BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
ĐỀ THI TUYỂN SINH
VÀO TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN NĂM 2020
Môn thi: Toán
(Dùng riêng cho thí sinh thi vào chuyên Toán, chuyên Tin học)
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian phát đề)
Bài 1. (2,0 điểm)
Cho ba số thực
,,xyz
thỏa mãn đồng thời các điều kiện:
333
222
3
3
3
234
2 3 4 2 12 16 .
0
xyz
xyz
xyz
= =
++=+ +
>
Tính giá trị của biểu thức
111
.
P
xyz
=++
Bài 2. (2,0 điểm)
Xét phương trình bậc hai
( )
2
0 1.ax bx c+ +=
Trong đó
,,
abc
là các số nguyên dương. Biết rằng các điều kiện sau được
thỏa mãn: phương trình (1) có nghiệm; số
2020ab
chia hết cho 12; số
3
3c +
chia hết cho
3.c +
Hãy tìm giá trị lớn nhất
của tổng
.
Bài 3. (2,0 điểm)
Tìm số nguyên
a
nhỏ nhất sao cho bất đẳng thức
42
24 0x x xa+ − +≥
đúng với mọi số thực
.x
Bài 4. (3,0 điểm)
Cho tam giác nhọn
ABC
nội tiếp đường tròn
( )
O
có
.AB BC>
Một đường tròn đi qua hai đỉnh
,AC
của tam giác
ABC
lần lượt cắt các cạnh
,
AB BC
tại hai điểm
,
KN
(
,KN
khác các đỉnh của tam giác
)
.
ABC
Giả sử đường tròn
( )
O
và đường tròn ngoại tiếp tam giác
BKN
cắt nhau tại giao điểm thứ hai là
M
với
M
khác
.B
Chứng minh rằng:
a) Ba đường thẳng
,,BM KN AC
đồng quy tại điểm
.P
b) Tứ giác
MNCP
nội tiếp.
c)
22
.BM PM BK BA PC PA− = ⋅−⋅
Bài 5. (1,0 điểm)
Cho hai số
,AB
có 2020 chữ số. Biết rằng số
A
có đúng 1945 chữ số khác 0 bao gồm 1930 chữ số ngoài cũng về bên trái
và 15 chữ số ngoài cùng về bên phải, số
B
có đúng 1945 chữ số khác 0 bao gồm 1930 chữ số ngoài cũng về bên trái và 24
chữ số ngoài cũng về bên phải. Chứng minh rằng ƯCLN
(;)AB
là một số có không quá 1954 chữ số.
----------------- HẾT -----------------
LỜI GIẢI CHI TIẾT
Bài 1.
Từ giả thiết thứ nhất, ta suy ra
,,xyz
là ba số cùng dấu. Mà
0xyz >
nên cả ba số
,,xyz
đều là số dương. Bây giờ, đặt
333
2 3 4 ( 0)x y z kk= = = >
thì ta có:
333
222
2 3 4 111
234
xyz
xyz k
x y z xyz

+ + = + + = ++


Mà:
3
33
3
3
3
333
444 111
2 12 16 4
kkk
k
x y z xyz

+ + = + + = ++


.
Do đó, giả thiết thứ hai của bài toán có thể được viết lại thành
3
3
111 111
4.kk
xyz xyz

