ĐỀ ĐỌC HIỂU
ĐỀ S 1
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc bi thơ dưi đây v thc hin cc yêu cu:
CUC CHIA LI MU Đ
Đó là cuộc chia li chói ngời sắc đỏ
Tươi như cánh nhạn lai hồng
Trưa một ngày sắp ngả sang đông
Thu, bỗng nắng vàng lên rực rỡ.
Tôi nhìn thấy một cô áo đỏ
Tiễn đưa chồng trong nắng vườn hoa
Chồng của cô sắp sửa đi xa
Cùng đi với nhiều đồng chí nữa.
Chiếc áo đỏ rực như than lửa
Cháy không nguôi trước cảnh chia li
Vườn cây xanh và chiếc nón trắng kia
Không giấu nổi tình yêu cô rực cháy
Không che được nước mắt cô đã chảy
Những giọt long lanh, nóng bỏng, sáng ngời
Chảy trên bình minh đang hé giữa làn môi
Và rạng đông đang hừng trên nét mặt
Một rạng đông với màu hồng ngọc.
Cây si xanh gọi họ đến ngồi
Trong bóng rợp của mình, nói tới ngày mai…
Ngày mai sẽ là ngày sum họp
Đã tỏa sáng những tâm hồn cao đẹp!
Nắng vẫn còn ngời trên những lá si
Và người chồng ấy đã ra đi…
Cả vườn hoa đã ngập tràn nắng xế
Những cánh hoa đỏ vẫn còn rung nhè nhẹ
Gió nói, tôi nghe những tiếng thì thào
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 4
“Khi Tổ quốc cần họ biết sống xa nhau…”
Nhưng tôi biết cái màu đỏ ấy
Cái màu đỏ như màu đỏ ấy
Sẽ là bông hoa chuối đỏ tươi
Trên đỉnh dốc cao vẫy gọi đoàn người
Sẽ là ánh lửa hồng trên bếp
Một làng xa giữa đêm gió rét…
Nghĩa là màu đỏ ấy theo đi
Như không hề có cuộc chia li…
(Nguyn M, 9 – 1964)
Câu 1. Hy xc đnh th thơ ca bi thơ trên?
Câu 2. Cm t “mu đ” đưc nhc my ln trong kh thơ cui?
Câu 3. Nhng hnh nh no tc gi mun xây dng đ gi mu đ th gic? Nhng hnh
nh no không cm nhn đưc bng th gic? ngha ca nhng hnh nh đ?
Câu 4. Hy l gii ngha thông đip: Như không hề có cuộc chia li.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit đon văn (khong 200 ch) nêu suy ngha ca anh (ch) v tuyên ngôn tnh
yêu trong nhng năm khng chin chng M: Khi Tổ quốc cần họ biết sống xa nhau…
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Th thơ ca bi thơ trên đưc vit theo th t do.
Câu 2. – Cm t “mu đ” đưc nhc li bn ln trong kh thơ cui.
– Mi “mu đ” hin lên theo bưc chân ngưi ra trn. Ci “mu đ” đi ht hnh trnh
ca mt t thơ vn đng t t thc sang n d, t tnh cm la đôi hưng v nhng tnh
cm ln đi vi đt nưc.
Câu 3. – Nhng hnh nh tc gi mun xây dng đ gi mu đ th gic l:
+ Ma đ ca vưn hoa.
+ Ca chic o rc lên như than la.
+ Ca cnh nhn lai hng.
+ Mu hng ngc ca rng đông.
– Nhng hnh nh không cm nhn đưc bng th gic l:
+ Tnh yêu cô rc chy.
+ Bc tranh chan cha sc mu tnh yêu.
+ Cuc chia tay không mang nt bi thương.
+ Hng trng mnh m đy tnh s thi.
– ngha ca nhng hnh nh đ l: tưng trưng cho tnh yêu nng chy.
Câu 4. ngha thông đip: Như không hề có cuộc chia li l:
– Cuc chia li không mang nt bi thương, xt xa. Mang cm hng lng mn.
– Như chưa hề c ngha tnh yêu đng hnh cng chng trai. Đng viên tinh thn, không
bao gi ri xa nhau.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Chia li, cch xa ngưi thân l điu không ai mun. Vưt lên trên tt c vn l tnh yêu
đt nưc.
– S hi sinh tnh cm c nhân đ chin đu v ngha ln.
– Chia li l đau bun nhưng cn thit. Khi T quc cn phi ra đi đ gn gi đt nưc,
bo v non sông.
2. Phân tch v bnh lun
– C bit bao nhiêu ngưi ra đi m không tr v. Nhưng nhng cuc tng quân vn c
tip tc.
– Chia li đ ni lin đt nưc, mang hnh phc tr v.
– S mi không quên qu kh đau thương, ho hng ca dân tc. Bi ca yêu nưc s
vang vng mi.
– Lch s chng kin nhng cuc tin đưa đy nưc mt.
– Tnh yêu đt nưc đưc đt lên hng đu. Khi T quc lên ting gi h sn sng ra đi
đ bo ton sông ni Vit Nam.
– Không v li ch c nhân m h quên đi nhim v. Sn sng gc ni nh, đ vng tay sng.
3. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Luôn ra sc hc tp v rn luyn đ bo v thnh qu m cha ông đ dy công xây
dng v đ li.
– Rn luyn ch, sc vc đ cng hin cho T quc. Luôn “tu tr lc” đ xây dng bo
v T quc.
– Luôn đt tnh yêu T quc lên trên li ch c nhân.
– Tip ni hnh trnh ra đi đ xây dng quê hương xng đng vi s hi sinh m cha
ông đ đ bao xương mu đ gn gi non sông đt nưc ny.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 6
ĐỀ S 2
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
Có bao giờ bạn tự hỏi giá trị thực của cuộc sống không? Tại sao cả đời người, chúng ta cứ mê
mải đi tìm, trăn trở suy nghĩ về ý nghĩa và giá trị của nó?
Phải chăng…
Cuộc sống là một đường chạy marathon dài vô tận, nếu ta không cố gắng thì sẽ mãi bị bỏ lại ở
phía sau và không bao giờ tới đích.
Cuộc sống là một đường chạy vượt rào, nếu ta không cố gắng ta sẽ không thể vượt qua bất kì
rào cản nào.
Cuộc sống là một đường chạy nước rút, nếu ta không cố gắng ta chỉ là người chạy cuối cùng.
Cuộc sống là một đường chạy tiếp sức, biết giúp đỡ nhau chúng ta sẽ chiến thắng.
Vậy cuộc sống của bạn là đường chạy nào?… Hay là tất cả?…
(Dn theo http://khotangdanhngon.com/danh-ngon-cuoc-song)
Câu 1. Phương thc biu đt trong đon trch trên l g?
Câu 2. Xc đnh bin php tu t trong đon trch trên?
Câu 3. Anh (ch) hiu câu: Cuộc sống là một đường chạy marathon dài vô tận, nếu ta không cố
gắng thì sẽ mãi bị bỏ lại ở phía sau và không bao giờ tới đích l như th no?
Câu 4. Ni dung chnh ca đon trch trên l g?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v kin
đưc nêu trong đon trch phn Đc hiu: Cuộc sống là một đường chạy vượt rào, nếu ta
không cố gắng ta sẽ không thể vượt qua bất kì rào cản nào.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt trong đon trch trên l phương thc ngh lun.
Câu 2. – Bin php tu t đưc s dng trong đon trch trên l :n d, so snh.
Câu 3. Câu cuộc sống là một đường chạy marathon dài vô tận, nếu ta không cố gắng thì sẽ mãi
bị bỏ lại ở phía sau và không bao giờ tới đích ngha l:
– Cuc sng luôn phi phn đu không ngng.
– Nhp sng luôn trôi chy nu không chu c gng, ta s l ngưi tt hu.
Câu 4. – Ni dung chnh ca đon trch trên l bn v gi tr thc ca cuc sng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Đường chạy vượt rào ngha l trên đưng chy có nhng rào chn, đi hi sc bt đ
vưt qua. C vưt qua đưc nhng rào cn mi v đưc đn đch.
Cách nói hình nh, c ngha biu tưng: nói v con đưng đi vi nhng tính
cht và yêu cu, đi hi khác nhau, song có mt đim chung l con ngưi luôn phi c
gng n lc ht sc, bng kh năng ca bn thân và kt ni vi mi ngưi, đ chúng ta
đn đưc mt ci đch, đt đưc mt mc tiêu no đ đ đt ra.
2. Bàn lun, mở rng vấn đề
– Có th khẳng đnh: đưng đi ca chúng ta không th chỉ là mt trong nhng con
đưng trên mà phi là s tng hp linh hot ca c bn con đưng, tùy tng chng,
tng giai đon khác nhau ca cuc đi.
– Dù chng no, điu quan trng và cn thit đ chng ta vưt qua và chin thng là:
+ S c gng n lc ca bn thân.
+ S đon kt, chung sc, hp lc vi nhng ngưi khác
– Tuy nhiên, cuc sng không phi lúc nào cũng l nhng đưng chy, nhng cuc
đua, nhng ci đch hu hn, hu hnh. Nhưng cuc sng luôn đi hi s n lc, c
gng bn bỉ đ có nhng cuc “v đch” tht ngon mc.
– Phê phán:
+ Nhng ngưi không n lc, c gng trên hành trình sng…
+ Nhng ngưi da dm, ỷ li vo ngưi khc…
3. Bài hc nhn thc v hnh đng
– T nhn thc đng đn v đưng đi v điu kin, sc mnh đ đn đch, mi ngưi
xc đnh đưc ý thc v hnh đng đ mi chng đưng đi ca mnh đu có th gt hái
nhiu thành công, s sng nhiu giá tr v  ngha…
ĐỀ S 3
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v thc hin cc yêu cu:
Chúng tôi có một kế hoạch kinh tế rất lớn. Chúng ta sẽ tăng gấp đôi tốc độ tăng trưởng hiện
tại và trở thành nền kinh tế mạnh nhất thế giới. Đồng thời chúng ta sẽ đi cùng với những quốc
gia sẵn sàng ủng hộ chúng ta. Chúng ta sẽ có được những mối quan hệ tuyệt vời. Không có ước
mơ nào là quá lớn, không có thử thách nào là quá khó. Không có gì thuộc về tương lai chúng ta
muốn chạm tới mà chúng ta không thể thực hiện được.
Nước Mĩ sẽ không chấp nhận những gì mà không phải là tốt nhất. Chúng ta phải đòi lại số
phận của nước ta và có những ước mơ lớn, táo bạo và liều lĩnh. Chúng ta phải làm điều đó. Một
lần nữa, chúng ta sẽ mơ về những điều đẹp đẽ, thành công cho đất nước.
(Trch Bài phát biểu nhận chức Tổng thống Mĩ của Donal Trum, 09 – 11 – 2016)
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 8
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chính ca văn bn trên?
Câu 2. Li phát biu ca Donal Trum đ đt ra nhng mc tiêu g cho nưc M trong
tương lai?
Câu 3. Nêu ni dung chính ca li phát biu trên?
Câu 4. Anh (ch) hiu như th nào v câu nói: Không có ước mơ nào là quá lớn, không có thử
thách nào là quá khó?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Anh (ch) hy vit mt đon văn (khong 200 ch) bn lun v vn đ nêu ra trong
đon trch: Không có gì thuộc về tương lai chúng ta muốn chạm tới mà chúng ta không thể thực
hiện được.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh l ngh lun.
Câu 2. – Mc tiêu l đưa nưc M tr thnh nn kinh t mnh nht trên th gii.
Câu 3. Ni dung chnh:
– Th hin kht vng v n lc thc hin kht vng ca nưc M.
Câu 4. – Khẳng đnh ch, nghi lc ca con ngưi khi thc hin ưc mơ v mc tiêu đ
đt ra.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– T “tương lai” l mơ ưc, d đnh, mc đch, l ci đch ca ưc mơ, l thnh công
m con ngưi đang hưng ti. Khi qut li vn đ qua câu ni: Khẳng đnh con ngưi
c th hon ton đt đưc ưc mơ, mc đch nu kiên tr, n lc.
2. Phân tch
– Tm quan trng ca ưc mơ đi vi s thnh công ca mi con ngưi trong cuc sng.
– Cn phi lm g đ thc hin ưc mơ. (HS ly dn chng).
– Ưc mơ phi đng đn, ph hp vi kh năng, phi c hnh đng đng mi c ngha.
– Không nên ưc mơ vin vông xa vi thc t.
3. Bi hc nhn thc
– Mi ngưi cn bit xây dng cho mnh nhng ưc mơ ph hp, cao đp v bit hnh
đng đng đn đ bin ưc mơ thnh hin thc.
ĐỀ S 4
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v thc hin cc yêu cu:
Đừng nói cuộc đời mình t nhạt nhé em
hạnh phúc ở những điều bình dị
trong ngày, trong đêm
đừng than phiền cuộc sống nhé em
hạnh phúc ngay cả khi em khóc
bởi trái tim buồn là trái tim vui
hạnh phúc bình thường và giản dị lắm
là tiếng xe về mỗi chiều của bố
cả nhà quây quần trong căn phòng nhỏ
chị xới cơm đầy bắt phải ăn no
hạnh phúc là khi đêm về không có tiếng mẹ ho
là ngọn đèn soi tương lai em sáng
là điểm mười mỗi khi lên bảng
là ánh mắt một người lạ như quen
hạnh phúc là khi mình có một cái tên
vậy đừng nói cuộc đời t nhạt nhé em
tuổi mười tám còn khờ khạo lắm
đừng tô vẽ một chân trời xa toàn màu hồng thắm
hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường.
(Trch Hạnh phúc – Thanh Huyn)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh v phong cch ngôn ng ca văn bn trên.
Câu 2. Ni dung chính ca đon thơ.
Câu 3. Chỉ ra và nêu hiu qu ngh thut bin pháp tu t ch yu trong đon thơ?
Câu 4. Anh (ch) c suy ngh g v nhng li nhn nh ca nhân vt tr tnh dnh cho
em mnh qua nhng câu thơ:
Đừng nói cuộc đời mình t nhạt nhé em
hạnh phúc ở những điều bình dị
(…)
đừng tô vẽ một chân trời xa toàn màu hồng thắm
hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 10
Hy vit đon văn (khong 200 ch) trnh by nhng suy ngh ca anh (ch) v quan
nim hnh phc ca nh thơ Thanh Huyn đưc trch trong phn Đc hiu: Hạnh phúc ở
những điều bình dị.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh ca văn bn trên l phương thc t s.
– Phong cch ngôn ng ca văn bn l phong cch ngh thut.
Câu 2. Ni dung chính ca đon thơ:
– Hnh phúc là nhng điu ht sc bnh thưng, gin d trong cuc sng đi thưng:
gia đnh đm m, hi vng tương lai tươi sng, nh mt mt ngưi va l va quen...
– Tình cm yêu thương, trân trng ca ngưi vit đi vi hnh phúc bình d ca cuc
sng đi thưng.
Câu 3. – Bin pháp tu t đưc s dng ch yêu trong đon thơ l: lit kê.
– Hiu qu ngh thut: bng phép lit kê, ngưi vit đ th hin quan nim hnh phúc
mt cách n tưng, chân tht, xc đng qua nhng hình nh ht sc c th, gn gũi, bnh
d, đi thưng trong cuc sng: tiếng xe về mỗi chiều của bố, cả nhà quây quần bên căn gác
nhỏ, đêm về không có tiếng mẹ ho...
Câu 4. – Thanh Huyn nhn nh em đừng nói cuộc đời t nhạt, đừng tô vẽ chân trời xa một
màu hồng thắm. V nhc đi nhc li em rng, hnh phc xut pht t nhng điu bnh d.
– Đ l li nhn nh chân tnh, giu cm xc v tnh yêu thương ca ngưi ch dnh
cho em. Qua đ, nhn nh mi ngưi, đng quên hnh phc trong nhng điu gin d,
hy trân trng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Hạnh phúc l mt trng thi cm xc ca con ngưi khi đưc tha mn mt nhu cu
no đ mang tnh tru tưng. Hnh phc l mt cm xc bc cao, đưc cho rng chỉ c
loi ngưi, n mang tnh nhân bn sâu sc v thưng chu tc đng ca l tr.
– Hạnh phúc nm ở trong những điều bình dị, ngha l hnh phc tn ti trong nhng điu
bnh thưng, gn gũi trong cuc sng. Tôn trng l đnh gi cao, l coi trng s sng,
danh d, nhân phm ca ngưi khc. Mt s biu hin ca s tôn trng l không phân
bit mu da, tui tc, gii tnh, trnh đ, sang giu hay ngho hn, nông thôn hay thnh
th, tôn gio hay dân tc. T đ, c th hiu nguyên tc sng trên: tôn trng ngưi khc
l ưu tiên hng đu, trưc khi khi lm/ nghe theo mun ca bn thân.
2. Phân tch
– Hnh phc không phi lc no cũng cao sang, đôi khi tnh yêu li bt đu t nhng
điu gin d nht m nhng lc vô tnh bn không nhn ra. Như Thanh Huyn đnh
ngha hnh phc rt đơn gin, đ l: tiếng xe máy về mỗi chiều của bố, l s quan tâm, yêu
thương, lo lng ca nhng ngưi thân yêu trong gia đnh: chị xới cơm đầy bắt phải ăn no,
đêm về không có tiếng mẹ ho…
– Nhng điu y bnh d, mc mc thôi, nhưng gi lng ngưi bao nhiêu m p, yêu thương.
3. Bnh lun
– Nhưng không phi ai cũng cm nhn đưc rng hnh phc nm nhng điu gin
d. H mi mê chy theo nhng th ph phim m không nhn ra hnh phc chỉ đơn
gin l nhng điu bnh d quanh mnh. Cho đn khi qu mun.
4. Bi hc
– Hy bit trân trng hnh phc, đng qu tham lam nhng điu xa vi. Cn sng
châm li, yêu thương nhiu hơn:
đừng tô vẽ một chân trời xa toàn màu hồng thắm
hạnh phúc vẹn nguyên giữa cuộc đời thường.
(Thanh Huyn)
ĐỀ S 5
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
Thầy năm nay đã 79 tuổi. Thầy được “cắp sách đến trường” liên tục từ cấp 1, cấp 2, cấp 3, rồi
đại học, sau đại học, nghiên cứu sinh và lấy bng tiến sĩ… Và bây giờ khi nhìn lại cuộc đời đã qua
của mình, thầy phải thừa nhận rng những điều mình đã được học ở trường thực ra không phải
là toàn là những “bảo bối”, cũng không phải là những “cẩm nang thần diệu” giúp cho thầy bước
vào cuộc sống đời thường, một thực tế rất sôi động, đầy cơ hội và cạm bẫy… trong đó cái đúng,
cái sai, cái thiện, cái ác nhiều khi khó phân định rõ ràng. Bởi vì hồi bấy giờ nhà trường chỉ truyền
thụ những kiến thức thuần túy sách vở, ít gắn liền với đời sống xã hội ngoài nhà trường.
Cũng còn may là ở cái thuở thiếu thời ấy, thầy không chỉ chúi đầu vào sách vở, mà do hoàn
cảnh gia đình, thầy còn phải làm nhiều việc khác nhau, ngẫm nghĩ những vấn đề khác nhau…
Dẫu sao thầy vẫn ân hận và lấy làm tiếc cho cái thuở đến trường ấy đã không tranh thủ để học
được nhiều hơn những bài học bổ ích vốn không nm trong chương trình và sách giáo khoa. Bởi
vậy với tư cách là một thầy giáo nhiều tuổi nghề và nhiều tuổi đời, thầy muốn nhắn nhủ với các
em rng: “Biển học là mênh mông, trong đó sách vở tuy quan trọng nhưng cũng chỉ là những
vùng biển gần bờ mà thôi”.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 12
Nền giáo dục của chúng ta đang bắt đầu đổi mới theo xu hướng tiến bộ hơn, tích cực hơn, theo
đó học sinh muốn thành đạt thì ngoài những kiến thức sách vở, họ còn phải thành thạo các kĩ
năng xã hội, kĩ năng sống để phát triển toàn diện, họ cần phải được trang bị các giá trị chuẩn
mực về tính cách, phẩm chất và những đạo đức tốt đẹp.
Trong những năm học vừa qua, rất nhiều em học sinh đã tham gia đội Thanh niên Tình
nguyện để làm những công việc khác nhau, từ việc nhỏ đến việc lớn… Chẳng hạn trong suốt một
tháng hè họ đã miệt mài lao động để làm đẹp thêm mái trường chúng ta: họ làm vệ sinh các phòng
ốc, sơn mới các bức tường, sửa chữa nhà ăn… Qua đó họ đã thu hoạch được những bài học quý
giá cho mình: họ biết tìm hiểu công việc, biết vạch ra kế hoạch làm việc, biết cách làm việc theo
nhóm, biết phân công và hỗ trợ lẫn nhau, biết cải tiến kĩ năng lao động và biết sáng tạo trong lao
động. Qua những công việc mang tính phục vụ cộng đồng như vậy, mỗi cá nhân cảm thấy gắn bó
và hòa đồng với tập thể của mình hơn và thương yêu nhau hơn… Thầy nghĩ rng những bài học
như thế không có hoặc ít có trong các tiết học Toán, Lí, tiếng Anh… hay Sinh, Sử…
Bên cạnh những niềm vui, đôi lúc thầy vẫn thoáng gặp những hiện tượng đáng buồn. Đó là
khi thầy trông thấy một em nào đó vô tư vất rác không đúng chỗ, đó là khi trên mặt bàn mới
toanh ai đó đã ngang nhiên viết và vẽ bậy, hoặc bôi bẩn bng kẹo cao su, đó là khi trên mặt tường
trắng đẹp bỗng in hn một dấu chân bẩn thỉu… Những hành động, tuy rất hiếm hoi, nhưng
không thể nào chấp nhận được, phải nói thẳng đó là những hành động không tử tế. Là một học
sinh đang ngồi trên ghế nhà trường, trước hết các em phải là những người tử tế, muốn vậy cần
phải học tập và rèn luyện thường xuyên ngay trong thời gian cắp sách tới trường.
Các em thân mến. Rồi đây khi rời mái trường Lương Thế Vinh thân yêu, các em sẽ bước
vào đời bởi nhiều con đường khác nhau, do chính mình lựa chọn, hoặc do hoàn cảnh đưa đẩy.
Thầy mong rng những điều đã học – theo nghĩa rộng của từ này – sẽ giúp các em vững vàng
hơn trong cuộc sống. Các em có thể trở thành những người lao động chân chính, những nhà kĩ
thuật có chuyên môn giỏi, những người nghiên cứu thành công, những doanh nghiệp tầm cỡ,
những nhà lãnh đạo xuất sắc, những chính khách uyên bác… nhưng trước hết phải là những
người tử tế, biết yêu thương và căm giận, vì nhân dân, vì Tổ quốc Việt Nam yêu quý của chúng ta.
(Trch Bài phát biểu của thầy Văn Như Cương trong ngày khai giảng năm học 2015 –
2016 ti trưng THPT Lương Th Vinh – H Ni. Baomoi.vn ngy 05 – 09 – 2015)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch trên. Đon
trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng no?
Câu 2. Anh (ch) hiu th no v câu ni sau: Biển học là mênh mông, trong đó sách vở tuy
quan trọng nhưng cũng chỉ là những vùng biển gần bờ mà thôi?
Câu 3. Theo anh (ch), v sao tc gi li khẳng đnh: Những điều mình đã được học ở trường
thực ra không phải là toàn là những “bảo bối”, cũng không phải là những “cẩm nang thần diệu”
giúp cho thầy bước vào cuộc sống đời thường?
Câu 4. Thông đip no ca đon trch trên c ngha nht đi vi anh (ch).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (chi) v kin
đưc nêu trong đon trch phn Đc hiu: Là một học sinh đang ngồi trên ghế nhà trường,
trước hết các em phải là những người tử tế, biết yêu thương và căm giận, vì nhân dân, vì Tổ quốc
Việt Nam yêu quý của chúng ta.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh trong đon trch trên l phương thc ngh lun.
– Đon trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng sinh hot.
Câu 2. Câu ni: Biển học là mênh mông, trong đó sách vở tuy quan trọng nhưng cũng chỉ là
những vùng biển gần bờ mà thôi n cha nhiu ngha sâu sc:
– “Vng bin gn b” l vng so vi ton b đi dương, du sao vn l mt không gian
nh hp, chưa sâu rng, nhiu ngưi c th tip cn v chinh phc.
– Qu trnh hc tp tip thu k năng, kin thc, kinh nghim sng ging như bin ln,
vô cng sâu rng, mênh mông.
– Khẳng đnh tm quan trng ca sch v, nhưng câu ni ny đ cao vai tr ca nhng
k năng, kin thc, kinh nghim m mi ngưi cn hc tp v tip thu t chnh thc t
đi sng đa dng, phc tp, mênh mang. V vy, nhim v ca mi ngưi không chỉ l
hc tp v mi mt, rn luyn nhng năng lc, nhng k năng chun b hnh trang kin
thc cũng như v nhân cch đ bưc vo đi vng vng.
Câu 3. S d tc gi khẳng đnh: … những điều mình đã được học ở trường thực ra không phải
là toàn là những “bảo bối”, cũng không phải là những “cẩm nang thần diệu” giúp cho thầy bước
vào cuộc sống đời thường l v:
– Cuc sng đi thưng l mt thc t rt sôi đng, đy cơ hi v cm by… trong đ ci
đng, ci sai, ci thin, ci c nhiu khi kh phân bit r rng, nên nhng điu hc đưc
trong nh trưng – d sâu sc v ton din đn đâu – c th vn xa vi hoc không ph
hp vi thc t đi sng, không th gii quyt đưc mi vn đ đt ra trong cuc sng.
– Đ c th bưc vo cuc sng đi thưng mt cch vng vng, thnh đt; ngoi lin
thc sch v, mi ngưi cn đưc trang b thêm nhng k năng sng, nhng kin thc t
thc t đi sng, nhng phương php gii quyt vn đ m đi sng đt ra cũng như gi
tr đ pht trin ton din.
Câu 4. – HS t chn cho mnh mt thông đip m bn thân cho l c ngha nht. Sau
đ, gii thch v sao chn thông đip đ.
– C th la chn mt trong nhng thông đip dưi đây:
+ ngha nhng điu mnh đ đưc hc trưng thc ra không phi là toàn là
nhng “bo bi”, cũng không phi là nhng “cm nang thn diu” gip cho thy bưc
vào cuc sng đi thưng.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 14
+ Cuc sng đi thưng l mt thc t sôi đng, dy cơ hi v cm by… trong đ ci
đng, ci sai, ci thin, cái ác nhiu khi kh phân đnh rõ rng.
+ Bin hc l mênh mông, trong đ sch v tuy quan trng nhưng cũng chỉ là nhng
vùng bin gn b mà thôi.
+ Là mt hc sinh đang ngi trên gh nh trưng, trưc ht các em phi là nhng
ngưi t t, bit yêu thương v căm gin, vì nhân dân, vì T quc Vit Nam yêu quý ca
chúng ta.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS c th tham kho nhng ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Người tử tế l ngưi đng hong, đng đn, tt bng, c lng tt trong đi x vi
nhau, bit sng c đo l, tnh ngha, đưc mi ngưi coi trng.
Ton b quan nim trên đ cp đn nhng phm cht quan trng m trưc ht mi
hc sinh cn c.
2. Bn lun vấn đề
– Đ tr thnh mt con ngưi chân chnh, trưc ht phi bit “sng t t”, bit yêu – ght
đng sai; phi c tnh cch, tnh cm, phm cht đo đc tt đp; phi c thc công dân,
tinh thn trch nhim vi cng đng, vi đt nưc… Đ l nhng gi tr hp vi truyn
thng, đo l gp phn lm cho đi ngưi c ngha hơn, cuc sng tt đp hơn.
– Tnh yêu T quc v nhân dân, thc sng v cng hin v nhân dân, v đt nưc s
l đng lc ln thc đâye hc sinh hon thnh tt nhim v ca mnh ngay khi cn ngi
trên gh nh trưng.
3. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Mi hc sinh cn rn đc luyn ti đ tr thnh nhng ngưi công dân chân chnh.
– Đ thnh đt, vng vng hơn trong cuc sng; mi hc sinh cn phi hc tp v rn
luyn đ pht trin mt cch ton din: hc tp không chỉ bng khi c m cn bng c tri
tim; hc tp mt cch ch đng, sng to vi nhng kht vng v trch nhim v T quc.
ĐỀ S 6
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
(1) Không khí quả là người quý giá với người da đỏ bởi lẽ bầu không khí này là của chung,
muông thú, cây cối và con người cùng nhau hít thở. Người da trắng cũng cùng chia s, hít thở
bầu không khí đó. Nhưng hình như người da trắng chẳng để ý gì đến nó. Nếu chúng tôi bán cho
Ngài mảnh đất này, Ngài phải nhớ rng không khí đối với chúng tôi là vô cùng quý giá và phải
chia s linh hồn với tất cả cuộc sống mà không khí ban cho. Ngọn gió mang lại hơi thở đầu tiên
của cha ông chúng tôi và cũng nhận lại hơi thở cuối cùng của họ. Nếu có bán cho Ngài mảnh đất
này, Ngài phải giữ gìn và làm cho nó thành một nơi thiêng liêng cho ngay cả người da trắng
cũng có thể thưởng thức được những làn gió thấm đượm hương hoa đồng cỏ.
(2) Như vậy, chúng tôi mới cân nhắc những ý muốn mua mảnh đất này của Ngài. Nếu có
quyết định chấp nhận yêu cầu của Ngài, chúng tôi phải đưa ra một điều kiện – đó là, người da
trắng phải đối xử với các muông thú sống trên mảnh đất này như những người anh em.
(3) Tôi là k hoang dã, tôi không hiểu bất cứ một cách sống nào khác. Tôi đã chứng kiến cả
ngàn con trâu rừng bị chết dần chết mòn trên những cánh đồng trơ trọi vì bị người da trắng bắn
mỗi khi có đoàn tàu chạy qua. Tôi là k hoang dã, tôi không hiểu nổi tại sao một con ngựa sắt nhả
khói lại quan trọng hơn nhiều con trâu rừng mà chúng tôi chỉ giết để duy trì cuộc sống. Con
người là gì, nếu cuộc sống thiếu những con thú? Và nếu chúng ra đi, thì con người cũng sẽ chết
dần chết mòn vì nỗi buồn cô đơn về tinh thần, bởi lẽ điều gì sẽ xảy đến với con thú thì cũng chính
xảy ra đối với con người. Mọi vật trên đời đều có sự ràng buộc.
(4) Ngài phải dạy cho con cháu rng mảnh đất dưới chân chúng là những nắm tro tàn của cha
ông chúng tôi, và vì thế, chúng phải kính trọng đất đai. Ngài phải bảo chúng rng đất đai giàu có
được là do nhiều mạng sống của chủng tộc chúng tôi bồi đắp nên. Hãy khuyên bảo chúng như
chúng tôi thường dạy con cháu mình: Đất là Mẹ. Điều gì xảy ra với đất đai tức là xảy ra đối với
những đứa con của đất. Con người chưa biết làm tổ để sống, con người giản đơn là một sợi tơ
trong cái tổ sống đó mà thôi. Điều gì con người làm cho tổ sống đó, tức là làm cho chính mình.
(5) Ngay cả đối với người da trắng, họ được đi cùng và nói chuyện với chúng như người bạn
đối với người bạn, cũng không thể nào tránh khỏi số phận chung của con người. Sau hết chúng ta
có thể trở thành anh em và hãy chờ xem. Nhưng điều mà chúng tôi biết trước được là đến một
ngày nào đó người da trắng sẽ hiểu là chúng ta có cùng một Chúa, có thể lúc này Ngài nghĩ Ngài
có Người (Chúa) nên Ngài muốn có mảnh đất này của chúng tôi. Nhưng Ngài sẽ không thể nào
có được. Người là vị chúa của con người và tình cảm của Người sẽ được chia s công bng cho
người da đỏ cũng như người da trắng. Mảnh đất này đối với Người là quý giá và làm tổn hại đến
mảnh đất là khinh r Đấng tạo thế. Người da trắng cũng vậy, rồi sẽ qua đi và còn sớm hơn tất cả
các bộ lạc khác. Làm ô uế nấm mồ của Ngài, thì một đêm nào đó Ngài sẽ chết vì ngạt thở trên đất
hoang mạc của Ngài.
(Trch Bức thư của thủ lĩnh da đỏ – Xi-at-tơn, Theo ti liu Quản lí môi trường phụ vụ phát
triển bền vững, dn theo Ngữ văn 6, Tp hai, NXB Gio dc, 2017)
Câu 1. Văn bn trên thuc phong cch ngôn ng chc năng no? Xc đnh phương thc
biu đt chnh đưc s dng trong văn bn?
Câu 2. Nêu đ ti v mc đch ca đon trch?
Câu 3. Nêu cc php liên kt đưc s dng trong phn (1) ca đon trch?
Câu 4. Đon trch khơi gi cho anh (ch) tnh cm g? V sao?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 16
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Bng hiu bit ca mnh v qua kin ca ngưi vit trong đon trch, hy bn lun
v quan nim: “Đt L M” v thi đ ca con ngưi ngy nay đi vi đt đai (trong mt
đon văn khong 200 ch).
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Văn bn thuc phong cch ngôn ng chnh lun/ sinh hot.
– Văn bn ny l bc thư trao đi gia v th lnh vi Tng thng M Franklin, nêu
quan đim v vn đ bn đt v bo v môi trưng sng ca ngưi da đ.
Câu 2. – Đ ti ca đon văn l vn đ môi trưng. Mc đch ca ngưi vit l kêu gi v
khuyên bo ngưi da trng cn thay đi cch ng x vi thiên nhiên, cn bit tôn trng
v bo v môi trưng sng.
Câu 3. – Php kiên kt trong phn (1) l php lp: lp t: “không kh”, “ngưi da trng”,
“Ngi”, “chng tôi”, “nu”…
– Lp cu trc câu: “Nu… Ngi…”.
– Php th: “chng tôi” thay th cho “ngưi da đ”.
– Php ni: “nhưng” ni câu th ba v câu th tư ca đon.
– Php liên tưng: trưng t vng v thiên nhiên: “không kh, muông th, cây ci, con
ngưi, mnh đt, ngn gi, ln gi, hương hoa đng c…”.
– Trưng t vng v con ngưi: “ngưi da đ, ht th, ngưi da trng, linh hn, cuc
sng, cha ông…”.
Câu 4. – Đon trch khơi gi tnh yêu thiên nhiên, tôn trng t nhiên v thc bo v gn
gi môi trưng. Bi v:
+ Thiên nhiên l b m cuc sng trên Tri Đt ny, m con ngưi chỉ l mt phn ca
s sng đ.
+ Tc gi nhc đn thiên nhiên vi thi đ trân trng, qu gi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Đất là Mẹ:
+ Đt theo ngha hp l đt đai, ngha rng l Tri Đt, tc mi th ca thiên nhiên.
+ M ban cho mi ngưi s sng, chăm sc v nuôi dưng c thân th v tâm hn.
Đt cũng vy. Đt sinh ra con ngưi, cho con ngưi nơi , nưc ung, thc ăn, đ
mc… Đt nuôi dưng tâm hn con ngưi bng nhng đi hoa, bng nhng vưn tri
chn, bng con sông un lưn…
2. L gii: v sao tc gi coi “Đất l M”?
– V đ l quan nim t c xưa: Đt m, thn đt m Gaia, Đemete…
– V Đt l khi nguyên v liên quan trc tip đn s sng ca con ngưi.
– Cch so snh gi đưc vai tr ca đt vi nhân loi.
3. Chng minh
– Ta trng cây trên đt đai.
– Ta xây nh trên đt.
– Ta khai thc bit bao ti nguyên t lng đt…
4. Bn lun
– Đt l M: quan nim đng đn, cch v von gin d m giu sc gi t, d hng trăm
năm vn c ngha v thit thc.
– Ngy nay, ta chưa hiu đưc tm quan trng ca đt, ta đang tn ph đt đai, đ l t
hy hoi mnh.
5. Vn dng
– Bo v đt đai l bo v cuc sng.
– Cn phc hi nhng min đt b con ngưi bin thnh khô cn, si đ.
6. Liên h bn thân
ĐỀ S 7
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch sau v thc hin cc yêu cu:
Hn Trương Ba (sau một hồi lâu): Tôi đ ngh k… (nói chậm và khẽ) Tôi không nhp
vo hnh th ca ai na! Tôi đ cht ri, hy đ tôi cht hẳn!
Đ Thích: Không th đưc! Vic ông phi cht chỉ là mt lm ln ca quan thiên đnh.
Cái sai y đ đưc sa bng cách làm cho hn ông sng.
Hn Trương Ba: Có nhng ci sai không th sa đưc. Chp v gưng ép chỉ càng
làm sai thêm. Chỉ c cch l đng bao gi sai na, hoc phi bù li bng mt vic đng
khác. Vic đng cn lm kp bây gi là làm cu T sng li. Còn tôi, c đ tôi cht hẳn…
Đ Thích: Không! Ông phi sng, dù vi bt c gi no…
Hn Trương Ba: Không th sng vi bt c gi no đưc, ông Đ Thích ! Có nhng
gi đt quá, không th nào tr đưc… L tht, t lc tôi c đ cam đm đi đn quyt
đnh này, tôi bng thy mình li l Trương Ba tht, tâm hn tôi tr li thanh thn trong
sng như xưa…
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 18
Đ Thích: Ông có bit ông quyt đnh điu gì không? Ông s không còn li mt chút
gì na, không đưc tham d vào bt c vui bun gì! Ri đây, ngay c s ân hn v quyt
đnh này, ông cũng không c đưc na.
Hn Trương Ba: Tôi hiu. Ông tưng tôi không ham sng hay sao? Nhưng sng th
này, còn kh hơn l ci cht. Mà không phi chỉ mt mình tôi kh! Nhng ngưi thân
ca tôi s cn phi kh vì tôi! Còn ly l l gì khuyên thng con tôi đi vo con đưng
ngay thẳng đưc? Cuc sng gi to này có li cho ai? Ha chăng chỉ có lão l trưng và
bn trương tun hỉ h thu li lc! Đúng, chỉ có bn khn kip là li lc.
Đ Thích: Tôi không phi là kẻ khn kip… Tôi qu mn ông… Tôi s chẳng bao gi
đưc đnh c vi ông na ư? Nh ông đnh c vi tôi, ngưi trên tri, dưi đt mi bit
tôi cao c th no! Ngoi ông ra không ai dm đ c vi tôi. Ông chính là l tn ti ca tôi!
Hn Trương Ba: V đ chng minh ông tn ti mà tôi c phi tip tc sng cuc sng
không phi l tôi ư? Không, ông phi tn ti ly ch!
(Trch Hồn Trương Ba, da hàng thịt – Lưu
Quang Vũ, SGK Ngữ văn 12, Tp hai, NXB Gio dc, 2017, trang 151 – 152)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch trên.
Đon trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng no?
Câu 2. Theo anh (ch), v sao Hn Trương Ba li khẳng đnh: Không thể sống với bất cứ
giá nào được, ông Đế Thích ạ! Có những giá đắt quá, không thể nào trả được?
Câu 3. Anh (ch) hiu th no v câu ni sau: Sống thế này, còn khổ hơn là cái chết. Mà
không phải chỉ một mình tôi khổ! Những người thân của tôi sẽ còn phải khổ vì tôi?
Câu 4. Thông đip no ca đon trch trên c ngha nht đi vi anh (ch)?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Vit đon văn ngn (khong 200 ch) nêu suy ngh ca anh (ch) v kin đưc nêu
trong đon trch phn Đc hiu: Có những cái sai không thể sửa được. Chắp vá gượng ép chỉ
càng làm sai thêm. Chỉ có cách là đừng bao giờ sai nữa, hoặc phải bù lại bng một việc đúng khác.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch trên l phương thc
biu cm.
– Đon trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng ngh thut.
Câu 2. S d Hn Trương Ba khẳng đnh: Không thể sống với bất cứ giá nào được, ông Đế
Thích ạ! Có những giá đắt quá, không thể nào trả được l v:
– Khi sng bên trong mt đng, bên goi mt nẻo; sng vay mưn, chp v, sng nh
gi trong ci thân xc tm thưng, dung tc ca ngưi hng tht; linh hn thanh cao,
thun khit ca Trương Ba đ b ci thân xc tm thưng, dung tc ca ngưi hng tht
ln t, ch ng, đu đc, lm cho thay đi đn mc không cn l mnh na. Hn Trương
Ba cũng b nhng ngưi thân xa lnh, khinh bỉ, xua đui, khưc t; lm tan hoang c
mt gia đnh hnh phc. Đ l những giá đắt quá, không thể nào trả được.
– V vy, vi Trương Ba không thể sống với bất cứ giá nào được. Hơn na, khi sng bng
mi gi, ngưi ta s tr nên đo điên, hn h, sn sng ch đp lên đo l v tnh ngha,
ch đp lên nhng g tt đp ca cuc đi.
Câu 3. Câu ni: Sống thế này, còn khổ hơn là cái chết. Mà không phải chỉ một mình tôi khổ!
Những người thân của tôi sẽ còn phải khổ vì tôi n cha nhiu ngha:
– Sống thế này l sng bên trong mt đng, bên ngoi mt nẻo; sng vay mươn, chp v
sng nh sng gi. Đ l khi linh hn thanh cao, thun khit ca Trương Ba phi sng
trong ci xc tm thưng, dung tc ca ngưi hng tht.
– Theo Trương Ba, tnh trng sng như th còn khổ hơn là cái chết, bi linh hn thanh cao,
thun khit ca Trương Ba đ b ci thân xc tm thưng, dung tc ca ngưi hng tht
ln t, lm cho thay đi đn mc không cn l chnh mnh na.
– thc sâu sc ca Trương Ba v vic tnh trng sng như th cũng gây ra vô vn đau
kh, phin toi cho nhng ngưi thân (v, con trai, con dâu, chu gi); câu ni ny cũng
cho thy, trong quan nim ca Trương Ba, sng không th chỉ l v mnh, m cn phi v
ngưi khc, v nhng ngưi thân yêu.
Câu 4. – HS t chn cho mnh mt thông đip m bn thân cho l c ngha nht. Sau
đ, gii thch v sao chn thông đip đ.
– C th la chn mt trong nhng thông đip dưi đây:
+ Có nhng ci sai không th sa đưc. Chp v gưng ép chỉ càng làm sai thêm. Chỉ
c cch l đng bao gi sai na, hoc phi bù li bng mt vic đng khc.
+ Không th sng vi bt c gi no đưc.
+ Sng không th chỉ l v mnh, m cn phi v ngưi khc, v nhng ngưi thân yêu.
+ Mi ngưi phi t khẳng đnh ly s tn ti ca chnh mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Cái sai đây l nhng suy ngh, tnh cm, hnh đng không đng hoc không ph
hp vi l phi; l nhng điu tri vi yêu cu khch quan, dn đn hu qu không hay.
kin trên đ cp đn nhng sai lm ca con ngưi trong cuc sng cũng như vic
sa cha nhng sai lm y.
2. Bn lun
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 20
– Đ l con ngưi th thưng kh trnh đưc nhng “ci sai” trong cuc đi. Nhưng đ
l con ngưi chân chnh th phi bit tỉnh to nhn ra sai lm, dũng cm tha nhn sai
lm v n lc sa cha, khc phc sai lm.
– Tuy nhiên, c nhng ci sai không th sa đưc, nht l nhng ci sai c liên quan
đn nhân phm, danh d, mnh sng ca con ngưi hay danh d tn vong ca mt dân
tc, mt đt nưc.
– Sa sai bng nhng vic lm chp v gưng p chỉ cng lm sai thêm. Ngay c khi b
li bng mt vic đng khc cũng chưa chc đ sa đưc ci sai. V vy, cch tt nht l
đng bao gi sai na.
– Quan nim trên đng đn, sâu sc, nhưng chưa tht ton din.
3. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Tui trẻ cn nghiêm khc vi bn thân.
– Luôn phi tỉnh to v c bn lnh sng trong cuc đi đ trnh mc sai lm.
ĐỀ S 8
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v tr li cc câu hi bên dưi:
Thơ tình cuối mùa thu còn dang dở
Tình ca Dambri lay động núi rừng
Thuyền và biển vẫn trọn đời quấn quýt
Bóng cây Kơ-nia in dấu mái nhà rông.
Đoàn vệ quốc quân một lòng ra đi
Hành khúc ngày và đêm vang mãi khúc quân hành
Ở hai đầu nỗi nhớ là tình yêu tha thiết
Những ánh sao đêm tỏa sáng mái đầu xanh.
Anh ở đầu sông, em cuối sông
Tình trong lá thiếp nhớ mênh mông
Đời vẫn đẹp sao dù cách trở
Trầu cau thêm đậm nghĩa vợ chồng.
Anh ở nơi đâu, người yêu hỡi
Mùa đông binh sĩ có lạnh không?
Sợi nhớ, sợi thương em vẫn dệt
Nhớ lắm chiều nay, nhớ vô cùng.
Quảng Nam yêu thương, quê anh đó
Làm cây thông sừng sững giữa trời xanh
Đội kèn tí hon, dàn nhạc bé nhỏ
Những em bé ngoan rất đỗi hiền lành.
Tương tư chiều lại nhớ về anh
Tia nắng cuối ngày mong manh nỗi nhớ
Những người đã chết, tình ở lại
Đêm nay anh ở đâu? – người nhạc sĩ tài danh.
(Nguyn Xuân Minh, http://vnexpress.net, ngy 8 – 7 – 2015)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh ca văn bn. Đt nhan đ ph hp cho văn bn.
Câu 2. Nêu ni dung chnh ca văn bn.
Câu 3. Bi thơ đưc s dng ch yu bin php ngh thut no? Nêu hiu qu ngh
thut ca bin php tu t đ.
Câu 4. Tnh cm ca nh thơ Nguyn Minh Xuân dnh cho nhc s Phan Hunh Điu
đưc th hin như th no?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
T thơ: Những người đã chết, tình ở lại, hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh
by suy ngh ca anh (ch) v s sng v ci cht.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh ca văn bn trên l phương thc biu cm.
– Đt nhan đ: Nh nhc s Phan Hunh Điu/ Knh trng v thương nh nhc s Phan
Hunh Điu…
Câu 2. – Bi thơ gi nhc nhng ca khc ni ting ca nhc s Phan Hunh Điu.
– Qua đ, nh thơ Nguyn Xuân Minh th hin tnh cm chân thnh vi ngưi nhc s
ti hoa: nhc s tuy đ v ci vnh hng nhưng nhng ca khc ni ting ca ông th bt t
vi thi gian.
Câu 3. – Bi thơ s dng ch yu bin php ngh thut: lit kê.
– Hiu qu ngh thut: k ra nhng tc phm ni ting đ đi vo lng ngưi qua bao
th h ca nhc s Phan Hunh Điu.
Câu 4. – Phan Hunh Điu l mt nhc s ni ting ca nn âm nhc Vit Nam hin đi.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 22
– Khi nhc s đi vo ci vnh hng, rt nhiu th h khc nhau ca ngưi Vit Nam by
t nim thương tic. Mt trong nhng ngưi qu trng ti năng v am hiu v cuc đi,
s nghip ca nhc s, đ l nh thơ Nguyn Xuân Minh.
– Vi th thơ t do, li din đt gin d, tc gi đ by t tnh cm qu mn, nim
thương tic v khẳng đnh vai tr, v tr ca nhc s Phan Hunh Điu vi công chng
yu nhc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Những người đã chết l tuân theo quy lut ca t nhiên v to ha, qua sinh, lo, bnh,
con ngưi s cht.
– Tnh li đ l vẻ đp âm nhc m nhc s Phan Hunh Điu đ li cho đi v tnh
cm ca công chng yêu nhc dnh cho ông th luôn cn mi vi thi gian.
2. Phân tch v chng minh
– T ngn xưa, ci cht đ tr thnh ni m nh trong tim thc con ngưi. C ngưi cho
rng: “cht l ht”, l chm dt ht thy mi quan nim rng buc vi cuc đi, l chm
vo th gii vô cm vô thc. Ci cht đưc coi như l mt s mt mt to ln, J. Archer cho
rng chết là trở về với cát bụi nhưng quan nim tâm linh ca ngưi Đông th thác là thể
phách, còn là tinh anh tc l ci mt đi chỉ l phn xc tht, ci cn li vn l linh hn.
– S sng con ngưi không hon ton mt đi m chỉ bin đi t trng thi ny sang
trng thi khc, t vt cht hu hnh sang vt cht siêu thc vô hnh. Ci cht l hnh
trnh tt yu ca s sng, con ngưi cũng như to vt, sinh ra vi ct bi ri li tr v vi
ct bi. Đ l quy lut l đnh mnh không th cưng li.
– Như vy, ci cht l mt quy lut bnh thưng, đ không phi l s mt mt ln, quan
trng sau khi cht, chng ta đ li đưc g cho đi?
– Mt tâm hn khô ho, tn li, ro honh trưc ng knh cuc đi mi l điu đng s nht.
3. Bn lun vấn đề
– Cuc sng quanh ta cũng tn ti bao cuc đi tn a trong ci gm nhm ca thi
gian. Đ l hin thân ca không t bn trẻ hin nay, sng tha thi trong cnh sung tc
xa hoa, cm thy mi th đu tr thnh chn nn, sa ng vo cc t nn x hi. C l khi
đ, h cũng không thc đưc rng, tâm hn mnh vi tt c nhng g nguyên sơ v
thnh thin nht cũng đang li tn cht ho trong lp bi m ca nhp sng đương đi.
C nhng bn hc sinh chn n vic hc tp, chuyn gia đnh… m tm đn ci cht!
Điu đ trong nhng năm tr li đây không ly g lm l.
– R rng, h không s ci cht, h s cm gic sng mn cht mi trong ci ao đi phẳng
lng, c l h chưa tm ra l tưng cho cuc đi mnh, chưa xc đnh đưc hưng đi cho
tương lai mnh, vi h ưc mơ chỉ l vin tưng, không ai mun v dm thc hin chng.
– Tuy nhiên, gia bao hn tp ca cuc sng xô b, vn vang lên nhng thanh âm trong trẻo.
C nhng con ngưi không s ci cht, h dm cht đ tm thy ngha trong cuc đi.
– HS ly dn chng minh ha.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– C đôi lc chng ta thy cuc sng ny tht ti t nhưng đng vi tht vng. Chng
ta phi sng tt đ xng đng vi bn thân mnh v nhng ngưi xung quanh.
– Hy m rng tm lng đ đn nhn tnh cm ca ngưi khc v trao đi yêu thương
mt cch chân thnh. Hy bit nm bt mi th đng đ n vt mt trong tm tay. Hy
luôn sng l chnh mnh, bit yêu thương v chia sẻ, đng đ nhng cm d ca cuc
đi lm li tn tâm hn.
ĐỀ S 9
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch sau v tr li câu hi bên dưi:
Có một chàng thanh niên đứng giữa thị trấn và tuyên bố mình có trái tim đẹp nhất vì chẳng
hề có một tì vết hay rạn nứt nào. Đám đông đều đồng ý đó là trái tim đẹp nhất mà họ từng thấy.
Bỗng một cụ già xuất hiện và nói: Trái tim của anh không đẹp bng trái tim tôi! Chàng trai cùng
đám đông ngắm nhìn trái tim của cụ. Nó đang đập mạnh mẽ nhưng đầy những vết sẹo. Có
những phần của tim đã bị lấy ra và những mảnh tim khác được đắp vào nhưng không vừa khít
nên tạo một bề ngoài sần sùi, lởm chởm; có cả những đường rãnh khuyết vào mà không hề có
mảnh tim nào trám thay thế. Chàng trai cười nói:
– Chắc là cụ nói đùa! Trái tim của tôi hoàn hảo, còn của cụ chỉ là những mảnh chắp vá đầy sẹo
và vết cắt.
– Mỗi vết cắt trong trái tim tôi tượng trưng cho một người mà tôi yêu, không chỉ là những cô
gái mà còn là cha mẹ, anh chị, bạn bè... Tôi xé một mẩu tim mình trao cho họ, thường thì họ cũng
sẽ trao lại một mẩu tim của họ để tôi đắp vào nơi vừa xé ra. Thế nhưng những mẩu tim chẳng
hoàn toàn giống nhau, mẩu tim của cha mẹ trao cho tôi lớn hơn mẩu tôi trao lại họ, ngược lại với
mẩu tim của tôi và con cái tôi. Không bng nhau nên chúng tạo ra những nếp sần sùi mà tôi luôn
yêu mến vì chúng nhắc nhở đến tình yêu mà tôi đã chia s. Thỉnh thoảng tôi trao mẩu tim của
mình nhưng không hề được nhận lại gì, chúng tạo nên những vết khuyết. Tình yêu đôi lúc chẳng
cần sự đền đáp qua lại. Dù những vết khuyết đó thật đau đớn nhưng tôi vẫn luôn hi vọng một
ngày nào đó họ sẽ trao lại cho tôi mẩu tim của họ, lấp đầy khoảng trống mà tôi luôn chờ đợi.
Chàng trai đứng yên với giọt nước mắt lăn trên má. Anh bước tới, xé một mẩu từ trái tim
hoàn hảo của mình và trao cho cụ già. Cụ già cũng xé một mẩu từ trái tim đầy vết tích của cụ
trao cho chàng trai. Chúng vừa nhưng không hoàn toàn khớp nhau, tạo nên một đường lởm chởm
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 24
trên trái tim chàng trai. Trái tim của anh không còn hoàn hảo nhưng lại đẹp hơn bao giờ hết vì
tình yêu từ trái tim của cụ già đã chảy trong tim anh...
(Dn theo http://www.simonhoadalat.com/giaoducgd/SongDep/2013-2014/09 Trai Tim Hoan
Hao.htm)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh ca văn bn.
Câu 2. Nêu ch đ ca văn bn trên v đt nhan đ cho văn bn.
Câu 3. Trong cuc sng, c phi lc no ưc mong ca c gi v một ngày nào đó họ sẽ trao
lại cho tôi mẩu tin của họ, lấp đầy khoảng trống mà tôi luôn chời đợi đu tr thnh hin thc
hay không?
Câu 4. Hy nêu quan nim riêng ca anh (ch) v mt tri tim hon ho.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Vit đon văn ngn (khong 200 ch) nêu suy ngh ca anh (ch) v kin đưc nêu
ra phn Đc hiu: Tình yêu đôi lúc chẳng cần sự đền đáp qua lại.
Câu 2. (5,0 đim)
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh l t s. V văn bn k li mt câu chuyn tương
đi hon ton chỉnh v ni dung v hnh thc.
Câu 2. – Ch đ ca văn bn trên l: Trái tim con người chỉ có thể đẹp nhất khi đó là trái tim
biết yêu thương và san s yêu thương.
– Nhan đ cho văn bn: Tri tim hon ho/ Tri tim đp nht/ Tri tim yêu thương…
Câu 3. – Trong đi sng không hẳn lc no ưc mun một ngày nào đó họ sẽ trao lại cho tôi
mẩu tin của họ, lấp đầy khoảng trống mà tôi luôn chời đợi ca c gi đu tr thnh hin thc.
Bi l, tri tim hot đng theo cơ ch riêng ca n, không ai c th p buc hay khuyên
nh, chỉ khi tri tim thy yêu thương th n mi san sẻ.
Câu 4. – Nêu quan nim ca bn thân v cơ s ca quan nim đ.
– Đây l câu hi m, do vy mi ngưi s c nhng suy ngh v quan nim riêng. Dưi
đây l mt gi :
+ Theo tôi, mt tri tim hnh phc l mt tri tim bit yêu thương v đưc yêu
thương. L khi tri y trao đi v nhn li mt phn tương ng. Nhưng nu không đưc
như vy, mt tri tim bao dung s vn thy hnh phc v n s nhn li đưc s b đp
t nhng tri tim nhân hu v đng cm khc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Tình yêu l bn cht ca tri tim con ngưi. Tnh yêu l s trao v nhn yêu thương, s
quan tâm, ân cn. Tnh yêu c bit bao cung bc, nhưng thưng th khi trao tnh yêu,
ngưi ta mong đưc đp li. Nhưng tnh yêu không hẳn lc no cũng công bng như th,
c ngưi trao đi v không nh li g. Nhưng ngưi ta trao đi v chẳng cn đưc đp li.
2. L gii
– V sao chỉ c ngưi trao v không cn nhn li?
+ V tri tim hot đng theo quy lut ca riêng n, không ph thuc vo l tr, nên đôi
khi ngưi trao bit l không th p buc d đn đp tnh yêu.
+ V c nhng tnh yêu cao thưng, không trông ch s đp li.
3. Dn chng
– Tnh yêu thương b m trao cho con ci.
– Tnh cm ân cn, sẻ chia dnh cho nhng ngưi c hon cnh, điu kin kh khăn.
– Tnh cm dnh cho điu thc s yêu thch v đam mê.
– S quan tâm chân thnh: như s san sẻ m Cuba v Tng thng Phidel Castro dnh
cho Vit Nam trong lc ta gp kh khăn.
4. Bn lun
– Tuy vy, tnh cm cn chân thnh ph hp. C nhng tnh cm cn t hai pha như tnh
yêu nam n, tnh bn. N chỉ c mt bên trao th không th c đưc mt tnh cm đp.
5. Bin php
– Bi dưng tâm hn, tri tim đ bit yêu thương, sẻ chia m không phi lc no cũng
cn đưc đp li.
ĐỀ S 10
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch sau v thc hin cc yêu cu:
Khi còn tr, cha nghĩ cuộc đời tất cả là về bản thân mình – làm cách nào cha có thể tạo dấu ấn
được nơi ci đời này, trở nên thành công và đạt được những gì mình muốn. Thế rồi hai con bước
vào cuộc đời cha với tất cả những sự tò mò, láu lỉnh cùng những nụ cười chưa lúc nào thôi làm
tràn ngập trái tim cha và làm rạng ngời những tháng ngày đi qua. Bất ngờ cha nhận ra những kế
hoạch to tát cha vạch ra cho chính mình không còn quan trọng nữa.
Cha nhanh chóng thấy niềm vui lớn nhất trong đời mình chính là niềm vui cha thấy được ở
các con. Cha nhận ra cuộc đời chẳng còn ý nghĩa nếu cha không đảm bảo cho các con có mọi cơ
hội để được hạnh phúc và phát huy được hết những gì nơi các con. Cuối cùng, các con à, đó chính
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 26
là lí do cha chạy đua làm tổng thống: vì những gì cha muốn dành cho các con và mọi đứa tr ở đất
nước này.
Cha muốn mọi tr em của chúng ta được tới trường phù hợp với những tiềm năng chúng có –
những ngôi trường tạo ra thách thức, tạo niềm cảm hứng, truyền cho chúng sự ngạc nhiên với
thế giới quanh ta. Cha muốn các bạn cũng có cơ hội đi học đại học, dù cha mẹ họ có thể không
giàu. Và cha muốn các bạn có được những việc làm tốt: những công việc có thu nhập khá và đem
lại cho họ những phúc lợi như bảo hiểm y tế, những công việc cho phép họ được dành thời gian
với con cái và có thể nghỉ hưu trong đàng hoàng.
Cha cũng muốn chúng ta đẩy xa hơn những bờ bến khám phá để con có thể sống, nhìn thấy
những công nghệ và phát minh mới giúp cải thiện đời sống, giúp hành tinh sạch và an toàn hơn.
Cha cũng muốn chúng ta đẩy những ranh giới của nhân loại, để vượt xa ra khỏi những chia rẽ
sắc tộc, vùng miền, giới tính và tôn giáo vốn đang cản trở chúng nhìn thấy điều tốt đẹp nhất nơi
những người khác.
Đôi khi chúng ta gửi những thanh niên nam nữ vào chiến tranh và nhiều tình huống nguy
hiểm khác để bảo vệ đất nước – nhưng khi làm vậy cha muốn bảo đảm rng việc đó chỉ tiến hành
khi có một lí do thật chính đáng, rng chúng ta cố gắng hòa giải những khác biệt với nhau bng
con đường hòa bình và làm mọi thứ có thể để những người lính của chúng ta được an toàn. Và
cha muốn mọi đứa tr hiểu rng những điều hạnh phúc mà những người lính Mĩ dũng cảm đó
đấu tranh không phải tự nhiên mà có, rng vinh dự lớn trở thành công dân của quốc gia này luôn
đi kèm với trách nhiệm lớn.
Đó là bài học mà bà con đã dạy cha khi cha bng tuổi các con, đọc cho cha những dòng đầu của
Tuyên ngôn Độc lập, nói cho cha về những người đàn ông và đàn bà đi đấu tranh cho sự bình
đẳng, vì họ tin rng những điều đã được viết ra hơn hai thế kỉ trước cần có ý nghĩa gì đó.
Bà giúp cha hiểu rng nước Mĩ vĩ đại không phải vì nó hoàn hảo mà bởi vì nó luôn có thể được
làm cho tốt đẹp hơn, rng công việc còn dang dở để hoàn thiện liên hiệp chung này nm ở nơi mỗi
chúng ta. Đó là trách nhiệm chúng ta chuyển giao cho cháu con của mình, để mỗi thế hệ sau lại có
thể tiến gần hơn đến một nước Mĩ mà chúng ta biết là nên như vậy.
Cha mong cả hai con sẽ gánh nhận trách nhiệm này, hãy sửa những sai lầm mà các con thấy,
hãy làm việc để trao cho người khác những cơ hội các con đang có. Hãy làm không phải vì các con
có nghĩa vụ phải đáp đền một đất nước đã trao cho gia đình ta rất nhiều, dù thực tế các con có
trách nhiệm đó. Mà hãy làm bởi vì các con có trách nhiệm với chính bản thân mình. Bởi vì chỉ khi
các con phấn đấu cho một cái gì lớn hơn bản thân mình, các con mới có thể nhận ra hết những gì
tiềm tàng thật sự các con đang có.
Có những điều cha rất mong muốn cho các con – được lớn lên trong thế giới không có giới hạn
cho những ước mơ của các con, không có thành tựu gì nm ngoài tầm với, được trở thành những
người phụ nữ đầy lòng thương yêu và tận tụy để giúp xây dựng thế giới này. Cha cũng mong
muốn mọi đứa tr khác có cùng cơ hội được học, được mơ, được lớn lên và phát triển như những
gì các con đang có. Đó là lí do cha đưa gia đình ta bước vào hành trình lớn này.
