Phân tích các hình thái tiền tệ, xu hướng sử dụng và các vấn đề đặt ra với việc sử dụng tiền trong nền kinh tế Việt Nam hiện nay | Bài thảo luận tài chính tiền tệ

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
VIỆN ĐÀO TẠO QUỐC TẾ ------------------ BÀI THẢO LUẬN TÀI CHÍNH TIỀN TỆ ĐỀ TÀI:
Phân tích các hình thái tiền tệ, xu hướng sử dụng và các
vấn đề đặt ra với việc sử dụng tiền trong nền kinh tế Việt Nam hiện nay
Giảng viên: PGS, TS. Lê Thị Kim Nhung Lớp HC: CN18- DAA.DB
Nhóm thực hiện: Nhóm 4 Hà Nội, Năm 2023 1 Mục Lục
Mục lục.....................................................................................................................................2
I. Khái niệm tiền tệ và các hình thái tiền tệ trong nền kinh tế hiện nay.....................................3
1.1. Tiền tệ là gì?...............................................................................................................3
1.2. Các hình thái tiền tệ trong nền kinh tế hiện nay.........................................................4
1.2.1. Tiền giấy..................................................................................................................4
1.2.2. Tiền giấy khả hoán...................................................................................................4
1.2.3. Tiền giấy bất khả hoán.............................................................................................4
1.2.4. Bút tệ.......................................................................................................................4
1.2.5.Tiền điện tử...............................................................................................................5
1.2.6. Hóa tệ.......................................................................................................................5
1.2.7. Hóa tệ không kim loại..............................................................................................5
1.2.8. Hóa tệ kim loại.........................................................................................................5
1.2.9. Tiền mã hóa.............................................................................................................6
II. Xu hướng sử dụng các hình thái tiền tệ ở Việt Nam hiện nay..............................................7
2.1 Tiền mặt.......................................................................................................................7
2.2 Bút tệ và tiền điện tử....................................................................................................8
III. Các vấn đề đặt ra về sử dụng tiền tại Việt Nam................................................................10
3.1 Rủi ro an toàn............................................................................................................10
3.2 Quản lý tiền tệ............................................................................................................11
3.3 Sự thay đổi giá trị tiền tệ............................................................................................12
3.4 Chi phí và phí giao dịch.............................................................................................12
3.5 Tính tiện lợi và đồng bộ.............................................................................................13 2
I. Khái niệm tiền tệ và các hình thái tiền tệ trong nền kinh tế hiện nay 1.1. Tiền tệ là gì?
Tiền tệ (Currency) là một phạm trù lịch sử, tiền tệ là sản phẩm tất yếu của nền
kinh tế hàng hóa. Nó chính là phương tiện dùng để thực hiện việc trao đổi hàng
hóa và nó được chấp nhận ở một nhóm người.
Tiền tệ thường được ngân hàng trung ương phát hành, tiền tệ bao gồm cả tiền
xu và tiền giấy đều có giá trị thanh toán như nhau. Con người dùng tiền để mua
bán, trao đổi hàng hóa, thanh toán các dịch vụ và hoàn trả các khoản nợ.
Theo Mác thì tiền tệ là một thứ hàng hoá đặc biệt dùng để đo lường và
biểu hiện giá trị của tất cả các loại hàng hóa. Và ông cũng cho rằng, tiền
tệ xuất hiện sau một hành trình dài của trao đổi và các hình thái giá trị.
Từ hình thái giá trị tương đối vật ngang giá chung đến hình thái giá trị
chung khi có sự phân công lao động lần thứ 2, thủ công nghiệp tách rời khỏi nông nghiệp.
Còn theo các nhà kinh tế hiện đại định nghĩa thì tiền được là bất cứ cái
gì được chấp nhận chung trong việc thanh toán để nhận hàng hoá, dịch
vụ hoặc trong việc trả nợ.
Tiền tệ là hàng hóa đặc biệt, có những tính chất như:
Lưu thông: Tiền phải được sử dụng trong các giao dịch, người dân phải sẵn
sàng chấp nhận tiền trong lưu thông, nếu khác đi nó sẽ không được coi là tiền nữa.
Dễ nhận biết: Để người dân trong một quốc gia đều đồng ý sử dụng đồng tiền
chung thì tiền tệ phải dễ nhận biết. Tiền của một nước sẽ do ngân hàng trung
ương in ấn và phát hành dưới dạng tiền xu, tiền giấy hoặc tiền polyme.
