Tài liệu chương Cấp dưỡng môn Luật hôn nhân | Trường Đại học Yersin Đà Lạt

Cấp dưỡng Tuesday, 2 December 2025 08:50 Khái niệm:
- Là việc 1 người phải đóng góp tiền hoặc tài sản khác để đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người không sống chung với
mình mà có quan hệ hôn nhân, huyết thống hoặc nuuôi dưỡng trong TH người đó là người chưa thành niên, ngừoi
đã thành niên mà không có khả năng lao động và không có tài sản để tự nuôi mình, là người gặp khó khăn, túng thiếu
- Là biện pháp chế tài đối với người có hành vi trốn tránh nghĩa vụ nuôi dững
- Quyền yeu cầu cấp dưỡng là quyền được đảm bả đáp ứng các nhu cầu thiết yếu (ăn, ở, mặc, khám chữa bệnh, giáo
dục và các chi phí thông thường khác) Đặc điểm:
- Tính tương hỗ (có đi có lại) nhưng không có tính chất đồng thời (tại 1 thời điểm không thể xảy ra cấp dưỡng 2
chiều, vừa cha mẹ cấp ), tuyệt đối (kể cả trong TH chá mẹ cấp dưỡng cho con thì cũng không buộc sau này đứa con
đó phải cấp dưỡng lại cha mẹ)
- Không phụ thuộc vào yếu tố lỗi (Bố mẹ bỏ rơi con thì con vẫn phải có nghĩa vụ cấp dưỡng cha mẹ)
- Nghĩa vụ về tài sản, không thể thay thế bằng nghĩa vụ khác, không thể chuyển giao: tự mình thực hiện, không thể
thay thế bằng nghĩa vụ khác hoặc bù trừ cho nghĩa vụ khác, quyền yêu cầu cấp dưỡng cũng không thể chuyển giao
(kể cả TH người đó đang nợ mình tiền)
- Tính không hoàn lại: kể cả trong TH người được cấp dưỡng có khả năng hoàn lại những gì do người cấp dưỡng đã
cấp dưỡng cũng không cần hoàn lại
Điều kiện xác lập mqh cấp dưỡng:
- Giữa bên cấp dưỡng và bên được cấp dưỡng phải nằm trong 1 trong 3 mqh: quan hệ huyết thống, quan hệ nuôi
dưỡng (nuôi con nuôi), quan hệ giữa vợ và chồng sau li hôn
Điều kiện của người được cấp dưỡng:
- Người chưa thành niên: không bắt buộc phải không có khả năng, điều kiện kinh tế (trừ TH anh, chị, em cấp dưỡng
cho nhau, nếu nó có tài sản thì phải dùng tài sản đó trước)
- Nguời đã thành niên:
○ Không có khả năng lao động
○ Không có tài sản để tự nuôi mình (không có hoặc có tài sản gốc nhưng không sinh lời và có khả năng khai
thác nhưng không đủ) VD: có căn nhà trên núi, nhưng nhà đó không được đưa vào khai thác
Điều kiện của người cấp dưỡng: có khả năng thực hiện nghĩa vụ: là người có thu nhập thường xuyên hoặc tuy không có
thu nhập thường xuyên nhưng còn tài sản sau khi đã trừ đi các chi phí thông thường cần thiết cho cuộc sống của người đó
Phân loại nghĩa vụ cấp dưỡng: chỉ phát sinh khu đằng trước không còn ai
- Giữa cha mẹ và con; vợ và chồng khi li hôn - Giữa anh, chị, em - Giữa ông bà và cháu
- Giữa cô, dì, chú, bác, cậu ruột với cháu ruột Mức cấp dưỡng: - Thoả thuận - Toà án quyết định Lưu ý:
- Tiền cấp dưỡng cho con là toàn bộ chi phí cho việc nuôi dưỡng, học tập của con và do các bên thoả thuận
- Trường hợp các bên không thoả thuận được thì toà án quyết định mức cấp dưỡng căn cứ vào thu thập, khả năng
thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của người được cấp dưỡng
- Mức cấp dưỡng do toà án quyết định nhưng không thấp hơn 1 nửa tháng lương tối thiểu vùng tại nơi người cấp