(Trch Thư gửi con gái của tổng thống đắc cử Barack Obama – Tuoitrevn, ngy 19 – 01 – 2009)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch trên. Đon
trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng no?
Câu 2. Theo anh (ch), v sao tc gi li nhc con: “… hãy sửa những sai lầm mà các con
thấy, hãy làm việc để trao cho người khác những cơ hội các con đang có”?
Câu 3. Anh (ch) hiu th no v câu ni sau: “… chỉ khi các con phấn đấu cho một cái gì lớn
hơn bản thân mình, các con mới có thể nhận ra hết những gì tiềm tàng thật sự các con đang có”?
Câu 4. Thông đip no ca đon trch trên c ngha nht đi vi anh (ch)?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) tnh by suy ngh ca anh (ch) v kin
đưc nêu trong đpn trch phn Đc hiu: Vinh dự lớn trở thành công dân của quốc gia
này luôn đi kèm với trách nhiệm lớn.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch trên l phương thc
ngh lun.
– Đon trch ny đưc din đt theo phong cch ngôn ng sinh hot.
Câu 2. S d tc gi nhc con: … hãy sửa những sai lầm mà các con thấy, hãy làm việc để trao
cho người khác những cơ hội các con đang có l v:
– Trong cuc đi, con ngưi thưng kh trnh đưc nhng sai lm. Vic nhn ra nhng
sai lm chng t mi ngưi phi luôn thc đc bit nghiêm khc v sâu sc v bn
thân. Vic sa cha nhng sai lm gip mi ngưi s khc phc đưc nhng khim
khuyt, hon thin bn thân, trnh đưc nhng tht bi, gip con đưng đn thnh công
s vng chc v rng m hơn.
– Khi làm việc để trao cho người khác những cơ hội các con đang có l khi “cc con” v mi
ngưi đang phn đu không phi v bn thân mnh m v mi ngưi, v dân tc v đt
nưc. Điu đ s gip “cc con” v mi ngưi bc l đưc nhng phm cht cao đp,
nhng năng lc ln lao vn tim tng trong bn thân mnh, gip mc đch sng, lm
vic, phn đu ca “cc con”, ca mi ngưi tr nên thc s ngha.
Câu 3. Câu ni: … chỉ khi các con phấn đấu cho một cái gì lớn hơn bản thân mình, các con mới
có thể nhận ra hết những gì tiềm tàng thật sự các con đang có n cha ngha sâu xa:
– Phấn đấu cho một cái gì lớn hơn bản thân mình l phn đu mang li nhng li ch chnh
đng v gi tr tt đp cho ngưi khc, cho gia đnh, cho cng đng, dân tc v đt nưc,
ch không phi phn đu v nhng quyn li c nhân hp hi, ch kỉ.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 28
– Những gì tiềm tàng thật sự các con đang có l nhng phm cht v năng lc c thc
đang n giu, tch t trong bn thân “cc con”, bn thân mi ngưi.
Ton b câu ni trên cho thy phm cht cao đp, nhng năng lc ln lao ca mi
ngưi chi th s pht l khi ngưi ta bit sng v phn đu v ngưi khc, v nhng mc
đch ln lao, cao c.
Câu 4. Hc sinh t chn cho mnh mt thông đip m bn thân cho l c ngha nht.
Sau đ, gii thch v sao chn thông đip đ. Hc sinh c th la chn mt trong cc
thông đip gi sau:
– ngha ca nhng đa con đi vi cuc đi ca ngưi cha.
– L do chy đua lm tng thng.
– Ha gii nhng khc bit vi nhau bng con đưng ha bnh.
– Vinh d ln tr thành công dân ca quc gia ny luôn đi km vi trách nhim ln.
– Sa cha nhng sai lm ln ca bn thân.
– ngha cuc đi ca mi c nhân l phn đu cho mt ci g ln hơn bn thân mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– “Vinh d” l ting thơm, danh ting vẻ vang; l biu hin s knh trng, s đnh gi cao
ca tp th, ca x hi đi vi nhng cng hin to ln ca c nhân hay tp th no đ.
– “Trch nhim” l điu phi lm, phi gnh vc hoc phi nhn ly v mnh. Đ cũng
l phn vic đưc giao cho hoc coi như đưc giao cho, phi bo đm lm trn, nu kt
qu không tt th phi gnh chu phn hu qu.
2. Bn lun
– Khi l mt công dân ca mt đt nưc, mi ngưi đu mt ngưi dân, trong quan
h v mt quyn li v ngha v vi Nh nưc. V vy, bên cnh vinh d, ngưi ta đu
phi c trch nhim vi nhân dân, đt nưc v dân tc ca mnh.
– Đưc mang quc tch Vit Nam, l công dân ca nưc Vit Nam, mi ngưi chng ta
c vinh d ca mt ngưi dân trên mt đt nưc tươi đp, ha bnh, n đnh, c truyn
thng lch s ho hng v truyn thng ca hng nghn năm văn ha. V vy, mi ngưi
chng ta đu phi c trch nhim lao đng dng xây v chin đu bo v đt nưc, gn
b vi đt nưc, san sẻ trch nhim cng đt nưc.
3. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Mi ngưi đu cn n lc hc tp, rn luyn, tu dưng đ ting thơm ca công dân
đt nưc Vit Nam ngy cng bay xa, đng thi hon thnh tt trch nhim ca mnh
vi đt nưc.
ĐỀ S 11
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v tr li cc câu hi:
(1) Trong đời sống, ta thường thấy một hiện tượng xấu là lòng đố kị. Thấy ai có chút thành
tích, k đố kị cảm thấy khó chịu, đau khổ như mình bị mất mát điều gì, tiếp đó nảy sinh những
phản ứng bệnh hoạn.
(2) Trong lớp, một học sinh có thành tích học tập giỏi, người có tính đố kị sẽ nói bóng gió là
bạn ấy khéo làm thân với các thầy, các cô. Thấy bạn có bộ đồ mới hợp thời trang, người đố kị tìm
cách dìm, bảo: “Báu gì, hàng thùng ấy mà!”. Thấy một đôi vợ chồng đẹp đôi, hạnh phúc, k đố kị
liền nói độc miệng: “Rồi xem, được bao lâu!”.
(3) Hiện tượng đố kị trong cuộc sống đã có từ xưa. Thời Tam quốc có danh tướng Đông Ngô
là Chu Du, nổi tiếng thao lược nhưng lại có tính đố kị. Thấy Gia Cát Lượng tài ba, Du đã nhiều
lần tìm cách chứng tỏ mình là người tài “đệ nhất thiên hạ”, nhưng lần nào cũng bị thua. Lòng đố
kị còn khiến Chu Du tìm kế sách hãm hại Gia Cát Lượng, nhưng lần nào Lượng cũng đoán biết
và thoát hiểm. Khi nhận ra tài trí của mình không bng Gia Cát Lượng, Du đã ngửa mặt lên trời
mà than: “Trời đã sinh Du, sao còn sinh Lượng!”. Câu nói đó đã bộc lộ chân tướng của người đố
kị: không chấp nhận thực tế người khác hơn mình.
(4) Lòng đố kị có thể gắn với sự hiếu thắng, một tâm lí muốn chứng tỏ mình không thua
chúng kém bạn, thậm chí hơn người. Tính hiếu thắng có thể có tác dụng kích thích người ta phấn
đấu, cạnh tranh vượt lên người khác, có ý nghĩa tiến bộ nhất định. Tâm lí đố kị ngược lại, chỉ là
sự biến dạng của lòng hiếu thắng. Đố kị là tâm lí của k thất bại. Động cơ kích thích phấn đấu
giảm sút, mà ý muốn hạ thấp, hãm hại người khác để thỏa lòng ích kỉ tăng lên. Phân tích lòng đố
kị, nhà triết học Hi Lạp cổ đại A-ri-xtốt đã nói: “Người đố kị sở dĩ cảm thấy dn vặt đau đớn
không chỉ vì cảm thấy mình thua kém mà còn vì phải nhìn thấy người khác thành công”. Nhà
triết học đã chỉ ra thực chất k đố kị là k không muốn nhìn thấy người khác thành công.
(Phng theo Băng Sơn, dn theo Ngữ văn 11 Nâng cao, Tp hai, NXB Gio dc Vit
Nam, 2017, trang 96 – 97)
Câu 1. Đon trch trên c câu ch đ không? Nu c, hy ghi li câu ch đ đ.
Câu 2. Trong đon (3), tc gi ch yu s dng thao tc lp lun no? Tc dng ca thao
tc lp lun đ l g?
Câu 3. Ti sao tc gi li cho rng tâm l đ k chỉ l s bin dng ca lng hiu thng?
Câu 4. Anh (ch) hy nêu t nht hai hu qu ca lng đ k theo quan đim ca riêng mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v câu ni
đưc nêu trong văn bn phn Đc hiu: K đố kị là k không muốn nhìn thấy người khác
thành công.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 30
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon trch trên c câu ch đ.
– Câu ch đ: Trong đi sng, ta thưng thy mt hin tưng xu l lng đ k.
Câu 2. – Trong đon (3), tc gi ch yu s dng thao tc lp lun chng minh.
– Tc dng: lm sng t lng đ k ca mt s nhân vt thi Tam quc.
Câu 3. – Tc gi li cho rng, tâm l đ k chỉ l s bin dng ca lng hiu thng, v: đ
k l tâm l ca kẻ tht bi.
Câu 4. – Đ k s khin tâ l ta bt an, luôn ghen t vi ngưi khc.
– Đ k s lm cho ngưi khc coi thưng, lnh xa chng ta.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Tnh đ k l th ght nhng ai c điu g đ hơn mnh. T đ ny sinh thi đ đ k.
– Thi đ đ k l t ra kh chu khi thy ngưi khc đưc hơn mnh.
2. Phân tch v chng minh
– S đ k c nh hưng rt ln đn sc khe th cht v tinh thn:
+ Ngưi c tnh ganh ght, đ k bao gi cũng căng thẳng v tinh thn, tn hi v sc khe.
+ S đ k ph hoi mi quan h tt đp gia ngưi vi ngưi. V ganh ght, đ k m
ha kh b rn nt, sc mnh đon kt ca tp th b tn thương.
– Nguyên nhân ca ngưi c thi đ k:
+ Thiu t tin, hay mc cm, t ti m li sn lng t cao, t đi.
+ Cuc sng thưng xuyên gp tht bi nên con ngưi c thi quen chỉ trch, đ kch
ngưi khc.
+ Luôn suy ngh ngưi khc sung sưng, hnh phc, may mn hơn mnh.
3. Bn lun vấn đề
– Chng ta phi nhn bit ci m ngưi ta c, không phi t dung n đn m phn ln
l công sc lao đng, hc tp vi ti năng, tr tu hnh thnh.
– Trưc s thnh công ca ngưi khc, chng ta hy bnh tnh, t tin v lc quan. Hc
ci hay, ci tt ca “đi phương” đ b sung v hon thin mnh.
– Hy tp cnh tranh mt cch lnh mnh, chnh đng. Nu c th so b, m c th ti
sao không bin nhng ci đ thnh ngh lc đ phn đu vươn lên? Ti sao không bit
bin s m c, ganh t vi ngưi khc thnh đng lc phn đu cho chnh mnh?
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Nu ai cũng đem kh năng ca mnh ra đng gp th cng đng ny, x hi ny s rt
tt đp. Nhưng chnh v cn tn ti nhng điu đ k nên nhiu ngưi không dm bc l
kh năng ca mnh.
– V vy, sng trong môi trưng hơn thua, đ k, ganh t đ điu, chng ta cn c gng chu
đng, kiên tr, nhn ni, rn luyn cho mnh c bn lnh kiên cưng đ c th cưt qua mi
chông gai th thch, sng gi ca cuc đi v cng hin đưc nhiu hơn cho đt nưc.
ĐỀ S 12
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
BỨC TRANH TUYỆT VỜI
Một họa sĩ suốt đời mơ ước vẽ một bức tranh đẹp nhất trần gian. Ông đến hỏi vị giáo sĩ để biết
được điều gì đẹp nhất. Vị giáo sĩ trả lời: “Điều đẹp nhất trần gian là niềm tin, vì niềm tin nâng
cao giá trị con người”.
Họa sĩ cũng đặt câu hỏi tương tự với cô gái và được trả lời: “Tình yêu là điều đẹp nhất trần
gian, bởi tình yêu làm cho cay đắng trở nên ngọt ngào; mang đến nụ cười cho k khóc than; làm
cho điều bé nhỏ trở nên cao trọng, cuộc sống sẽ nhàm chán biết bao nếu không có tình yêu”.
Cuối cùng họa sĩ gặp một người lính mới từ trận mạc trở về. Được hỏi, người lính trả lời:
“Hòa bình là cái đẹp nhất trần gian, ở đâu có hòa bình, ở đó có cái đẹp. Và họa sĩ đã tự hỏi mình:
“Làm sao tôi có thể cùng lúc vẽ niềm tin, hòa bình và tình yêu?”.
… Khi trở về nhà, ông nhận ra niềm tin trong ánh mắt của các con, tình yêu trong cái hôn của
người vợ. Chính những điều đó làm tâm hồn ông dâng tràn hạnh phúc và bình an. Họa sĩ đã hiểu
thế nào là điều đẹp nhất trần gian. Sau khi hoàn thành tác phẩm, ông đặt tên cho nó là “Gia đình”.
(Theo Phép nhiệm màu của đời, NXB Trẻ TP. H Chí Minh)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh ca văn bn.
Câu 2. Nêu ni dung chnh ca văn bn.
Câu 3. Chỉ ra bin php ngh thut c trong văn bn v nêu tc dng.
Câu 4. V sao ngưi ha s đt tên cho tc phm l “Gia đnh”?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
T câu chuyn trong phn Đc hiu anh (ch) hy vit mt đon văn (khong 200 ch)
nêu suy ngh ca mnh v kin: Duy chỉ có gia đình, người ta mới tìm được chốn nương
thân để chống lại những tai ương của số phận (Éuripides).
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh ca văn bn l t s.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 32
Câu 2. Ni dung chnh ca văn bn:
– Ngưi ha s trăn tr v mt bc tranh đp nht trn gian.
– Ông đ hi nhiu ngưi v cui cng nhn ra điu đp nht chnh l gia đnh.
Câu 3. – Bin php ngh thut đưc s dng trong văn bn l lit kê: ngưi ha s hi
gio s, hi cô gi v hi ngưi lnh.
– Tc dng: ngưi ha s mong mun tư vn đ v nên bc tranh đp nht trên đi.
Câu 4. – Ngưi ha s đt tên tc phm ca mnh l “Gia đnh”: v khi tr v nh, ông
nhn ra nim tin trong nh mt ca cc con, tnh yêu trong ci hôn ca ngưi v.
– Chnh nhng điu đ lm tâm hn ông trn đy hnh phc v bnh an.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Gia đình là t m ca mi con ngưi, nơi mi con ngưi đưc sinh ra, đưc nuôi
dưng và ln lên.
– Chốn nương thân l nơi che ch tin cy, ch da vng chc.
– Tai ương của số phận là nhng bt hnh, ri ro gp phi trong cuc đi.
– Duy chỉ có... mới... là nhn mnh tính duy nht.
Câu nói khẳng đnh giá tr, tm quan trng ca gia đnh vi mi ngưi: là ch da,
đim ta duy nht đ chng li nhng bt hnh, ri ro gp phi trên đưng đi.
2. Phân tích v chng minh
– Câu ni c ngha sâu sc, là li nhc nh thm thía v ngha, gi tr to ln ca gia
đnh đi vi mi ngưi:
+ Bi v: gia đnh l ci nôi hnh phúc ca mi ngưi.
+ Nơi đ ta đưc nuôi dưng, ch che, bao bc, đưc đn nhn tnh yêu thương
thiêng liêng vô b bn ca nhng ngưi thân, nhng ngưi rut tht.
– Truyn thng, li sng và s giáo dc ca gia đnh l môi trưng hình thành nhân
cách, phm cht cho mi con ngưi – nhng hành trang cn thit khi đi mt vi th
thch trên đưng đi:
+ Gia đnh còn là nn tng, là b phóng cho mi con ngưi đn vi nhng thành công
sau ny (điu kin kinh t, mi quan h xã hi... ca gia đnh…).
+ Gia đnh cn l hu phương, l ch da tinh thn vng chc: nâng đ khi chúng ta
vp ngã, tip thêm sc mnh khi chúng ta gp kh khăn, tr ngi, an i, chia sẻ khi
chng ta đau bun.
+ Gia đnh không chỉ c ngha to ln đi vi cuc đi mi ngưi mà còn có vai trò
quan trng góp phn to nên s phát trin ca xã hi (gia đnh l t bào ca xã hi).
3. Bình lun (bàn bc, mở rng vấn đề)
– Câu nói trên nhc nh con ngưi cn bit quý trng gia đnh.
– Phê phán nhng ngưi không bit yêu quý, trân trng giá tr ca gia đnh (sng th ơ,
vô cm, không quan tâm đn nhng ngưi thân, ch đp lên nhng giá tr truyn thng
ca gia đnh...).
– Ý kin ca Éuripides đ tuyt đi hóa vai trò ca gia đnh đi vi mi ngưi, song
trong thc t:
+ Ngoi gia đnh, mi ngưi còn có nhng đim ta khc đ vưt qua nhng khó
khăn, th thch như: bn b, đng ch, đng đi, đng nghip.
+ Nhng ngưi không c đưc đim ta gia đnh vng chc vn bit vươn lên,
trưng thành, tr thnh ngưi có ích.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Yêu quý, trân trng gia đnh. Nhn thc đưc vai tr, ngha ca gia đnh đi vi
mi ngưi và xã hi.
– Bng nhng vic làm c th góp phn xây dng gia đnh ca mình hnh phúc, bn
vng, giàu mnh. Vn đng nhng ngưi xung quanh cùng chung tay xây dng gia
đnh v mt xã hi tt đp.
ĐỀ S 13
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
Quan hệ đối tác giữa Mĩ và Việt Nam dựa trên những điều căn bản: Việt Nam là một nước có
chủ quyền độc lập và không có quốc gia nào khác có thể áp đặt lên ý chí của người dân Việt Nam.
Độc lập, chủ quyền ấy do người dân Việt Nam quyết định. Mĩ rất quan tâm đến sự thành công
của đất nước Việt Nam.
Chúng tôi muốn ưu tiên cho mối quan hệ đối tác toàn diện với Việt Nam. Tôi không còn nhiều
thời gian nữa trong nhiệm kì của mình, nhưng tôi mong muốn mình có thể đóng góp nhiều hơn
cho quan hệ hai nước.
Chúng ta cần hợp tác nhiều hơn để tạo ra và đem lại những cơ hội thịnh vượng thực sự cho
người dân hai nước. Tôi hiểu những giá trị mới của nền kinh tế toàn cầu trong thế kỉ XXI. Nền
kinh tế sẽ phát triển, đặc biệt ở các nước có pháp quyền và có hành lang pháp lí đúng đắn. Nền
kinh tế tri thức sẽ đổ vào các quốc gia ưu tiên cho giáo dục.
Do vậy, bên cạnh phát triển kinh tế cần đầu tư vào nguồn lực con người. Đó là những kĩ năng
đào tạo và đầu tư vào những con người có tài năng, thay vì khai thác tài nguyên thiên nhiên.
Đây là những thế mạnh mà Mĩ có thể hợp tác với Việt Nam.
… Chúng tôi mong muốn khuyến khích cả phụ nữ Việt Nam, những người có tài năng để đảm
bảo về bình đẳng giới ở Việt Nam. Từ thời đại hai Bà Trưng đến nay, người phụ nữ Việt Nam
luôn mạnh mẽ, tự cường và giúp cho đất nước Việt Nam tiến lên phía trước. Khi chúng ta có một
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 34
gia đình tốt, phụ nữ được đi học và có vị trí xứng đáng ở trường học, chính phủ, trong giới lãnh
đạo thì chúng ta sẽ có cuộc sống tốt đẹp hơn. Điều này luôn đúng kể cả ở Mĩ cũng như Việt Nam.
(Trch Bài phát biểu của Tổng thống Obama trước 2000 người ở Hà Nội, bo VnExpress,
th ba, ngy 24 – 05 – 2016)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt v phong cch ngôn ng ca văn bn trên.
Câu 2. Anh (ch) hiu th no v kin ca ngưi vit: Nền kinh tế tri thức sẽ đổ vào các
quốc gia ưu tiên cho giáo dục.
Câu 3. Theo anh (ch), v sao tc gi cho rng: Khi chúng ta có một gia đình tốt, phụ nữ được
đi học và có vị trí xứng đáng ở trường học, chính phủ, trong giới lãnh đạo thì chúng ta sẽ có cuộc
sống tốt đẹp hơn?
Câu 4. Thông đip no ca đon trch trên c ngha nht đi vi anh (ch)?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh suy ngh ca anh (ch) v kin đưc nêu
trong đon trch phn Đc hiu: Việt Nam là một nước có chủ quyền độc lập và không có
quốc gia nào khác có thể áp đặt lên ý chí của người dân Việt Nam. Độc lập, chủ quyền ấy do
người dân Việt Nam quyết định. Mĩ rất quan tâm đến sự thành công của đất nước Việt Nam.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt ca văn bn trên l phương thc ngh lun.
– Phong cch ngôn ng ca văn bn trên l phong cch chnh lun.
Câu 2. kin nền kinh tế tri thức sẽ đổ vào các quốc gia ưu tiên cho giáo dục c ngha l:
– Nền kinh tế tri thức l nn kinh t trong đ s sn sinh ra, ph cp v s dng tri thc
gi vai tr quyt đnh đi vi s pht trin kinh t, to ra ca ci, nâng cao cht lưng
cuc sng.
– Ưu tiên cho giáo dục l ch trong đn s pht trin ca ngnh gio dc, quan tâm đn
vic đo to con ngưi c trnh đ hc vn, c nhân cch đo đc tt, đng thi pht
hin v bi dưng nhân ti.
– Khi đ, nn kinh t tri thc s pht trin mnh m, đem li nhiu gi tr to ln cho s
pht trin. Nhng ngưi c tri thc s bt nhp vi cuc sng hin đi, hi nhp đ pht
trin bn thân. T đ h gp phn quan trng đưa đt nưc ngy cng pht trin…
Câu 3. Khi chúng ta có một gia đình tốt, phụ nữ được đi học và có vị trí xứng đáng ở trường học,
chính phủ, trong giới lãnh đạo thì chúng ta sẽ có cuộc sống tốt đẹp hơn. Ngưi vit ni như vy v:
– Ph n l mt na ca th gii. Ngy nay, ph n ngy cng c vai tr quan trng
trong gia đnh v x hi.
– Gia đnh tt, ngưi ph n đưc quan tâm to điu kin sng, đưc hc tp, c nhiu
cơ hi pht trin c v tr xng đng trong gia đnh cũng như ngoi x hi. Nh đ, h c
điu kin lm nhiu vic tt, đưc cng hin đ cuc sng tt đp hơn.
Câu 4. Thông đip c ngha nht trong đon trch:
– HS đc v nhn ra nhng thông đip hm n trong văn bn. Trnh by suy ngh c
nhân, nêu r v sao thông đip đ c ngha nht.
– C th la chn thông đip v thc bo v ch quyn v gp phn pht trin đt
nưc pht trin bn vng/ tinh thn hc hi nâng cao trnh đ bn thân/ tch cc đu
tranh v bnh đẳng gii…
(HS c th trnh by bng cch gch hoc vit thnh đon văn (khong 6 – 8 dng).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Chủ quyền độc lập l quyn lm ch ca mt quc gia, mt dân tc.
– p đặt l bt buc chp nhn theo mt kin, mt quy đnh no đ…
kin khẳng đnh mt chân l vng bn: nưc Vit Nam l mt đt nưc c ch
quyn, c quyn quyt đnh vn mnh ca mnh. Không mt dân tc no c quyn bt
ngưi dân Vit Nam theo kin, quy đnh ca h đưc.
2. Phân tch
a. V sao Việt Nam là một nước có chủ quyền độc lập và không có quốc gia nào khác có thể áp đặt
lên ý chí của người dân Việt Nam. Độc lập, chủ quyền ấy do người dân Việt Nam quyết định?
– Vit Nam qua bn nghn năm lch s lâu bn gn vi nhng cuc đu tranh không
nghỉ ca cha ông ta. T xa xưa, nhân dân ta đ dũng cm, đon kt chng li cc th lc
ngoi xâm đ bo v ch quyn thiêng liêng ca T quc. V vy, kẻ th không th thc
hin đưc mưu đ p đt lên ch ca ngưi dân Vit Nam.
– Tinh thn ch quyt tâm bo v đc lp, ch quyn đ tr thnh mt truyn thng
qu bu ca dân tc ta.
b. Biểu hiện
– Nhân dân ta luôn chin đu đn cng đ bo v đc lp, ch quyn dân tc trưc âm
mưu xâm lưc ca kẻ th.
– Đu tranh chng âm mưu đng ha v văn ha, li sng, tư tưng đ gi vng bn
sc truyn thng Vit Nam.
3. Bn lun v mở rng
– Trong thi đi hin nay, vic đu tranh gi vng đc lp, ch quyn dân tc đưc đt
lên hng đu. Bên cnh đ chng ta cn sn sng hi nhp quc t đ đt nưc ngy
cng pht trin hơn.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 36
– Phê phn nhng biu hin tiêu cc, lơ l mt cnh gic trưc vn đ ch quyn dân
tc, thiu trch nhim vi T quc vi nhng hnh đng qu khch gây ri, nghe theo s
xi gic ca đi tưng xu…
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Câu ni đnh hưng cho chng ta thi đ sng đng đn, thc r hơn v đc lp,
ch quyn dân tc, tinh thn bo v đt nưc.
– Liên h bn thân: chng ta cn suy ngh v hnh đng như th no đ bo v ch
quyn dân tc.
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
Em bảo anh: “Đi đi”
Sao anh còn đứng lại?
Em bảo: “Anh đừng đợi”
Sao anh vội về ngay?
Lời nói thoảng gió bay
Đôi mắt huyền đẫm lệ
Mà sao anh dại thế
Không nhìn vào mắt em
Không nhìn vào mắt sầu
Không nhìn vào mắt sâu?
Những chuyện buồn qua đi
Xin anh không nhắc lại
Em ngu khờ vụng dại
Anh mơ mộng viển vông.
(Trch Em bảo: Anh đi đi – A. Puskin)
Câu 1. Xc đnh th thơ v phương thc biu đt ca đon thơ trên.
Câu 2. Nêu ni dung chnh ca văn bn.
Câu 3. Chỉ ra bin php ngh thut c trong văn bn v nêu tc dng ca n.
Câu 4. Đc bi thơ, anh (ch) liên tưng đn bi thơ no đ hc c cng ni dung trong
chương trnh Ngữ văn 12. Chp li t nht mt kh ca bi thơ đ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh suy ngh ca anh (ch) v kin: Một người
đã đánh mất niềm tin vào bản thân thì chắc chắn sẽ còn đánh mất thêm nhiều thứ quý giá khác
nữa (Sách Dám thành công).
Câu 2. (5,0 đim)
Cm nhn v hai đon thơ sau:
Đất là nơi anh đến trường
Nước là nơi em tắm
Đất Nước là nơi ta hẹn hò
Đất Nước là nơi em đánh rơi chiếc khăn trong nỗi nhớ thầm
Đất là nơi “con chim phượng hoàng bay về hòn núi bạc”
Nước là nơi “con cá ngư ông móng nước biển khơi”.
(Đất Nước – Trch trưng ca Mặt đường khát vọng – Nguyn Khoa Đim, Ngữ văn 12, Tp
mt, NXB Gio dc Vit Nam, 2017, trang 118 – 119)
Con sóng dưới lòng sâu
Con sóng trên mặt nước
Ôi con sóng nhớ bờ
Ngày đêm không ngủ được
Lòng em nhớ đến anh
Cả trong mơ còn thức.
(Trch Sóng – Xuân Qunh, Ngữ văn 12, Tp mt, NXB Gio dc Vit Nam, 2017,
trang 153)
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon thơ trên đưc vit bng th thơ ngũ ngôn trưng thiên (năm ch).
– Phương thc biu đt ca đon thơ l phương thc biu cm.
Câu 2. – Bi thơ l li trch mc, di hn đng yêu đy n tnh ca nhân vt em vi
ngưi mnh yêu.
– Em bo anh đi nhưng thc ra l ngưc li. Nhưng v anh tht th qu khin em phi
khc bun.
Câu 3. – Bin php ngh thut: câu hi tu t: Sao anh không đứng lại?/ Sao anh lại vội về?/
Không nhìn vào mắt sâu?
– Tc dng: th hin s di hn, đng yêu, đy n tnh ca nhân vt em.
Câu 4. – Bi thơ khin chng ta liên tưng đn bi thơ Sóng ca n s Xuân Qunh.
– Kh thơ đu ca thi phm Sóng th hin đm nt v nhng cung bc cm xc ca tnh yêu:
Dữ dội và dịu êm
n ào và lặng lẽ
Sông không hiểu nổi mình
Sóng tìm ra tận bể.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 38
– Có th nói ci đng s nht ca chúng ta là mt đi nim tin trong cuc sng. T khi có
con ngưi xut hin trên tri đt này là có hp, có tan; hnh phúc và kh đau; cho
bình và chin tranh nhưng x hi loi ngưi vn không bao gi ngng phát trin, bi tt
c trong chng ta đu nuôi dưng trong tâm hn, ý chí mình v mt nim tin bn bỉ vi
cuc đi vì s s li tàn.
– Vì vy, có ý kin rng: Một người đã đánh mất niềm tin vào bản thân thì chắc chắn sẽ còn
đánh mất thêm nhiều thứ quý giá khác nữa.
2. Thân đon
a. Giải thích
– Niềm tin vào bản thân đ l nim tin vo chnh mnh, tin vo năng lc, trí tu, phm
cht, giá tr ca mình trong cuc sng. Đ cn l mnh hiu mình và t đnh gi đưc v
trí, vai trò ca mình trong các mi quan h ca cuc sng.
– Khi đánh mất niềm tin l ta đnh mt tt c.
– Đánh mất thêm nhiều thứ quý giá khác nữa l đnh mt nhng giá tr ca cuc sng.
Câu nói là li nhc nh mi chúng ta hãy có nim tin vào bn thân. Đ cũng l bn
lnh, l phm cht, l năng lc ca mi ngưi, là nn tng ca nim yêu sng và mi
thành công.
b. Phân tích và chứng minh
– Nim tin vào bn thân không chỉ đem li nim tin yêu cuc sng, yêu con ngưi, hi
vng vào nhng gì tt đp mà còn là nn tng ca mi thành công.
– Đ c đưc thành công, có cuc sng tt đp, con ngưi phi bit da vào chính bn
thân mình ch không phi da vào ai khác, khách quan chỉ l điu kin tc đng, h tr
ch không phi là yu t quyt đnh thành công.
– Đnh mt nim tin hoc không tin vào chính kh năng ca mnh th con ngưi s
không có ý chí, ngh lc đ vươn lên:
+ Cuc sng muôn màu muôn vẻ, đy nhng dư v đng cay, ngt ngào, hnh phúc
và bt hnh, thành công và tht bi, và có nhng lúc sa ngã, yu mm… Nu con ngưi
không có ý chí, ngh lc, nim tin vào bn thân s không đ bn lnh đ vưt qua, không
khẳng đnh đưc mình, mt t ch, dn buông xuôi, ri dn đn đnh mt chính mình.
+ Khi đ đnh mt chnh mnh l đnh mt tt c, trong đ c nhng th qu gi như:
tình yêu, hnh phc, cơ hi… thm chí c s sng ca mình. Vì vy, con ngưi bit tin
yêu vào cuc sng, tin vào sc mnh, kh năng ca chính mình, bit đn nhn nhng
th thch đ vưt qua, tt yu s đt đn bn b ca thành công và hnh phúc.
– Nim tin vào bn thân gip con ngưi vưt lên mi th thch v trưng thành.
c. Đánh giá và mở rộng
– Ý kin cha đng mt trit lí nhân sinh sâu sc, hưng con ngưi bit nhn ra và có ý
thc gìn gi chân giá tr ca cuc sng.
– Tuy nhiên, trong thc t cuc sng, có nhng ngưi mi va vp, tht bi ln đu
nhưng không lm ch đưc mình, không tin vào mình có th gưng dy mà t đdn
đn tht bi.
3. Kt đon
– Nhn thc:
+ T tin, khiêm tn, cn trng là nhng đc tnh đng qu ca con ngưi. Nó dn con
ngưi ta đn bn b thành công v đưc mi ngưi quý trng.
+ Tuy nhiên, đng quá t tin vào bn thân mình mà dn đn ch quan, đng quá t
tin m bưc sang ranh gii ca t kiêu, t ph s tht bi.
– Hnh đng:
+ Phi c gng hc tp và rèn luyn tư cch đo đc tt. Vic hc phi đi đôi vi hành,
dm ngh, dm lm, t tin, yêu đi, yêu cuc sng. Phi bit tránh xa các t nn xã hi,
phi luôn làm ch bn thân.
ĐỀ S
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
V VUA V NHNG BÔNG HOA
Một ông vua nọ rất có tài chăm sóc những cây hoa và ông đang muốn tìm một người kế vị
mình. Ông quyết định để những bông hoa quyết định, vì thế ông đưa cho tất cả mọi người mỗi
người một hạt giống. Người nào trồng được những bông hoa đẹp nhất từ hạt giống này sẽ được
lên ngôi.
Một cô gái tên là Serena cũng muốn tham gia vào cuộc cạnh tranh để trồng được bông hoa đẹp
nhất. Cô gieo hạt giống trong một cái chậu rất đẹp, chăm sóc nó rất kĩ càng, nhưng đợi mãi mà
chẳng thấy hạt giống nảy mầm.
Năm sau, cô thấy mọi người tụ tập tại cung điện với những chậu hoa rất đẹp. Serena rất thất
vọng, nhưng vẫn tới cuộc tụ họp với chậu hoa trống rỗng. Nhà vua kiểm tra tất cả chậu hoa, rồi
dừng lại ở chậu hoa của Serena. Ngài hỏi: “Tại sao chậu hoa của cô không có gì?”. “Thưa điện hạ,
tôi đã làm mọi thứ để nó lớn lên nhưng tôi đã thất bại” – cô gái trả lời.
“Không, cô không thất bại. Những hạt giống mà ta đưa cho mọi người đều đã được nướng chín, vì
thế chúng không thể nảy mầm. Ta không biết tất cả những bông hoa đẹp này ở đâu ra. Cô đã rất
trung thực, vì thế cô xứng đáng có được vương miện. Cô sẽ là nữ hoàng của vương quốc này”.
(Dn theo Quà tặng cuộc sống)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chính ca văn bn trên?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 40
Câu 2. Nêu ni dung chính ca văn bn trên.
Câu 3. Hãy gii thích vì sao cô Serena li đưc nhà vua phong làm n hoàng?
Câu 4. Anh (ch) hãy rút ra bài hc cho bn thân khi đc xong câu chuyn trên.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) nêu suy ngh ca mnh v câu ngn ng:
Đừng sống theo điều ta ước muốn. Hãy sống theo điều ta có thể.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chính ca văn bn l phương thc t s.
Câu 2. Ni dung chnh ca văn bn:
– K v vic mt v vua mun la chn ngưi k v bng cách th lòng trung thc ca
mi ngưi t nhng ht ging hoa đ đưc nưng chín v chỉ có duy nht cô gái tên
Serena l ngưi chin thng nh lòng trung thc ca mình.
– Thông qua câu chuyn Vị vua và những bông hoa đ khẳng đnh tính trung thc s đem
li cho chúng ta nhng món quà bt ng.
Câu 3. – Cô Serena li đưc nhà vua phong làm n hong v cô đ rt trung thc khi
trng đng ht ging hoa mà nhà vua ban./ Cô không tìm mi cch đ có chu hoa đp
như ngưi khác mà chỉ chăm sc ht ging nh vua đ ban.
Câu 4. – S trung thc l phm cht quan trng hng đu trong hnh trang th hin ưc
mơ ca mnh. Có lòng tin vào s trung thc ca bn thân th s gt hi đưc nhiu thành
công trong cuc sng.
– Nhng ngưi thiu trung thc, nht thi c th đt đưc nhng li ch nht đnh,
nhưng không sm th mun s b pht hin v s đnh mt lng tin ca ngưi khc.
– Nu không mun tht bi, v t hy hoi cc mi liên h, k c đi vi nhng ngưi
thân, th cn ghi nh một lần bất tín, vạn lần bất tin.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Điều ta ước muốn l nhng kht vng, ưc mơ ca con ngưi.
– Điều ta có thể l nhng g nm trong kh năng ca bn thân.
Câu ngn ng đ cho ta bit: con ngưi cn chn cch sng thc t, ph hp vi
kh năng ca mnh, đ không rơi vo vin vông.
2. Phân tch v chng minh
– Câu ni nêu ra mt quan nim sng tch cc đem li nim vui, nim tin cho con ngưi.
– Nu “ưc mun” qua cao xa, không ph hp vi kh năng ca bn thân th vic lm
không c kt qu. T đ, con ngưi s chn nn, mt nim tin vo cuc sng.
– Sng theo nhng điu lm đưc trong kh năng ca mnh th công vic c kt qu. V
vy, con ngưi s c nim tin, pht huy năng lc đng gp cho x hi.
– HS đưa dn chng đ chng minh.
3. Bn lun
– Khẳng đnh câu ni hon ton đng.
– Nêu ngha ca câu ni:
+ Ưc mơ c vai tr quan trng trong đi sng ca con ngưi.
+ Mơ ưc, kht vng to đng lc cho con ngưi phn đu vươn lên trong hc tp v
trong lao đng.
+ Sng không c ưc mơ, luôn va lng vi thc ti th cuc sng tr nên tr tr.
Câu ngn ng đưa ra l bi hc cho con ngưi trong cch chn cch sng: bit ưc
mơ nhưng cn phi da vo thc t, ph hp vi kh năng ca mnh, đ không rơi vo
vin vông.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Sng tch cc, phi c ưc mơ cao đp cho riêng mnh.
– Ưc mơ phi ph hp vi năng lc v kh năng ca bn thân.
ĐỀ S 16
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc bc thư dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
Các bậc phụ huynh kính mến,
Kì thi của các em học sinh đáng tới gần. Chúng tôi biết rng các vị đều đang mong cho con
mình sẽ giành được kết quả cao trong kì thi này.
Tuy nhiên, xin hãy nhớ rng, trong số các em, những người có mặt tại kì thi, có người sẽ là
một nghệ sĩ, người không cần hiểu sâu về Toán.
Có người sẽ là một doanh nhân, người không cần phải quá quan tâm đến lịch sử hay văn học Anh.
Có người sẽ là một nhạc sĩ, người mà với họ, môn Hóa học sẽ chẳng có ý nghĩa gì nhiều.
Có người sẽ là một vận động viên, người mà việc rèn luyện thể chất sẽ quan trọng hơn là môn
Vật lí, giống như vận động viên Schooling của chúng ta.
Nếu con bạn đạt điểm cao, điều đó thật là tuyệt vời. Nhưng nếu con không thể, xin đừng làm
mất đi sự tự tin và nhân phẩm của con.
Hãy nói với con rng: ổn thôi mà, đó chỉ là một kì thi. Con được sinh ra trên đời cho những
điều lớn lao nhiều hơn thế.
Hãy nói với con rng, dù điểm số của con là bao nhiêu, cha mẹ vẫn yêu con và không hề phán xét.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 42
Xin hãy làm như vậy, và nếu các vị thực hiện điều đó, hãy chờ xem con mình chinh phục thế
giới. Một kì thi hay một điểm số kém sẽ không thể gạt bỏ đi những ước mơ và tài năng bên trong
của các con.
Và cuối cùng, xin đừng nghĩ rng chỉ có kĩ sư hay bác sĩ mới là những người hạnh phúc duy
nhất trên thế giới này.
Trân trọng,
Hiệu trưởng.
(Trch Bức thư kì lạ của thầy hiệu trưởng Singapore gửi phụ huynh khiến nhiều người phải
suy ngẫm, http://kenh14.vn, ngy 26 – 8 – 2016)
Câu 1. Xc đnh phong cch ngôn ng ca văn bn trên.
Câu 2. Chỉ ra bin php tu t ngh thut đưc s dng nhiu nht trong văn bn.
Câu 3. Ti sao thy Hiu trưng li cho rng: Nếu con bạn đạt điểm cao, điều đó thật là tuyệt
vời. Nhưng nếu con không thể, xin đừng làm mất đi sự tự tin và nhân phẩm của con?
Câu 4. Theo anh (ch), qua bc thư trên thy Hiu trưng mun nhn nh điu g vi cc
bc ph huynh hc sinh?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v kin
ca thy Hiu trưng đưc nêu trong đon trch phn Đc hiu: Xin đừng nghĩ rng chỉ
có kĩ sư hay bác sĩ mới là những người hạnh phúc duy nhất trên thế giới này.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cch ngôn ng ca văn bn trên l phong cch sinh hot.
Câu 2. – Bin php tu t ngh thut đưc s dng nhiu nht trong văn bn: php đip
ng: “C ngưi”, “Hy ni vi con rng”…
Câu 3. Thy Hiu trưng cho rng: Nếu con bạn đạt điểm cao, điều đó thật là tuyệt vời.
Nhưng nếu con không thể, xin đừng làm mất đi sự tự tin và nhân phẩm của con l v:
– Đim s chỉ th hin mt phn năng lc ca con.
– Đim mt bi thi không đ kt lun, đnh gi qu trnh hc tp, tri nghim, tch lũy
ca con.
– Mi mt đa trẻ c năng lc riêng bit v s trưng khc nhau trong cc lnh vc đi
sng. Kh năng hc tp chỉ l mt phương din; không đi din, quyt đnh cho nhân
phm, tnh cch.
– Đng v mt bi thi chưa lm tha mn k vng ca cha m m khin con phi s hi,
đnh mt đi s t tin v nhng nim đam mê s trưng khc.
Câu 4. HS phi thy đưc ngha hm n, thông đip đng sau bc thư m thy Hiu
trưng mun nhn nh vi cc bc ph huynh hc sinh. Dưi đây l mt s gi :
– Mi đa trẻ l mt nguyên bn riêng bit, c năng lc, s trưng đam mê khc nhau;
đng bt p con tr thnh mt bn sao ca ai đ hoc phi chin thng trong cc cuc
chy đua thnh tch hc tp đ tha mn nim t ho ca ngưi ln.
– Phi bit r đim mnh, đim yaaus ca con mnh đ đnh hưng v đng viên kp
thi trong qu trnh hc tp ca con trẻ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Bác sĩ, kĩ sư l nhng ngưi tr thc c trnh đ văn ha chuyên môn cao, c kin thc
chuyên sâu, đưc mi ngưi v x hi xem trng.
– Hạnh phúc l trng thi sung sưng, vui vẻ, thoi mi, sng khoi v cm thy hon
ton đt đưc nguyn.
Câu ni ca thy Hiu trưng mun khẳng đnh: trên th gii ny vi nhng ngưi
đ đt ti tm cao ca tri thc.
2. Phân tch v chng minh
– Hnh phc trong cuc sng rt phong ph, muôn mu muôn vẻ v c th đn vi bt
k ai khi th hin đưc năng lc bn thân; đt đưc nguyn ưc; chinh phc đưc nhng
k hoch, mc tiêu đỉnh cao đt ra trong hc tp, lao đng, nghiên cu…
– Hnh phc đôi khi rt bnh d, đn t nhng điu b nh, gin d trong cuc đi ch
không nht thit c đưc khi phi đt đưc nhng bc thang tri thc hay danh vng x hi.
– Sng mt cuc đi ngha, sng cng hin, lm nhiu vic tt cho cng đng… cũng
l hnh phc.
3. Bn lun v mở rng
– Ngưi hnh phc nht l ngưi mang hnh phc đn cho nhiu ngưi nht.
– Đưc l chnh bn thân mnh; sng chân thnh vi đng s trưng, ưc mơ; bit pht
huy cao đ năng khiu bn thân.
– Bit đng cm, sẻ chia, gip đ ngưi khc…
– Phê phn nhng quan nim lch lc; p đt ch quan ch kỉ v hnh phc hoc li
sng th ơ, ph mc, không c ưc mơ, không bit kin to nim vui.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Cn hiu thu đo, đng đn v hnh phc đ sng hnh phc v gip ngưi khc
cũng sng vui vẻ.
– Nâng niu, trân trng nhng nim vui bnh d quanh mnh; phi bit sng, hnh đng
v hnh phc chân chnh v bn lâu.
ĐỀ S 17
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 44
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
Nếu Tổ quốc đang bão giông từ biển
Có một phần máu thịt ở Hoàng Sa
Ngàn năm trước con theo cha xuống biển
Mẹ lên rừng thương nhớ mãi Trường Sa
Đất Tổ quốc khi chập chờn bóng giặc
Các con nm thao thức phía Trường Sơn
Biển Tổ quốc chưa một ngày yên ả
Biển cần lao như áo mẹ bạc sờn
Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển
Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng
Sóng lớp lớp đè lên thềm lục địa
Trong hồn người có ngọn sóng nào không?
(Theo http://vanhay.edu.vn/ Tổ quốc nhìn từ biển – Nguyn Vit Chin)
Câu 1. Xc đnh thông tin đng, sai.
Ý ngha ca t “bo giông” nói v cái gì?
A. Chỉ nhng him ha t thiên nhiên.
B. Ám chỉ s xâm phm ch quyn đt nưc t bin.
C. C giông bão thiên nhiên và him ha đi vi ch quyn đt nưc.
Câu 2. Văn bn trên thuc phong cách ngôn ng nào?
Câu 3. Truyn thuyt nào đưc gi li trong đon thơ này? Ý ngha ca vic gi li
truyn thuyt?
Câu 4. Chỉ ra và phân tích bin pháp tu t phép đip trong đon thơ? Ý ngha ca mi t
“sóng” trong hai câu thơ cui?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v Trách
nhiệm của tuổi tr với biển đảo quê hương đưc nêu phn Đc hiu.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – A – Sai; B – Đng; C – Sai.
Câu 2. – Phong cch ngôn ng chnh lun.
Câu 3. – Khẳng đnh ch quyn ca đt nưc, tc gi gi nhc v truyn thuyt Lc Long
Quân v Âu Cơ chia con lên rng, xung bin m lm nên hnh hi đt nưc.
– Theo tc gi: Chúng ta là con dân của đất Việt, ông cha ta từ ngàn năm trước đã lên rừng, đã
xuống biển để khai phá, dựng xây non nước này. Và, biển – đảo ấy là một phần gia tài nghèo khó
mà ông cha ta tự ngàn xưa đã không tiếc máu xương, công sức để giữ gìn, để truyền đời lại cho
cháu con hôm nay. Vic gi li truyn thuyt l s gi nhc v ci ngun dân tc; nhc
nh v s ton vn v ch quyn thiêng liêng ca đt nưc, hơn na nhm khơi dy
trong mi chng ta nim t ho dân tc  thc đu tranh.
Câu 4. – Bin pháp tu t:
+ Đip t: “Nu, T quc, bin”.
+ Đip cu trúc: Nếu Tổ quốc đang bão giông từ biển/ Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển.
– Tác dng: làm cho nhp thơ sôi trào, th hin ni trăn tr nim đau đu khi nh v T quc.
– Ý ngha ca mi t “sng” trong hai câu thơ cui:
+ Sóng (1): nhng him ha đe da nn an ninh, ch quyn, hòa bình ca đt nưc.
+ Sóng (2): lòng yêu nưc, ý thc v ch quyn ca đt nưc và tinh thn sn sàng
bo v T quc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Li thơ ca tc gi Nguyn Vit Chin ngân di vang mi hnh nh tht kiêu hnh
dng đng ca nhng ngưi lnh đo xa gia mênh mông đi dương đang canh gi cho
quê hương yên bnh. T nhng trang s bom đn chin tranh, nhng ngy đi kh, bao
nhiêu th h cha anh đ ng xung trong cc cuc chin tranh v quc v đi ca dân tc.
– Tnh hnh bin đo Vit Nam hin nay đang c nhng din bin phc tp đe da trc
tip đn ch quyn lnh th ca dân tc. Trưc tình hình căng thẳng ca bin Đông,
Thanh niên cần làm gì để bảo vệ Tố quốc?, l câu hi nhn đưc s quan tâm đc bit ca
cc bn trẻ khi đ cp đn thi s bin Đông.
2. Tình hình bin đo và nhn thc về tình hình
– Bin đo Vit Nam trong đ c hai qun đo Hong Sa v Trưng Sa l ca ngưi
Vit Nam. Điu ny đ đưc chng minh bng lch s v cc ti liu khoa hc. Cc tư
liu khoa hc v php l đưc công b hin nay, đu th hin qu trnh khai ph, chim
hu v thc thi ch quyn liên tc ca Vit Nam sut chiu di lch s. Tuy nhiên
nhng năm gn đây, Trung Quc đ c nhiu hnh đng xâm hi đn ch quyn bin
đo ca Vit Nam: bt ngư dân Vit lm ăn, tn công cc tu Vit trên vng bin ca
chnh Vit Nam, ngang ngưc xây dng thnh ph Tam Sa trên qun đo Hong Sa…
– Nhng hnh đng ni trên ca pha Trung Quc đ xâm phm nghiêm trng ch
quyn ca Vit Nam đi vi hai qun đo Hong Sa v Trưng Sa; xâm phm quyn ch
quyn, quyn ti phn ca Vit Nam đi vi cc vng bin ca Vit Nam; vi phm tha
thun nhng nguyên tc cơ bn chỉ đo gii quyt vn đ trên bin gia Vit Nam v
Trung Quc k tháng 10 – 2011; tri vi tinh thn Tuyên b v ng x ca cc bên Bin
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 46
Đông (DOC) v Tuyên b cp cao kỉ nim mưi năm DOC, lm cho tnh hnh Bin Đông
thêm phc tp.
– Trưc nhng cơn giông t, mi ngưi con đt Vit d trong nưc hay nưc ngoi
đ th hin tnh yêu nưc bng nhng vic lm c th hưng v bin đo. Tt c đu c
mt mu chung đl tri tim nng nn, mnh lit, thit tha. Đ l vẻ đp muôn đi ca
dân tc Vit Nam:
Đứng vững chãi bốn nghìn năm sừng sững
Lưng đeo gươm tay mềm mại bút hoa
Trong và thực sáng hai bờ suy tưởng
Sống hiên ngang mà nhân ái chan hòa.
(Đi trên mảnh đất này – Huy Cn)
3. Trch nhim v hnh đng của thanh niên hin nay
– Vi lng bit ơn v ngưng m tin nhân, thanh niên Vit Nam hôm nay đng dưi
ngn c ha bnh cn thc v trch nhim, ngha v ca mnh. Trưc ht mi thanh
niên cn tranh b cho mnh đy đ nhn thc v hiu bit v tnh hnh bin Đông theo
chnh sch đng đn ca Đng v Nh nưc ta:
+ Cn phi lên ting đu tranh bng bin php ha bnh, nhn thc đng đn v vai
tr ca mi c nhân đi vi vn mnh ca đt nưc.
+ Tm hiu r chnh sch ngoi giao nht qun ca Đng v Nh nưc ta v vn đ
bin Đông cũng như ni dung ca lut php, ch đ php l ca cc vng bin theo Công
ưc Liên hp quc v Lut bin 1982.
+ Chung tay bo v Trưng Sa, Đon viên thanh niên nêu cao tinh thn t chc, kỉ
lut, pht đng cc phong tro hưng v Trưng Sa quyên gp ng h đng gp công
sc nh b ca mnh vi bin đo quê hương.
– Thanh niên cn hưng ng tch cc cc din đn hp php trên cc phương tin
thông tin đi chng, trên internet, khẳng đnh ch quyn bin đo ca Vit Nam trên cc
din đn, đng thi kch lit lên n v đu tranh tham gia ngăn chn cc hnh vi xâm
phm ch quyn bin đo Vit Nam.
– Thanh niên phi l hu thun, l ch da tnh cm vng chc ca nhng ngưi lnh
bin đo, bng nhng vic lm thit thc như gi thư đn cc lnh Hi đo đ chia sẻ
đng viên v tip sc cho cc anh thêm ngh lc đ trông gi bin đo.
– Điu quan trng na l không ngng tu dưng phm cht ngưi Vit Nam mi, tch
cc tham gia xây dng đt nưc giu mnh, c đnh hưng l tưng yêu nưc v đon
kt th chng ta s kt ni khi sc mnh ln đsc bo v ch quyn bin đo. Bên
cnh đ sn sng chun b tinh thn tham gia trc tip vo công cuc gi gn bin đo
quê hương bng tt c nhng g mnh c th.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Bin đo Vit Nam l mt phn lnh ththiêng liêng không th tch ri ca T quc
đưc cha ông truyn li.
– Trch nhim ca tui trẻ ni riêng l ra sc gn gi ton vn phn lnh th ny như
li Bc H năm xưa đ dn: Các vua Hùng đã có công dựng nước, Bác cháu ta phải cùng nhau
giữ nước.
ĐỀ S 18
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây v tr li cc câu hi theo yêu cu:
Con yêu dấu!
Đừng bao giờ giữ mối quan hệ quá thân thiết với một k “bất cần đời” không hề có định
hướng và mục tiêu cho cuộc sống. Tất cả mọi chuyện đều phải có giới hạn của nó, kể cả sự vô tư.
Những người như vậy sẽ không thể khiến con mạnh mẽ hơn.
Thay vào đó, rất có thể họ sẽ dẫn con tới những sai lầm và sa vào những mối quan hệ mà con
sẽ phải nuối tiếc suốt phần đời còn lại. Họ cũng không thể khiến con khôn ngoan hay trưởng
thành hơn. Hãy suy nghĩ và lựa chọn một cách cẩn trọng.
Con cần phải tôn trọng và cư xử đàng hoàng với những người xung quanh, nhưng điều đó
cũng không có nghĩa là con phải luôn miệng khen ngợi và tán dương tất cả mọi người.
Hãy nhớ mục tiêu mà con cần hướng đến là trở thành một người tốt nhất có thể, bao gồm việc
không cho phép bản thân xúc phạm bất cứ ai, nhất là khi họ phải đối mặt với những điều bất hạnh.
Con hãy trở thành người biết chịu trách nhiệm – với chính bản thân mình và tất cả những gì
thuộc về cuộc sống của con. Mỗi hành động, dù là nhỏ nhất, đều phải được suy tính cẩn thận, bởi
đó chính là vì lợi ích của con và những người mà con yêu thương.
Đừng để bản thân trở thành một k vô trách nhiệm. Con có thể phạm sai lầm, nhưng điều
quan trọng là con học hỏi được những gì từ sai lầm ấy và sẽ bước tiếp ra sao.
Đừng lãng phí thời gian vào việc day dứt về bản thân mình. Hãy giúp đỡ người khác nhiều
nhất có thể. Nếu con sống mà không chỉ nghĩ cho bản thân, cả thế giới sẽ không phụ lòng con.
Một lúc nào đó, có thể con sẽ không nhận ra, nhưng những điều tốt đẹp mà con làm sẽ trở lại và
khiến cuộc sống của con trở nên tươi sáng hơn. Cha có thể hứa với con điều đó.
Hãy nuôi dưỡng để cả trái tim và tâm hồn dẫn dắt cuộc đời mình. Hãy quyết đoán và đừng lo
ngại điều gì. Sợ hãi là điều không thể tránh khỏi, nhưng con sẽ tìm thấy sức mạnh và nghị lực để
vượt qua tất cả những điều đó.
Hãy tìm cho mình một quan điểm rõ ràng và hợp lí trong mọi trường hợp và định hướng suy
nghĩ theo từng hoàn cảnh cụ thể, chứ không phải là những định kiến đã có sẵn trong đầu.
Cha tin tưởng rng, người con yêu trong tương lai sẽ thực sự hiểu con bởi con bé cũng có
nhiều điểm tương đồng với con. Con bé sẽ mạnh mẽ và khôn ngoan. Con bé có thể mất phương
hướng nhưng rồi cũng sẽ tiếp tục bước đi theo chân lí của riêng mình.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 48
Bởi vậy, sẽ không có gì là sai trái nếu con bé từng phạm sai lầm trong quá khứ, hoặc mang
trong lòng những vết thương. Con sẽ biết rng mình đã tìm đúng người bởi con đã kiên nhẫn chờ
đợi một nửa cuộc đời mình.
Đừng ngần ngại nghe theo lời trái tim mách bảo. Và cha tin rng, nửa kia của con cũng sẽ có
cảm nhận tương tự.
Cuối cùng, cha muốn nhắn nhủ với con một điều vô cùng quan trọng: Cha yêu con hơn tất cả
mọi thứ trên đời...
(Theo http://hanoimoi.com.vn/Tin-tuc/Tam-su/loi-khuyen-cuoc-song-cha-danh-tang-con-trai,
ngy 18 – 12 – 2015)
Câu 1. Xc đnh phong cch ngôn ng ca đon trch bc thư trên.
Câu 2. Ngưi cha đ gii thch nhng l do no đ khuyên con không nên giữ mối quan
hệ quá thân thiết với một k “bất cần đời”?
Câu 3. Ti sao ngưi cha li khuyên: Sợ hãi là điều không thể tránh khỏi, nhưng con sẽ tìm
thấy sức mạnh và nghị lực để vượt qua tất cả những điều đó?
Câu 4. Theo anh (ch), li khuyên cuc sng no ngưi cha đ dnh cho con trên l hu
ch nht? Hy gii thch.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v li
khuyên ca ngưi cha đưc nêu trong đon trch phn Đc hiu: Đừng để bản thân trở
thành một k vô trách nhiệm.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cch ngôn ng ca đon trch trên l phong cch sinh hot.
Câu 2. Ngưi cha đ gii thch nhng l do khuyên con trai không nên giữ mối quan hệ
quá thân thiết với một k “bất cần đời” l v:
– Nhng con ngưi như vy s không th khin con mnh m hơn.
– H s dn con ti nhng sai lm v sa vo nhng mi quan h m con s phi nui tic.
– H cũng không th khin con khôn ngoan hay trưng thnh hơn.
Câu 3. Ngưi cha khuyên con sợ hãi là điều không thể tránh khỏi, nhưng con sẽ tìm thấy sức
mạnh và nghị lực để vượt qua tất cả những điều đó bi:
– Cuc sng phc tp, n cha nhiu kh khăn trc tr, thm ch c lc tim tng c
nhng nguy him s lm cho con ngưi s hi.
– Khut phc trưc ni s hi lm cho con ngưi hn nht, yu đui hơn v s tr
thnh nn nhân ca hon cnh.
– Th thch cuc sng gip tôi luyn thêm ch, ngh lc v lm tăng sc mnh tinh
thn cho con ngưi.
Câu 4. HS la chn mt li khuyên cuc sng m ngưi cha đ dnh cho con trên hu
ch nht v l gii.
Dưi đây l mt s gi v li khuyên ca ngưi cha vi con:
– Suy ngh v la chn quan h bn b mt cch thn trng.
– Tôn trng v cư x đng hong vi nhng ngưi xung quanh.
– Tr thnh ngưi bit chu trch nhim. Gip đ ngưi khc nhiu nht c th.
– Hy sng bng c tri tim v tâm hn; quyt đon v đng s hi.
– C quan đim r rng hp l trong mi trưng hp, không đnh kin.
(HS c th trnh by bng gch hoc vit thnh đon văn (khong 6 – 8 dng))
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Trách nhiệm l điu phi lm; lm phn vic đưc giao cho phi đm bo lm trn, phi
gnh vc hoc phi nhn ly v mnh; nu kt qu không tt th phi gnh chu hu qu.
– K vô trách nhiệm l ngưi c hnh vi chnh mng, tc trc; c thi đ cu th, lơ l, tr
ni, không chu đo đi vi công vic, phn s đưc giao.
Câu ni ca ngưi cha khuyên con phi trnh xa nhng hnh vi thiu trch nhim,
phi thc hin đng nhim v chc trch cũng như nêu cao hơn na vai tr, trch nhim
ca bn thân trong cuc sng.
2. Phân tch
– Chỉ ra nhng biu hin ca hnh vi vô trch nhim trong gia đnh, trong cuc sng;
đc bit l trong cc vn đ x hi đang nhc nhi như giũ v sinh công cng, x thi
lm ô nhim môi trưng, x lũ, thiu trch nhim trong qun l v điu hnh, thc hin
trng trch đưc giao…
– Ti sao li phi đừng để bản thân trở thành k vô trách nhiệm?
+ V thi vô trch nhim đ mang li hu qu vô cng nghiêm trng như tn ph kinh
t; hy hoi môi trưng sng, hy hoi sc khe con ngưi; lm cho đt nưc ngy cng
tt hu km pht trin; hy hoi nhng gi tr truyn thng cao đp; x hi cng tr nên
vô cm, thiu kỉ cương; tha ha nhân cch con ngưi…
3. Bn bc v mở rng
– Nguyên nhân ca thi vô trch nhim: do cch lm vic lơ l, cu th, tc trch, ch
quan, thiu tâm huyt, ch kỉ; thiu s kim tra đnh gi, gim st ca cc cp v x hi;
cc điu l php lut chưa c th, chưa đ mnh đ răn đe…
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 50
– X hi v mi ngưi cn lên n mnh m, gay gt nhng hnh vi vô rch nhim ca
cc t chc v c nhân trong qun l, điu hnh, thc hin chc trch nhim v đ gây ra
nhng thit hi ln cho đt nưc. Tăng cưng s gim st ca cc cp v x l nghiêm
khc nhng hnh vi vô trch nhim nghiêm trng.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Mi ngưi hy t lm đng v đ trch nhim ca mnh.
– Bit t trng; tp trung vo nhim v đưc giao; cn thn, ht lng v công vic v sn
sng nhn trch nhim.
ĐỀ S 19
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
Cái quý giá nhất trên đời mà mỗi người có thể góp phần mang lại cho chính mình và cho
người khác đó là “năng lực tạo ra hạnh phúc”, bao gồm năng lực làm người, năng lực làm việc
và năng lực làm dân.
