã đạt gần 98% (tăng từ mức khoảng 70%
trong những năm 1980). Sự phát triển này là kết quả của các chính sách đầu
tư mạnh mẽ vào giáo dục từ cấp mầm non đến đại học, thực hiện tư tưởng
Hồ Chí Minh về việc xây dựng con người "học, học nữa, học mãi". 
Đại học và giáo dục nghề nghiệp: Số lượng sinh viên đại học đã đạt hơn 3
triệu người vào năm 2023. Đồng thời, chính phủ cũng đang chú trọng phát
triển giáo dục nghề nghiệp, với hơn 1,5 triệu học sinh và sinh viên đang
theo học các trường dạy nghề, thể hiện mục tiêu phát triển con người toàn
diện, như Hồ Chí Minh đã đề ra. 
Chỉ thị 10/CT-TTg (2022) về việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện,
khuyến khích đổi mới sáng tạo trong giảng dạy và học tập cũng đã thực hiện
phần nào tư tưởng của Hồ Chí Minh về "mở rộng trí tuệ cho nhân dân, tạo
điều kiện học tập cho mọi lứa tuổi."
6.3. Phát triển sức khỏe con người 
Tỷ lệ bảo hiểm y tế: Theo Bảo hiểm xã hội Việt Nam (2023), gần 90%
dân số Việt Nam hiện nay có thẻ bảo hiểm y tế, đạt được mục tiêu về bảo
vệ sức khỏe cho toàn dân, một trong những yêu cầu lớn mà Hồ Chí Minh đặt
ra đối với việc chăm sóc sức khỏe nhân dân.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823 
Chăm sóc sức khỏe trẻ em: Tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi được tiêm phòng đầy
đủ đạt khoảng 95% vào năm 2023, theo Bộ Y tế. Điều này phản ánh một
phần tư tưởng Hồ Chí Minh về việc chăm sóc sức khỏe con người, đặc biệt là thế hệ tương lai. 
Chất lượng cuộc sống: Một trong những kết quả quan trọng của việc thực
hiện tư tưởng Hồ Chí Minh là việc cải thiện chất lượng sống của người dân.
Mức sống trung bình của người dân Việt Nam hiện nay đã tăng lên gấp
nhiều lần so với thời kỳ trước đổi mới, với GDP bình quân đầu người năm
2023 đạt khoảng 4.700 USD, giúp nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.
6.4. Chương trình xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa 
Mô hình "Con người mới" trong lao động: Chính phủ Việt Nam đã triển
khai nhiều chương trình phát triển lực lượng lao động chất lượng cao và
tạo điều kiện để người dân phát huy hết năng lực trong công việc, đặc biệt là
các ngành công nghiệp và công nghệ cao. Tính đến năm 2023, khoảng 30%
lao động trong nước đã qua đào tạo nghề, nâng cao năng suất lao động, điều
này thể hiện tư tưởng Hồ Chí Minh về phát triển con người qua việc nâng cao tay nghề, tri thức. 
Tỷ lệ người nghèo: Chương trình Giảm nghèo bền vững của Việt Nam,
được triển khai từ năm 2015, đã giúp tỷ lệ người nghèo giảm xuống dưới
3% vào năm 2023 (so với 14% vào năm 2015). Điều này phản ánh tư tưởng
Hồ Chí Minh về xây dựng một xã hội công bằng, không để ai bị bỏ lại phía sau.
6.5. Phong trào thi đua yêu nước 
Thi đua trong lao động: Theo báo cáo của Ban Thi đua - Khen thưởng
Trung ương, trong năm 2023, phong trào thi đua yêu nước đã thu hút hơn
20 triệu người dân tham gia các hoạt động lao động sản xuất, làm việc, học
tập và bảo vệ Tổ quốc. Các phong trào thi đua này cũng góp phần tăng
trưởng GDP hàng năm của Việt Nam từ 6-7%. 
Thi đua trong phòng chống dịch bệnh: Một ví dụ rõ rệt là trong công tác
phòng chống dịch COVID-19, phong trào thi đua "Chống dịch như chống
giặc" đã được triển khai mạnh mẽ trên cả nước, huy động mọi lực lượng
tham gia, và đóng góp vào việc kiểm soát dịch bệnh thành công. Theo thống
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com) lOMoARcPSD|57576823
kê, Việt Nam đã thực hiện thành công chiến dịch tiêm chủng với hơn 90
triệu liều vaccine được tiêm cho người dân vào năm 2022.
6.6. Chỉ số về các giá trị xã hội và đạo đức 
Chỉ số đạo đức xã hội: Các cuộc khảo sát xã hội gần đây cho thấy tỷ lệ
người dân Việt Nam cho rằng đạo đức xã hội (tinh thần đoàn kết, tương trợ,
giúp đỡ nhau trong cộng đồng) đang ngày càng được nâng cao. Theo một
khảo sát năm 2023, hơn 75% dân số cho rằng họ có trách nhiệm giúp đỡ
những người khó khăn trong xã hội, phản ánh tính nhân văn sâu sắc trong tư tưởng Hồ Chí Minh.
Downloaded by Linh Linh (tranvanvan105@gmail.com)