++ = ++


Từ đây, ta dễ dàng suy ra
1111
2
P
xyz
=++=
.
Bài 2
Từ giả thiết, ta suy ra
,ab
là các số có một chữ số.
Vì
3
3c +
chia hết cho
3c +
nên
23
( 3)( 3 9) ( 3) 24c cc c+ −+− +=
chia hết cho
( )
3 2.c +
Do phương trình (1) có nghiệm nên biệt thức của nó không âm, tức
( )
2
4 03
b ac−≥
.
Do
2020
ab
chia hết cho 12 nên
b
chia hết cho 4 và
1ab++
chia hết cho
3 4.
Do
b
chia hết cho 4 và
b
nguyên dương nên
4b =
hoặc
8b =
.
• Với
4b =
, ta có
4ac ≤
(do (3)) và
2a +
chia hết cho 3 (do (4)). Kết hợp với (2), ta tìm được các cặp
(;)ac
thỏa
mãn là
(1;1), (1; 3)
và
(4;1)
.
• Với
8b =
, ta có
16ac ≤
(do (3)) và
a
chia hết cho 3 (do(4)). Kết hợp với (2), ta tìm được các cặp
(;)ac
thỏa
mãn là
(3;1), (3;3), (3;5), (6;1)
và
(9;1).
So sánh các kết quả, ta thấy
abc++
lớn nhất là 18, đạt được khi
9, 8ab
= =
và
1.c =
Bài 3.
Cho
1
2
x =
, ta được
23
0
16
a −≥
, tức
23
16
a ≥
. Mà
a
là số nguyên nên
2
a ≥
.
Mặt khác, với
2a =
, ta có
42 4 2
2 4 2 2( 1) 0,xxx x x x+ − + = + − ≥ ∀∈
.
Vậy
2a =
chính là số nguyên nhỏ nhất thỏa mãn yêu cầu đề bài.
Bài 4.
a) Vì tam giác
ABC
không cân tại
A
nên
cắt nhau, và
,AC BM
phải cắt nhau. Gọi
P
là giao điểm của
BM
và
AC
. Ta có
180
o
CPM APB ABP BAP∠ =∠ = −∠ −∠
(180 ) (180 ) 180
180 360 180
180
o oo
oo o
o
KBM CAK
MKN CNK CNM
CNM
= −∠ + −∠ −
=∠ +∠ − = −∠ −
= −∠
Suy ra tứ giác
CNMP
nội tiếp. Từ đây, với chú ý các tứ giác
,ACNK ABMC
nội tiếp, ta có
CNP CMP CAB CAK BNK∠=∠ =∠=∠=∠
.
Mà hai góc
CNP
và
BNK
ở vị trí đối đỉnh nên ba điểm
,,KNP
thẳng hàng. Vậy
,AC BM
và
KN
đồng quy tại
P
.
b) Theo câu a), ta đã chứng minh tứ giác
MNCP
nội tiếp.
c) Gọi
( ),( )
IJ
theo thứ tự là đường tròn ngoại tiếp các tam giác
,AKC BKN
.
Vẽ các tiếp tuyến
,
Bx By
theo thứ tự của
( ),( )JO
. Ta có
xBN BKN NCA
∠=∠ =∠
. Mà hai góc này ở vị trí so le trong
nên ta có
. Mà
JB Bx⊥
nên
