Đề cương môn kinh tế chính trị Mác– lê nin: Thước đo giá trị –Trường Đại học Hoa Se

THƯỚC ĐO GIÁ TRỊ -
Là chức năng cơ bản nhất xuất phát từ bản chất của tiền. -
Tiền tệ thực hiện được chức năng thước đo giá trị, vì trong thực tế, giá trị của
tiền tệ cũng đã được thực hiện thông qua hao phí lao động xã hội, hay nói cách
khác, tiền tệ cũng là 1 hàng hóa có 2 thuộc tính là giá trị và giá trị sử dụng. Vì vậy
nó có đầy đủ tư cách để có thể đo lường và biểu hiện giá trị của những hàng hóa khác. -
Muốn đo lường giá trị của các hàng hoá, bản thân tiền phải có giá trị. -
Bởi vì việc đo lường giá trị của hàng hóa được thực hiện trong tư duy, trong
ý niệm nên không nhất thiết cần đến tiền mặt mà chỉ cần so sánh với một lượng
vàng nhất định một cách tưởng tượng và được mọi người trong xã hội thừa nhận.
Ở Việt Nam, trong thời gian đầu mới xuất hiện trên thị trường kinh tế xưa, vàng
được đúc nhiều dưới dạng nén, thỏi, sau này để phù hợp cho việc trao đổi hàng
hóa, nó đã được đúc thành những miếng vàng mỏng còn được gọi là vàng tinh. (SJC or 9999) -
Sở dĩ có thể thực hiện so sánh được như vậy, vì giữa giá trị của vàng và giá
trị của hàng hoá trong thực tế đã có một tỷ lệ nhất định. Cơ sở của tỷ lệ này là thời
gian lao động xã hội cần thiết đã hao phí để sản xuất ra hàng hoá đó.
Trong lý thuyết kinh tế Marx, giá trị của hàng hoá được xem như một ước lượng
của lượng lao động xã hội đã được tiêu hao trong quá trình sản xuất hàng hoá đó.
Theo Marx, lao động xã hội được đo lường bằng thời gian lao động, được tính bằng
số giờ lao động cần thiết để sản xuất một đơn vị hàng hoá.
Ví dụ, nếu một hàng hoá mất 10 giờ lao động để sản xuất, và giá trị của một giờ
lao động được xác định là 10 đồng, thì giá trị của hàng hoá đó sẽ là 100 đồng. Tỷ
lệ đánh giá giữa giá trị của vàng và giá trị của hàng hoá này được coi như tỷ lệ
giữa công lao đổi sang hàng hoá.
Giá trị hàng hoá được biểu hiện bằng tiền gọi là giá cả hàng hoá.
Như vậy, giá cả hàng hoá là hình thức biểu hiện bằng tiền của giá trị hàng hoá. Giá
trị là cơ sở của giá cả (Tất cả hàng hoá đều có mức giá khác nhau tuỳ thuộc vào giá
trị nó mang lại cho ng sử dụng) -
Trong khi các điều kiện khác không thay đổi, nếu giá trị của hàng hoá càng
lớn thì giá cả của hàng hoá càng cao và ngược lại. -
Giá cả của hàng hoá có thể lên xuống do tác động của nhiều yếu tố như: •
Giá trị của hàng hoá: Giá trị cao → Mức giá cao.
Giá trị: do hao phí sức l.động và tgian lđộng kết tinh nên → Hao phí càng cao thì giá trị càng lớn. •
Giá trị của tiền: Hiện tượng “Lạm phát”. Khi giá trị tiền bị giảm (tiền
mất giá) có nghĩa 1 đơn vị tiền sẽ mua được lượng hàng hoá ít hơn lúc trước, ví dụ
lúc trước mua 1 gói mì tôm 5k thì nay phải trả 8k cho gói mì đó. Nguyên nhân có
thể gồm tăng trưởng kinh tế khi nền kinh tế phát triển, ảnh hưởng của quan hệ cung - cầu. •
Ảnh hưởng của quan hệ cung - cầu: Nếu cung > cầu thì giá cả hàng hoá
sẽ có xu hướng giảm và ngược lại.
Ví dụ 1: Cung < Cầu
Trong dịch Covid-19, nhu cầu của người dân về khẩu trang và các sản phẩm y tế
tăng chóng mặt, nhưng những cơ sở sản xuất, kinh doanh lại không đáp ứng đủ nguồn hàng.
Điều này cho thấy là cung < cầu và giá cả về những mặt hàng khẩu trang, y tế tăng vọt.
Ví dụ 2: Cung > Cầu
Người dân nước ta trong năm 2021 có thể thấy được những chiến dịch giải cứu hoa
quả, rau củ cho những người dân chuyên canh để xuất khẩu. Điều này là do dịch
bệnh nên nhân dân canh tác không xuất khẩu hàng hoá ra nước ngoài được khiến
nhiều mặt hàng hoa quả, rau củ phải quay đầu về nước để bán cho nhân dân.
Nhưng số lượng quá lớn mà người dân lại không thể tiêu thụ hết được. [Vụ “Giải
cứu thanh long”. Giá thanh long hiện tại: 30-40k/kg - Covid 19: 4-7k/kg tuỳ theo loại.]
→ Khủng hoảng kinh tế, ảnh hưởng trực tiếp đến giá cả hàng hoá.
Những lập luận trên đã chứng minh thước đo giá trị là chức năng cơ bản thứ nhất của tiền tệ.
Việc chuyển giá trị hàng hóa thành giá cả hàng hóa thông qua tiền là điều kiện vô
cùng quan trọng và tiên quyết để chuẩn bị đưa hàng hóa vào quá trình lưu thông.