Bài thu hoạch Lễ Hội Đền Lương Văn Chánh  môn Cơ sở văn hóa Việt Nam   - trường đại học Khoa học xã hội và nhân văn – Đại học quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh.

BÀI THU HOẠCH MÔN CƠ SỞ VĂN HÓA VIỆT NAM Họ và tên: Vi Quốc Bình
Mã số sinh viên: 2156190089 Lớp: N2
CHỦ ĐỀ: LỄ HỘI ĐỀN LƯƠNG VĂN CHÁNH
Nhắc đến Phú Yên là nhắc về “Xứ nẫu” bình dị, là về mảnh đất hoa vàng cỏ xanh
xinh đẹp. Thế nhưng Phú Yên còn cất giấu nhiều điều thú vị hơn thế. Đó là rừng, là biển,
là đảo, cùng những câu chuyện văn hóa – lịch sử thú vị và lễ hội đậm đà bản sắc dân tộc.
Trong số ấy, không thể không kể đến Lễ hội Đền Lương Văn Chánh, một trong những lễ
hội lớn nhất tại nơi đây. Lễ hội được tổ chức hằng năm nhằm ghi nhớ công ơn danh nhân
Lương Văn Chánh – người có công chiêu tập lưu dân khai khẩn, mở mang, lập nên vùng
đất Phú Yên và được suy tôn là “Thành hoàng” đất Phú. Hàng năm cứ vào ngày mùng
6/2 âm lịch (ngày nhận sắc lệnh) và ngày 19/9 âm lịch (ngày mất) người dân Phú Yên tổ
chức Lễ hội Đền thờ Lương Văn Chánh với sự tham gia đông đảo của bà con nhân dân và
du khách gần xa. Tại đây mọi người có thể tham gia vào các trò chơi dân gian như đánh
bài chòi, kéo co, thi nấu cơm, bắt vịt dưới sông, thi đấu cờ tướng, cờ người, đập ấm đất…
thể hiện nét văn hóa truyền thống của người dân sinh sống trên vùng đất Phú Yên.
I/ Khái quát về lịch sử hình thành lễ hội:
Danh nhân Lương Văn Chánh quê ở Thanh Hóa, lúc khởi nghiệp phò giúp vua Trịnh
Tùng lập được nhiều chiến công nên được phong chức "Thiên võ vệ Đô chỉ huy sứ". Cuối
thế kỷ XVI, Lương Văn Chánh theo Nguyễn Hoàng vào mở mang vùng đất phương Nam.
Lập được nhiều công lớn, ông được thăng chức "Đặc tiến Phụ quốc Thượng tướng quân"
tước Phù Nghĩa Hầu. Trong những năm từ 1578-1611, Lương Văn Chánh theo lệnh chúa
Nguyễn Hoàng chiêu mộ lưu dân từ các vùng Thanh - Nghệ - Tĩnh và Thuận Quảng đưa
vào vùng đất nằm giữa đèo Cù Mông và Đèo Cả khai hoang, lập làng hình thành nên
vùng đất biên viễn phía Nam nước Đại Việt với tên gọi Trấn Biên. Đây là cơ sở để năm
1611, chúa Nguyễn thành lập phủ Phú Yên với 2 huyện Tuy Hòa và Đồng Xuân.
Lương Văn Chánh mất ngày 19/9 (âm lịch), được suy tôn là Thành hoàng của vùng đất
Phú Yên. Để tưởng nhớ công ơn to lớn của ông, mộ và đền thờ Lương Văn Chánh được
xây dựng vào những năm 30 của thế kỳ XVII.
Hội đền Lương Văn Chánh được tổ chức ngày 6/2 âm lịch (ngày nhận sắc lệnh) và ngày
19/9 âm lịch (ngày mất Lương Văn Chánh). Lễ hội thể hiện nét văn hóa truyền thống của 1
người dân Phú Yên, tưởng nhớ công lao to lớn của vị anh hùng dân tộc với người dân nơi đây.
II/ Giới thiệu về di tích mộ và đền thờ Lương Văn Chánh:
Mộ Lương Văn Chánh nằm trên một gò cao, quay mặt ra phía sông Bến Lội, hướng
về núi Chóp Chài. Đền thờ Lương Văn Chánh nằm ở địa hình thông thoáng, phía trước là
sông Bến Lội, phía sau là núi Cấm. Trong khuôn viên còn có cây bồ đề cổ thụ cành lá
xum xuê, che mát cả một góc đền, được Hội Bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam
công nhận là cây Di sản Việt Nam năm 2014.