BJ AC⊥
. Tương tự, ta cũng có
YBA BCA NCA BKN∠=∠=∠ =∠
nên
By KN
, dẫn đến
BO KN⊥
.
Mặt khác, theo tính chất đường nối tâm hai đường tròn thì vuông góc với dây cung chung, ta có
,IJOI BM KN⊥⊥
và
OI AC⊥
. Do đó
BJ OI
(cùng vuông góc với
AC
) và
OB IJ
(cùng vuông góc với
KN
) nên tú giác
BOIJ
là hình
bình hành. Hệ quả là
OJ
đi qua trung điểm
BM
(tính chất đường trung trực), nên
OJ
chứa đường trung bình tam giác
BIM
. Suy ra
, mà
OJ BM⊥
nên
IM BM⊥
.
Kẻ các tiếp tuyến
BS
và
CP
đến đường tròn
()I
như hình vẽ. Áp dụng định lý Pythagoras cho các tam giác vuông
BIM
và
,PIM BIS
và
PIT
, ta có
( ) ( ) ( ) ( )
2 2 22 22 22 22 22
(.BM PM BI IM PI IM BI PI BS IS PT IT− = − − − =−= + − +
Mà
IS IT=
nên
( )
2 222
1BM PM BS PT−=−
.
Dễ thấy các cặp tam giác
BSA
và
,BKS PAT
và
PTC
đồng dạng (g-g), ta suy ra
2
BS BA BK
= ⋅
,
2
PT PC PA= ⋅
. (2)
Từ (1) và (2), ta suy ra
22
BM PM BA BK PC PA− =⋅−⋅
.
Bài 5.
Từ giả thiết, ta suy ra
90
10
A ab= ⋅+
và
90
10B cd= ⋅+
với
,ac
là hai số có 1930 chữ số,
b
là số có 15 chữ số và
d
có
24 chữ số.
Đặt
x =
ƯCLN
(;)AB
thì ta có
aB cA−
chia hết cho
x
, thức
ad bc−
chia hết cho
.
x
(1)
Ta sẽ chứng minh
ad bc−
khác 0. Thật vậy, giả sử
ad bc=
, khi đó ta có
cd
ab
=
.
Do
a
và
c
là hai số cùng có 1930 chữ số nên
1930
1929
10
10
10
c
a
<=
. Trong khi đó, vì
d
là số có 24 chữ số và
b
là số có 15
chữ số nên
23
15
10
10
10
d
b
>>
. Suy ra
10
dc
ba
>>
, mâu thuẫn. Vậy
0ad bc−≠
.
Vì
ad bc−
khác 0 nên từ (1), ta suy ra
ad bc x−≥
. Mặt khác, ta lại có
•
1930 24 1954
10 10 10ad
< ⋅=
, tức
ad
có không quá 1954 chữ số.
•
1930 15 1945
10 10 10bc < ⋅=
b, tức
bc
có không quá 1945 chữ số.
Do đó, với chú ý
{ }
max ,ad bc ad bc−<
, ta suy ra
ad bc−
là một số nguyên dương có không quá 1954 chữ số, từ đó
x
là một số có không quá 1954 chữ số (đpcm).
----------------- HẾT -----------------

