Tài liệu về các tình huống thuế tại doanh nghiệp

BỘ TƯ PHÁP
CỤC PHỔ BIẾN, GIÁO DỤC PHÁP LUẬT NGUYỄN ĐỨC NGỌC CẨM NANG:
CÁC TÌNH HUỐNG PHÁP LÝ VỀ THUẾ LIÊN
QUAN ĐẾN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA LỜI GIỚI THIỆU
Doanh nghiệp nhỏ và vừa bao gồm doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp
nhỏ và doanh nghiệp vừa, có số lao động tham gia bảo hiểm xã hội bình quân
năm không quá 200 người và đáp ứng một trong hai tiêu chí sau đây:
a) Tổng nguồn vốn không quá 100 tỷ đồng;
b) Tổng doanh thu của năm trước liền kề không quá 300 tỷ đồng.
Doanh nghiệp siêu nhỏ, doanh nghiệp nhỏ và doanh nghiệp vừa được xác
định theo lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản; công nghiệp và xây dựng;
thương mại và dịch vụ.
Theo kết quả điều tra của Tổng cục Thống kê thực hiện trong thời gian vừa
qua, có thể thấy các doanh nghiệp nước ta chủ yếu là doanh nghiệp nhỏ và vừa,
chiếm trên 97% số doanh nghiệp cả nước, giải quyết việc làm khoảng 36% tổng
số lao động làm việc trong các doanh nghiệp, thu hút khoảng 32% tổng nguồn
vốn, tạo ra doanh thu thuần chiếm khoảng 26% tổng doanh thu thuần của khối
doanh nghiệp. Từ những con số trên có thể thấy, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm
một vị thế quan trọng trong phát triển kinh tế nói chung và phát triển công nghiệp
hỗ trợ nói riêng. Như vậy, có thể thấy, doanh nghiệp nhỏ và vừa trong quá trình
hoạt động phát triển của mình đã ngày càng đóng góp nhiều cho ngân sách quốc
giá, thông qua việc thực hiện thu nộp các loại thuế của nhà nước.
Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện pháp luật thuế đối với doanh nghiệp
nhỏ và vừa thường gặp phải những rủi ro pháp lý về thuế. Hiện tượng này xuất
phát từ những lí do cơ bản sau:
Một là, do nguồn lực kinh doanh có hạn, doanh nghiệp nhỏ và vừa nên
chưa thật sự có đủ điều kiện để quan tâm đúng mức tới việc tìm hiểu một cách
đầy đủ hệ thống các quy định thuế vốn rất đồ sồ và phức tạp.
Hai là, do mô hình và quy mô sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp nhỏ
và vừa rất đa dạng và linh hoạt, uyển chuyển nên cũng làm phát sinh những vấn TÌNH HUỐNG 1(29) GHI CHÚ BÌNH LUẬN:
Trong tình huống này phản ánh một loại sai phạm rất điển hình trong tuân thủ
pháp luật thuế của nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt là doanh nghiệp siêu
nhỏ trong thực tế. Theo đó, người thành lập doanh nghiệp thường có đồng thời
những hoạt động lao động khác ngoài việc quản lý doanh nghiệp, trụ sở doanh
nghiệp cũng là địa chỉ sinh hoạt của gia đình. Vì vậy, có hiện tượng cơ quan thuế
xác minh doanh nghiệp không treo biển hiệu, không có người và không liên hệ
được với người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp. Trong trường hợp này,
cơ quan thuế sẽ xác định tình trạng doanh nghiệp ngừng hoạt động và khoá mã
số thuế. Nội dung tình huống cho thầy, doanh nghiệp có thể đưa ra nhiều khó
khăn trong thành lập và điều hành doanh nghiệp siêu nhỏ, nhưng điều đó không
phải là lý do để doanh nghiệp không tuân thủ các nghĩa vụ thuế của mình NỘI DUNG VỤ VIỆC:
Công ty TNHH T hoạt động theo Giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh số
0313115351 do Sở Kế hoạch và Đầu tư Thành phố Hồ Chí Minh cấp ngày
27/01/2015, người đại diện theo pháp luật của Công ty là bà Kiên Thị Mỹ D, chức
vụ: Giám đốc, trụ sở Công ty tại địa chỉ đường Ng, Phường 6, Quận 10, Thành
phố Hồ Chí Minh. Chi cục Thuế Quận 10 (gọi tắt là Chi cục) căn cứ hồ sơ kê khai
thuế của Công ty TNHH T (gọi tắt là Công ty) và qua đối chiếu trên hệ thống quản
lý thuế thì Công ty còn nợ thuế, Chi cục đã gửi thông báo về việc thông báo tiền
thuế nợ, tiền phạt và tiền chậm nộp với số 9.160.687 đồng đến Công ty 04 lần:
Ngày 30/3/2016, gửi Thông báo số 4476/TB-CCT ngày 29/3/2016; ngày
29/4/2016, gửi Thông báo số 5857/TB-CCT ngày 27/4/2016; ngày 19/5/2016, gửi
Thông báo số 6407/TB-CCT ngày 18/5/2016; ngày 16/6/2016, gửi Thông báo số
8108/TB-CCT ngày 14/6/2016. Các thông báo này đều được Bưu điện trả lại với
lý do: Không liên hệ được hoặc vắng thường xuyên hoặc đóng cửa thường xuyên.
