Vở Tập làm văn lớp 4 tập 1 (Kết nối tri thức với cuộc sống )

XUÂN THỊ NGUYỆT HÀ (Chủ biên) - NGUYỄN THANH HỒNG - CAO TUYẾT MINH
(KẾT NỐI TRI THỨC VỚI CUỘC SỐNG) TẬP MỘT 1 lời nói đầu
Các em học sinh lớp Bốn thân mến!
Viết đoạn văn, bài văn là nội dung học tập tương đối khó với các em.
Để hỗ trợ các em, nhóm tác giả đã biên soạn cuốn Vở tập làm văn
lớp 4 (gồm 2 tập). Cuốn sách được biên soạn theo Chương trình môn
Tiếng Việt lớp 4, sách giáo khoa môn Tiếng Việt 4 - Kết nối tri thức với cuộc sống.
Mỗi bài học trong cuốn sách gồm 3 phần.
Phần 1: Gợi ý. Phần này bao gồm các ý chính của đoạn văn, bài văn, các
tác giả sử dụng sơ đồ tư duy nhằm giúp các em củng cố kiến thức về
kiểu bài, cách thức triển khai cụ thể với từng đề bài.
Phần 2: Thực hành. Phần này giúp các em luyện tập tổng hợp các
kĩ năng như: sắp xếp ý, cách triển khai đoạn văn, bài văn,... để từ đó
áp dụng vào quá trình thực hành viết.
Phần 3: luyện viết. Phần này thiết kế theo hướng để các em chủ động
viết đoạn văn, bài văn của mình, rèn khả năng độc lập suy nghĩ, tưởng tượng,
suy đoán và phát triển tư duy sáng tạo,...
Dưới sự hỗ trợ và hướng dẫn của thầy, cô giáo, các bậc phụ huynh,
chúng tôi tin rằng các em có thể hoàn thành tốt các bài tập viết đoạn văn, bài văn.
Hi vọng cuốn sách sẽ là tài liệu giúp các em tìm thấy niềm vui trong
học tập môn Tiếng Việt.
Các tác giả mong nhận được ý kiến đóng góp của các em học sinh,
của quý thầy cô và các bậc phụ huynh trong quá trình sử dụng sách. CÁC TÁC GIẢ 2
Viết đoạn văn nêu ý kiến 1. Gợi ý Giới thiệu tên câu chuyện Mở đầu Nêu ý kiến chung NÊU Ý KIẾN 1 về câu chuyện VỀ MỘT VỀ MỘT CÂU CHUYỆN Nội dung hấp dẫ n Lí do yêu thích 2 3 câu chuyện Nhân vật thú vị Chi tiết ấn tượng,.. Triển khai Dẫn chứng 1 Dẫn chứng Dẫn chứng 2 cụ thể Kết thúc Dẫn chứng 3,.. Khẳng định lại ý kiến đã nêu Nêu suy nghĩ, về câu chuyện cảm xúc cá nhân 3
2. Chọn câu văn thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn thiện đoạn văn
Chọn một trong hai đề sau:
Đề số 1. Viết đoạn văn nêu lí do yêu thích một câu chuyện về tình cảm
gia đình mà em đã đọc hoặc đã nghe.
Vẽ cây vú sữa lá màu tím, quả màu xanh,
thân cây cách điệu như một người mẹ. Vẽ
một cậu bé nước mắt chảy và giơ tay chạm vào quả vú sữa.
Chi tiết thứ hai là cây xoài cành ra ôm cậu, như tay mẹ âu yếm vỗ về.
Em tưởng tượng ra hình ảnh cái cây giống như người mẹ buồn khổ vì nhớ
con, thương con đứt ruột.
Sự tích cây vú sữa là một câu chuyện mà em rất thích.
Câu chuyện cho em thấy tình yêu thương sâu nặng của mẹ dành cho con.
