ÔN TẬP CUỐI KỲ I
I/ Phần tự luận
BÀI 1. TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG GIA ĐÌNH, DÒNG HỌ
Câu 1. Truyền thống tốt đẹp của gia dòng họ ? Gia đình, dòng họ em
những truyền thống tốt đẹp nào?
Gợi ý:
- Truyền thống tốt đệp của gia đình , dòng họ là những giá trị tốt đẹp của gia đình,
dòng họ được lưu truyền từ đời này sang đời khác.
- Gia đình, dòng họ em có một số truyền thống tốt đẹp như : yêu nước, yêu thương
con người, hiếu học , cần cù lao động , các nghề truyền thống ... được lưu giữ, tiếp
nối và phát huy qua nhiều thế hệ
Câu 2. Truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ có ý nghĩa như thế nào?
Gợi ý:
Truyền thống tốt đẹp gia đình, dòng họ giúp ta có thêm kinh nghiệm sức mạnh
trong cuộc sống, góp phần làm phong phú thêm truyền thống bản sắc dân tộc
Việt Nam, nhất là trong thời đại ngày nay.
Câu 3. Em hãy kể tên những việc làm nhằm giữ gìn, phát huy truyền thống
gia đình, dòng họ?
Gợi ý: Chúng ta cần giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ
mình bằng những việc làm thiết thực, phù hợp với lứa tuổi như: chăm ngoan, học
giỏi;ch cực trau dồi kiến thức; kính trọng, lễ phép với ông bà, cha mẹ; phụ giúp
gia đình những công việc vừa sức; không làm điều tổn hại đến thanh danh của
gia đình, dòng họ,..
BÀI 2. YÊU THƯƠNG CON NGƯỜI
Câu 1. Thế nào yêu thương con người? Những biểu hiện của yêu thương
con người?
-Yêu thương con người là sự quan tâm, giúp đỡ , làm những điều tốt đẹp cho người
khác, nhất là những người gặp khó khăn, hoạn nạn.
- Biểu hiện: Sẵn sàng giúp đỡ, cảm thông chia sẻ những khó khăn, đau thương
của người khác, dìu dắt giúp đỡ những người mắc sai lầm để họ tìm ra điều đúng
đắn, biết hi sinh quyền lợi của bản thân,...
Câu 2. Yêu thương con người có ý nghĩa như thế nào trong cuộc sống?
Gợi ý:
- Yêu thương con ngườinh cảm quí giá, một giá trị nhân văn truyền
thống quý báu của dân tộc mà mỗi chúng ta cần phải giữ gìn và phát huy.
-Tình yêu thương giúp mỗi cá nhân biết sống đẹp hơn, sẵn sàng làm những điều tốt
đẹp nhất người khác; giúp con người thêm sức mạnh vượt qua khó khăn,
hoạn nạn.
- Tình yêu thương làm cho mối quan hệ giữa con người với con người thêm gần
gũi, gắn bó; góp phần xây dựng cộng đồng an toàn, lành mạnh và xã hội ngày càng
tốt đẹp hơn.
- Người biết yêu thương con người sẽ được mọi người yêu quý và kính trọng.
- Câu 3. Em hãy kể những việc làm thể hiện tình yêu thương con người
những việc làm chưa yêu thương con người?
Gợi ý:
a/ Những việc làm thể hiện tình yêu thương con người:
+ Quyên góp ủng hộ tiền, vật tư, hàng hoá, nhu yêu phẩm…. giúp cho bà con nhân
dân vùng lũ lụt.
+ Tích cực tham gia hoạt động từ thiện.
+ Giúp đỡ bạn bè vô tư, không mong chờ sự trả ơn.
+ Thăm trẻ em trong trại trẻ mồ côi.
+ Chép bài giúp bạn khi bạn bị ốm...
b/ Những việc làm chưa thể hiện tình yêu thương con người:
+ Thờ ơ, lạnh nhạt trước người khác gặp khó khăn .
+ Chỉ biết nghĩ đến mình, sống ích kỉ không nghĩ đến người khác.
+ Chế giễu trước nỗi đau của người khác.
+ Không quan tâm, giúp đỡ khi người khác gặp khó khăn.
+ Bao che, bênh vực cho người làm điều xấu, điều ác...
Câu 4. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về lòng yêu thương con
người?
Gợi ý:
Tục ngữ Ca dao
1. Thương người như 1. Bầu ơi thương lấy bí cùng.
thể thương thân. ... Tuy rằng khác rống nhưng trung một
2. Một miếng khi đói bằng một gói khi Giàn
no. ... 2. Nhiễu điều phủ lấy giá gương,
3. Một giọt máu đào hơn ao nước lã ... Người trong một nước phải thương
4. Lá lành đùm lá rách. ... nhau cùng.
5. Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ. ... 6. Anh em như thể tay chân
6. Chị ngã, em nâng. ... Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần
7. Nhường cơm, sẻ áo. ...
8. Yêu nhau chín bỏ làm mười.
9. Máu chảy ruột mềm.
Bài tập: Sau buổi học, Bình Thân cùng đi bộ về nhà. Bỗng một người phụ
nữ lại gần hỏi thăm đường, Bình dừng lại và Thân kéo tay Bình: “Thôi mình về đi,
muộn rồi, chỉ đường cho người khác không việc của mình”. Bình đi theo Thân,
nhưng chân cứ dừng lại không muốn bước.
a) Em đồng ý hay không đồng ý với lời nói và việc làm của Thân?
b) Theo em, trong trường hợp này Bình nên xử sự như thế nào?
Gợi ý:Em không đồng ý với lời nói việc làm của Thân Thân chưa biết
giúp đỡ người khác. Người phụ nữ kia không có điểm nào đáng nghi, n nữa
việc chỉ đường chỉ mất một chút thời gian nhỏ, hai bạn nên chỉ đường cho họ.
a) Theo em trong trường hợp này Bình nên dừng lại và chỉ đường cho người phụ
nữ. Rồi sau đó giải thích cho Thân về lý do mình nên dừng lại giúp họ.
BÀI 3. SIÊNG NĂNG KIÊN TRÌ
Câu 1. Thế nào là siêng năng, kiên trì?
Gợi ý:
- Siêng năng tính cách làm việc tự giác, cần cù, chịu khó, thường xuyên của
con người.
- Kiên trì tính cách làm việc miệt mài, quyết tâm giữ thực hiện ý định đến
cùng, dù gặp khó khăn trở ngại cũng không nản.
Câu 2. Em hãy nêu một số biểu hiện của siêng năng kiên trì trái với siêng
năng kiên trì trong học tập, trong lao động và trong sinh hoạt hằng ngày?
Gợi ý:
a/ Biểu hiện của siêng năng kiên trì :
- Trong học tập: Đi học đều, làm bài tập đầy đủ, tích cực tham gia vào các hoạt
động học tập ở lớp, gặp bài khó không nản lòng,…
- Trong lao động trong sinh hoạt hằng ngày: Chăm chỉ làm việc, không ngại
khó, làm việc một cách thường xuyên, liên tục; kiên trì, gặp khó khăn trở ngại
cũng không nản chí, quyết tâm phấn đấu đạt mục đích cuộc sống, tích cực tham gia
các hoạt động xã hội do nhà trường và địa phương tổ chức,...
b/ Biểu hiện trái với siêng năng kiên t: lười biếng, lại, trốn tránh công việc;
hay nản lòng trong học tập, lao động và trong cuộc sống.
Câu 3. Siêng năng, kiên t ý nghĩa như thế nào đối với mỗi nhân
hội?
Gợi ý: Siêng năng, kiên tgiúp con người thành công, hạnh phúc trong cuộc sống.
Người siêng năng kiên trì sẽ được mọi người yêu quý, kính trọng.
Câu 4. Để rèn luyện tính siêng năng kiên trì chúng ta phải làm gì?
Gợi ý:
Chúng ta phải cần cù, tự giác làm việc, không ngại khó ngại khổ, cụ thể:
- Trong học tập: đi học chuyên cần, chăm chỉ học, làm bài, có kế hoạch học tập.
- Trong lao động: Chăm làm việc nhà, không ngại khó, miệt mài với công việc.
- Trong các hoạt động khác: kiên t luyện tập thể dục thể thao, đấu tranh phòng
chống tệ nạn xã hội, bảo vệ môi trường...
Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về siêng năng kiên trì?
Gợi ý:
Tục ngữ Ca dao
1. Có chí thì nên.
2.Thua keo này bày keo khác.
3. Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững.
4.Cần cù bù thông minh.
5. Có cứng mới đứng được đầu gió.
6. Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo.
7. Có công mài sắt có ngày nên kim.
1. Ngọc kia chuốt mãi cũng tròn, Sắt kia mài
mãi cũng còn nên kim.
2. Ai ơi giữ chí cho bền
Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai.
3. Trời nào có phụ ai đâu
Hay làm thì giàu, có chí thì nên.
4. Non cao cũng đường trèo Đường
hiểm nghèo cũng có lối đi.
Bài tập:
Tình huống:
Buổi tối, Hải làm bài tập tiếng Anh. Những bài đầu Hải giải rất nhanh, nhưng đến
các bài sau Hải đọc mấy câu khó quá bèn suy nghĩ: “Mình sẽ không làm nữa, sang
nhờ bạn Hoàng giải hộ”. Nhưng rồi, Hải lại băn khoăn: “Liệu Hoàng nhà
không? Thôi, giờ sang nhà Liên chép bài của bạn vẫn chưa muộn, Liên ngay
gần nhà mình.”
a.Em có đồng ý với suy nghĩ của Hoàng không? Vì sao?
b.Nếu em là bạn của Hải, em có thể khuyên Hải điều gì?
Gợi ý:
a) Em không đồng ý với suy nghĩ của Hải. Hải thiếu tính siêng năng kiến trì.
Nếu gặp bài tập khó thì mình phải tìm những cách giải khác tốt hơn, như thế sẽ vận
động khả năng tư duy và nhớ lâu hơn.
b) Nếu em bạn của Hải, em sẽ khuyên Hải cố gắng m mọi cách để giải
được bài tập đó, nếu không thể hãy nhờ sự hỗ trợ từ mạng internet hoặc liên hệ với
các bạn nhờ các bạn chỉ cho cách giải, Hải không nên chép bài như vậy sẽ hình
thành tính ỷ lại, dựa dẫm vào người khác.
BÀI 4: TÔN TRỌNG SỰ THẬT
Câu 1. Sự thật là gì? Tôn trọng sự thật là gì?
- Sự thật những thật trong cuộc sống hiện thực phản ánh đúng hiện
thực cuộc sống.
- Tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật.
Câu 2. Em hãy nêu biểu hiện của tôn trọng sự thật biểu hiện trái với tôn
trọng sự thật?
- Biểu hiện của tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật, cụ thể
như:
+ Dám nhận lỗi khi làm sai
+ Dũng cảm nói lên sự thật
+ Không che dấu, bao che cho các hành động sai trái
+ Chấp nhận mọi hậu quả khi sự thật được sáng tỏ
+ Đấu tranh để bảo vệ sự thật
+ Có ý thức bảo vệ, gìn giữ sự thật
+ Lên án, bài trừ những sự việc sai trái,...Trái với tôn trọng sự thật là: ăn không nói
có, đổ oan cho người khác, trốn tránh trách nhiệm, thiếu trung thực, nói dối, nói
xấu người khác...
Câu 3. Vì sao cần phải tôn trọng sự thật?
- Tôn trọng sự thật là đức tính cần thiết, quý báu, giúp con người nâng cao phẩm
giá bản thân, góp phần tạo ra các mối quan hệ hội tốt đẹp, được mọi người tin
yêu, quý trọng.
- Tôn trọng sự thật giúp chúng ta hiểu về sự việc, hiện tượng, từ đó cái
nhìn đúng để giải quyết tốt mọi công việc.
Câu 4. Để trở thành người biết tôn trọng sự thật chúng ta cần làm gì?
- Để tôn trọng sự thật, chúng ta cần nhận thức đúng, có hành động và thái độ phù
hợp với sự thật. Ngoài ra, còn phải bảo vệ sự thật, phê phán, lên án với các hành vi
thiếu tôn trọng sự thật, bóp méo sự thật,...
Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về tôn trọng sự thật?
Bài tập
Tình huống: Mai và Thảo cùng học lớp 6C đo Mai làm lớp trưởng. Hai bạn rất thân
với nhan. Mai học giỏi, còn Thảo thì học hành chưa được chăm chỉ, hay thiếu bài
tập vẻ nhà. cán bộ lớp, Mai báo cáo với giáo vẻ tình hình chuẩn bị bài của
lớp mình, nhưng lại không báo cáo với cô về tình hình của Thảo.
a/Em hãy nhận xét về việc làm của Mai?
b/Nếu em là Mai, em sẽ làm gì? Vì sao?
Lời giải:
a) Việc làm của Mai như vậy không nói đúng sự thật, cũng không tốt cho Thảo.
Vì như thế sẽ làm bạn ỉ lại học thói quen nói dối.
b, Nếu em Mai, em sẽ khuyên bạn nên chăm chỉ làm bài tập về nhà nếu còn tái
diễn em sẽ báo cáo cho cô giáo.
BÀI 5: TỰ LẬP
Câu 1. Thế nào là tự lập?
Tự lập là tự làm lấy công việc bằng khả năng và sức lực của mình. Tự lập không có
nghĩa biệt lập, chỉ biết đến mình, không cần quan hệ với ai, không nhờ ai giúp
đỡ việc gì.
Câu 2. Biểu hiện của tự lập và biểu hiện trái với tự lập?
a. Biểu hiện của tự lập
Tự tin, tự làm lấy việc của mình.
Bản lĩnh, tự mình tìm cách vượt qua khó khăn.
Có ý chí nỗ lực phấn đấu, kiên trì, bền bỉ thực hiện kế hoạch đã đề ra.
b.Biểu hiện trái với tự lập
Ỷ lại, dựa dẫm vào người khác.
Trông chờ vào may rủi.
Sống biệt lập, chỉ biết đến mình, không cần quan hệ, không nhờ ai giúp đỡ việc gì.
Câu 3. Tự lập có ý nghĩa như thế nào?
Tự lập giúp chúng ta tự tin, bản lĩnh, giải quyết các công việc hiệu quả và làm chủ
được cuộc sống; nhận đươc sự kính trọng của mọi người.
Câu 4. Để trở thành người có tính tự lập chúng ta cần làm gì?
Để trở thành người có tính tự lập chúng ta cần: Chủ động làm việc từ lúc còn
nhỏ, từ những việc nhỏ; Tự tin vào bản thân; Cố gắng, kiên t quyết tâm
thực hiện công việc,...
Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về tự lập?
Tục ngữ Ca dao
1. Có thân phải lập thân. 1. Làm người ăn tối lo mai
2. Muốn ăn phải lăn vào bếp. Việc mình hồ dễ để ai lo lường.
2. Nước lã mà vã nên hồ
Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan.
3. Có khó mới có miếng ăn
Không dưng ai dễ đem phần đến cho.
4. Đói thì đầu gối phải bò
Cái chân hay chạy cái giò hay đi.
Bài tập: Trong giờ kiểm tra Toán, gặp bài khó, Nam loay hoay mãi vẫn chưa
giải được. Thấy sắp hết giờ bạn vẫn chưa làm xong bài, Dũng ngồi bên
cạnh đưa bài đã giải sẵn cho Nam chép.
a) Em có nhận xét gì về việc làm của Nam và Dũng?
b) Nếu là Nam, em sẽ làm gì? Vì sao?
c) Nếu là Dũng, em sẽ làm gì? Vì sao?
Gợi ý:
a) Theo em việc làm của Nam Dũng sai, vi phạm nội quy học sinh. Dũng
đã cho Nam chép bài của mình, còn Nam không tlập, tự làm bài lại đi chép
bài của Dũng.
b) Nếu Nam, em sẽ tchối chép bài của Dũngtự giác nghĩ cách làm. Sau
giờ kiểm tra emthể hỏi bạn cách giải để lần sau làm được bài. Như thế sẽ khiến