Năng lực làm người là có cái đầu phân biệt được thiện – ác, chân – giả, chính – tà, đúng –
sai... biết được mình là ai, biết sống vì cái gì, có trái tim chan chứa tình yêu thương và giàu lòng
trắc ẩn. Năng lực làm việc là khả năng giải quyết được những vấn đề của cuộc sống, của công
việc, của chuyên môn, và thậm chí là của xã hội. Năng lực làm dân là biết được làm chủ đất nước
là làm cái gì và có khả năng để làm được những điều đó. Khi con người có được những năng lực
đặc biệt này thì sẽ thực hiện được những điều mình muốn. Khi đó, mỗi người sẽ trở thành
một “tế bào hạnh phúc”, một “nhà máy hạnh phúc” và sẽ ngày ngày “sản xuất hạnh
phúc” cho mình và cho mọi người.
Hạnh phúc là một quyền mà bất cứ ai đều được hưởng. Nó không phân biệt với bất kì ai. Bạn
chưa được hạnh phúc chẳng qua là do bạn không làm gì để có được nó mà thôi. Hạnh phúc là đơn
sơ nhưng nó cũng không đến với những ai không xứng đáng. Xã hội mở ngày nay làm cho không
có ai là “nhỏ bé” trên cuộc đời này, trừ khi tự mình muốn “nhỏ bé”. Ai cũng có thể trở thành
những “con người lớn” bng hai cách, làm được những việc lớn hoặc làm những việc nhỏ với
một tình yêu cực lớn. Và khi biết chọn cho mình một lẽ sống phù hợp rồi sống hết mình và cháy
hết mình với nó, mỗi người sẽ có được một hạnh phúc trọn vẹn. Khi đó, ta không chỉ có những
khoảnh khắc hạnh phúc, mà còn có cả một cuộc đời hạnh phúc. Khi đó, tôi hạnh phúc, bạn hạnh
phúc và chúng ta hạnh phúc. Đó cũng là lúc ta thực sự “chạm” vào hạnh phúc!
(Để chạm vào hạnh phúc – Gin Tư Trung,
Thi bo Kinh tế Sài Gòn Online, 21 – 9 – 2016)
Câu 1. Xc đnh phong cch ngôn ng ca văn bn.
Câu 2. Nêu ni dung chnh ca văn bn.
Câu 3. Trong văn bn c nhiu cm t in đm đưc đtrong ngoc kp, hy nêu công
dng ca vic s dng du ngoc kp trong nhng trưng hp trên. T đ, hy gii
thch ngha hm  ca 02 cm t “nh b” và “con ngưi ln”.
Câu 4. Theo quan đim riêng ca mnh, anh (ch) chn cch “chm” vo hnh phc bng
vic làm những việc lớn hay làm những việc nhỏ với một tình yêu cực lớn. Vì sao? (Nêu ít
nht 02 l do trong khong 6 – 8 dòng).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v ý kin:
Hạnh phúc chỉ đến với những ai biết cảm nhận và chấp nhận chứ không đến với những k truy
lùng hạnh phúc.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cch ngôn ng ca văn bnl phong cch ngôn ng bo ch.
Câu 2. Ni dung chnh ca văn bn trên:
– Con ngưi c năng lc to ra hnh phc, bao gm: năng lc lm ngưi, lm vic, lm dân.
– Đ chm đn hnh phc con ngưi phi tr thnh “con ngưi ln” bng hai cch: lm
vic ln hoc lm vic nh vi tnh yêu ln.
Con ngưi t to ra hnh phc bng nhng vc lm đng đn, ph hp vi yêu
cu ca x hi d đ l vic ln hay nh.
Câu 3. – Công dng ca vic s dng du ngoc kp: lm ni bt, nhn mnh đn mt
ngha, mt cch hiu khc c hm .
– Ngha hm ca hai cm t “nh b”: tm thưng, thua km, tẻ nht… v “con
ngưi ln”: t do th hin mnh, khẳng đnh gi tr bn thân, thc hin nhng ưc mơ,
sng cao đp, c ch, c  ngha…
Câu 4. Nêu t nht 02 l do thuyt phc đ khẳng đnh li sng mnh chn theo quan
đim riêng ca bn thân.
– Làm những việc lớn gn vi ưc mơ, l tưng ho hng, li sng năng đng, nhit
huyt, trn đy kht vng.
– Còn tìm những việc nhỏ với một tình yêu cực lớn li ch trng đn nim đam mê, ci
ngun ca sng to.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch
– Hạnh phúc l cm gic vui sưng, mn nguyn khi ta đt đưc nhng mong ưc tt
đp, lnh mnh ca chnh mnh. Ta chỉ c th đt đưc “hnh phc” khi ta bit “cm
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 52
nhn” m thôi, ngha l phi bit lng nghe, đn nhn vẻ đp ca cuc sng. Điu ny
đi hi ta phi c mt tri tim tht tinh t v nhy cm.
– Chấp nhận l thi đ tha mn, nâng niu, trân trng vvui vẻ vi nhng g mnh đang c.
– Những k truy lùng đ l nhng kẻ khao kht c đưc hnh phc đn điên đo, sn
sng dng mi th đon, mnh khe đ đt đưc tham vng.
Câu ni trên thc s đ chỉ ra cho chng ta mt phương thc, mt con đưng tm
đn vi nim vui trong cuc sng: hnh phc luôn luôn tn ti v ch đi nhng ai bit
trân trng gi tr mnh đang c, tham vng qu đng không bao gi mang li hnh phc
thc s.
2. Chng minh v bn lun
– Câu ni trên c l chnh l kim chỉ nam cho nhng ai đang loay hoay trên con đưng
kim tm “hnh phc” v c gi tr thc tỉnh nhng ai đang “than thân trch phn”.
– “Hnh phc” chỉ đn vi nhng ai bit “cm nhn v chp nhn” m thôi. Thưng
Đ ban tng hnh phc cho trưc ht lcho nhng ai bit cm nhn. V h chnh l
ngưi ctri tim nhy cm, bit lng nghe, yêu thương, chia sẻ v bit đn nhn vẻ đp
ca cuc đi. Nh đ m tâm hn h luôn luôn rng m, nh nhng, thanh thn, tha
mãn và vô cùng phong phú.
– “Chp nhn” l nhng ngưi bit cm nhn l nhng ngưi c tri tim th nhng ai
bit chp nhn l nhng ngưi c mt khi c, mt tr tu mn tip, nhn sâu v xa hơn
ngưi khc. Không phi ai cũng nhn ra đưc gi tr ca nhng g mnh đang c v
không phi ai cũng hiu đưc th no l cuc sng đch thc, cuc sng th phi cc
chông gai ln đỉnh vinh quang, c nhng gam mu xm bên cnh nhng v sao lp lnh.
– Cn vi nhng “kẻ truy lng hnh phc” khp nơi, hnh phc s luôn luôn trn chy.
Trên thc t, nhng kẻ truy lng hnh phc khp nơi không h c khi nim đng v
hnh phc, th m h c, chỉ c hai t “tham vng”: l giu sang, l vt cht hay th g
đ ln lao lm. Đ không hiu th no l hnh phc, liu c khi no ta đ may mn,
trong hon cnh tt đp hơn kẻ khc m nhn ra đ l hnh phc v ri hi lng, mn
nguyn đâu? Hơn na, đ l mt kẻ đy tham vng, th không d g hi lng vi nhng
g mnh đt đưc. Th m h nhn đưc chỉ l ni đau kh, hm hc v không tha mn;
h qu bn bu, quay cung đ ngh xem lm cch no đt đưc tham vng, thm ch l
dng mi th đon sai tri. Vy th cn thi gian no dnh cho nhng khonh khc lng
lng mnh li m cm nhn, m hưng th chnh đng? V liu, đ c phi l hnh phc
m h đang ro rit “truy lng”? Đng thương thay nhng kẻ luôn “than thân trch
phn” hay “ôn ngho k kh”, c mt đi luôn thy mnh bt hnh v cuc đi bt công
vi mnh.
– Đng phê phn thay nhng kẻ tham ô công quỹ, lm “hnh phc” cho bn thân da
trên s hao ht, suy yu dn ca đt nưc. Cũng tht đng tic cho nhng ai không bit
nâng niu qu trng nhng g mnh đang c, đ ri khi vnh vin mt đi mt th mi bit
rng mnh đ tng c nó...
– Tuy nhiên, “cm nhn” v “chp nhn” không c ngha l ta cho php mnh t mn,
tha hip, mc cho s phn an bi. “Cm nhn v chp nhn” thôi, chưa đ, chng ta
cn phi hnh đng, c gng, n lc không ngng th mi c đưc “hnh phc” đch
thc bi trên đi ny, không c thnh qu no t nhiên m c c.
3. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Cn nhn thc sâu sc v cch đ dng xây hnh phc cho chnh mnh, “hnh phc”
l nhng g đơn gin, gn gũi nht quanh ta, hy m lng v đn nhn cuc sng ny.
– Đng thi, ta cũng không quên hnh đng, n lc không ngng đ “hnh phc” vi
ta càng thêm  ngha.
– Hy đt ra cc d đnh c th, liên tc nâng cc mc tiêu ca mnh lên đ cu tin ch
không cu ton, kht vng ch không tham vng.
ĐỀ S 20
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
Kt thc tiu thuyt Suối nguồn, nh văn Ayn Rand đ đ cho nhân vt chnh Howard
Roark pht biu như sau:
Trong những thế kỉ qua, đã có những người đặt bước chân đầu tiên của họ trên những con
đường mới; họ không được trang bị vũ khí gì ngoài tầm nhìn riêng của họ. Họ có mục đích khác
nhau, nhưng tất cả đều có một số điều chung: bước chân của họ là bước chân đầu tiên, con đường
của họ là con đường hoàn toàn mới, nhãn quan của họ không hề do vay mượn, và phản ứng mà
họ nhận được luôn là sự căm ghét. Những nhà phát minh vĩ đại, những nghệ sĩ, những nhà tư
tưởng… đều phải đơn độc chống lại những người cùng thời với họ. Động cơ máy đầu tiên bị coi
là ngu xuẩn. Chiếc máy bay đầu tiên bị coi là không tưởng. Chiếc máy dệt đầu tiên bị coi là con ác
quỷ. Việc gây mê bị coi là tội lỗi… Nhưng những người đó, với tầm nhìn không vay mượn, vẫn
tiếp tục tiến lên. Họ đã chiến đấu, họ đã đau khổ và họ phải trả giá. Nhưng họ đã chiến thắng.
(Theo http://vanhay.edu.vn/de-doc-hieu-ve-tieu-thuyet-suoi-nguon-ayn-rand)
Câu 1. Đon văn trên đưc vit theo phong cch ngôn ng no?
Câu 2. Phương thc biu đt ca đon văn trên l g?
Câu 3. Đon văn trên ni lên điu g? Hy đt tên cho đon văn y?
Câu 4. Theo anh (ch) v sao: Những nhà phát minh vĩ đại, những nghệ sĩ, những nhà tư
tưởng… đều phải đơn độc chống lại những người cùng thời với họ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 54
Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trình bày suy ngh ca anh (ch) v ý kin
nêu phn Đc hiu: Trong những thế kỉ qua, đã có những người đặt bước chân đầu tiên của
họ trên những con đường mới; họ không được trang bị vũ khí gì ngoài tầm nhìn riêng của họ.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon văn trên đưc vit theo phong cch ngôn ng Ngh lun
Câu 2. – Phương thc biu đt ca đon văn trên l: Phương thc thuyt minh.
Câu 3. – Đon văn trên bn v:
+ Nhng ngưi đi tiên phong, nhng ngưi khai sng. Nhng ngưi đi tiên phong
trong mi lnh vc ca cuc sng (như khoa hc, ngh thut, văn ha…) ban đu đu
chu thit thi, đau kh, thm ch phi tr gi đt…v thưng không đưc mi ngưi
đương thi hiu, đng tnh v ng h ngay.
+ Nhưng vi bn lnh, kht vng cng hin, đc bit l kh năng sng to, nhng
ngưi đ thưng đt đưc thnh công, tr thnh ngưi chin thng v c nhng đng
gp to ln cho cng đng, cho nhân loi.
– Đt tên cho đon văn: Thí sinh căn c vào ni dung ca đon văn bn đ đt nhan đ,
dưi đây là mt s nhan đ gi ý:
+ Nhng ngưi đt bưc chân đu tiên.
+ Nhng ngưi đi khai ph.
+ Đi trưc bnh minh.
Câu 4. Theo anh (ch) v sao: Những nhà phát minh vĩ đại, những nghệ sĩ, những nhà tư
tưởng… đều phải đơn độc chống lại những người cùng thời với họ.
– V trong nhng bưc chân đu tiên trên con đưng mi, nhng ngưi sng to
thưng đơn đc v nhng  tưng.
– Nhng công trnh m hđưa ra thưng không dchp nhn ngay đưc, bi n vưt
qua khi suy ngh, tm nhn ca mi ngưi đương thi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Những người đặt bước chân đầu tiên là nhng con ngưi đi tiên phong, khai m – đt
bưc chân đu tiên to ra sn phm vt cht và trí tu.
– Những con đường mới lc đu không có nhng con đưng bng phẳng, chỉ là nhng
khong đt trng hoang đy si đ. Con đưng mi đưc khai phá nh nhng bưc
chân đu tiên ca nhng ngưi tiên phong.
– Không được trang bị vũ khí gì ngoài tầm nhìn là t tìm tòi theo cách riêng và qua nhng
tri nghim thc t.
Hnh tưng con đưng đây cn phi đưc hiu theo ngha bng: lcch thc và
phương hưng đ con ngưi gii quyt nhng vn đ trong đi sng xã hi. Như vy
vi câu nói này, nh văn Ayn Rand đ quan nim: trên đi không có gì là bt bin. Chỉ
cn con ngưi có khát vng và dám thc hin khát vng y thì s có kh năng lm thay
đi th gii.
2. Phân tích và chng minh
– Cuc sng muôn màu muôn vẻ, ci đch m mi ngưi hưng đn cũng khc nhau,
tương đng vi đ l nhng kh khăn th thách khác nhau và không ai ging ai.
– Ca ci vt cht trong xã hi đu do con ngưi to ra. Đ c đưc n, con ngưi phi
lao đng: ngưi nông dân cuc đt, trng cây; ngưi công nhân vn hành máy móc; nhà
khoa hc thc hin các thí nghim...
– Cn xc đnh rõ mc tiêu, l tưng đ phn đu. Liên h câu nói ca Điđơrô: Nếu
không có mục đích, anh không làm được gì cả. Anh cũng không làm được cái gì vĩ đại nếu mục
đích tầm thường.
– Tìm tòi, nghiên cu, phát hin đ chn con đưng riêng cho bn thân phù hp vi
kh năng v s thích ch không đi theo mt con đưng m ngưi khác vch sn.
– T lc cánh sinh, dám dn thân thc hin con đưng riêng đ.
3. Bn bc và mở rng
– Trong cuc sng ca chúng ta, có bit bao kh khăn m ta cn phi vưt qua. Nhng
kh khăn đ như mt đnh lut t nhiên đ ta có th phát trin v thăng tin. Nhưng đ
có th vưt qua đưc nhng kh khăn đ đi hi chúng ta phi có s kiên trì, bn bỉ.
Sng trong đi, mi ngưi có mt hoàn cnh. Tuy nhiên, chẳng my ai may mn đưc
hoàn cnh tri cho tm nhung đ đi đn thành công. Hoàn cnh luôn tc đng ln đn
mi ngưi.
– Vic tm con đưng riêng rt kh nên đi hi phi có s tìm tòi sáng to và thi gian.
Cn có ý chí và bn lnh đ thc hin. Bit tn dng cơ hi: thiên thi, đa li, nhân ha
đ thc hin con đưng riêng ca mình.
– Chỉ cn có ý chí là chúng ta có th vưt qua đưc mi tr ngi cho dù tr ngi đ c
ln đn mc no. Kh khăn càng ln khi ưc vng cng cao, kh khăn cng không th
vưt qua khi kh năng lm ch bn thân càng thiu. Vy ti sao chúng ta không th
quyt tâm, kiên tr theo đui mt điu g đ đn cng đ ri ta có th nhn đưc mt
thành qu ln như ta đ mơ ưc?
– Sáng to chnh l cha kho đ m cánh ca thành công. Nhưng không phi ai cũng
lm đưc điu đ, c nhng ngưi khi gp kh khăn th thách h chỉ bit chy trn thay
v l tm cch vưt qua, đây l nhng ngưi không có ngh lc sng, điu ny tương
đương vi vic h đ t đnh mt đi chic chìa khóa quan trng có th m mi cánh ca
trong cuc đi h – chic chìa khóa mà do chính h nm gi.Mt xã hi mà có nhiu
nhng con ngưi như vy là mt xã hi lc hu, chm phát trin.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 56
4. Bài hc nhn thc và hnh đng
– Cuc sng ca chúng ta luôn là mt chui kh khăn v th thách. Nu hèn nhát và
yu đui chc chn ta s tht bi và gc ngã.
– Ngay t khi còn ngi trên gh nh trưng, mi hc sinh cn rèn luyn cho mình
nhng k năng sng cn thit. Đc bit là ngh lc sng, cách tt nht đ vưt qua khó
khăn v l mt trong nhng hưng đi nhanh nht dn đn thành công.
– Cuc sng luôn là mt bc tranh muôn màu muôn vẻ, còn bit bao nhiêu điu đang
ch đi ta pha trưc. Vì th hy dm ngh, dm quyt đnh và la chn con đưng đi
cho chính bn thân mnh, đng nên chn ch và do d. Kin thc, nim tin, lòng nhit
huyt và s quyt tâm kiên tr vưt khó s là nhng ngưi bn đng hành không th
thiu ca mi ngưi chng ta trên con đưng đi y.
ĐỀ S 21
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin theo yêu cu:
Đường đi khó không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người ngại núi e sông. Xưa
nay những đấng anh hùng làm nên những việc gian nan không ai làm nổi, cũng là nhờ cái gan
mạo hiểm, ở đời không biết cái khó là cái gì.
[…] Còn những k ru rú như gián ngày, làm việc gì cũng chờ trời đợi số, chỉ mong cho được một
đời an nhàn vô sự, sống lâu giàu bền, còn việc nước việc đời không quan hệ gì đến mình cả. Như
thế gọi là sống thừa, còn mong có ngày vùng vẫy trong trường cạnh tranh này thế nào được nữa.
[…] Thành công chỉ đến khi bạn làm việc tận tâm và luôn nghĩ đến những điều tốt đẹp. Vậy học
trò ngày nay phải biết xông pha, phải biết nhẫn nhục; mưa nắng cũng không lấy làm nhọc nhn,
đói rét cũng không lấy làm khổ sở. Phải biết rng: hay ăn miếng ngon, hay mặc của tốt, hễ ra khỏi
nhà thì nhảy lên cái xe, hễ ngồi quá giờ thì đã kêu chóng mặt… ấy là những cách làm mình yếu
đuối nhút nhát, mất hẳn cái tinh thần mạo hiểm của mình đi.
(Trích Mạo hiểm – Nguyn BHc, Quốc văn trích diễm, NXB Trẻ, TP. H Ch Minh, 2005)
Câu 1. Chỉ ra phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trch.
Câu 2. Theo tc gi, nh đâu m xưa nay những đấng anh hùng làm nên những việc gian nan
không ai làm nổi?
Câu 3. Tc gi đ th hin thi đ g đi vi những k ru rú như gián ngày, làm việc gì cũng
chờ trời đợi số, chỉ mong cho được một đời an nhàn vô sự?
Câu 4. Anh (ch) suy ngh g v câu văn: Thành công chỉ đến khi bạn làm việc tận tâm và luôn
nghĩ đến những điều tốt đẹp?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v kin đưc
nêu phn Đc hiu: Đường đi khó không khó vì ngăn sông cách núi mà khó vì lòng người
ngại núi e sông.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh l ngh lun.
Câu 2. – Theo tc gi xưa nay những đấng anh hùng làm nên những việc gian nan không ai
làm nổi l nh cái gan mạo hiểm, ở đời không biết cái khó là gì.
Câu 3. – Tc gi th hin thi đ phê phn, lo ngi, trăn tr đi vi những k ru rú như
gián ngày, làm việc gì cũng chờ trời đợi số.
Câu 4. Th sinh c th trnh by theo nhiu cch khc nhau nhưng cn phi nêu đưc
nhng  chnh sau:
– Con ngưi ta sng  đi đu mun theo đui đ đt đn thnh công. Bin nhng hoi
bo đy nhit huyt ca tui trẻ tr thnh s tht. Điu đ đp lm, đng mơ ưc lm.
Nhưng con đưng đ đt đưc thnh công vn không d dng g, cng nhiu th thch
chông gai th thnh công mi tht c ngha. Nhng kh khăn tr ngi không đng s
bng s ngi kh, ngi kh, thiu  ch, thiu ngh lc ca con ngưi.
– Đi din vi nhng kh khăn trưc mt, c ngưi chn cch thoi lui, c ngưi r
sang hưng khc, d dng v đơn gin hơn, d n không đng vi mc đch ca mnh.
Cn c nhng ngưi li chn cch nhn nhn vn đ tht lc quan, v quyt tâm hưng
đn mc tiêu ca mnh vi s n lc c gng không ngng nghỉ.
– Kht vng chnh l ngun đng lc c sc mnh vô biên, tim tng bên trong mi con
ngưi. Đng lc ny đưc th hin qua nhng hnh đng liên tc v bn bỉ, đcon
ngưi không bao gi t b ưc mơ, không bao gi khut phc hon cnh.
– Con ngưi khi sinh ra không l g c chỉ l mm sng mi đưc sinh ra chỉ l mt đa
trẻ sơ sinh không tên tui. Nhưng bng tt c s n lc không ngng lng quyt tâm bn
bỉ v ch vươn lên th mm sng y s ln lên v sinh hoa kt tri gp cho đi nhng
hương sc. V khi cht đi h đ c đưc tt c mc d không cn trên ci đi ny na.
– Hy sng ht mnh v không ngng phn đu bn s tm thy đưc tt c v lm ch
mi th v: Tôi chỉ có thể trở thành k do chính tôi làm ra m không phi do ai khc sp đt
hay p buc v t do chnh l ci m chng ta c đưc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Đường đi là khong cách gia đim xut pht v đch m ta cn n lc vưt qua đ v
đn nơi. N c th là mt con đưng bng phẳng, d dng nhưng cũng ckhi rt nguy
him vi nhiu chưng ngi vt kh khăn.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 58
– Núi l nơi c đ cao và có nhiu dc khúc khuỷu.
– Còn sông l nơi c đ sâu và có nhiu dng nưc chy qua.
– E, ngại là nhng t dng đ chỉ thi đ ngi ngùng, nhút nhát vi nhng chưng ngi
vt trưc mt.
Câu nói ca Nguyn Bá Hc c ngha l đưng đi kh khăn vi nhiu núi sông
ngăn cch, nu ta c e s, ngi ngùng thì nó vn s rt kh đi vi ta. Câu nói khuyên ta
đng nên nht chí mà hãy c gng ht mình thì vic khó s tr nên d dàng.
2. Phân tích và chng minh
– Con đưng đi s không làm ph lòng nhng ngưi bit vưt lên trong cuc sng.
Ngưi có ngh lc s tm đưc con đưng đi đn thnh công d l con đưng đchông
gai, kh khăn.
– Mi ngưi s có mt con đưng đi ca riêng mnh nhưng đim chung là tt c mi
con đưng đu có nhng lúc lên lúc xung, lc êm đm, lc kh khăn. Chng ta phi
luôn sn sng đi mt vi nhng gian nan y. Tt c nhng kh khăn s không là vn đ
to ln nu ta bnh tnh suy ngh v c đ quyt tâm đ vưt qua nó.
– Dn chng:
+ Con đưng H Ch Minh đi đn gii phóng dân tc qu không d dàng. Ch Lan
Viên tng dùng hình nh “viên gch hng” m Bc đsưi m c mt ma đông. Đ
mi chỉ là mt trong cái khó v thiu thn vt cht thưng ngày mà Bác phi tri qua. Đ
giác ng nhng trí thc hi ngoi thu đt đưc tư tưng gii phóng dân tc ca Bác mà
h tr cũng l c mt vn đ. Xây dng đưc cơ s Đng phi tri qua muôn vàn khó
khăn; tm kim vũ kh; tranh th s ng h ca quc t... Đ l nhng chng đưng Bác
đ tri qua. Nhng năm thng t đy, sng và hot đng trong vòng bí mt. Sau này
ginh đưc ha bnh, con đưng Bác phi tip tc là làm cho dân no m...
+ Hng ngày, ta vn thy nhng bà m nghèo tn to nuôi con. Du cho con h tng
bưc ln lên trong tng bát cơm cơ hn, nhưng vn đưc đn trưng t gánh hàng rong ca
m. Điu đ, ta đ tng đưc nghe, đưc thy trên cc phương tin truyn thông đi chúng.
Nhng đôi vai gy gò, và gánh hàng còm cõi, h vn đy ngh lc và khát vng hưng con
đn con đưng tươi sáng vi nhng thit tha cao đp. Ngày ngày, ta vn thy bit bao
ngưi tt nguyn rong rui trên khp nẻo đưng. H mưu sinh chân chnh v tru nng
trong tng bưc chân s phn m lương thin. H đ sng bng ngh lc phi thưng.
Tht vy, đưng đi kh, không kh v ngăn sông cch ni m kh v lng ngưi
ngi núi e sông. Nu ta tin tưng vào chính mình, không e ngi kh khăn th dvt cn
c kh đn mc no th chng ta cũng s vưt qua đưc.
3. Bàn lun v mở rng
– Trong cuc sng, ai cũng mong cđưc s thnh công. Nhưng n không bao gi t
đn vi ta mà chúng ta cn phi luôn t tin kiên tr, dũng cm vưt qua nhng chông
gai thì chc hẳn cánh ca đi đn thành công s m rng cho đn ta.
– C e dè, t ti, không dm đi mt vi nhng th thách thì ta s không bao gi tin b
đưc. Khi đ đnh mt nim tin, s quyt tâm thì ta s tr thnh ngưi không có ý chí,
không có ngh lc, không th sng t lp và có th b qua nhiu cơ hi tt đp.
– Ai cũng mun mình có đưc thnh công nhưng li có nhiu ngưi không dm đi
đu vi th thách mà chỉ mun trn tránh, b cuc.
– Thc t, trong xã hi hin nay, c không t ngưi luôn t ti, không dám th hin năng
lc ca mình. Vy nhng ngưi y s đng gp đưc g cho đt nưc khi c sng mãi
trong v c ca chính mình.
– Đưng đi s càng chông gai nu nhng ai ngh rng kh khăn s không vưt qua
đưc, chúng ta c th mt ln bưc qua nhng th thch, đi mt vi kh khăn th chc
chn chúng ta s vưt qua đưc vì ngh lc s làm nên tt c.
4. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Là th h tương lai ca đt nưc, chúng ta phi sng và làm vic ht mình, t tin và
không đưc gc ng trưc rào cn. Ngay t khi còn ngi trên gh nh trưng, mi cá
nhân cn phi không ngng hc tp, trau di, rèn luyn kin thc, giao lưu hc hi đ
chun b cho mình mt hành trang tri thc vng chc khi bưc vo con đưng đi đy
chông gai và th thách.
– Xã hi cn xây dng và phát huy li hc tp, giáo dc ý thc cá nhân, hình thành tính
t tin cho mi ngưi và biu dương nhng c nhân dm ngh dm lm, cnhng đng
góp tích cc cho cng đng.
– Đưng đi no cũng c nhiu chông gai, th thch. Hy đt nim tin vào bn thân,
luôn quyt tâm, kiên trì dù núi có cao bao nhiêu, sông có sâu, hung bo như th nào thì
chng ta cũng s vưt qua. Bn, tôi, chng ta hy cng nhau đi đu vi kh khăn v đi
đn mt tương lai tương sng.
ĐỀ S 22
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
… Mỗi năm Việt Nam có hàng trăm nghìn sinh viên, học sinh rời ghế nhà trường hoặc lên
đường xuất ngoại du học. Họ sẽ là những doanh nhân và chuyên gia thuộc mọi lĩnh vực, nối tiếp
thế hệ đàn anh tiếp tục gánh vác trách nhiệm phát triển đất nước. Với bản chất thông minh, hiếu
học sẵn có, việc thu thập kiến thức kĩ thuật thật sự không khó đối với dân Việt. Giáo dục là một
lĩnh vực vô cùng rộng lớn bao gồm giáo dục nhân cách làm người, làm cho con người chúng ta
nhận thức được cái đúng, cái sai, cái thiện, cái ác, cái chính, cái tà để từ đó chúng ta sống một
cuộc sống thật sự có ý nghĩa, hợp với đạo lí làm người, góp phần làm cho cuộc sống xã hội ngày
càng tốt đẹp hơn. Sinh viên Việt Nam liên tục đạt được những giải thưởng quốc tế và người Việt
được đánh giá là rất thông minh và nhẫn nại. Điều quan trọng là chúng ta cần đầu tư nhiều hơn
vào lớp tr để giúp họ có được vốn văn hóa sâu dày, biết yêu quý và hãnh diện về văn chương,
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 60
nghệ thuật và những giá trị cao đẹp của Việt Nam. Có như vậy họ mới cảm thấy gắn bó và quay
về với quê hương đất nước. Những chương trình “về nguồn” và “mùa hè xanh” đều là những cố
gắng đúng hướng và chắc chắn sẽ mang lại kết quả lâu dài.
Trước làn sóng văn hóa ngoại lai đầy sôi động và cám dỗ của thời hội nhập, tôi nghĩ chúng ta
cần chú tâm nhiều hơn đến giới tr nếu muốn tránh những bước đi sai lầm của các nước bạn.
Muốn thu ngắn cách biệt, muốn tạo dựng được một nền móng kinh tế vững chắc để có thể bắt kịp
xứ người, vấn đề tăng cường chất lượng giáo dục đào tạo văn hóa cho lớp tr quả là một thách
thức của Việt Nam hôm nay.
(Theo http://news.hoasen.edu.vn/tin-chuyen-de/dau-tu-cho-gioi-tre
Ngun: Vnexpress.net, ngy 30 – 8 – 2014)
Câu 1. Đon trích trên thuc phong cách ngôn ng nào?
Câu 2. Nhng phương thc biu đt nào đưc s dng trong đon trích.
A. Miêu t, biu cm. B. Ngh lun, thuyt minh.
C. Ngh lun, biu cm. D. T s, miêu t.
Câu 3. Xác đnh ni dung chính ca đon trích. Hãy chỉ ra các phương thc liên kt câu
trong đon trích trên.
A. Phép đng ngha, phép trái ngha. B. Phép th, phép ni.
C. Phép liên tưng, phép đi. D. Phép lp, phép th, phép liên tưng.
Câu 4. Tưng tưng anh (ch) là tác gi ca bài vit trên, hãy vit tip mt đon văn
ngn đ bàn v mt gii pháp c th nhm tăng cưng cht lưng giáo dc văn hóa cho
gii trẻ hin nay.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v kin:
Giáo dục là vũ khí mạnh nhất mà người ta có thể sử dụng để thay đổi cả thế giới.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách ngôn ng báo chí.
Câu 2. – A – Sai; B – Sai; C – Đng.
Câu 3. – Xác đnh ni dung ca đon trích: Khẳng đnh s cn thit ca vic đu tư giáo
dc văn hóa cho gii trẻ.
– Các phương thc liên kt câu trong đon trích trên: – A – Sai; B – Đng; C – Sai; D – Sai.
Câu 4. – Yêu cu v hình thc: Thí sinh vit mt đon văn hoàn chình, đm bo dung
lưng theo yêu cu.
– Yêu cu v ni dung:
+ Đon văn cn có s liên kt vi ni dung đon trích đ cho.
+ Thí sinh có th đưa ra nhiu gii pháp khác nhau nhưng cn hp lí và có sc thuyt
phc: đưa ni dung giáo dc văn hoá nhiu hơn vào nhà trưng, t chc các hot đng
ngoi khoá có mc đch giáo dc văn hoá cho gii trẻ, tăng cưng giáo dc văn hoá trên
các phương tin thông tin đi chng…
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Giáo dục có th hiu như l mt công c mà các lp ngưi đi trưc dng đ truyn đt
và gi gm nhng mong mun và k vng vào nhng tng lp trẻ sau ny l tương lai l
sc mnh ca mt quc gia.
Giáo dc c ngha vô cng quan trng bi không có nó thì có l xã hi loi ngưi
không th no c đưc s phát trin vưt bc như bây gi.
2. Chng minh và bàn lun
– Giáo dc trưc ht góp phn hình thành nhân cách ca con ngưi làm cho chúng ta có
th nhn thc đưc thin, c, đng, sai, bit sng c đo đc và hành x đng đn theo
nhng chun mc đo lí ca xã hi.
– Cho dù là đt nưc no đi na nn giáo dc luôn hưng con ngưi sng đp và
nhn thc đưc nhng gì bn thân cn phi lm v ngha v ca mi ngưi đi vi đt
nưc mình sinh ra.
– Giáo dc không chỉ gói gn trong khuôn kh nh trưng mà còn có xã hi chính là
“trưng đi” s mang đn cho mi con ngưi nhng bài hc cuc sng vô cùng quý giá.
– Giáo dc bên cnh tc đng thay đi đưc nhn thc, thì vic mang đn tri thc và s
hiu bit cho con ngưi chính là mt vai trò to ln có th thay đi đưc b mt ca xã hi.
– Dù bt k thi đi no chng ta cũng không th ph nhn vai trò to ln ca giáo dc,
nó tht s là là vũ khí mạnh nhất mà con người có thể sử dụng để thay đổi cả thế giới.
– Phê phán nhng hnh đng sai tri, đnh hưng không đng v vai trò ca giáo dc.
Như vy mc đch quan trng ca nn giáo dc chnh l hưng chúng ta hc làm
ngưi, sng có ích, bit cng hin cho xã hi ngày càng tt đp hơn.
3. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Câu nói này chính là chân lí, là kim chỉ nam cho mi quc gia đang trên đ xây dng
và phát trin kinh t, chính tr…
– Phi bit ly giáo dc làm nòng ct đ đo to nên nhng con ngưi ưu t bit cng hin
và xây dng đt nưc ngày càng giàu mnh, sánh vai vi cc cưng quc năm châu.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 62
– Đi vi mi hc sinh, sinh viên nhn thc đưc ngha ca câu nói này phi càng ra
sc phn đu không ngng hc tp nghiên cu tr thành nhng con ngưi đ đc
đ tài góp phn đưa đt nưc phát trin vươn xa ra tm th gii.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 23
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Bờ đường 9 có lùm cây xấu hổ
Chiến sĩ đi qua ai cũng mỉm cười
Giữa một vùng lửa cháy bom rơi
Tất cả lộ nguyên hình trần trụi
Cây xấu hổ với màu xanh bối rối
Tự giấu mình trong lá khép lim dim
Chiến sĩ qua đây ai cũng bước rất êm
Khi bất chợt thoảng một bàn chân lạ
Cây vội vã nhắm nghìn con mắt lá
Nhựa dồn lên cành khẽ ngả như chào
Người ra rồi bóng dáng cứ theo sau
Anh lính tr bỗng quay đầu tủm tỉm
Cây đã hé những mắt tròn chúm chím
Đang thập thò nghịch ngợm nhìn theo
Phút lạ lùng trời đất trong veo
Anh nghe có tiếng reo thầm gặp gỡ
Nhiều dáng điệu thoáng qua trong trí nhớ
Rất thân quen mà chẳng gọi nên lời
Giữa một vùng lửa cháy bom rơi
Cây hiện lên như một niềm ấp ủ
Anh lính tr hái một cành xấu hổ
Ướp vào trong trang sổ của mình
Và chuyện này chỉ cây biết với anh.
(Trch Cây xấu hổ – Anh Ngc)
Câu 1. Bip php tu t no đưc s dng nhiu nht trong bi thơ? Tc dng ca bin
php tu t đ?
Câu 2. Hnh tưng ngưi lnh trong Cây xấu hổ gi cho anh (ch) suy ngh g? Hy k tên
mt bi thơ khc cng vit v ngưi lnh v nêu đim chung ca hai bi thơ y?
Câu 3. Câu thơ: Giữa một vùng lửa cháy bom rơi đưc lp li hai ln, c ngha g? Chỉ ra
dng  ca s đi lp gia hnh nh trong câu thơ trên v hnh nh hoa xu h. Nêu ch
đ ca bi thơ.
Câu 4. Đc xong bi thơ, anh (ch) c suy ngh g v cây xu h v đi sng ca con
ngưi hin đi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu:
Giữa một vùng lửa cháy bom rơi
Cây hiện lên như một niềm ấp ủ.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Bin pháp nhân hóa.
– Tc dng: Gi ra vẻ đp bi ri, trong sng, e thn, như mang hn ngưi ca loi hoa.
Bi vy n tr nên gn gũi trong tâm hn ngưi lnh.
Câu 2. – Hnh tưng ngưi lnh trong bi thơ:
+ Ngưi chin s trên đưng hnh quân, lm nhim v thiêng liêng bo v T quc,
trong chin tranh khc lit.
+ Ngưi lnh vn vn mang nt tinh t, nhy cm trong tâm hn. S hi ha gia l
tưng v tâm hn to nên vẻ đp ca ngưi lnh trong thơ.
– Th sinh c th chỉ ra mt bi thơ vit v ngưi lnh v tm ra đưc đim chung gia
hai bi thơ. (Liên h bi Đất nước ca Nguyn Đnh Thi, Tây Tiến ca Quang Dũng, Bên
kia sông Đuống ca Hong Cm, Đồng chí ca Chnh Hu, Bài ca lá xe đêm ca T Hu…).
+ Đim chung đu th hin: tinh thn lc quan, yêu đi; lng căm th gic sâu sc v
yêu quê hương; tâm hn mng mơ.
Câu 3. – Lp li hai ln câu: Giữa một vùng lửa cháy bom rơi nhm nhn mnh s c lit,
tn khc ca chin tranh.
– Sđi lp: chin tranh tn khc đi lp vi s tn ti diu k ca mt loi cây yu t.
Dng : gi tâm hn kn đo, thẳm sâu, sc sng mnh lit, tinh thn bt khut ca con
ngưi Vit Nam trong bt c hon cnh no, d tn khc nht.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 64
– T vẻ đp ca mt loi hoa bnh d, bi thơ gi liên tưng đn vẻ đp tâm hn ca
nhng ngưi lnh Vit Nam, con ngưi Vit Nam trong cuc đu tranh ginh li đc lp,
ha bnh cho T quc.
Câu 4. – Cây xu h không chỉ gi vẻ đp kn đo, thẳm sâu, sc sng mnh lit, bt
khut m cn như nhc nh con ngưi hy bit gi gn cm xc, s xu h, tc l gi
lng t trng đ sng tt đp hơn, nht l trong nhp sng xô b, hi h thi hin đi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch câu ni
– Hnh nh vùng lửa cháy bom rơi gi ra nhng liên tưng v suy ngh v môi trưng
sng khc nghit, đy gian kh. Ni cch khc, đ l nơi s sng kh sinh sôi, pht trin.
– Hnh nh “cây” l loi thc vt nh b, cũng l loi cây bnh thưng, vô danh, t
ngưi ch .
– Hnh nh cây hiện lên như một niềm ấp ủ nghi l nhng loi cây sng gia t nhiên
lng l m kiên cưng. N thch nghi vi hon cnh, vưt lên điu kin khc nghit đ
sng v n hoa.
Như vy, câu ni mưn hnh nh: “la cháy”, “bom rơi” m gi ra suy ngh v thi
đ sng ca con ngưi. Cho d hon cnh khc nghit đn đâu, s sng vn hin hu,
ci đp vn tn ti. Con ngưi phi c  ch, ngh lc vươn lên trong cuc sng.
2. Phân tích, chng minh ý nghĩa câu thơ
– Đây l mt hnh nh m ta c th tm thy nhiu nơi trong cuc sng quanh mnh.
Cây ci, c hoa xung quanh ta luôn n cha mt sc sng mnh m, bn bỉ. Chng sn
sng thch nghi vi mi điu kin sng khc nghit:
+ Nơi xa mc nng bng, cây xương rng vn mc lên, vn n hoa, nhng bông hoa
np mnh dưi x x gai nhn.
+ Ở cnh đng băng Nam Cc, cc nh khoa hc sng s khi pht hin dưi lp băng
dy vn c nhng đm đa y.
– Thin tưng ny, c th liên hvi nhng hin tưng tn ti trong cuc sng con ngưi:
+ Nhng ththch, nhng khkhăn ca thc t đi sng luôn đt ra đi vi mi con
ngưi. Cuc sng không bao gi bng phẳng, luôn cha đng nhng bt ng, bin c ngoi
mun. V vy, quan trng l cch nhn, thi đ sng ca con ngưi trưc thc t đ.
+ Ta không nên đu hng hon cnh, không buông xuôi ph thc cho s phn. Trong
hon cnh “khc nghit”, vn c nhng con ngưi đch thc vn vươn lên.
+ Chnh trong thch thc ca hin thc cuc sng, ngh lc v sc sng ca con ngưi
cng đưc bc l r hơn bao gi ht. Nhng đng gp, cng hin hay nhng thnh tu,
kt qu đt đưc trong điu kin đ rt cn đưc tôn vinh như nhng tm gương sng
cho mi ngưi hc tp.
3. Đnh gi v mở rng
– Câu thơ l mt bi hc qu bu, b ch v thi đ sng ca con ngưi xut pht t
hin tưng t nhiên.
– Sng trong môi trưng, điu kin sng thun li, cngưi bit tn dng n đ pht
trin ti đa năng lc ca mnh, đng gp cho cuc sng.
– Phê phn: Nhng ngưi c li sng ỷ li m không n lc c gng, chỉ bit hưng th,
dn đn lng ph thi gian, tin bc, tâm huyt, tnh cm ca ngưi thân. S lng ph y
l vô cng đng trch.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Đc th vưt lên kh khăn m c nhng đng gp, cng hin trong cuc sng, con
ngưi cn c ngh lc,  ch, năng lc. Song cũng rt cn s đng viên, khch l, tnh yêu
v nim tin ca nhng ngưi thân v c cng đng.
– Cng đng nên c cch nhn nhn, đnh gi đng đn v nhng đng gp ca nhng
ngưi hon cnh đc bit, đng thi nên c nhng chnh sch h tr, gip đ đ h
nhanh chng vưt qua mi kh khăn trong cuc sng.
ĐỀ S 24
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
Cách đây hai tháng, một người bạn Philippines đã gửi cho tôi cuốn sách mỏng với lời đề tặng:
“Mặc dù cuốn sách này được viết cho Philippines, nhưng những gợi ý trong đó cũng có thể giúp
ích cho đất nước bạn rất nhiều. Cầu chúc mọi điều tốt lành sẽ đến với Tổ quốc Việt Nam của bạn!”.
Tôi mở ra và nhìn thấy tựa đề “12 điều nhỏ bé mỗi người Philippines có thể thực hiện để giúp
ích Tổ quốc” (12 little things every Filipino can do to help our country). Tác giả – luật sư
Alexander L. Lacson – chỉ là một thường dân, nhưng cuốn sách đã được khá nhiều nhân vật nổi
tiếng của thế kỉ XX quan tâm và giới thiệu.
Đọc cuốn sách này, tôi thật sự bị thu hút vì những điều đơn giản mà tác giả đã trình bày và
biện giải. Những điều đơn giản ấy có thể làm thay đổi ý thức, cách ứng xử và hành động của mỗi
thành viên trong xã hội, của mỗi công dân trong một quốc gia.
Hãy tuân thủ luật giao thông. Hãy tuân thủ luật pháp.
Bạn có thể thắc mắc vì sao trong tất cả 12 điều nhỏ bé này, việc tuân thủ luật giao thông lại
được đặt lên hàng đầu?
Câu trả lời thật đơn giản. Luật giao thông là những nguyên tắc giản đơn nhất trong nền pháp
luật của một đất nước. Nhưng khi thực thi được, nó cho thấy đất nước đó có một nền tảng luật
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 66
pháp vững mạnh. Học cách tuân thủ luật này chính là hình thức căn bản để mọi công dân cùng
xây dựng những chuẩn mực cho cộng đồng và xã hội.
Việc làm nhỏ bé này hoàn toàn không làm chúng ta tốn công và tốn tiền, hoàn toàn dễ dàng
thực hiện cho mọi người. Đó là vì luật giao thông hiện diện trong mọi mặt sinh hoạt của cuộc
sống thường nhật, khi người dân phải ra đường. Chúng ta đối mặt với khoản luật này hng ngày
từ sáng đến tối. Do đó, quyết định tuân thủ hay không tuân thủ luật giao thông chính là điều
kiện để tạo ra một môi trường liên tục cho mọi người cố gắng và nỗ lực trong từng ngày. Nếu
chúng ta quyết tâm giữ luật giao thông vào hôm nay, chúng ta cũng có thể làm được điều đó vào
ngày mai, vào ngày mốt và trong tương lai.
Một ngày nào đó, việc tuân thủ luật giao thông của chúng ta sẽ có thể trở thành một thói
quen, và dĩ nhiên, đó là thói quen tuân thủ chuẩn mực của quốc gia. Một ngày nào đó, việc tuân
thủ luật giao thông làm cho chúng ta dễ tuân theo những điều luật phức tạp, khó khăn và quan
trọng hơn trong luật pháp nhà nước. Một ngày nào đó, quyết tâm này có thể xây dựng một thói
quen ứng xử trong văn hóa giao thông biết tôn trọng luật pháp của bất cứ công dân nào trong
một đất nước văn minh.
Đó là vì trật tự cũng giống như những bậc thang. Trước khi leo lên được bậc cao nhất, hãy bắt
đầu bng nấc thang thấp nhất, bởi lẽ “cuộc hành trình ngàn dặm nào cũng phải bắt đầu bng một
bước đi nhỏ bé đầu tiên” (trích châm ngôn của Lão Tử).
(Theo báo điện tử Tuoitreonline, ngày 22 – 10 – 2007, Bài tập Ngữ văn 12, Tp mt, NXB
Gio dc Vit Nam, 2017, trang 92, 93)
Câu 1. Xc đnh phong cách ngôn ng v phương thc biu đt ca đon văn bn?
Câu 2. Ti sao có th nói tuân th lut giao thông l điu nh bé mi ngưi Philíppin có
th thc hin đ giúp ích cho T quc v đưc đt lên hng đu?
Câu 3. Vic tuân th lut giao thông c ngha như th nào vi vic tuân th lut pháp
Nh nưc.
Câu 4. T thc trng an toàn giao thông ca nưc ta hin nay, anh (ch) c suy ngh g v
vic tuân th lut giao thông ca ngưi dân?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu phn Đc hiu: Ứng xử trong văn hóa giao thông.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách chính lun: bình lun thi s.
– Phương thc biu đt: phương thc ngh lun.
Câu 2. – Tôn trng nn lut pháp ca mt đt nưc.
– Ci thin b mt sinh hot thưng nht.
– To môi trưng c gng hoàn thin tng ngày.
Câu 3.  ngha:
– Tuân th lut to thành thói quen tt.
– Ta d tuân theo nhng điu lut phc tp.
– To thi quen văn ha bit tôn trng lut pháp.
– To dng công dân ca đt nưc văn minh.
Câu 4. – Nhn thc:
+ Cn chưa  thc tuân th lut giao thông.
+ Chưa thy đưc vai tr gip đt nưc.
+ Cn thay đi đ tin b và phát trin hơn.
– Hnh đng:
+ Cn tuyên truyn nhn thc thi đ ca xã hi.
+ Có hình thc x pht nghiêm trưng hp vi phm.
+ T bn thân có ý thc là mt công dân văn minh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Giao thông l vn đ vn đưc cc cơ quan chc năng nhc đn rt nhiu hin nay. Đ l
vic gia tăng tai nn giao thông, tc đưng, kt xe, xây dng cc công trnh đưng s…
– Tuy nhiên c mt vn đ ngy cng đưc nhn mnh v kêu gi mi ngưi ng h l
cch ng x trong văn ha giao thông  nưc ta.
2. Gii thch
Vy c th hiu văn ha giao thông l g?
– Chng ta vn thưng nghe đn vn ha ng x, văn ha giao tip; nhưng gn đây li
xut hin cm t “văn ha giao thông”. Khi nhc đn văn ha chc hẳn chng ta s ngh
đn thi đ cư x đng mc, cch giao tip gia mi ngưi vi nhau.
– Văn ha giao thông cn phi c s phi hp gia ngưi tham gia giao thông v ngưi
qun l giao thông.
3. Bn lun v chng minh
– Mi ngưi tham gia giao thông c văn ha tc l đi đng ln đưng ca mnh, không
vưt đn đ, không lng lch đnh vng, nhưng đưng cho xe ưu tiên. Cch cư x c
văn ha ny s to nên môi trưng tham gia giao thông lnh mnh v an ton, hn ch
đưc s qu ti cũng như tai nn giao thông.
– Tnh trng nhiu ngưi tham gia giao thông hin nay không coi lut giao thông ra g,
vi phm lut nhưng li vưt lut, gây no lon giao thông. B phn ny tp trung
thanh thiu niên, v thc ca h chưa đưc nâng cao, không bit cch t gic, cũng
như mun khẳng đnh ci “tôi’ ca bn thân mnh.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 68
– Tuy nhiên khi ni đn văn ha giao thông th cũng phi nhc đn nhng ngưi qun
l giao thông như cnh st giao thông, cc cơ quan c nhim v điu tit giao thông. Vic
ban hnh nhng quy đnh cũng như tht cht giao thông cũng cn phi khin cho dân
phc. Điu ny cũng xut pht t vic x pht công bng, văn minh, không c trưng
hp b qua hay nhn tin hi l. Điu ny cũng nh hưng rt ln đn vic cư x c văn
ha ca nhng ngưi tham gia giao thông.
– Mc d quy đnh đưc ban ra nhưng không cn nht thit phi thc hin cng nhc,
khi c th mm dẻo th vn c th mm dẻo đưc. Như th s to nên đưc môi trưng
tham gia giao thông lnh mnh.
– Hin nay, vic xây dng cc công trnh giao thông như cu vưt, m rng đưng
đang khin cho tnh trng ch tc giao thông ngy cng nghiêm trng. Đ x l đưc
vn đ ny cn c s phi hp ăn v c văn ha gia ngưi tham gia giao thông v
ngưi điu tit giao thông.
– Mt vn đ v ng x văn ha giao thông chnh l “văn ha xe bus”. Đây l mt loi
phương tin công cng, bi th cn xây dng văn ha xe bus lnh mnh đ mi ngưi c
th hn ch s ch tc v tai nn giao thông hin nay.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Xây dng đưc văn ha giao thông lnh mnh c tc dng rt ln đi vi ngưi tham
gia giao thông. Khi mi ngưi đu c thc v trch nhim th s to nên môi trưng
lnh mnh, hn ch tai nn cũng như mang li s trong lnh cho nhng cung đưng.
– Đi vi nhng ngưi trẻ th cn xây dng cho mnh thi quen tt khi tham gia giao
thông. Chng ta đang t xây dng cuc sng tt đp cho mình.
– Văn ha giao thông hin nay vô cng cn thit, n s gip cho cuc sng ca bn
thêm tt đp hơn.
ĐỀ S 25
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Đi không há lẽ trở về không?
Cái nợ cầm thư phải trả xong
Rắp mượn điền viên vui tuế nguyệt
Dở đem thân thế hẹn tang bồng
Đã mang tiếng ở trong trời đất
Phải có danh gì với núi sông
Trong cuộc trần ai, ai dễ biết
Rồi ra mới rõ mặt anh hùng.
(Trch Đi thi tự vịnh – Nguyn Công Tr)
– Tang: cây dâu, l dng đ chăn tm, qu chn ăn ngon gi l tang thm.
– Bng: c bng. Ma thu th cht khô, gi thi bay tung gi l phi bng.
– Tang hồ bồng thỉ, ngha l cung lm bng g dâu, tên lm bng c bng. Tc Trung
Hoa ngy xưa, h sinh con trai th dùng loi cung tên ny bn lên su pht; mt pht lên
tri, mt pht xung đt v bn pht theo hưng Đông, Tây, Nam, Bc.
Câu 1. Da vo văn cnh, c th thy bi thơ đưc sng tc trong hon cnh no?
Câu 2. Đin c “tang đin” gip anh (ch) hiu như th no quan nim ca Nguyn Công
Tr v ch lm trai.
Câu 3. Chp li t nht mt câu thơ đ hc v quan nim ch lm trai trong xhi phong
kin. S khc nhau gia “ting” v “danh” trong câu thơ:
Đã mang tiếng ở trong trời đất
Phải có danh gì với núi sông.
Câu 4. Tư tưng trên c g mâu thun vi tư tưng ca Cao B Qut? Phi chăng không
nên theo đui công danh, s nghip. Cn trnh xa vng danh li đ rưc ha vo thân?
Xưa nay phường danh lợi
Tất cả trên đường đời
Đầu gió hơi men theo quán rượu
Người say vô số, tỉnh bao người.
(Trch Bài ca ngắn đi trên bãi cát – Cao Bá Quát)
Bn lun vn đ ny trong mt đon văn ngn.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Chuyện đỗ, trượt trong thi cử.
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Hon cnh sng tc bi thơ:
+ Đang trên đưng đi thi đ tr n công danh.
+ Con đưng thi c ln đn v gian truân.
Câu 2. – Đin c tang bồng:
+ Sng trên đi ngưi con trai phi c ch ln.
+ Hai vai gnh vc sơn h.
+ Tung honh ngang dc khp bn phương trong tri đt.
Câu 3. – Quan nim ch lm trai trong x hi phong kin:
+ Trai thì đọc sách, ngâm thơ/ Dùi mài kinh sử để chờ nở hoa (Ca dao).
+ Công danh nam tử con vương nợ/ Luống thẹn tai nghe chuyện Vũ Hầu (Tỏ lòng – Phm
Ngũ Lo).
+ Vũ trụ nội mạc phi phận sự (Bài ca ngất ngưởng – Nguyn Công Tr).
+ Làm trai phải lạ trên đời/ Há để càn khôn tự chuyển dời (Xuất dương lưu biệt – Phan Bi Châu).
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 70
+ Làm trai đứng giữa đất Côn Lôn/ Lừng lẫy làm cho lở núi non (Đập đá ở Côn Lôn – Phan
Châu Trinh)
– S khc nhau gia “ting” và “danh”:
+ Ting: chỉ thân phn nam nhi trong tri đt; nhng vic lm thc hin hoi bo
ngang dc.
+ Danh: sghi nhn vic lm đ trên bia đ bng vng; đli ting thơm muôn đi
nh ti năng, công đc.
Câu 4. – Tư tưng ca Nguyn Công Tr:
+ Coi danh gn lin vi n.
+ Đ đt lm quan đ gip nưc gip dân.
+ Kht khao theo đui công danh.
– Tư tưng ca Cao B Qut:
+ Danh v ging như l th rưu ngon lm say lng ngưi.
+ Danh gn vi s v li v ch kỉ.
+ Danh phi gn vi thc đ thay đi thi đi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Trên con đưng chinh phc tri thc ca nhân loi chẳng ai m không bit đn hai
ch: “đ– trưt”.
– C l đ l cp t gn lin vi cuc sng, vi tâm tr ca nhng con ngưi đ– đang
v s đi tm con đưng đn tri thc. T ngn xưa đ vy.
– Chc hẳn cc bn đ c ln đc văn bn Đi thi tự vịnh ca Nguyn Công Tr, mt s t
c mong ưc chinh phc con đưng gian nan y. Tôi đđc, v suy ngm. Văn bn y
lm đng li trong tôi bit bao tâm trng v vn đ thi c trong cuc sng xưa v nay.
2. Phân tch v chng minh
– Hin nay nn gio dc nưc ta vn cn căn bnh thnh tch:
+ Vic thi đua gia cc khu vc, cc trưng, cc thy cô v gia cc hc sinh vi mc
đch khin mi ngưi coi trng hc tp, thi đua đ ginh kt qu tt nht nhưng li vô
tnh khin căn bnh thnh tch ngy cng tr nên trm trng.
+ Chnh vic đ đ nh hưng rt ln đn ph huynh , hc sinh, ai cũng mong con em
mnh đ v không chp nhn vic con em mnh thi trưt.
+ “Trưt” không chỉ lm xu mt gia đnh, thy cô dy, nh trưng, lm gim thnh
tch… do vy nhiu ngưi không cn bit con em mnh, hc tr mnh c kin thc không
m thc p, tm mi cch đ “đ”. Cn hc sinh, ai li mun mnh trưt?
– Vic “đ – trưt” ca hc sinh đ tr thnh mt vn đ ht sc sôi ni mi khi h đn,
k thi ti đc bit l k thi chuyn cp, thi đi hc, n đưc s quan tâm ca c cng
đng v nht l nhng ngưi liên quan.
3. Bn lun v mở rng
– Xưa nay, chuyn đ – trưt gn lin vi s hc ca hc sinh. Chăm chỉ th đ cn lưi
nhc th trưt. Bây gi, s đ – trưt đc s bin tưng đi cht t. Nhiu khi hc sinh
hc km nhưng vn đ v h chăm chỉ nên hc đng phn thi, hc t không may trng
t, chp đưc bi ca bn hoc “copy”… hoc do chn trưng thi ph hp vi lc hc,
đim vo không cao. Ngưc li, trưt do tâm l hôm thi th sinh mt bnh tnh, lch t, đ
qu kh ôn không trng, đim thi kh cao nhưng chn trưng qu tm… Vic trưt – đ
cũng c phn ca “vn may” bên cnh vic ôn tp ca hc sinh.
– “Đ” đương nhiên l ai cũng mun, th nhưng vic “đ” cphi l tt c? Nhiu bn
coi vic thi trưt như mt điu cc k kinh khng, kh chp nhn. Do nhiu sc p t
cha m v cm tưng nh mt khinh th ca bn b, thy cô nên rt nhiu trưng hp
hc sinh thi trưt th t t, trm cm, hoc không dm đi đâu… Tng thng M A.
Lincon trong thư gi hiu trưng c vit: Ở trường xin thầy hãy dạy cho cháu biết chấp nhận
thi trượt còn vinh dự hơn gian lận trong khi thi. Đng vy, thi trưt nhưng l ta đ thi trung
thc, lm bi rt cgng đng đ ngng cao đu hơn nhng kẻ đnh lt chân trong
chy cht, quay cp, nhn bi bn…
– X hi qu trng ci danh, ci thnh tch m không h ngh đn cht lưng. S ra sao
nu cc hc sinh yu, km b trưt m vn đ lm bc s, y t, gio viên, k sư. H c ci
danh đy nhưng năng lc đâu ra? H nm gi cc ngnh trng đim, hng đu th
nhng th h sau v x hi s lon như th no?
– Cn phi chp nhn thc t rng con ci ca chng ta lc hc đưc đn đâu đc
nhng đnh hưng v trưng thi, ngh nghip cho con em mnh ch không v ci oai ca
mnh m thc p con em mnh hc, bt con mnh phi đăng k trưng ny trưng n,
nu không đ th chy cho con d cmt bao tin. Đ qu l mt sai lm ln, không chỉ
gây hi cho x hi, cho tương lai đt nưc m cn khin cho chnh con em mnh mt p
lc hc tp nng n vưt qu kh năng bn thân ddn đn nhng ri lon tâm l, trm
cm hoc khng hong đu c…
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Tht bi l m thnh công. Trưt cũng chưa hẳn l đ ht, chỉ l thnh công đn mun
m thôi. Đ chc g đ tt, nu mt ngưi chưa tri qua tht bi h d dn đn tâm l t
ph, kiêu căng cho mnh l gii nht, khi gp cc vn đ d dn đn tâm l kh chp
nhn s thc. Trưt – khin bn rn luyn s kiên cưng gip vưt qua mi kh khăn,
khin bn c ngh lc đ tin lên. Bit đâu, li mt bưc đ tin ba bưc. Đương nhiên,
ni như th không c ngha l khuyn khch thi trưt? Thnh công đn chỉ vi nhng
con ngưi bit c gng.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 72
– Trưt – đl chuyn thưng tnh trong hc tp, c hc tp, c thi c, c đ – trưt.
Bit mnh bit ngưi, bit chp nhn tht bi, bit n lc c gng – đ mi l ci quan
trng gip bn c đưc thnh công thc s trong tương lai. Cc bc ph huynh hy luôn
st cnh bên con em mnh c vũ, hiu con em mnh – đ cũng l mt đng lc ln khin
cho cc s t thy c gng hơn v đ p lc hơn.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 26
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
HOA HỒNG TẶNG MẸ
Anh dừng lại mua hoa để gửi hoa tặng mẹ qua đường bưu điện nhân ngày 8/3. Mẹ anh sống
cách chỗ anh ở khoảng 300Km. Khi bước ra khỏi xe, anh thấy một bé gái đang đứng khóc bên vỉa
hè. Anh đến và hỏi nó sao lại khóc.
– Cháu muốn mua một bông hoa hồng để tặng mẹ cháu – nó nức nở – nhưng cháu chỉ có 75
xu trong khi giá bán hoa hồng đến 20 đô la. Anh mỉm cười và nói với nó:
– Đến đây chú sẽ mua cho cháu. Anh liền mua cho cô bé và đặt một bó hồng gửi cho mẹ anh.
Xong xuôi, anh hỏi cô bé có cần đi nhờ xe về nhà không. Nó vui mừng nhìn anh trả lời:
– Dạ, chú cho cháu đi nhờ đến nhà mẹ cháu. Nó chỉ đường cho anh lái xe đến một nghĩa
trang, nơi có phần mộ vừa mới đắp. Nó chỉ vào ngôi mộ và nói:
– Đây là nhà của mẹ cháu. Nói xong, nó ân cần đặt bông hoa hồng lên mộ. Tức thì anh quay
lại tiệm bán hoa hủy bỏ dịch vụ gửi hoa và mua một bó hoa hồng thật đẹp. Suốt đêm đó anh đã lái
xe một mạch 300Km về nhà để trao tận tay mẹ bó hoa.
(Dn theo Quà tặng cuộc sống)
Câu 1. Ni dung câu chuyn trên l g?
Câu 2. Phương thc biu đt ca câu chuyn trên l gì?
Câu 3. Theo anh (ch) hai nhân vt: em bv anh thanh niên, ai l ngưi con hiu tho? V
sao? Ti sao ngưi thanh niên li hy đin hoa đ c đêm li xe vtrao tn tay m b hoa?