Dễ vận chuyển: Tiền tệ phải dễ vận chuyển để thuận tiện cho con người trong
việc cất trữ, mang theo. Đó là lý do vì sao những tờ giấy bạc và những đồng xu
thường có kích thước vừa phải, nhỏ gọn.
Có thể chia nhỏ được: Tiền tệ phải có các mệnh giá khác nhau sao cho người
bán nhận đúng số tiền bán hàng. Nếu người mua thanh toán bằng một loại tiền
có mệnh giá lớn thì phải được nhận tiền thừa.
Lâu bền: Tiền tệ phải lâu bền thì mới thực hiện được chức năng cất trữ giá trị
cũng như mới có ích trong trao đổi. Vậy nên giấy bạc sẽ được in trên chất liệu
có chất lượng cao còn tiền xu thì được làm bằng kim loại bền chắc.
Khan hiếm: Tiền tệ phải có tính chất khan hiếm vì nếu có thể kiếm được tiền
một cách dễ dàng thì nó sẽ không còn ý nghĩa trong việc cất trữ giá trị và
không được chấp nhận trong lưu thông nữa. Vậy nên ngân hàng trung ương sẽ
chỉ phát hành một lượng giới hạn tiền giấy và tiền xu để lưu thông trên thị trường.
Đồng nhất: Tiền tệ phải có tính đồng nhất, tức là một tờ tiền 10.000 VND 3
được làm ra cách đây 2 năm cũng có giá trị như một tờ tiền như thế vừa mới
được đưa vào lưu thông.
Tóm lại, nói một cách dễ hiểu thì sự ra đời và phát triển của tiền tệ gắn liền với
sự ra đời và phát triển của sản xuất và trao đổi hàng hóa.
1.2. Các hình thái tiền tệ trong nền kinh tế hiện nay 1.2.1. Tiền giấy
Tiền giấy có hai loại: tiền giấy khả hoán và tiền giấy bất khả hoán.
1.2.2. Tiền giấy khả hoán: là một mảnh giấy được in thành tiền tiền và lưu
hành, thay thế cho tiền bằng vàng hay tiền bằng bạc mà người ta không gửi tại
ngân hàng. Người có loại tiền này có thể đến ngân hàng để đổi lấy một số
lượng vàng hay bạc tương đương với giá trị ghi trên tờ giấy; hoặc sử dụng làm
tiền vào bất cứ lúc nào họ cần.
1.2.3. Tiền giấy bất khả hoán: là loại tiền giấy bắt buộc lưu hành và dân
chúng không thể đem nó đến ngân hàng để đổi lấy vàng hay bạc. Đấy là loại
tiền giấy mà ngày nay tất cả các quốc gia trên thế giới đều sử dụng. 1.2.4. Bút tệ
Bút tệ hay còn gọi là tiền ghi sổ được tạo ra khi phát tín dụng thông qua tài
khoản tại ngân hàng. Do vậy, bút tệ không có hình thái vật chất; nó chỉ là
những con số trả tiền hay chuyển tiền thể hiện trên tài khoản ngân hàng. Thực
chất, bút tệ là tiền phi vật chất; nhưng nó cũng có những tính chất giống như
tiền giấy là được sử dụng trong thanh toán qua những công cụ thanh toán của
ngân hàng như: séc, lệnh chuyển tiền… mà còn có những ưu điểm hơn hẳn tiền
giấy; đó là: an toàn hơn; chuyển đổi ra tiền giấy dễ dàng; thanh toán rất thuận tiện; kiểm nhận nhanh.
Về nguồn gốc, trong kinh tế học người ta cho rằng bút tệ xuất hiện đầu tiên tại
ngân hàng Anh vào giữa thế kỷ 19. Sau đó dần dần lan sang các quốc gia khác.
Ngày nay, bút tệ được sử dụng rộng rãi trong các cuộc giao dịch tại các nước
công nghiệp, hậu công nghiệp. 1.2.5. Tiền điện tử
Tiền điện tử là loại tiền được sử dụng qua hệ thống thanh toán tự động; hay còn
gọi là hộp ATM (Automated Teller Machine). Đó là một hệ thống máy tính
được nối mạng với toàn bộ hệ thống ngân hàng trung gian và một hộp chuyển tiền của chính phủ.
Khi chúng ta đến một ngân hàng trung gian gửi tiền; bên cạnh việc trao cho
chúng ta một chứng thư xác nhận việc gửi tiền; ngân hàng này sẽ trao cho
chúng ta một tấm card bằng nhựa; bên trong được mã hóa điện tử và một mật
mã từ 3 đến 5 con số để sử dụng. Hai phút sau khi chúng ta gửi tiền; toàn bộ số 4