cho em nhớ bài lâu hơn, rèn luyện tính tự lập.
c) Nếu Dũng, em sẽ không cho bạn chép bài sau giờ kiểm tra em sẽ chỉ
bạn cách làm.như thế mới khiến bạn thể tự lập. Em cũng động viên giúp
đỡ bạn trong việc học.
BÀI 6: TỰ NHẬN THỨC BẢN THÂN
Câu 1. Em hiểu thế nào là tự nhận thức bản thân?
Tự nhận thức bản thân tự nhận ra những điểm mạnh, điểm yếu, đặc điểm riêng
của mình để từ đó hoàn thiện bản thân.
Câu 2. Theo em, tự nhận thức bản thân ý nghĩa như thể nào đỗi với mỗi
chúng ta?
Tự nhận thức bản thân giúp chúng ta tin tưởng vào những giá trị của mình để phát
huy những ưu điểm, hạn chế nhược điểm kiên định với những mục tiêu đã đặt
ra.
Câu 3. Để t nhận thức bản thân em cần làm gì? Để tự nhận thức bản thân
chúng ta cần:
- T suy nghĩ, phân tích, đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, sở thích, tính cách của
bản thân.
- So sánh những nhận xét, đánh giá của người khác về mình với tự nhận xét, tự
đánh giá của bản thân.
- So sánh mình với những tấm gương tốt, việc tốt để thấy mình cần phát huy
cần cố gắng điều gì.
- Lập kế hoạch phát huy ưu điểm và sửa chữa nhược điểm của bản thân.
Câu 4. Những việc nên làm để tự nhận thức bản thân?
Gợi ý:
- Nhìn nhận bản thân theo hướng khách quan.
- Viết nhật ký
- Viết ra những mục tiêu, kế hoạch ưu tiên của bản thân.
- Thực hiện việc tự phê bình mỗi ngày.
Yêu cầu những người bạn đáng tin cậy nhận xét về mình,..
Bài tập 1: Hồng rất tự tin vào những ưu điểm của bản thân. Mặc dù hát không hay,
nhưng Hồng luôn mơ ước trở thành một ca sĩ nổi tiếng. Hồng nghĩ rằng, muốn làm
ca sĩ thì không cần phải hát hay, chỉ cần xinh đẹp, ăn mặc thời trang, biết nhảy múa
là được.
Em có đồng ý với suy nghĩ của Hồng không? Vì sao?
Gợi ý:
Em không đồng ý với suy nghĩ của Hồng vì bản thân bạn phải có tài năng, thực lực
về ca sĩ thì bạn mới có thể trở thành ca sĩ được.
Bài tập 2. Bạn Minh lớp 6A hoàn cảnh gia đình khó khăn nên thường cảm
thấy tự ti, mặc cảm về bản thân, nhiều lúc rất muốn thôi học. Một lần, Minh đã đọc
trên báo về một tấm gương vượt khó, cũng hoàn cảnh khó khăn như mình,
nhưng đã nỗ lực vươn lên trở thành một sinh viên ưu tú, được ra nước ngoài học
tập thành đạt. Minh đã quyết tâm lấy tấm gương đó làm động lực để mình học
giỏi và đạt được mơ ước.
Minh đã sử dụng cách thức nào để tự nhận thức bản thân?
a) Để tự nhận thức bản thân tốt hơn, theo em bạn Minh nên áp dụng thêm cách
thức nào nữa?
Gợi ý:
a, Minh sử dụng cách thức là đọc báo để biết được những tấm gương có hoàn cảnh
như mình.
b, Để tự nhận thức bản thân tốt hơn, theo em bạn Minh nên áp dụng thêm cách
thức so sánh, nhận xét đánh giá của người khác về mình, lập kế hoạch phát huy ưu
điểm, tự đánh gía điểm mạnh điểm yêu của bản thân.
II/ Phần trắc nghiệm
Câu 1. Biểu hiện của tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng
A. niềm tin.
B. sở thích.
C. sự thật.
D. mệnh lệnh.
Câu 2. Nội dung nào dưới đây không phản ánh ý nghĩa của việc tôn trọng sự
thật?
A. Tôn trọng sự thật khiến cho các mối quan hệ xấu đi.
B. Tôn trọng sự thật giúp mọi người tin tưởng hơn.
C. Người tôn trọng sự thật luôn phải chịu thiệt thòi.
D. Tôn trọng sự thật góp phần bảo vệ cho lẽ phải.
Câu 3. Yêu thương con người sẽ nhận được điều gì?
A. Mọi người coi thường.
B. Mọi người xa lánh.
C. Người khác nể và yêu quý.
D. Mọi người yêu quý và kính trọng.
Câu 4. Tự lập tự làm lấy, t giải quyết công việc của mình, tự lo liệu, tạo
dựng cho cuộc sống của mình, không trông chờ, dựa dẫm và không
A. để cao lợi ích bản thân mình.
B. phụ thuộc vào người khác
C. tôn trọng lợi ích của tập thể
D. lệ thuộc vào cái tôi cá nhân .
Câu 5. Quan tâm, giúp đỡ người khác, làm những điều tốt đẹp cho người
khác, nhất là những người khó khăn, hoạn nạn là khái niệm nào dưới đây?
A. Đồng cảm và thương hại.
B. Thương hại người khác.
C. Giúp đỡ người khác.
D. Yêu thương con người.
Câu 6. Tôn trọng sự thật suy nghĩ, nói làm theo đúng sự thật, luôn luôn
bảo vệ
A. số đông.
B. số ít.
C. tự do.
D. sự thật.
Câu 7. Ý nào dưới đây thể hiện ý nghĩa của việc giữ gìn phát huy truyền
thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ?
A. Có rất nhiều bạn bè.
B. Có thêm tiền tiết kiệm.
C. Không phải lo về việc làm.
D. Có thêm kinh nghiệm.
Câu 8. Tiếp nối, phát triển m rạng rỡ truyền thống tốt đẹp của gia đình,
dòng họ được gọi là?
A. Tất cả thành viên được vui vẻ, gia đình hạnh phúc.
B. Giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.
C. Gia đình trên dưới có sự đoàn kết, đồng lòng nhất trí.
D. Gia đình văn hóa, có nề nếp gia phong, tôn ti trật tự.
Câu 9. Làm việc tự giác, cần cù, chịu khó thường xuyên hoàn thành tốt các
công việc là biểu hiện của người có đức tính
A. tự ái.
B. tự ti.
C. lam lũ.
D. siêng năng.
Câu 10. Nội dung nào dưới đây thể hiện ý nghĩa của sống tự lập?
A. Giúp cá nhân được mọi người kính trọng
B. Ngại khẳng định bản thân
C. Đánh mất kĩ năng sinh tồn
D. Từ chối khám phá cuộc sống
Câu 11. Khi nhân biết tôn trọng sự thật, s giúp con người nâng cao phẩm
giá bản thân, góp phần tạo ra các mối quan hệ hội tốt đẹp được mọi
người
A. yêu mến.
B. khinh bỉ.
C. sùng bái.
D. cung phụng.
Câu 12. Siêng năng là đức tính của con người biểu hiện ở thái độ làm việc một
cách
A. Nông nổi.
B. Lười biếng.
C. Cần cù.
D. Hời hợt.
Câu 13. Biểu hiện của tôn trọng sự thật là
A. chỉ cần trung thực với cấp trên của mình.
B. chỉ nói thật trong những trường hợp cần thiết.
C. suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật.
D. có thể nói không đúng sự thật khi không ai biết.
Câu 14. Em tán thành ý kiến nào dưới đây khi nói về biểu hiện của tôn trọng
sự thật?
A. Chỉ cần trung thực với cấp trên là đủ.
B. Không ai biết thì không nói sự thật.
C. Không chấp nhận sự giả tạo, lừa dối.
D. Nói bí mật của người khác cho bạn nghe.
Câu 15. Câu tục ngữ nào dưới đây khuyên chúng ta giữ truyền thống văn hóa
tốt đẹp của gia đình dòng họ?
A. Qua cầu rút ván.
B. Giấy rách phải giữ lấy lề.
C. Vung tay quá chán.
D. Có đi có lại mới toại lòng nhau.