Câu 4. Thông đip m văn bn mun gi li cho chng ta l g? Đc xong câu chuyn trên,
anh (ch) nghđn câu tc ng hay ca dao no? Hy ghi li câu tc ng hay ca dao đ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ni dung đưc nêu  phn Đc hiu: Tình mẫu tử.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Ni dung câu chuyn: ngi ca lng hiu tho ca cô b m côi v bi hc v
cch ng x vi cc đng sinh thnh trong cuc sng.
Câu 2. – Phương thc biu đt: t s và biu cm.
Câu 3. – Trong câu chuyn trên, c cô bv anh thanh niên đu l nhng ngưi con hiu tho.
– Vchai ngưi đu nh đn m, đu bit cch th hin lng cm ơn đn m. Tuy
nhiên hnh đng cm ơn ca hai ngưi li bc l theo hai cch khc nhau. M cô b đ
mt, cô vn mun t tay đt b hoa hng lên m m. Anh thanh niên cũng mun tng
m hoa nhưng v xa xôi nên mun dng dch v gi qu. Nhưng sau khi chng kin tnh
cm ca cô b dnh cho m anh đ nhn ra đưc  ngha thc s ca mn qu.
– Ngưi thanh niên hy đin hoa v anh đưc đnh thc bi hnh đng cm đng ca
cô b. V anh hiu ra rng, b hoa kia không mang li hnh phc v nim vui bng vic
anh xut hin cng vi tnh cm chân thnh ca mnh dnh cho m. V điu m cn
anh l thy anh mnh khe, an ton. Đ l mn qu  ngha nht vi m.
Câu 4. – Thông đip m văn bn mun gi li cho chng ta l: cn yêu thương trân trng
đng sinh thnh, nht l ngưi m đ chu nhiu vt v, hi sinh. Trao v tng l cn thit
nhưng trao v tng như th no mi l  ngha l điu m không phi ai cũng lm đưc.
– Th sinh c th dn ra mt trong nhng câu ca dao, tc ng sau:
– Công cha như núi Thái Sơn
Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra
Một lòng thờ mẹ kính cha
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
– Chiều chiều ngó ngược ngó xuôi
Ngó không thấy mẹ bùi ngùi nhớ thương.
– Mẹ già đầu bạc như tơ
Lưng đau con đỡ mắt mờ con nuôi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Trong cuc sng nhn nhp, tt bt ny c lc ta vô tnh lưt qua nhng điu tưng
chng như nh nhoi đ ri khi dng li ti mt khong lng ngn v ngh li… ta mi
ng ra rng n tht ngha. Đ dưng như l s vô tâm ca con ngưi khi mi mê
hưng ti ci g đto ln hơn m quên rng chnh điu b nh y li l mt phn quan
trng đ lm nên  ngha tươi đp ca cuc sng.
– V câu chuyn Hoa hồng tặng mẹ l câu chuyn cm đng v tnh mu t. Hơn th na
n cn mang mt  ngha nhân sinh sâu sc.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 74
2. Nêu khi qut câu chuyn
– Câu chuyn k v hai ngưi con mua hoa tng m. N không đơn thun chỉ c vy.
Hai ngưi con mt ln mt nh mua hoa trong hai hon cnh khc nhau. Anh dừng lại
tiệm bán hoa để mua hoa tặng mẹ. Mẹ anh sống cách chỗ anh khoảng 300Km. Hnh đng dng
li v mua hoa tng m l mt hnh đng rt đi bnh thưng ca nhng đa con – anh
cũng vy! Nhưng khi bước ra khỏi xe anh thấy một bé gái đang đứng khóc bên vỉa hè, câu
chuyn bt đu t đây.
– Cô b y không c đ tin đmua mt bông hng tng m. Chỉ vn vn 75 xu trong
ti trong khi bông hng c gi hai đôla. Th l không mua hoa tng m đưc, cô b khc
nc n. V gip cô b mua bông hng tng m, ch cô b đn “nh m” cô y. Câu
chuyn tưng như rt đi bnh thưng y li khin cho ngưi đc v chng trai trong
câu chuyn ht sc bt ng khi nh m cô b l một phần mộ mới đắp.
Đ như l mt đim nhn, mt nt lng đ ta phi dng li v suy ngh.
3. Phân tích, chng minh, bn lun
– Trong ci xô b, nhn nhp ca cuc sng đ cun đi cs quan tâm ca con ngưi.
Cô b th đ mt m nhưng b vn nhn đưc bông hng tươi thm ca đa con gi b
bng. Cn anh – m vn cn sng, vn cn trên đi ny vi anh v chỉ cch nơi anh
sng khong 300Km thôi. Mt khong cch c vẻ như l xa nhưng thc ra n li rt gn.
Đng vy, n gn hơn khong cch t th gii bên ny đn th gii bên kia. Vưt qua
300Km l anh c th v nh gp m va ôm chm ly m cn cô b y li phi tri qua mt
qung đưng đi mi c th gp đưc ngưi m yêu du, cô cũng không th s vo lng
m v lm nũng m na…
– Dưng như tnh yêu m p ca cô b đ đnh thc đưc chng trai, đưa anh v vi
nhng gi tr thc ti. V cũng vô tnh đa trẻ y đ li trong lng ngưi ln nhng suy
ngm sâu sc hơn. Cht nhn ra mnh đ b qua điu g đ tức thì anh quay lại tiệm bán
hoa, hủy bỏ dịch vụ gửi hoa vừa rồi và mua một bó hoa thật đẹp. Suốt đêm đó anh lái xe một mạch
300Km về nhà mẹ anh và trao tận tay bó hoa cho bà. Anh nhn ra rng đn mt ngy no đ
m anh cũng s ri xa anh đ bưc đi sang bên kia th gii v lc y anh c mun tng
nhng bông hoa đp nht th cũng không th no trao đn tay m đưc na. Lc ny
đây m anh cn gp anh ch không phi l b hoa m anh gi v. Đng, bây gi th anh
đ hiu ra d mnh đ trưng thnh ri nhưng vn c nhng pht giây vô tâm… đi vi
m – ngưi đ sinh thnh v nuôi dưng anh nên ngưi.
– Dng đi mi êm đm trôi theo thi gian, thm thot con cht nhn ra mnh đ ln…
+ Mi ngy no, con cn đưc b mm, đt cơm, đưc nâng niu v v v đưc ng
say trên chic vng trưa, trong câu ht ru ơi ngt ngo ca m. Li ru y, đ trong
gic ng con t nhng ngy thơ b, v mi theo con cho đn tn bây gi. Con bit rng
ngy đ, không chỉ riêng con, m tt c nhng đa trẻ khc khi nghe li ru y, đu chỉ
bit trn xoe đôi mt ngây ngô, ng nhn vn vt xung quanh, v đi cho bng đưc tt
c nhng g chng con mun.
+ Ln thêm mt cht, đn tui cp sch ti trưng, d cuc sng c muôn vn kh
khăn, nhưng m cha vn c gng lo cho con đưc bng bn bng b. M đ dy sm hơn
khi vn vt cn chm trong mn đêm tnh mch. Nhng gnh hng tru nng đ theo m
ti đưng xa, đ t đ m ch ưc mơ con bng đôi bn tay thêm chai sn, bng đôi mt
m ngy mt m đi, bng tm lưng gy ngy thêm on nng, bng đôi chân run ry,
nhưng vn vng vng bưc, đ du dt bưc con đi. Nhng ming cơm lnh, canh ngt
m đ nhưng phn con, m dnh phn mnh nhng đng cay, chua cht. M thc trng
đêm, đôi mt thâm qung vi ni lo lng, xt xa khi con đau, con m. Tnh thương ca
m dt do, mit mi, không bit chn mi…
+ M! M l mt dng sui tươi mt, l mt thiên thn m Thưng đ đ ban tng cho
nhng đa con. Tnh m bao la, rng ln như đi dương kia. Vy m lm lc ta không
bit, đ ri đôi khi phi git mnh m tht lên rng:
Trên trời cao xa thẳm
Có nghe r lời tôi
Từ trần gian cát bụi
Tôi thấy tôi mất mẹ
Như cả bầu trời.
– Mt m l ni đau, ni mt mt ln lao nht ca con ngưi. Mt m l mt đi bu tri
yêu thương, mt đi nhng g du ngt hnh phc nht. C nhng con ngưi vô trch
nhim, th ơ vi bc sinh thnh ra mnh. Không mt ln h quan tâm xem b m h hin
ti đang như th no, c khe không m ngưc li h li luôn khin cho b m lo lng v
mnh. Vy m nhng ngưi đ vn sng mt cch vui vẻ, an nhn mc cho b m cc
nhc lm lng.
– Th hi trong cuc sng đy bn b lo toan ny c nhiu không nhng tm lng hiu
tho như anh thanh niên v cô b kia không? Đng ni đn vic tng nhng bông hoa
đp nht cho m m ngay c mt li ni nh nhng đy yêu thương cũng không h c.
H b qua n – mt điu rt nh nht y đ chy theo nhng điu xa xỉ vô ch. H đâu
bit rng ci điu m h cho l nh nht y li vô cng qu gi v to ln đi ngưi m.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– M ln lao, m cao c, m l tt c, l mn qu vô gi m ta nhn đưc.
– M không cn mt điu g ln lao c, chỉ cn con ci luôn đưc vui vẻ, hnh phc v
sng vi nhng gi tr đch thc ca cuc đi l đ đ đ lm m vui ri.
– Vxin mt ln hy dng li trưc dng đi xuôi ngưc đ tm li cho mnh nhng
khong yên tnh, nhng bi hc sâu sc v tnh mu t đ ta c th tr v bên tnh yêu
ca m mi mi. Nu ai đ lm cho m bun, phi đau đn th xin hy nh rng:
Ai còn mẹ xin đừng làm mẹ khóc
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 76
Đừng để buồn lên mắt mẹ nghe không.
– Con ngưi ta chỉ bit tic nui khi nhng g đ đi qua, đ vưt ra khi tm tay ca
mnh. Câu chuyn ny c  ngha sâu sc đi vi tt c mi chng ta. N như đnh thc
chng ta, đưa ta tr v v gi ly nhng gi tr thc ti ca cuc sng. M s sng mi
trong tâm hn con. S mi l như vy. Bi:
Ta đi trọn một kiếp người
Cũng không đi hết mấy lời mẹ ru.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch sau v thc hin theo yêu cu:
Các anh đứng như tượng đài quyết tử
Thêm một lần Tổ quốc được sinh ra
Dòng máu Việt chảy trong hồn người Việt
Đang bồn chồn thao thức với Trường Sa
Khi hi sinh ở đảo đá Gạc Ma
Họ đã lấy ngực mình làm lá chắn
Để một lần Tổ quốc được sinh ra.
(Trch Tổ quốc ở Trường Sa – Nguyn Vit Chin)
Câu 1. Đon thơ trên đưc vit theo th thơ no? Chỉ ra v nêu hiu qu ca php tu t
đưc s dng trong câu thơ: Các anh đứng như tượng đài quyết tử.
Câu 2. Hai t “bn chn, thao thc” th hin tnh cm g đi vi Trưng Sa?
Câu 3. Đc kh thơ dưi đây:
Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển
Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng
Khi lớp lớp đè lên thềm lục địa
Trong lòng người có ngọn sóng nào không?
Nếu Tổ quốc nhìn từ bao quần đảo
Lạc Long cha nay chưa thấy trở về
Lời cha dặn phải giữ từng thước đất
Máu xương này con cháu vẫn nhớ ghi.
(Tổ quốc nhìn từ biển – Nguyn Vit Chin)
Anh (ch) hy cho bit ngha ca câu thơ: Khi lớp lớp đè lên thềm lục địa/ Trong lòng
người có ngọn sóng nào không?
Câu 4. Câu thơ: Để một lần Tổ quốc được sinh ra gi cho anh (ch) nhng suy ngh g?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v ý kin
đưc nêu trong Câu 3 phn Đc hiu:
Nếu Tổ quốc hôm nay nhìn từ biển
Mẹ Âu Cơ hẳn không thể yên lòng
Khi lớp lớp đè lên thềm lục địa
Trong lòng người có ngọn sóng nào không?
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Th thơ tm ting.
– Php tu t so snh th hin s dũng cm, kiên cưng, quyt chin vi kẻ th ca
nhng ngưi chin s trong nhim v bo v đo quê hương.
Câu 2. – Hai t ly th hin r tâm trng lo lng, sẻ chia, yêu thương ca nhng dòng
máu Việt chảy trong hồn người Việt dnh cho Trưng Sa.
Câu 3. – Khi lớp lớp đè lên thềm lục địa:
+ Trung Quc, ngưi lng ging “ni lin ni, sông lin sông” li nhn tâm tham tn
cưp đi s bnh yên ca n! Nhng cơn bo tp mưa sa ca thiên nhiên đâu đau đn bng
ci gin khoan khng l kia đang hng giht đi “mn ququ gi” m bin c ban tng
cho T quc thân yêu, đang lm tn thương, vn vhng triu tri tim ngưi Vit!
+ Hn ngưi Vit Nam như b bp nght trong cơn gin d! Đt tri phn n, b
Đông tht go đi li min ch quyn linh thiêng ca T quc!
– Trong lòng người có ngọn sóng nào không?
+ Câu hi y xoy vo tri tim v khi c ca mi con ngưi trên đt nưc Vit Nam –
mt đt nưc yêu chung ha bnh, t do v công l.
+ Mt đt nưc tuy nh b nhưng giu lng yêu nưc v tinh thn qut khi, không
chp nhn “sng qu” trưc bn xâm lăng! V nhng ngy va qua đ cho thy, trưc
nhng “con sng xâm lăng” đang lp lp đ lên thm lc đa, đ chng triu ngn
sng trong lng ngưi đang sôi sc, tro dâng!
Câu 4. Th sinh c th trnh by theo nhng cch khc nhau, nhưng cn đm bo mch
lc, r rng, hp l. Dưi đây l mt gi :
– thơ gi nhiu suy ngh trưc nhng hi sinh to ln ca chin s Gc Ma: cm phc,
trân trng, ghi sâu công ơn nhng ngưi anh hng đ quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh.
– Vai tr ca ngưi chin s cũng chnh l vai tr ca nhân dân – nhng con ngưi lm
nên Đt nưc.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 78
– T đ, th h hôm nay cn nhn thc r trch nhim ca bn thân đi vi Trưng Sa,
Hoàng Sa vi đt nưc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kha ni dung dưi đây đ vit đoan văn:
1. Mở đon
– Bin tri “bo giông” lng ngưi đâu bnh lng!
– Sóng b Đông tht go li cung n, gi ly Hoàng Sa, gi ly Trưng Sa… Đ chnh
l ting bin cn co v ting lng sôi sc ca hng triu tri tim Vit Nam đang hưng
v min lnh hi thiêng liêng ca T quc!
– Trch dn kh thơ.
2. Khái quát
– Bin tri Vit Nam l nơi c hai qun đo Hong Sa v Trưng Sa:
+ L nơi nhng con sng hin ha trong bin xanh ngp nng.
+ Nhng con sng rn rng đưa tu c ra khơi.
+ Nhng con sng tâm tnh sẻ chia ni nh nh vi nhng ngưi lnh bin…
Đ cũng l nơi gn b mu tht vi linh hn ngưi Vit qua bao phong ba thăng
trm ca lch s!
3. Phân tích, chng minh, bn lun
– Trong nhng ngy giông bo ca đt nưc, chng ta bit rng, chng ta không th l
ngưi “ngoi cuc”. Ta hiu rng, bin tri T quc đang lâm nguy v ta cũng cm nhn
đưc “nhng con sng lng” ca mi ngưi dân đt Vit trong nhng ngy thng năm
nng bng ny! Đ l nhng ngn sng ca s bt bnh, căm gin!
– Chng ta nghe lng but nhi, xt xa khi thy cnh nhng ngưi m tin con ra hi
đo, nhng ngưi v tin chng đn khơi xa, nhng ngưi con nm nôi chưa mt ln
gi b… hay nhng gia đnh mưu sinh bng ngh chi lưi nay ln đn, long đong!
+ D l ngưi min xuôi hay min ngưc, vng rng ni xa xôi hay hi đo mênh mông
thnhng ngưi dân đt Vit vn l anh em mt nh, l dng di con Rng, chu Tiên.
+ Vy nên, ngy hôm nay, khi đt nưc đang “bo giông” t bin, mẹ Âu Cơ hẳn không
thể yên lòng. Phi ri! C ngưi m no không lo lng, xt xa cho ngưi chng v nhng
ngưi con thân yêu đang đi mt vi bao him nguy, sng gi? V nhng ngưi con trên
đt lin đang đau đu khôn nguôi hưng v nhng anh em ca mnh nơi bin xa! Tnh
cm lo lng, xt xa y đ chuyn ha thnh s bt bnh, căm gin đi vi nhng bo
ngưc, tham tn!
– Chng ta đưc sinh ra v ln lên trong ha bnh, chưa mt ln phi đi mt vi cây
sng, thưc đao. Nhưng qua trang sch v nhng thưc phim, chng tôi hiu s tn
khc ca chin tranh. Chng ta mun đưc sng trong ha bnh! Nhưng chng ta cũng
cm nhn đưc T quc trong tri tim linh thiêng đn nhưng no! V chng ta nhn
thy s mnh ca th h mnh: gi trn vn min lnh hi thiêng liêng ca T quc! Trên
bn đ! V trong lng ngưi!
– D bng cch ny hay cch khc, chng ta tin rng, “ngn sng yêu nưc” luôn
thưng trc trong hn ngưi Vit như mch mu duy tr s sng ca dân tc Vit Nam!
– Nhng ngọn sóng trong lòng người y s chn đng tham vng ca kẻ th, tr li s
hin ha cho bin c quê hương!
– Bin tri “bo giông”, lng ngưi đâu bnh lng! Chng ta hy l nhng ngưi trẻ yêu
nưc, bng tri tim m nng v l tr tỉnh to đ gp phn ginh li ch quyn thiêng
liêng ca T quc thân yêu!
Để biển Đông lại bình yên giữa nắng hè chói lọi
Súng buông nòng, lính đảo ngắm sao bay!
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Tui trẻ cn phi ra sc hc tp v hiu r lch s ca dân tc.
– Tch cc tham gia cc din đn v ch quyn bin đo.
– Phê phn nhng kẻ bôi nh, chng ph… uy danh đt nưc.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 27
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Tôi là viên đá mọn không tên
Tôi tự hào sung sướng tuổi thanh niên
Chiến đấu lớn dưới ngọn cờ của Đảng
Tôi yêu bản hùng ca không tắt
Mà lời ca sang sảng những tên người
Bế Văn Đàn hiến trọn tuổi hai mươi
Thân trai tr vì nhân dân làm giá súng
Phan Đình Giót như một hòn núi lớn
Ngực yêu đời đè bẹp lỗ châu mai
La Văn Cầu vì rất quý những bàn tay
Đã chặt đứt cánh tay mình xông tới
Lý Tự Trọng đầu không hề chịu cúi
Lúc ra pháp trường còn đọc truyện Nguyễn Du
Chị Sáu ơi! Bông hoa chị cài đầu
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 80
Còn thắm mãi giữa ngàn cây Côn Đảo.
(Theo Vương Trng Dương http://vanhay.edu.vn/de-thi-thu-thpt-quoc-gia-mon-van)
Câu 1. Phương thc biu đt ca văn bn trên?
Câu 2. Đon thơ s dng bin pháp tu t nào là chính? Nêu tác dng ca bin pháp tu
t đ.
Câu 3. Trnh by  ngha ca hai câu thơ:
La Văn Cầu vì rất quý những bàn tay
Đã chặt đứt cánh tay mình xông tới.
Câu 4. T nhng tm gương Phan Đnh Git, B Văn Đn, L T Trng, Võ Th Su…
Anh (ch) hãy vit đon văn ngn (khong 10 – 12 dòng) nói lên lòng bit ơn ca mình
vi các th h cha anh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Lòng yêu nước.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt: t s, miêu t, biu cm.
Câu 2. – Bin pháp tu t chính: lit kê. Tác gi lit kê nhng v anh hùng ca dân tc: Lý
T Trng, B Văn Đn, V Th Su, La Văn Cu...
– Tác dng: nhm nhn mnh vẻ đp ca đc hi sinh, lng dũng cm, l tưng sng cao
đp ca nhng con ngưi đ lm nên “dng hnh x s” Vit Nam.
Câu 3. Trnh by  ngha ca hai câu thơ:
La Văn Cầu vì rất quý những bàn tay
Đã chặt đứt cánh tay mình xông tới.
– C hai câu thơ đ cp đn hình nh ngưi anh hng La Văn Cu đ dũng cm hi sinh
cánh tay ca mnh đ tip tc chin đu m đưng tin cho b đi công đn.
– Qua đ th hin tinh thn dũng cm, ý chí chin đu ngoan cưng. Hình nh “cht
đt cnh tay mnh” v rt “qu nhng bn tay” ca bao đng đi, đng chí và nhân dân
mãi mãi là biu tưng bt t cho tinh thn Vit Nam.
Câu 4. Thí sinh vit theo nhiu cch khc nhau nhưng bo đm đưc:
– Lòng bit ơn sâu nng trưc s hi sinh ca các anh hùng lit s.
– Bn thân cn làm gì cho cuc sng hôm nay tươi đp?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Đt nưc ta đ tri qua bao nhiêu thăng trm b dâu mi c đưc ha bnh v nn đc
lp như hôm nay. Đ l nh vo s n lc cng hin cũng như tinh thn đon kt v
lng yêu nưc sâu sc ca mi th h.
– Cho đn ngy nay, lng yêu nưc vn luôn l th tnh cm thiêng liêng cn đưc trân
trng v pht trin hơn na.
2. Gii thch
– Lòng yêu nước l tnh yêu đi vi quê hương, đt nưc; n lc c gng không ngng
đ dng xây v pht trin đt nưc ngy cng giu mnh hơn.
Lng yêu nưc l tnh cm cao c, thiêng liêng ca mi ngưi dnh cho quê hương
đt nưc. Đ l yêu sông, yêu ni, yêu lng, yêu xm, yêu ngưi dân sng trên mnh đt
hnh ch S. Tnh cm y đơn gin, gn gũi v nm ngay trong li ăn ting ni hng ngy
ca mi ngưi.
3. Chng minh v bn lun
– Biu hin ca lng yêu nưc không phi l nhng th qu cao xa, n nm ngay
thc v hnh đng ca mi ngưi:
+ Trong thi k khng chin, lng yêu nưc chnh l đng lên, cm sng ra trn chin
đu vi kẻ th. Mi kh khăn, gian kh đu không ngn ngi, xông lên pha trưc ginh
li đc lp t do cho nhân dân. Lng yêu nưc lc đmnh m v quyt lit. Đ l tinh
thn đon kt, gip đ, tương thân tương i, cng nhau chng li kẻ th.
+ Trong thi bnh, lng yêu nưc th hin vic chung ta xây dng x hi ch ngha,
mang li cuc sng no đ cho nhân dân v s vng bn cho đt nưc.
– Tình yêu mà chúng ta dành cho làng quê yên bnh, cho nhng dng sông đ nng
ph sa, cho bi ma nương dâu. Nhvăn I-li-a Ê-ren-bua tng nói: Lòng yêu nhà, yêu làng
xóm, yêu quê hương tạo nên lòng yêu Tổ quốc. Nhng tnh yêu tưng chng như bnh d
như vy nhưng li to nên mt tnh yêu ln lao v cao c hơn.
– Mi chng ta t lc sinh ra cho ti lc ln khôn v trưng thnh th gia đnh l nơi
nuôi dưng, dy d. Đ l nơi chng ta cn yêu thương đu tiên. Mai ny chng ta ln
lên c trưng hc, x hi, nhng ngưi bn xung quanh.
– Lòng yêu nưc ca mi công dân s đng gp vo công cuc xây dng v bo v đt
nưc. Xung quanh chng ta cn c rt nhiu mnh đi cn s sẻ chia v gip đ. C
nhng đa trẻ lang thang cơ nh, b b m b rơi, nhng c gi neo đơn hoc b con ci
ng lơ. H cn đưc yêu thương v sẻ chia. Chng ta hy dang rng vng tay đ yêu
thương h, kêu gi x hi yêu thương h bng nhng hnh đng thit thc nht.
Chng ta cn phi san sẻ tnh yêu thương ca mnh cho tt c mi ngưi nu c
th. Đôi khi lng yêu nưc chỉ l tnh cm đơn gin, bnh d như vy nhưng li c
ngha rt ln.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 82
– Đt nưc ta đang đi lên ch ngha x hi, th h trẻ cn phi cng hin v chung tay
xây dng đt nưc pht trin hơn.
– Khi cn ngi trên gh nh trưng th cn phi c gng chăm hc, rn luyn không
ngng đ tr thnh ngưi công dân tt cho x hi.
– Phê phán: tuy nhiên bên cnh nhng ngưi trn đy tinh thn yêu nưc th vn c
nhng phn t c chng li đt nưc, chng li chnh quyn. Đ l nhng kẻ đi theo
ch ngha xuyên tc, ni xu Đng v Chnh ph. Cn phi x l tht nghiêm khc
nhng trưng hp ny đ mang li s yên n ca x hi.
Như vy lng yêu nưc trong x hi ny l cn thit đi vi mi con ngưi. Chng ta
cn phi rn luyn tinh thn ny thưng xuyên đdng xây v cng hin cho đt nưc.
ĐỀ S 28
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin theo yêu cu:
Tháng 8 – 2011, một cô sinh viên người Hàn Quốc đã viết thư cho báo Tuổi tr thể hiện sự
“không hiểu nổi” về việc chẳng thấy những người đến căng tin của Trường ĐH Khoa học xã hội
và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP. HCM) khi đó chịu xếp hàng. Ngay lập tức diễn đàn về văn hóa
xếp hàng được mở ra, nhiều người thấy chuyện kì cục đó và đã có một vài nơi người ta biết xếp
hàng. Nhưng hơn bốn năm sau, việc xếp hàng đang khiến nhiều người nghĩ rng đó chỉ là trào
lưu, qua từng đợt rồi đâu lại vào đó. Đến những nơi công cộng hiện nay, nỗi sợ hãi vô hình của
nhiều người vẫn là cảnh chen lấn, giành chỗ.
Một nhà báo sống tại Pháp có th VIP khi đi máy bay kể lại cảnh “ấn tượng” tại một số sân
bay ở Việt Nam: “Mặc dù được ưu tiên không phải xếp hàng làm thủ tục nhưng cảnh chen lấn
thiếu ý thức từ những vị khách VIP cũng luôn xảy ra. Có lần tôi làm thủ tục ở quầy, chỉ có vài
khách đang đợi đến lượt. Vậy mà một ông từ đâu xộc tới chen vào trước chỗ tôi đứng với v mặt
tỉnh queo. Cô nhân viên phải nhắc nhở anh ta mới chịu lùi xuống xếp hàng. Nhưng thái độ thì
không có gì là mắc cỡ. Có v như đó là thói quen của vị khách VIP này…
Thậm chí có người còn cảm thấy băn khoăn với suy nghĩ tử tế chỉ có thiệt thòi, có người thì
xem những chuyện không tử tế chẳng liên quan gì đến mình, chuyện thiếu tử tế lại nhiều hơn.
Trong cuộc sống có những điều đơn giản nhất mà đôi khi ta lại quên đi. Hãy biết làm những
chuyện tử tế nhỏ để gom góp lại những chuyện tử tế lớn.
(Theo http://nghiadungkarate.com.vn. Đâu rồi, chuyện tử tế? Nguyn Ngha, báo Tuổi tr)
Câu 1. Xc đnh phong cch ngôn ng ca đon trch trên.
Câu 2. Vn đ x hi no đưc đ cp trong đon văn? Tc gi th hin thi đ g khi bn
v vn đ ny.
Câu 3. Anh (ch) hy đ xut mt vi bin php đ nâng cao  thc ca mi ngưi trong
vn đ đưc tc gi đ cp đn trong đon trch.
Câu 4. Qua câu văn: Thậm chí có người còn cảm thấy băn khoăn với suy nghĩ tử tế chỉ có thiệt
thòi, có người thì xem những chuyện không tử tế chẳng liên quan gì đến mình, chuyện thiếu tử
tế lại nhiều hơn. Anh (ch) suy ngh như th no v điu đ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin: Tử tế là mạch sống tình người đừng làm nó chết.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cch ngôn ng ca đon trch trên l phong cách ngôn ng báo chí.
Câu 2. – Vn đ x hi đưc đ cp trong đon văn: chuyn xp hng nhng nơi công cng.
– Tc gi th hin thi đ khi bn v vn đ ny:
+ Kh chu khi thy mi ngưi (c c nhng khch đưc trao thẻ VIP) cũng không c
thói quen này.
+ S hi mi khi phi đn nhng nơi công cng v phi chng kin thi quen không
chu xp hng m chen ln, xô đy, ginh ch ca mt s ngưi.
Câu 3. Anh (ch) hy đ xut mt vi bin php đ nâng cao thc ca mi ngưi trong
vn đ đưc tc gi đ cp đn trong đon văn.
– p dng cch m nhiu nơi (như bnh vin) đ tng lm: ly s th t v ngi ch
đn lưt.
– Nâng cao  thc bng cch tuyên truyn, nêu gương đin hnh  mi nơi, mi lc.
Câu 4. Th sinh c th trnh by bng nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm bo cc yêu
cu cơ bn khi vit đon văn. Dưi đây l mt s gi :
– Đng tnh v:
+ Khi nhng chuyn chen ln, ginh ch din ra hu khp nhng nơi công cng,
mi ngy đi ra đưng, chng ta đu phi chng kin nhng hin tưng như vy, th vic
kiên nhn đng xp hng s khin chng ta tr nên ng ngn, lc loi, v s không bao
gi đt đưc thnh công, s không lm đưc vic.
+ Đng gia đm đông hn lon, chen ln xô đy, chúng ta không còn cách nào khác
l phi chen chân, ginh git. Đ l s la chn duy nht.
– Phn đi v:
+ Nu ai cũng chen ln xô đy v ginh git th s to ra cnh hn lon, mt trt t an
ninh, thm ch xy ra mâu thun, xô xt.
+ Xp hng cũng l mt cch đ mang li s công bng: ai đn trưc đưc trưc.
+ Nu mnh l ngưi đ tng c hnh vi đp, c văn ha th hy lm thưng xuyên,
liên tc v nhc nh mi ngưi cng lm theo đ x hi ngy cng văn minh hơn.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 84
– Đ xut  kin đng đn: Cn nâng cao văn ha xp hng nơi công cng đ cuc sng
tt đp hơn.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– To ha cho mi ngưi mt ci mm đ ni điu mnh ngh, ch không phi đni
điu “ngưi khc” ngh. Nu chng ta mi ni di, tôn vinh nhng gi tr o v không
tht th chng ta gp phn vo duy tr nhng điu di trv t hi trong x hi. Đ cui
đi khi gn đt xa tri mi thy hn v mnh không dm sng tht l mnh. Như vy, hơn
lc no như lc ny, hy khi đu vic sng t t bng cch ni nhng điu tht lng.
– Dn  kin: Tử tế là mạch sống tình người, đừng làm nó chết.
2. Gii thích
– Sống tử tế l sng tt vi chung quanh, sn sng chia sẻ gip đ mi ngưi, không chỉ
bit đn c nhân mnh. Sng t t t nhng ci nh nht, bnh thưng nhưng ckh
năng gp phn to nên li sng đp.
– Tử tế là mạch sống tình người, đừng làm nó chết l th hin qua nhng vic lm t t,
không loi tr nhng vic tưng như nh nht nht, nhiu vic t t nh gp li thnh
vic t t ln, lm phc hi nhng gi tr đo đc chân chnh, hưng ti xây dng mt
cng dng x hi tt đp.
3. Phân tích và chng minh
– Sng t t là cách sng va nhy cm, va năng đng, va thích dn thân:
+ Nhy cm vi nhng bt công, cm thông vi nhng ni đau, năng đng vi các
vic ngha, dn thân vào các công vic đng lm. Tt c chỉ vì mt tm lòng: không th
th ơ, bng quan, lnh cm, an phn th thưng, hay vô tích s.
+ Nh phm cht ny, ngưi t t luôn năng đng, tìm kim các vic ngha đ góp
phn xây dng cuc sng ngày càng tt đp hơn.
– Sng t t s không đ cuc sng ca mình trôi qua mt cách ung phí và tic nui:
+ Vi lòng nhit huyt, vic nng thành nh, vic ln thành nh, vic khó thành bình
thưng. Nhit huyt vì vic ngha l sc sng bùng cháy, mãnh lit như mt tri không
ngng s chiu soi.
+ Vi nhit huyt, ta m ra cho mình các cánh ca cơ hi ca vic tt, vic ngha, vic
có giá tr. Nh đ, cuc sng ny tăng thêm gia v tnh ngưi.
– Ngưi t t no cũng c đc tnh cao thưng, bao dung, đ lưng:
+ Ngưi cao thưng, không trói tâm mình vào danh vng, li dưng, phc v cho cái
tôi và phe nhóm mình.
+ Ni theo đc Pht, ngưi t t vi tâm cao thưng l ngưi vì phúc lợi, vì an lạc, vì lợi
ích cho số đông. Vi phm cht cao thưng, ngưi t t sng rt dung d, gn gũi vi cuc
sng, không ngng n lc phng s v đng gp.
– Sng t t còn bao hàm nhiu phm cht cao qu khc như chnh trc, can đm, hy
sinh, tn ty… Lng t t như mt qung m, bit khai thác s dng s làm cho nó tr
nên có giá tr hơn.
4. Đnh gi v mở rng
– Sống tử tế là rt cn thit đi vi cuc sng mi ngưi. Tr thành mt ngưi rng
lưng v đi x t t vi ngưi khác không d dng nhưng không phi là bt kh thi.
Nu quyt tâm đ ln v kiên tr thay đi bn thân, bn s thy mi ngưi đi x vi
mình khác hẳn ngy xưa.
– Ai cũng c cơ hi lm đưc nhng vic t t nu thưng xuyên ngh đn n, đn môi
trưng sng chung quanh chúng ta... Và luôn tâm nim trong mình rng: phi bit đng
cm vi ngưi khc. Hy hiu rng tt c mi ngưi ai cũng đu c nhng kh khăn vt v
m h đang phi tranh đu. Hc cch chp nhn. Hy ngăn nhng phn xt tiêu cc, luôn
to nên bu không kh thoi mi cho ngưi khc vcho php hđưc tr nên khc bit.
– Hy bit yêu thương. Tnh yêu thương s gip bn cm thy đng cm vi ngưi
khc hơn v khin cho cuc sng bn luôn đy p s m p v ngp trn tnh yêu.
Nhng g xut pht t tri tim s đi đn tri tim. Nuôi dưng lng v tha. S tha th s
gip bn thanh thn hơn khi bit b qua nhng li lm ca ngưi khc.
– Cn phê phán mt thc t: trong xã hi vn còn bit bao nhng vic không t t.
5. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Sng t t l mt  thc sng cao đp th hin nt đp truyn thng văn ha t ngn
đi ca dân tc ta. Tt c chng ta không t th nhiu đu đưc hưng s t t hay ân
hu ca cuc đi. Phi chăng đây l lc ta cn phi quan tâm hơn na đn biu hin
thit thc ca sng t t?
– Hy tp lm ngưi t t trong im lng. Đng đi quanh v ni vi th gii rng: Tôi
đang cố làm người tử tế, bạn có cảm nhận được không? Bi mc đch ca bn l lan ta s
thanh thn trong tâm hn mnh đn ngưi khc ch không phi khoe khoang nhng
vic tt bn đang lm v ch ngưi khc nh ơn.
– Tử tế là mạch sống tình người, đừng làm nó chết. Câu nói đy trit l. S t t mang con
ngưi đn gn vi nhau hơn, đ l phm cht cao quý ca con ngưi. Vì vy, bn hãy
lan ta thin tâm ca mnh đ góp phn xây dng cuc sng muôn phn giá tr hơn.
– Hãy tr thnh ngưi t t đ không phi sng cuc đi trong vô cm, vô tình, vô tâm,
vô ơn, vô ngha. T t là mch sng tnh ngưi, đng làm nó cht đi. Hy ht th s t
t. Hãy tiêu hóa s t t. Hãy sng vi s t t.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 86
ĐỀ S 29
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
(1) Văn hóa ứng xử từ lâu đã trở thành chuẩn mực trong việc đánh giá nhân cách con người.
Cảm ơn là một trong các biểu hiện của ứng xử có văn hóa. Ở ta, từ cảm ơn được nghe rất nhiều
trong các cuộc họp: cảm ơn sự có mặt của quý vị đại biểu, cảm ơn sự chú ý của mọi người…
Nhưng đó chỉ là những lời khô cứng, ít cảm xúc. Chỉ có lời cảm ơn chân thành, xuất phát từ đáy
lòng, từ sự tôn trọng nhau bất kể trên dưới mới thực sự là điều cần có cho một xã hội văn minh.
Người ta có thể cảm ơn vì những chuyện rất nhỏ như được nhường vào cửa trước, được chỉ
đường khi hỏi… Ấy là chưa kể đến những chuyện lớn lao như cảm ơn người đã cứu mạng mình,
người đã chìa tay giúp đỡ mình trong cơn hoạn nạn… Những lúc đó, lời cảm ơn còn có nghĩa là
đội ơn.
(2) Còn một từ nữa cũng thông dụng không kém ở các xứ sở văn minh là “Xin lỗi”. Ở những
nơi công cộng, người ta hết sức tránh chen lấn, va chạm nhau. Nếu có ai đó vô ý khẽ chạm vào
người khác, lập tức từ xin lỗi được bật ra hết sức tự nhiên. Từ xin lỗi còn được dùng cả khi
không có lỗi. Xin lỗi khi xin phép nhường đường, xin lỗi nhờ ai đó bấm hộ một kiểu ảnh… Tóm
lại, khi biết mình có thể làm phiền đến người khác dù rất nhỏ, người ta cũng đều xin lỗi. Hiển
nhiên, xin lỗi còn được thốt ra trong những lúc người nói cảm thấy mình thực sự có lỗi. Từ xin
lỗi ở đây đi kèm với một tâm trạng hối lỗi, mong được tha thứ hơn là một cử chỉ văn minh thông
thường. Đôi khi, lời xin lỗi được nói ra đúng nơi, đúng lúc còn có thể xóa bỏ biết bao mặc cảm,
thù hận, đau khổ… Người có lỗi mà không biết nhận lỗi là có lỗi lớn nhất. Xem ra sức mạnh của
từ xin lỗi còn lớn hơn cảm ơn.
(3) Nếu toa thuốc cảm ơn có thể trị bệnh khiếm nhã, vô ơn, ích kỉ thì toa thuốc xin lỗi có thể trị
được bệnh tự cao tự đại, coi thường người khác. Vì thế, hãy để cảm ơn và xin lỗi trở thành hai từ
thông dụng trong ngôn ngữ hàng ngày của chúng ta.
(Theo http://tin.tuyensinh247.com/de-thi-thpt-quoc-gia-mon-van)
Câu 1. Hãy ghi li câu văn nêu khi qut ch đ ca đon trích trên.
Câu 2. Trong đon (1), tác gi ch yu s dng thao tác lp lun nào?
Câu 3. Hãy gii thích vì sao tác gi li cho rng: Toa thuốc xin lỗi có thể trị được bệnh tự cao
tự đại, coi thường người khác?
Câu 4. Anh (ch) hãy nêu ít nht 02 ngha ca vic cm ơn v xin li theo quan đim
riêng ca mình.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu: Nếu toa thuốc cảm ơn có thể trị
bệnh khiếm nhã, vô ơn, ích kỉ thì toa thuốc xin lỗi có thể trị được bệnh tự cao tự đại, coi thường
người khác.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Ghi đng câu văn nêu khi qut ch đ ca văn bn: Văn hóa ứng xử từ lâu đã trở
thành chuẩn mực trong việc đánh giá nhân cách con người.
Câu 2. – Tr li đng theo mt trong các cách: Thao tác lp lun bình lun/ thao tác bình
lun/ lp lun bình lun/ bình lun.
Câu 3. – Tác gi cho rng khi toa thuốc xin lỗi có thể trị được bệnh tự cao tự đại, coi thường
người khác, bi vì li xin li s giúp ta sng tht vi lòng, tâm hn thanh thn, bit nhn
ra khim khuyt, li sai và sa li đ hoàn thin bn thân.
Câu 4. – Nêu ít nht 02  ngha ca vic cm ơn v xin li theo quan đim riêng ca bn
thân, không nhc li quan đim ca tác gi trong đon trch đ cho.
– Câu tr li phi cht ch, có sc thuyt phc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Trong cuc sng hi h bn b vi bao công vic li cm ơn v xin li – bi hc v
php lch s đu tiên ca mi ngưi dưng như đang b lng quên. Ting cm ơn, xin li
đang thưa dn.
– T khi bp b bit ni, bit nhn thc chng ta đ đưc cha m, ngưi ln dy ni li
cm ơn khi nhn đưc qu, xin li khi lm hng đ ca ngưi ln. Ln lên đn trưng cô
gio dy bit ni li cm ơn khi đưc s gip đ, xin li khi mc sai lm. V mi khi
ngưi ni hoc ngưi nhn li cm ơn, xin li đu cm thy vui vẻ, hnh phc.
2. Gii thch
– Cảm ơn l li by t thi đ bit ơn, cm kch trưc li ni, hnh đng hay s gip đ
ca mt ai đ.
– Xin lỗi l nhn ra li lm ca mnh gây ra vi ngưi khc v thnh tht nhn li.
Cảm ơn và xin lỗi l mt trong cc tiêu ch đ đnh gi văn ha ca mt con ngưi
bi cm ơn, xin li l hnh vi văn minh, lch s.
3. Phân tch v chng minh
– T lâu, văn ha ng x đtr thnh chun mc trong vic đnh giá nhân cách con
ngưi. Cm ơn v xin li l mt trong cc biu hin ca ng xcvăn ha, l hnh vi
văn minh, lch s trong quan h x hi.
– Trong ng x gia cng đng, khi li cm ơn đưc trnh by mt cch chân thnh,
mt mt phn nh phm cht văn ha ca c nhân, mt mt gip mi ngưi dcư x
vi nhau hơn. Trong nhiu trưng hp, li cm ơn không chỉ đem nim vui ti ngưi
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 88
nhn, chng cn trc tip gii ta khc mc, g ri cc quan h, v con ngưi cũng v th
m sng v tha hơn.
– Ni “cm ơn” đng ngha vi vic bn đ thc rt r v bn thân mnh, bit tôn
trng ngưi khc v tôn trng chnh mnh, dm dũng cm nhn ra li lm ca mnh, bit
qu trng s gip đ ca ngưi khc.
4. Bn bc v mở rng
– Bit ni li cm ơn v xin li l biu hin ca mt li sng c văn ha v giu thc
t trng.
– Trong cuc sng, đ ni “cm ơn” v “xin li” hon ton không phi l mt vic qu
kh khăn. Th nhưng nhng t ng rt đi gn gũi v bnh d y đ dn dn tr nên xa
l vi mi ngưi chng ta.
5. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Bit ni li cm ơn v xin li l mt tiêu ch đnh gi phm cht v vn ling văn ha
ca mi c nhân, t đ gp phn xây dng x hi ngy cng văn minh, tt đp hơn.
– Tt nhiên, cũng phi loi tr nhng li cm ơn hay xin li không tht lng, đ cho qua chuyn.
– Gia bn b công vic chng ta hy dnh mt t thi gian đ ngh rng c bit bao
nhiêu điu cn thit đ ta ni li cm ơn, xin li đ mi quan h gia con ngưi vi con
ngưi tr nên thân thin, v tha v tt đp hơn.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 30
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
(1) Thật vậy, Nguyễn Du, đại thi hào của dân tộc từng viết: “Sách vở đầy bốn vách/ Có mấy
cũng không vừa”. Đáng tiếc, cuộc sống hiện nay dường như “cái đạo” đọc sách cũng dần phôi pha.
Sách in nhiều nơi không bán được, nhiều nhà xuất bản đóng cửa vì thua lỗ, đặc biệt sách bị cạnh
tranh khốc liệt bởi những phương tiện nghe nhìn như ti vi, Ipad, điện thoại Smart, và hệ thống sách
báo điện tử trên Internet. Nhiều gia đình giàu có thay tủ sách bng tủ... rượu các loại. Các thư viện
lớn của các thành phố hay của tỉnh cũng chỉ hoạt động cầm chừng, cố duy trì sự tồn tại.
(2) Bỗng chợt nhớ khi xưa còn bé, với những quyển sách giấu trong áo, tôi có thể đọc sách khi
chờ mẹ về, lúc nấu nồi cơm, lúc tha thẩn trong vườn, vắt vo trên cây, lúc chăn trâu, lúc chờ xe
bus... Hay hình ảnh những công dân nước Nhật mỗi người một quyển sách trên tay lúc ngồi chờ
tàu xe, xem hát... càng khiến chúng ta thêm yêu mến và khâm phục. Còn ở Việt Nam ngày nay
thì nhiều bạn tr lại có những ý kiến trái ngược nhau về đọc sách: “Thời nay, đọc sách là lạc hậu.
Sống trong thời đại công nghệ thông tin thì phải lên mạng đọc vừa nhanh, vừa dễ, vừa đỡ tốn
kém”. Lại có người khẳng định: “Thời hiện đại, con người càng cần phải đọc sách”.
(Trích Suy nghĩ về đọc sách – Trn Hoàng Vy,báo Giáo dục & Thời đại, Th hai ngày 22 – 9
– 2016)
Câu 1. Hãy ghi li câu văn nêu khi qut ch đ ca đon trích trên.
Câu 2. Trong đon (2), tác gi ch yu s dng thao tác lp lun nào?
Câu 3. Hãy gii thích vì sao tác gi li cho rng: Cuộc sống hiện nay dường như “cái đạo”
đọc sách cũng dần phôi pha?
Câu 4. Anh (ch) hãy nêu ít nht 02 tác dng ca vic đc sách.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trình bày ý kin ca anh (ch)
v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu: Thời nay, đọc sách là lạc hậu. Sống
trong thời đại công nghệ thông tin thì phải lên mạng đọc vừa nhanh, vừa dễ, vừa đỡ tốn kém. Li
c ngưi khẳng đnh: Thời hiện đại, con người càng cần phải đọc sách.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Câu văn nêu khi qut ch đ ca văn bn: Song sách vẫn luôn cần thiết, không thể
thiếu trong cuộc sống phẳng hiện nay.
Câu 2. – Thao tác lp lun so sánh/ thao tác so sánh/ lp lun so sánh/ so sánh.
Câu 3. – Tác gi cho rng cuộc sống hiện nay dường như “cái đạo” đọc sách cũng dần phôi pha
vì thi đi công ngh s, con ngưi chỉ cn gõ bàn phím máy tính hoc đin thoi di
đng đ c th tip cn thông tin nhiu phương din ca đi sng, ti bt c nơi đâu,
trong bt kì thi gian nào, nên vic đc sch đ dn tr nên phôi pha.
Câu 4. – Nêu ít nht 02 tác dng ca vic đc sách. Câu tr li theo hưng m nhưng
phi cht ch, có sc thuyt phc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch ý kin
– kin th nht cho rng vic đc sch không cn ph hp trong thi đi công ngh thông
tin v khẳng đnh ưu th ca mng internet trong vic cung cp kin thc cho con ngưi.
– kin thhai li khẳng đnh s cn thit ca vic đc sch đc bit trong thi hin đi.
Như vy, hai kin đưa ra hai quan nim đi lp nhau v vn đ đc sch trong
thi hin đi.
2. Phân tch v chng minh
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 90
– Chng minh tnh đng đn (hoc sai lm; hoc va đng, va sai) ca kin bng
vic by ts đng tnh (hoc phn đi; hoc va đng tnh, va phn đi) đi vi
kin. Lp lun phi cht ch, c sc thuyt phc.
– Cn khẳng đnh nhng tc dng ln lao ca sch trong vic cung cp kin thc, bi
dưng tâm hn, rn luyn tư duy cho con ngưi:
+ Đc sch l mt vic lm không th thiu đi vi qu trnh hon thin nhân cch ca
con ngưi, đc bit trong nhp sng hi h ca thi hin đi.
+ Mng internet c nhng li th nht đnh đi vi con ngưi song không th thay th
đưc vai tr ca sch.
3. Mở rng
– Cn la chn nhng cun sch ph hp vi la tui.
– Phê phn hin tưng lưi đc sch  mt b phn ngưi Vit hin nay.
4. Bnh lun đ rút ra bi hc cho bn thân v cho nhng ngưi xung quanh về vấn đề
đc sch
– Sch cho ta bi hc vđo l lm ngưi, bit yêu thương v cm thông cho tng cuc đi.
– Tâm hn ta trong sng hơn.
– Nuôi dưng tnh yêu quê hương v đt nưc.
– Hiu bit tri thc ca nhân loi.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 31
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Sự thành đạt của tôi không phải ở các dãy số trong tài khoản ngân hàng, mà chính là lúc tôi
biết cho đi, san s những gì mình có với những người cần được giúp đỡ. Tôi có học cao đến mấy
cũng chưa đủ, chỉ khi nào tôi dùng sự hiểu biết của mình để hỗ trợ, nâng đỡ người khác, thì lúc
đó tôi mới thực sự thành đạt.
(Trch tr li phng vn ca nh văn n Phng L L trên bo Phụ nữ và Đời sống, s
18, ngày 17 – 05 – 2009)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon văn trên.
Câu 2. Phong cách ngôn ng ca đon trên là gì?
Câu 3. Tìm thnh phn hm  trong câu: Tôi có học cao đến mấy cũng chưa đủ, chỉ khi nào tôi
dùng sự hiểu biết của mình để hỗ trợ, nâng đỡ người khác, thì lúc đó tôi mới thực sự thành đạt
v phân tch hiu qu s dng phương thc hm   trên.
Câu 4. Thông đip nào ca đon trch trên c  ngha nht đi vi anh (ch)?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trình bày ý kin ca anh (ch)
v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu: Sự thành đạt của tôi không phải ở các
dãy số trong tài khoản ngân hàng, mà chính là lúc tôi biết cho đi, san s những gì mình có với
những người cần được giúp đỡ.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt: Thuyt minh.
Câu 2. – Phong cách ngôn ng báo chí.
Câu 3. – Thành phn hàm ý trong câu trên là: Tôi có học cao đến mấy cũng chưa đủ.
– Hiu qu: th hin s khiêm tn ca tác gi. Cuc sng là bao là và vô tn, mi chúng
ta ging như là ht cát trên xa mc. Phi luôn hc hi và không ngng phn đu. S
thnh đt thc s khi bit đem nhng gì mà mình hc hi đưc đ gip đ, sẻ chia vi
mi ngưi.
Câu 4. Thông đip ca tác gi:
– Cuc sng như mt vòng tròn bt tn, nhưng vng trn đ không nm ngoài tình yêu
thương v sẻ chia.
– Mi chúng ta dù bt c v trí nào trong xã hi và nht l đi vi mi c nhân khi đt
đưc thành công trong cuc sng cúng phi bit sẻ chia, gip đ nhng ngưi kém may
mn hơn mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Cuc sng s chỉ cho bn c nhng ngưi thnh đt theo mt cch gin d đn bt
ng. Trong th gii rng ln ny, mi con ngưi li c nhng b quyt riêng đ thành
đt: ngưi lm vic chăm chỉ đ tch lũy tng ngy, ngưi dm mo him tt c đ theo
đui gic mơ, ngưi bi dưng v pht trin kh năng thiên ph.
– Trch dn câu tr li phng vn.
2. Gii thch
– Thành đạt l đt kt qutt đp, đt mc đch v s nghip, lm nên (Từ điển tiếng Việt).
– Thnh đt trong  kin trên đưc hiu như th no?
+ Gii thch nhng t: “cho đi”, “san sẻ”, “h tr”, “nâng đ” đ hiu thnh đt  đây
chnh l s đng cm, chia sẻ. Đ l tnh thương đng loi.
+ Xt v mt tinh thn, khi chng ta bit cho đi, y l lc chng ta s nhn li hnh
phc. Thnh đt chnh l s tho mn vi hnh phc mnh c đưc khi th hin lng
nhân đo.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 92
3. Phân tích và chng minh
– So sánh: quan nim v s thnh đt ni chung trong thi đi ngy nay vi quan nim
thnh đt ca nh văn Phng L L.
– Quan nim chung cho rng: thnh đt gn lin vi s nghip vẻ vang, mt tin đ
ha hn, s giu c v tin bc, đỉnh cao ca vinh quang.
– Quan nim ca nh văn Phng L L: thnh đt l nim vui gt hi đưc t tm lng
v tha, t vic lm  ngha, s giu c v mt tinh thn.
– Khẳng đnh: quan nim ca nh văn Phng L L không mâu thun m b sung cho
quan nim truyn thng m thôi.
Lưu ý: Thí sinh ly dn chng trong cuc sng v văn hc đ chng minh.
4. Bnh lun v đnh gi
– Đây l quan nim sng tch cc, tin b, mt li sng đp trong cuc sng ngy nay
m thanh niên cn hc tp. Đ c nhiu ngưi cng c quan nim sng trên.
– Thành đt đng đn cho mt ngưi phi l mi ngy anh tin b hơn chnh anh ngy
hôm trưc v năng lc lao đng, tr tu, đo đc v tnh yêu nhân loi. Kt qu thnh
đt phn nh gin tip qua cht lưng sng c nhân v trc tip hiu qu lao đng m
qua đ anh đng gp cho x hi, đng gp cho nhiu ngưi khc.
– Dn chng thc t đi sng.
+ Khng T l nh tư tưng v đi thi k Trung Quc c đi – sng lp nên Nho gio,
coi nh nho l ngưi đng gp cho x hi, bit x s đng l tri, ngưi đưc thiên h
ch đi đgip vic đi. Ni mt cch đơn gin, ông đ chỉ ra cch sng hi ho vi vũ
tr v đưa quy lut muôn đi ny vo x hi, mang li li ch cho mi ngưi.
+ Nhng tm gương thnh đt lm nhân đo, t thin.
5. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Khẳng đnh đây l mt quan nim sng đp, cn pht huy.
– By t thi đ, suy ngh ca bn thân:
+ Chng ta đưc sinh ra, đ l mt thnh công v đi ca cha v m. Trch nhim ca
chng ta l phi gn gi cho vẻ đp hon thin ca thnh đt.
+ Đng bao gi  ê ngh rng cuc sng l mt chui ca tht bi, bi như mt gio sư
ngưi Anh tng ni: Cuộc sống này không có thất bại, có chăng là cách chúng ta nhìn nhận mọi
việc mà thôi.
ĐỀ S 32
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Dẫu trôi nổi, dẫu cực khổ thế nào mặc lòng, miễn là có k mang đai đội mũ ngất ngưởng ngồi
trên, có k áo rộng khăn đen lúc nhúc lạy dưới, trăm nghìn năm như thế cũng xong! Dân khôn
mà chi! Dân ngu mà chi! Dân lợi mà chi! Dân hại mà chi! Dân càng nô lệ, ngôi vua càng lâu dài,
bọn quan lại càng phú quý! Chẳng những thế mà thôi, “một người làm quan một nhà có phước”,
dầu tham, dầu nhũng, dầu vơ vét, dầu rút tỉa của dân thế nào cũng không ai phẩm bình; dầu lấy
của dân mua vườn sắm ruộng, xây nhà làm cửa cũng không ai chê bai. Người ngoài thì khen đắc
thời, người nhà thì dựa hơi quan, khiến những k ham mồi phú quý không đua chen vào đám
quan trường sao được!
(Phan Châu Trinh, Về luân lí xã hội ở nước ta, Ngữ văn 11,
Tp hai, NXB Giáo dc Vit Nam, 2017, trang 86 – 87)
Câu 1. Nêu  chnh v xc đnh phong cách ngôn ng ca đon văn.
Câu 2. Nhng phương thc biu đt no đ đưc tác gi s dng trong đon văn? Da
vo đâu đ khẳng đnh điu đ?
Câu 3. Chỉ ra bin php đip trong đon văn v nêu tc dng ca nó.
Câu 4. Trnh by suy ngh ca anh (ch) v vn đ đưc chs Phan Châu Trinh đ cp trên.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu: Dầu tham, dầu nhũng, dầu vơ vét,
dầu rút tỉa của dân thế nào cũng không ai phẩm bình; dầu lấy của dân mua vườn sắm ruộng, xây
nhà làm cửa cũng không ai chê bai.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Ý chính ca đon văn: by t s bt bình v tình trng vô cm ca s đông trưc
nhng đau kh ca ngưi dân, trưc s nhũng lm ca bn quan li – mt s vô cm có
kh năng tip tay cho cái ác.
– Phong cách ngôn ng ca đon văn l phong cch chnh lun.
Câu 2. Đon văn đ s dng hai phương thc biu đt chính:
– Phương thc ngh lun: tác gi rt chú ý chỉ ra mi liên h nhân qu gia các hin
tưng, s vic, nhm thuyt phc ngưi đc tin vo điu ông khẳng đnh.
– Phương thc biu cm: đon văn th hin rõ tình cm thng thit ca tác gi khi nói ti
s thi nát ca đm quan trưng, ni kh ca dân chúng và s vô cm ca các công dân.
Câu 3. Đon văn đ s dng thưng xuyên bin php đip:
– Đip t: “du, du”.
– Đip c php (đip mô hnh câu): “có kẻ... ngt ngưng ngi trên, có kẻ... lúc nhúc ly
dưi”; “dân... m chi”; “du... cũng không ai...”; “ngưi ngoài thì... ngưi nh th...”.
– Tác dng ca bin php đip: nhn mnh tình trng thê thm ca hoàn cnh; bc l
ni đau v ni căm gin ca tác gi mt cách trc din, nhm gây hiu qu tc đng mt
cách nhanh chóng.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 94
Câu 4. Đon văn phi vit gn, các câu phi đng ng pháp, tp trung làm ni bt mt
trong các ý:
– S thi nát ca lũ quan li.
– S đua chen kim mi phú quý ca ngưi đi.
– S vô cm trong đi sng xã hi. (Tuy nhiên, th sinh cũng c th bày t suy ngh v
các vn đ khc đưc gi ra trong đon đưc trích dn).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Tham nhũng th thi no chẳng c, nơi no, nưc no chẳng c. Vương Ông v
Vương Quan mun thot cnh t đy phi đt lt bn quan li: Có ba trăm lạng, việc này
mới xong (Truyện Kiều – Nguyn Du). Tam Nguyn Yên Đ Nguyn Khuyn c câu ni
v chuyn “công l đng tin” tht nh nhng m sâu sc:
Có tiền việc ấy mà xong nhỉ,
Đời trước làm quan cũng thế a!
– Trch dn  kin.
2. Gii thch
– T đin Ting Vit do Hong Phê ch biên đ gii thch ttham nhũng, như sau:
Tham nhũng là lợi dụng quyền hành để nhũng nhiễu dân và lấy của dân.
– Không ai phẩm bình l s b mc bit m không lên ting.
3. Phân tch v chng minh
a. Thc trng
– Vn đtham ô, tham nhũng đang l mt hin tưng, mt vn đ nng m c th gii
phi quan tâm.
– N xy ra hu ht  tt c cc cp v cc ngnh trong x hi.
– Hnh thc ngy cng tinh vi, k xo.
Nu th gii c căn bnh th kỉ không c thuc đc tr l HIV/ AIDS th ta cũng c
th xem bnh tham nhũng cũng ging như căn bnh th kỉ kia.
b. Nguyên nhân
– Điu đng bun l n li xut pht t nhng quan chc cp cao ca nh nưc đn cc
tng lp thưng lưu.
– Ngay c trong mt công xưng nh b cũng xut hin vn đ tham ô.
c. Hu qu
– Lương tâm v đo đc bin cht.
– Tham nhũng – n như mt con vi rt len li vo tng ngc ngch, hơi th trong cuc
sng con ngưi.
4. Bn lun v đnh gi
– Ci ngh điên r rng phi c tin mi đưc sung sưng, phi c tin mi khẳng
đnh mnh đ ăn sâu vo tim thc h, khin h bng chc tr thnh kẻ tham ô, tham
nhũng lc no không hay.
– Tham nhũng – ngưi ta c ngh n l vn đ nh, gii quyt nhanh chng, nhưng s
tht, n li như con đỉa c đeo bm x hi ht đi ny qua đi khc. N lm điên đo ti
chính – kinh t v git cht dân lnh trong cơn tng qun tt cng.
5. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Chng ta bit đây l vn đ nan gii, cn tn ti lâu. Nhưng nu chng ta c ngi đây
m ni theo ci kiu chỉ bit ni m không bit lm th sao thay đi đưc.
– Khẳng đnh tm quan trng ca vn đ.
– Liên h bn thân.
– Đ xut sng kin.
ĐỂ S 33
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây sau và thc hin các yêu cu:
Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng
Gian khổ sẽ dành phần ai
Ai cũng một thời tr trai
Cũng từng nghĩ về đời mình
Phải đâu may nhờ rủi chịu
Phải đâu trong đục cũng đành
Phải không anh, phải không em?
Chân lí thuộc về mọi người
Không chịu sống đời nhỏ nhoi!
Xin hát về bạn bè tôi
Những người sống vì mọi người
Ngày đêm canh giữ đất trời
Rạng rỡ như rừng mai nở chiều xuân.
(Trch Một đời người, một rừng cây – Trn Long Ẩn)
Câu 1. Chỉ ra phương thc biu đt chnh ca đon thơ trên.
Câu 2. Đon thơ thuc phong cách ngôn ng nào? Xc đnh th loi ca đon thơ trên.
Câu 3. Đon thơ đsdng nhng bin php ngh thut no? Ni dung ca nhng li
hát trên là gì?
Câu 4. Thông đip m tc gi mun gi gm qua li bi ht trên l g?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 96
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu:
Ai cũng chọn việc nhẹ nhàng
Gian khổ sẽ dành phần ai
Ai cũng một thời tr trai
Cũng từng nghĩ về đời mình
Phải đâu may nhờ rủi chịu
Phải đâu trong đục cũng đành
Phải không anh, phải không em?
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chính ca đon thơ trên l phương thc biu cm.
Câu 2. – Đon thơ thuc phong cách ngôn ng ngh thut (văn chương).
– Th thơ su ch c xen tm ch.
Câu 3. – Xc đnh đng, đ các bin pháp ngh thut:
+ Lp cu trúc câu: “Ai cũng...”, “phi đâu...”, “phi không...”.
+ Đip ng: “Ai cũng”.