dưỡng đang cư trú cho mỗi tháng đối với mỗi người con
Phương thức cấp dưỡng:
- Cấp dữơng định kỳ: hằng tháng, hàng quý, nửa năm, hàng năm (lưu ý: Ưu tiên áp dụng trước)
- Cấp dữơng một lần: áp dụng trong trường hợp:
○ Do người được cấp dữơng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận với người có nghĩa vụ cấp dữơng
○ Theo yêu cầu của người có nghĩa vụ cấp dữơng và được tòa án chấp nhận
○ Theo yêu cầu của người được cấp dữơng hoặc người giám hộ của người đó và được tòa án chấp nhận trong
trường hợp người có nghĩa vụ cấp dữơng thường xuyên có các hành vi phá tán tài sản hoặc cố tình trốn tránh
việc thực hiện nghĩa vụ cấp dữơng mà hiện có tài sản để thực hiện nghĩa vụ cấp dữơng một lần
○ Theo yêu cầu của người trực tiếp nuôi con khi vợ chồng ly hôn mà có thể trích từ phần tài sản được chia của
bên có nghĩa vụ cấp dữơng cho con
Thời điểm phát sinh nghĩa vụ cấp dưỡng:
- Cấp dưỡng giữa cha mẹ đối với con --> kể từ thời điểm cha, mẹ không sống chung với con hoặc sống chung với con
nhưng vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng con, trừ TH các bên có thoả thuận khác
Nguyên tắc thi hành nghĩa vụ cấp dưỡng: 1. Nguyên tắc kế tục
2. Nguyên tắc liên đới (VD: A có 5 đứa con, bây giờ A bệnh tật không lao động nữa, A quý con út nhất nên chỉ cần
con út cấp dưỡng --> con út phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng của cả 5 người, tuy nhiên con út cũng có quyền khởi
kiện 4 ngươì kia để cùng thực hiện nghĩa vụ)
Người có quyền yêu cầu cấp dưỡng: Điều 119
Chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng: Điều 118 Cấp dưỡng Tuesday, 2 December 2025 08:50 Khái niệm:
- Là việc 1 người phải đóng góp tiền hoặc tài sản khác để đáp ứng nhu cầu thiết yếu của
người không sống chung với mình mà có quan hệ hôn nhân, huyết thống hoặc nuuôi dưỡng
trong TH người đó là người chưa thành niên, ngừoi đã thành niên mà không có khả năng
lao động và không có tài sản để tự nuôi mình, là người gặp khó khăn, túng thiếu
- Là biện pháp chế tài đối với người có hành vi trốn tránh nghĩa vụ nuôi dững
- Quyền yeu cầu cấp dưỡng là quyền được đảm bả đáp ứng các nhu cầu thiết yếu (ăn, ở, mặc,
khám chữa bệnh, giáo dục và các chi phí thông thường khác) Đặc điểm:
- Tính tương hỗ (có đi có lại) nhưng không có tính chất đồng thời (tại 1 thời điểm không thể
xảy ra cấp dưỡng 2 chiều, vừa cha mẹ cấp ), tuyệt đối (kể cả trong TH chá mẹ cấp dưỡng
cho con thì cũng không buộc sau này đứa con đó phải cấp dưỡng lại cha mẹ)
- Không phụ thuộc vào yếu tố lỗi (Bố mẹ bỏ rơi con thì con vẫn phải có nghĩa vụ cấp dưỡng cha mẹ)
- Nghĩa vụ về tài sản, không thể thay thế bằng nghĩa vụ khác, không thể chuyển giao: tự
mình thực hiện, không thể thay thế bằng nghĩa vụ khác hoặc bù trừ cho nghĩa vụ khác,
quyền yêu cầu cấp dưỡng cũng không thể chuyển giao (kể cả TH người đó đang nợ mình tiền)
- Tính không hoàn lại: kể cả trong TH người được cấp dưỡng có khả năng hoàn lại những gì
do người cấp dưỡng đã cấp dưỡng cũng không cần hoàn lại
Điều kiện xác lập mqh cấp dưỡng:
- Giữa bên cấp dưỡng và bên được cấp dưỡng phải nằm trong 1 trong 3 mqh: quan hệ huyết
thống, quan hệ nuôi dưỡng (nuôi con nuôi), quan hệ giữa vợ và chồng sau li hôn
Điều kiện của người được cấp dưỡng:
- Người chưa thành niên: không bắt buộc phải không có khả năng, điều kiện kinh tế (trừ
TH anh, chị, em cấp dưỡng cho nhau, nếu nó có tài sản thì phải dùng tài sản đó trước)
- Nguời đã thành niên:
○ Không có khả năng lao động
○ Không có tài sản để tự nuôi mình (không có hoặc có tài sản gốc nhưng không sinh lời
và có khả năng khai thác nhưng không đủ) VD: có căn nhà trên núi, nhưng nhà đó
không được đưa vào khai thác
Điều kiện của người cấp dưỡng: có khả năng thực hiện nghĩa vụ: là người có thu nhập thường
xuyên hoặc tuy không có thu nhập thường xuyên nhưng còn tài sản sau khi đã trừ đi các chi phí
thông thường cần thiết cho cuộc sống của người đó
Phân loại nghĩa vụ cấp dưỡng: chỉ phát sinh khu đằng trước không còn ai
- Giữa cha mẹ và con; vợ và chồng khi li hôn - Giữa anh, chị, em - Giữa ông bà và cháu
- Giữa cô, dì, chú, bác, cậu ruột với cháu ruột Mức cấp dưỡng: - Thoả thuận - Toà án quyết định Lưu ý:
- Tiền cấp dưỡng cho con là toàn bộ chi phí cho việc nuôi dưỡng, học tập của con và do các bên thoả thuận
- Trường hợp các bên không thoả thuận được thì toà án quyết định mức cấp dưỡng căn cứ
vào thu thập, khả năng thực tế của người có nghĩa vụ cấp dưỡng và nhu cầu thiết yếu của
người được cấp dưỡng
- Mức cấp dưỡng do toà án quyết định nhưng không thấp hơn 1 nửa tháng lương tối thiểu
vùng tại nơi người cấp dưỡng đang cư trú cho mỗi tháng đối với mỗi người con
Phương thức cấp dưỡng:
- Cấp dữơng định kỳ: hằng tháng, hàng quý, nửa năm, hàng năm (lưu ý: Ưu tiên áp dụng trước)
- Cấp dữơng một lần: áp dụng trong trường hợp:
○ Do người được cấp dữơng hoặc người giám hộ của người đó thỏa thuận với người có nghĩa vụ cấp dữơng
○ Theo yêu cầu của người có nghĩa vụ cấp dữơng và được tòa án chấp nhận
○ Theo yêu cầu của người được cấp dữơng hoặc người giám hộ của người đó và được
tòa án chấp nhận trong trường hợp người có nghĩa vụ cấp dữơng thường xuyên có các
hành vi phá tán tài sản hoặc cố tình trốn tránh việc thực hiện nghĩa vụ cấp dữơng mà
hiện có tài sản để thực hiện nghĩa vụ cấp dữơng một lần
○ Theo yêu cầu của người trực tiếp nuôi con khi vợ chồng ly hôn mà có thể trích từ
phần tài sản được chia của bên có nghĩa vụ cấp dữơng cho con
Thời điểm phát sinh nghĩa vụ cấp dưỡng:
- Cấp dưỡng giữa cha mẹ đối với con --> kể từ thời điểm cha, mẹ không sống chung với con
hoặc sống chung với con nhưng vi phạm nghĩa vụ nuôi dưỡng con, trừ TH các bên có thoả thuận khác
Nguyên tắc thi hành nghĩa vụ cấp dưỡng: 1. Nguyên tắc kế tục
2. Nguyên tắc liên đới (VD: A có 5 đứa con, bây giờ A bệnh tật không lao động nữa, A quý
con út nhất nên chỉ cần con út cấp dưỡng --> con út phải thực hiện nghĩa vụ cấp dưỡng của
cả 5 người, tuy nhiên con út cũng có quyền khởi kiện 4 ngươì kia để cùng thực hiện nghĩa vụ)
Người có quyền yêu cầu cấp dưỡng: Điều 119
Chấm dứt nghĩa vụ cấp dưỡng: Điều 118