Câu 16. Cách cư xử nào dưới đây thể hiện là người biết tôn trọng sự thật?
A. Bảo vệ đến cùng ý kiến của mình đến cùng.
B. Lắng nghe, phân tích để chọn ý kiến đúng nhất.
C. Ý kiến nào được nhiều bạn đồng tình thì theo.
D. Không bao giờ dám đưa ra ý kiến của mình.
Câu 17. Việc làm nào dưới đây thể hiện người có tính tự lập?
A. Bố mẹ chở đi học tới trường.
B. Tự giác học và làm bài tập.
C. Thường xuyên nhờ bạn làm bài.
D. Thường xuyên ỷ nại vào giúp việc.
Câu 18. Hành vi nào dưới đây góp phần rèn luyện đức tính siêng năng, kiên
trì?
A. Ỷ nại vào người khác khi làm việc.
B. Từ bỏ mọi việc khi gặp khó khăn.
C. Làm việc theo sở thích cá nhân.
D. Vượt mọi khó khăn để đạt mục tiêu.
Câu 19. Việc làm nào dưới đây không thể hiện người có tính tính tự lập?
A. Chủ động chép bài của bạn.
B. Đi học đúng giờ.
C. Học bài cũ và chuẩn bị bài cũ.
D. Học kinh doanh để kiếm thêm thu nhập.
Câu 20. Việc làm nào dưới đây thể hiện người không có tính tự lập?
A. Tự thức dậy đi học đúng giờ.
B. Tự gấp chăn màn sau khi ngủ dậy.
C. Luôn làm theo ý mình, không nghe người khác
D. Tự giác dọn phòng ít nhất 3 lần mỗi tuần.
Câu 21. Câu nào dưới đây nói về biểu hiện của không tôn trọng sự thật?
A. Ăn ngay nói thẳng.
B. Ném đá giấu tay.
C. Cây ngay không sợ chết đứng.
D. Sự thật mất lòng.
Câu 22. Lòng yêu thương con người
A. xuất phát từ mục đích sau này được người đó trả ơn.
B. hạ thấp giá trị của những người được giúp đỡ.
C. xuất phát từ tấm lòng chân thành, vô tư, trong sáng.
D. làm những điều có hại cho người khác.
Câu 23. Hành vi nào dưới đây thể hiện cá nhân biết tôn trọng sự thật?
A. Phê phán những việc làm sai trái
B. Cố gắng không làm mất lòng ai
C. Mọi việc luôn dĩ hòa vi quý.
D. Làm việc không liên quan đến mình
Câu 24. Được sự động viên của thầy cô và gia đình, sau khi được chọn vào đội
tuyển học sinh giỏi cấp thành phố, Hưng đã tự giác, miệt mài ôn tập. Hàng
ngày bạn thường xuyên tìm đọc các loại sách tham khảo để củng cố kiến thức.
Tìm hiểu các cách giải hay trên mạng chỗ nào không hiểu bạn liên hệ với thầy
cô giáo để được giúp đỡ. Không bao giờ Hưng chịu bỏ cuộc khi gặp những bài
tập khó. Nhờ vậy trong kỳ thi học sinh giỏi cấp thành phố, Hưng đã đạt
giải nhất. Phẩm chất đạo đức nào đã giúp Hưng đạt được nhiều thành công
như vậy
A. Đối phó với tình huống nguy hiểm.
B. Siêng năng, kiên trì
C. Tự nhận thức bản thân.
D. Yêu thương con người.
Câu 25. Buổi tối, Hải làm bài tập Tiếng Anh. Những bài đầu Hải giải rất nhanh,
nhưng đến các bài sau Hải đọc thấy khó quá bèn suy nghĩ: “Mình sẽ không làm
nữa, sang nhà bạn Hoàng giải hộ”. Việc làm của Hải trong tình huống trên thể hiện
bạn thiếu đức tính gì?
A. Yêu thương con người.
B. Đối phó với tình huống nguy hiểm.
C. Tự nhận thức bản thân.
D. Siêng năng, kiên trì
Câu 26. Bạn Q năm nay học lớp 9, bạn thường xuyên lấy cớ năm học cuối
cấp nên ngoài việc học bạn không làm việc cả, việc nhà thường để anh chị
làm hết, quần áo bố mẹ vẫn giặt cho. Việc làm đó thể hiện bạn Q chưa
phẩm chất đạo đức nào dưới đây?
A. Chăm chỉ.
B. Tự lập.
C. Ích kỷ.
D. Ỷ lại.
Câu 27. Vừa xin mẹ tiền đóng học phí nhưng Long lại dùng stiền đó để la cà
ăn vặt sau mỗi giờ tan học. Khi cô giáo hỏi Long đã trả lời với cô giáo là Long
đã đánh rơi số tiền ấy. Thấy vậy Nam đã khuyên Long nhận lỗi với mẹ
giáo. Hành động của Nam là thể hiện bạn là người
A. Tôn trọng sự thật
B. Tôn trọng pháp luật
C. Giữ chữ tín.
D. Tự nhận thức bản thân
Câu 28. Ngọc Lâm vừa tham gia hội thao của trường về. Trong lúc đi
đường, hai bạn nói chuyện với nhau, Ngọc nói: “Rõ ràng là Tùng đã chơi gian
lận mới giành chiến thắng, hay mình báo với đi”. Lâm nói: “Thôi, mình
coi như không biết đi, nói ra Tùng lại ghét chúng mình đấy”. Bạn Tùng chưa
thực hiện tốt phẩm chất đạo đức nào dưới đây
A. Tự nhận thức bản thân.
B. Tôn trọng sự thật
C. Giữ chữ tín
D. Tôn trọng pháp luật
Câu 29. Tuổi thơ của An đã gắn với tiếng đàn bầu ngoại mẹ của
An đều nghệ sĩ đàn bầu nổi tiểng. Từ nhỏ, An đã được tập đàn cùng
mẹ. Giờ đây, thuật đánh đàn của An đã khá điêu luyện. An luôn mong
muốn sẽ nhiều hội mang nét độc đáo của tiếng đàn bầu Việt Nam giới
thiệu với bạn bè trong nước và quốc tế. Việc làm này thể hiện bạn An đã thực
hiện tốt nội dung nào dưới đây?
A. Phát huy truyền thống gia đình.
B. Siêng năng, kiên trì
C. Tự nhận thức bản thân
D. Lợi dụng dịp tết để vụ lợi.
Câu 30. Nhà bạn Hương gần trường nhưng bạn rất hay đi học muộn. Khi
lớp trưởng hỏi do, Hương luôn trả lời: “Tại bố mẹ không gọi mình dậy
sớm” nên không đi học được. Việc làm này thể hiện bạn Hương chưa biết rèn
luyện phẩm chất đạo đức nào dưới đây?
A. Đi học sớm.
B. Tự lập.
C. Yêu thương con người.
D. Tự nhận thức bản thân.
Câu 31. Hân Nam là học sinh lớp 7 trường Trung học sở X. Một hôm,
hai bạn đang trên đường đi học về thì thấy hai thanh niên đi ngược chiều đâm
ngã một người phụ nữ rồi bỏ chạy. Hân và Nam thấy người phnữ bị thương
nặng, đã cùng mọi người giúp đõ sơ cứu vế thương cho người bị nạn. Việc làm
trên thể hiện hai bạn đã thực hiện tốt phẩm chất đạo đức nào dưới đây?
A. Yêu thương con người.
B. Tự nhận thức bản thân.
C. Siêng năng, kiên trì
D. Đối phó với tình huống nguy hiểm.
Câu 32. Anh Luận là người dân tộc ờng được bình chọn là Doanh nhân trẻ
xuất sắc. Tuy gia đình khó khăn nhưng anh vẫn cố gắng học đã thi đỗ vào
trường đại học. Để tiền đóng học phí sinh hoạt, anh đã làm thêm nhiều
việc: phát tờ rơi, gia sư, phục vụ bàn…Ra trường, anh trở về quê hương làm
thuê, tự tích lũy tiền bắt đầu kinh doanh phê. Doanh nghiệp của anh
càng ngày phát triển, tạo công ăn việc làm cho nhiều người ở buôn làng. Phẩm
chất đạo đức nào đã giúp anh Luận đạt được thành công trong cuộc sống?
A. Tự lập.
B. Tự ti.
C. Tiết kiệm.
D. Ỷ nại.
Đáp án 32 câu trắc nghiệm.
* Mỗi câu trắc nghiệm đúng được 0,31 điểm.
1C 2C 3D 4B 5D 6D 7D 8B 9D 10A
11A 12C 13C 14C 15B 16B 17B 18D 19A 20C
21B 22C 23A 24B 25D 26B 27A 28B 29A 30B
31A 32A
GV THỰC HIỆN DUYỆT CỦA TỔ TRƯỞNG
Phạm Thị Minh Thu Nguyễn Thị Mộng Thường
DUYỆT CỦA LÃNH ĐẠO
P. HT. Nguyễn Hoài Thương