+ Câu hi tu t: “Phi không anh, phi không em?”.
– Ni dung:
+ C ngha như mt li nhn nh tha thit v li sng trch nhim ca con ngưi
trong cuc sng.
+ Bn lun v quan nim sng tch cc, đy sc thuyt phc đưc gi lên t bi bi ht.
Câu 4. – Trong rt nhiu s la chn mà cuc đi mi con ngưi phi tri qua, c năm
la chn quan trng nht s quyt đnh c cuc đi: chn l đ sng, chn thy đ hc,
chn vic đ làm, chn ngưi đ ly, chn bn đ chơi. Trong đ, chn l đ sng là la
chn quan trng bc nht, nh hưng ti tt c nhng la chn còn li.
– Đi vi nhng ngưi trẻ, điu này li cng c ngha hơn, bi h có c mt tương lai
di đang ch đi pha trưc. Bài ca Một đời người, một rừng cây ca nhc s Trn Long Ẩn
đ chn cho chúng ta mt l sng đp.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thch ý nghĩa li bi ht
– Là li khẳng đnh, li nhn nh chân thành, tha thit v ý thc trách nhim ca mi
ngưi trong cuc sng.
– Bit gnh vc, bit chia sẻ. Không ln trnh, không cam chu nhn nhc, không an
phn th thưng. Thm ch bit chp nhn v t đ bit vưt qua nhng kh khăn trong
cuc sng ca con ngưi.
Giai điu nh nhng như m đu mt điu th l tâm tnh, đưa ta vo s liên
tưng gia “ngưi” v “cây”, gia cây và rng, gia rng cây và nhiu ngưi. Vn là
mch cm xúc mãnh lit ca con ngưi đưc sng trong nim kiêu hãnh ca dân tc đc
lp, t do như cây hn nhiên đưc mc lên gia rng, đưc đa trong gi chiu. S liên
tưng sâu sc bt đu gi cho ta mi quan h gia cuc đi mi con ngưi vi cng
đng, vi dân tc mnh đang sng.
2. Phân tch v chng minh
– Nu ai cũng bo bo cho mnh th trch nhim cng đng s đn đy cho ai. Mt câu hi
rt gin d như mt li t vn, đc thoi, mang trit l, nhưng ngưi nghe không có cm
giác b giáo hun, mà thm thía cái ngha sâu sc v ý thc trách nhim ca mi cá
nhân trưc cng đng, đ ai cũng t nhìn li chnh mnh, đi din vi bn thân mình, ri
t hi: Mình là ai? Mình sng đ làm gì? Cuc đi mình s đi v đâu? Mnh s dùng
cuc đi mình vào vic g? Mnh đ lm đưc gì cho nhng ngưi xung quanh, cho cng
đng, cho dân tc.
– Trong cuc sng, c nhng con ngưi luôn bit sng v ngưi khc, không ngi kh,
ngi kh, bit v li ch ca cng đng, bit v mi ngưi, sng c trch nhim… Đ l
nhng con ngưi c nhân cch cao qu, c cuc sng đng trân trng. (Dn chng: H
Ch Minh, anh Nguyn Văn Tri sn sng hi sinh hnh phc c nhân v li ch cch
mng… Đng Thy Trâm t gi H Ni vo nơi c lit ca chin trưng…; thi bnh:
nhng chin s Trưng Sa, nhân vt anh thanh niên trong truyn ngn Lặng lẽ Sa Pa…).
– Bên cnh đcũng c nhng con ngưi luôn sng v kỉ, c nhân, nh nhen, luôn trnh
n, đn đy kh khăn cho ngưi khc, sng v li, li dng s gip đ ca ngưi khác
đ thu vn cho bn thân… Li sng đ ri s b x hi đo thi. (Th sinh ly dn chng:
loi ngưi: Ăn cỗ đi trước, lội nước theo sau… nhng kẻ cơ hi, “đc nưc bo c”; đ l
mt s thanh niên chỉ bit ăn chơi, hưng th, tha mn nhng th vui tm thưng try
lc như đua xe bt chp gieo tai ha cho ngưi khc, đt thi gian, sc khe, tin bc nơi
vũ trưng, luôn đi hi ngưi khc v mnh, vô trch nhim vi gia đnh, xhi v c
vi bn thân…).
– Li bi ht l nhng li nhn nh thit tha gi đn mi ngưi, nht l đi vi lp trẻ,
mt thông đip v sng đp đy sc thuyt phc. N cha đng mt quan nim nhân
sinh tch cc, đng đ cho mi chng ta xem như kim chỉ nam trong rn luyn v tu
dưng bn thân đ c mt cuc sng chân chnh.
– T quan nim sng đp đ phê phn li sng ch kỉ, nh nhen, vô trch nhim, th
đng, yu hn ca mt b phn c nhân trong x hi.
3. Đnh gi v mở rng
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 98
– Bi ht ra đi đ lâu, nhưng đn nay vn còn nguyên giá tr, nht là trong lúc ch
ngha c nhân, li sng v kỉ đang c xu hưng tri dy. Ý thc ca con ngưi v trách
nhim ca c nhân trưc cng đng xã hi như mt nn tng đang sp l. Con ngưi
đang tm mi cch đ thu vén cho li ch c nhân mnh m quên đi li ích ca cng
đng. Hơn th na, nhiu cá nhân còn làm tn hi đn li ích cng đng.
– Bi ca cng c ngha ln lao khi mt b phn thanh niên đang “lc điu” bi thiu
đnh hưng ngh nghip, sng không c l tưng, thiu ch vưt kh vươn lên, tht
hc, chy theo li sng không lành mnh, coi trng giá tr vt cht, coi thưng kỷ cương
pháp lut và các giá tr đo l, nhân văn, sng buông th, sa vào t nn xã hi…
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Trong cuc sng ngy nay, thanh nhiên cng cn chăm chỉ, năng đng, sng to bit
gn li ch c nhân vi li ch ca nhân dân, T quc.
– Hiu rng cuc sng chỉ tht s c ngha, nhân cch con ngưi s tht s cao qu
khi bit chn cho mnh li sng đp v cao qu, c tuyt li sng tm thưng, thp hn.
– Đ c th sng đp như li bi ht gi , thanh niên cn sng c l tưng cao đp, c 
thc bi dưng lng nhân i, v tha, phi hc tp, rn luyn bn thân ch, ngh lc,
nhng năng lc v k năng sng.
– Phi năng đng, sng to, sng c trch nhim vi gia đnh v x hi.
ĐỀ S 34
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây và thc hin các yêu cu:
T RƯU CA NGƯI VIT V T SCH CA NGƯI DO THI
(1). Hôm rồi tôi có dịp ghé nhà một ông tá hải quân cùng quê chơi. Ông hiện phụ trách quân
lực của cả một vùng. Ông vừa cất xong ngôi nhà (biệt thự thì đúng hơn) và sắm xe hơi mới.
Bước vào phòng khách ngôi nhà, đập vào mắt tôi chính là chiếc tủ rượu hoành tráng được gắn sát
chiếm diện tích gần nửa bức tường chính diện. Thôi thì đủ thương hiệu rượu danh tiếng: từ
Chivas, Hennessy, Napoleon, Johnnie Walker cho tới Vodka xịn tận bên Nga... được gia chủ bày
khá ngay ngắn trên kệ. Ông đi giới thiệu cho chúng tôi xuất xứ từng chai rượu: chai này thng
bạn đi nước ngoài về tặng, chai kia đồng nghiệp cho, chai nọ do cấp dưới biếu với giọng khá hào
hứng cũng như thể hiện sự am hiểu về rượu ngoại...
(2). Câu chuyện thứ hai tôi muốn đề cập với các bạn thói quen đọc sách của người Do Thái.
“Trong mỗi gia đình Do Thái luôn luôn có một tủ sách được truyền từ đời này sang đời khác. Tủ
sách phải được đặt ở vị trí đầu giường để tr nhỏ dễ nhìn, dễ thấy từ khi còn nm nôi. Để sách hấp
dẫn tr, phụ huynh Do Thái thường nhỏ nước hoa lên sách để tạo mùi hương cho các em chú ý”.
Tác gi Nguyn Hương trong bi Người Việt ít đọc sách: Cần những chính sách để thay đổi toàn
diện (đăng trên trang tin đin t Cinet.com ca B VH-TT-DL) kể với chúng ta như vậy.
(3). Câu chuyện về cái “tủ rượu” của ông tá hải quân trong câu chuyện đầu bài và cái “tủ
sách” của người Do Thái, hay câu chuyện “văn hóa đọc” của người Việt Nam có mối liên hệ chặt
chẽ với khoảng cách phát triển hiện tại giữa chúng ta với thế giới. Để đất nước và con người Việt
Nam phát triển về mọi mặt, bền vững, việc đầu tiên là phải làm sao để “văn hóa đọc” của người
Việt lan tỏa và thăng hoa, tạo thói quen đọc sách và yêu sách. Muốn phát triển như Âu – Mĩ,
Nhật hay người Do Thái, trước hết phải học hỏi văn hóa đọc từ họ. Phải làm sao nhà nhà đều có
“tủ sách” để tự hào và gieo hạt, chứ không phải là “tủ rượu” để khoe mẽ vật chất và phô trương
cái tư duy trọc phú. Mọi thay đổi phải bắt đầu từ thế hệ tr.
(Dn theo http://vanhoagiaoduc.vn/turuoucuanguoivietvatusachcuanguoidothai19029.html)
Câu 1. Đon trích trên thuc phong cách ngôn ng nào?
Câu 2. Cc  trong đon trch trên đưc trình bày theo cách nào?
Câu 3. Hãy ghi li câu văn nêu khi qut ch đ ca toàn b đon trích trên.
Câu 4. Anh (ch) hãy nêu ít nht 02 gii php đ phát trin “văn ha đc” ca ngưi Vit.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu trong đon trích phn Đc hiu: Để đất nước và con người Việt
Nam phát triển về mọi mặt, bền vững, việc đầu tiên là phải làm sao để “văn hóa đọc” của người
Việt lan tỏa và thăng hoa, tạo thói quen đọc sách và yêu sách.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon trích trên thuc phong cách ngôn ng báo chí.
Câu 2. – Cc  trong đon trch trên đưc trnh by theo phương php quy np.
Câu 3. – Câu văn nêu khi qut ch đ ca toàn b đon trích: Phi làm làm sao nhà nhà
đu c “t sch” đ t hào và gieo ht, ch không phi l “t rưu” đ khoe m vt cht
v phô trương ci tư duy trc phú.
Câu 4. Nêu ít nht 02 gii php đ phát trin “văn ha đc” ca ngưi Vit theo quan
đim riêng ca bn thân, không nhc li quan đim ca tác gi trong đon trch đ cho.
Câu tr li phi cht ch, có sc thuyt phc. Dưi đây l mt gi :
– D kin các gii pháp: trao thưng bng sách; tuyên truyn, gii thiu sách, hi ch
sách; hưng dn hc sinh t đc, t nghiên cu có hiu qu thông qua vic đc sách; thư
vin đin t; đu tư cho thư vin; các thư vin t chc nói chuyn chuyên đ; trưng hc
nên có mi ngày (tun) có 10 – 15 pht đc truyn qua h thng âm thanh...
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 100
– Ngưi ta thưng nói, sách là kho tàng tri thc ca nhân loi. Có mt câu danh ngôn
v vic đc sch như sau: Gặp được một quyển sách hay nên mua liền dù đọc được hay không
đọc được, vì sớm muộn gì cũng cần đến nó.
– Trích dn ý kin.
2. Gii thích
– Văn hoá đọc, l hnh vi ca mi c nhân con ngưi, biu hin kh năng la chn
sch, kỹ năng đc v lnh hi sch cũng như cch thc ng x vi sch bo, l s th
hin r rng nht đc đim tâm l v nhân cch ca mi c nhân, đưc hnh thnh t la
tui u thơ v pht trin trong sut cuc đi con ngưi.
3. Phân tích và chng minh
– Trc trng đc sách nưc ta hin nay như th nào?
– Xây dng thi quen đc sách t gia đnh. T xưa đn nay, gia đnh luôn gi vai tr v
v tr quan trng, gia đnh l trưng đi đu tiên m mi ngưi đu phi tri qua v l
nơi giáo dc con ngưi, gip con ngưi ho nhp vo cuc sng chung ca cng đng.
– Xây dng thi quen đc sách t trưng hc. Giáo dc mm non l bc hc đu tiên
trong h thng gio dc quc dân c vai tr đc bit quan trng trong vic đt nn mng
cho vic hnh thnh v pht trin nhân cch con ngưi.
4. Mt số gii php
– Cn phi hnh thnh thi quen đc sch cho mi ngưi, c phương php đc sch v
dn hnh thnh lng ham mê đc sch mi tng lp nhân dân, điu ny t bn thân
mi ngưi phi t rn luyn.
– Nâng cao cht lưng sch, bng cc phương tin truyn thông, Đng v Chnh ph
nên đu tư mnh hơn cho hot đng thư vin ca quc gia đđnh hưng cho công
chng đc sch, ph bin sch v văn ho đc trong nưc.
– Nâng cao vai tr ca ngnh xut bn, đây l yu t quan trng nht đ đc gi tm li
vi văn ho đ đc, bi lâu nay, vai tr ca ngnh xut bn v pht hnh đi vi th
trưng sch vn cn vô cm khi b chi phi ca nn kinh t th trưng.
– Vic h gi thnh sn phm cũng đi hi ngnh xut bn phi chung tay gánh vác,
khi đi tưng mua sch đa s cc bn trẻ, nhưng gi sch qu cao lm h phi đn đo
gia mt bên l s mưu sinh, v tin đu tư cho sch.
5. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Rút ra bài hc cho bn thân.
– Liên h thc t trong cuc sng vi chính mình.
ĐỀ S 35
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Anh ra khơi
Mây treo ngang trời những cánh buồm trắng
Phút chia tay, anh dạo trên bến cảng
Biển một bên và em một bên
Biển ồn ào, em lại dịu êm
Em vừa nói câu chi rồi mỉm cười lặng lẽ
Anh như con tàu, lắng sóng từ hai phía
Biển một bên và em một bên
Ngày mai, ngày mai khi thành phố lên đèn
Tàu anh buông neo dưới chùm sao xa lắc
Thăm thẳm nước trời, nhưng anh không cô độc
Biển một bên và em một bên
Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên
Bão thổi chưa ngưng trong những vành tang trắng
Anh đứng gác. Trời khuya. Đảo vắng
Biển một bên và em một bên
Vòm trời kia có thể sẽ không em
Không biển nữa. Chỉ mình anh với cỏ
Cho dù thế thì anh vẫn nhớ
Biển một bên và em một bên...
(Trích Thơ tình người lính biển – Trn Đăng Khoa)
Câu 1. Câu thơ: Mây treo ngang trời những cánh buồm trắng miêu t điu gì? Anh (ch) hãy
nêu ni dung chính ca đon thơ.
Câu 2. Hãy cho bit hình nh nhân vt anh trong câu thơ: Anh đứng gác. Trời khuya. Đảo
vắng hin lên như th nào? Theo anh (ch) Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên vì nhng
nguyên nhân nào?
Câu 3. Kh thơ th ba gi cho anh (ch) suy ngh g v cuc sng ca ngưi lính bin?
Câu thơ: Biển một bên và em một bên trong đon thơ đưc vit vi bin pháp ngh thut
no? Nêu  ngha tc dng ca vic s dng ngh thut y.
Câu 4. Đc xong bi thơ anh (ch) c suy ngh g v trách nhim ca thanh niên đi vi
bin đo T quc qua mu tin sau:
Tàu cá cùng tm ngư dân b tàu “l” khng ch trên vùng bin Hoàng Sa
(Dân trí) – sáng 8 – 3, ngun tin ca Dân trí cho bit, tàu cá Khánh Hòa KH 90746-TS ca
ông Phan Quang (SN 1965, tr phưng Ninh Thy, th x Ninh Ha, Khnh Ha) đ cp
bn an toàn sau khi b mt tu “l” khng ch trên vùng bin Hoàng Sa và ly đi nhiu
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 102
tài sn.Thông tin ban đu, vào khong 15h ngày 21 – 2, tàu cá KH 90746-TS (công sut
320CV) đang hnh ngh câu cá nhám vùng bin Hoàng Sa thuc ch quyn ca Vit
Nam thì b mt tu “l” tip cn, đưa ngưi xông lên khng ch tm ngư dân. S tài sn
b ly đi gm: hai máy b đm, mt my đnh v, bn bc câu cá nhám, tm đin thoi di
đng, by b vi cá nhám cùng các giy t quan trng khác.
Theo thông tin, tm ngư dân trên tu c Khnh Ha b tàu “l” khng ch gm: Lê
Hu Toàn (SN 1982), Phan Thanh Bình (SN 1988), Phan Thanh Minh (SN 1990), Nguyn
Thanh Tho (SN 1988), Nguyn Thành Tân (SN 1990), Nguyn Văn Tô (SN 1984), Trn
Quang Hiu (SN 1970) và ch tàu là ông Phan Quang (SN 1965); cng tr phưng Ninh
Thy, th xã Ninh Hòa, Khánh Hòa. Sau khi cp b vào 4h sáng ngày 7/3, ch tàu cá KH
90746-TS đ bo co v vic cho lc lưng đn biên phng 366 (đng Ninh Hi, Ninh
Hòa, Khánh Hòa). Hin cơ quan chc năng đang lm r v vic.Dân trí tip tc thông tin
ti bn đc.
(Theo Vit Ho)
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v hình nh ngưi lnh đang canh gi bin đo quê hương qua câu thơ đưc nêu
trong đon trích phn Đc hiu: Anh đứng gác. Trời khuya. Đảo vắng.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Câu thơ miêu t cnh đon tu ra khơi, nhng áng mây trng như treo ngang
cánh bum, rt thơ mng.
– Nêu ni dung chính ca đon thơ: ngưi lính bin vưt mi gian lao, quyt tâm bo
v tng vng đt thiêng liêng ca T quc, là tình yêu quê hương, đt nưc thit tha.
Câu 2. – Hình nh nhân vt anh trong câu thơ: Anh đứng gác. Trời khuya. Đảo vắng hin
lên: nh bé gia thiên nhiên rng ln, vng vẻ nhưng vn hiên ngang v tư th hào
hùng.
– Đất nước gian lao chưa bao giờ bình yên vì nhng nguyên nhân:
+ Vì chin tranh, vì kẻ thù luôn gây chin.
+ Vì thiên tai bão lt khc nghit.
+ Vì nhng kh khăn th thách.
Câu 3. – Cuc sng nơi xa đy kh khăn gian kh không c hơi m ca đt lin. Ngưi
lnh không cô đơn v c tnh yêu la đôi v tnh yêu bin c.
– Câu thơ: Biển một bên và em một bên đưc vit vi bin pháp ngh thut: lp câu và n
d “bin mt bên” – tnh yêu đt nưc, quê hương.
– Tác dng: nhn mnh tnh yêu đt nưc v tnh yêu đôi la hòa quyn.
Câu 4. – Ngưi thanh niên cn phi xc đnh ltưng hc tp đ xây dng và bo v T quc.
– Kiên quyt phn đi nhng hnh đng vi phm ch quyn bin đo quê hương.
– Sn sàng chc tay súng bo v bin đo khi đt nưc cn.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Nhng ngưi lính cm cây súng ra vi bin khơi vi quyt tâm và s can trưng. Bi
vì các anh không chỉ bo v vùng bin mà còn mang trách nhim xây dng cho hn đo
ca T quc đưc yên bình, m no.
– Sóng gió chỉ thi bay đưc cát bi ch không th thi bt đưc tnh yêu quê hương
tha thit và s vng vàng, nim tin yêu mà các anh dành trn cho đt nưc.
2. Phân tích và chng minh
– Khi chin tranh qua đi, nhng ngưi lính bin vn tip tc cm chc cây súng bo v
cho vùng hi đo đưc bình yên.
– Bao năm qua luôn như th, hình nh ngưi lnh đng trên đo vng chi như ngn
hi đăng vn luôn rng ngi v soi sng cho bao l tưng, làm m thêm nim yêu
thương nơi quê nh.
– Ngày hôm nay, khi bin xanh quê hương vi hai qun đo quTrưng Sa, Hoàng Sa
ngày càng tr thành nim t hào bi nhng giá tr tài nguyên vô tn, khi kẻ thù vn còn
nhăm nhe chim ly bin đo nưc ta bng nhng âm mưu him ác thì nhim v ca
nhng ngưi lnh đo li càng quan trng hơn bao gi ht.
3. Bàn lun về hình nh ngưi lnh đang canh gi bin đo quê hương
– H đang ngy đêm lm nhim v thiêng liêng cho T quc, bit hi sinh thm lng đ
canh gi bin tri T quc.
– Luôn đi mt vi nhiu kh khăn, th thch đ gi vng ch quyn.
– H là nhng ngưi lính kiên cưng đi mt vi quân thù và bão t.
– H c tnh yêu l tưng v tnh yêu đt nưc, yêu T quc thit tha.
Chúng ta cm thông, chia sẻ, cm phc, trân trng, bit ơn nhng ngưi lính bin.
4. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Trưc tình hình an nguy ti vn mnh quc gia, ch quyn dân tc; đng hành vi
dân tc Vit Nam; th h trẻ chúng ta cn nâng cao ý thc trách nhim đi vi đt nưc
bng nhng vic làm thit thc.
– Thanh niên cn hưng hng và tích cc tham gia các din đn hp pháp trên các
phương tin thông tin đi chúng, trên internet, khẳng đnh ch quyn bin đo ca Vit
Nam trên các din đn, đng thi kch lit lên n v đu tranh tham gia ngăn chn các
hành vi xâm phm phm ch quyn bin đo Vit Nam.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 104
– Thanh niên là hu phương ch da tình cm vng chc đi vi các lính bin đo,
bng nhng vic làm thit thc như gi thư đn các lính Hi đo đ chia sẻ đng viên và
tip sc cho các anh thêm ngh lc đ trông gi bin đo. Điu quan trng, thanh niên
cn không ngng tu dưng phm cht ngưi Vit Nam mi, tích cc tham gia xây dng
đt nưc giàu mnh, c đnh hưng l tưng yêu nưc v đon kt đ to nên sc mnh
bo v ch quyn bin đo.
ĐỀ S 36
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Hội chứng vô cảm hay nói cách khác là căn bệnh trơ cảm xúc trước niềm vui, nhất là nỗi đau
của người khác, vốn là một mặt trong hai phương diện cấu trúc bản chất Con – Người của mỗi
sinh thể người. Tính “con” và tính “người” luôn luôn hình thành, phát triển ở mỗi con người từ
khi lọt lòng mẹ cho đến khi nhắm mắt xuôi tay. Cái thiện và cái ác luôn luôn song hành theo từng
bước đi, qua từng cử chỉ, hành vi của mỗi con người trong mối quan hệ với cộng đồng, với cha
mẹ, anh chị em, bạn bè, bà con làng xóm, đồng bào, đồng loại. Trong cuộc hành trình lâu dài, gian
khổ của một đời người, cái mất và cái được không phải đã được nhận ra một cách dễ dàng. Mất
một đồng xu, một miếng ăn, mất một phần cơ thể, mất một vật sở hữu, con người nhận biết ngay.
Nhưng có những cái mất, cái được nhiều khi lại không dễ gì cảm nhận được ngay. Nhường bước
cho một cụ già cao tuổi, nhường chỗ cho bà mẹ có con nhỏ trên tàu xe chật chội, biếu một vài đồng
cho người hành khất… có mất có được nhưng không phải ai cũng đã nhận ra cái gì mình đã thu
được; có khi là sự thăng hoa trong tâm hồn từ thiện và nhân ái. Nói như một nhà văn lớn, người
ta chỉ lo túi tiền rỗng đi nhưng lại không biết lo tâm hồn mình đang vơi cạn, khô héo dần. Tôi
muốn đặt vấn đề là cùng với sự báo động những hiểm họa trông thấy, cần báo động cả hiểm họa
không trông thấy hay khó trông thấy. Hiện nay đã có quá nhiều dấu hiệu và sự kiện trầm trọng
của hiểm họa vô cảm trong xã hội ta, nhất là trong tuổi tr. Bạo lực đã xuất hiện dữ dn những
tháng ngày gần đây báo hiệu nguồn gốc sâu xa ở sự xuống cấp nghiêm trọng về nhân văn, về
bệnh vô cảm.
(Trích Nguồn gốc sâu xa của hiểm họa,
Bài tập Ngữ văn 12, Tp mt, NXB Gio dc Vit Nam, 2017, trang 36 – 37)
Câu 1. Chỉ ra phương thc biu đt chnh đưc s dng trong đon trích.
Câu 2. Theo tc gi, ngun gc sâu xa ca nn bo lc xut hin gn đây l g?
Câu 3. Tc gi đ th hin thi đ g khi bn v him ha vô cm trong x hi hin nay?
Câu 4. Anh (ch) suy ngh như th no khi c nhng ngưi chỉ lo túi tiền rỗng đi lo tâm hồn
mình đang vơi cạn, khô héo dần?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Bệnh vô cảm.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chnh đưc s dng trong văn bn trên l ngh lun.
Câu 2. – Theo tc gi, ngun gc sâu xa ca nn bo lc xut hin gn đây l do bnh vô
cm, do s xung cp nghiêm trng v  thc nhân văn.
Câu 3. – Thi đ ca tc gi khi bn v him ha vô cm: lo ngi, trăn tr…
Câu 4. Th hin đưc suy ngh chân thnh, sâu sc trưc hin tưng: c nhng ngưi chỉ
lo túi tiền rỗng đi nhưng lại không biết lo tâm hồn mình đang vơi cạn, khô héo dần. Dưi đây l
mt gi :
– Vn đ đưc đưa ra câu ni l thc trng kinh t ngy cng pht trin đi lên nhưng
nhân cch con ngưi ngy cng xung thp.
– Đl vic con ngưi chỉ lo vun vn nhng li lc, ch li cho bn thân (đc bit l v
mt kinh t) m quên đi vic rn luyn, bi đp nhân cch bn thân mnh.
– Đ l điu x hi cn phi thay đi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– T khi trên qu đt ny c s sng, th Thưng đ đ sinh ra vn loi, trong đ c loi
ngưi. Mt điu đc bit thay l to ha đ ban tng cho loi ngưi chng ta mt th
qu bu đ chnh l tnh cm.
– X hi ngy cng pht trin, dưng như con ngưi cng ngy cng vô tnh, th ơ vi
mi s xung quanh. Đ chnh l căn bnh nan y đang honh hnh rng ln không
nhng chỉ dng li  mt c nhân m đang len li vo mi tng lp x hi – bệnh vô cảm.
2. Thân đon
a. Giải thích
– Vô cảm l không c cm xc, xc đng, sng ch kỉ, lnh lng, th ơ, lm ngơ trưc
nhng điu xu xa, hoc ni bt hnh, không may ca nhng ngưi sng xung quanh
mnh. Thy cnh tưng bi thương li th ơ, không đng lng chua xt, không rung
đng…
– Nhn thy ci xu, ci c m không thy bt bnh, không căm tc, không phn n.
Nhìn thy ci đp m không ngưng m, không say mê, không thch th.
– Ngưi b bnh vô cm cng lc cng khp cht cnh ca tri tim mnh li, không cn
bit hưng th ci đp m chỉ ngh đn tin, đn công vic.
b. Biểu hiện của bệnh vô cảm
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 106
– Bệnh vô cảm đưc biu hin dưi nhiu hnh thc đa dng. Vi nhng ngưi thuc v
trí khác nhau li c nhng biu hin khc nhau:
+ Đi vi nhng ngưi c trng trch trưc cng đng: không quan tâm đn công vic
ca ngưi dân; Mt s ngưi c quyn lc li da vo quyn lc đ c hip nhân dân…
+ Đi vi mi c nhân: không sn lng gip đ nhng ngưi gp kh khăn hon nn
trong khi mình c đ điu kin đgip đ; c thi đ rẻ rng, coi khinh nhng mnh
đi bt hnh…
c. Chỉ ra nguyên nhân của bệnh vô cảm
– Con ngưi chy theo đng tin, chy theo vt cht m quên đi gi tr ca đi sng
tinh thn. Coi đng tin cao hơn gi tr con ngưi.
– Mt phn na cũng l do x hi hin đi qubn rn v đi hi con ngưi phi lm
vic, lm vic v lm vic m b quên thi gian đ trao nhau hơi m ca tnh thương, đ
ươm mm cm xc.
d. Tác hại của bệnh vô cảm
– Bệnh vô cảm c nhng tc hi ghê gm. Vi tng v tr, ngh nghip khc nhau trong
x hi, ngưi mc “bnh vô cm” s gây ra hu qu khc nhau.
– N l mt căn bnh lâm sng m trong đ, no ca ngưi bnh vn hot đng nhưng tri
tim li hon ton băng gi. Ngưi ta đ vô cm th lm sao c ththu hiu đưc ni đau,
tnh cm ca ngưi khc, ngưi ta chỉ ngh đn mnh v lich ca riêng mnh m thôi.
– Vô cm l con đưng trc tip dn đn nhng ci xu, ci c. N bin con ngưi
thnh kẻ vô trch nhim, vô lương tâm v vô văn ha, thm ch l kẻ ti đ. Bnh vô cm
lm cho ci xu, ci c cmnh đt mu m đ sinh sôi ny n như “c mc hoang” v
đang đu đc, ch ng cuc sng tt đp ca con ngưi trong x hi mi ca chng ta
hôm nay.
– Ngưi mc “bnh vô cm” không đưc mi ngưi tin yêu, knh trng.
e. Làm thế nào để chữa bệnh vô cảm?
– Mi cnhân phi l mt thnh viên c trch nhim đi vi nhng vn đchung ca
cng đng.
– Tham gia cc hot đng x hi c tnh nhân văn cao như phong tro đn ơn đp
ngha, phong tro thanh niên lp nghip…
– X hi cn lên n mnh m bnh vô cm, coi đ như l mt cuc chin đu đ loi b
căn bnh ny ra khi x hi ta.
3. Kt đon
– Vô cảm l căn bnh nguy him, chng ta cn tm phương thuc “đc tr”. Cn phê
phn nhng ngưi mc “bnh vô cm”.
– Bn thân cn sng ha đng, bit đng cm, sẻ chia vi nhng ngưi bt hnh. V d:
ng h đng bo vng b thiên tai, nhng ngưi l nn nhân ca cht đc mu da cam,
nhng trẻ m côi, ngưi gi… không nơi nương ta.
ĐỀ S 37
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Hôm qua em đi tỉnh về
Đợi em ở mãi con đê đầu làng
Khăn nhung, quần lĩnh rộn ràng
Áo cài khuy bấm, em làm khổ tôi!
Nào đâu cái yếm lụa sồi
Cái dây lưng đuỗi nhuộm hồi sang xuân
Nào đâu cái áo tứ thân
Cái khăn mỏ quạ, cái quần nái đen?
Nói ra sợ mất lòng em
Van em em hãy giữ nguyên quê mùa
Như hôm em đi lễ chùa
Cứ ăn mặc thế cho vừa lòng anh!
Hoa chanh nở giữa vườn chanh
Thầy u mình với chúng mình chân quê
Hôm qua em đi tỉnh về
Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều.
(Chân quê – Nguyn Bính)
Câu 1. Bi thơ trên đưc vit theo th loi no? Nêu phương thc biu đt chính ca bi thơ.
Câu 2. 1. Ni dung chnh ca bi thơ thơ ny l g?
2. Trong bi thơ trên tc gi đ s dng bin php ngh thut no l ch yu?
A. Ẩn d B. Hoán d C. Đip t D. Nhân hóa.
3. Hoa chanh nở giữa vườn chanh
Thầy u mình với chúng mình chân quê.
Hai câu thơ trên tc gi đ s dng cch ni n d. Anh (ch) hy nêu tc dng ca
cách nói này?
Câu 3. 1. Ngưi yêu ca cô gi trong đon thơ trên đ đ cp đn mt thi đim din ra
trong qu kh đ l “hôm qua” vy hai t đ gi lên tâm trng g trong lng chng trai?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 108
2. T “Tỉnh” trong câu thơ: Hôm qua em đi tỉnh về gi cho anh (ch) liên tưng đn tđi
lp no trong nhan đ cũng như xut hin trong bi thơ?
3. Anh (ch) hiu “em đi tỉnh v” c ngha l g?
Câu 4. 1. Anh (ch) hiu câu thơ: Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều c ngha l g?
2. Thông đip m tc gi mun gi vo bi thơ trên l g?
3. Liên h đn ngy nay?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu phn Đc hiu:
Hôm qua em đi tỉnh về
Hương đồng gió nội bay đi ít nhiều.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Bi thơ trên đưc vit theo th thơ lc bát (6/8).
– Phương thc biu đt chính ca bi thơ: T s và biu cm.
Câu 2. 1. Ni dung chnh ca bi thơ thơ ny l: cô gi b chn phn hoa đô th cun ht
mt đi vẻ đp chân quê, mt đi bn sc văn ha.
2. Tác gi s dng bin php ngh thut ch yu l: A. Ẩn d.
3. Tc dng: nhn mnh mt quy lut t nhiên đng thi khẳng đnh nt đp văn ha
ca dân tc.
Câu 3. 1. Tâm trng ca chng trai: chua xt, đau kh, nui tic v ngưi yêu ca mnh
không cn gi đưc bn cht chân quê mc mc na.
2. T “Tỉnh” trong câu thơ: Hôm qua em đi tỉnh v gi liên tưng đn t đi lp “chân
quê” – mc mc, gin d chân thnh…
3. “Em đi tỉnh v” c ngha l em lên chn thnh th đ ri đnh mt đi cht chân quê.
Câu 4. 1. “Hương đng gi ni”: hnh nh ni v chn quê. “Bay đi t nhiu”: mt dn
bn sc.
2. Thông đip mà tác gi mun gi vo bi thơ trên l: hãy bit quý trng và gi gìn
truyn thng ca cha ông, đng đ âu hóa làm mt đi bn sc văn ha ca dân tc.
3. – Ngy nay khi đt nưc đang m ca tip thu tinh hoa văn ha nhân loi nhưng
không đưc đnh mt đi bn sc văn ha dân tc.
– Gi bn sc chân quê l gi ci vẻ đp đơn sơ, chân phc, gin d tâm hn tnh cm
truyn thng văn ha dân tc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Bn sc văn ho dân tc l mt tư tưng luôn đưc đ cao trong lch s xây dng v
pht trin đt nưc ca nhân dân Vit Nam. Trong bi cnh hi nhp quc tsôi đng
hin nay, đây li cng l vn đ quan trng. thc gi gn bn sc văn ha dân tc ca
th h trẻ, mt lc lưng đông đo v hng hu đang l điu đưc quan tâm đc bit
ca x hi.
– Hơn bt k ai, thanh niên, thiu niên l nhng đi tưng bn nhy nht vi cc yu t
văn ha. Nhn vo th h trẻ hôm nay, đc bit l thnh viên ca th h 8X, 9X ngưi ta
thy biu hin mt  thc đi vi bn sc văn ha dân tc.
2. Gii thch
– Em đi tỉnh về l lên chn th thnh.
– Hương đồng gió nội l hnh nh ni v chn quê.
– Bay đi ít nhiều tc l đang mt dn bn sc.
Cô gi b s phn hoa th thnh cun ht, mt đi vẻ đp chân quê mt dn bn
sc văn ha.
3. Bn lun v chng minh
– Con ngưi đang sng trong bui giao thi, trong hon cnh c mâu thun gia truyn
thng v hin đi.
– Văn ha Vit Nam c ci ngun nông nghip. Điu ny c ci thi v êm đm ca cuc
sng v tnh yêu đôi la  nông thôn.
Biu hin ca truyn thng văn ho dân tc m thi ca gi l hn quê, tnh quê v
muôn đi ca ngi.
– Gi bn sc văn ha “chân quê” không cngha l chng ta đng tnh vi ci ngho.
Gi bn sc chân quê không c ngha l chng ta vong bn. Chng ta tip thu ci mi
nhưng ci hn dân tc vn gi gn như bo vt.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Mi thanh niên, thiu niên phi thc s thy đưc gi tr ca văn ha dân tc – nhng
gi tr đưc cht lc v đc kt t ngn đi, đưc gn gi, k tha qua bao thăng trm
ca lch s, đ v đang ăn sâu trong mu tht ca mi ngưi dân đ d c đi đâu, sng 
nơi no, con ngưi đ vn luôn l ngưi dân nưc Vit.
– Gia đnh, cng đng x hi cũng phi chung sc, chung lng đ tô đm thêm na
nhng gi tr văn ha đ trong s tr trn phc tp ca nhng lung văn ha khác.
– Hnh thnh mt nn văn ha Vit Nam va truyn thng, va hin đi, đa dng, va
thng nht, đm bo đưc yêu cu “ho nhp nhưng không ho tan” trong mt thi đi
mi. Thc hin điu ny l trng trch, l ngha v ca mi công dân, ca mi thanh,
thiu niên hôm nay.
– Gi gn bn sc văn ha dân tc l đng gp c  ngha đu tiên cho đt nưc m mi
thanh thiu niên c th lm v hy lm bt đu t vic điu chỉnh, un nn chnh nhng
hnh vi,  thc ca bn thân mnh.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 110
ĐỀ S 38
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Cứ nhìn dòng người đang cuộn chảy trên đường phố trong cái ngột ngạt của trưa hè nóng
bức, càng ngạt thở vì chất thải của động cơ xe máy, xe ô tô mà cho dù khẩu trang che kín mũi
miệng, cũng không sao thoát khỏi những chất độc ấy chui vào phổi. Hậu quả sẽ ra sao với sức
khỏe của con người, khó mà lường được. Nhưng trước mắt thì vẫn cứ phải tồn tại bng thở hít
cái khói bụi độc hại đó để mà bươn chải với cuộc mưu sinh. Cứ ngỡ như chỉ cư dân đô thị mới
trực tiếp gánh chịu tai họa đó. Song, như nhận định có trách nhiệm của một nhà khoa học trong
Hội thảo về “Phát triển nông thôn” vừa rồi, thì cư dân nông thôn cũng cùng chung thảm họa đó.
Đấy là chưa nói đến một thực trạng mà theo ông, sự ô nhiễm môi trường ở nông thôn còn có khía
cạnh nặng nề hơn. Mới đó, nông thôn thơ mộng với những “con sông xanh biếc – Nước gương
trong soi tóc những hàng tre” (Nhớ con sông quê hương – T Hanh), mà nay đang “có những
dòng sông sắp qua đời, dòng sông đang kêu cứu”…
(Theo http://www.daibieunhandan.vn/defaul Tương lai – Môi trưng và phát trin)
Câu 1. Đon trch trên đây bn v vn đ gì?
Câu 2. Câu thơ: Nước gương trong soi tóc những hàng tre, gi cho anh (ch) nhng liên
tưng gì?
Câu 3. Hãy chỉ ra nhng phương thc biu đt và bin pháp tu t trong đon trích?
Câu 4. Vit mt đon văn ngn (khong 10 – 12 dòng) bàn v gii php bo vmôi trưng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu phn Đc hiu: Mà nay đang “có những dòng sông sắp qua đời,
dòng sông đang kêu cứu”…
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. Đon văn bn v vn đ:
– Ô nhim môi trưng.
– S ô nhim môi trưng thành th và nông thôn hoc nh hưng ca ô nhim môi
trưng đi vi cuc sng con ngưi.
Câu 2. – Gi liên tưng v dng sông quê hương thanh bnh, yên  trong kỉ nim.
Câu 3. Cc phương thc biu đt đưc s dng là:
– Ngh lun: v ô nhim môi trưng (thc trng, hu qu…); phân tích khí thi, khói
bi đc hi đô th, ô nhim ngun nưc nông thôn…
– Biu cm: hu qu s ra sao vi sc khe ca con ngưi, kh m lưng đưc; mi đ,
nông thôn thơ mng vi nhng con sông xanh biếc – Nước gương trong soi tóc những hàng
tre (Nhớ con sông quê hương – T Hanh), m nay đang có những dòng sông sắp qua đời.
– Các bin pháp tu t:
+ Ngh thut đi ý: mi đ, nông thôn thơ mng vi nhng con sông xanh biếc – Nước
gương trong soi tóc những hàng tre, m nay đang có những dòng sông sắp qua đời.
+ Nhân hóa: Có những dòng sông sắp qua đời.
Câu 4. Các gii pháp bo v môi trưng:
– Tip tc hoàn thin h thng pháp lut v bo v môi trưng, trong đ c nhng quy
đnh x pht.
– Chú trng công tác quy hoch phát trin các khu, cm, đim công nghip, các làng
ngh, cc đô th, đm bo tính khoa hc cao.
– Đy mnh công tác tuyên truyn, giáo dc v môi trưng trong xã hi nhm to s
chuyn bin và nâng cao nhn thc, ý thc chp hành pháp lut bo v môi trưng,
trách nhim xã hi ca ngưi dân, doanh nghip trong vic gìn gi và bo v môi
trưng…
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Đt nưc ta đang trên đưng phát trin. Thành tu v kinh t, văn ha, xã hi; tình
hình an ninh, quc phng; đi ni, đi ngoi là tht đng t ho. Đng và Nh nưc
đang c nhiu ch trương đ đm bo đt nưc phát tin bn vng.
– Song, bên cnh nhng gđng t hào, chúng ta cúng tht xt xa khi đưc bit vn đ
môi trưng ca đt nưc đang c nhng du hiu không tt. Điu đng quan tâm nht
là hin tưng ô nhim môi trưng nưc. Nhng ngày gn đây, trên bo ch v phương
tin thông tin đi chng đ thông tin v hin tưng: Hiện nay, trên đất nước ta có những
dòng sông sắp qua đời và những dòng sông đang kêu cứu.
2. Gii thích
– Sắp qua đời là không còn sc lc, mt sc đ kháng. Chỉ ngun nưc nhng dòng
sông đang b ô nhim nng đng thc vt không cn môi trưng sng…
– Đang kêu cứu là s khn thit, cp bch hy hnh đng trưc khi quá mun. Con
ngưi phi suy ngh li nhng hnh đng mà chính mình gây ra cho nhng dòng sông.
3. Vai trò của nhng dòng sông trên đất nưc
– Nhng dòng sông ca đt nưc là tài sn, là tim năng đ phát trin đt nưc.
– Con sông ca năm thng tui thơ ca nhng ai đ sinh ra v ln lên và tám mát trên
dòng sông quê.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 112
– Con sông Hng tm mát c đng bng Bc B và là ngun đin vô cùng ln ca đt
nưc. Nhng dòng sông chy qua đng bng Nam B mang theo phù sa màu m làm
nên nhng ht goVit Nam.
– Con sông nào chẳng là ngun cá tôm di dào phc v con ngưi.
Có th nói, t bao đi, con ngưi đ đưc nhng dng sông nuôi dưng, nhng
dng sông l ngưi bn thân thit sn lòng ban tng cho chúng ta mt cuc sng đ đy,
no m.
4. Thc trng nhng dòng sông hin nay
– Đây không chỉ là hin tưng đng suy ngh m cn l vn đ cn ht sc quan tâm.
– Hin tưng trên đt nưc ta có nhng dòng sông sp qua đi và nhng dòng sông
đang kêu cu là mt thc t. Dn chng:
+ Báo Vietnamnet ngày 23 – 10 – 2015 phn ánh sông Thị Vải đã trở thành dòng sông chết.
Và hiện nay, sông Dinh ở TP. Vũng Tàu cũng đang hấp hối. Hin nưc trên sông Th Vi đ
tr nên đen đc, hôi thi nng nc.
+ Không chỉ sông Th Vi, sông Dinh mà còn rt nhiu con sôngkhc đang kêu cu:
sông Đồng Nai ô nhiễm vi sinh và dầu mỡ rõ rệt, ô nhiễm kim loại nặng, pheno; sông Sài Gòn
mức độ ô nhiễm là nghiêm trọng; sông Cầu chất lượng nước các sông thuộc lưu vực ngày càng
xấu đi, nhiều đoạn sông đã bị ô nhiễm tới mức báo động. Ô nhiễm cao nhất là đoạn sông Cầu
chảy qua địa phận thành phố Thái Nguyên… (Trích báo cáo môi trường Nước Việt Nam tháng 9
– 2015). Ở Qung Nam, dòng sông Trưng Giang đ cht dn do cht thi t các bãi khai
thc vng đ tng đưc bo ch đa phương kêu cu liên tc trong mùa hè va qua là
hin thc gn nht.
– Rõ ràng, có bit bao dng sông thơ mng đ sng trong thơ, trong nhc, ha mt thi
hin đang cht, đang hp hi v đang kêu cu!
5. Nguyên nhân và hu qu
– Vy nhng nguyên nhân nào dn đn hin tưng nhng dòng sông Vit Nam đ cht
v đang kêu cu như đ ni trên? Tr li câu hi này tht không khó. Song chúng ta
cn suy xt cho đy đ, sâu sc.
– Có th nói, nguyên nhân chnh l con ngưi, nhng con ngưi vì li ích ca mnh đ
bng nhiu cách to nên s ô nhim, dn đn cái cht ca bit bao dòng sông:
+ Dòng sông Th Vi cht t s ngt ngào vô cm ca nhng ngưi ch VeDan. Vì li
nhun, h đ tr thnh ngưi vô trách nhim đ git cht dn mt dòng sông.
+ S ô nhim môi trưng nưc sông Nhu – sông Đy bt đu t đâu nu không
phi do s ra đi và hot đng ca các khu công nghip, khu khai thác và ch bin, các
t đim dân cư...
– Cc cơ quan Nh nưc đ chưa lm vic có hiu qu trong vic bo v môi trưng. S
qun l bng lut bo v môi trưng còn yu kém.
– Nưc l môi trưng ca s sng, điu ny ai cũng hiu. Th nhưng con ngưi vn còn
chưa thy rng, mt dòng sông ô nhim s ko đn đn ngun thy sn b hy dit,
ngun nưc cho cây xanh, cho đng vt, cho con ngưi s nguy hi vô cng. Ta đ tng
nghe xut hin mt s làng ung thư, nn ng đc c làng, dch tiêu chy cp... phn ln
là bt ngun t ngun nưc.
– Thi đ đi x đ nhng dòng sông cht dn trong kêu cu là mt hnh vi vong ơn,
bi ngha, mt thi đ tàn nhn đng phê phn.
Rõ ràng, ting kêu cu ca nhng dòng sông là ting kêu cu v môi trưng sng
ca mi chúng ta, ting kêu cu cho hôm nay và cho c tương lai ca dân tc.
6. Gii pháp
– Trưc ht, cn làm cho mi ngưi nhn thc đưc rng bo v môi trưng là nhim
v không ca riêng ai mà là ca c cng đng; làm cho mi ngưi nhn ra tác hi khi
nhng dòng sông tng ngy đang dn ô nhim.
– Mi chúng ta không chỉ nói mà phi làm, phi có trách nhim, c hnh đng thit
thc đ gi ly nhng dòng sông trong sch. Mi ngưi phi có trách nhim bo v
nhng dòng sông, phi có ý thc phê phán nhng hành vi gây ô nhim, phi mnh dn
t cáo nhng biu hin dn đn cái cht ca nhng dòng sông.
– Mc khc, Nh nưc cũng phi nhn rõ s yu kém ca mình trong vic qun l môi
trưng nưc ni riêng v môi trưng ni chung đ có th xây dng chin lưc đ bo v
và phát huy tim năng ca nhng dòng sông tht đng mc.
– Hin thc v nhng dòng sông sp qua đi và nhng dng sông đang kêu cu là mt
li cnh báo cho mi chúng ta v môi trưng sng ca chng ta đang b đe da. Phi bit
lo lng xt xa trưc hin tưng này.
– Tôi ngh rng, vi tình yêu vẻ đp thơ mng ca dòng sông, yêu mn cuc sng ca
chúng ta,vi s quan tâm ca Đng, Nh nưc và các t chc môi trưng, ngưi dân
Vit bng vic làm ca mình, s đem li cho dòng sông quê ngun nưc ngt ngào, s tr
li cho cnh đng ngun nưc mát, tr li cho hôm nay và cho mai sau tài sn vô giá ca
s sng – là ngun nưc t các dòng sông.
ĐỀ S 39
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Chẳng ai muốn làm hành khất
Tội trời đày ở nhân gian
Con không được cười giễu họ
Dù họ hôi hám úa tàn.
Nhà mình sát đường, họ đến
Có cho thì có là bao
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 114
Con không bao giờ được hỏi
Quê hương họ ở nơi nào.
Con chó nhà mình rất hư
Hễ thấy ăn mày là cắn
Con phải răn dạy nó đi
Nếu không thì con đem bán.
Mình tạm gọi là no ấm
Ai biết cơ trời vần xoay
Lòng tốt gửi vào thiên hạ
Biết đâu nuôi bố sau này.
(Trch Dặn con – Trn Nhun Minh – 100 bi thơ hay th kỉ XX)
Câu 1. Xác đnh phương thc biu đt trong văn bn trên?
Câu 2. Nêu ý ngha ca cách dùng t “hành khất” mà không phi là “người ăn mày” trong
câu đu?
Câu 3. Nêu tác dng ca bin pháp ngh thut đip cu trúc “Con không…”? Anh (ch) có
suy ngh gì v bài hc rút ra mà ngưi cha nói vi con qua bài thơ?
Câu 4. Li dn con ca ngưi cha qua hai câu thơ: “Con không bao giờ được hỏi/ Quê hương
họ ở nơi nào” c ngha g?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v li cha dn con kh thơ đưc nêu trong phn Đc hiu:
Mình tạm gọi là no ấm
Ai biết cơ trời vần xoay
Lòng tốt gửi vào thiên hạ
Biết đâu nuôi bố sau này.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt: biu cm, t s.
Câu 2. – “Hnh kht”, “ăn my”: đu chỉ ngưi kém may mn trong cuc sng, phi đi
lang thang xin ăn.
– T “Hnh kht” là mt t Hán Vit th hin thái đ tôn trng ca tác gi đi vi
nhng ngưi không may cơ nh trong cuc sng.
Câu 3. – Tác dng:
+ Phép đip: th hin s giáo dc nghiêm khc ca ngưi cha vi con, mong mun
con mình thu hiu và sng đng vi đo lí làm ngưi: trân trng, không ch nho
nhng ngưi cơ nh.
+ Nhn mnh ý, to nhp điu, âm hưng cho bài thơ.
– Bài hc rút ra: cn tôn trng ,đng cm, sẻ chia, giúp đ nhau trong cuc sng.
Câu 4. Thí sinh có th trình bày theo nhiu cách khác nhau, nhưng cn đm bo các ý cơ
bn sau:
– Quê hương là nơi chôn rau ct rn ca mi ngưi, nhng ngưi hành kht vì cơ nh
mà có ngưi phi b quê hương đi tha hương cu thc, thm chí còn có nhng ngưi
không có quê hương.
– Ngưi cha dn dò con không nên hi quê hương ca h bi vì nhc đn quê hương là
nhc đn ni nh, nhc đn nim đau.
T đ, ngưi cha mun con hiu đưc, đng cm, sẻ chia trong cuc sng, quan
tâm giúp đ nhng ngưi tha hương cu thc, không chỉ v mt vt cht mà trên ht
vn là s đng cm v mt tinh thn.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Lng yêu thương con ngưi, đ l ht nhân cơ bn, ct li, bi hc m bt k nơi
đâu, bt k thi đi no con ngưi ta cũng cn phi c.
– Bi thơ Dặn con ca Trn Nhun Minh l mt bi thơ thm tha bi đ cp đn mt
cch ng x rt mc chân tnh vi nhng ngưi bt hnh quanh ta.
2. Khi qut ni dung của kh thơ
– Kh cui: thương ngưi cơ nh, bt hnh l thương chnh mnh: Mình tạm gọi là no ấm/
Ai biết cơ trời vần xoay/ Lòng tốt gửi vào thiên hạ/ Biết đâu nuôi bố sau này.
C th ni, mch ca bi thơ đi đn đo l tnh thương: Lá lành đùm lá rách; Thương
người như thể thương thân. Đon thơ l li ca ngưi cha ni vi con, dn con: cuc sng
hin ti ca ta cũng tm gi l no m, đy đ hơn nhiu ngưi. Nhưng ai c th bit
trưc đưc cuc sng trong tương lai ca mnh giu sang ph qu hay cơ cc bn hn.
Vy con hy đem lng tt ca mnh đn vi mi ngưi, bit đâu sau ny nu c “sa cơ l
vn” mi ngưi li sn lng gip đ con.
3. Suy nghĩ về li cha dặn
– Nhng li ngưi cha dy con tuy chỉ da trên mt s vic, hin tưng ta thưng gp
nhưng th hin mt thi đ, mt đo l sng. Đ l mt thi đ, mt đo l sng thân
thin, tt đp, thông minh v thc t.
– Bi l:
+ Mi ngưi sinh ra ai cũng c quyn sng, quyn bnh đẳng, quyn mưu cu hnh
phc. Nhưng không phi ai cũng hnh phc v sung sưng như nhau. Mi ngưi sng
trên đi đu c mt hon cnh, mt s phn riêng không ai ging ai. Ty thuc nhng
s phân b va ngu nhiên va tt nhiên m nhng s phn khc nhau y s may mn
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 116
hay hm hiu, hnh phc hay bt hnh… không như nhau (nhng điu kin t nhiên, xã
hi v di truyn…). Ngho kh, bt hnh không phi l ti li, chỉ l s ri ro. Ri ro s
dn đn thit thi. C th k đn cc thiên tai, cc đi dch, cc châu lc v min đt c
điu kin t nhiên khc nghit; nhng ngưi b m đau, bnh tt him ngho; nhng em
b m côi; nhng nn nhân ca chin tranh…
+ V vy, nhng ngưi gp điu kin tt, đưc hưng cuc sng tt lnh hơn phi bit
chia sẻ, đm bc, gip đnhng ngưi bt hnh, thit thi. Đ l lương tâm hưng ti
s công bng, l trch nhim vi đng loi, l thiên tnh t nhiên ca nhiu loi, nht l
 con ngưi. Cha ông ta c câu: Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ l v th.
+ Cuc sng s tươi đp hơn nu mi con ngưi bit: Sống là cho đâu chỉ nhận riêng mình.
– Mt con ngưi thương yêu l mt con ngưi cao qu, hnh phc. Mt x hi nhân
đo l mt x hi văn minh, pht trin. Mt c chỉ xt thương l mt hnh đng mnh
m, thit thc.
– Yêu thương, đm bc, ch che, gip đ ln nhau l truyn thng tt đp ca con
ngưi Vit Nam. Đ l ci gc đo đc ca mi con ngưi, l nn tng ca luân l x hi,
to nên s đon kt trong cng đng.
4. Đnh gi v mở rng
– Con ngưi ta sng phi bit yêu thương, đm bc, ch che, gip đ ln nhau. Sng
phi bit cho v lc cn s đưc nhn li. Ngưi cha thu hiu l đi v giu tnh ngưi.
– Cch đi x vi ngưi bt hnh:
+ Trnh thi đ k th, khinh mit, thương hi... (trong trưng hp ny thương hi
cũng ging như khinh mit).
–  ngha ca cch đi x y:
+ Gim bt kh khăn v vt cht, cũng như gim bt c nhng tn thương v tinh thn
cho nhng ngưi vn đ bt hnh đau kh. Đ l biu hin ca tnh thương, tnh ngưi.
+ Thương ngưi cũng chnh l thương mnh. Ci sâu sc ca ngưi cha khi dy con l
lòng nhân ái.
– Nu nhng bc lm cha m đu ch  nuôi dy con ci như th th x hi s c nhng
th h trẻ bit sng mt cch khoan dung v nhân i.
– Phê phán: hin tưng mt s ngưi sng thiu s đng cm, sẻ chia, vô cm trưc
nhng bt hnh, o le ca ngưi khc. Khi chng ta không t bi dưng đưc mt cch
nhn, mt thi đ v mt cch ng x tt đp th hu qus tiêu cc: ngưi thit thi
cng khn kh, mi chng ta không thanh thn, không hon thin, đo l tt đp ca dân
tc b mai mt, x hi không pht trin.
5. Bi hc nhn thc v hnh đng
– T nhn nhn đnh gi li bn thân mnh qua hnh vi ng xvi ngưi bt hnh
xung quanh.
– Cn điu chỉnh cch sng, cch ng x đ th hin l mt ngưi c văn ha: Người yêu
người, sống để yêu nhau (T Hu).
ĐỀ S 40
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Trong cuộc sống có quá nhiều người hay than vãn về vấn đề của họ. Tôi luôn tin rng nếu bạn
lấy một phần mười cho việc than vãn để dùng vào việc giải quyết vấn đề, thì bạn sẽ ngạc nhiên
thấy công việc trôi chảy.
Tôi biết những người thật tuyệt vời không bao giờ than vãn. Một trong những người đó là
Sandy Blatt, chủ nhà trọ lúc tôi học cao học. Khi ông còn là một thanh niên, một chiếc xe tải đã đè
trúng ông khi ông đang xếp dỡ các thùng hàng xuống hầm chứa của tòa nhà. Ông ngã lăn xuống
mấy bậc cầu thang, rớt xuống hầm. “Cú ngã có xa không?” – tôi hỏi. Câu trả lời của ông rất đơn
giản: “Đủ xa”. Cả phần đời còn lại, ông bị liệt cả hai tay lẫn hai chân. Sandy là một vận động
viện tuyệt vời, và tại thời điểm xảy ra tai nạn ông đã đính hôn. Ông không muốn trở thành gánh
nặng cho vị hôn thê, nên đã nói với bà, “Em không hề cam kết với hoàn cảnh như thế này. Anh sẽ
hiểu, nếu em muốn rút lui. Em có thể ra đi trong bình yên”. Và bà đã làm như vậy.
Tôi gặp Sandy khi ông đang ở độ tuổi ba mươi, và ngay lập tức, ông đã chinh phục tôi bng
thái độ của ông. Ông không bao giờ than vãn về cảnh ngộ của mình. Ông làm việc rất nghiêm túc
và được cấp giấy phép để hành nghề tư vấn hôn nhân. Ông đã kết hôn và nhận con nuôi. Và khi
nói về tình trạng sức khỏe của mình, ông nói rất thực tế. Có lần ông giải thích với tôi, nhiệt độ
thay đổi khiến người bị liệt rất khó chịu bởi họ không biết rùng mình. “Anh có thể đưa cho tôi cái
chăn được không, Randy?” Ông chỉ nói có vậy.
Thông điệp trong những câu chuyện của họ là: Than vãn chẳng làm được gì với tư cách một
chiến lược. Tất cả chúng ta đều chỉ có hữu hạn thời gian và năng lượng. Thời gian chúng ta dành
để than vãn chẳng hề giúp đạt được các mục đích của chúng ta. Và nó không làm chúng ta hạnh
phúc hơn lên. Hãy sống với thực tại và đừng than vãn. Bởi than vãn chẳng thể nào làm thay đổi
thực tại được.
(Trích Bài giảng cuối cùng – Randy Pausch. Miền nắng/Just another WordPress.com site)
Câu 1. Ni dung chnh ca đon văn trên l g? Hy đt nhan đ cho văn bn trên.
Câu 2. Ông Sandy đ gp phi nhng tr ngi no trong cuc sng sau tai nn xe ti?
Thi đ ca ông sau đ như th no.
Câu 3. Ti sao khi ông Sandy ni: Anh có thể đưa cho tôi cái chăn được không, Randy? Tác
gi li c th hiu đưc ông Sandy đang rt kh chu v nhit đ thay đi?
Câu 4. Hy vit mt đon văn ngn, trnh by suy ngh ca anh (ch) v li khuyên ca
Randy: Thời gian chúng ta dành để than vãn chẳng hề giúp đạt được các mục đích của chúng ta.
Và nó không làm chúng ta hạnh phúc hơn lên.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 118
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin: Hãy cố gắng thắp lên một ngọn nến trong đêm còn hơn là cứ ngồi nguyền rủa
bóng tối.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. Ni dung chnh ca đon trch trên:
– Đng than vn v mt thi gian v không lm hnh phc hơn. Hy suy ngh v lm
vic tch cc hơn trong gii hn năng lưng ca mnh.
– Nhan đ: Đng than vn, hy lm vic tch cc hơn/ Than vn không đưc g, hy
nhn vo thc t…
Câu 2. – Tr ngi:
+ Tai nn xy ra khi ông đang l mt vn đng viên tuyt vi.
+ V hôn thê ca ông quyt đnh ra đi khi va mi đnh hôn.
– Thi đ:
+ Không bao gi than vn v hon cnh ca mnh.
+ Không nhc đn hu qu ca v tai nn khi ông b lit c hai chân v hai tay.
+ Chỉ nhc đn: “C ng đ xa” s bnh thn trưc kh khăn v tr ngi.
Câu 3. – Ông Sandy không bao gi ni v nhng kh chu m mnh phi chu đng.
– Ông chỉ đ cp đn nhng điu g đ c th thay đi đưc thc ti.
Câu 4. Thí sinh trình bày suy ngh ca mnh. Dưi đây l mt gi :
– Kh khăn v th thch l điu không th trnh khi trong cuc sng. Quan trong l thi
đ ca chng ta đn nhn n như th no. Thi gian đ than vn hy tm cch gii quyt.
– C thi đ sng lc quan, suy ngh tch cc. Không nên cu cu đ chp nhn s
thương hi.
– Hy t gii phng bn thân ra khi h sâu tuyt vng. Nu không thay đi đưc hon
cnh th hy thay đi thi đ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Cuc đi con ngưi không chỉ ton hoa hng m cn nhiu kh khăn v vp vp,
điu quan trng l cch mi chng ta đi din v vưt qua điu đ như th no. Cuc
sng kì diu lm hãy tn tâm đi đn mt ngày bn s nhn đưc nhng th mà bn không
th ng ti. Vì th hãy tn tâm, hãy tht lòng và c gng đ cuc sng tt đp hơn.
– Con ngưi ta sinh ra ai cũng mong mun mình có mt cuc sng hnh phúc và gp
nhiu may mn. Tuy nhiên cuc sng không có khái nim hoàn ho, không có gì là tuyt
đi, tt c nhng hnh phúc ca đi ngưi là do mình to ra. Bn v điu ny, kho tàng
danh ngôn th gii c câu: Hãy cố gắng thắp lên một ngọn nến còn hơn cứ ngồi nguyền rủa
bóng tối.
2.Thân đon
a. Giải thích
– Bóng tối l kh khăn, tht bi, nghch cnh.
