Bài 1 Chuyển đổi số | Trường Đại học Kinh Tế - Luật, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh

NỘI DUNG TRÌNH BÀY
GIỚI THIỆU VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ I
HỆ THỐNG TỰ ĐỘNG HÓA CHỈ HUY TRONG QUÂN II ĐỘI Trang 02 PHẦN I:
GIỚI THIỆU VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ 1
TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ 2
CÁC CÔNG NGHỆ PHỤC VỤ CHUYỂN ĐỔI SỐ 3
CHƯƠNG TRÌNH CHUYỂN ĐỔI SỐ QUỐC GIA
CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG QUÂN ĐỘI 4 Trang 03
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khái niệm Chuyển đổi số
Khái niệm Chuyển đổi số được nhắc tới từ bao giờ Trang 04
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khái niệm Chuyển đổi số Trang 05
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khái niệm Chuyển đổi số
Chuyển đổi số là gì?
Chuyển đổi số là quá trình thay đổi tổng thể và toàn diện của cá nhân, tổ chức về cách sống,
cách làm việc từ môi trường thực sang môi trường số.
Chuyển đổi số là gì?
Tổng thể nghĩa là mọi bộ phận. Toàn diện nghĩa là mọi mặt. Đây là sự sáng tạo “phá hủy”.
Sáng tạo phá hủy - thay đổi diễn ra nhanh chóng, toàn diện và thay thế cái cũ Trang 06
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khái niệm Chuyển đổi số
Chuyển đổi số với một số khái niệm khác
- Phân biệt CĐS và Tin học hóa: Tin học hóa, hay ứng dụng công nghệ thông tin, là số hóa quy trình đã
có, theo mô hình hoạt động đã có, để cung cấp dịch vụ đã có. Chuyển đổi số là số hóa toàn bộ cả một tổ
chức, là thay đổi quy trình mới, mô hình tổ chức mới, phương thức cung cấp dịch vụ hoặc cung cấp dịch vụ
mới. Chuyển đổi số là bước phát triển tiếp theo của tin học hóa, có được nhờ sự tiến bộ vượt bậc của những
công nghệ mới mang tính đột phá, nhất là công nghệ số.
- Phân biệt CĐS và khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo: Chuyển đổi số là chuyển đổi mô hình hoạt
động dựa trên công nghệ số, dữ liệu số. Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo là tạo ra giá trị mới dựa
trên các đột phá về nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ. Trang 07
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Ví dụ về chuyển đổi số
Câu chuyện về thành phố Zug Zug 2016 Zug 2013
Thung lũng crypto (blockchain)
600 công ty công nghệ về chuỗi khối
Thành phố giàu có nhất của Thuỵ Sĩ Đi đầu + Chấp nhận cái mới Trang 08
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Ví dụ về chuyển đổi số
Câu chuyện về quyết định thay đổi kích thước bàn ăn
Chuyển đổi số bắt đầu từ những đột phá công nghệ số,
nhưng chuyển đổi số không phải chỉ là công nghệ số,
mà quan trọng hơn, chuyển đổi số là chấp nhận cái
mới, do đó, chuyển đổi số là cuộc cách mạng về tư
duy, nhận thức, thể chế, chính sách nhiều hơn là một
cuộc cách mạng về công nghệ.
Một công ty du lịch lớn ở Mỹ quyết định thực hiện một sáng kiến chuyển đổi số bằng cách lắp đặt các
camera công cộng và các cảm biến thu thập dữ liệu công khai ở nhà ăn của công ty. Trang 09
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Ví dụ về chuyển đổi số
Công ty thành lập năm 2012, không sở
hữu bất cứ lái xe hay chiếc xe taxi nào,
thay đổi cách thức cung cấp và sử dụng
dịch vụ taxi của mọi người. Truyền thống Ứng dụng CNTT Chuyển đổi số
Bán dịch vụ vận tải
Bán dịch vụ vận tải
Bán dịch vụ kết nối Tổng đài Superapp
Sự thay đổi về bản chất (SỰ THAM GIA CỦA NHIỀU BÊN – CO-CREATION):
Hiện diện khi người dùng cần + Thấu hiểu cái người dùng nghĩ + Có ngay khi người dùng muốn
+ Tận dụng các nguồn lực nhàn rỗi trong xã hội Trang 10
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ Một số khái niệm khác Công nghệ số
Công nghệ số, hiểu theo nghĩa hẹp, là một bước phát triển cao hơn, là bước phát triển
tiếp theo của công nghệ thông tin, cho phép tính toán nhanh hơn, xử lý dữ liệu nhiều
hơn, truyền tải dung lượng lớn hơn, với chi phí rẻ hơn. Còn hiểu theo nghĩa rộng, công
nghệ số là một trong các nhóm công nghệ chính của cuộc Cách mạng công nghiệp lần
thứ tư, với đại diện là công nghệ điện toán đám mây, dữ liệu lớn, trí tuệ nhân tạo, chuỗi
khối, thực tế ảo… Cách hiểu theo nghĩa rộng phổ biến hơn Trang 11
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ Một số khái niệm khác
Môi trường số là gì?