Preview text:

ÔN TẬP CUỐI KỲ I

I/ Phần tự luận

BÀI 1. TỰ HÀO VỀ TRUYỀN THỐNG GIA ĐÌNH, DÒNG HỌ

Câu 1. Truyền thống tốt đẹp của gia dòng họ là gì? Gia đình, dòng họ em có những truyền thống tốt đẹp nào?

Gợi ý:

- Truyền thống tốt đệp của gia đình , dòng họ là những giá trị tốt đẹp của gia đình, dòng họ được lưu truyền từ đời này sang đời khác.

- Gia đình, dòng họ em có một số truyền thống tốt đẹp như : yêu nước, yêu thương con người, hiếu học , cần cù lao động , các nghề truyền thống ... được lưu giữ, tiếp nối và phát huy qua nhiều thế hệ

Câu 2. Truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ có ý nghĩa như thế nào?

Gợi ý:

Truyền thống tốt đẹp gia đình, dòng họ giúp ta có thêm kinh nghiệm và sức mạnh trong cuộc sống, góp phần làm phong phú thêm truyền thống và bản sắc dân tộc Việt Nam, nhất là trong thời đại ngày nay.

Câu 3. Em hãy kể tên những việc làm nhằm giữ gìn, phát huy truyền thống gia đình, dòng họ?

Gợi ý: Chúng ta cần giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ mình bằng những việc làm thiết thực, phù hợp với lứa tuổi như: chăm ngoan, học giỏi; tích cực trau dồi kiến thức; kính trọng, lễ phép với ông bà, cha mẹ; phụ giúp gia đình những công việc vừa sức; không làm điều gì tổn hại đến thanh danh của gia đình, dòng họ,..

BÀI 2. YÊU THƯƠNG CON NGƯỜI

Câu 1. Thế nào là yêu thương con người? Những biểu hiện của yêu thương con người?

-Yêu thương con người là sự quan tâm, giúp đỡ , làm những điều tốt đẹp cho người khác, nhất là những người gặp khó khăn, hoạn nạn.

  • Biểu hiện: Sẵn sàng giúp đỡ, cảm thông chia sẻ những khó khăn, đau thương của người khác, dìu dắt giúp đỡ những người mắc sai lầm để họ tìm ra điều đúng đắn, biết hi sinh quyền lợi của bản thân,...

Câu 2. Yêu thương con người có ý nghĩa như thế nào trong cuộc sống?

Gợi ý:

  • Yêu thương con người là tình cảm quí giá, là một giá trị nhân văn và là truyền thống quý báu của dân tộc mà mỗi chúng ta cần phải giữ gìn và phát huy.

-Tình yêu thương giúp mỗi cá nhân biết sống đẹp hơn, sẵn sàng làm những điều tốt đẹp nhất vì người khác; giúp con người có thêm sức mạnh vượt qua khó khăn, hoạn nạn.

  • Tình yêu thương làm cho mối quan hệ giữa con người với con người thêm gần gũi, gắn bó; góp phần xây dựng cộng đồng an toàn, lành mạnh và xã hội ngày càng tốt đẹp hơn.
  • Người biết yêu thương con người sẽ được mọi người yêu quý và kính trọng.
  • Câu 3. Em hãy kể những việc làm thể hiện tình yêu thương con người và những việc làm chưa yêu thương con người?

Gợi ý:

a/ Những việc làm thể hiện tình yêu thương con người:

+ Quyên góp ủng hộ tiền, vật tư, hàng hoá, nhu yêu phẩm…. giúp cho bà con nhân dân vùng lũ lụt.

+ Tích cực tham gia hoạt động từ thiện.

+ Giúp đỡ bạn bè vô tư, không mong chờ sự trả ơn.

+ Thăm trẻ em trong trại trẻ mồ côi.

+ Chép bài giúp bạn khi bạn bị ốm...

b/ Những việc làm chưa thể hiện tình yêu thương con người:

+ Thờ ơ, lạnh nhạt trước người khác gặp khó khăn .

+ Chỉ biết nghĩ đến mình, sống ích kỉ không nghĩ đến người khác.

+ Chế giễu trước nỗi đau của người khác.

+ Không quan tâm, giúp đỡ khi người khác gặp khó khăn.

+ Bao che, bênh vực cho người làm điều xấu, điều ác...

Câu 4. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về lòng yêu thương con người?

Gợi ý:

Tục ngữ

Ca dao

1. Thương người như

1. Bầu ơi thương lấy bí cùng.

thể thương thân. ...

Tuy rằng khác rống nhưng trung một

2. Một miếng khi đói bằng một gói khi

Giàn

no. ...

2. Nhiễu điều phủ lấy giá gương,

3. Một giọt máu đào hơn ao nước lã ...

Người trong một nước phải thương

4. Lá lành đùm lá rách. ...

nhau cùng.

5. Một con ngựa đau, cả tàu bỏ cỏ. ...

6. Anh em như thể tay chân

6. Chị ngã, em nâng. ...

Rách lành đùm bọc, dở hay đỡ đần

7. Nhường cơm, sẻ áo. ...

8. Yêu nhau chín bỏ làm mười.

9. Máu chảy ruột mềm.

Bài tập: Sau buổi học, Bình và Thân cùng đi bộ về nhà. Bỗng có một người phụ nữ lại gần hỏi thăm đường, Bình dừng lại và Thân kéo tay Bình: “Thôi mình về đi, muộn rồi, chỉ đường cho người khác không là việc của mình”. Bình đi theo Thân, nhưng chân cứ dừng lại không muốn bước.

  1. Em đồng ý hay không đồng ý với lời nói và việc làm của Thân?
  2. Theo em, trong trường hợp này Bình nên xử sự như thế nào?

Gợi ý:Em không đồng ý với lời nói và việc làm của Thân vì Thân chưa biết giúp đỡ người khác. Người phụ nữ kia không có điểm nào đáng nghi, hơn nữa việc chỉ đường chỉ mất một chút thời gian nhỏ, hai bạn nên chỉ đường cho họ.

  1. Theo em trong trường hợp này Bình nên dừng lại và chỉ đường cho người phụ nữ. Rồi sau đó giải thích cho Thân về lý do mình nên dừng lại giúp họ.

BÀI 3. SIÊNG NĂNG KIÊN TRÌ

Câu 1. Thế nào là siêng năng, kiên trì?

Gợi ý:

  • Siêng năng là tính cách làm việc tự giác, cần cù, chịu khó, thường xuyên của con người.
  • Kiên trì là tính cách làm việc miệt mài, quyết tâm giữ và thực hiện ý định đến cùng, dù gặp khó khăn trở ngại cũng không nản.

Câu 2. Em hãy nêu một số biểu hiện của siêng năng kiên trì và trái với siêng năng kiên trì trong học tập, trong lao động và trong sinh hoạt hằng ngày?

Gợi ý:

a/ Biểu hiện của siêng năng kiên trì :

  • Trong học tập: Đi học đều, làm bài tập đầy đủ, tích cực tham gia vào các hoạt động học tập ở lớp, gặp bài khó không nản lòng,…
  • Trong lao động và trong sinh hoạt hằng ngày: Chăm chỉ làm việc, không ngại khó, làm việc một cách thường xuyên, liên tục; kiên trì, dù gặp khó khăn trở ngại cũng không nản chí, quyết tâm phấn đấu đạt mục đích cuộc sống, tích cực tham gia các hoạt động xã hội do nhà trường và địa phương tổ chức,...

b/ Biểu hiện trái với siêng năng kiên trì : lười biếng, ỷ lại, trốn tránh công việc; hay nản lòng trong học tập, lao động và trong cuộc sống.

Câu 3. Siêng năng, kiên trì có ý nghĩa như thế nào đối với mỗi cá nhân và xã hội?

Gợi ý: Siêng năng, kiên trì giúp con người thành công, hạnh phúc trong cuộc sống. Người siêng năng kiên trì sẽ được mọi người yêu quý, kính trọng.

Câu 4. Để rèn luyện tính siêng năng kiên trì chúng ta phải làm gì?

Gợi ý:

Chúng ta phải cần cù, tự giác làm việc, không ngại khó ngại khổ, cụ thể:

  • Trong học tập: đi học chuyên cần, chăm chỉ học, làm bài, có kế hoạch học tập.
  • Trong lao động: Chăm làm việc nhà, không ngại khó, miệt mài với công việc.
  • Trong các hoạt động khác: kiên trì luyện tập thể dục thể thao, đấu tranh phòng chống tệ nạn xã hội, bảo vệ môi trường...

Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về siêng năng kiên trì?