– Ngọn nến l biu tưng cho nh sng, hi vng.
Trong bng ti con ngưi ta rt cn nh sng v d chỉ l mt ngn nn thôi cũng
c th soi đưng cho ta thot ra khi bng ti.
– Thắp nến lli sng tch cc, c nim tin, ngh lc vưt qua nghch cnh, không chp
nhn bng ti, không đu hng ci xu, cái ác.
– Nguyền rủa bóng tối l li sng tiêu cc, vô ngha, nhm chn, db nghch cnh đnh gc.
Câu danh ngôn đ nêu lên bi hc v thi đ sng, l li khuyên mi chng ta phi
sng tch cc, dm đương đu v vưt qua kh khăn th thch, không th đng than
vn, th di, đi hi m không t ch đng ci thin cuc sng.
b. Phân tích và chứng minh
– Trong cuc sng con ngưi phi đi mt vi rt nhiu va vp, nu mi ln như th
đu b đnh gc hay đm chm trong kh khăn th không th trưng thnh v thnh
công đưc. Cũng như khi b lc trong bng ti, nu ta buông xuôi th không bao gi nhn
thy đưc nh sng.
– Khi sng tch cc, ta s sng yêu đi, nhit tnh, hăng hi. Khi đi din v vưt qua
kh khăn, ta s dy dn v bn lnh hơn, năng lc v phm cht cũng đưc trau di,
nâng cao đ đng vng v thnh công trong cuc sng l li sng tch cc tr thnh
thưc đo phm cht v năng lc con ngưi. Dn chng:
+ Ông Randy trong câu chuyn trên cho chúng ta thy, ông không bao gi than vãn v
cnh ng ca mình. Ông làm vic rt nghiêm tc v đưc cp giy php đ hành ngh tư
vn hôn nhân. Ông đ kt hôn và nhn con nuôi. Và khi nói v tình trng sc khe ca
mình, ông nói rt thc t.
+ Ch Lê Thanh Thy b bnh him ngho nhưng không v th m b cuc. Trong sut
nhng thng ngy cui ca cuc đi, ch đ đi lm t thin v lp nên quỹ “Ước mơ của
Thúy” đ ni di ưc mơ v cuc sng cho cc bnh nhân b ung thư.
H không chỉ t thot ra bng ti ca mnh m cn mang nh sng đn cho nhng
ngư khc li sng tch cc đng đưc trân trng v ngi ca.
– Svươn lên không ngng ca tng c nhân s l nn tng v đng lc cho s đi lên
ca c tp th. Nu mi ngưi đu không chp nhn ci xu, ci c hay run s trưc kh
khăn th x hi s ngy cng pht trin, văn minh v tin b.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 120
c. Bàn lun và mở rộng
– Sng c l tưng v vưt lên hon cnh không đng ngha vi li suy ngh v hnh
đng ho huyn. S huyn hoc v kh năng ca bn thân s lm cho con ngưi b nhn
chm sâu hơn vo trong tht bi.
– Nhiu ngn nn chy gp li s lm bng lên mt ngn la ln đ đy li bng ti.
Nu tt cchng ta đu gi cho mnh nim tin vo cuc sng, thi đ sng tch cc v
lương thin th x hi s ngy cng văn minh v tt đp hơn.
– Phê phn nhng kẻ sng không c mc đch hay chỉ đơn thun sng v nhng mc
đch tm thưng, nh nhoi v v kỉ. Nhng kẻ d dng b “bng ti” khut phc, không
ch đng thot khi nghch cnh, d dng buông xuôi, mt mi dn đn tht bi v mt
đi s tôn trng v đ cao ca mi ngưi.
d. Bài học nhn thức và hành động
– Mi chng ta hy xc đnh cho mnh mt li sng tch cc, không đ kh khăn khut
phc v luôn c  ch vươn lên trong cuc sng.
– Đi din vi tht bi, ta hy bnh tnh tm ra khuyt đim đ sa cha v trên ht l
gi vng nim tin đ c th khut phc kh khăn, trưng thnh v thnh công hơn.
3. Kt đon
– Câu danh ngôn l bi hc v thi đ sng vô cng đng đn vi mi thi đi v vi mi
con ngưi, nht l nhng con ngưi trẻ tui chưa c nhiu kinh nghim trên đưng đi.
– Mi hc sinh, sinh viên chng ta ngay t khi cn ngi trên gh nh trưng hy thm
tha v xem đ như mt li khuyên qu bu đ cth vng bưc v thnh công trong
cuc sng.
– Gi vng nim tin v  ch trưc nhng kh khăn. Vi th gii, bn chỉ là mt ht cát
nh nhưng hy đ ht cát ca trái tim mình long lanh trong bóng ti.
ĐỀ S 41
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Cũng cờ cũng biển cũng cân đai
Cũng gọi ông nghè có kém ai
Mảnh giấy làm nên thân giáp bảng
Nét son điểm r mặt vân khôi
Tấm thân xiêm áo sao mà nhẹ
Cái giá khoa danh ấy mới hời
Ghế tréo lọng xanh ngồi bảnh choẹ
Nghĩ rng đồ thật hoá đồ chơi.
(Tiến sĩ giấy – Nguyn Khuyn)
Câu 1. Xc đnh phong cách ngôn ng ca bi thơ? Nêu phương thc biu đt.
Câu 2. Xc đnh thông tin đng, sai.
A. Bi thơ đưc làm theo th thơ tht ngôn bt c Đưng lut.
B. Bi thơ gi gn trong bn cp câu (đ, thc, lun, kt) mà n cha và khái quát bit
bao nhiêu điu.
C. Bi thơ mang hai lp ngha.
D. Bi thơ thuc chm thơ tro phng.
Câu 3. Nêu ni dung chính ca bài thơ. Tm bin pháp tu t và nêu tác dng ca bin
pháp tu t đ.
Câu 4. Anh (ch) hãy cho bit nhng lp ngha chnh ca bi thơ. Vit đon văn cm
nhn v hai câu thơ: Tấm thân xiêm áo sao mà nhẹ/ Cái giá công danh ấy mới hời.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu vi ch đ: Danh và thực.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách ngôn ng ngh thut.
– Phương thc biu đt: T s.
Câu 2. – A – Đng; B – Đng; C – Sai; D – Đng.
Câu 3. – Ni dung: xã hi mà Nguyn Khuyn sng là xã hi thc dân na phong kin
vi nhng biu hin l lăng, kch cm. Ở đ mi giá tr đo đc truyn thng đ b đo
ln, còn cái mi li mang b mt ca kẻ xâm lưc. Ngòi bút thâm trm mà sâu cay ca
Nguyn Khuyn đ cha mũi nhn vào nhng ch him yu nht ca cái ung nht đ.
Trong Tiến sĩ giấy nh thơ đđem ra tro phng, châm bim, h b thn tưng cao nht
ca c mt th ch xã hi đ tn ti hàng my trăm năm – ông tin s – nhưng chỉ là cái
danh, s rm đi.
– Bin pháp tu t: n d vi li thơ tro phng kn đo v thâm thy.
– Tác dng: bi thơ cũng h m cho ta nhn thy, nghe thy, chng kin mt cuc đi
thoi và mt cuc t đi thoi ca nh thơ vi chính mình – ting nói phn tỉnh ca mt
ngưi trong cuc. Đ cũng chnh l ting nói phn chính thng, mt hnh vi tưng như
là nói ngưc nhưng thc cht li phn ánh mt cách chính xác nht bn cht ca xã hi
và s tha hóa ca lp ngưi đi din cho tinh hoa ca th ch đương thi.
Câu 4. – Bi thơ c ba lp ngha: miêu t mt th đ chơi cho trẻ con; đ kch nhng ông
tin s hu danh vô thc; t ch giu chnh mnh.
– Cm nhn hai câu thơ: đn hai câu lun này, Nguyn Khuyn dưng như đ chuyn
t vic mô t khách quan sang vic đnh gi ch quan. Chỉ qua hai cm t cm thán:
“sao m nh”, “y mi hi” dưng như gi tr ca ông ngh đ c th mang ra cân đo,
đong đm. Ngy xưa kẻ lao tâm kh t đ đ đt khoác trên thân tm áo vua ban mà
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 122
cm thy trách nhim nng n, thì nay kẻ mua danh bn tưc khoác lên mình tm áo y
mà sao li thy nh bng. Đơn gin bi nó là th gi. Không phi ngu nhiên khi mô t
mt ông tin s bng giy nhưng nh thơ vn phi luôn gn vo đ t thân (thân giáp bảng)
hoc tm thân (tấm thân xiêm áo), chnh đ to nên s so snh. Nhưng sao nhng li l
tưng như ch quan ch giu, mỉa mai trên li như cũng đang nhum nhng ngm ngùi,
chua chát, cm thán thi th v nh thơ dưng như đang bun cho chính mình vy?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Bi thơ ra đi vo thi k đt nưc ta đ rơi vo ha xâm lăng, bt nghiên, ch ngha ca
ông tin s không đ đ cu nưc, cu đi, ti cn ca ông tin s không đ đ đui gic.
– Đ cp đn chuyn xhi giao thi l lăng, chuyn mua quan bn tưc ch khc g
mua bn nhng mn hng thông thưng th ci danh tin s li cng không đng gi.
2. Thân đon
a. Giải thích
– Danh l nhng thnh qu m con ngưi gt hi đưc như ting tăm, tin bc, đa v…
– Thực l thc lc t c, t rn luyn đưc ca mi ngưi.
Thc rt đng cay, gian kh nhưng danh qu tht vô cng ngt ngo v hp dn. Danh
chỉ pht huy đng ngha vli ch ca mnh khi ntht s lh qu ca thc m thôi.
b. Bàn lun (bàn t lời giải thích), mặt trái của danh
– Con ngưi thưng m mt trưc danh vng, đa v v sn sng đi đưng tt đ đt
đưc điu đ.
– H qu: xut hin nhng kẻ hu danh vô thc, nhng v tham nhũng, bê bi lm tn
tht cho nh nưc hng trăm, hng nghn tỉ đng.
– Bc b nhng bn lun:
+ S đo ln danh v thc y đ xa nha tnh công bng trong quy lut cuc sng.
+ N đưa nhng ngưi ctin v bit đi đưng tt lên tt cng ca danh vng, đng
thi đ lm lu m  ch phn đu, cu tin ca nhng ai c thc lc.
c. Mở rộng và đánh giá vấn đ
– Stro tr gia danh v thc y cn len li vo hc đưng vi căn bnh thnh tch
đng s.
– Tuy nhiên, trong vi năm tr li đây, nm bt đưc tnh hnh đ, chng ta đang thc
hin mt cuc ci cch trit đkhông chỉ trong ngnh gio dc m mi lnh vc v
ton x hi.
d. Bài học nhn thức và hành động
– Nhng ngưi đ bn lnh đ vưt qua ch danh hư vô, nht nho bng chnh thc
lc v s c gng không ngng nghỉ ca bn thân mnh th thc s rt đng qu v
đng trân trng.
– Nhng ngưi không chu sng lun ci, không chu khut phc v không chu đ cho
đng tin lm m mt. Nhân cch y, li sng y c th gip hon thin mt con ngưi.
– Bi thơ Tiến sĩ giấy ca Nguyn Khuyn không chỉ phn nh b mt x hi thi by
gi m cn khin ngưi đc phi dng li suy ngm v danh v thc trong cuc đi v
v con đưng ca chnh bn thân mnh. S thnh công, ci danh không d dng đ c
đưc. Mi con ngưi nên trân trng nhng g m bn thân mnh đ c gng đ c đưc.
3. Kt đon
– Bi thơ Tiến sĩ giấy ca Nguyn Khuyn không chỉ phn nh b mt x hi thi by
gi m cn khin ngưi đc phi dng li suy ngm v danh v thc trong cuc đi v
v con đưng ca chnh bn thân mnh.
– Hy tin vo thc lc ca mnh; bi nu c thc lc th danh ting c hay không chỉ
cn l chuyn thi gian.
ĐỀ S 42
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
bông súng tím mọc lên từ nước
bão Haiyan mọc lên từ biển
bão Haiyan cho tôi kinh hoàng
bông súng tím cho tôi bình yên
rồi có thể người ta quên
mà nhớ
trong siêu bão một bông súng nở
bông súng ấy màu tím
bão Haiyan màu gì?
(Trch Bông súng và siêu bão, báo Thanh niên chủ nhật, 17 – 11 – 2013, Thanh Tho)
Câu 1. Chỉ ra v phân tch gi tr ca th php ngh thut chnh nh thơ đ s dng đ
khc ha hai hnh tưng ny?
Câu 2. Hai câu thơ: bông súng tím mọc lên từ nước, bão Haiyan mọc lên từ biển đưc vit
theo th php ngh thut g?  thơ gi nhng suy ngh gì?
Câu 3. Câu thơ: trong siêu bão một bông súng nở th hin cm hng nhân sinh g v gi
đn liên tưng no?
Câu 4. Hai câu kt: bông súng ấy màu tím, bão Haiyan màu gì? C th gi ra nhng xc cm
hoc suy ngm g?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 124
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) T hình nh trong siêu bão một bông súng nở câu tr li s 3 phn Đc
hiu, anh (ch) hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) th hin cm hng nhân sinh: Sự
sống nảy sinh từ cái chết, hạnh phúc hiện hình từ trong những hi sinh, gian khổ, ở đời này không
có con đường cùng, chỉ có những ranh giới. Điều cốt yêu là phải có đủ sức mạnh để bước qua
những ranh giới ấy.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Th php ngh thut cơ bn đưc s dng đ khc ha hai hnh tưng chnh l
php đi – khi đi tương đng, khi đi tương phn.
– Th php th hin nhng loi trv bao hm, hy dit v sinh sôi... bn cht vnh hng,
s k diu, s bt ưng ca cuc sng...
Câu 2. – Hai câu thơ: bông súng tím mọc lên từ nước – bão Haiyan mọc lên từ biển đưc vit
theo th php ngh thut đi tương đng.
– thơ gi nhng suy ngh sâu xa v ci ngun ca ci đp v him ha... Nưc v
bin dưng như c s đng nht, nhưng vn hm cha s khc bit, nưc gi mt
không gian sinh tn bnh d, bin gi không gian ca nhng bt ưng, nhng him ha
ngoi kh năng lưng đon. Chnh s đng nht v khc bit cũng gp phn th hin tư
tưng ch đ ca bi thơ.
Câu 3. – Câu thơ: trong siêu bão một bông súng nở th hin mt cm hng nhân sinh tch
cc, lc quan ca nhng con ngưi tng tri đ thu nhn quy lut cuc sng.
– Câu thơ gi liên tưng đn t thơ ca Mn Gic thin sư trong Cáo tật thị chúng (Mạc
vị xuân tàn hoa lạc tận – Đình tiền tạc dạ nhất chi mai); câu chuyn Ti ông tht m; Tc
ng: Trong họa có phúc... hoc câu ni ca Nguyn Khi trong truyn ngn Mùa lạc: Sự
sống nảy sinh từ cái chết, hạnh phúc hiện hình từ trong những hi sinh, gian khổ, ở đời này không
có con đường cùng, chỉ có những ranh giới. Điều cốt yêu là phải có đủ sức mạnh để bước qua
những ranh giới ấy.
Câu 4. – Hai câu kt: bông súng ấy màu tím – bão Haiyan màu gì? c th gi ra nhng xúc
cm hoc suy ngm sâu sc v nhng dng thi ca ci đp, s sng... c th nm bt,
thu nhn bi s hu hnh; tai ha, s hy dit... kh nm bt bi vô nh vô hnh, bt
ưng, ngoi mi quy lut...
II. Lm văn (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Gii thích
– Sự sống là nhng giá tr hin sinh: s sng ca con ngưi, c cây, chim muông…
– Cái chết là chỉ s úa vàng, tàn t, b hy dit không còn kh năng sng. T trong cái
cht – cái tàn t, úa vàng s ny sinh ra s sng – giá tr hin sinh.
 ngha câu ni: trong cuc sng, c khi con ngưi gp phi nhng kh khăn tưng
như không th vưt qua đưc. Nhưng đ không phi l “cng đưng tuyt l” đ chỉ là
mt ranh gii – mt th thách mà nu con ngưi có ý chí, nim tin, quyt tâm thì s vưt
qua đ vươn ti hnh phúc, thành công.
2. Phân tích và chng minh
– Không có s sng no trưng tn mãi vi thi gian, không c con ngưi, s phn nào
là luôn luôn hnh phúc. Cái cht phi luôn song hành cùng s sng, có hi sinh gian kh
mi có hnh phúc.
– Bn thân s vt luôn bin đi không ngng, n đng sau, bên trong ci khô ho đang
vn đng không ngng đ ny sinh gieo mm s sng. Nhng kh khăn th thách ca
con ngưi ri cũng c lc “kh tn” đ “đn ngy cam lai”. (Th sinh ly dn chng).
– Trong thc t, có nhng lc con ngưi phi tri qua nhng cnh ng tưng như
không th vưt qua đưc, khin h bi quan, coi như đ l bưc đưng cùng ca cuc đi
mình – tc là vào nhng gi phút nht đnh h mt nim tin vào cuc sng. Thc ra đ
chỉ là nhng ranh gii gia s sng và cái cht, hnh phúc và kh đau, l kh khăn th
thách mà mi con ngưi đu có th vưt qua nu có nim tin c gng, bit huy đng sc
mnh t s n lc bn thân và t hoàn cnh cuc sng. (Thí sinh ly dn chng).
3. Bình lun mở rng vấn đề
– Phê phán nhng con ngưi sng không có ý chí, nim tin, quyt tâm, lng dũng cm
đ đi đu vi nhng tht bi, kh khăn, gian kh.
– Khẳng đnh giá tr đng đn ca câu nói.
– Rút ra bài hc cho bn thân.
ĐỀ S 43
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
ĐẠI BNG V G
Ngày xưa, có một ngọn núi lớn, bên sườn núi có một tổ chim đại bàng. Trong tổ có bốn quả
trứng lớn. Một trận động đất xảy ra làm rung chuyển ngọn núi, một quả trứng đại bàng lăn
xuống và rơi vào một trại gà dưới chân núi. Một con gà mái tình nguyện ấp quả trứng lớn ấy.
Một ngày kia, trứng nở ra một chú đại bàng con xinh đẹp, nhưng buồn thay chú chim nhỏ
được nuôi lớn như một con gà. Chẳng bao lâu sau, đại bàng cũng tin nó chỉ là một con gà không
hơn không kém. Đại bàng yêu gia đình và ngôi nhà đang sống, nhưng tâm hồn nó vẫn khao khát
một điều gì đó cao xa hơn. Cho đến một ngày, trong khi đang chơi đùa trong sân, đại bàng nhìn
lên trời và thấy những chú chim đại bàng đang sải cánh bay cao giữa bầu trời.
“– đại bàng kêu lên – Ước gì tôi có thể bay như những con chim đó”.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 126
Bầy gà cười ầm lên: “Anh không thể bay với những con chim đó được. Anh là một con gà và
gà không biết bay cao”.
Đại bàng tiếp tục ngước nhìn gia đình thật sự của nó, mơ ước có thể bay cao cùng họ. Mỗi lần
đại bàng nói ra mơ ước của mình, bầy gà lại bảo nó điều không thể xảy ra. Đó là điều đại bàng
cuối cùng đã tin là thật. Rồi đại bàng không mơ ước nữa và tiếp tục sống như một con gà. Cuối
cùng, sau một thời gian dài sống làm gà, đại bàng chết.
Trong cuộc sống cũng vậy: Nếu bạn tin rng bạn là một người tầm thường, bạn sẽ sống một
cuộc sống tầm thường vô vị, đúng như những gì mình đã tin. Vậy thì, nếu bạn đã từng mơ ước
trở thành đại bàng, bạn hãy đeo đuổi ước mơ đó... và đừng sống như một con gà!
(Theo http://phamngocanh.com/blog/ga-dai-bang-bai-hoc-tu-cuoc-song)
Câu 1. Đc đim nào phân bit gia nhng ch đi bng v đn g trong câu chuyn?
Câu 2. V sao chđi bàng quyt đnh không mơ ưc na và tip tc sng như mt con gà?
Câu 3. Theo anh (ch) nim tin vào sc mnh bn thân v ưc mơ c mi quan h như
th nào?
Câu 4. Suy ngh ca anh (ch) v thông đip: Bạn hãy đeo đuổi ước mơ đó… và đừng sống
như một con gà!
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Hãy đeo đuổi ước mơ.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đi bàng:
+ Loài vt biu trưng cho sc mnh.
+ Thuc v tri xanh và nhng điu k v.
– Gà:
+ Con vt nh bé, chp nhn s phn.
+ C ưc mơ hoi bo bay cao.
+ Nhưng thiu nim tin vào bn thân.
Câu 2. – Do bn thân:
+ Tin nó chỉ là con gà không hơn.
+ Không t tin vào sc mnh bn thân.
– Do môi trưng:
+ Không khuyn khch khơi dy nim tin.
+ p đt suy ngh ca mnh cho ngưi khác.
Câu 3. – Thiu nim tin:
+ Không có sc mnh đ thc hin khát vng.
+ Yu đui trưc nhng kh khăn th thách.
+ Không th vưt qua gii hn bn thân.
– Quá t tin:
+ Ảo tưng vào sc mnh ca bn thân.
+ Đt ra mc tiêu, kì vng ln hơn năng lc.
+ Không bit lưng sc trưc th thách.
Câu 4. – Nhn thc:
+ Mi ngưi đu có kh năng tim n bên trong.
+ Nim tin mi pht huy năng lc thc s.
+ Luôn tin vào lp trưng ca chính mình.
– Hnh đng:
+ Xc đnh đưc mnh l ai, mnh đn t đâu.
+ Không ngng theo đui đam mê, ưc mơ.
+ Dũng cm, vng vng vưt qua dư lun đm đông.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Nu bu tri tưng trưng cho nhng ưc mơ, nhng k hoch ln v nhng ci nhn
bao qut nhưng ton din v bn thân, th phi chăng nhng ni lo thưng nht đ ko
tm mt ca ta xung dưi mt đt, đ chm trong mt dng ngưi hi h, đ đi ph
vi nhng chưng ngi vt ngay trưc mt v ri ta chẳng cn lc no đ phng tm
mt lên tht xa trên bu tri, đ thy nhng ưc mơ ca ta ln đn chng no... V th l
nhiu khi ta quên đi nhng điu thc s quan trng: đ chnh l nhng ưc mơ.
2. Gii thch
– Ước mơ – hoi bo l nhng xut pht đim quan trng, đây l cơ sđu tiên đ mi
c nhân, t chc v dân tc ct cnh.
– Ai cũng c ưc mơ. C th đ chỉ l nhng nhu cu bnh thưng trong sinh hot hng
ngy. Nhưng cũng c th đ l nhng kht khao hưng thưng nhng k hoch di hơn
cho chnh bn thân mnh.
3. Chng minh v bn lun
– Ưc mơ schỉ l mơ ưc nu n không đi km vi nhng s chun b cn thit đ
thc hin ưc mơ đ. S chun b trong hnh trnh ca mi gic mơ c nhiu thnh phn,
nhưng thnh phn quan trng nht hin nay v trong tương lai phi kđn tri thc vi
hai qu trnh song hnh v bsung cho nhau: tch luỹ tri thc vpht trin tri thc.
– Mi ưc mơ, d ln lao hay gin d, đu cn đưc tip la bng nhit huyt, quyt
tâm v n lc không ngng ca tui trẻ. Tui trẻ l l mn qu vô gi m to ho ban
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 128
tng cho chng ta trên con đưng chinh phc ưc mơ ca mnh. Tui trẻ t bn thân n
đ l mt ti sn, t bn thân n đhm cha nh sng v hnh phc, khi b di xung
bn, cơ hi đ n vn to sng v thăng hoa s ln hơn so vi khi bn gi đi.
– Ưc mơ thuc v tương lai m ngưi trẻ tui th sng v tương lai, vy ti sao không
sng v phn đu v ưc mơ ca mnh? Thnh công bt đu t suy ngh “đeo đui ưc
mơ”. Chng ta dm ưc mơ, dm ngh khc v vưt khi nhng hn hp ca hon cnh
sng đ thc hin cho bng đưc kht vng ca mnh.
– Ưc mơ cũng ging như nhng tên la đang chun b ct cnh, nhưng nu không
đưc châm ngi bng mt nim tin, ch v n lc vưt kh th mi mi n chỉ nm
chng chơ trên mt đt ging như ch đi bng kia.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Cuc đi tht c qu nhiu ưc mơ, c nhng ưc mơ đtr thnh s tht v c
nhng ưc mơ mi mi chỉ l mơ ưc m thôi. Nhưng chng ta hy cm nhn nhng
ưc m trong chnh con ngưi mnh v hc cch đ nuôi dưng n.
– Không d đ bin ưc mơ thnh hin thc. Mt ưc mơ d ln hay nh, phi đưc p
, nuôi dưng v hin thc ha l c mt qu trnh vi ch t thân v nhng bưc đi
khoa hc.
– Không thnh công no m chưa tng tri qua tht bi, nhng bi hc t sai lm đ
qua s tôi luyn cho ch thêm mnh m v vng vng. Tip tc ct bưc, tip tc đeo
đui ưc mơ v c gng thc hin chng – nhng điu chỉ c ưc mơ mang li đưc cho
con ngưi v tui trẻ.
– Phê phn nhng ngưi t ti, không tin vo bn thân…
5. Kt đon
– Cuc đi ca mi chng ta l mt câu chuyn, chnh v th m ti sao chng ta li
không vit tt ccâu chuyn ca chng ta lên, đ chia sẻ kinh nghim vi nhau, cũng
như đ to cho cc bn trẻ chng ta c nhng suy ngh theo chiu hưng tch cc hoc
lc quan yêu đi hơn. Đ cho cuc sng ca mi chng ta l mt mu hng.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 44
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
CÂU TR LỜI CỦA BẦY KIẾN
Anh có biết rng có biết bao lần trong khuya khoắt tôi thường cúi cái đầu to nhưng nhiều ngốc
nghếch của mình xuống nhìn những con kiến có cái tí hon vĩ đại và hỏi tại sao những con kiến lại
biết được tất cả những con đường trên thế gian này kể cả những con đường chạy qua bóng tối.
Và chúng chẳng bao giờ nhầm lẫn khi lựa chọn con đường.
Những con kiến là những k mộng du, những k cô đơn hay là những k mất ngủ hay là
những k không muốn ngủ. Suốt đêm, bất cứ khi nào tỉnh giấc tôi đều nhìn thấy những con kiến
đi lang thang. Tôi chưa bao giờ thấy chúng ngủ. Khi còn bé, tôi đã hỏi mẹ tôi vì sao những con
kiến không ngủ. Mẹ tôi không trả lời được câu hỏi của tôi. Tôi đã hỏi câu hỏi này từ khi tôi năm
tuổi. Bây giờ tôi đã là một lão già, nhưng tôi vẫn hỏi câu hỏi ấy và vẫn không có câu trả lời. Có
một nhà khoa học đã giải thích cho tôi vì sao lũ kiến không ngủ. Nhưng mọi lời giải thích như vậy
thật chẳng có ý nghĩa gì.
Bao đêm, tôi không ngủ ngắm nhìn bầy kiến. Và tôi ao ước nói được ngôn ngữ của bầy kiến.
Như vậy, tôi có thể trò chuyện với chúng. Như vậy, tôi sẽ tìm được câu trả lời cho câu hỏi kéo dài
hơn nửa thế kỉ của tôi từ chính bầy kiến. Tôi muốn kiếp sau là một con kiến để được hòa vào đội
ngũ của chúng và thực hiện những cuộc hành hương vô tận trên thế gian này. Những cuộc hành
hương như thế sẽ làm cho tâm hồn thường trống rỗng, vô cảm và nhạt nhẽo của tôi thay đổi.
Đã không ít lần tôi bò trên sàn nhà theo bầy kiến. Bây giờ nhớ lại, tôi thấy lúc đó tôi thực sự là
một côn trùng nhưng lại chẳng có được một đặc tính nào của côn trùng. Tôi vừa bò theo chúng
vừa lảm nhảm với những câu hỏi của tôi và nói đi nói lại ao ước của tôi như không có một chút
khả năng kìm chế nào.
Khi thấy tôi như vậy, một con kiến không chịu nổi, dừng lại nhìn tôi bực mình và nói: “Này
lão già, có im đi không. Cho dù ước mong của lão được thực hiện thì cũng chẳng giải quyết được
việc gì đâu. Lão không thấy là có biết bao k quanh lão nói cùng ngôn ngữ với lão nhưng chưa bao
giờ hiểu đúng lão là cái quái gì à?”.
Nói xong nó lại kiên nhẫn bò đi như chưa bao giờ dừng lại. Tôi chợt nhận ra một điều gì đó
thật lớn lao. Điều đó bỗng thay đổi tôi. Và lần đầu tiên tôi đã tìm ra được một trong những câu
trả lời của mình. Mà có khi đó cũng là câu trả lời cho câu hỏi mà anh đã đợi chờ suốt bao năm
tháng. Chỉ có điều anh đã giấu được câu hỏi ấy trước những đám người đang nói cùng ngôn ngữ
với anh.
Câu chuyện đã để lại cho ta một bài học sâu sắc: “Con người được sinh ra với đôi tai để có thể
nghe nhiều hơn và một cái miệng để nói ít hơn”. Biết lắng nghe, dù chỉ là những khoảng lặng,
bạn vẫn sẽ là một người may mắn bởi biết lắng nghe – điều kì diệu của cuộc sống! Cuộc sống có
những biến đổi bất thường, dòng đời cũng lắm xoay chuyển không nguôi. Có những biến cố xảy
đến làm ta sợ, có những bất ngờ không lường trước làm ta bơ vơ. Vì thế, không phải lúc nào con
người cũng đủ tự tin để làm chủ bản thân, đủ vững chãi để bước đi trong cuộc sống. Lúc bơ vơ ta
cần có ai đó để chia s, lúc không vững chãi cần có một người để lắng nghe.
(Thep http://cstc.cand.com.vn/Phong-su-Tieu-diem/Chum-tan-van – Nguyn Quang Thiu)
Câu 1. Đon văn đ s dng nhng phương thc biu đt no? Xc đnh ni dung ca
văn bn.
Câu 2. Nhng con kin không bao gi ng. Qua đ chng ta thy đưc nhng đc tnh
tuyt vi g t chng?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 130
Câu 3. Câu tr li ca by kin: Lão không thấy là có biết bao k quanh lão nói cùng ngôn ngữ
với lão nhưng chưa bao giờ hiểu đúng lão là cái quái gì à? Hm  ni dung gì?
Câu 4. Hy vit mt đon văn ngn (khong 6 – 8 dng) trnh by suy ngh ca anh (ch)
v lng nghe v thu hiu.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu phn Đc hiu: Biết lắng nghe – điều kì diệu của cuộc sống.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt: phương thc t s v phương thc biu cm.
– Đ tài: By kin.
+ Thc mc v vic không ng ca by kin.
+ Câu tr li v s im lng và thu hiu.
Câu 2. – Cn c chăm chỉ: nhng con kin không ng; nhng con kin đi lang thang.
– Bn bỉ mnh m: đi qua nhng con đưng chy qua bóng t.
– Thông minh, hiu bit: bit đưc tt c con đưng trên th gian; không bao gi nhm
ln khi la chn con đưng.
Câu 3. – By kin:
+ Thc cht không có ting nói và ngôn ng riêng.
+ Giao tip bng c chỉ và tín hiu đc bit.
+ Luôn làm có trt t v đon kt.
+ Do thu hiu v hnh đng cng ch hưng.
– Con ngưi:
+ Có cùng chung mt ngôn ng giao tip hàng ngày.
+ Nhưng không thu hiu bn cht thc s ca nhau.
+ Con ngưi cn có s thu hiu chnh đng loi mình.
Câu 4. Thí sinh có th trình bày theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm bo nhng ý
cơ bn sau:
– Nhn thc:
+ Lng nghe không chỉ l đi đp m cn l thu hiu.
+ Cn s thu hiu thì mi vic đu tin trin thun li.
+ Con ngưi s sng v tha nhân i hơn khi bit lng nghe.
– Hnh đng:
+ Đt mình vào v th ca ngưi ni đ hiu theo cách ca h.
+ Lng nghe không chỉ bng tai bng mt mà bng c trái tim.
+ Tránh s p đt, xt đon, điu khin hành vi ca ngưi khác.
II. Lm văn (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Đt nghe ting th thm ca c. Non cao nghe ting du dương ca rng thông. Ghnh
đ nghe ting rc rch ca dng sui. Gi nghe ting diu so thi vi vu. Rng thu nghe
ting ma thay l. Vưn hoa nghe ting vi v ca by ong. Vn vt trong vũ tr lng
mnh đ nghe thanh âm ca loi khc. Muôn loi trong tri đt yên lng đ thu hiu
cm gic ca vũ tr.
– Trong chiu hưng đ, không ly lm ngc nhiên khi ngưi ta ni: Biết lắng nghe –
điều kì diệu của cuộc sống.
2. Gii thch
– Nghe l s tip nhn âm thanh bng tai (thnh gic).
– Biết lắng nghe l không chỉ nghe bng tai m cn nghe bng c khi c v tri tim.
– Biết lắng nghe – điều kì diệu của cuộc sống l mt trong nhng cch tip nhn, hc hi
ca con ngưi nhm lm cho bn thân ngy cng hon thin.
Bit lng nghe đ l đc tnh, l năng lc cn phi hc hi, l yu t thc đy đ
con ngưi t hon thin nhân cch v trưng thnh hơn… do đ, bit lng nghe l điu
k diu ca cuc sng.
3. Suy nghĩ, bn lun vấn đề
– Nghe thc s l k năng cn thit trong mi công vic trên cc lnh vc x hi.
– “Bit lng nghe” ph thuc vo nhiu yu t như kinh nghim sng, vn văn ha, tm
nhn, s nhy cm, đ tinh tưng, tinh thn cu th, quan nim sng ca con ngưi…
– “Bit lng nghe” l đ hiu, đ hnh đng, đ hưng ti gi tr chân – thin – m. Chẳng
hn, bit nghe ting vng v t qu kh, nghe nhng g đang din ra hin ti, nghe đưc
c tương lai; nghe đưc li ca thiên nhiên, đt tri, li ca cây ci, chim muông; nghe đ
phân bit phi – tri, hay – d, tt – xu, nghe đưc c ting tri tim mnh…
– Không bit lng nghe th cuc sng tht vô ngha, tẻ nht…
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Bit lng nghe c vai tr quan trng trong cuc sng ca con ngưi, v vy, mi ngưi
cn phi c thc rn luyn năng lc “lng nghe”.
– Bit lng nghe mt cch chân thnh, cu th đ c th chia sẻ, đng cm vi ngưi
khc v lm cho cuc sng ca mnh ngy cng c ngha…
– Chng tư tưng ch quan, bo th v phê phn li sng ch kỉ, biết nghe mà vẫn giả điếc…
– Hiu đưc tn cng ngha ca lng nghe, ta s thy cuc đi vn đp, trên vch đ
vn c cnh n hoa đp tươi.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 132
– Cuc sng đng l mt kho bu vô gi v tuyt đp. V vy chng ta phi sng lm
sao cho tht tt v ngha đ không lng ph mt qu tng tuyt vi m Thưng đ đ
ban cho chúng ta.
ĐỀ S 45
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
“Ngày Hạnh phúc” được lấy từ ý tưởng của Bhutan – Vương quốc bé nhỏ nm sâu trong lục
địa miền đông Himalayas, vốn được đánh giá là nước có chỉ số hạnh phúc cao dựa trên các yếu tố
như: sức khỏe, tinh thần, giáo dục, môi trường, chất lượng quản lí và mức sống của người dân.
Bhutan là quốc gia đã ghi nhận uy thế của hạnh phúc quốc gia hơn là thu nhập quốc gia từ
những năm đầu tiên của thập kỉ 70 thế kỉ XX và nổi tiếng với việc thực thi mục tiêu tổng hạnh
phúc quốc gia thay vì tổng sản phẩm quốc nội.
Đại diện quốc gia Bhutan cho rng nhu cầu về “Ngày Hạnh phúc” này là đối với tất cả quốc
gia và con người trên toàn thế giới để có những bước vượt lên trên sự khác biệt giữa các nước và
con người trên toàn thế giới và liên kết, đoàn kết toàn nhân loại.
Việc Liên hiệp quốc chọn ngày 20 tháng 3 là “Ngày Quốc tế Hạnh phúc”, còn vì đây là ngày
đặc biệt trong năm, khi mặt trời nm ngang đường xích đạo, nên trong ngày này có độ dài ngày
và đêm bng nhau – là biểu tượng cho sự cân bng, hài hòa của vũ trụ. Cũng là biểu tượng của
sự cân bng giữa âm và dương, giữa ánh sáng và bóng tối, giữa ước mơ và hiện thực… Bởi vậy
ngày 20 tháng 3 – “Ngày Quốc tế Hạnh phúc” cũng truyền tải thông điệp rng: cân bng, hài
hòa là một trong những chìa khóa để mang đến hạnh phúc.
Ngày 20 tháng 3 năm 2013, Liên hiệp quốc đã tổ chức Ngày Quốc tế Hạnh phúc đầu tiên với
thông điệp chính gửi tới toàn thế giới: “Hãy hành động vì hạnh phúc”.
Năm 2014 là năm đầu tiên Việt Nam chính thức tổ chức các hoạt động nhân “Ngày Quốc tế
Hạnh phúc”. Chủ đề Ngày Hạnh phúc năm 2014 của Việt Nam: “Yêu thương và chia s” được
tiếp nối từ chủ đề “Kết nối yêu thương” của năm Gia đình Việt Nam 2013. Ngày 20 tháng 3, Bộ
Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức kỉ niệm buổi lễ long trọng tại Nhà hát Lớn Hà Nội với chủ
đề “Yêu thương và chia s”.
Năn 2015, thông điệp “Ngày Quốc tế Hạnh phúc” là “Hưởng ứng Ngày Quốc tế Hạnh phúc
20 tháng 3! Hãy hành động vì gia đình no ấm, tiến bộ, hạnh phúc, văn minh! Hãy tạo ra môi
trường sống và làm việc hạnh phúc hơn!
(Theo http://www.baomoi.com/ngay-quoc-te-hanh-phuc-ngay-cua-chia-se-va-yeu-thuong)
Câu 1. Liên hip quc la chn và tuyên b Ngày Quc t Hnh phúc vào thi gian nào?
Vì sao Liên hip quc chn ngày 20 – 3 là Ngày Quc t Hnh phúc?
Câu 2. Ở Bhutan, chỉ s hnh phúc tỉ l thun vi thu nhp quc gia và tng sn phm
quc ni. Đng hay sai? Theo anh (ch) thu nhp quc gia có nh hưng đn chỉ s hnh
phúc ca ngưi dân không? Vì sao?
Câu 3. Anh (ch) thích nht thông đip nào ca Liên hip quc trong Ngày Quc t Hnh
phúc? Cá nhân anh (ch) s lm g đ thc hin thông đip đ?
Câu 4. T văn bn trên, anh (ch) nêu quan nim riêng v hnh phúc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin: Lòng nhân ái mang lại hạnh phúc.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Ch đ: Ngày Hnh phúc.
+ Tuyên b vào tháng 6 – 2012.
+ Chn ngày 20 – 3 là ngày hnh phúc.
– Vì sao: khi mt tri nm ngang đưng xch đo; đ dài ca ngy v đêm bng nhau;
biu tưng cho s cân bng hài hòa ca vũ tr; cân bng gia âm v dương, nh sng –
bóng ti; cân bng gia ưc mơ v hin thc.
Câu 2. – Thu nhp quc gia: không tỉ l thun vi hnh phúc.
– Vì sao:
+ Điu kin cn: đi sng vt cht, thu nhp n đnh.
+ Điu kin đ: môi trưng, văn ha, gio dc, sc khe.
+ Cân bng hài hòa gia đi sng vt cht và tinh thn.
+ Mi quan h thân thin vui vẻ gia cá nhân trong cng đng.
Câu 3. – Năm 2013: Hy hnh đng vì hnh phúc: không chỉ trong tư tưng cm xúc;
hnh phúc hin hu trong đi sng; cn hnh đng thit thc chung tay.
– Năm 2014: Yêu thương, sẻ chia: hnh phúc không chỉ là ca bn thân; chia sẻ hnh
phúc s đưc nhn li.
– Năm 2015: Hnh đng v gia đnh: hưng ti gia đnh nh no m, tin b; cn thay
đi nhn thc hưng ti văn minh.
Câu 4. Thí sinh có th trình bày theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm bo các ý
chính sau:
– Nhn thc:
+ Hnh phúc không chỉ là s hưng th đy đ vt cht.
+ Hnh phúc không chỉ là ca bn thân mà c xã hi.
– Tư tưng:
+ Hnh phúc là có mt gia đnh êm m.
+ Hnh phúc là có cuc sng đy đ, khe mnh.
+ Hnh phc l đưc yêu thương, chia sẻ.
+ Hnh phúc là thnh đt và có ích.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 134
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Con ngưi ta đưc sinh ra, đưc sng trên đi đ l mt hnh phc ln lao, nhưng c
l đưc sng trong lng ca nhng ngưi khc cn l hnh phc ln lao hơn na. Điu
chng ta mun ni ti đây chnh l cm gic yêu thương v đưc yêu thương. C l
yêu thương chnh l hnh phc ln nht ca con ngưi!
2. Gii thích
– Nhân ái là ci gc ca đo đc con ngưi, l nn tng ca luân l x hi. Lòng nhân ái
khai sinh, không phi t ni băn khoăn ngưi khc ngh g v mnh, m t nhn thc
đơn gin rng, lng nhân i t n l qu tng cho mi ngưi, v ngun sui ngt ngo
đ  nơi ta. Quà tặng phải đưa vào tận con tim chứ không phải chỉ trên đôi tay (Paul Claudel).
– Tht kh c th đnh ngha chnh xc v hnh phc v hnh phc c nhiu cung bc
khc nhau v mi ngưi cũng c th t đnh ngha v hnh phc cho riêng mnh. Nhưng
ni chung li th hnh phc l trng thi cm xc khi ngưi ta cđưc, đt đưc ci g
đ lm tha mn mong mun ca mnh.
3. Bàn lun v chng minh
– Nhân ái là tình yêu thương là nhng rung đng gia con ngưi vi con ngưi, là lc
hp dn kéo con ngưi ta xích li gn nhau, to thành khi thng nht. Nu cuc sng
không có yêu thương thì mi liên kt s vô cùng lng lẻo, có th đt gãy bt kì lúc nào.
Và s tht là mt thm ha nu như th gii trong tình trng y. Rt có th s là chin
tranh, là cht chóc, bi mt khi yêu thương không tn ti thì lòng nhân đo có th bt
ngun đưc t đâu na? Khi y hnh phúc s không th tn ti đưc na!
– Lng nhân i không phi l nhng g cao đo, xa vi, cng không phi lng thương
hi, s b th. Lng nhân i c th l mt tnh yêu, mt lng tt bnh thưng nhưng c
sc mnh ln lao c th lm bin ci con ngưi.
+ Dn chng: mt bt cho xong xnh vi tnh yêu thương thô mc ca th N đ
đnh thc lương tâm ca Ch Pho, ko mt con ngưi tr v cuc sng ca ngưi lương
thin. Kit tc ca c Bơmen trong Chiếc lá cuối cùng ca O. Henri đưc v bng tri tim
yêu thương v lng nhân i cao c đ c sc mnh k diu cu cô b Giônxi nm trên
giưng bnh trong cơn tuyt vng…
– Lng nhân i c th lm tăng cuc sng tinh thn ca con ngưi, lm phong phú tâm
hn ngưi cho đi. Đng bao gi nui tic v cho đi tnh yêu chnh lcch nhân lên tnh
yêu. Cho đi ngưi ta s nhân li đưc rt nhiu. Nhân i vi mi ngưi ta thy tâm hn
mnh tht giu c.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Lng nhân i mang mt sc mnh ln lao lm cho cuc sng nhân loi tr lên tt
lnh. Ngn ng Nga đ tng ni như vy bi: Nơi lạnh giá nhất không phải là Bắc Cực mà là
nơi không có tình yêu. Nu không c tnh yêu thương, cuc sng s tr thnh đa ngc,
Tri Đt s tr thnh nm m lnh gi v du khi y tri tim ta chưa ngng đp sng
cũng chỉ l vô ngha.
– Yêu thương đem li hnh phúc cho nhân loi! Vì vy hãy dành tình thương ca mình
cho mi ngưi tht nhiu. Có th chúng ta s nhn li đưc tình thương t h, hoc có
th không, nhưng điu đ không quan trng, vì chỉ cn yêu thương tn ti trong ta thì ta
đ có đưc hnh phúc. Bi yêu thương chính là hnh phúc ca con ngưi!
– Vi tui trẻ hin nay trong môi trưng toàn cu hóa giao tip con ngưi càng rng thì
lòng nhân ái cn đưc m rng ra hơn, đ là đng lc đ chúng ta hp tác cùng nhau
nâng cao hiu bit, tích cc ci thin cuc sng con ngưi, chỉ có yêu thương mi xoa du
nhng ngăn cách giàu nghèo, nhng bt đng nghi k. To ra th gii hòa bình, hnh
phúc, văn minh và giàu mnh.
ĐỀ S 46
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Hơn 20% học sinh tham gia khảo sát của “Tổ chức Phòng chống Bạo lực Thanh niên” cho biết
họ là nạn nhân của bạo lực học đường.
Park Han-wool, 17 tuổi, cho biết em đã bị đánh đập, bắt nạt trong sáu năm liền. Em bị cô lập
trong lớp, bị đánh trên suốt đường tới trường và bị nhốt trong lớp học. “Cháu muốn nói cho mọi
người về chuyện này. Cháu kể cho bố mẹ nhưng không ai cho là nghiêm trọng cả. Bố mẹ cháu cứ
nghĩ đấy là chuyện giữa bạn bè”, Han-wool nói. Tình trạng trở nên tệ đến nỗi Han-wool đã định
nhảy lầu tự tử ngay trước mặt giáo viên nhưng cuối cùng cảnh sát đã ngăn được em. Thông tin
về những trường hợp như Han-wool gần đây xuất hiện rất nhiều trên các phương tiện truyền
thông nước nhà. Các hình thức bạo hành rất đa dạng. Nạn nhân bị ép phải làm việc vặt, ăn cắp, bị
xâm hại tình dục, giam giữ và đánh đập tập thể. Với những báo cáo về tình trạng bạo lực ở các
trường học, nhiều người dân tự hỏi: “Bọn tr có vấn đề gì?” Câu trả lời, theo một số nhà phân
tích, nm ở chính bản chất cạnh tranh khốc liệt của xã hội Hàn Quốc. “Ở trường học, các học
sinh không xem bạn cùng lớp là bạn bè thật sự mà là đối thủ. Các em tin rng mình phải đánh bại
người khác”, bác sĩ Bae Joo-mi, một chuyên gia tại Viện Tư vấn Thanh niên Hàn Quốc cho biết.
Sự hỗ trợ của gia đình nhiều khi cũng không hiệu quả. “Bố mẹ đầu tư để nuôi dạy con cái
thành công và giỏi giang ở nhiều lĩnh vực nhưng vấn đề đạo đức và cá tính lành mạnh thì có v
không được quan tâm cho lắm”, bác sĩ Joo-mi giải thích. Những chuyên gia như bác sĩ Joo-mi tin
rng tăng cường giám sát bạo lực học đường là không đủ. Cái mà các em cần là một môi trường
lành mạnh hơn để học các kĩ năng xã hội và cách giải quyết các vấn đề của bản thân.
Điều đáng lo ngại là các học sinh không có khả năng học cách giải quyết vấn đề trong môi
trường giáo dục hiện nay đang tìm tới con đường tự tử như biện pháp cuối cùng. Theo một khảo
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 136
sát năm 2010 của “Tổ chức Phòng chống Bạo lực Thanh niên”, hơn 20% người tham gia khảo sát
cho biết họ bị bạo hành. Trong số đó, hơn 30% nói họ muốn tự tử. Tổ chức này cũng cho biết,
năm ngoái, số học sinh tới tư vấn vì muốn tự tử tăng gấp đôi so với năm trước đó. Các chuyên
gia cho rng học sinh Hàn Quốc thực sự cần một lối thoát. Các tổ chức tư vấn kêu gọi Chính phủ
và các trường học phải trừng phạt những k côn đồ và bảo vệ các nạn nhân. Giờ đây Han-wool
đang cùng các bạn làm một clip âm nhạc để nâng cao nhận thức về bạo lực học đường, một vấn
đề mà em cho là trước nay không được quan tâm đúng mức.
(Theo Phương Thanh dẫn từ đài CNNSeoul Th sáu, 20 – 01 – 2012)
Câu 1. Xc đnh phong cch ngôn ng ca văn bn trên?
Câu 2. Nhng biu hin khc nhau ca bo lc hc đưng đang din ra  Hn Quc.
Câu 3. Theo cc chuyên gia Vin Tư vn Thanh niên Hn Quc nguyên nhân ca bo lc hc
đưng l g? Hu qu ca nhng hin tưng bo lc hc đưng đang din ra Hn Quc.
Câu 4. Anh (ch) hy đưa ra v bn lun t ba đn năm gii php gip gim thiu bo
lc hc đưng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch)
v kin: Bạo lực học đường đang là vấn nạn nhiều quốc gia quan tâm trong đó có Việt Nam.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách ngôn ng báo chí.
Câu 2. – Biu hin:
+ Nn nhân b p phi lm vic vt, ăn cp.
+ B xâm hi tnh dc.
+ Giam gi v đnh đp tp th.
+ B cô lp trong lp v đnh đp.
Câu 3. – Nguyên nhân:
+ X hi cnh tranh, xem bn b l đi th.
+ Cha m chưa quan tâm đn đo đc v c tnh.
+ Chưa đưc hc kỹ năng sng bo v bn thân.
– Hu qu:
+ Lo s v căng thẳng không dám chia sẻ vi cha m.
+ Tm đn t t như l gii pháp cui cùng.
Câu 4. Th sinh c th nêu ra nhng gii php khc nhau, nhưng cn phi mch lc, r
rng v hp l. Dưi đây l mt s gi :
– Trng pht nhng kẻ côn đ v bo v nn nhân.
– Lm clip ca nhc đ nâng cao nhn thc v bo lc hc đưng.
– Cn s quan tâm hơn na ca cha m đi vi con ci.
– Bn thân hc sinh cn c k năng sng v bo v mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– La tui cp sch đn trưng, không ai c th trnh khi nhng mâu thun, xch mch
đi vi nhng ngưi xung quanh. Nhng vn đ ny không chỉ đơn thun l tranh ci trong
phm vi nh trưng m dưng như nđ vưt ra đn tm nh hưng ca php lut.
– Vn đbo lc hc đưng hin đang l vn đ nhc nhi trong dư lun. Đang c
nhng chiu hưng gia tăng, pht trin phc tp và tr thành mt vn đ nóng bng,
mt vn nn nhc nhi khin mi ngưi không khi bàng hoàng, kinh ngc. Phi chăng
đ chnh l mt d bo “sng ngm đang thnh bo”. Đng trưc thc trng đ mi
chúng ta cn có nhn thc v hnh đng như th nào?
2. Thân đon
a. Giải thích
– Bạo lực học đường là nhng hành vi thô bo, ngang ngưc, bt chp công l, đo lí, xúc
phm trn p ngưi khác gây nên nhng tn thương v tinh thn và th xác din ra
trong phm vi trưng hc.
– Bo lc hc đưng hin nay c xu hưng gia tăng nhanh chng, din ra nhiu nơi
trên th gii, hin đang xâm nhp và lan rng Vit Nam. Do đ đang tr thành mt
vn nn nghiêm trng ca toàn xã hi.
b. Thực trạng vấn đ bạo lực học đường
– Biu hin
+ Xúc phm, lăng m, xỉ nhc, đay nghin, ch đp nhân phm, làm tn thương v
mt tinh thn con ngưi thông qua li nói.
+ Đnh đp, tra tn, hành h, làm tn hi v sc khe, xâm phm cơ th con ngưi
thông qua nhng hành vi bo lc.
– S liu:
+ Kt qu nghiên cu v hnh vi bo lc trong n sinh trung hc cho thy: c đn
96,7% s hc sinh tr li trưng cc em hc c xy ra hin tưng n sinh đnh nhau,
mc đ l 44,7% rt thưng xuyên, 38% thưng xuyên…
+ Quan nim ca cc em v hin tưng đnh nhau gia cc hc sinh n: hơn 45% cho
rng đ l “bnh thưng”.
– Dn chng:
+ Gn đây dư lun cn chưa ht bng hong trưc video clip mt hc sinh n đnh
bn d man đưc xc đnh l hc sinh trưng THPT Trn Nhân Tông th ngưi ta li tip
tc sc vi khong bn video clip khc đưc đăng rm r trên mng m điu đc bit l
nhng “din viên” trong cc đon clip trên đu l hc sinh n…
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 138
+ Clip n sinh THCS L T Trng b đnh hi đng đưc tung lên mng ngy 16 – 3 –
2015 đ gây bc xc trong dư lun.
+ Lp nên các nhóm hi hot đng đnh nhau c t chc.
+ Gio viên đnh đp, xúc phm ti nhân phm ca hc sinh… (Cch đây nhiu năm
trưc đây l vn đ đưc dư lun chú trng nht, nhưng sau ny đây chỉ là hin tưng
hi hu, t đưc chú ý).
c. Nguyên nhân của vấn đ bạo lực học đường
– Nguyên nhân khách quan:
+ Mt trong nhng nguyên nhân cơ bn l tnh trng nhiu nơi ch trng v ch, nh
v dy ngưi, đôi khi lng quên nhim v giáo dc con ngưi: Tiên học lễ, hậu học văn.
+ Xã hi th ơ, dng dưng, buông xuôi, chưa c s quan tâm đng mc, nhng gii
pháp thit thc, đng b, trit đ. (Đa s hc sinh cho rng bo lc hc đưng là sai trái
nhưng không dm lên ting vì s liên ly, s mình s là nn nhân tip theo, vì th mà
không dám báo vi thy cô hay chính quyn đa phương. Mt b phn hc sinh khác thì
th ơ, dng dưng, im lng, hoc thm chí c vũ, đng tình vi bo lc...).
+ Gia đnh t quan tâm gio dc con ci; tình trng bo lc trong gia đnh cũng l mt
phn nhân t nh hưng không tt. Và mt khi bo lc gia đnh vn còn tn ti thì bo
lc hc đưng s vn cn c nguy cơ gia tăng. (Nhng năm gn đây, cnh bo lc din
ra khp nơi, khp cc lnh vc, bo lc sân c, cu th đnh nhau, hun luyn viên chi
trng tài, c đng viên chong nhau; bo lc kinh doanh đâm chm đ tranh giành th
phn. Ngoi đưng ph xe taxi húc vào xe cnh st, đnh tr li cnh sát. Ri bo lc gia
đnh, con ci h da cha m, m đnh đp con gây thương tch, con hnh h cha đn
ngt xỉu… v rt nhiu hình thc bo lc khác, không riêng gì bo lc hc đưng).
– Nguyên nhân ch quan:
+ Xy ra vì nhng lí do trc tip rt không đâu: nhn đu, ni mc, tranh ginh ngưi
yêu, không cng đẳng cp...
+ S phát trin thiu toàn din, thiu ht v nhân cách, thiu kh năng kim soát hành
vi ng x ca bn thân, non nt trong k năng sng, sai lch trong quan đim sng.
+ Do nh hưng t môi trưng văn ha bo lc: phim, nh, sch, bo, đ chơi mang
tính bo lc (kim, súng). Các game bo lc ny đang dn phá hy tâm hn và nhân
cách các em, bin các em thành nhng con ngưi d tn.
+ Cc bn hc sinh hc tp căng thẳng nên d dn đn nhng tnh trng c ch v tâm
l. Cng vi  đ tui v thnh niên, hc sinh thưng c nhng suy ngh bc đng, mang
trên mnh ci tôi c nhân qu ln. Lng t trng dn bin thnh cc t i to đng lc no
không hay nên hay ni nng v nhng chuyn không đng v c khi gây ra nhng hu
qu đng tic cho bn thân v cho ngưi khc.
+ Nhiu bn trẻ quan nim rng: dng bo lc c tc dng nhanh, hiu qu tc th,
đi phương phi phc tng mnh. Th nên tnh trng bo lc hc đưng c tip din t
ngy ny sang ngy khc, truyn t ngưi ny sang ngưi khc.
d. Hu quả của bạo lực học đường
– Vi nn nhân:
+ Tn thương v th xác và tinh thn.
+ Tn hi đn gia đnh, ngưi thân, bn b ngưi b hi.
+ To tính bt n trong xã hi: tâm lí lo lng bt an bao trùm t gia đnh, nh trưng,
đn xã hi.
– Ngưi gây ra bo lc:
+ Con ngưi phát trin không toàn din: phát trin ngưc tr li pha “con”, đi ngưc
li tnh “ngưi” mt dn nhân tính.
+ Mm mng ca ti ác mt ht tnh ngưi sau này.
+ Làm hng tương li chính mình, gây nguy hi cho xã hi.
+ B mi ngưi lên n, xa lnh, căm ght.
e. Biện pháp
– Đi vi nhng ngưi gây ra bo lc hc đưng: c gng m rng nâng cao nhn thc
gi cho trái tim luôn m nng tnh yêu thương. Đa ngc do ta m c, thiên đưng cũng
do chính ta to nên. Ý thc rõ ràng v hnh đng và hu qu hnh đng do bn thân
thc hin. Nơi lạnh nhất không phải là Bắc Cực mà là nơi không có tình thương. Nhn thc rõ
vai trò sc mnh ca tnh ngưi.
– Xã hi cn có nhng gii php đng b, cht ch giáo dc con ngưi trong gia đnh,
nh trưng, trong toàn xã hi; coi trng dy k năng sng, vươn ti nhng điu chân –
thin – m. C thi đ quyt lit phê phn răn đe, gio dc ci to, bin pháp trng pht
kiên quyt lm gương cho ngưi khác.
– Bn gii pháp cp thit xóa bo lc hc đưng:
+ Toàn xã hi cn phi cng c, nâng cao cht lưng môi trưng xã hi, văn minh tin
b. Cn có bin pháp qun l, ngăn chn và ch tài hiu qu nhng hot đng có tác hi
đn môi trưng văn ha x hi. Nghiêm cm các game bo lc.
+ Quan tâm nâng cao văn ha gia đnh. Trong tng gia đnh, ngưi ln phi làm
gương, giao tip ng x đng mc, mnh dn lên án và loi b bo lc ra khi đi sng
gia đnh. Xây dng cơ ch phi hp cht ch ba môi trưng giáo dc: gia đnh – nhà
trưng – xã hi. Cc cơ quan bo ch phi quan tâm tha đng đi vi lnh vc văn hóa,
đo đc và chp hành lut pháp ca mi ngưi dân.
+ Xã hi và ngành giáo dc cn xc đnh rõ li vai trò, v trí ca ngưi thy, quyn hn
và trách nhim trong nhim v giáo dc đo đc hc sinh. Ngưi thy v nh trưng
phi đưc bo v danh d và cđ cơ ch đ răn đe hc sinh. Nh trưng cn phát huy
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 140
trách nhim đi ngũ gio viên ch nhim trong vic kp thi nm bt tâm tư, nguyn
vng ca tng cá nhân hc sinh.
+ Tnh thương, trch nhim l phương thuc hiu nghim nht ngăn chn bo lc hc đưng.
g. Bài học nhn thức và hành động
– Cc gii php hu hiu đ ngăn chn bo lc hc đưng hin nay đu tiên l tuyên
truyn, gio dc hc sinh đ tc đng đn thc ca hc sinh v truyn thng dân tc,
nhân cch, li sng v  thc chp hnh lut php. Sau đ l tc xây dng v hon thin
cc chnh sch php lut đn công tc bo v v chăm sc trẻ em. Hy xây dng cng c
cc cơ quan bo v php lut v cc cơ quan chc năng c liên quan.
– Vic x l hc sinh vi phm php lut, bo lc hc đưng ch yu nhm gio dc,
gip đ hc sinh sa cha sai lm tr thnh công dân cch cho x hi. V vy, đi vi
nhng hc sinh vi phm php lut, c hnh vi xu cn đưc x l ngay ti cng đng đ
pht huy vai tr trch nhim ca chnh quyn, đon th, t dân ph, gia đnh, nh
trưng… Vic tch cc hc sinh ra khi môi trưng x hi, gia đnh đưa vo trưng gio
dưng, tri giam chỉ l bin php cui cng.
3. Kt đon
– Mi bn hc sinh cn nhn thc đng đn v hu qu cũng như tc hi ca bo lc
hc đưng đ xây dng np sng lnh mnh, ha đng, đon kt… Không nên mất niềm
tin vào con người. Nhân loại là cả một đại dương. Nếu một vài giọt nước trong đại dương ấy dơ
bẩn thì cả đại dương cũng không vì thế mà trở thành dơ bẩn được (Mahatma Gandhi).
– Hin tưng trên chỉ là mt phn rt nh ca xã hi nên không phi vì th mà chúng ta
mt đi nim tin vo con ngưi vào th h trẻ. Cn nhân rng nhng tm lòng cao c, nêu
gương ngưi tt vic tt đin hnh. Hnh thnh thi đ đng cm, sẻ chia, yêu thương
gip con ngưi nói chung, th h trẻ nói riêng tin ti nhng vẻ đp nhân cách chân –
thin – m, pht huy nhng truyn thng nhân i, nhân đo t ngn xưa trưc khi chúng
ta phi đi phó vi căn bnh vô cm
ĐỀ S 47
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Đời chật chội khiến lòng ta… sống hẹp
Đường quanh co nên nhân thế quanh co?
Ngày nắng hạ biến ta thành sa mạc
Ngó đau thương… hồn vô cảm, ơ thờ…
Tôi không đợi mong anh bao hoàn hảo
Vì chính mình đã toàn vẹn gì đâu!
Chỉ xin thắp trong trái tim hoài bão
Sống trên đời ý nghĩa, biết thương nhau.
Sẽ sai sót nếu nghĩ mình luôn đúng
Và mọi người ai nấy cũng đều sai
Người biết sống, sống giữa nghìn khác biệt
Vẫn nhìn nhau, thông cảm, biết quan hoài.
Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật
Chớm buông lời… liền nghĩ đến tự thân
Ai cũng có những niềm riêng, bí mật
Để cho yên, thì khoảng cách thêm gần.
Lòng như nắng trải đều, không một phía
Hồn như mưa, mưa khắp cả ngàn phương
Tình như gió tỏa về muôn vạn hướng
Sống như là… không cố chấp. Yêu thương.
Cuộc đời người như gió thoảng mây trôi
Hãy sống trọn bng trái tim nhiệt huyết
Đồng cảm và s chia, rất cần trong cuộc sống
Để nhân lên v đẹp của cuộc đời.
(Theo http://tuvientuongvan.com.vn/van-hoc Sống như là – Thch Tnh Tu)
Câu 1. Bi thơ trên đưc làm theo th thơ no? Hy tm đim đc bit trong bi thơ? Tm
phương thc biu đt ca bi thơ trên.
Câu 2. Xc đnh thông tin đng, sai dưi đây.
A. Thích Tánh Tu là mt nh thơ, mt v Linh mc.
B. Câu thơ: Chỉ xin thắp trong trái tim hoài bão/ Sống trên đời ý nghĩa, biết thương nhau là
hnh đng qu ly đ xin mi ngưi sng yêu thương.
C. Bi thơ đ cp đn cách sng và chn li sng yêu thương, đon kt, sẻ chia đ
cuc đi thêm c  ngha.
D. Câu thơ: Sống như là… không cố chấp. Yêu thương. Là li nhn nh tâm tình, ý v.
Bi, c chp s làm cho con ngưi thêm bun kh, vy hà c g m không yêu thương
đ cuc đi thêm đp, thêm vui.
Câu 3. Hãy nêu ni dung chính ca bi thơ. Câu thơ: Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật gi
cho anh (ch) suy ngh g?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 142
Câu 4. Vit đon văn ngn (khong 6 – 8 dng) trnh by ngh ca anh (ch) v kh thơ
dưi đây:
Lòng như nắng trải đều, không một phía
Hồn như mưa, mưa khắp cả ngàn phương
Tình như gió tỏa về muôn vạn hướng
Sống như là… không cố chấp. Yêu thương.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu trong phn Đc hiu: Đồng cảm và s chia, rất cần trong cuộc sống.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Bi thơ trên đưc làm theo th thơ tm ch.
– Đim đc bit trong bi thơ l  kh cui bài câu th ba l mưi ch.
– Phương thc biu đt ca bi thơ trên: t s và biu cm.
Câu 2. Thông tin đng, sai: – A – Sai; B – Sai; C – Đng; D – Đng.
Câu 3. – Ni dung ca bi thơ:
+ Đ l con ngưi thì không ai là hoàn ho c, và chính bn thân ta cũng nm trong s
đ. Bi vy, mà ta luôn thp trong trái tim mình li nguyn cu chân thnh đ con ngưi
hãy bit nhìn vào nhng li ca mnh đ sa cha.
+ Cuc đi ca chúng ta trên trn gian này nhiu trái ngang và phin toái. Ta hãy bit
buông b đ sng trong yêu thương, sẻ chia: Lòng như nắng trải đều, không một phía/ Hồn
như mưa, mưa khắp cả ngàn phương.
– Câu thơ: Trong bóng tối ta vẫn nhiều cố tật c ngha sâu sc nhiu tng ngha:
+ Cuc sng văn minh, con ngưi hin đi nhưng pha sau nh sng l bng ti ca
đêm đen, ca nhng cái xu xa và thp hèn.
+ Bn thân mi chúng ta không hoàn ho, tc l lc đ ta đ l mt phn ca “bng
ti”. Đn khi trong bóng ti mà ta vn cn “c chp” không phân bit đưc đâu l
đng, l sai. chnh ta vơ thêm “c tt” cho mnh.
Câu 4. Thí sinh có th trình bày theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm bo suy ngh
phi hp lí, lôgic, cht ch. Dưi đây l gi :
– Khi Thưng đ to ra con ngưi, Ngi cũng chỉ nn ra hnh hi con ngưi mà thôi,
Ngi cũng không bit suy ngh v hnh đng ca con ngưi ra sao.
– Đưc sng trên cuc đi này ta hãy: Lòng như nắng trải đều, không một phía. Đ cuc
sng thêm tươi đp v c ngha. Nu lng ta như nng tri không phân bit phía nào,
thì nhng cơn mưa kia như tm gi nhng yêu thương  khp ngn phương.
– Cuc sng này cn lm nhng yêu thương v sẻ chia, v cũng cn lm nhng tha th
cho li lm ca nhau đ hưng v pha trưc. Hãy nh rng chỉ c“yêu thương” mi
làm ta hnh phúc.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Mt nh văn Nga đ tng ni: Nơi lạnh nhất không phải là Bắc Cực mà là nơi không có
tình thương. Đ l con ngưi sng m không c tnh thương th chẳng khc g th vt,
cũng chẳng khc chi mt ci xc không hn, tn ti gia dng đi mt cch vô ngha v
s cht dn cht mn trong cô đơn, lnh lo.
– Cuc sng vn không c g tuyt đi bi vy bên cnh đ cũng c hng triu tri tim
đ ct lên ting ni yêu thương, đang lng mnh đ nhn quanh, đng cm v sẻ chia vi
nhng đng loi cn kh đau, bt hnh ca mnh, đ pht huy nhng truyn thng tt
đp m xưa nay cha ông ta vn luôn gn gi. Ging sư Thch Tnh Tu đ vit trong bi
thơ Sống như là: Đồng cảm và s chia, rất cần trong cuộc sống.
2. Gii thch
– Đồng cảm là c chung mt mi cm xc, suy ngh, c th cm nhn v chia sẻ đưc
nhng cm xc, suy ngh vi mt ai đ.
– Chia s lcng hưng hoc cng chu, san sẻ cho ngưi khc nhng g mnh c (vt
cht hoc tinh thn) m không h toan tnh thit hơn, hon ton l t nguyn.
Đng cm v chia sẻ đu l biu hin ca tnh ngưi, ca  thc v ngưi khc.
3. Bn lun
– Ti sao cn cm thông v chia sẻ?
+ Trong cuc sng, không phi ai cũng luôn gp nhng điu may mn, không phi ai
cũng thnh công ngay t ln đu tiên v... không phi ai sinh ra cũng đu hnh phc.
+ Mi ngưi sng trên đi đu cmt hon cnh, mt s phn riêng không ai ging
ai: trẻ m côi không nơi nương ta, ngưi ngho, ngưi kim sng lang thang, nn nhân
chin tranh (thương tt hoc nhim cht đc mu da cam…), khuyt tt, nn nhân ca
thiên tai, ca bnh tt qui c, ca cnh ng o le khc… H cn s gip đ, đng cm,
sẻ chia ca ngưi khc v ca cng đng.
– Sđng cm v sẻ chia gip đ nhng ngưi c hon cnh kh khăn, bt hnh có
thêm sc mnh, ngh lc, nim tin trong cuc sng, lm gim đi nhng đau kh trong
cuc sng. N c vai tr quan trng gp phn hon thân nhân cch con ngưi, xây dng
mt x hi văn minh, nhân i, lm cho mi quan h gia con ngưi vi con ngưi tr
nên tt đp hơn, thân thin hơn, mi ngưi gn gũi gn b hơn…
– Phn đ: phê phn li sng ch kỉ, vô cm, th ơ ca mt b phn th h trẻ hin nay.
(chỉ ra tc hi xu đn c nhân, cng đng v s pht trin ca x hi…). Hc sinh ly
mt vi dn chng tiêu biu.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 144
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Nh văn Nam Cao đ tng vit: Không có tình thương, con người chỉ là một thứ quái vật
bị sai khiến bởi lòng tự ái. Hiu đưc điu đ, chng ta cn nhn thc đưc ngha quan
trng ca đng cm v sẻ chia trong cuc sng.
– Cn tch cc rn luyn bn thân, hon thin nhân cch, c nhng hnh đng c th
biu hin s đng cm, sẻ chia ca mnh vi mi ngưi.
– Đng cm v chia sẻ đv đang l mt np sng tt đp rt cn đưc gn gi. Np
sng tt đp đ không chỉ sưi m lng ngưi khc m cn đem li hnh phc cho chnh
mnh, m ra mt hi vng cho tương lai tươi sng cho quê hương, đt nưc…
ĐỀ S 48
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn dưi đây và thc hin yêu cu sau:
Mọi người trên chuyến xe cứu trợ không khỏi xúc động khi nhìn thấy một cậu bé da đen sạm
gầy trơ xương, quần áo tả tơi đuổi theo chiếc xe tải to lớn chở đầy quà cứu trợ.
Ngay lập tức, nhóm tình nguyện viên chúng tôi quay vào xe lấy quà cứu trợ trao cho cậu bé.
“Anh định làm gì vậy? Bỏ xuống!” tình nguyện viên người Mĩ quát lớn. Chúng tôi không khỏi
bất ngờ trước hành động kì quặc của chàng trai người Mĩ. “Chúng ta đến đây để giúp mọi người
kia mà?” Họ nghĩ thầm.“Chào em, tụi anh đã đi rất xa để đến đây. Trên xe có rất nhiều thứ, em
có thể giúp anh chuyển chúng xuống không? Tụi anh sẽ trả công cho em”. Tình nguyện viên
người Mĩ hỏi cậu bé.
Trong khi đứa tr còn đang lưỡng lự, thì các cậu bé khác đã chạy tới trước chiếc xe. Tình
nguyện viên người Mĩ cũng đề nghị giống như vậy với chúng. Một đứa trong nhóm xung phong
khuân thùng bánh bích quy xuống xe. “Rất cám ơn em đã giúp anh, đây là phần thưởng cho em –
một thùng bánh bích quy và một cái chăn bông được trao cho cậu bé – Không còn ai sẵn lòng giúp
đỡ bọn anh nữa sao”. Những đứa tr lập tức trèo lên xe và trong tích tắc hàng hóa đã nm ngay
ngắn dưới mặt đất. Các tình nguyện viên nhanh chóng trao cho mỗi em một phần quà cứu trợ.
Một đứa tr đến muộn vô cùng thất vọng khi nhìn thấy cái thùng xe tải trống rỗng. Em không
biết mình phải làm gì để được nhận quà. “Hãy nhìn xem, mọi người đang rất mệt mỏi. Thật tuyệt
vời nếu em có thể tặng mọi người một bài hát”. Tình nguyện viên người Mĩ gợi ý. “Cám ơn em,
bài hát thật tuyệt!” Chàng trai vừa nói vừa trao cho cậu bé một phần quà. Trước các hành động
của tình nguyện viên Mĩ, nhóm chúng tôi không khỏi trầm tư, suy nghĩ…
Đêm đó, các tình nguyện viên đã có dịp trò chuyện cùng nhau. Anh bạn người Mĩ nói: “Thật
xin lỗi vì thái độ của tôi ban sáng, tôi không nên lớn tiếng như thế. Nhưng bạn biết không; nghèo
không phải là cái tội, nhưng nếu những đứa tr ấy nhận được sự giúp đỡ của mọi người một cách
quá dễ dàng, rất có thể chúng sẽ hình thành lối nghĩ: dùng sự nghèo đói của mình để mưu sinh,
chứ không cố gắng phấn đấu để vươn lên. Lúc ấy, chúng sẽ càng nghèo khổ hơn. Đó không phải là
do lỗi của chúng ta gây ta hay sao?”.
Có thể nói hôm đó là một ngày dài đầy trải nghiệm. Dường như những đứa tr đã quen với
việc được mọi người giúp đỡ bng cách phân phát thức ăn, nhu cầu yếu phẩm hay tiền bạc mỗi
khi đến đây. Cho nên chúng ngang nhiên đứng trên đường chờ những chuyến xe thiện nguyện
đến phát quà.
Làm việc thiện không khó nhưng cũng không đơn giản, cần có lí trí không nên vì hành động
của mình mà gây ảnh hưởng xấu cho thế hệ tương lai.
(Theo https://www.facebook.com/kinhte.kienthuc)
Câu 1. Xc đnh phương thc biu đt ca đon văn?
Câu 2. Đ ti đưc đ cp trong văn bn trên là gì? Nêu ch đ ca văn bn?
Câu 3. Ti sao các tình nguyn viên ngưi M li hét “b xung” khi tác gi đnh trao
quà cho mt em nh?
Câu 4. Ti sao đa trẻ cui cùng li vô cùng tht vng khi thy cái thùng xe ti trng
rng? Cu đ lm g đ nhn đưc qu?  ngha ca nhng vic lm đ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin đưc nêu phn Đc hiu: Làm việc thiện không khó nhưng cũng không đơn
giản, cần có lí trí không nên vì hành động của mình mà gây ảnh hưởng xấu cho thế hệ tương lai.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt ca đon văn bn trên là phương thc t s.
Câu 2. – Đ ti đưc đ cp trong văn bn trên là: làm t thin.
– Nêu ch đ ca văn bn: cách trao quà và nhn quà khi làm t thin.
Câu 3. – Ti vì:
+ Không mun nhng đa trẻ nhn s gip đ mt cách d dàng.
+ To ra thói xu: mưu sinh bng s nghèo khó.
+ Mun bn trẻ phi lao đng nu mun tha hưng sn phn vt cht.
+ Không phi là t thin tng quà mà là tr công mt cách xng đng.
Câu 4. – Ti sao đa trẻ cui cùng li vô cùng tht vng khi thy cái thùng xe ti trng
rng? Ti vì:
+ Không phi v xe đ ht quà.
+ Vì không còn vic đ làm đng ngha vi vic không đưc nhn quà.
– Cu đ lm g đ nhn đưc quà?
+ Cu đ ht cho mi ngưi nghe đ đưc nhn quà.
–  ngha ca nhng vic lm đ:
+ L hnh đng đp, nhân văn.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 146
+ Không chỉ trao bng vt cht, còn là món quà tinh thn.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Cuc sng ca mi chúng ta không phi ai cúng ging như ai, mi ngưi có s có
nhng hoàn cnh và s phn khác nhau.
– Trích dn ý kin.
2. Gii thch
– Từ thiện là làm nhng vic lm, hnh đng ca mt c nhân hay tp th trong xã hi
chung tay hưng v mt mc tiêu hot đng duy nht, chnh l gip đ nhng ngưi có
hoàn cnh kh khăn, nhng trẻ em vô gia cư, không nơi nương ta… góp phn làm cho
xã hi thêm tt đp.
– Cần có lí trí là phi suy xt trưc khi hnh đng.
3. Phân tích và chng minh
– Làm t thin không chỉ l cho đi m cn l nhn li. Chúng ta không nhn li nhng
g chng ta đ cho đi, m nhn li đưc ci qu gi hơn rt nhiu. Đ chnh l lng nhân
ái, s thu hiu, cm thông và chia sẻ.
– T thin theo đng ngha ca nó có th làm cho mt cô bé, cu bé vô lo, hn nhiên và
t khi quan tâm đn nhng ngưi xung quanh bit đam mê, bit yêu thương, chia sẻ vi
nhng s phn, nhng mnh đi bt hnh, kém may mn trong cuc sng. V n cũng
khin cho nhng ngưi làm t thin tha nhn rng: Làm từ thiện với tôi là được làm người.
– Chưa phi tt c chúng ta đây đu c cơ hi đ hot đng t thin, đ tri nhim
nhng bài hc quí giá ca vic “cho đi”. C rt nhiu l do đ gii thch cho điu đ. Vài
bn ni mnh không đ thi gian hay mnh không c điu kin, mình không mun ni
bt hơn ngưi khác... Th nhưng, cc bn đng ngh rng t thin là mt hot đng xã
hi mt thi gian. Mi chuyn đi t thin là mt bài hc ln và các bn s nhn đưc rt
nhiu kinh nhim quý báu v giá tr sng. Theo mt quy lut t nhiên, bn đem li càng
nhiu yêu thương, hnh phúc cho nhng ngưi nghèo khó, khn kh, bn s nhn li
đưc by nhiêu tình cm yêu thương t nhng ngưi khc. Như Đc Pht đ răn dy:
Gieo lòng tốt gặt thân thiện
Gieo yêu thương gặt hòa thuận.
– Làm t thin không phi l đ cng c đa v ca mình trong xã hi, đ ni bt hơn
ngưi khác. Vì th bn hy đng do d và m rng vng tay yêu thương ca mình vi
nhng s phn bt hnh.
4. Bàn lun và mở rng
– Làm t thin không khó vì chỉ cn tm lòng.
– Làm t thin khó vì không chỉ vì s phân phát.
– C chương trnh k hoch c th.
– Phê phán nhng vic làm tn thương, coi thưng ngưi nhn.
– Phê phán nhng ngưi da dm, không có c gng.
5. Bi hc nhn thc và hnh đng
– Hy trao cho ngưi khc c cơ hi đưc lm vic v c gng.
– T n lc vươn lên trưc khi trông ch vo ngưi khc.
ĐỀ S 49
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Tôi càng đọc nhiều sách thì càng làm cho tôi gắn bó với thế giới, cuộc đời càng trở nên rực rỡ,
có ý nghĩa đối với tôi. Tôi thấy rng có những người sống khổ cực hơn, khó khăn hơn tôi, điều đó
an ủi tôi phần nào, tuy vẫn không làm tôi thỏa hiệp với cái hiện thực ô nhục.
Tôi cũng thấy rng có những người biết sống một cách vui thú và sung sướng mà không một
người nào xung quanh tôi biết sống như thế. Và hầu như trong mỗi quyển sách đều có cái gì đáng
lo ngại, như một tiếng chuông nhè nhẹ lôi cuốn tôi đi: đi tìm những cái chưa từng biết làm tôi
xúc động tâm tình. Mọi người đều thay đổi thế này thế khác, mọi người đều không bng lòng với
cuộc sống, đều tìm kiếm một cái gì tốt đẹp hơn, và họ trở nên gần gũi, dễ hiểu hơn. Sách làm cho
khắp trái đất, khắp thế giới tràn ngập nỗi buồn nhớ cái tốt đẹp hơn, và mỗi cuốn sách dường như
đều là tâm hồn được ghi lại trên giấy bng những dấu hiệu và những từ, những dấu hiệu và
những từ ấy lập tức trở nên sống động, hễ mắt tôi, trí tuệ tôi tiếp xúc với chúng.
Nhiều lần tôi khóc khi đọc sách: sách kể chuyện hay biết bao về con người, họ trở nên đáng yêu và
gần gũi biêt bao. Là một thng bé bị công việc ngu độn làm cho kiệt lực, luôn luôn phải hứng lấy
những lời chửi mắng đần độn, tôi trịnh trọng hứa với mình là lớn lên, tôi sẽ giúp đỡ mọi người,
hết lòng phục vụ họ.
Như những con chim kì diệu trong truyện cổ tích, sách ca hát về việc cuộc sống đa dạng và phong
phú như thế nào, con người táo bạo như thế nào trong khát vọng đạt tới cái thiện và cái đẹp. Và
càng đọc, trong lòng tôi càng tràn đầy tinh thần lành mạnh và hăng hái. Tôi trở nên điềm tĩnh
hơn, tin ở mình hơn, làm việc hợp lí hơn và ngày càng ít để ý đến vô số những chuyện bực bội
trong cuộc sống.
Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tôi tách khỏi con thú để tiến gần tới con
người, tới gần quan niệm về cuộc sống tốt đẹp nhất và về sự thèm khát cuộc sống ấy. Khi trong
đầu chồng chất những điều đã đọc được, cảm thấy mình là cái bình tràn đầy một chất lỏng hồi
sinh, tôi đến với những người lính hầu, những người thợ đào đất, kể cho họ nghe những chuyện
khác nhau vừa kể vừa sắm vai các nhân vật. Hãy yêu sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến
thức mới là con đường sống.
(Theo https://www.google.com.vn/Tôi đã học tập như thế nào? – M. Goor-ki)
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 148
Câu 1. Xc đnh hai phương thc biu đt ca văn bn trên.
Câu 2. Theo anh (ch), đon văn: Nhiều lần tôi khóc khi đọc sách… hết lòng phục vụ họ bàn
lun v  ngha g ca vic đc sch?
Câu 3. Xc đnh v phân tch tc dng ca bin php tu t đưc s dng trong câu văn
sau: Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tôi tách khỏi con thú để tiến gần
tới con người, tới gần quan niệm về cuộc sống tốt đẹp nhất và về sự thèm khát cuộc sống ấy.
Câu 4. Vit đon văn (khong 6 – 8 dng) trnh by suy ngh ca anh (ch) v  ngha ca
vic đc sch.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh (ch) v  kin đưc
nêu phn Đc hiu: Hãy yêu sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến thức mới là con đường
sống.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Hai phương thc biu đt ca văn bn trên l: Ngh lun, biu cm.
Câu 2. – Đon văn: Nhiều lần tôi khóc khi đọc sách… hết lòng phục vụ họ bàn lun v  ngha
nhân đo ha con ngưi ca vic đc sách. Đc sch khin tâm hn con ngưi đưc
thanh lc, bit hưng bn thân mnh mnh đn ci chân – thin – m.
Câu 3. – Bin php tu t đưc s dng: so snh: “mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ”,
n d “con thú, con người”, tương phn đi lp “con thú con người”.
– Tác dng:
+ Bin pháp so sánh là mt cch ni hnh tưng hóa v giá tr mà mi quyn sách mang
đn cho con ngưi. Mi quyn sch mang đn cho con ngưi nhng kin thc vô gi, đ
chính là nhng nc thang đưa con ngưi đn dn vi s thành công và phát trin.
+ Bin pháp n d v tương phn đi lp đưc s dng đ khẳng đnh giá tr ca vic
đc sch. Đc sách khin con ngưi có thêm nhiu hiu bit, tri thc đ dn hoàn thin
mình, loi b nhng ham mun bn năng (con th) đ đn gn hơn vi nhng điu kin
tt đp, lương thin ca “con ngưi”.
Câu 4. Th sinh bit cch vit đon văn theo đng quy đnh v s câu. C th trnh by
theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn hưng đn nhng ni dung c th như sau:
– Đc sch gip ta m rng thêm kin thc, nâng cao hiu bit trên nhiu lnh vc v
cuc sng v th gii xung quanh, v đi sng văn ha, tâm tư, tnh cm, kht vng ca
con ngưi.
– Đc sch s bi dưng tâm hn, tnh cm l sng cao đp, hon thin nhân cch ca
con ngưi.
– Đc sch gip rn luyn năng lc s dng ngôn ng, đc bit l năng lc đc – mt
trong nhng năng lc gip con ngưi thnh công trong thi đi bng n công ngh
thông tin như hin nay.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim)
HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Nu v tri thc nhân loi như đi dương mênh mông th s hiu bit ca chng ta chỉ
l ht mui b b. Trên chuyn hnh trnh đi tm bin kin thc vô tn, con ngưi đ dn
ln lên đ tmt cth nh b m to nên ting ni riêng, phong cch riêng. Sch chính
l phương tin đưa ta đn vi ngun kin thc vô tn, m ra mt cnh ca k diu.
– Chnh v vy, khi nhn đnh v tm quan trng ca sch, M. Goor-ki đ ni: Hãy yêu
sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến thức mới là con đường sống. Con ngưi yêu sách, nuôi
dưng “con đưng sng” đ khẳng đnh rng mnh tuy l mt ht mui nh b nhưng
gp phn quan trng trong vic hnh thnh nên đi dương bao la.
2. Gii thch
– Sách l di hun tinh thn ca th h ngưi đi trưc đi vi th h sau, li khuyên ca
ngưi gi sp t gi ci đi vi ngưi trẻ bưc vo tương lai. Sch l sn phm tinh thn
phi vt th, kho bu tr tu ca nhân loi. Sch đ trưng tn vi thi gian như mt nhân
vt quan trng mi không bao gi khut.
V vy, chng ta hy yêu sch. Hy bo qun, trân trng, nâng niu như mt ngưi bn
tri kỉ, phi pht huy gi tr m sch mang đn cho con ngưi. Bi v sch không đơn
thun chỉ l “kho vô tn” m cn l nơi k thc nhng tâm s riêng tư, thm kn.
3. Bn lun v chng minh
– Sách cho ta kin thc. Đ chnh l nhng k năng, k xo, nhng hiu bit ca con
ngưi trong cuc sng, nơi lưu gi tri thc ton nhân loi đưc đc kt qua hng nghn,
hng vn năm trong mi lnh vc ca cuc sng.
– Sách l kt tinh tr tu con ngưi, không chỉ tc đng vo tri thc m cn ăn sâu vo
tinh thn, bi dưng tâm hn đ ta bit cch sng đp, sng tt v c ch. Đng thi kt
ni không gian, thi gian, kt ni tri tim, tm lng con ngưi, l chic cu ni đưa ta t
thc ti ngưc dng thi gian tr v qu kh đ chng kin nhng mc son vng lch
s.
– Sch m ra nhng câu chuyn, tc phm văn hc thm đm nhân văn đ khin ta khi
đc phi c nhng suy ngm chnh chn hơn v cuc đi. Trong khi tng khc ca dng
thi gian bt tn trôi qua th x hi li tng lc mt pht trin hơn. Tng bưc đi lên
vng chc ca x hi chnh l nh vo kho tng kin thc nhân loi đ đc kt t bao
đi nay, m sch chnh l chic cu tri thc đ ni gia không gian ny vi không gian
khc, gia thi đi trưc vi thi đi sau.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 150
– Không c cch gii tr no rẻ hơn đc sch, cũng không c sth v no bn lâu hơn
đc sch. Sch không chỉ gip m mang kin thc m cn đem đn ngun hnh phc, s
thanh thn cho tâm hn. Chnh nh c sch m đôi khi, con ngưi ta khm ph ra sc
mnh ca bn thân, tm ra chân l thit thc cho con đưng đi ca chnh mnh, m rng
thêm tm hiu bit v th gii xung quanh...
– Nhưng cđiu, không phi sch no cũng c ch. Loi sch vô ch đu đc ngh con
ngưi, xuyên tc cuc sng, lm chng ta u mê, ngu mui th hy nên loi b. Tuy đc
sch nhiu nhưng phi bit gn lc mi chnh l thi đ đc sch đng đn.
– Hy yêu qu, la chn nhng loi sch gip ta m rng kin thc, bi dưng tâm hn,
gip ta yêu cuc sng, n phi ca tng s nhân ngha, lng bc i – công bng, v tha th
mi chnh l hnh trang ca con ngưi trong cuc chinh phc nhng đỉnh cao hy vng.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Không mt ai bưc đi trên con đưng thnh đt m không song hnh cng kin thc.
Không c kin thc, con ngưi s tr nên vô dng, lc hu, thp km trong mt x hi
hin đi ha như bây gi.
– Sch l cây đn thn soi sng cho con ngưi trên nhng nẻo đưng xa xôi nht v tăm
ti nht ca cuc đi. V vy ta phi yêu sch. Phi chăm chỉ đc sch m thc s hiu
n, đam mê n.
– Hãy yêu sách, nó là nguồn kiến thức, chỉ có kiến thức mới là con đường sống. Sách là kho báu
tr tu. V vy, chng ta hy cng nhau gi gn, pht huy nhng gi tr ca sch, ng
dng sch vo đi sng đ sch mi l ngn đn soi sng tâm hn chng ta trên bưc
đưng đi ti tương lai.
ĐỀ S 50
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin theo yêu cu:
Chắc có lẽ trong mỗi chúng ta ai cũng luôn đi tìm cho mình một câu trả lời về đất nước. Đất
nước vốn là khái niệm trừu tượng, mà thoạt đầu con người khó có thể cắt nghĩa cho thật gãy gọn,
rõ ràng. Nhưng những người thân như ông bà, cha mẹ, anh em… thì lại vô cùng cụ thể và được
mỗi người cảm nhận trong những mối quan hệ cũng vô cùng cụ thể. Đó là mối quan hệ gắn bó
máu thịt hình thành ngay từ khi ta cất tiếng khóc chào đời và sẽ đi theo ta suốt cuộc đời với biết
bao biến cố, thăng trầm, buồn vui, hi vọng…
Từ cái nôi gia đình, mỗi người đều có một tuổi thơ gắn liền với kỉ niệm về cây đa, bến nước,
sân đình, lũy tre, mái trường, thầy cô, bè bạn. Theo thời gian, những kỉ niệm ấy dần dần trở
thành sợi dây tình cảm neo giữ tình yêu của mỗi con người với gia đình, quê hương… Và có thể
nói, chính tình yêu đối với gia đình và quê hương sẽ khơi nguồn cho tình yêu đất nước.
(Theo http://vanhay.edu.vn/de-thi-thu-thpt-quoc-gia-mon-van-truong-thpt-dong-dau)
Câu 1. Nêu ni dung v xc đnh phương thc biu đt chnh ca văn bn trên?
Câu 2. Hy tm câu ch đ ca đon văn. T đ, cho bit đon văn đưc trin khai theo
phương php no?
Câu 3. Ti sao tc gi li ni: Đất nước vốn là khái niệm trừu tượng, mà thoạt đầu con người
khó có thể cắt nghĩa cho thật gãy gọn, rõ ràng. Phân tch cu trc ng php ca câu sau: Từ
cái nôi gia đình, mỗi người đều có một tuổi thơ gắn liền với kỉ niệm về cây đa, bến nước, sân
đình, lũy tre, mái trường, thầy cô, bè bạn.
Câu 4. T văn bn trên, anh (ch) hy nêu suy ngh v trch nhim ca thanh niên vi
đt nưc. (Trnh by khong 6 đn 8 dng).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trình bày suy ngh ca anh
(ch) v ý kin: Gia đình và quê hương là chiếc nôi nâng đỡ cuộc đời con.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. Đc hiu (3,0 đim)
Câu 1. – Ni dung chính: bàn v vn đ tnh yêu đt nưc đưc bt ngun t tình yêu
gia đnh, yêu quê hương.
– Phương thc biu đt chính ca văn bn: ngh lun.
Câu 2. – Câu ch đ nm cui đon.
– Đon văn trin khai theo phương php quy np.
Câu 3. – Ti sao tác gi li nói: Đất nước vốn là khái niệm trừu tượng, mà thoạt đầu con người
khó có thể cắt nghĩa cho thật gãy gọn, rõ ràng. Bi:
+ Đt nưc là nhng gì hin hu quanh ta, là tt c t vt cht đn tâm hn.
+ Khái nim v đt nưc đưc mi ngưi hiu theo mt khía cnh khác nhau. Vi
ngưi ny l sông, đng, b… vi ngưi khác là cha,m, ông, bà…
+ Thot đu chnh ta cũng kh m đnh ngha cho trn vn v khái nim đt nưc.
+ Trong trái tim ca mi ngưi dân đt Vit có dòng máu Lc Hng đang chy và
ngân vang muôn điu v dòng ging Rng tiên cha Lc Long Quân và m Âu Cơ.
– Phân tích cu trúc ng pháp:
+ Từ cái nôi gia đình: trng ng.
+ Mỗi người: ch ng.
+ Đều có… bè bạn: v ng.
Câu 4. Hc sinh có th trnh by suy ngh riêng ca mình v trách nhim ca th h trẻ
hôm nay vi đt nưc vit đon văn đm bo các ý:
– Vì sao th h trẻ li cn phi có trách nhim vi đt nưc.
– Trách nhim đ l g?
– Đ thc hin trách nhim đ cn phi làm gì?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 152
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
Quê hương là con diều biếc
Tuổi thơ con thả trên đồng
Quê hương là con đò nhỏ
Êm đềm khua nước ven sông.
(Quê hương – Đ Trung Quân)
– Ngun ci yêu thương ca mi con ngưi chnh l gia đnh v quê hương, đ l điu
không th thiu trong cuc đi ca bt k ai, ngun ci y s là chic nôi bình yên nâng
đ sut cuc đi mi ngưi.
2. Gii thích
– Gia đình l nơi c m, có cha, có nhng ngưi thân yêu rut tht ca chng ta. Đ l
nơi bao bc, che ch, nâng đ mi con ngưi trên bưc đi trưng thành.
– Quê hương l nơi chôn nhau ct rn ca mi con ngưi khi cho đi. Nơi đ c mi
ngưi ta quen bit thân thit, có cánh diu vi vu, có nhng kỉ nim thơ mng bên bn bè,
ngưi thân…
– Chiếc nôi nâng đỡ ngha l t thu cn nm trong nôi, mi ngưi đu đưc ươm
trong nhng câu ht ru ơi đy yêu thương ca m, ca b. Không nhng th “chic
nôi” y cn l s bao bc, ch che cho con ngưi sau hnh trnh di lưu lc khi tm v
chn cũ thân thương…
Như vy: gia đnh v quê hương chnh l ngun ci, l nơi bt đu đ hình thành
nên tnh yêu thương trong mi ngưi.
3. Bàn lun
– Gia đnh t xưa đn nay vn luôn đưc coi l “chic nôi” ca trẻ thơ. Ở nơi y c đy
p tnh thương v nim tin trao gi. Ở nơi y, đa trẻ đưc ln lên trong s thương yêu
đm bc, ch che. Mt gia đnh trong đ cha m luôn thương yêu, chăm sc v tôn trng
nhau s đ li du n tuyt đp trong đi sng tâm l ca trẻ.
– Gia đnh v quê hương l bn đ bình yên cho mi con ngưi. D ai đi đâu, v đâu
cũng s luôn t nhc nh phi nh v quê hương bi n theo bưc hành trình ca ta sut
cuc đi.
– Mi ngưi chỉ có mt ci ngun, vì vy mà chúng ta phi bit trân trng, yêu quý tình
cm ca gia đnh, quê hương, bên cnh đ cn phát huy nhng giá tr đp đ ca quê
hương, gia đnh bi đ chnh l ci ngun yêu thương ca mi con ngưi.
– Ngun ci ca mi con ngưi l gia đnh v quê hương, rng hơn na đ không chỉ là
nơi ta sinh ra v ln lên, m đ cn l T quc. Chúng ta phi bit yêu quý, trân trng đ
giúp ci ngun y đp hơn trong mt ta cũng như trong mt mi ngưi.
4. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Gia đnh t xưa đn nay vn luôn đưc coi l “chic nôi” ca trẻ thơ. Ở nơi y c đy
p tnh thương v nim tin trao gi. Ở nơi y, đa trẻ đưc ln lên trong s thương yêu
đm bc, ch che.
– Mi con ngưi trong cuc đi đu cn c nơi tìm v sau mi ln tht bi hay mi khi b gc
ng đ đưc chp cánh thêm nim tin, đ tip tc sng vvươn lên – nơi y lgia đnh!
– Mi con ngưi trong cuc đi đu cn cnơi tm v sau mi ln tht bi hay mi khi
b gc ng đ đưc chp cánh thêm nim tin, đ tip tc sng v vươn lên. Nơi y là gia
đnh, l nhng ngưi thân yêu. Ơi gia đnh mn thương, hy thc s là chic nôi hnh
phc đ: Vương vấn bước chân ta đi. Ấm áp trái tim quay về, đ nâng đ con trẻ vưt qua
kh khăn, th thách trên mi chng đưng đi.
– C thi đ phê phn trưc nhng hành vi: phá hoi cơ s vt cht. Nhng suy ngh
chưa tt v quê hương: chê quê hương ngho kh, chê ngưi quê lam lũ, lc hu, không
mun nhn quê hương mnh.
ĐỀ S 51
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Cuộc sống vốn chứa đựng những khó khăn, thử thách. Không có một giới hạn cụ thể nào cho
biết khi nào và có bao nhiêu khó khăn, thử thách sẽ xảy đến trong cuộc đời mỗi người. Vì thế, hãy
chuẩn bị cho mình luôn trong tư thế sẵn sàng để chinh phục chúng.
Có lần tôi nghe Garrison Keillor phát biểu trên đài phát thanh: “Cuộc sống cũng giống như
một cuộc chiến – nếu mọi thứ bỗng trở nên yên lặng thì có nghĩa là bạn đang thua trận”. Dĩ
nhiên đó chỉ là một cách nói đùa, nhưng quả thật, khi đường đời ta đi quá êm ả, trơn tru và bng
phẳng thì bạn dễ có khuynh hướng trở nên tự mãn. Như thế, bạn sẽ không có cơ hội khám phá
những khả năng vốn còn tiềm ẩn, chưa được khai phá trong bản thân mình; không biết rng bạn
vẫn còn có thể làm tốt hơn, thể hiện mình trọn vẹn hơn, và cống hiến được nhiều hơn.
Nếu như mọi việc luôn tiến triển thuận lợi, không bao giờ có chuyện tranh luận, không xảy ra
bất đồng, hay thậm chí không hề có sự khác biệt về ý tưởng, thì bạn sẽ chẳng bao giờ học hỏi được
điều gì mới mtừ những người xung quanh cả. Bạn sẽ không thể trang bị cho mình những kĩ
năng và kinh nghiệm cần thiết để có thể xử lí thành công những tình huống khó khăn. Và nếu
như thế, thật ra là bạn đã bị bại trận rồi.
Thử thách giúp bạn tự mình bứt phá ra khỏi những khuôn khổ, những lối mòn sẵn có, phát
triển cá tính riêng của bạn, khai mở những con đường mới. Qua khó khăn, thử thách, cuộc sống
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 154
mang lại cho bạn những cơ hội thật bất ngờ, thật tuyệt vời mà nếu không có nó, có lẽ bạn sẽ
chẳng bao giờ trưởng thành và trải nghiệm.
(Theo https://www.facebook.com/song.com.vn Cuộc sống luôn đầy những thử thách – Keith
D. Harrell)
Câu 1. Nêu hai phương thc biu đt ca văn bn trên.
Câu 2. Tm cp quan h t câu: Cuộc sống cũng giống như một cuộc chiến – nếu mọi thứ
bỗng trở nên yên lặng thì có nghĩa là bạn đang thua trận. V cho bit  ngha biu th ca cp
quan h t đ.
Câu 3. Tm câu ch đ ca đon trch. Ti sao tc gi li ni: Cuộc sống vốn chứa đựng
những khó khăn, thử thách điu đ c  ngha g?
Câu 4. Thông đip no ca đon trch trên c  ngha nht đi vi anh (ch).
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin: Cuộc sống không bao giờ hết những thử thách.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Hai phương thc biu đt ni bt trong văn bn trên l: t s v ngh lun.
Câu 2. – Cp t chỉ quan h câu: Cuộc sống cũng giống như một cuộc chiến – nếu mọi thứ
bỗng trở nên yên lặng thì có nghĩa là bạn đang thua trận l cp t “nu – th”.
–  ngha biu th ca cp quan h t: mi quan h nhân – qu.
Câu 3. – Câu ch đ ca đon trch:
+ Cuộc sống vốn chứa đựng những khó khăn, thử thách. Không có một giới hạn cụ thể nào cho
biết khi nào và có bao nhiêu khó khăn, thử thách sẽ xảy đến trong cuộc đời mỗi người.
– Ti sao tc gi li ni: Cuộc sống vốn chứa đựng những khó khăn, thử thách. Bi:
+ Cuc sng không phi l nhng tm thm hoa hng tri ra trưc mt v nâng bưc
mi chng ta.
+ Mi ngưi trong chng ta mun leo lên đỉnh hi cnh hoa nguyt qu đâu phi d
dng, mun đeo hoa nguyt qu th chnh ta phi chp nhn nhng vt mu te bn
chân vì nhng viên đ nhn, nhng ci gai... đâm phi – điu đ đng ngha vi vic tri
qua nhng kh khăn, th thch.
–  ngha:
+ Cuc sng không c ci g l d dng đ cho ta đn nhn.
+ Nhng kh khăn v th thch gip con ngưi rn luyn cho mnh  ch v ngh lc.
Câu 4. Thông đip c  ngha nht trong đon văn bn trên l:
– Thử thách giúp bạn tự mình bứt phá ra khỏi những khuôn khổ, những lối mòn sẵn có, phát
triển cá tính riêng của bạn, khai mở những con đường mới.
–  ngha ca bc thông đip:
+ Thử thách giúp bạn bứt phá ra khỏi những khuôn khổ: chỉ c vưt qua th thch ta mi
thy mnh trưng thnh hơn v tch lũy cho chnh mnh nhng kin thc cn c đbưc
tip trên chng đưng đy cam go.
+ Khai mở những con đường mới: khi ta hiu r cuc sng l nhng chông gai ta s
chun b cho mnh nhng g cn thit đ đi trên chông gai – khi đ l ta đkhai m cho
chnh mnh mt con đưng mi.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Cuc đi không bao gi tri nhng tm thm hng đ con ngưi bưc đi mt cch d
dng. Vinh quang no? Chin thng no m không tri qua nhng kh khăn, th thch?
– Trích dn câu nói.
2. Gii thích
– Thử thách là nhng yu t gây kh khăn, cn tr đn vic thc hin mt công vic,
mt k hoch, mt mc tiêu no đ m buc con ngưi ta phi vưt qua. Trong cuc
sng, th thách luôn luôn tn ti như mt quy lut tt yu trong s vn đng và phát
trin ca mi cá nhân cũng như ca toàn xã hi.
ngha ca câu nói: quan đim trên là mt s nhn thc v quy lut vn đng ca
cuc sng, nó va như mt s đc kt, tri nghim, va như mt s nhc nh, cnh báo
đi vi mi ngưi.
3. Bàn lun và chng minh
– Con ngưi luôn luôn phi đi din vi nhng th thách trong cuc sng, lao đng,
hc tp và trong tt c các mi quan h xã hi. Không có ai sng mà không phi đi din
vi nhng th thách trong cuc đi.
– Con ngưi cn phi có nhng th thch đ phát trin. Th thách là mt đi hi tt
yu, l đng lc đ con ngưi phn đu v vươn lên trong cuc sng.
– Nhng th thách trong cuc sng có th do khách quan hoc ch quan mang li, nó
có th là hu hnh v cũng c th vô hình. Th thách xut hin mi mt đi sng và
tn ti dưi mi hình thc.
– Xét v mc đ và phm vi thì th thách có th là nh hoc ln, có th l đi vi cá
nhân, cũng c th l đi vi cng đng xã hi, vi quc gia dân tc, thm ch l đi vi
nhân loi.
– Con ngưi cn phi bit đương đu v vưt qua th thách thì mi có th tn ti, phát
trin v hưng ti thnh công. Ngưc li, nu không bit đương đu v vưt qua th
thch th con ngưi s tht bi và không th tn ti đ phát trin đưc.
– Đ vưt qua th thch, con ngưi cn có sc mnh và luôn luôn rèn luyn đ có sc
mnh, c v vt cht ln tinh thn. Đc bit, con ngưi cn phi có nim tin, ý chí, ngh
lc và luôn trau di tri thc, kinh nghim.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 156
4. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Trong thc t cuc sng, có rt nhiu ngưi đ vưt qua nhng th thch đ đn vi
thành công, góp phn thc đy s phát trin ca xã hi. Ngưc li, c không t ngưi đ
đu hng trưc th thách, có khi chỉ là th thách rt nh và chp nhn tht bi, thm chí
còn nh hưng xu đn s phát trin chung ca cng đng xã hi.
– Th thách luôn luôn là mt nhân t quan trng đ thc đy s phát trin ca mi cá
nhân cũng như đi vi toàn xã hi.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 52
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin theo yêu cu:
Con ong làm mật yêu cây
Con vịt bơi yêu nước con chim ca yêu trời
Con người muốn sống con ơi
Phải yêu đồng chí yêu người anh em.
Một ngôi sao chẳng sáng đêm
Một thân lúa chín, chẳng nên mùa vàng
Một người đâu phải nhân gian
Sống chăng một đốm lửa tàn mà thôi.
(Trích Tiếng ru – T Hu)
Câu 1. Văn bn trên đưc vit theo phong cch ngôn ng no?
Câu 2. Văn bn trên đưc vit theo th thơ no? Đon thơ trên đ vit sai li no? Hy
sa li cho đng.
Câu 3. Trong bn dng thơ đu, bin php tu t ch yu no đưc s dng? T vic xác
đnh bin pháp tu t trong bn câu thơ trên hy nêu tc dng ca bin pháp y? Hai câu
thơ: Con người muốn sống con ơi/ Phải yêu đồng chí yêu người anh em c  ngh g?
Câu 4. Nêu  ngha ca đon thơ trên.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin: Lẽ sống của con người trong xã hội hiện nay.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cch ngôn ng ngh thut.
Câu 2. – Văn bn trên đưc vit theo th thơ: lc bt (6/8).
– Bi thơ trên đ vit sai hai li  câu mt v câu hai: “cây, vt”.
– Sa li li sai: cây hoa; vt cá.
Câu 3. – Trong bn dng thơ đu, bin php tu t ch yu đưc s dng l php đip/
đip cu trc/ lp c php/ đip t.
– Tc dng: nhp thơ thit tha, nhn mnh  thơ cn nhn nh.
–  ngha ca hai câu thơ: bng li thơ ngt ngào, tình cm, tác gi đ khẳng đnh rng
con ngưi không th sng cô đơn m phi c tnh yêu thương, yêu thương đng chí và
anh em ca mình. Vy trưc ht, chúng ta phi hiu đng đn th no l tnh đng chí,
tnh anh em. Ni đn tnh đng ch l ni đn tình cm ca nhng ngưi bn bè, nhng
ngưi cng ch hưng v l tưng vi mnh. Tnh đng chí th hin mi quan h xã hi
gn bó mà chúng ta cm thy va thiêng liêng, va gn gũi. Ni đn đng ch l ni đn
nhng ngưi luôn gip đ nhau, yêu thương che ch cho nhau như nhng ngưi rut
tht. Cũng như th, ni đn tình anh em trong h hàng, làng xóm: Anh em như thể chân
tay/ Rách lành đùm bọc dở hay đỡ đần. Tình cm y t xưa đ sâu nng đi vi mi ngưi
chng ta. Đ chnh l tnh anh em rut tht trong gia đnh, tnh cm anh em trong h
hàng, làng xóm.
Câu 4. Thí sinh có th trnh by theo nhiu cch khc nhau nhưng cn đm bo các ý
din đt mch lc, hp l:
– Ting ru cũng l li nhn nh: cn phi sng giu yêu thương, gn b vi đng ch,
đng bo, anh em… đ cng nhau xây đp cuc sng tươi đp.
– Tnh yêu thương đ khin con ngưi đp hơn, v đi v đng knh trng hơn. R rng
đ c đưc cuc sng cao đp y, chúng ta phi bit yêu thương nhau, đm bc, che ch
nhau, đon kt vi nhau. Hãy gi ly tình cm yêu thương gia con ngưi vi con ngưi
bi l đ l ngun gc ca mi hnh phc, cũng như con ong cn hoa, con cá cn nưc,
con chim cn bu tri.
– Bn thân mi chng ta cũng đưc hưng tnh yêu thương ca ngưi thân trong gia
đnh, ca thy cô bè bn. Đp li, chúng ta phi gip đ, chan hòa vi bn, yêu kính b
m, thy cô và nhng ngưi thân. Mi chúng ta hãy gi gìn và trân trng nhng tình
cm trong sáng y đ tâm hn mi vui tươi:
Có gì đẹp trên đời hơn thế
Người yêu người sống để yêu nhau.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi dây đ vit đon văn:
1. Phân tch ngắn gn đon thơ đ rút ra vấn đề
– Ni dung ca đon thơ: t thc mt lot s vt: “con ong, con cá, con chim” trong mi
quan h, gn kt vi môi trưng sng; trit l: “mt thân lúa chín” – chẳng th lm
nên mùa vàng, mt ngưi – không th to thnh “nhân gian”. T đ, liên h v đc
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 158
kt bài hc sng cho con ngưi: sng đ yêu thương tt c; t nguyn sng ha nhp,
gn b c nhân vi cng đng.
– T đon thơ, khi qut chnh xc vn đ x hi cn ngh lun:
+ L sng đp ca con ngưi trong x hi: sng đon kt, sng đ yêu thương, dâng
hin; c nhân t nguyn gn b vi cng đng mi hnh thnh môi trưng sng rng
ln, giu tnh nhân văn; sng cho nhng điu ln lao ca x hi v đt nưc.
+ Đây l vn đ c ngha x hi, thi s v  ngha nhân sinh sâu sc, liên quan ti nhn
thc, li sng v hnh đng ca con ngưi. Đc bit l thi kinh t th trưng, khi m nhng
gitrtnh cm ca con ngưi vi con ngưi trong x hi đang c nhng thay đi.
2. L gii, phân tích, chng minh, bnh lun
– Phân tch nhng biu hin c th, chỉ r nguyên nhân, đnh gi hiu qu tch cc ca
hnh đng v l sng yêu thương gia ngưi vi ngưi trong x hi. (Th sinh ly dn
chng t thc t đi sng đ chng minh tng biu hin).
– Bc b, phê phn, chỉ r tc hi ca li sng th ơ, dng dưng, ch kỉ ca mt s ngưi
trong x hi hin nay. (Th sinh ly dn chng t thc t đi sng đ chng minh).
– Phn đ: nêu thc trng mt b phn thanh thiu niên sng ch kỉ, trc li.
3. Bi hc v nhn thc hnh đng
– Đon thơ l li gio dc, l trit l nh nhng, sâu sc v thm tha v l sng đp cho
mi con ngưi trong cuc đi m nh thơ T Hu mun gi đn bn đc.
– Con ngưi sng cn phi bit yêu thương v sn sng dâng hin; mi c nhân cn
phi c mi liên h gn kt khăng kht vi cng đng:
+ Sng bit dung ha li ch bn thân v cng đng.
+ Sng c tâm hn, tnh cm lnh mnh, nhân hu.
+ Hiu ngha vi ngưi thân.
+ Quan tâm, yêu thương, chia sẻ vi nhng ngưi xung quanh.
+ Không chy theo li sng lp d, không ph hp vi truyn thng, thm m, văn ha
dân tc.
ĐỀ S 53
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin theo yêu cu:
Chị lúa phất phơ bím tóc
Những cậu tre bá vai nhau thì thầm đứng học
Đàn cò áo trắng
Khiêng nắng
Qua sông
Cô gió chăn mây trên đồng
Bác mặt trời đạp xe qua đỉnh núi.
(Trch Em kể chuyện này – Trn Đăng Khoa)
Câu 1. Đon thơ trên vit theo th thơ g? Nêu phương thc biu đt ca đon thơ trên.
Câu 2. Phong cách ngôn ng ca đon thơ trên l g? Xc đnh ni dung ca đon thơ?
Câu 3. Bin pháp tu t đưc s dng trong đon thơ l g? Nêu tc dng ca bin pháp
tu t y.
Câu 4. Cm nhn ca anh (ch) v bc tranh làng quê trong đon thơ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v vai trò của thiên nhiên đối với đời sống của con người đưc nêu phn Đc hiu.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon thơ đưc vit theo th thơ t do.
– Phương thc biu đt: miêu t v biu cm.
Câu 2. – Phong cách ngôn ng ngh thut.
– Ni dung chnh ca đon thơ l: vẻ đp ca bc tranh thiên nhiên lng quê qua ci
nhn ca trẻ thơ: rt sng đng, ng nghnh, đng yêu.
Câu 3. – Bin php tu t nhân ha: “Chị lúa bím tóc”; “Đàn cò khiêng nắng”; “Cô gió chăn
mây”; “Ông mặt trời đạp xe”.
– Tc dng: lm cho hnh nh thiên nhiên, s vt tr nên sng đng, c hn, gn gũi,
thân thit, đng yêu mt cch k l.
Câu 4. Th sinh c th trnh by theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm bo cc cơ
bn sau:
– Bc tranh lng quê trong cm nhn ca nh thơ hin lên tht trong sng, bnh yên,
trn đy sc sng.
– Tt c đu rt hn nhiên, đng yêu v rt n tưng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kh ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Không bit thiên nhiên c t bao gi, chỉ bit n mang li rt nhiu li ch cho ngưi
v đng, thc vt.
– Thiên nhiên chnh l mt ngưi bn, ngưi m thân thit, gn gũi vi con ngưi. Vy
Thiên nhiên l g? V thiên nhiên c vai tr g cho đi sng ca con ngưi?
2. Phân tch v chng minh vai trò của thiên nhiên
– Chng ta c th bt gp ngưi bn thiên nhiên ca mnh mi nơi, mi lc. Thiên
nhiên luôn c mt trong tng nhp sng ca con ngưi chng ta. Đ chnh l cây ci,
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 160
vng trăng, dng sông trưc nh… Chng nh hưng, tc đng rt nhiu lên đi sng
ca con ngưi chng ta. Chng c th tc đng trc tip hay gin tip lên con ngưi,
đng vt hay thc vt. V tt c chng đu c nhng vai tr khc nhau đi vi đi sng
ca con ngưi.
– Trưc tiên đ chnh l rng – l phi ca ton nhân loi. Chng cung cp ôxi cũng
như thc ăn, lương thc cho con ngưi. Ngoi ra rng cn ngăn chn nhng dng lũ
gin d ca m thiên nhiên đ p lên con ngưi hay l gip chng xi mn đt đai, gip
cho con ngưi c th canh tc d hơn. Rng cũng đem li ngun kinh t cho con ngưi
như khai thc lâm sn.
– K đn chính l sông sui, h hay bin c. Bin cung cp mui – gia v không th thiu
trong mi ba ăn ca gia đnh. Ngoi ra bin cn cung cp mt lưng ln thy, hi sn,
đem li ngun li cho con ngưi chng ta. Cũng như trong bi thơ Đoàn thuyền đánh cá
nh thơ Huy Cn c ghi: Biển cho ta cá như lòng mẹ/ Nuôi lớn đời ta tự buổi nào. Không
nhng th, bin c cn l mt trong nhng đ ti đưc cc nh thơ, nh văn tn dng
trit đ.
– Ngoi rng v bin th đt đai cũng l mt trong nhng ti nguyên rt quan trng ca
thiên nhiên. Đt đai gip con ngưi trng trt, chăn nuôi, canh tc cc loi cây trng,
đem li ngun lương thc thc phm cho con ngưi cũng như cho cc loi đng vt, gia
sc. Đt đai cũng chnh l nơi ta xây dng nh, t m gia đnh qua tng ngy. Không chỉ
vy n sâu bên trong đt chnh l nhng ti nguyên khong sn c gi tr cn đưc khai
thc. Đ chnh l: than, st, vng, bc, du mhay kim cương... v tt c chng đu
mang li nhng gi tr kinh t ln cho đi sng ca con ngưi.
– Thiên nhiên không chỉ c đem li nhng ngun li v kinh t, lương thc hay thc
phm m chng cn mang đn nhng danh lam thng cnh khp mi nơi trên th gii,
lm phong ph thêm cho cuc sng ca con ngưi.
+ Đ c th l: thc nưc Iguazu Argentina, thung lũng Canyon Colorado, vưn
thú thiên nhiên Serengeti Tanzania, thc nưc Victoria Zimbabue v Zambia, rng
san hô hng v  Úc, rng nguyên sinh Amazon  Brazil – Pêru, thc nưc Niagara hng
v  biên gii Canada – M...
+ Gn gũi vi chng ta hơn đ chnh l Vnh H Long – mt trong nhng danh lam
thng cnh đp nht ca Vit Nam cũng như ca th gii.
3. Bn lun
– M thiên nhiên mang đn cho chng ta bao nhiêu l li ch. Th nhưng con ngưi
chng ta li không bit tôn trng, bo v v gi gn chng.
– Chúng ta khai thác tài nguyên thiên nhiên mt cch vô ti v. Chng ta lm ô nhim
ti nguyên nưc cũng như không kh bng cc cht thi đc hi t cc nh my, x
nghip, cc phương tin giao thông thưng ngy.
Tt c cc khu rng đu b chng ta tn ph, chng ta đt rng, cht ph cây ci đ
tm kim li nhun riêng cho chnh bn thân mnh m không ngh đn ngưi khc.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Tuy thiên nhiên đem li rt nhiu li ch cho con ngưi nhưng nu chng ta không
bit bo tn v gn gi chng th n s c nhng tc đng nguy hi đn đi sng ca
chnh bn thân chng ta. Khi đ sdn đn vic ti nguyên b cn kit, môi trưng b ô
nhim s lm thng tng ôzôn, tri đt b nng lên cũng như nguy cơ hn hn, lũ lt
cng nhiu.
– Thiên nhiên c vai tr rt quan trng đi vi tt c con ngưi cũng như tt c nhng
sinh vt sng trên tri đt. V nu chng ta bit khai thc, s dng hp l cũng như bo
tn, gi gn thiên nhiên th n s tr thnh mt trong nhng ti sn qu gi nht ca con
ngưi chng ta.
– Liên h bn thân phi lm g đ bo v thiên nhiên?
ĐỀ S 54
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin theo yêu cu:
Hãy sống như đời sống để biết yêu nguồn cội
Hãy sống như đồi núi vươn tới những tầm cao
Hãy sống như biển trào, như biển trào để thấy bờ bến rộng
Hãy sống như ước vọng để thấy đời mênh mông
Và sao không là gió, là mây để thấy trời bao la
Và sao không là phù sa rót mỡ màu cho hoa
Sao không là bài ca của tình yêu đôi lứa
Sao không là mặt trời gieo hạt nắng vô tư
Và sao không là bão, là giông, là ánh lửa đêm đông
Và sao không là hạt giống xanh đất mẹ bao dung
Sao không là đàn chim gọi bình minh thức giấc
Sao không là mặt trời gieo hạt nắng vô tư.
(Trch li bi ht Khát vọng – Phm Minh Tun)
Câu 1. Văn bn trên đưc vit theo phong cch ngôn ng no? Phương thc biu đt ca
bài hát trên?
Câu 2. Ch đ ca văn bn trên? Li bi ht đem đn cho mi ngưi cm xc g?
Câu 3. Chỉ ra v phân tch hiu qu ca nhng bin php tu t đưc s dng trong li
bài hát trên?
Câu 4. Thông đip m tc gi gi vo bi ht c  ngha g?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 162
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ni dung đưc nêu  phn Đc hiu: Ước mơ và khát vọng của con người.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Văn bn trên đưc vit theo phong cch ngôn ng ngh thut.
– Phương thc biu đt: biu cm v miêu t.
Câu 2. – Ch đ: Kht vng ưc mơ ca con ngưi/ Li sng c trch nhim, ưc mơ, c
 ngha…
– Thí sinh c th tr li theo đnh hưng: li bi ht đem đn cho mi ngưi cm xc
phong ph, cm phc, t ho v tnh yêu cuc đi tha thit m tc gi gi gm. Đ l
khát vng ha thân đ cng hin v dng xây cuc đi.
Câu 3. – Cc bin php tu t:
+ Đip ng: “Hãy sống như, và sao không là…”.
+ Câu hi tu t: “Và sao…”.
+ Lit kê: “Mặt trời, gió, phù sa, bão giông…”.
– Tc dng: cc bin php tu t trên nhn mnh vo kht vng cao đp ca nhc s, đc
bit cn khin li ca như gic gi nhc nh con ngưi v l sng tt đp…
Câu 4. HS nêu cm nhn ca mnh v bi ht, tuy nhiên cm xc phi chân thnh, không
khuôn sáo, gưng p. Dưi đây l mt s gi  v bc thông đip ca bi ht:
– Hy sng tht vi lng mnh! Hy sng bng tt c tm chân tnh đ yêu hơn cuc sng
ny:Hy ha thân vo nhng g đp đ nht ca th gian: là gió, là mây, là phù sa, là bài ca, là
mặt trời… Hy bit ưc vng v sng sao cho mnh m: hãy là bão, là giông, là ánh lửa đêm
đông… Chng ta hy sng trong cuc đi ny vi tt tnh yêu v kht khao ha nhp.
– Đt m v lng m luôn bao dung cho nhng đa con k c nhng đa con b lm l.
Và sao không là hạt giống xanh đất mẹ bao dung? Kht vng tr thnh đàn chim gọi bình minh
thức giấc, nhng hnh tưng tuyt đp đ hưng v tương lai: Sao không là đàn chim gọi
bình minh thức giấc. Kht vng tr thnh “mt tri” l nơi đem li nh sng, s sng v
nim tin cho con ngưi, nim tin chân chnh v vô tư, không cht v kỉ.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Gia cuc sng bn b nhng phc tp v bon chen, c lc bn t hi mnh c ưc
mơ hay kht vng g không? V n l g? Ưc mơ l mt điu g đ vưt ngoi tm vi,
n l kht vng, l nhng điu tt đp m con ngưi mun đt đưc
– Trch dn  kin.
2. Thân đon
a. Phân tích và chứng minh
– Cuc sng str nên tươi đp hơn khi ta nuôi dưng ưc mơ v kht vng. Ưc mơ
đưc gieo mm, p  v ri mt ngy bng tr thnh hin thc. N chp cnh cho chng
ta đ bay cao, bay xa, vươn ti nhng d dnh hoi bo ca mnh.
– Gn vi mi con ngưi, l nhng ưc mơ v kht vng khc nhau, cnhng ưc mơ
v đi, đôi lc li vin vông l tr thnh tỷ ph, hay c nhng ưc mơ nh b gn lin
vi thc t l đưc hnh phc bên gia đnh, cmt ba cơm m cng, chỉ l đưc sng
trong vng tay yêu thương ca cha m.
– Khi ta sng c ưc mơ v kht vng th mi ngy trôi qua, không đơn gin l ta hon
thnh công vic ca ngy hôm đ, m cn gp phn tch cc thc hin ưc mơ.
b. Bàn lun và mở rộng
– Trong cuc sng, nhng ngưi bit ưc mơ kht vng mun bin ưc mơ thnh hin
thc phi c lng quyt tâm cao đ. H thưng tp trung lm nhng phn vic m mnh
yêu thch đthc hin ưc mơ. Bit lp ra k hoch cho cuc đi mình và ngày ngày
hin thc ha nó.  ch, lng kiên nhn v s dũng cm ca h cng đưc tôi luyn qua
nhng th thch v kh khăn m h tng nm tri trong cuc đi. H c ưc mơ cũng
như h đ c c gia ti.
– Khi ta sng m không c ưc mơ, kht vng l ta đ đnh mt mc tiêu sng ca
mnh. Khi ci th gii mu hng đ b đnh mt l phi đi din vi thc t lnh lng
khô khan lc đ ta s phi sng theo s sp đt, sng theo rp khuôn vn c ca n.
Điu đ lm cho con ngưi ta thay đi theo chiu hưng tiêu cc. Đ mt ngy, h cht
nhn ra ta không cn l chnh mnh na.