Preview text:

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI Độc lập – Tự do – Hạnh phúc ĐỀ THI TUYỂN SINH
VÀO TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG CHUYÊN NĂM 2020 Môn thi: Toán
(Dùng riêng cho thí sinh thi vào chuyên Toán, chuyên Tin học)
Thời gian làm bài: 150 phút (không kể thời gian phát đề) Bài 1. (2,0 điểm) 3 3 3
2x = 3y = 4z 
Cho ba số thực x, y, z thỏa mãn đồng thời các điều kiện: 3 2 2 2 3 3
 2x + 3y + 4z = 2 + 12 + 16 . xyz > 0  1 1 1
Tính giá trị của biểu thức P = + + . x y z Bài 2. (2,0 điểm)
Xét phương trình bậc hai 2
ax + bx + c = 0 ( ) 1 . Trong đó a, ,
b c là các số nguyên dương. Biết rằng các điều kiện sau được
thỏa mãn: phương trình (1) có nghiệm; số a2020b chia hết cho 12; số 3
c + 3 chia hết cho c + 3. Hãy tìm giá trị lớn nhất
của tổng a + b + c . Bài 3. (2,0 điểm)
Tìm số nguyên a nhỏ nhất sao cho bất đẳng thức 4 2
x + 2x − 4x + a ≥ 0 đúng với mọi số thực .x Bài 4. (3,0 điểm)
Cho tam giác nhọn ABC nội tiếp đường tròn (O) có AB > BC. Một đường tròn đi qua hai đỉnh , A C của tam giác
ABC lần lượt cắt các cạnh AB, BC tại hai điểm K, N (K, N khác các đỉnh của tam giác ABC). Giả sử đường tròn
(O) và đường tròn ngoại tiếp tam giác BKN cắt nhau tại giao điểm thứ hai là M với M khác .
B Chứng minh rằng:
a) Ba đường thẳng BM , KN, AC đồng quy tại điểm . P
b) Tứ giác MNCP nội tiếp. c) 2 2
BM − PM = BK ⋅ BA − PC ⋅ P . A Bài 5. (1,0 điểm) Cho hai số ,
A B có 2020 chữ số. Biết rằng số A có đúng 1945 chữ số khác 0 bao gồm 1930 chữ số ngoài cũng về bên trái
và 15 chữ số ngoài cùng về bên phải, số B có đúng 1945 chữ số khác 0 bao gồm 1930 chữ số ngoài cũng về bên trái và 24
chữ số ngoài cũng về bên phải. Chứng minh rằng ƯCLN ( ;
A B) là một số có không quá 1954 chữ số.
----------------- HẾT -----------------
LỜI GIẢI CHI TIẾT Bài 1.
Từ giả thiết thứ nhất, ta suy ra x, y, z là ba số cùng dấu. Mà xyz > 0 nên cả ba số x, y, z đều là số dương. Bây giờ, đặt 3 3 3
2x = 3y = 4z = k (k > 0) thì ta có: 3 3 3 2 2 2 2 3 4  1 1 1  2 + 3 + 4 x y z x y z = + + = k + + x y zx y z    4k 4k 4k  1 1 1  Mà: 3 3 3 + + = 3 2 12 16 + 3 + 3 = 4k + + . 3 3 3 x y zx y z   
Do đó, giả thiết thứ hai của bài toán có thể được viết lại thành  1 1 1    3 1 1 1 3 k + + = 4k + +    .  x y z   x y z  1 1 1 1
Từ đây, ta dễ dàng suy ra P = + + = . x y z 2 Bài 2
Từ giả thiết, ta suy ra a, b là các số có một chữ số. Vì 3
c + 3 chia hết cho c + 3 nên 2 3
(c + 3)(c − 3c + 9) − (c + 3) = 24 chia hết cho c + 3 (2).
Do phương trình (1) có nghiệm nên biệt thức của nó không âm, tức 2
b − 4ac ≥ 0 (3) .
Do a2020b chia hết cho 12 nên b chia hết cho 4 và a + b +1 chia hết cho 3 4.
Do b chia hết cho 4 và b nguyên dương nên b = 4 hoặc b = 8 .
• Với b = 4 , ta có ac ≤ 4 (do (3)) và a + 2 chia hết cho 3 (do (4)). Kết hợp với (2), ta tìm được các cặp ( ; a c) thỏa
mãn là (1;1), (1;3) và (4;1) .
• Với b = 8 , ta có ac ≤ 16 (do (3)) và a chia hết cho 3 (do(4)). Kết hợp với (2), ta tìm được các cặp ( ; a c) thỏa
mãn là (3;1), (3;3), (3;5), (6;1) và (9;1).
