Phân tích nhân vật văn 7

NHÂN VẬT SƠN TRONG GIÓ LẠNH ĐẦU MÙA

1. Mở bài: Giới thiệu nhân vật Sơn trong truyện ngắn Gió lạnh đầu mùa của Thạch Lam.

- Chủ đề của truyện xoay quanh những đứa trẻ và sự khác biệt giữa những đứa trẻ lớn lên trong gia đình giàu có và những đứa trẻ nghèo khổ tận cùng của xã hội.

2. Thân bài:

* Bối cảnh sống của nhân vật Sơn:

- Sống trong môi trường gia đình đầy đủ, có điều kiện:

+ Gia đình Sơn có bà vú chăm sóc

+ Sơn được mẹ và chị yêu thương.

* Ngoại hình của nhân vật Sơn

Sơn được khắc họa chủ yếu qua phương diện ngôn ngữ, hành động để từ đó làm nổi bật đặc điểm về tính cách. Thạch Lam không miêu tả những nét ngoại hình của nhân vật này.

* Tính cách của nhân vật Sơn:

- Sơn là một đứa trẻ được yêu thương: từ mẹ và từ chị.

=> Bởi vì nhận được sự yêu thương nên Sơn cũng biết trao đi yêu thương.

- Sơn là một cậu bé hòa đồng, thân thiện.

+ Sơn và chị mặc dù nhà có khá giả hơn nhưng vẫn chơi đùa với mấy đứa trẻ con ở dãy nhà lá, chứ không kiêu kì, và khinh khỉnh như các em họ của Sơn.

+ Sơn còn chủ động chơi với chúng: Sơn thấy chị gọi Hiên không lại thì tự bước đến gần.

- Sơn là một cậu bé biết thương người.

+ Thấy thương khi nhắc đến em Duyên.

+ Đem cho Hiên cái áo bông cũ.

+ Trong lòng thấy ấm áp, vui vui khi được cho người khác chiếc áo ấm.

Mặc dù sau đó lo quá, sắp ăn, bỏ đũa đứng dậy vội ra chợ tìm Hiên, ra cánh đồng.

=> Tâm lí chung của trẻ nhỏ, không phải biểu hiện của việc thay đổi.

- “Gió lạnh đầu mùa” là một câu chuyện nhẹ nhàng, nhưng lại chan chứa tình yêu thương.

- Nhân vật Sơn đã thể hiện được những giá trị nhân văn cao đẹp mà tác giả muốn gửi gắm.

3. Kết bài:

- Nêu đánh giá khái quát về nhân vật Sơn.

NHÂN VẬT THÁNH GIÓNG

I. Mở bài

- Dẫn dắt, giới thiệu về truyền thuyết Thánh Gióng và nhân vật Thánh Gióng.

II. Thân bài

1. Nguồn gốc kì lạ của nhân vật Thánh Gióng

- Thời gian: Đời Vua Hùng thứ sáu

- Không gian: Ở làng Gióng

- Hoàn cảnh: Hai vợ chồng ông lão chăm chỉ làm ăn nổi tiếng là sống phúc đức nhưng vẫn chưa có một mụn con. Một hôm, bà lão đi ra đồng trông thấy một bàn chân to, liền ướm thử vào để xem thua kém bao nhiêu. Không ngờ về nhà bà lão mang thai, sau mười hai tháng thì sinh ra một câu bé.

- Đặc điểm phi thường: Lên ba tuổi mà vẫn không biết nói, biết cười, đặt đâu thì nằm đấy.

=> Sự ra đời không giống với bất kỳ đứa trẻ bình thường nào, trái với quy luật của tự nhiên. Điều đó như một lời báo hiệu cuộc đời phi thường của cậu bé làng Gióng.

2. Sự sinh trưởng phi thường của Gióng

- Hoàn cảnh: Bấy giờ có giặc Ân xâm lược nước ta, nhà vua bèn sai sứ giả đi khắp nơi tìm người tài giỏi cứu nước. Cậu bé nghe tiếng giao của sứ giả thì liền cất tiếng nói đầu tiên: “Mẹ mời sứ giả vào đây”. Gióng yêu cầu sứ giả về nói với nhà vua chuẩn bị “một con ngựa sắt, một chiếc roi sắt và một tấm áo giáp sắt” với lời hứa sẽ phá tan lũ giặc này.

- Sự sinh trưởng phi thường: Từ khi gặp sứ giả, Gióng lớn nhanh như thổi: “Cơm ăn mấy cũng không no, áo vừa mặc xong đã căng đứt chỉ”. Hai vợ chồng làm bao nhiêu không đủ, phải chạy nhờ bà con, làng xóm. Cả làng vui lòng góp gạo nuôi cậu bé, ai cũng mong cậu giết giặc cứu nước.

=> Sức mạnh phi thường được kết tinh từ tinh thần yêu nước, tinh thần đoàn kết của nhân dân ta. Gióng lớn lên trong vòng tay chăm sóc nuôi nấng của nhân dân.

Quảng cáo

3. Thánh Gióng đánh tan quân giặc và sự ra đi

a. Thánh Gióng đánh tan quân giặc

- Hoàn cảnh: Giặc đến gần bờ cõi, chàng Gióng vươn vai trở thành tráng sĩ, mình cao hơn trượng, oai phong lẫm liệt.

- Chàng Gióng chuẩn bị ra trận:

+ Mặc áo giáp, cầm roi, nhảy lên ngựa.