……………………………………………………………………………...………………
Câu chuyện kể về một cậu bé ham chơi, không nghe lời mẹ. Khi bị mẹ mắng,
cậu bé bỏ nhà đi lâu ngày mới về. Về đến nhà, cậu bé không được gặp người
mẹ yêu quý của mình nữa. Những chi tiết miêu tả cái cây trong vườn nhà cậu bé
khiến em rất cảm động. …………………………………….………………………………
…………………………………………………………………………………………………… 4
Có lẽ bởi vậy nên mới có những chi tiết kì lạ xảy ra. Chi tiết thứ nhất là một quả
trên cây rơi vào lòng cậu bé. Cậu bé chạm môi vào quả thì một dòng sữa trắng
trào ra, ngọt thơm như sữa mẹ. …………………..…………………................................
........................................... Đặc biệt, em nhớ nhất là hình ảnh miêu tả về tán lá cây,
một mặt xanh bóng, mặt kia đỏ hoe như mắt mẹ khóc chờ con. …………………
……………………………………………...................................................... Câu chuyện
cũng giúp em thêm yêu thương bố mẹ và những người thân trong gia đình mình.
Đề số 2. Viết đoạn văn nêu lí do yêu thích một câu chuyện về các con vật
mà em đã đọc hoặc đã nghe.
Khi mới nghe đoạn đầu câu chuyện, em tưởng câu chuyện sẽ sớm kết thúc
bởi rùa chắc chắn thua trong cuộc thi chạy với thỏ.
Câu chuyện để lại cho em bài học về cuộc sống: Nếu kiên trì, khiêm tốn và
nỗ lực thì việc gì cũng thành công.
Từ nhỏ, em đã được nghe cô giáo kể chuyện Rùa và thỏ.
Câu chuyện có cái kết bất ngờ về kết quả của cuộc thi. 5
......................................................................................................................................
.......................................................................... Cuộc thi của rùa và thỏ trong câu
chuyện khiến em ấn tượng mãi cho đến bây giờ. ....................................................
.............................................................................................................................................
..................................................................................................... Chẳng thế mà những
lời nói, cử chỉ của thỏ với rùa rất kiêu ngạo: “Bạn dám chạy thi với mình à?
Được thôi… Mình chấp bạn nửa đường!”. Thỏ vênh mặt lên, tủm tỉm cười, coi
thường rùa,… Câu chuyện li kì, hấp dẫn ở chỗ, mặc dù thỏ chạy nhanh hơn
rùa, nhưng thỏ lại thua rùa trong cuộc thi chạy. ………………………...................
.............................................................................................................................................
................ Tuy nhiên, các tình tiết trong câu chuyện cho em thấy đó là kết quả
xứng đáng cho những nỗ lực của rùa. Đó cũng chính là kết quả tất yếu xảy ra
với thỏ do tính chủ quan, kiêu ngạo. .....................................…………………………
……………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
3. luyện viết đoạn văn 6
nhận xét của thầy cô giáo 7
Viết báo cáo thảo luận nhóm 1. Gợi ý Quốc hiệu và tiêu ngữ Phần đầu 1
Địa điểm và thời gian viết báo cáo BÁO CÁO THẢO LUẬN 2 Phần chính NHÓM 3 Tiêu đề Người nhận Nội dung báo cáo Phần cuối
Chữ kí và họ tên của người viết báo cáo 8
2. Điền từ ngữ thích hợp vào chỗ trống để hoàn thiện báo cáo
Chọn một trong hai chủ đề sau:
Chủ đề 1. Viết báo cáo thảo luận nhóm về kế hoạch quyên góp sách
báo tặng các trường vùng khó khăn.
CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
…………., ngày … tháng … năm …
BÁO CÁO KẾT QUẢ THẢO LUẬN NHÓM
về “Kế hoạch quyên góp sách báo tặng các trường vùng khó khăn”
Kính gửi: ………………………………………………………………………
Em tên là ……….………………..…………………………, nhóm trưởng nhóm
….......……, lớp ………. Ngày …….. tháng ……… năm ………., nhóm em đã
thảo luận để phân công các thành viên thực hiện hoạt động quyên góp
sách, báo tặng các trường vùng khó khăn. Em xin báo cáo kết quả thảo luận như sau:
1. Tham gia thu sách, báo của các bạn trong nhóm:
…………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………… 9
2. Tham gia phân loại sách, báo:
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
3. Tham gia đóng gói sách, báo:
…………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………
4. Tham gia vận chuyển sách, báo đến địa điểm tập kết của nhà trường:
…………………………………………………………………………………………
………………………………………………………………………………………… Nhóm trưởng (kí và ghi rõ họ tên) …………………….