Do vậy, ngày 27/7/2016 Chi cục Thuế quận 10 kết hợp với Ủy ban nhân dân
Phường 6, Quận 10 tiến hành xác minh tại địa chỉ kinh doanh của Công ty TNHH
T, kết quả lập biên bản ghi nhận nội dung xác minh như sau: “Tại thời điểm xác
minh, Công ty không treo bảng hiệu, không liên hệ được với người đại diện
theo pháp luật của Công ty”.
Ngày 28/7/2016, đại diện Công ty TNHH T là ông Nguyễn Đạt V đến Chi
cục làm việc về tình hình hoạt động và nợ thuế của Công ty. Theo Biên bản làm
việc cùng ngày, Chi cục yêu cầu Công ty treo bảng hiệu Công ty và nộp số thuế
còn nợ vào ngân sách Nhà nước. Tuy nhiên, đến ngày 15/9/2016, Công ty vẫn
chưa thực hiện theo nội dung Biên bản làm việc ngày 28/7/2016. 20 20
Chi cục tiếp tục gửi Thông báo số 12607/TB-CCT ngày 15/9/2016 về việc
Thông báo tiền thuế nợ, tiền phạt và tiền chậm nộp đến Công ty. Ngày 20/9/2016,
Bưu điện trả về ghi trên bì thư là: Vắng không liên hệ được. Ngày 06/01/2017,
Chi cục Thuế Quận 10 gửi Giấy mời ngày 05/01/2017 đến Công ty và ngày
11/01/2017 Bưu điện trả về ghi trên bì thư là: Không ai mở cửa. Ngày 10/01/2017,
Chi cục kết hợp với Ủy ban nhân dân Phường 6, Quận 10 tiến hành xác minh
tại Công ty T theo Biên bản xác minh ngày 10/01/2017 ghi nhận nội dung xác
minh như sau: “Tại thời điểm xác minh, Công ty không treo bảng hiệu; không
có dấu hiệu hoạt động; không liên hệ được với người đại diện pháp luật của Công ty”.
Trên cơ sở đó, Chi cục đã căn cứ điểm b khoản 1 và điểm b khoản 2 Điều
19, Thông tư số 95/2016/TT-BTC ngày 28/6/2016 của Bộ Tài chính hướng dẫn
về đăng ký thuế đã ban hành Thông báo số 016/TB-BKD-CCT-KT1 ngày
13/01/2017 về việc người nộp thuế không hoạt động tại địa chỉ đăng ký đối với
Công ty T và cập nhật vào hệ thống quản lý thuế ghi nhận trạng thái hoạt động là:
Người nộp thuế ngừng hoạt động nhưng chưa hoàn thành thủ tục chấm dứt hiệu
lực mã số thuế; khóa mã số thuế.
Ngày 03/04/2017, Công ty có gửi công văn số 01/CV-VQ ngày 28/03/2017
về việc đề nghị khôi phục mã số thuế. Chi cục đã trả lời theo Thông báo số
4042/TB-CCT-KT1 ngày 24/4/2017 là Công ty chưa đủ điều kiện để khôi phục
mã số thuế theo quy định tại điểm b khoản 1; điểm b khoản 2; điểm b khoản 3
Điều 20 Thông tư số 95/2016/TT-BTC ngày 28/6/2016.
Không đồng ý với Thông báo số 016/TB-BKD-CCT-KT1 ngày
13/01/2017 của Chi cục Thuế Quận 10, Công ty có đơn khiếu nại và nhận được
Quyết định giải quyết khiếu nại số 3257/QĐ-CCT-KTNB ngày 09/6/2017 của Chi
cục trưởng Chi cục Thuế Quận 10 và Quyết định giải quyết khiếu nại số 64/QĐ-
CT-KN ngày 14/9/2017 của Cục trưởng Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh.
Công ty khởi kiện yêu cầu Tòa án hủy Thông báo số 016/TB-BKD-CCT-
KT1 ngày 13/01/2017 của Chi cục Thuế Quận 10, Quyết định số 2440/QĐXPHC-
CCT-KT1 ngày 26/4/2017 của Chi cục trưởng Chi cục Thuế Quận 10, Quyết định
số 3257/QĐ-CCT-KTNB ngày 09/6/2017 của Chi cục trưởng Chi cục Thuế Quận
10 và Quyết định số 64/QĐ-CT-KN ngày 14/9/2017 của Cục trưởng Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh.
Tại phiên tòa, ông Nguyễn Đạt V là người đại diện theo ủy quyền của Công
ty TNHH T cho rằng Thông báo 016/TB-BKD-CCT-KT1 ngày 13/01/2017 của 21 21