✓Công nghệ số, Internet phát triển tạo ra không gian số, không gian thứ
5 của con người (ngoài đất liền, đại dương, bầu trời, vũ trụ).
✓Không gian mạng không tách biệt, mà len lỏi vào các không gian khác.
✓Con người sống vừa trên không gian thực và trên không gian mạng. Trang 12
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ Các cấp độ của CĐS Chuyển đổi Số hóa Số hóa quy trình (transformation)
Dùng các công nghệ số và dữ
Thay đổi ở cấp độ hệ thống
Biểu diễn các thực thể (đối
liệu để xác định cách thức và quy
của tổ chức theo mô hình
tượng, vạn vật) có trong tự
trình hoạt động mới của tổ chức hoạt động hay kinh doanh
nhiên, từ dạng tự nhiên, hay doanh nghiệp
mới, với sự thay đổi của con
dạng vật lý (physical) sang
Khai thác hai đặc điểm cơ bản
người, thể chế và ứng dụng
dạng số, tức tạo ra phiên
của môi trường thực-số dữ liệu
các công nghệ số trong tổ
bản số của các thực thể và
và kết nối... để xây dựng mô hình chức
do đó tạo một cặp đôi thực
hoạt động hay mô hình kinh - số (digital twin) .
doanh trên môi trường thực-số. Trang 13
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khó khăn và thách thức của chuyển đổi số
Khó khăn và thách thức lớn nhất của chuyển đổi số
➢ Khó khăn lớn nhất của CĐS là thay đổi thói quen. Thách thức lớn nhất của CĐS là có nhận thức đúng.
➢ Loài người đã quen với môi trường thực nhiều thế kỷ. Chuyển lên môi trường số là thay đổi thói
quen. Thay đổi thói quen là việc khó. Thay đổi thói quen là việc lâu dài. Thay đổi thói quen ở một
tổ chức phụ thuộc chủ yếu vào quyết tâm của người đứng đầu.
➢ CĐS là chuyện chưa có tiền lệ, vì vậy, nhận thức đúng là việc khó. Nhận thức đúng về CĐS còn
phải đặt trong bối cảnh cụ thể của một tổ chức. CĐS là vấn đề nhận thức chứ không phải chỉ là vấn
đề công nghệ, là chuyện dám làm hay không dám làm của người lãnh đạo. Trang 14
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khó khăn và thách thức của chuyển đổi số (tiếp)
Các khó khăn khác của chuyển đổi số
➢ Thiếu nhân lực CNTT, một trong những lực lượng tiên phong thực hiện CĐS tại các đơn vị.
➢ Khó khăn về nguồn kinh phí triển khai công tác CĐS.
➢ Khó khăn về hạ tầng kỹ thuật. Nhiều đơn vị cấp dưới chưa đảm bảo về hạ tầng kết nối, chưa liên thông dữ
liệu từ cấp trên xuống cấp dưới do đó nhiều ứng dụng phân cấp chưa thể triển khai đồng bộ.
➢ Các biểu mẫu, danh mục dùng chung, ký mã hiệu, mã định danh cho người và trang thiết bị kỹ thuật chưa được chuẩn hóa.
➢ Các ứng dụng CNTT đang triển khai vẫn mang tính rời rạc, chưa liên thông, chưa chia sẻ dữ liệu dùng
chung, hiện chủ yếu phục vụ công tác quản lý, chỉ huy điều hành theo từng ngành và từng lĩnh vực cụ thể.
Chưa phát huy được tính tái sử dụng từ các hệ thống có sẵn, dễ gây ra sự hoặc dư thừa, bất đồng bộ dữ liệu. Trang 15
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Khó khăn và thách thức của chuyển đổi số (tiếp)
Các khó khăn khác của chuyển đổi số (tiếp)
➢ Các ứng dụng độc lập về nền tảng, công nghệ, ngôn ngữ lập trình, môi trường triển khai… dẫn tới quá
trình vận hành, bảo trì, nâng cấp và liên kết các nghiệp vụ khác nhau gặp nhiều khó khăn.
➢ Các quy trình trong các hệ thống vẫn tồn tại việc chồng chéo.
➢ Nhiều hệ thống sử dụng các giao thức, chuẩn cứng, tính mở rộng không cao.
➢ Nhiều ứng dụng chưa có giải pháp giám sát, bảo đảm ATTT. Phân quyền của các hệ thống chưa tập trung và thống nhất.
➢ Hoạt động quân sự, quốc phòng có tính đặc thù, yêu cầu bảo mật cao, nhiều tài liệu quản lý theo Cơ chế
quản lý tài liệu mật (mật, tối mật, tuyệt mật…) ảnh hưởng tới việc số hóa và chia sẻ dữ liệu. Trang 16
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ
Rủi ro lớn nhất của chuyển đổi số
Rủi ro lớn nhất của chuyển đổi số
➢ Các rủi ro có thể gồm việc những thay đổi mới bị mất kết nối với các hệ thống cũ vẫn cần duy trì hoạt động.