Chủ đề 2. Viết báo cáo thảo luận nhóm về kế hoạch trang trí lớp học
chuẩn bị cho một ngày đặc biệt của lớp, của trường,… 10
CỘnG HOÀ XÃ HỘi CHỦ nGHĨA ViỆT nAM
độc lập - Tự do - Hạnh phúc
…………., ngày … tháng … năm …
BÁO CÁO KẾT QuẢ THẢO luẬn nHóM
về “Kế hoạch trang trí lớp học chuẩn bị cho ngày …………………….........”
Kính gửi: ………………………………………………………………………
Em tên là .................……………………..………………, nhóm trưởng nhóm
……………, lớp ……… Ngày …….. tháng ……… năm ………., nhóm em đã
thảo luận để phân công các thành viên thực hiện hoạt động trang trí lớp
học chuẩn bị cho ngày ………………………………………… Em xin báo cáo
kết quả thảo luận như sau:
1. Tham gia vệ sinh lớp học sạch sẽ: ……………………………………………
……………………………………………………………………………………………
2. Tham gia chuẩn bị hoa tươi hoặc chuẩn bị một số cây cảnh nhỏ xinh:
……………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………
3. Tham gia trang trí, trình bày “Góc thư viện”, “Góc học tập”, “Góc sinh
nhật”: …………………………………………………………………………………....
……………………………………………………………………………………………
…………………………………………………………………………………………… Nhóm trưởng (kí và ghi rõ họ tên) ……………………. 11
3. luyện viết báo cáo 12
nhận xét của thầy cô giáo 13
Viết bài văn thuật lại một sự việc
đề bài: Viết bài văn thuật lại một hoạt động trải nghiệm mà em đã
tham gia và chia sẻ suy nghĩ, cảm xúc về hoạt động đó. 1. Gợi ý Tên hoạt động Thời gian diễn ra Nêu tên hoạt động Đầu tiên,... hoạt động Cách 1: Tiếp theo,... Giới thiệu Cách 2 Mở bài hoạt động (Giới thiệu Sau cùng,... hoạt động Lí do em muốn Địa điểm diễn ra trải nghiệm) tham gia hoạt động Cách 1: hoạt động,... 1 Kể lần lượt các hoạt động theo THUẬT LẠI trình tự thời gian Kết bài (Nêu kết quả MỘT HOẠT ĐỘNG và chia sẻ TRẢI NGHIỆM cảm xúc, suy nghĩ) 2 Thân bài (Kể lại hoạt động trải nghiệm) 3 Kết quả của hoạt động Cách 2: Cảm xúc Kể lần lượt các Lưu ý khi kể về hoạt động hoạt động theo Suy nghĩ không gian về hoạt động Nêu cụ thể Yêu thích từng hoạt động: Khu vực bên ngoài thời gian, địa điểm, Bổ ích Thú vị người tham gia,... Khu vực bên trong Lí thú Có thể kết hợp nêu Tự hào,... Trình bày theo nhận xét, đánh giá Hay,... địa điểm cụ thể,... về hoạt động 14
2. Chọn câu văn thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn thiện bài văn
Bắt đầu buổi lễ, cô Tổng phụ trách Đội trịnh trọng tuyên bố lí do và giới thiệu
các quý vị đại biểu về dự lễ.
Kết thúc buổi lễ, trên sân trường, các thầy cô giáo bắt tay lưu luyến chào các quý vị đại biểu.
Trước khi buổi lễ diễn ra, nhà trường đã trang trí khu vực trao quà trang trọng và ấm áp.
Một bạn học sinh đại diện lên phát biểu lời tri ân và cảm ơn đơn vị tài trợ.
Sáng thứ Hai, trường em tổ chức Lễ trao quà cho học sinh có hoàn cảnh
khó khăn. Các phần quà do một doanh nghiệp ở địa phương tài trợ.