Gợi ý:

Tục ngữ

Ca dao

  1. Có chí thì nên.
  2. Thua keo này bày keo khác.
  3. Người có chí thì nên, nhà có nền thì vững.
  4. Cần cù bù thông minh.
  5. Có cứng mới đứng được đầu gió.
  6. Chớ thấy sóng cả mà ngã tay chèo.
  7. Có công mài sắt có ngày nên kim.
  1. Ngọc kia chuốt mãi cũng tròn, Sắt kia mài mãi cũng còn nên kim.
  2. Ai ơi giữ chí cho bền

Dù ai xoay hướng đổi nền mặc ai.

  1. Trời nào có phụ ai đâu

Hay làm thì giàu, có chí thì nên.

  1. Non cao cũng có đường trèo Đường dù hiểm nghèo cũng có lối đi.

Bài tập:

Tình huống:

Buổi tối, Hải làm bài tập tiếng Anh. Những bài đầu Hải giải rất nhanh, nhưng đến các bài sau Hải đọc mấy câu khó quá bèn suy nghĩ: “Mình sẽ không làm nữa, sang nhờ bạn Hoàng giải hộ”. Nhưng rồi, Hải lại băn khoăn: “Liệu Hoàng có nhà không? Thôi, giờ sang nhà Liên chép bài của bạn vẫn chưa muộn, vì Liên ở ngay gần nhà mình.”

a.Em có đồng ý với suy nghĩ của Hoàng không? Vì sao?

b.Nếu em là bạn của Hải, em có thể khuyên Hải điều gì?

Gợi ý:

  1. Em không đồng ý với suy nghĩ của Hải. Vì Hải thiếu tính siêng năng kiến trì. Nếu gặp bài tập khó thì mình phải tìm những cách giải khác tốt hơn, như thế sẽ vận động khả năng tư duy và nhớ lâu hơn.
  2. Nếu em là bạn của Hải, em có sẽ khuyên Hải cố gắng tìm mọi cách để giải được bài tập đó, nếu không thể hãy nhờ sự hỗ trợ từ mạng internet hoặc liên hệ với các bạn nhờ các bạn chỉ cho cách giải, Hải không nên chép bài như vậy sẽ hình thành tính ỷ lại, dựa dẫm vào người khác.

BÀI 4: TÔN TRỌNG SỰ THẬT

Câu 1. Sự thật là gì? Tôn trọng sự thật là gì?

  • Sự thật là những gì có thật trong cuộc sống hiện thực và phản ánh đúng hiện thực cuộc sống.
  • Tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật.

Câu 2. Em hãy nêu biểu hiện của tôn trọng sự thật và biểu hiện trái với tôn trọng sự thật?

  • Biểu hiện của tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật, cụ thể như:

+ Dám nhận lỗi khi làm sai

+ Dũng cảm nói lên sự thật

+ Không che dấu, bao che cho các hành động sai trái

+ Chấp nhận mọi hậu quả khi sự thật được sáng tỏ

+ Đấu tranh để bảo vệ sự thật

+ Có ý thức bảo vệ, gìn giữ sự thật

+ Lên án, bài trừ những sự việc sai trái,...Trái với tôn trọng sự thật là: ăn không nói có, đổ oan cho người khác, trốn tránh trách nhiệm, thiếu trung thực, nói dối, nói xấu người khác...

Câu 3. Vì sao cần phải tôn trọng sự thật?

  • Tôn trọng sự thật là đức tính cần thiết, quý báu, giúp con người nâng cao phẩm giá bản thân, góp phần tạo ra các mối quan hệ xã hội tốt đẹp, được mọi người tin yêu, quý trọng.
  • Tôn trọng sự thật giúp chúng ta hiểu rõ về sự việc, hiện tượng, từ đó có cái nhìn đúng để giải quyết tốt mọi công việc.

Câu 4. Để trở thành người biết tôn trọng sự thật chúng ta cần làm gì?

  • Để tôn trọng sự thật, chúng ta cần nhận thức đúng, có hành động và thái độ phù hợp với sự thật. Ngoài ra, còn phải bảo vệ sự thật, phê phán, lên án với các hành vi thiếu tôn trọng sự thật, bóp méo sự thật,...

Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về tôn trọng sự thật?

Bài tập

Tình huống: Mai và Thảo cùng học lớp 6C đo Mai làm lớp trưởng. Hai bạn rất thân với nhan. Mai học giỏi, còn Thảo thì học hành chưa được chăm chỉ, hay thiếu bài tập vẻ nhà. Là cán bộ lớp, Mai báo cáo với cô giáo vẻ tình hình chuẩn bị bài của lớp mình, nhưng lại không báo cáo với cô về tình hình của Thảo.

a/Em hãy nhận xét về việc làm của Mai?

b/Nếu em là Mai, em sẽ làm gì? Vì sao?

Lời giải:

a) Việc làm của Mai như vậy là không nói đúng sự thật, cũng không tốt cho Thảo. Vì như thế sẽ làm bạn ỉ lại học thói quen nói dối.

b, Nếu em là Mai, em sẽ khuyên bạn nên chăm chỉ làm bài tập về nhà nếu còn tái diễn em sẽ báo cáo cho cô giáo.

BÀI 5: TỰ LẬP

Câu 1. Thế nào là tự lập?

Tự lập là tự làm lấy công việc bằng khả năng và sức lực của mình. Tự lập không có nghĩa là biệt lập, chỉ biết đến mình, không cần quan hệ với ai, không nhờ ai giúp đỡ việc gì.

Câu 2. Biểu hiện của tự lập và biểu hiện trái với tự lập?

a. Biểu hiện của tự lập

Tự tin, tự làm lấy việc của mình.

Bản lĩnh, tự mình tìm cách vượt qua khó khăn.

Có ý chí nỗ lực phấn đấu, kiên trì, bền bỉ thực hiện kế hoạch đã đề ra.

b.Biểu hiện trái với tự lập

Ỷ lại, dựa dẫm vào người khác.

Trông chờ vào may rủi.

Sống biệt lập, chỉ biết đến mình, không cần quan hệ, không nhờ ai giúp đỡ việc gì.

Câu 3. Tự lập có ý nghĩa như thế nào?

Tự lập giúp chúng ta tự tin, bản lĩnh, giải quyết các công việc hiệu quả và làm chủ được cuộc sống; nhận đươc sự kính trọng của mọi người.

Câu 4. Để trở thành người có tính tự lập chúng ta cần làm gì?

Để trở thành người có tính tự lập chúng ta cần: Chủ động làm việc từ lúc còn nhỏ, từ những việc nhỏ; Tự tin vào bản thân; Cố gắng, kiên trì và quyết tâm thực hiện công việc,...

Câu 5. Nêu những câu ca dao, tục ngữ, danh ngôn nói về tự lập?

Tục ngữ

Ca dao

1. Có thân phải lập thân.

1. Làm người ăn tối lo mai

2. Muốn ăn phải lăn vào bếp.

Việc mình hồ dễ để ai lo lường.

2. Nước lã mà vã nên hồ

Tay không mà nổi cơ đồ mới ngoan.

3. Có khó mới có miếng ăn

Không dưng ai dễ đem phần đến cho.

4. Đói thì đầu gối phải bò

Cái chân hay chạy cái giò hay đi.

Bài tập: Trong giờ kiểm tra Toán, gặp bài khó, Nam loay hoay mãi vẫn chưa giải được. Thấy sắp hết giờ mà bạn vẫn chưa làm xong bài, Dũng ngồi bên cạnh đưa bài đã giải sẵn cho Nam chép.

  1. Em có nhận xét gì về việc làm của Nam và Dũng?
  2. Nếu là Nam, em sẽ làm gì? Vì sao?
  3. Nếu là Dũng, em sẽ làm gì? Vì sao?

Gợi ý:

  1. Theo em việc làm của Nam và Dũng là sai, vi phạm nội quy học sinh. Dũng đã cho Nam chép bài của mình, còn Nam không tự lập, tự làm bài mà lại đi chép bài của Dũng.
  2. Nếu là Nam, em sẽ từ chối chép bài của Dũng và tự giác nghĩ cách làm. Sau giờ kiểm tra em có thể hỏi bạn cách giải để lần sau làm được bài. Như thế sẽ khiến cho em nhớ bài lâu hơn, rèn luyện tính tự lập.
  3. Nếu là Dũng, em sẽ không cho bạn chép bài mà sau giờ kiểm tra em sẽ chỉ bạn cách làm. Vì như thế mới khiến bạn có thể tự lập. Em cũng động viên và giúp đỡ bạn trong việc học.