➢ Xây dựng các công nghệ mới luôn có rủi ro kèm theo, có thể cần nhiều tháng trời để các thay đổi trở nên
hiệu quả. Cơ quan, tổ chức cần thời gian để điều chỉnh các quy trình, công cụ và quy trình mới.
➢ Chuyển đổi số là việc chuyển đổi hoạt động của chính quyền của nền kinh tế và của xã hội lên môi trường
số, nên rủi ro lớn nhất của chuyển đổi số là rủi ro của môi trường số, đó là:
✓ Các rủi ro về an toàn, an ninh mạng (bị tấn công, bị đánh cắp, bị sụp đổ hay gián đoạn).
✓ Rủi ro về quản trị dữ liệu và tính riêng tư.
✓ Rủi ro khi ở bước đầu của sự thay đổi chất lượng có thể suy giảm.
➢ Rộng hơn, đối với người lao động đó còn là các rủi ro mất việc làm. Mỗi tổ chức, mỗi doanh nghiệp cần
phân tích để đánh giá những rủi ro mình có thể gặp phải. Có rủi ro sẽ có những cách khắc chế rủi ro. Trang 17
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ Vì sao Việt Nam cần CĐS
Vì sao Việt Nam cần CĐS
➢ CĐS mở ra cơ hội chưa từng có cho Việt Nam.
➢ Chính phủ số giúp Chính phủ hoạt động hiệu quả, hiệu lực hơn, minh bạch hơn, giảm tham nhũng.
➢ Kinh tế số thúc đẩy đổi mới sáng tạo, tạo ra giá trị mới, giúp tăng năng suất lao động, tạo động lực tăng
trưởng mới, thoát bẫy thu nhập trung bình.
➢ Xã hội số giúp người dân bình đẳng về cơ hội tiếp cận dịch vụ, đào tạo, tri thức, thu hẹp khoảng cách phát
triển, giảm bất bình đẳng. Các ngành, lĩnh vực được tối ưu, thông minh hóa, hướng đến nâng cao trải nghiệm
và chất lượng cuộc sống của người dân. Trang 18
I. TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ Lộ trình CĐS Lộ trình CĐS
Để thực hiện CĐS, có thể tham khảo một lộ trình gồm ba bước như sau:
➢ Bước 1: Có nhận thức và tư duy đúng về CĐS. Với một tổ chức, nhận thức của lãnh đạo cao nhất là điều kiện
tiên quyết, để từ đó truyền nhận thức, cảm hứng, khát vọng và quyết tâm thay đổi tới các thành viên.
➢ Bước 2: Xây dựng chiến lược và kế hoạch hành động. Xác định trạng thái hiện tại và trạng thái cần đến để
định rõ mục tiêu, gồm cả việc xác định mô hình hoạt động, kinh doanh mới trong môi trường số, xây dựng kế
hoạch hành động với các giai đoạn hợp lý, nội dung cụ thể.
➢ Bước 3: Xác định công nghệ số chủ yếu trong lĩnh vực hoạt động cũng như các nền tảng cần có để hỗ trợ
việc chuyển đổi. Từ đó, xây dựng năng lực số, gồm đào tạo nhân lực số, xây dựng thói quen, hình thành văn hóa
đổi mới với mô hình hoạt động mới và thực hiện chuyển đổi. Trang 19 PHẦN I:
GIỚI THIỆU VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ 1
TỔNG QUAN VỀ CHUYỂN ĐỔI SỐ 2
CÁC CÔNG NGHỆ PHỤC VỤ CHUYỂN ĐỔI SỐ 3
CHƯƠNG TRÌNH CHUYỂN ĐỔI SỐ QUỐC GIA
CHUYỂN ĐỔI SỐ TRONG QUÂN ĐỘI 4 Trang 20
2. CÁC CÔNG NGHỆ PHỤC VỤ CHUYỂN ĐỔI SỐ Công nghệ phục vụ CĐS
Công nghệ phục vụ CĐS
Chuyển đổi số là quá trình tích hợp các công nghệ kỹ thuật số vào mọi khía cạnh của doanh nghiệp, tổ chức, dẫn
đến những thay đổi cơ bản trong cách thức hoạt động và cung cấp giá trị cho khách hàng. Để thực hiện chuyển
đổi số thành công, cần sự hỗ trợ của nhiều công nghệ cốt lõi như:
✓ Điện toán đám mây (Cloud Computing)
✓ Dữ liệu lớn (Big Data) và Phân tích dữ liệu (Data Analytics):
✓ Trí tuệ nhân tạo (AI)
✓ Internet vạn vật (Internet of Things - IoT)
✓ Chuỗi khối (Blockchain)
✓ 5G và Kết nối thế hệ mới
✓ Thực tế ảo (Virtual Reality - VR) và Thực tế tăng cường (Augmented Reality - AR):
✓ Tự động hóa quy trình bằng Robot (Robotic Process Automation - RPA): Trang 21
✓ Điện toán biên (Edge Computing)