………………………………………………………………………………………………
…………….……………………………………………………………………………………. 15
Bục danh dự của trường được các thầy cô trải thảm đỏ. Dãy bàn dành cho đại
biểu đã phủ khăn trải bàn và đặt 2 lọ hoa nhỏ xinh. Tấm phông to màu xanh
giữa sân khấu có dòng chữ màu trắng ngay ngắn:
lỄ TRAO QuÀ CHO HỌC SinH Có HOÀn CẢnH KHó KHĂn
Đúng giờ, tất cả đại biểu, các thầy cô giáo và học sinh nhanh chóng ổn định
vị trí, làm lễ chào cờ. ……………………….…………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………
………………………….
Tiếp theo, thầy Hiệu trưởng lên phát biểu cảm ơn các cơ quan, đơn vị, doanh
nghiệp,… đã quan tâm đến giáo viên, học sinh của trường. Ngay sau đó, thầy
giới thiệu đơn vị tài trợ lên phát biểu và mời các học sinh có hoàn cảnh khó khăn
lên nhận quà. 34 chiếc xe đạp mới tinh đã được trao cho 34 học sinh có hoàn
cảnh khó khăn. ………………………………………………………………………………
…………………….………………. Bạn học sinh vừa dứt lời, những tràng pháo tay
vang dội sân trường như lời cảm ơn chung của toàn thể nhà trường đến đơn vị
tài trợ. Một số bạn được nhận quà mắt đỏ hoe vì xúc động.
………………………………………………………………………………………………
……………………………………………… Phía xa xa, nhiều học sinh đang đứng
xung quanh những chiếc xe đạp mới tinh trầm trồ. Nhiều bạn học sinh ra tận
cổng trường tiễn khách như thầm cảm ơn một lần nữa những món quà vật chất
quý giá vừa nhận được.
3. luyện viết bài văn 16 17
nhận xét của thầy cô giáo 18
Viết bài văn kể lại một câu chuyện
Đề bài: Viết bài văn kể lại một câu chuyện đã đọc hoặc đã nghe. 1. Gợi ý
Nêu bối cảnh được nghe, đọc câu chuyện Mở bài trực tiếp (Giới thiệu ngay vào câu chuyện)
Nêu cảm nghĩ về câu chuyện Mở bài gián tiếp (Nói chuyện khác
Nêu kỉ niệm gắn với câu chuyện để dẫn vào Mở bài (Lựa chọn câu chuyện định kể) cách mở bài) Cách 1: Kể theo trình tự các sự việc diễn ra trong câu chuyện Thân bài (Lựa chọn 1 cách kể chuyện) KỂ LẠI 2 Sự việc 1 MỘT CÂU CHUYỆN Sự việc 2 ĐÃ ĐỌC HOẶC Cách 2: Kể theo ĐÃ NGHE Sự việc 3,... đặc điểm của nhân vật chính 3 Ngoại hình Cách 3: Tập trung vào một chi tiết Hành động Kết bài (Lựa chọn mà người viết thích nhất cách kết bài) Lời nói,... Kết bài mở rộng
Nêu suy nghĩ, cảm xúc về câu chuyện Kết bài không mở rộng (Nêu suy nghĩ,
Nêu những liên tưởng, suy luận cảm xúc về câu chuyện)
được gợi ra từ câu chuyện 19
2. Chọn câu văn thích hợp điền vào chỗ trống để hoàn thiện bài văn
Cậu bé còn nói rằng cậu đã đợi ông ở đây từ lâu rồi.
Từ đó, cậu bé đánh giày đã trở thành diễn viên nổi tiếng.
Mặc dù không biết niềm vui đó là gì nhưng cậu bé vẫn đưa cả một nhóm
bạn quần áo rách rưới như cậu đến.
Cậu bé xứng đáng là tấm gương sáng để em học hỏi về đức tính trung thực và lòng nhân hậu.
Câu chuyện xảy ra ở một ga xe lửa.
Từ lớp Một, em đã được nghe thầy cô giáo kể biết bao câu chuyện hay và có
ý nghĩa. Nhưng câu chuyện để lại trong em nhiều ấn tượng hơn cả, đó là câu
chuyện Cậu bé đánh giày. 20