Để bày tỏ sự ngưỡng mộ, tri ân của thế hệ hôm nay đối với bậc tiền nhân đã có công khai
cơ lập nghiệp; thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, đáp ứng nguyện vọng cũng như
sự mong đợi của cán bộ, nhân dân trong tỉnh và cả nước, Tỉnh Phú Yên đã cho đúc tượng
danh nhân Lương Văn Chánh để thờ ngay tại Đền của ông, tượng được đúc bằng đồng
có chiều cao 1,4 mét, tư thế ngồi trên ghế tựa, tay cầm chiếu chỉ, ngay chính điện đền thờ,
thể hiện sự tôn nghiêm trang trọng.
Năm 1996, đền và mộ danh nhân Lương Văn Chánh được Bộ Văn hóa thông tin công
nhận là di tích lịch sử cấp quốc gia. Ngày nay, đền thờ Lương Văn Chánh còn lưu giữ 14
sắc phong, sắc lệnh của các đời vua triều Lê và triều Nguyễn ban cho ông, đáng chú ý
nhất là sắc lệnh 1597 của Nguyễn Hoàng giao Lương Văn Chánh chiêu tập lưu dân khai
khẩn vùng đất nằm giữa đèo Cù Mông và đèo Cả.
III/ Các hoạt động và nghi thức của lễ hội:
Thời gian diễn ra: Mùng 6/2 âm lịch và ngày 19/9 âm lịch. Về nghi thức:
Các người già có uy tín sẽ đại diện làm lễ trong khu thờ tự trước khi đoàn rước bắt
đầu hành trình. Điểm đến của đoàn rước là ngôi mộ của Lương Văn Chánh. Người ta sẽ
làm lễ rước sắc phong và rước linh vị từ mộ cụ về đền thờ.
Các hoạt động của lễ hội:
- Lễ dâng hương: Các đồng chí trong BTV Tỉnh ủy, thường trực HĐND, UBND, UB
MTTQ VN tỉnh, các đồng chí nguyên lãnh đạo tỉnh và đại diện các sở, ban ngành, địa
phương cùng đông đảo nhân dân trong tỉnh cùng nhau tề tựu dâng hương tưởng nhớ công
lao Thành hoàng Lương Văn Chánh. 2
- Bài Chòi: Bài chòi được xem là "món ăn" tinh thần không thể thiếu của người dân Phú
Yên suốt mấy trăm năm qua, đặc biệt là trong các lễ hội truyền thống hay dịp Tết Nguyên
đán. Những ngày lễ hội Đền Lương Văn Chánh, trong nhịp phách, trống dồn và điệu
khèn dìu dặt, lời hô của anh Hiệu, chị Hiệu quấn quýt, nuôi dưỡng bao tâm hồn những
người con của mảnh đất Phú Yên.
- Các trò chơi dân gian: gồm những trò chơi dân gian như kéo co, bắt vịt dưới sông, thi
đấu cờ tướng, cờ người, đập ấm đất, đặt biệt là trò chơi nấu cơm trên đường hành quân,
tái hiện lại một thời đấu tranh gian khổ của nhân dân ta. III/ Tổng kết:
Phú Yên là mảnh đất có bề dày lịch sử lâu đời, gắn liền với non – nước và sự lao động
cao cả. Đặc biệt, người dân ở đây rất yêu chuộng hòa bình, có tinh thần lao động và đoàn
kết cao. Hầu hết, các lễ hội truyền thống ra đời thông qua những hình ảnh lao động dân
dã, đời thường người dân Phú Yên đã tổ chức nhiều để cầu mưa thuận gió hòa, lễ hội nhớ
ơn… đặc sắc, thú vị. Những người con của đất Phú luôn tự hào khi được sinh ra ở mảnh
đất giàu truyền thống văn hóa này.
TÀI LIỆU THAM KHẢO:
1. https://tourdulichphuyen.com
2. https://phuyentourism.gov.vn 3. http://lehoi.info PHỤ LỤC HÌNH ẢNH 3
1. Đền thờ Lương Văn Chánh
2. Bên trong chánh điện nơi thực hiện lễ dâng hương 4
3. Cây Di sản được Hội bảo vệ thiên nhiên và môi trường Việt Nam trao bằng chứng nhận.
4. Tiết mục múa cờ tại lễ dâng hương 5
5. Trò chơi nấu cơm trên đường hành quân
6. Trò chơi cưỡi ngựa giật cờ 6
7. Trò chơi đập ấm
8. Ngoài ra đây là nơi vinh danh các học sinh có thành tích xuất sắc trong tỉnh 7 8