+ Thúc ngựa phi thẳng đến nơi có giặc, đón đầu chúng đánh giết hết lớp này đến lớp khác, giặc chết như rạ.

+ Roi sắt gãy, Gióng nhổ những cụm tre cạnh đường quật vào giặc. Giặc tan vỡ và chạy trốn .

=> Hình ảnh một con người oai phong, lẫm liệt, tràn đầy sức mạnh.

b. Sự ra đi của Gióng:

- Thánh Gióng một mình một ngựa, lên đỉnh núi, cởi áo giáp sắt bỏ lại, rồi cả người lẫn ngựa bay lên trời.

=> Thánh Gióng được bất tử hóa.

4. Sự tưởng nhớ công ơn Thánh Gióng, tương truyền về làng Gióng

- Vua nhớ công ơn phong là Phù Đổng Thiên Vương, và lập đền thờ ở quê nhà, nay là làng Phù Đổng, tục gọi là làng Gióng.

- Dấu tích còn lại ngày nay: những bụi tre ngà ở huyện Gia Bình vì ngựa phun mới vàng óng như thế, những vết chân ngựa thành những ao hồ liên tiếp, ngựa thét ra lửa thiêu cháy một làng gọi là làng Cháy…

=> Niềm tin bất diệt của nhân dân vào sức mạnh thần kì của dân tộc.

III. Kết bài

- Khẳng định ý nghĩa của hình tượng nhân vật Thánh Gióng.

DÀN Ý PHÂN TÍCH NHÂN VẬT LỢI

1. Mở bài

• Giới thiệu tác giả, tác phẩm: Nguyễn Nhật Ánh là nhà văn của tuổi thơ với phong cách nhẹ nhàng, hóm hỉnh. "Tuổi thơ tôi" là một mẩu chuyện đầy xúc động về tình bạn và những kỷ niệm khó quên.
• Giới thiệu nhân vật: Lợi là nhân vật trung tâm, một cậu bé mang trong mình sự đối lập thú vị: vừa thực tế, "toán tính" kiểu trẻ con, vừa giàu tình cảm và sự chân thành.

2. Thân bài

A. Lợi - Cậu bé "trùm sò" với tính cách thú vị

• Biệt danh "trùm sò": Lợi nổi tiếng là người hay "thu vén cá nhân", làm gì cũng tính toán lợi ích.
• Sự thông minh, ngộ nghĩnh qua các "dịch vụ":
  • Chép bài giùm: giá 2 viên bi.
  • Giữ dép giùm: giá 1 viên bi.
  • Cho mượn đồ, đổi đồ...
• Đánh giá: Đây không phải là sự thực dụng xấu xa mà là nét tinh nghịch, hồn nhiên của trẻ con. Nó cho thấy Lợi là một cậu bé có đầu óc "kinh doanh" sớm, tạo nên những tràng cười thú vị cho cả lớp và bạn đọc.

B. Niềm đam mê và báu vật của Lợi (Con dế lửa)

• Sở hữu con dế lửa: Con dế của Lợi là một "chiến binh" thực thụ, lì đòn, bất bại.
• Thái độ của Lợi: Cậu coi con dế như báu vật, là niềm tự hào kiêu hãnh trước bạn bè.
• Phản ứng của bạn bè: Sự ghen tị của đám bạn (trong đó có nhân vật tôi) đã dẫn đến kế hoạch "hãm hại" con dế để bớt sự oai phong của Lợi.

C. Bi kịch của con dế và sự thay đổi trong mắt bạn bè

• Cái chết của con dế: Do sự vô tình/cố ý của các bạn và thầy giáo, con dế - người bạn nhỏ của Lợi - đã qua đời.
• Phản ứng của Lợi:
  • Lợi không hề hung dữ hay đòi đền bù như cách cậu vẫn thường tính toán "bi".
  • Cậu khóc nức nở, đau xót chân thành cho một sinh vật nhỏ bé.
• Ý nghĩa: Tiếng khóc của Lợi xóa tan định kiến về một cậu bé chỉ biết đến tiền (bi). Nó phơi bày một tâm hồn nhạy cảm, biết yêu thương sâu sắc và trọng tình nghĩa hơn vật chất.

D. Sự trưởng thành qua đám tang con dế

• Đám tang long trọng: Cả lớp cùng tổ chức đám tang cho con dế lửa. Thầy giáo và các bạn đều có mặt để chia buồn.
• Sự hòa giải: Qua sự kiện này, khoảng cách giữa Lợi và các bạn bị xóa bỏ. Lợi trở thành một phần gắn kết của tập thể thông qua sự thấu cảm.
• Sự trưởng thành: Các bạn nhỏ nhận ra lỗi lầm, còn Lợi nhận được sự an ủi. Tất cả cùng lớn lên trong cảm xúc.

3. Kết bài

• Khái quát nhân vật: Lợi là một nhân vật sống động, đại diện cho những mâu thuẫn đáng yêu của tuổi thơ: vừa có chút khôn ranh nhưng lại vô cùng nhân hậu.
• Thông điệp: Qua nhân vật Lợi, Nguyễn Nhật Ánh gửi gắm bài học về sự thấu hiểu, cảm thông và giá trị của những rung động tâm hồn trong sáng.
• Cảm nhận cá nhân: Nhân vật để lại trong lòng người đọc sự bồi hồi về một thời tuổi thơ đã qua.