– Nhng ngưi không c ưc mơ l nhng ngưi chưa h suy ngh v mc đch sng
ca bn thân. H chn nn v không tâm huyt v công vic mnh đang lm. Nhng
ngưi c gng đt đưc mc đch sng trên con đưng đi d gp nhiu gian nan, trc
tr nhưng ưc mơ luôn l đng lc gip h đng lên sau mi kh khăn.
c. Bài học nhn thức và hành động
– Hnh phc nht l khi chng ta sng cnim ưc mơ kht vng, thc hin đưc
nhng g mnh mong mun v sng mi ngy trn vn vi nhng nim vui, ni bun.
– C qu nhiu ngưi chưa xc đnh đưc ưc mơ ca mnh, h sng như nhng ci
bng bên l x hi, m nht v vô danh.
3. Kt đon
– Bn c mun sng mt cuc sng như vy? Đng nh, bi v chng ta chỉ sng mt
ln duy nht trong cuc đi ny m thôi!
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 164
ĐỀ S 55
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu: Có con ếch sống lâu ngày trong một cái giếng
nọ. Xung quanh chỉ có vài con nhái, cua, ốc bé nhỏ. Hàng ngày, nó cất tiếng kêu ồm ộp làm vang
động cả giếng, khiến các con vật kia rất hoảng sợ. Ếch cứ tưởng bầu trời bé bng cái vung và nó
thì oai như một vị chúa tể. Một năm nọ, trời mưa to làm nước dềnh lên, tràn bờ, đưa ếch ra
ngoài. Quen thói cũ… nó nhâng nháo đưa mắt lên nhìn bầu trời chả thèm để ý đến xung quanh
nên đã bị một con trâu đi qua giẫm bẹp
Câu 1. Tm li tên cho câu chuyn trên v cho bit câu chuyn ny anh (ch) đ hc lp
my trong chương trnh Ng văn THCS?
Câu 2. Văn bn trên thuc loi truyn no? Phương thc biu đt ca truyn trên l g?
Câu 3. V sao ch tưng bu tri trên đu chỉ b bng ci vung v n th oai như mt v
cha t? Do đâu ch b con trâu đi qua gim bp? Ếch l hnh nh n d tưng trưng cho
ai? Bu tri và ging tưng trưng cho điu g?
Câu 4. Câu chuyn trên nhm nêu lên bi hc g?  ngha ca bi hc?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin: Phải biết khiêm nhường trong cuộc sống.
HƯNG DN TR LỜI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Câu chuyn trên c tên l: ẾCH NGỒI ĐY GIẾNG.
– Văn bn trên hc  chương trnh THCS: Ng văn lp 6.
Câu 2. – Văn bn trên thuc loi truyn ng ngôn.
– Phương thc biu đt ca câu chuyn: t s v miêu t.
Câu 3. – Ếch tưng bu tri chỉ b bng ci vung v n th oai như mt v cha t, bi v:
Ếch sng lâu ngy trong mt ging n. Xung quanh ch lâu nay cũng chỉ c mt vi loi
vt b nh. Hng ngy, ch ct ting kêu “m p” lm vang đng c ging, khin cc con
vt kia rt hong s.
– Ếch b con trâu đi qua gim bp v mt ln ra khi ging, quen thi cũ, n nhâng nháo
đưa cặp mắt nhìn lên bầu trời, chả thèm để ý đến xung quanh.
– Ếch tưng trưng cho con ngưi.
– Ging, bu tri tưng trưng cho môi trưng sng v s hiu bit ca con ngưi.
Câu 4. – Nhng bi hc (ngha bng) ca truyn:
+ D môi trưng, hon cnh sng c gii hn, kh khăn, vn phi c gng m rng s
hiu bit ca mnh bng nhiu hnh thc khc nhau. Phi bit nhng hn ch ca mnh
v phi c gng, bit nhn xa trông rng.
+ Không đưc ch quan, kiêu ngo, coi thưng nhng đi tưng xung quanh. Kẻ ch
qua, kiêu ngo d b tr gi đt, thm ch bng c tnh mng.
–  ngha ca nhng bi hc:
+ Câu chuyn trên đ li cho ta bi hc v tnh t cao, t đi v gi tr ca s hiu bit.
+ Nhc nh, khuyên bo tt cmi ngưi,mi lnh vc, ngh nghip, công vic c th.
+ T cao t đi c th lm hi bn thân.
+ S hiu bit ca con ngưi l hu hn, v vy điu quan trng nht trong cuc sng
l phi luôn lm mt hc tr.
+ Bit thưng xuyên hc hi v khiêm nhưng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Trong x hi hin nay, chng ta cn phi trang b cho mnh nhng hnh trang cn
thit đ c th t hon thin bn thân mnh v hi nhp vo cng vo x hi.
– Mt trong nhng đc tnh cn thit nht đ c th ha nhp c đưc mi quan h tt
l khiêm nhưng. Khiêm nhưng không chỉ l ngh thut sng m cn l nn tng dn
đn thnh công.
2. Gii thch
– Khiêm nhường l không t đ cao mnh, đnh gi đng mc v bn thân, luôn hc hi
ngưi khc v bit knh trên nhưng dưi.
3. Phân tch v chng minh
– Nhng ngưi khiêm nhưng thưng rt ha nh, nhn nhưng, tôn trng ngưi khc
v nghe nhiu hơn ni. H luôn nhanh chng nhn nhn v sa đi cc khuyt đim
mnh, hc tp nhng ci hay, ci tt t ngưi khc v không t mn vi nhng g mnh
đ đt đưc.
+ Dn chng: Bc H l tm gương sng ngi v đc tnh khiêm nhưng. Sut cuc
đi mnh, Bc luôn gi mt li sng gin d, thanh đm. D cương v mt Ch tch nưc,
Bc vn trong ngôi nh sn đơn sơ vi nhng dng ht sc gin d, mc mc, vn t
tay chăm sc vưn cây, nuôi cá... Hay anh thanh niên trong tc phm Lặng lẽ Sa Pa luôn
khiêm nhưng, cho mnh không xng đng đ đưc v tranh.
– Khiêm nhưng l mt đc tnh rt cn thit v l thi đ sng đp trong x hin nay.
+ V không ai trong chng ta l hon ho c, tr tu ca mi chng ta chỉ l mt ht ct
b nh gia sa mc rng ln, khiêm nhưng s gip chng c th hon thin bn thân v
m rng vn hiu bit ca mnh hơn.
Khiêm nhưng l thi đcn c ca mi chng ta bt k ta l ai, c chc v g, ti
gii no v đc tnh y gip ta c đưc thin cm vi nhng ngưi xung quanh c đưc
nhng mi quan h gn gũi v cn thit.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 166
4. Bn lun v mở rng
– Nu không c khiêm nhưng, con ngưi chng ta s ng quên trong vinh quang,
không bit vươn lên, không t mnh tin b, hon thin bn thân v s tr nên tt hu.
– Nhiu ngưi không khiêm nhưng, tcao t đi, kiêu ngo v khinh thưng ngưi
khc. Mt s khc li t ti, xem nh bn thân mnh, rt r v nht nht. Nhng con ngưi
như th s kh thnh công trong công vic, không chu hc hi. T đ đ li nhng hu
qu rt ln vn kiên thc s b thu hp, gây đ k, mt đon kt dn đn tht bi.
– Ngưc li vi đc tnh khiêm nhưng l s kiêu căng, t mn. Nhng ngưi c tnh
t kiêu thưng hay t đ cao mnh, luôn coi thưng ngưi xung quanh, d b mi ngưi
xa lánh.
– Cũng cn phi thy rng khiêm nhưng không c ngha l t ti, t h thp mnh, rt
r v không đnh đng năng lc bn thân.
5. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Khiêm nhưng thc s l đc tnh gp phn nâng cao gi tr ca con ngưi.
– Chng ta không ngng hc rn luyn bn thân v không đưc t mn trưc nhng
thnh qu m ta đ đt đưc. Đ chnh l hưng phn đu ca chng ta đ cth tip
thu tri thc nâng cao trnh đ đ gp phn xây dng đt nưc, đưa đt nưc ta vươn lên
tm cao mi, văn minh v tt đp hơn.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 56
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Ta làm con chim hót
Ta làm một cành hoa
Ta nhập vào hòa ca
Một nốt trầm xao xuyến.
Một mùa xuân nho nhỏ
Lặng lẽ dâng cho đời
Dù là tuổi hai mươi
Dù là khi tóc bạc.
(Trch Mùa xuân nho nhỏ – Thanh Hi, Ngữ văn 9, Tp hai, NXB Gio dc Vit Nam,
2017, trang 57)
Câu 1. Phong cch ngôn ng ca đon thơ trên l g? Hy chỉ ra phương thc biu đt
chnh ca đon thơ?
Câu 2. Xc đnh hai bin php tu t chnh đưc tc gi s dng trong đon thơ v phân
tích hiu qu ngh thut ca chng?
Câu 3. Nêu ni dung chnh ca đon thơ? Anh (ch) hy tm v ghi li hai bi thơ c ni
dung tương t như ni dung ca đon thơ trên.
Câu 4. Đon thơ gi cho anh (ch) nhng tnh cm g vngha cuc sng ca mi con ngưi?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v ý kin: Cống hiến và hưởng thụ.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách ngôn ng ca đon thơ trên l: phong cch ngôn ng ngh thut.
– Phương thc biu đt chnh l biu cm.
Câu 2. – Php đip ng: “Ta làm, dù là”.
– Tc dng: gp phn khẳng đnh tnh cm v trch nhim ca nh thơ đi vi đt
nưc, nhân dân.
– Php n d: “Mùa xuân nho nhỏ”.
– Tc dng: th hin kht vng dâng hin, cng hin cho đi.
Câu 3. – Ni dung chnh ca đon thơ l kht vng mnh lit ca nh thơ khi mun ha
thân mình thành một mùa xuân nho nhỏ lng l ta hương cho đi đ cng hin cho đt
nưc, nhân dân nhng điu cao đp.
– Hai bi thơ c ni dung tương t:
+ Viếng lăng Bác ca Vin Phương; Tiếng ru ca T Hu.
+ Trong bài Viếng lăng Bác Vin Phương vit:
Muốn làm con chim hót quanh lăng Bác
Muốn làm đóa hoa tỏa hương đâu đây
Muốn làm cây tre trung hiếu chốn này.
+ Trong bài Tiếng ru T Hu vit:
Con ong làm mật, yêu hoa
Con cá bơi yêu nước, con chim ca yêu trời
Con người muốn sống, con ơi
Phải yêu đồng chí, yêu người anh em.
Một ngôi sao chẳng sáng đêm
Một thân lúa chín, chẳng nên mùa vàng
Một người đâu phải nhân gian
Sống chăng, một đốm lửa tàn mà thôi.
Câu 4. Đây l câu hi m, do vy mi th sinh s c nhng cm nhn riêng. Dưi đây l
mt gi :
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 168
– Sng trên đi phi bit sng v ci chung, phi bit cng hin cho đi. Cuc sng v
vy mi tr nên tht s c  ngha.
– Phi bit mnh l ai trong cuc đi ny, hy cng hin ht mnh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Cuc sng ca con ngưi là mt bài ca kì diu. Có nhng cuc sng thăng hoa bt t
nhưng cũng c nhng cuc đi đ li nhng ngm ngùi, ti h. Điu đ do nhiu
nguyên nhân, trong đ c nguyên nhân liên quan đn vai trò không th thiu đưc ca
quan nim sng.
2. Thân đon
a. Giải thích
– Cống hiến l hnh đng đng gp ci qu gi ca mình vào s nghip chung, s
nghip ca tp th.
– Hưởng thụ l hưng ca xã hi trong quan h vi cng hin.
Ý kin trên khẳng đnh giá tr ca s cng hin v hưng th.
b. Phân tích, chứng minh, bình lun
– Cng hin v hưng th là hai khía cnh có quan h cht ch vi nhau. Không th chỉ
có cng hin m không c hưng th. Cũng như không th chỉ hưng th mà không
cng hin.
– Cng hin l điu kin đ đưc hưng th v hưng th là h qu tt yu khi ngưi
ta cng hin cho tp th, cho xã hi. Con ngưi trong thi đi ngy nay l con ngưi ca
thi kì hi nhp, giao lưu rng m vi mi quan h đa dng, phong phú và phc tp.
– Cng hin và bit là mt phương châm sng c  ngha tch cc. Đây l phương châm
sng ca ngưi hnh đng, nó hoàn toàn khác vi kiu sng ca ngưi th đng.
Phương châm ny c  ngha v tc dng ln đi vi con ngưi.
– V năng lc, sng cng hin s gip ngưi ta phát huy cao nht năng lc có th ca
bn thân. Gip ngưi ta có mt cuc sng có giá tr và mang li nhiu đng gp cho tp
th, cho xã hi.
– Hưng th gip ngưi ta tái to sc lao đng v th cht và tinh thn. Bn thân con
ngưi là hu hn. Dù có mun cng hin, con ngưi cũng c nhng gii hn v th cht
và tinh thn nhiu khi rt kh vưt qua. Trong khi, hưng th ph thuc vo điu kin,
hoàn cnh c th ca tp th, xã hi. Do đ không th đi hi hưng th ti đa. Ngoi
ra, khao kht hưng th d dn ngưi ta đi đn tư tưng hưng lc, mt xu hưng tâm
lí d dn đn s tha ha, suy đi.
– Con ngưi cn thy mi quan h gia cng hin v hưng th cũng như tc dng to ln
ca nó. T đ c nhng suy ngh đng đn và cn thit v cng hin v hưng th. Cng
hin vhưng th mt cch hi ha l phương châm sng cn có ca bn thân mi ngưi.
3. Kt đon
– Cng hin cn đưc soi sáng bi mt mc đch cao đp, mt tư duy sng sut đ
không rơi vo s mê mui, b la di. Hưng th chnh đng, ph hp vi nhu cu chân
chính, vi điu kin, hoàn cnh ca bn thân, gia đnh, x hi, đt nưc.
– Cống hiến và hưởng thụ phi chăng nên l phương châm sng ca con ngưi hin đi
hôm nay.
– Bi hc cho bn thân v nhng ngưi khc.
ĐỀ S 57
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây v thc hin cc yêu cu:
… Nguy hơn, thực phẩm bẩn chính là k sát nhân thầm lặng, ảnh hưởng và di hại đến nhiều
thế hệ làm kiệt quệ giống nòi, người tiêu dùng có còn đủ tỉnh táo để phân biệt trong ma trận thực
phẩm đang giăng như mạng nhện ấy đâu là sạch, đâu là bẩn hay lực bất tòng tâm để rồi “nhắm
mắt đưa chân”.
Nếu không có biện pháp hữu hiệu để ngăn chặn kịp thời, rồi đây 10, 20 năm sau tỉ lệ mắc ung
thư và tâm thần của người Việt sẽ còn cao hơn rất nhiều. Mọi nỗ lực để nâng cao chất lượng
sống, cải tạo nòi giống chẳng lẽ bó tay trước những người đang đầu độc dân tộc mình!
Phát triển sẽ là gì nếu không phải giúp người dân nâng cao đời sống, tạo môi trường lành mạnh,
an toàn để mỗi chúng ta sống và đóng góp cho xã hội, nhưng thực phẩm bẩn tràn lan như hiện
nay như là cái u ác tính cho cả dân tộc, nếu không cắt bỏ sẽ di căn thành ung thư, hãy hành động
ngay hôm nay đừng để đến lúc vô phương cứu chữa. Cần phải làm gì để đảm bảo vấn đề vệ sinh
an toàn thực phẩm hiện nay cho người tiêu dùng.
(Trích Vấn nạn thực phẩm bẩn, chẳng nhẽ bó tay? – ThS Trương Khc Trà) http:// dantri.
com.vn/dien-dan/van-nan-thuc-pham-ban-chang-le-bo-tay, Ch nht ngày 03 – 01 – 2016)
Câu 1. Đon trích trên đưc vit theo phong cách ngôn ng nào?
Câu 2. Tác gi đ chỉ ra nhng mi nguy hi nào ca thc phm bn nu không có bin
pháp hu hiu ngăn chn kp thi?
Câu 3. Hãy cho bit thái đ ca tác gi khi bàn v thc phm bn? Ti sao tác gi li nói:
Phát triển sẽ là gì nếu không phải giúp người dân nâng cao đời sống, tạo môi trường lành mạnh,
an toàn để mỗi chúng ta sống và đóng góp cho xã hội.
Câu 4. Anh (ch) có suy ngh gì trưc vn nn: … thực phẩm bẩn tràn lan như hiện nay như
là cái u ác tính cho cả dân tộc? Tr li khong 7 – 9 dòng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 170
Câu 1. (3,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v: Vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon trích trên đưc vit theo phong cách ngôn ng chính lun.
Câu 2. – Qua đon trích, hãy cho bit tác gi đ chỉ ra nhng mi nguy hi nào ca thc
phm bn: 10, 20 năm sau tỉ lệ mắc ung thư và tâm thần của người Việt sẽ còn cao hơn rất
nhiều; mọi nỗ lực để nâng cao chất lượng sống, cải tạo nòi giống sẽ không đạt kết quả.
Câu 3. – Thái đ ca tác gi: lo lng, trăn tr, kêu gi hành đng.
– Phát triển sẽ là gì nếu không phải giúp người dân nâng cao đời sống, tạo môi trường lành
mạnh, an toàn để mỗi chúng ta sống và đóng góp cho xã hội. Li khẳng đnh rng: khi phát
trin đt nưc phi gn lin vi nhng tin b và đo đc:
+ To điu kin đ mi cá nhân trong xã hi khi s dng sn phm thc phm phi
đưc an toàn.
+ S đn bo an toàn cho ngưi tiêu dùng là mt nhân t quan trng góp phn vào s
phát trin chung ca đt nưc.
Câu 4. Lưu ý: Thí sinh khi trình bày suy ngh phi chân thành, sâu sc:
– Khẳng đnh tác hi ca thc phm bn.
– Lên án nhng hành vi nuôi trng, buôn bán thc phm bn.
– Ý thc chung tay cùng xã hi đy lùi thc phm bn bng nhng hành đng thit
thc…
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn
1. Mở đon
– Cuc sng hin đi, đ khin con ngưi ngy cng tr nên hp hi ch kỉ.
– Lng tham li ch, tin bc đ đy nhng ngưi sn xut đn con đưng to ra “thc
phm bn” đ đp ng nhu cu tn ti ca nhân loi.
2. Thân đon
a. Giải thích vấn đ
– Thc phm bn l nhng thc phm cha cc cht đc hi, tc đng tiêu cc đn sc
khe v tnh mng con ngưi.
b. Hiện trạng
– Vn đ thc phm bn l mt hin tưng ph bin, đang din ra tng ngy: tht c
cht to nc, rau c thuc tr sâu; lm ruc bng ha cht… Tuy l vn đ không cn
mi mẻ, l lm vi bt c ngưi no nhưng ngy cng  mc bo đng cao gây ra nhng
nh hưng xu v sc khe con ngưi.
+ Dn chng: mt bi bo trên Tienphong.vn ngày 11 – 09 – 2016 cung cp: theo Cc
An ton thc phm (B Y t), trung bnh mi năm c khong 190 v ng đc thc phm
vi gn 7000 ngưi trng đc v 47 ngưi cht.
Lưu ý: Hc sinh c th ly dn chng t cc v ng đc thc phm gn đây.
– Nhu cu v thc phm l th thit yu, mi ngy tt c con ngưi đu phi s dng
rau, tht, c… lm thc ăn, du bit “đc”, “hi” nhưng vn phi tiêu th. Vn đ thc
phm bn đ khin con ngưi hoang mang lo s cho tnh mng ca mnh v ngưi thân.
c. Nguyên nhân
– Nguyên nhân chnh ca vic lm cng đng phi đng trưc nguy cơ tn vong mong
manh, đ l thi đ đc c, ch kỉ ca nhng ngưi sn xut thc phm. Nu l cơ s nh
lẻ th hi sc khe ca ngưi trong xm, trong thôn, hay trong vng… Nhưng phi nhn
nhn mt nguy cơ ln hơn, khi phn nhiu thc phm chng ta tiêu th li đưc
cung cp t cc công ty công nghip sn xut hng lot. V mc đ v phm vi gây hi
s gp bao nhiêu ln so vi sn xut manh mn kia?
– Kinh doanh, sn xut thc phm bn mang li li nhun cao:
+ Dn chng: chng ta đ tng xem qua nhiu phng s trên VTV v vic mt s cơ
s sn xut m, mua m bn v sn xut cc bn đ bn cho nhng qun cơm, tim bn
hay l nhng ngưi bn rong đ “rn” xc xch, xiên que… trưc cng cc trưng hc
mi ngy…
– Ngoi ra, tâm l dng v tiêu th hng rẻ, đc bit l hng c xut x Trung Quc ca
ngưi Vit Nam.
d. Hu quả
– Bnh tt nguy him: viêm mng no, bnh ung thư…
– Gây ra nhng tâm l hoang mang cho x hi.
– Thc phm bn c gi bn rẻ hơn thc phm sch, gây lũng đon th trưng, nh
hưng đn c nhân, doanh nghip lm ăn chân chnh, gây nh hưng nng n ti nn
kinh t.
e. Giải pháp
– Nâng cao thc, tuyên truyn v nhn thc ca ngưi sn xut trong x hi v vn
đ an ton v sinh thc phm v đm bo sc khe ca x hi.
– Tăng cưng kim sot, ra nhng quy đnh x pht cc cơ quan sn xut thc phm
bn nghiêm minh t nh nưc.
– Mi c nhân cn tỉnh to hơn trong vic la chn thc phm cho mnh v gia đnh.
3. Kt đon
– Vn đ thc phm bn đang tr thnh mt ni m nh ln vi x hi. Gây nh hưng
v sc khe v tâm l hoang mang cho ngưi dân.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 172
– Cn c bin php hu hiu đ gio dc lương tâm cho nhng ngưi sn xut thc phm
vcnh co vthm ha mvô tnh hs gieo rc cho cng đng qua thc phm bn.
ĐỀ S 58
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc văn bn sau v thc hin cc yêu cu:
Tôi yêu truyện cổ nước tôi
Vừa nhân hậu lại tuyệt vời sâu xa
Thương người rồi mới thương ta
Yêu nhau dù mấy cách xa cũng tìm
Ở hiền thì lại gặp hiền
Người ngay thì được Phật, tiên độ trì.
Mang theo truyện cổ tôi đi
Nghe trong cuộc sống thầm thì tiếng xưa
Vàng cơn nắng, trắng cơn mưa
Con sông chảy có rặng dừa nghiêng soi.
Đời cha ông với đời tôi
Như con sông với chân trời đã xa
Chỉ còn chuyện cổ thiết tha
Cho tôi nhận mặt ông cha của mình
(Trích Truyện cổ nước mình, Lâm Th Mỹ D – SGK Tiếng Việt 4, Tp mt, NXB Gio
dc Vit Nam, 2017)
Câu 1. Phong cch ngôn ng v phương thc biu đt chnh ca đon thơ trên l g?
Câu 2. Nêu ni dung chnh ca đon thơ?
Câu 3. Hy lit kê t nht hai câu tc ng, ca dao đưc gi ra trong đon thơ trên. Ti sao
tc gi li ni: Tôi yêu truyện cổ nước tôi/ Vừa nhân hậu lại tuyệt vời sâu xa?
Câu 4. Anh (ch) c đng tnh vi quan nim ca tc gi trong hai câu thơ: Chỉ còn chuyện
cổ thiết tha/ Cho tôi nhận mặt ông cha của mình? Vì sao?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Ở hiền thì lại gặp lành.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phong cách ngôn ng ca đon thơ trên l phong cách ngh thut.
– Phương thc biu đt chnh ca đon thơ l phương thc biu cm.
Câu 2. – Ni dung chnh ca đon thơ: tnh cm yêu mn ca tc gi đi vi truyn c
dân gian, cm nhn thm tha v bi hc lm ngưi n cha trong nhng truyn c dân
gian m cha ông ta đ đc rt, răn dy.
Câu 3. – Tc ng: Một con ngựa đau cả tàu bỏ cỏ; Thương người như thể thương thân; Lá lành
đùm lá rách…
– Ca dao: Yêu nhau mấy núi cũng leo/ Mấy sông cũng lội mấy đèo cũng qua; Dòng sông chở
nặng phù sa/ Đưa ta qua những tháng ngày trong mơ...
– Tc gi yêu nhng câu chuyn c v:
+ Trong mi câu chuyn ta s hc đưc mt bi hc b ch.
+ Vun đp v nuôi dưng trong ta tnh yêu thương con ngưi.
+ Nhn thc đưc nhng điu hay l phi.
+ T ho v đt nưc v dân tc.
Câu 4. Ở câu hi ny chai cch tr li, đng tnh hoc không đng tnh. D chn cch
no th HS cũng phi c s l gii hp l. Dưi đây l mt gi :
– Trưng hp mt: truyn c dân gian chnh l nhp cu ni lin bao th h.
– Trưng hp hai: v truyn c dân gian kt tinh nhng vẻ đp tnh cm, tư tưng ca
ngưi xưa.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Ci thin luôn chin thng ci c, ngưi tt gp d ho lnh, kẻ c gieo gi gt bo...
l nhng mô tp quen thuc trong cc tc phm văn hc, đc bit l trong cc câu chuyn
c tch.
– Ẩn sau nhng câu chuyn đy mu sc đ l nhng trit l sng, trit l lm ngưi.
Mi quan h nhân – qu ở hiền thì lại gặp lành luôn l ci tâm, ci ct li ca đa s tc
phm văn hc v đưc nhiu ngưi ly đ l phương châm sng.
2. Gii thch
– Ở hiền l hin lnh, không d, không lm điu sai tri, gây hi cho ngưi khc, mưu
li cho bn thân...
– T“hin” đây mang ngha ln lao, bao trm lên c ngha nhân đo – đo l lm ngưi.
3. Bn lun v chng minh
– C th ni, “ hin” l sng sao c ch cho đt nưc, x hi, bit quan tâm gip đ
ngưi khc lc kh khăn, hon nn, đng thi phi bit lên n, đu tranh chng li ci
c, nhng th lc xu xa luôn mun lm hi con ngưi...
– Vy “ hin” th s “gp lnh” như th no?
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 174
+ Ngưi “ hin” s nhn đưc nhiu điu tt đp, may mn. Khi bn không lm điu
xu, hi ngưi bn s không cm thy bt an, ti li, lo lng m suy sp. Không nhng
th khi lm vic thin, gip đ ngưi khc bn s cm thy rt vui vẻ, thoi mi, t ho...
+ Không chỉ vy, mi ngưi xung quanh s yêu qu bn, gip đ bn khi bn gp kh
khăn, cuc sng s luôn trn đy nim vui v hnh phc.
– T xưa đn nay đ c rt nhiu tm gương ngưi tt vic tt khp nơi trên th gii:
+ Ở nưc ta, H Ch tch l tm gương v đi, mãi ta sng trong lng bao ngưi con
đt Vit. Công lao ca Bc to ln không ai trong chng ta c th k cũng như đong đm
ht đưc, v đng như ở hiền thì lại gặp lành, Bc đ nhn đưc rt nhiu s ngi ca v
tôn knh ca ngưi đi. Bc vui sưng, hnh phc v ginh li đc lp, tư do cho dân tc.
Không chỉ nhiu ngưi m l tt c mi ngưi trên đt nưc Vit Nam đu qu mn Bc,
coi Bc l v Cha gi knh yêu.
+ Không ni đâu xa, mi my thng gn đây, thông tin hai th sinh b thi đ cu
ngưi đ lm cho bao con mt phi trm tr thn phc. Đ l hai hc sinh L Đc Quân
v Tăng Ngc Dũng. Trên đưng ti trưng thi tt nghip môn Sinh, hai bn bt ng
thy mt ph nđi xe đp b ng lăn ra đưng bt tỉnh. Không chn ch, hai bn c
gng ht sc b nn nhân lên chic xe đp v chy thẳng đn bnh vin. Sau khi lm th
tc nhp vin, hai bn gng sc đp ti trưng nhưng b mun năm pht nên không
đưc d thi. Ngưi tt t gp điu tt, ngay sau k th tt nghip, hai bn đđưc tuyên
dương v khen thưng v hnh đng nhân i ca mnh. Hai bn đưc đc cch ly đim
tng kt môn Sinh hc lp 12 ca hai bn thay cho đim thi môn tt nghip. Vy đy,
nhng ngưi tt đu đưc đn đp xng đng, mi quan h nhân – qu: Ở hiền thì lại gặp
lành tht không c sai.
– Nhưng c phi ai “ hin” cũng “gp lnh” không?
+ C rt nhiu ngưi sng v lm vic chun mc, không lm điu g tri lương tâm
nhưng sao cuc sng ca h vn kh khăn, vn gp nhiu bin c trc tr, b nhiu tai
ương ging xung đu?
+ S phn không mỉm cưi vi nhiu đa trẻ, nhng sinh linh nh b, ngây thơ. No
l nhng cô b, cu b m côi, không nơi nương ta, nhng đa trẻ tt nguyn hay
nhng em bé b di chng cht đc mu da cam... Nhng tâm hn trong sng y c ti
tnh g m s phn n đi xvi chng mt cch tn nhn đn như vy. Nhng đa b
y cn chưa c cơ hi đ “ hin” vy m đ“gp d” ri. Nhng đa trẻ đ tht đng
thương! Chỉ cn mt ln nhn thy nhng khuôn mt ngây thơ đ thôi, tôi đm bo cc
bn cũng như tôi s không cm ni lng mnh v lc đ, cc bn s khẳng đnh li câu
ni ca cha ông ta: Ở hiền thì lại gặp lành” l sai, hon ton sai!
Chng ta c th thy rng không phi ai “ hin” mcũng “gp lnh” c. Câu ni
ca cha ông ta chỉ c phn no đ l đng thôi. Nhưng không phi v th m ta ph
nhn n. Qua câu ni: Ở hiền thì lại gặp lành nhng ngưi đi trưc mun răn đe, nhc
nh mi ngưi phi sng sao cho tt, lm công dân tt, c ch cho gia đnh v x hi.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Chng ta may mn hơn nhiu ngưi, “gp lnh” hơn nhiu s phn, v vy chng ta
nên cưu mang, gip đ nhng ngưi chon cnh kh khăn, mang li không chỉ nim
vui cho bn thân m cn mang đn nim hnh phc cho mi ngưi. Đi vi th h trẻ
chng ta, nhng ch nhân tương lai ca đt nưc hy quan tâm nhiu hơn đn cuc
sng xung quanh mnh, hy lm nhng vic c ch đ: Mỗi người tốt, mỗi việc tốt là một
bông hoa đẹp, cả dân tộc ta là một rừng hoa đẹp.
– C th ni, câu ni: Ở hiền thì lại gặp lành l mt câu ni hay, mang nhiu ngha. C
th câu ni c lc không đng nhưng chng ta vn phi “ hin”, lm ngưi tt, vic tt,
đ xây dng mt đt nưc giu mnh, m no, hnh phc.
– Liên h bn thân.
ĐỀ S 59
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim) Đc văn bn sau và thc hin các yêu cu:
Ví đâu có cảnh đông tàn
Thì đâu có cảnh huy hoàng ngày mai
Nghĩ mình trong lúc gian truân
Tai ương thử thách tinh thần thêm vui.
(Trch Tự khuyên mình – H Chí Minh, Nam Trân dch)
Câu 1. Bi thơ đưc vit theo th thơ no? Nêu phương thc biu đt ca bi thơ?
Câu 2. Nêu phong cch ngôn ng ca bi thơ? Bi thơ trên đ vit sai nhng li nào?
Hy sa li nhng li sai.
Câu 3. Bi thơ đưc trch trong tp thơ no? Tm bin php tu t v nêu hiu qungh
thut ca bin php tu t đ.
Câu 4. Theo anh (ch) “tai ương” trong bi thơ ny l g? Anh (ch) hy cho bit thông
đip m Bc H gi trong bi thơ ny l g?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v  kin đưc nêu  phn Đc hiu: Tự khuyên mình.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Bi thơ đưc vit theo th thơ tht ngôn t tuyt nguyên tác là ch Hán, phn
dch thơ tc gi Nam Trân dch theo th lc bát.
– Phương thc biu đt ca bi thơ: t s và biu cm.
Câu 2. – Phong cách ngôn ng ca bi thơ l phong cách ngh thut.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 176
– Bi thơ trên đ vit sai nhng li: “đâu, mai, lúc, thử thách, vui”.
– Sa li nhng li sai: “Đâu không; mai xuân; lúc bước; thử thách rèn luyện; vui
hăng”.
Câu 3. – Bi thơ đưc trích trong tp thơ: Nhật kí trong tù.
– Bin pháp tu t và hiu qu ngh thut.
+ Bin pháp tu t: n d.
+ Hiu qu ngh thut: bi thơ đ cp đn hin tưng t nhiên: nu không có cnh
ma đông lnh lo, gi băng th cũng không c đưc cnh huy hoàng ca mùa xuân m
p. T quy lut t nhiên, bi thơ liên tưng đn con ngưi: trong kh khăn gian kh, nu
con ngưi chu đng đưc, vưt qua đưc nhng kh khăn th thách thì s đn đưc
vi cnh huy hoàng ca cuc sng. Nhng bưc gian truân, tai ương gp phi là nhng
th thách, rèn luyn làm cho tinh thn thêm hăng. Bi thơ th hin tinh thn lc quan
ca ngưi chin s cch mng.
Câu 4. – “Tai ương” trong bi thơ ny l ni v nhng kh khăn vth thch pha trưc.
– Thông đip trong bi thơ:
+ Cuc sng không phi là màu hng, không có cái gì thành công mt cách d dàng
mà không tri qua khó khăn, th thách.
+ Cuc sng luôn đt mi ngưi chúng ta nhng th thch đ thm đnh đ bn bỉ,
dẻo dai ca con ngưi chúng ta vi nhng gai góc ca nó. Tht him hoi khi gn lc ra
xem th có my ai trong cuc đi rng ln ny m chưa mt ln phi đương đu nhng
gian kh kh khăn.
+ Không có thành công nào mà không phi tri qua nhiu gian khó, không phi đ m
hôi, công sc lao đng nhc nhn. Chính trong gian kh, con ngưi s vng vng hơn,
dn dy hơn, trưng thnh hơn v mi mt.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Trong cuc đi thăng trm, mi ngưi cn phi t trang b cho mình nhng k năng
sng nht đnh. Cuc sng không phi lc no ta cũng đưc hnh phúc, nó không ging
viên ko ngt cm đ mt, đ thưng thc, m đ l nhng dư v đng cay, hn ti, ca
cuc đi s có nhng lúc ta thy bt mãn, thy không đ sc đ đi tip thì sc mnh tinh
thn đ chnh l ý chí, ngh lc đ chúng ta vưt qua nhng khó khăn, th thách, đi hi
điu đy thì phi kiên trì, n lc mà chúng ta c gng c đưc.
2. Gii thch ý nghĩa của bi thơ
– Bi thơ đ cp đn hin tưng t nhiên: nu không có cnh ma đông tn th cũng
không c đưc cnh huy hoàng ca mùa xuân. Đông qua ri mi đn xuân, đ l quy
lut tt yu ca t nhiên.
– T quy lut t nhiên, bi thơ lm ta liên tưng đn con ngưi trong cuc sng: trong
kh khăn gian kh, nu con ngưi chu đng đưc, vưt qua đưc nhng kh khăn th
thách thì s đn đưc vi cnh huy hoàng ca cuc sng. Nhng bưc gian truân, tai
ương gp phi là nhng th thách, rèn luyn làm cho tinh thn thêm hăng.
Bi thơ th hin tinh thn lc quan ca ngưi chin s cch mng.
3. Bàn lun, mở rng vấn đề
– Khẳng đnh quan nim ca Bác trong bi thơ l hon ton đng.
– Sng trong đi, mi ngưi có mt hoàn cnh. Tuy nhiên, chẳng my ai may mn đưc
hoàn cnh tri cho tm nhung đ đi đn thành công. Hoàn cnh luôn tc đng ln đn
mi ngưi. Trong cuc sng, không my ai không gp kh khăn, gian kh. Trưc nhng
tr ngi không đưc bi quan, chán nn mà phi gi vng nim tin vo l tưng, mc
đch cuc sng ca mình.
– Nhng vt v, kh khăn gp phi như cơn gi lnh ma đông. Nu chu đng và
vưt qua đưc ma đông lnh lo thì s đưc sng trong cnh huy hoàng ca ngày
xuân. Điu đ c ngha vưt qua gian kh s đn đưc vi thành công. Nim tin đ s
gip chng ta vươn lên trong cuc sng. Chính trong gian kh con ngưi s vng vàng
hơn. Tai ương gp trong cuc đi s s giúp tinh thn thêm hăng hi.
– Ngưi vit có th ly dn chng (cuc đi Bác H và các chin scch mng trong
đu tranh là dn chng hùng hn v s kiên trì, nhn ni, v quyt tâm vưt qua nhng
th thách, v nim tin và tinh thn lc quan cách mng).
– Phê phán nhng kẻ s kh khăn gian kh, hay nn ch ng lng, bi quan trưc nhng
kh khăn th thách trong cuc sng.
4. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Sng trên đi, khi đ xc đnh đưc mc đch đng đn, mun đi đn thành công
thì phi tri qua nhng gian nan th thách. Nu vưt qua đưc chc chn s đt đưc
điu ta mong mun.
– Chp nhn đương đu vi kh khăn th thch, đem ht kh năng ca mình góp phn
vào s nghip cách mng, s nghip xây dng v đi mi đt nưc.
– Bi thơ gip ta hiu đưc quy lut tt yu ca cuc sng, t đ hăng hi hc tp và
rèn luyn.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 178
ĐỀ S 60
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc bi thơ dưi đây và thc hin theo yêu cu:
Nấm mồ xanh
như một giọt lệ ngưng
trên hình hài Tổ quốc
chúng tôi đến bên anh như lá xanh non cúi nhìn cội rễ
một màu thạch thảo thanh tao.
Từ nơi nào mẹ đã tiễn anh đi?
mái rạ, bờ đê hàng cây, góc phố
đê vẫn xanh và bờ cây còn gió…
Từ nơi nào…
mắt ướt chia li
bờ vai khép phượng hồng vào kỉ niệm
đất nước ngày lửa đạn
các anh đi biếc cả rừng già
Anh trở về với cỏ lặng im
mặt trời ngang qua dịu dàng nghiêng nắng
mùa thu ngang qua khẽ khàng buông lá
đất dâng lên khói sương lời ru…
Có một ước mơ trời xanh còn nhớ
có một tình yêu mùa thu còn giữ
có một tuổi hai mươi đất nước ủ trong lòng.
(Theo http://dantri.com.vn/blog/Viết bên mộ liệt sĩ vô danh – Tuyt Nga)
Câu 1. Chỉ ra phương thc biu đt chính ca đon thơ?
Câu 2. Xác đnh bin pháp tu t trong đon thơ trên? Và nêu tác dng ca bin pháp tu
t đ.
Câu 3. T đon thơ trên, anh (ch) có suy ngh gì khi thy có nhng ngưi làm gi h sơ
thương binh, bnh binh?
Câu 4. Anh (ch) hãy nêu ý ngha ca bi thơ trên.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hãy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngha ca anh
(ch) v ý kin:
Những gì tôi có, nay thuộc về người khác
Những gì tôi đã mua sắm, nay người khác hưởng dùng
Những gì tôi đã cho đi, nay thuộc về tôi.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Phương thc biu đt chính ca bi thơ l phương thc biu cm.
Câu 2. – Xác đnh bin pháp tu t: bin pháp so sánh, n d: “Nấm mồ xanh như một giọt
lệ ngưng trên hình hài Tổ quốc; chúng tôi đến bên anh như lá xanh non cúi nhìn cội rễ”.
– Tác dng: khẳng đnh ni xúc đng ca tác gi khi ngh v mt mát đau thương, s
cng hin, s hi sinh ca các anh – nhng lit s vô danh. Xương máu các anh đ v nên
hình hài đt nưc. Đng thi th hin tm lòng bit ơn ca th h hôm nay vi các lit s
đ ngã xung vì s bình yên ca T quc.
Câu 3. – T đon thơ, suy ngh gì khi thy có nhng ngưi làm gi h sơ thương binh,
bnh binh. Thí sinh bày t chân thành nhng suy ngh ca mình v hin tưng này:
+ S trc li ca mt s thành phn bt ho.
+ S phn n, day dt, xót xa.
+ Đi ngưc li truyn thng, đo lí ca dân tc.
Vì đ là hành đng vô đo đc, vi phm pháp lut.
Câu 4. – Dng đi xuôi ngưc, ngưi ta tm nhng th đ đnh rơi, kim nhng g đ
lc mt v c mua cho đưc nhng th mnh đang cn m quên mt nhng gi tr mang
li cho con ngưi hnh phc đch thc. Vth, con ngưi ngy nay c vẻ như bơ vơ, lc
lng gia mt x hi đy đ tin nghi do c mi mê đi tm, đi kim v đi mua cho đưc
nhng th nay cn mai mt.
– Tin bc s không theo con ngưi lc cht, nhng tin nghi s ni li vnh bit lc con
ngưi qua th gii bên kia. Chỉ cn li tnh thương v s trao ban mi sng mi vi thi
gian. Dcâu ni trên chỉ khc trên bia m nhưng n vn mang li cho cho cuc đi
nhiu bi hc đng qu, đng trân trng v n phn nh đưc thc t sng ca con
ngưi. Dbt c thi đi no th câu ni trên vn luôn đng v l bi hc đ ta  thc
hơn v hnh trnh sng ca kip nhân sinh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Thc t ca cuc sng đ cho thy: tin ti, danh vng, sc dc, cc tin nghi l nhng
nhu cu lm tha mn cho s thch ca con ngưi trong mt thi gian ngn, chỉ c
nhng g ta trao tng th mi đng qu v đng trân trng. Trong chiu hưng đ, trên
bia m trong mt ngha trang c khc my dng ch sau đây:
Những gì tôi có, nay thuộc về người khác
Những gì tôi đã mua sắm, nay người khác hưởng dùng
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 180
Những gì tôi đã cho đi, nay thuộc về tôi.
Vy chng ta hiu câu ni ny như th no? Đâu l thông đip m câu ni mun
hưng ti?
2. Thân đon
a. Giải thích
– Những gì tôi có, những gì tôi đã mua sắm l nhng th đ dng ta đang đưc s hu, do
bi sc lc ta lm ra, hay đưc tha hưng ca ngưi khác.
– Những gì tôi cho đi th hin s qung đi ca bn thân trong cch s dng ca ci vt
cht hay s trao ban tnh thương bng tm lng v tha, bao dung trưc mi hon cnh
trong cuc sng.
V th, câu ni gi lên trong ta s bt lc ca con ngưi trưc ca ci vt cht trong
cuc đi. Ni khc hơn, nêu lên tm quan trng ca gi tr cuc sng hin ti bi s cho
đi không tnh ton ch không bi thi đ tch gp gi riêng cho bn thân.
b. Bàn lun và chứng minh
– Chưa bao gi đng tin li chi phi v quyn rũ con ngưi như ngy nay, ngưi ta c
th v tin m bt chp luân thưng, đo l đ lm sao cho c tht nhiu tin.
– Vi s pht trin ca khoa hc mt cch nhanh chng như ngy nay th nhng sn
phm hôm nay đưc xem l hin đi nhng ngy mai b xem l li thi. Ni th đ
chng ta không nên c bm vu vo ca ci l nhng th nay cn mai mt.
– Th hi trong cuc sng lc nhm mt, buông tay c ai mang theo bên mnh th g
m c đi đ b tâm huyt đ đi tm. Lch s đ minh chng điu ny: mt “Salomon d
vinh hoa tt bc”, d c trăm thê, ngn thip th lc cht ông cũng không th mang mt
ai theo bên mnh. Mt Tn Thy Hong d cho ngc châu cht cao như ni cũng không
th mang đưc mt cht bên mnh lc thn cht g ca. Hay ông ph h m Kinh Thnh
đ nhc ti, lc cn sng ngy no cũng yn tic linh đnh, thưng thc đ cc loi cao
lương m v, vy m lc qua khi cuc đi ông thm đưc mt git nưc t Lazaro
ngho hn cho tha cơn kht cũng không đưc. Nhưng quan nim ca con ngưi ngy
hôm nay th khc, d bit nhng g mnh mua th ngưi khc s hưng dng nhưng vn
c thch sm.
– Tuy nhiên, ni qua th cũng phi ni li, nu bit nhng g mnh đang s hu, nhng
g mnh đ mua m không đưc s dng nhưng trong tâm ngh rng mnh không dng
th dnh cho th h sau th hnh đng ny cũng đng qu, điu ny th hin s quan
tâm lo lng cho ngưi khc.
– Cuc sng ngy cng nghiêng v chiu hưng hưng th, ai cũng c gng tranh th
tích góp tin bc hay cng c đa v, đ tôn vinh ci tôi ca mnh, đ thy mnh c gi tr.
T đ, không gian t do ca con ngưi ngy cng b thu hp, nim v tnh thương đ
thnh li thi.
– Cuc sng luôn cn s cho đi. V lc bit cho đi th con ngưi nhn đưc nhiu hơn
nhng th mnh đ cho đi. V th s cho đi s không bao gi tr nên vô ch, c th ngay
ti thi đim cho đi ta chưa nhn ra đưc nhng ch li tn, nhưng vi thi gian khi
ht ging ca s cho đi đưc gieo xung cuc đi th n s tr sinh tri ngon, qu tt.
c. Bài học nhn thức và hành động
– Nhng tin nghi nhm phc v cho con ngưi trong cuc sng chỉ l nhu cu cn ch
chưa đ. Ngha l không th ph nhn nhng ch li m chng mang ti cho con ngưi.
Nhưng cũng không v th m ta c mi mê đi tm nhng th đ.
– Trong cuc sng cn c nhng th quan trng hơn như: tnh thương, s trao ban, đ
l nhng phm tr mang ti cho con ngưi cm gic hnh phc. Chnh tnh thương l
qu tng ca cuc sng, s trao ban l nt đp trong cuc đi m ai cũng kht khao.
– Tnh thương s pht sinh năng lc sng cho con ngưi, s trao ban l đng lc gip
đi tưng đưc ln lên. Nhng tin nghi cth mua bng tin nhưng li không tn ti
vi thi gian. Cn tnh thương không phi mua bng bc nhưng  mi vi cuc sng. D
con ngưi c sng đy đ trong tin nghi vt cht m không c tnh thương th lc bưc
qua bên kia cuc đi cũng chẳng đ li g cho cuc sng.
3. Kt đon
– Qua câu ni trên, ta mi git mnh thy trong cuc sng s cho đi đng qugp ngn
ln nhng tin nghi. Hơn na s cho đi cũng không phi vt v đ đi tm, n luôn n nu
trong cuc sng chỉ cn chng ta m rng dung lưng tri tim th chng s pht sinh.
– Do đ, s không thit thi nu chng ta bit m rng lng mnh ra tri tnh thương
trong cuc sng, đ lc lc nhm mt, buông tay tnh thương l l phgip đn bn b
hnh phc.
ĐỀ S 61
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Tây Tiến đoàn binh không mọc tóc
Quân xanh màu lá dữ oai hùm
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới
Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm
Rải rác biên cương mồ viễn xứ
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh
o bào thay chiếu anh về đất
Sông Mã gầm lên khúc độc hành.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 182
Tây Tiến người đi không hẹn ước
Đường lên thăm thẳm một chia phôi
Ai lên Tây Tiến mùa xuân ấy
Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.
(Trch Tây Tiến – Quang Dũng, Ngữ văn 12, Tp mt, NXB Gio dc Vit Nam, 2017,
trang 89)
Câu 1. Đon thơ trên đưc vit theo th thơ no?
Câu 2. Phương thc biu đt ca đon thơ trên l g?
Câu 3. T “Tây Tin” đưc lp li bao nhiêu ln trong đon trch? Tc dng ca php
lp y l g?
Câu 4. T hai câu thơ: o bào thay chiếu anh về đất/ Sông Mã gầm lên khúc độc hành, hy vit
đon văn (khong 12 – 16 dòng) giy thi cm nhn v ngưi lnh thi k khng chin
chng Php.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v Lí tưởng sống của thanh niên hiện nay thông qua ni dung trch  phn Đc hiu.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Đon thơ đưc trch ni riêng v bi thơ ni chung đưc vit theo th thơ tht
ngôn trưng thiên (by ch).
Câu 2. – Phương thc biu đt ca đon thơ trên l: t s + biu cm + miêu t.
Câu 3. – T “Tây Tin” đưc lp li ba ln trong đon thơ.
– Vic lp li ba ln t “Tây Tin” trong đon thơ cho ta hnh dung đưc ni nh v đon
quân Tây Tin trong lng nh thơ da dit, n c tr đi trli trong ni nh “chơi vơi”.
Câu 4. Th sinh c th trnh by cm nhn theo nhiu cch khc nhau, nhưng cn đm
bo nhng  sau:
– Vi cm hng lng mn, t hai câu thơ: o bào thay chiếu anh về đất/ Sông Mã gầm lên
khúc độc hành, nh thơ cho ta cm nhn v vẻ đp ngưi chin s trong hai câu thơ mang
đm vẻ đp bi trng. S ra đi ca h c s oai phong lm lit ca nhng v tưng trong
chin trn thi xưa v ta c th cm nhn r điu ny qua vic s dng hnh nh “o
bo” ca nh thơ. Sra đi ca h l s ra đi nh nhng, thanh thn như tr v vi vng
tay ca đt m “anh v đt”. S ra đi ca h không đ li cho ngưi li s lâm li bi đt
m l nim t ho ca nhng s hi sinh anh dũng. H ra đi trong âm thanh ting gm
“khc đc hnh” ca sông M, s ra đi ca hc s tin đưa ca c thiên nhiên đt nưc.
– Vẻ đp ca ngưi lnh trong bi thơ Tây Tiến l vẻ đp tiêu biu c sc đi din cho vẻ
đp ca ngưi lnh trong thi k khng chin chng Php. Cuc sng chin đu ca h
vô cng kh khăn, gian kh v thiu thn. H thiu lương thc, thc phm, thuc men,
quân tư trang, nhng nhu yu phm cn thit nhưng h – nhng ngưi lnh o nâu chân
đt c tinh thn chin đu vô cng anh dũng. H đp bng nhng kh khăn, gian kh,
thiu thn đ tin lên pha trưc, h chin đu v chin thng bng chnh sc lc v
ch ca mnh.
Lng yêu nưc l mt truyn thng qu bu ca dân tc ta, mi khi t quc b xâm
lăng th tinh thn y li sc sôi cng bu nhit huyt quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Ngưi ta vn thưng ni ma xuân l ma đp nht trong năm, tui trẻ ca thanh
niên cũng như ma xuân. L la tui đp nht trong mi cuc đi.
– Thanh niên l la tui vi nhiu ưc mơ, d đnh v hoi bo ln nht. Đ c th lm
tt nhng hoi bo đ th nhng thanh niên đ cn phi c mt mc đch sng mt lí
tưng sng. Vy l tưng sng ca thanh niên ngy nay l g?
2. Gii thch
– Lí tưởng l mc đch hưng ti nhng điu tt đp v nhng hnh đng c th.
– Thanh niên l ch nhân, l tương lai, l “ma xuân” ca dân tc. V vy, thanh niên
sng l phi c l tưng.
3. Phân tch v chng minh
– Nhn thẳng vo thc thin nay, khi đt nưc ta đang c nguy cơ tt hu v kinh t,
t nn x hi ngy mt gia tăng th thanh niên chưa chng t đy đ đưc vai tr, trng
trch ca mnh trưc s mnh ca đt nưc.
– C nhiu thanh niên ngy nay chỉ bit sng cho chnh bn thân mnh, nhng ngưi c
li sng buông th, sng cho qua ngy. H chn bưc trưc kh khăn, lc đu trưc th
thch v sng vô trch nhim vi x hi. Bi l mt điu, h vn cn mc cm vi quê
hương. Thi đ đng trch ny biu hin  nhng ngưi ta sng tha hương, chỉ bit sng
v đng tin, lc no cũng đem li ch ca mnh lên bn cân đ so đo, tnh toán. Bo v
quyn li ca mnh, đ l đng, nhưng dưng như đng qu v bn thân m xem nh
cng đng. Đ l li sng ch kỉ.
– “Sng” – đ chỉ l mt t đơn gin thôi nhưng n hm cha bit bao nhiêu điu. Sng
v điu g v sng như th no? Điu đ tu thuc vo s la chn ca mi ngưi trong
chúng ta. Đ thanh niên ngy nay tr thnh tr ct ca nưc nh không chỉ  hin ti m
ngay c trong tương lai th vn đ sng cn l thanh niên phi xc đnh đưc cho mnh
mt l tưng; sau khi đ xc đnh đưc phi phn đu đ thc hin l tưng đ. Chỉ c
như th thanh niên Vit Nam mi c th hon thnh đưc s mnh m đt nưc giao
ph v c th ngng cao đu vi thanh niên th gii.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 184
– Mi thanh niên s c quan nim riêng ca mnh v l tưng, ty thuc vo hon cnh,
trnh đ, l tưng đ ph hp vi xu th chung ca đi đa s thanh niên, v mang li li
ch cho dân tc đ mi tht s l l tưng.
4. Bi hc nhn thc v hnh đng
– Con ngưi ta luôn kht vng hưng ti ci cao c tc l hưng ti chân l, nhng
ngưi sng phn đu hưng ti ci cao c thưng đưc gi l ngưi c l tưng. Như
vy chân l không chỉ l ngn đn pha m cn l ci đch ca l tưng.
– Trong công cuc đi mi ca đt nưc, nht l thi k hi nhp kinh t th gii, thanh
niên chnh l ngun nhân lc cht lưng cao nhanh chng nm bt khoa hc công ngh
hin đi  mi lnh vc đ pht trin đt nưc.
– Đtht s l mt ngưi c ch trên x hi ny. Chng ta ai cũng sng c kht vng,
hoi bo v ht mnh v nó. Cái quý nhất của con người là cuộc sống, đời người chỉ sống có
một lần, phải sống sao cho khỏi phải xót xa, ân hận vì những năm tháng sống phí, cho khỏi phải
hổ thẹn vì những năm tháng sống hoài, sống phí…
– Liên h bn thân:
+ L mt thanh niên th kỉ XXI vi bưc hi nhp hin nay, vi nhng l tưng v
hoi bo ln, chng ta hy ra sc hc tp v sng c đo đc.
+ Sng c l tưng đ đưa đt nưc mnh đi lên hi nhp vi cc cưng quc năm châu.
ĐỀ S 62
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim) Đc đon trch dưi đây và thc hin các yêu cu:
Song song với một loạt những tiến bộ kĩ thuật trong cuộc sống thường nhật của bạn, kết
nối mạng trong tương lai còn hứa hẹn một loạt tiến bộ đáng kinh ngạc về “chất lượng cuộc
sống”: bạn sẽ sống khỏe mạnh hơn, an toàn hơn và tham gia nhiều hơn các hoạt động chính trị, xã
hội…
Các thiết bị, màn hình và những máy móc khác nhau trong căn hộ tương lai của bạn không chỉ
có giá trị tiện ích – chúng còn là nguồn cung cấp giải trí, bổ sung kiến thức trí tuệ và văn
hóa, thư giãn và những cơ hội để s chia với những người khác. Tiến bộ chủ yếu trong tương lai
là khả năng đặt dấu ấn cá nhân trong cuộc sống của bạn.
Bạn sẽ có thể tùy biến các thiết bị của mình – hay hầu hết các công nghệ xung quanh bạn
cho phù hợp với nhu cầu của bạn, để môi trường quanh bạn thể hiện các sở thích riêng của bạn.
Mọi người có thể sắp xếp hình ảnh, kí ức của cuộc sống quá khứ của mình mà không phải
phụ thuộc vào các cuốn album hình thật ngoài đời hay album ảo trên mạng, mặc dù cả hai đều sẽ
vẫn tồn tại. Kĩ thuật chụp hình và quay video trong tương lai sẽ cho phép bạn phóng bất cứ hình
ảnh tĩnh hay động nào mà album đã chụp dưới hình thức ảnh ba chiều…
(Eric Schmidt – Jared Conhen, Sống sao trong thời đại số? NXB Trẻ, 2014)
Câu 1. Đon trch trên đ cp đn vn đ g?
Câu 2. Chỉ ra phương thc biu đt chnh ca đon trch?
Câu 3. Theo tc gi đon trch: Các thiết bị, màn hình và những máy móc khác nhau trong căn
hộ tương lai của bạn c cc gi tr no?
Câu 4. Anh (ch) c mun đưc sng trong th gii vi những tiến bộ đáng kinh ngạc v
chất lượng cuộc sống như tc gi ca đon trch đ cp đn hay không? V sao?
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) Hy vit mt đon văn (khong 200 ch) trnh by suy ngh ca anh
(ch) v kin: Chúng ta đang sống trong xã hội hiện đại. Vì vậy hãy sử dụng thông minh
những thiết bị thông minh.
HƯNG DN GII ĐỀ THI
I. ĐỌC HIỂU (3,0 đim)
Câu 1. – Văn bn đ cp đn s tin b đng kinh ngc v khoa hc k thut v tin ch ca
các thit b, mn hnh v nhng my mc khc nhau trong căn h tương lai ca con ngưi.
Câu 2. – Phương thc ngh lun.
Câu 3. – Theo tc gi, các thiết bị, màn hình và những máy móc khác nhau trong căn hộ tương
lai của bạn c gi tr v chất lượng cuộc sống:
+ Bn s sng khe mnh hơn, an ton hơn v tham gia nhiu hơn cc hot đng
chnh tr, x hi…
+ Chng cn l ngun cung cp gii tr, b sung kin thc tr tu v văn ha, thư gin
v nhng cơ hi đ sẻ chia vi nhng ngưi khc.
+ Bn c kh năng đt du n c nhân trong cuc sng ca mnh.
Câu 4. – Th sinh c th tr li “c” hoc “không”, min l c sl gii hp l vthuyt phc.
– Nêu quan đim r rng.
II. LM VĂN (7,0 đim)
Câu 1. (2,0 đim) HS tham kho ni dung dưi đây đ vit đon văn:
1. Mở đon
– Khoa hc công ngh hin nay ngy cng cho ra đi nhiu hơn nhng thit b thông
minh phc v đc lc cho cuc sng ca con ngưi. Chưa bao gi con ngưi li đưc
sng gia nhiu tin nghi như vy, tưng như mun g l c, cn g l đưc đp ng.
– Cuc sng tr nên d chu, d dng. Cht lưng cuc sng tr thnh mt cm t hay
đưc nhc đn như mt “điu kin cn” đ đnh gi đ hnh phc, mc đ hưng th
ca con ngưi hin đi.
2. Gii thích
– Chúng ta là tt c mi ngưi đang sng và làm vic phm vi lãnh th.
– Xã hội hiện đại là xã hi tri qua nhng hình thái t thp đn cao.
thuvienhoclieu.com
thuvienhoclieu.com Trang 186
– T thông minh trong cm t thiết bị thông minh mun ni ti nhng tnh năng đc bit,
tiên tin ca cc thit b m con ngưi to ra nhm nâng cao cht lưng cuc sng ca
chnh mnh.
3. Phân tích và chng minh
– Mi vt dng m chng ta cn đn đu đưc ch to hưng đn s “thông minh”, c
th lm h con ngưi đưc rt nhiu vic. Chng ta c nh thông minh, tm lp thông
minh, vô vn thit b đin v đin t thông minh. Chic đin thoi quen thuc cũng l
đin thoi thông minh, ngoi cc tnh năng thông thưng cn c nhng tnh năng ca
mt Laptop, c th dng đ thc hin nhiu công vic, d ta đang  nơi no…
– S thông minh ca thit b th hin s thông minh ca con ngưi trong hot đng
khm ph v sng to. Chng ta đang thc s to ra mt môi trưng sng c hu, quen
thuc. Tuy nhiên, đây không phi không xut hin nhng vn đ đng suy ngh: l sn
phm đưc chng ta to ra, nhưng đn lưt mnh, cc thit b thông minh cũng đang
nho nn li chng ta, bt chng ta phi thch ng vi n, thm ch l thuc vo n.
– Ta đ thy nhiu ngưi qu ỷ li vo thit b, t vn đng, đng no trong hot đng
thc tin. Cũng c qu nhiu bn trẻ mc chng nghin đin thoi, chỉ mi mê “giao
tip” vi đin thoi mà quên giao tip thc vi cuc đi xung quanh… Do nhng điu
đ, con ngưi tưng c th lm ch đưc mi th m nhiu khi li tr nên b đng, th
đng, yu t, d b tn thương hơn bao gi ht.
– Vic s dng thông minh nhng thit b thông minh, v vy, đang tr thnh mt đi
hi bc thit đi vi mi chng ta.
4. Đnh gi v mở rng
– S dng thông minh không c ngha l không s dng hay t chi cc tin nghi, t
chi nhng tin tch ca đ dng.
– Trong thi đi ngy nay, tinh thn khc kỉ kh c th đưc đnh gi tch cc. Vy vn
đ đây l phi xây dng cho đưc thi đ ch đng trong vic s dng nhng phương
tin, tin nghi lm vic. Chng ta l ông ch ch không phi l nô l ca nhng đ dng
thit b do chng ta to ra. Nhân cch, tr tu, cm gic ca chng ta cn đưc xây dng
theo c nhng cch c đin. Kho cm gic ca chng ta v cuc đi, k c ca chng ta
v lch s không th b đng ha bi b nh ca thit b.
– Xc cm ca chng ta đi hi đưc bc l trc tip trưc nhng đi tc, đi tưng c th
ngoi đi ch không đơn thun trưc nhng đi tưng o trong th gii o, d s phân
đnh tht, o bây gi rt tương đi do biên gii ca chng thưng xê dch không ngng.
5. Bài hc nhn thc v hnh đng
– Kh m c đưc mt chỉ dn c th v vn đ: th no l s dng thông minh nhng
thit b thông minh? Thit b vn ht sc đa dng v nhng trưng hp s dng thit b
cũng ht sc đa dng.
– Mi ngưi, ty điu kin v hon cnh c th phi t rt ra cho mnh nhng kinh
nghim riêng, trên cơ s nhn thc đưc rng: phm cht thông minh nơi mi con ngưi
luôn gn lin vi kh năng lm ch nhng công vic, nhng tnh hung m mnh đi
din, lm ch nhng thit b m mnh đang s dng nhm đt mt kt qu tt đp no đ.