BÀI 6: TỰ NHẬN THỨC BẢN THÂN

Câu 1. Em hiểu thế nào là tự nhận thức bản thân?

Tự nhận thức bản thân là tự nhận ra những điểm mạnh, điểm yếu, đặc điểm riêng của mình để từ đó hoàn thiện bản thân.

Câu 2. Theo em, tự nhận thức bản thân có ý nghĩa như thể nào đỗi với mỗi chúng ta?

Tự nhận thức bản thân giúp chúng ta tin tưởng vào những giá trị của mình để phát huy những ưu điểm, hạn chế nhược điểm và kiên định với những mục tiêu đã đặt ra.

Câu 3. Để tự nhận thức bản thân em cần làm gì? Để tự nhận thức bản thân chúng ta cần:

  • Tự suy nghĩ, phân tích, đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, sở thích, tính cách của bản thân.
  • So sánh những nhận xét, đánh giá của người khác về mình với tự nhận xét, tự đánh giá của bản thân.
  • So sánh mình với những tấm gương tốt, việc tốt để thấy mình cần phát huy và cần cố gắng điều gì.
  • Lập kế hoạch phát huy ưu điểm và sửa chữa nhược điểm của bản thân.

Câu 4. Những việc nên làm để tự nhận thức bản thân?

Gợi ý:

  • Nhìn nhận bản thân theo hướng khách quan.
  • Viết nhật ký
  • Viết ra những mục tiêu, kế hoạch ưu tiên của bản thân.
  • Thực hiện việc tự phê bình mỗi ngày.

Yêu cầu những người bạn đáng tin cậy nhận xét về mình,..

Bài tập 1: Hồng rất tự tin vào những ưu điểm của bản thân. Mặc dù hát không hay, nhưng Hồng luôn mơ ước trở thành một ca sĩ nổi tiếng. Hồng nghĩ rằng, muốn làm ca sĩ thì không cần phải hát hay, chỉ cần xinh đẹp, ăn mặc thời trang, biết nhảy múa là được.

Em có đồng ý với suy nghĩ của Hồng không? Vì sao?

Gợi ý:

Em không đồng ý với suy nghĩ của Hồng vì bản thân bạn phải có tài năng, thực lực về ca sĩ thì bạn mới có thể trở thành ca sĩ được.

Bài tập 2. Bạn Minh ở lớp 6A có hoàn cảnh gia đình khó khăn nên thường cảm thấy tự ti, mặc cảm về bản thân, nhiều lúc rất muốn thôi học. Một lần, Minh đã đọc trên báo về một tấm gương vượt khó, cũng có hoàn cảnh khó khăn như mình, nhưng đã nỗ lực vươn lên trở thành một sinh viên ưu tú, được ra nước ngoài học tập và thành đạt. Minh đã quyết tâm lấy tấm gương đó làm động lực để mình học giỏi và đạt được mơ ước.

Minh đã sử dụng cách thức nào để tự nhận thức bản thân?

  1. Để tự nhận thức bản thân tốt hơn, theo em bạn Minh nên áp dụng thêm cách thức nào nữa?

Gợi ý:

a, Minh sử dụng cách thức là đọc báo để biết được những tấm gương có hoàn cảnh như mình.

b, Để tự nhận thức bản thân tốt hơn, theo em bạn Minh nên áp dụng thêm cách thức so sánh, nhận xét đánh giá của người khác về mình, lập kế hoạch phát huy ưu điểm, tự đánh gía điểm mạnh điểm yêu của bản thân.

II/ Phần trắc nghiệm

Câu 1. Biểu hiện của tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng

A. niềm tin.

B. sở thích.

C. sự thật.

D. mệnh lệnh.

Câu 2. Nội dung nào dưới đây không phản ánh ý nghĩa của việc tôn trọng sự thật?

A. Tôn trọng sự thật khiến cho các mối quan hệ xấu đi.

B. Tôn trọng sự thật giúp mọi người tin tưởng hơn.

C. Người tôn trọng sự thật luôn phải chịu thiệt thòi.

D. Tôn trọng sự thật góp phần bảo vệ cho lẽ phải.

Câu 3. Yêu thương con người sẽ nhận được điều gì?

A. Mọi người coi thường.

B. Mọi người xa lánh.

C. Người khác nể và yêu quý.

D. Mọi người yêu quý và kính trọng.

Câu 4. Tự lập là tự làm lấy, tự giải quyết công việc của mình, tự lo liệu, tạo dựng cho cuộc sống của mình, không trông chờ, dựa dẫm và không

A. để cao lợi ích bản thân mình.

B. phụ thuộc vào người khác

C. tôn trọng lợi ích của tập thể

D. lệ thuộc vào cái tôi cá nhân .

Câu 5. Quan tâm, giúp đỡ người khác, làm những điều tốt đẹp cho người khác, nhất là những người khó khăn, hoạn nạn là khái niệm nào dưới đây?

A. Đồng cảm và thương hại.

B. Thương hại người khác.

C. Giúp đỡ người khác.

D. Yêu thương con người.

Câu 6. Tôn trọng sự thật là suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật, luôn luôn bảo vệ

A. số đông.

B. số ít.

C. tự do.

D. sự thật.

Câu 7. Ý nào dưới đây thể hiện ý nghĩa của việc giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ?

A. Có rất nhiều bạn bè.

B. Có thêm tiền tiết kiệm.

C. Không phải lo về việc làm.

D. Có thêm kinh nghiệm.

Câu 8. Tiếp nối, phát triển và làm rạng rỡ truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ được gọi là?

A. Tất cả thành viên được vui vẻ, gia đình hạnh phúc.

B. Giữ gìn, phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình, dòng họ.

C. Gia đình trên dưới có sự đoàn kết, đồng lòng nhất trí.

D. Gia đình văn hóa, có nề nếp gia phong, tôn ti trật tự.

Câu 9. Làm việc tự giác, cần cù, chịu khó thường xuyên hoàn thành tốt các công việc là biểu hiện của người có đức tính

A. tự ái.

B. tự ti.

C. lam lũ.

D. siêng năng.

Câu 10. Nội dung nào dưới đây thể hiện ý nghĩa của sống tự lập?

A. Giúp cá nhân được mọi người kính trọng

B. Ngại khẳng định bản thân

C. Đánh mất kĩ năng sinh tồn

D. Từ chối khám phá cuộc sống

Câu 11. Khi cá nhân biết tôn trọng sự thật, sẽ giúp con người nâng cao phẩm giá bản thân, góp phần tạo ra các mối quan hệ xã hội tốt đẹp và được mọi người

A. yêu mến.

B. khinh bỉ.

C. sùng bái.

D. cung phụng.

Câu 12. Siêng năng là đức tính của con người biểu hiện ở thái độ làm việc một cách

A. Nông nổi.

B. Lười biếng.

C. Cần cù.

D. Hời hợt.

Câu 13. Biểu hiện của tôn trọng sự thật là

A. chỉ cần trung thực với cấp trên của mình.

B. chỉ nói thật trong những trường hợp cần thiết.

C. suy nghĩ, nói và làm theo đúng sự thật.

D. có thể nói không đúng sự thật khi không ai biết.

Câu 14. Em tán thành ý kiến nào dưới đây khi nói về biểu hiện của tôn trọng sự thật?

A. Chỉ cần trung thực với cấp trên là đủ.

B. Không ai biết thì không nói sự thật.

C. Không chấp nhận sự giả tạo, lừa dối.

D. Nói bí mật của người khác cho bạn nghe.

Câu 15. Câu tục ngữ nào dưới đây khuyên chúng ta giữ truyền thống văn hóa tốt đẹp của gia đình dòng họ?

A. Qua cầu rút ván.

B. Giấy rách phải giữ lấy lề.

C. Vung tay quá chán.

D. Có đi có lại mới toại lòng nhau.

Câu 16. Cách cư xử nào dưới đây thể hiện là người biết tôn trọng sự thật?

A. Bảo vệ đến cùng ý kiến của mình đến cùng.

B. Lắng nghe, phân tích để chọn ý kiến đúng nhất.

C. Ý kiến nào được nhiều bạn đồng tình thì theo.

D. Không bao giờ dám đưa ra ý kiến của mình.

Câu 17. Việc làm nào dưới đây thể hiện người có tính tự lập?