So sánh các kết quả, ta thấy a + b + c lớn nhất là 18, đạt được khi a = 9, b = 8 và c =1. Bài 3. 1 23 23
Cho x = , ta được a − ≥ 0 , tức a ≥
. Mà a là số nguyên nên a ≥ 2 . 2 16 16
Mặt khác, với a = 2 , ta có 4 2 4 2
x + 2x − 4x + 2 = x + 2(x −1) ≥ 0, x ∀ ∈  .
Vậy a = 2 chính là số nguyên nhỏ nhất thỏa mãn yêu cầu đề bài. Bài 4.
a) Vì tam giác ABC không cân tại A nên AC, KN cắt nhau, và AC, BM phải cắt nhau. Gọi P là giao điểm của BM và AC . Ta có ∠ = ∠ = 180o CPM APB − A ∠ BP − B ∠ AP = (180o − K
∠ BM ) + (180o − C ∠ AK) −180o = M ∠ KN + CNK ∠
−180o = 360o − CNM ∠ −180o = 180o − CNM ∠
Suy ra tứ giác CNMP nội tiếp. Từ đây, với chú ý các tứ giác ACNK, ABMC nội tiếp, ta có CNP ∠ = CM ∠ P = CA ∠ B = CA ∠ K = B ∠ NK .
Mà hai góc CNP và BNK ở vị trí đối đỉnh nên ba điểm K, N, P thẳng hàng. Vậy AC, BM và KN đồng quy tại P .
b) Theo câu a), ta đã chứng minh tứ giác MNCP nội tiếp.
c) Gọi (I),(J ) theo thứ tự là đường tròn ngoại tiếp các tam giác AKC, BKN .
Vẽ các tiếp tuyến Bx, By theo thứ tự của (J ),(O). Ta có x ∠ BN = B ∠ KN = NCA ∠
. Mà hai góc này ở vị trí so le trong
nên ta có Bx AC . Mà JB ⊥ Bx nên BJ ⊥ AC . Tương tự, ta cũng có Y ∠ BA = B ∠ CA = NCA ∠ = B ∠ KN nên
By KN , dẫn đến BO ⊥ KN .
Mặt khác, theo tính chất đường nối tâm hai đường tròn thì vuông góc với dây cung chung, ta có OI ⊥ BM ,IJ ⊥ KN và
OI ⊥ AC . Do đó BJ OI (cùng vuông góc với AC ) và OB IJ (cùng vuông góc với KN ) nên tú giác BOIJ là hình
bình hành. Hệ quả là OJ đi qua trung điểm BM (tính chất đường trung trực), nên OJ chứa đường trung bình tam giác
BIM . Suy ra OJ  IM , mà OJ ⊥ BM nên IM ⊥ BM .
Kẻ các tiếp tuyến BS và CP đến đường tròn (I) như hình vẽ. Áp dụng định lý Pythagoras cho các tam giác vuông BIM
và PIM , BIS và PIT , ta có 2 2 BM − PM = ( 2 2
BI − IM ) −( 2 2 PI − IM ) 2 2
= BI − PI = ( 2 2
BS + IS ) − ( 2 2 ( PT + IT ).
Mà IS = IT nên 2 2 2 2
BM − PM = BS − PT ( ) 1 .
Dễ thấy các cặp tam giác BSA và BKS, PAT và PTC đồng dạng (g-g), ta suy ra 2
BS = BA⋅ BK , 2
PT = PC ⋅ PA . (2) Từ (1) và (2), ta suy ra 2 2
BM − PM = BA⋅ BK − PC ⋅ PA . Bài 5. Từ giả thiết, ta suy ra 90
A =10 ⋅a + b và 90
B =10 ⋅c + d với a,c là hai số có 1930 chữ số, b là số có 15 chữ số và d có 24 chữ số. Đặt x = ƯCLN ( ;
A B) thì ta có aB − cA chia hết cho x , thức ad − bc chia hết cho . x (1) c d
Ta sẽ chứng minh ad − bc khác 0. Thật vậy, giả sử ad = bc , khi đó ta có = . a b 1930 c 10
Do a và c là hai số cùng có 1930 chữ số nên <
= 10 . Trong khi đó, vì d là số có 24 chữ số và b là số có 15 1929 a 10 23 d 10 d c chữ số nên >
>10. Suy ra >10 > , mâu thuẫn. Vậy ad − bc ≠ 0 . 15 b 10 b a
Vì ad − bc khác 0 nên từ (1), ta suy ra ad − bc ≥ x . Mặt khác, ta lại có • 1930 24 1954 ad <10
⋅10 =10 , tức ad có không quá 1954 chữ số. • 1930 15 1945 bc <10
⋅10 =10 b, tức bc có không quá 1945 chữ số.
Do đó, với chú ý ad − bc < max{ad, }
bc , ta suy ra ad − bc là một số nguyên dương có không quá 1954 chữ số, từ đó
x là một số có không quá 1954 chữ số (đpcm).
----------------- HẾT -----------------
Document Outline

  • DHSP