A. Bố mẹ chở đi học tới trường.

B. Tự giác học và làm bài tập.

C. Thường xuyên nhờ bạn làm bài.

D. Thường xuyên ỷ nại vào giúp việc.

Câu 18. Hành vi nào dưới đây góp phần rèn luyện đức tính siêng năng, kiên trì?

A. Ỷ nại vào người khác khi làm việc.

B. Từ bỏ mọi việc khi gặp khó khăn.

C. Làm việc theo sở thích cá nhân.

D. Vượt mọi khó khăn để đạt mục tiêu.

Câu 19. Việc làm nào dưới đây không thể hiện người có tính tính tự lập?

A. Chủ động chép bài của bạn.

B. Đi học đúng giờ.

C. Học bài cũ và chuẩn bị bài cũ.

D. Học kinh doanh để kiếm thêm thu nhập.

Câu 20. Việc làm nào dưới đây thể hiện người không có tính tự lập?

A. Tự thức dậy đi học đúng giờ.

B. Tự gấp chăn màn sau khi ngủ dậy.

C. Luôn làm theo ý mình, không nghe người khác

D. Tự giác dọn phòng ít nhất 3 lần mỗi tuần.

Câu 21. Câu nào dưới đây nói về biểu hiện của không tôn trọng sự thật?

A. Ăn ngay nói thẳng.

B. Ném đá giấu tay.

C. Cây ngay không sợ chết đứng.

D. Sự thật mất lòng.

Câu 22. Lòng yêu thương con người

A. xuất phát từ mục đích sau này được người đó trả ơn.

B. hạ thấp giá trị của những người được giúp đỡ.

C. xuất phát từ tấm lòng chân thành, vô tư, trong sáng.

D. làm những điều có hại cho người khác.

Câu 23. Hành vi nào dưới đây thể hiện cá nhân biết tôn trọng sự thật?

A. Phê phán những việc làm sai trái

B. Cố gắng không làm mất lòng ai

C. Mọi việc luôn dĩ hòa vi quý.

D. Làm việc không liên quan đến mình

Câu 24. Được sự động viên của thầy cô và gia đình, sau khi được chọn vào đội tuyển học sinh giỏi cấp thành phố, Hưng đã tự giác, miệt mài ôn tập. Hàng ngày bạn thường xuyên tìm đọc các loại sách tham khảo để củng cố kiến thức. Tìm hiểu các cách giải hay trên mạng chỗ nào không hiểu bạn liên hệ với thầy cô giáo để được giúp đỡ. Không bao giờ Hưng chịu bỏ cuộc khi gặp những bài tập khó. Nhờ vậy mà trong kỳ thi học sinh giỏi cấp thành phố, Hưng đã đạt giải nhất. Phẩm chất đạo đức nào đã giúp Hưng đạt được nhiều thành công như vậy

A. Đối phó với tình huống nguy hiểm.

B. Siêng năng, kiên trì

C. Tự nhận thức bản thân.

D. Yêu thương con người.

Câu 25. Buổi tối, Hải làm bài tập Tiếng Anh. Những bài đầu Hải giải rất nhanh, nhưng đến các bài sau Hải đọc thấy khó quá bèn suy nghĩ: “Mình sẽ không làm nữa, sang nhà bạn Hoàng giải hộ”. Việc làm của Hải trong tình huống trên thể hiện bạn thiếu đức tính gì?

A. Yêu thương con người.

B. Đối phó với tình huống nguy hiểm.

C. Tự nhận thức bản thân.

D. Siêng năng, kiên trì

Câu 26. Bạn Q năm nay học lớp 9, bạn thường xuyên lấy cớ là năm học cuối cấp nên ngoài việc học bạn không làm việc gì cả, việc nhà thường để anh chị làm hết, quần áo bố mẹ vẫn giặt cho. Việc làm đó thể hiện bạn Q chưa có phẩm chất đạo đức nào dưới đây?

A. Chăm chỉ.

B. Tự lập.

C. Ích kỷ.

D. Ỷ lại.

Câu 27. Vừa xin mẹ tiền đóng học phí nhưng Long lại dùng số tiền đó để la cà ăn vặt sau mỗi giờ tan học. Khi cô giáo hỏi Long đã trả lời với cô giáo là Long đã đánh rơi số tiền ấy. Thấy vậy Nam đã khuyên Long nhận lỗi với mẹ và cô giáo. Hành động của Nam là thể hiện bạn là người

A. Tôn trọng sự thật

B. Tôn trọng pháp luật

C. Giữ chữ tín.

D. Tự nhận thức bản thân

Câu 28. Ngọc và Lâm vừa tham gia hội thao của trường về. Trong lúc đi đường, hai bạn nói chuyện với nhau, Ngọc nói: “Rõ ràng là Tùng đã chơi gian lận mới giành chiến thắng, hay là mình báo với cô đi”. Lâm nói: “Thôi, mình coi như không biết đi, nói ra Tùng lại ghét chúng mình đấy”. Bạn Tùng chưa thực hiện tốt phẩm chất đạo đức nào dưới đây

A. Tự nhận thức bản thân.

B. Tôn trọng sự thật

C. Giữ chữ tín

D. Tôn trọng pháp luật

Câu 29. Tuổi thơ của An đã gắn bó với tiếng đàn bầu vì bà ngoại và mẹ của An đều là nghệ sĩ đàn bầu nổi tiểng. Từ nhỏ, An đã được tập đàn cùng bà và mẹ. Giờ đây, kĩ thuật đánh đàn của An đã khá điêu luyện. An luôn mong muốn sẽ có nhiều cơ hội mang nét độc đáo của tiếng đàn bầu Việt Nam giới thiệu với bạn bè trong nước và quốc tế. Việc làm này thể hiện bạn An đã thực hiện tốt nội dung nào dưới đây?

A. Phát huy truyền thống gia đình.

B. Siêng năng, kiên trì

C. Tự nhận thức bản thân

D. Lợi dụng dịp tết để vụ lợi.

Câu 30. Nhà bạn Hương ở gần trường nhưng bạn rất hay đi học muộn. Khi lớp trưởng hỏi lí do, Hương luôn trả lời: “Tại bố mẹ không gọi mình dậy sớm” nên không đi học được. Việc làm này thể hiện bạn Hương chưa biết rèn luyện phẩm chất đạo đức nào dưới đây?

A. Đi học sớm.

B. Tự lập.

C. Yêu thương con người.

D. Tự nhận thức bản thân.

Câu 31. Hân và Nam là học sinh lớp 7 trường Trung học cơ sở X. Một hôm, hai bạn đang trên đường đi học về thì thấy hai thanh niên đi ngược chiều đâm ngã một người phụ nữ rồi bỏ chạy. Hân và Nam thấy người phụ nữ bị thương nặng, đã cùng mọi người giúp đõ sơ cứu vế thương cho người bị nạn. Việc làm trên thể hiện hai bạn đã thực hiện tốt phẩm chất đạo đức nào dưới đây?

A. Yêu thương con người.

B. Tự nhận thức bản thân.

C. Siêng năng, kiên trì

D. Đối phó với tình huống nguy hiểm.

Câu 32. Anh Luận là người dân tộc Mường được bình chọn là Doanh nhân trẻ xuất sắc. Tuy gia đình khó khăn nhưng anh vẫn cố gắng học và đã thi đỗ vào trường đại học. Để có tiền đóng học phí và sinh hoạt, anh đã làm thêm nhiều việc: phát tờ rơi, gia sư, phục vụ bàn…Ra trường, anh trở về quê hương làm thuê, tự tích lũy tiền và bắt đầu kinh doanh cà phê. Doanh nghiệp của anh càng ngày phát triển, tạo công ăn việc làm cho nhiều người ở buôn làng. Phẩm chất đạo đức nào đã giúp anh Luận đạt được thành công trong cuộc sống?

A. Tự lập.

B. Tự ti.

C. Tiết kiệm.

D. Ỷ nại.

Đáp án 32 câu trắc nghiệm.

* Mỗi câu trắc nghiệm đúng được 0,31 điểm.

1C

2C

3D

4B

5D

6D

7D

8B

9D

10A

11A

12C

13C

14C

15B

16B

17B

18D

19A

20C

21B

22C

23A

24B

25D

26B

27A

28B

29A

30B

31A

32A

GV THỰC HIỆN DUYỆT CỦA TỔ TRƯỞNG

Phạm Thị Minh Thu Nguyễn Thị Mộng Thường

DUYỆT CỦA LÃNH ĐẠO

P. HT. Nguyễn Hoài Thương