Trách nhiệm pháp lý trong vi phạm giao thông và án hình sự môn Pháp luật đại cương| Trường Đại học Ngoại Thương

22:48, 06/01/2026
PLĐC 2 - Trách nhiệm pháp lý trong vi phạm giao thông và án hình sự - Studocu
Khái niệm Trách nhiệm pháp lý
Trách nhiệm pháp lý là hậu quả pháp lý bất lợi mà chủ thể vi phạm pháp luật phải
gánh chịu, được thể hiện qua các biện pháp cưỡng chế do nhà nước áp dụng,
nhằm bảo vệ trật tự pháp luật, giáo dục và răn đe người vi phạm.
Cơ sở của Trách nhiệm pháp lý
Cơ sở để phát sinh trách nhiệm pháp lý chính là Hành vi vi phạm pháp luật. Một
hành vi được coi là vi phạm pháp luật khi thỏa mãn đầy đủ 4 yếu tố:
1. Tính trái pháp luật: Hành vi đó đi ngược lại với các quy tắc, chuẩn mực mà
pháp luật đã quy định hoặc cấm đoán (ví dụ: vi phạm luật giao thông, xâm
phạm tính mạng người khác).
2. Thiệt hại: Hành vi đó gây ra thiệt hại vật chất hoặc phi vật chất cho xã hội,
nhà nước hoặc công dân.
3. Tính có lỗi: Người thực hiện hành vi vi phạm có lỗi (cố ý hoặc vô ý) đối với
hành vi và hậu quả gây ra.
4. Chủ thể có năng lực trách nhiệm pháp lý: Người vi phạm là chủ thể đạt độ
tuổi và có khả năng nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định của pháp luật.
Trách nhiệm pháp lý
Có. Hành vi của anh Tuấn phải chịu trách nhiệm pháp lý. Giải thích
Hành vi của anh Tuấn thỏa mãn đầy đủ cơ sở của trách nhiệm pháp lý:
Vi phạm pháp luật: Ban đầu là vi phạm quy tắc giao thông đường bộ (dẫn
đến tai nạn). Sau đó, hành vi tiếp tục điều khiển xe cán liên tiếp 3 lần lên
người bị nạn (Hội) và đâm vào xe của anh Tươi để bỏ chạy đã cấu thành
hành vi xâm phạm nghiêm trọng đến tính mạng của người khác.
Có lỗi: Lỗi của anh Tuấn thể hiện ở cả hình thức vô ý (trong tai nạn ban đầu)
và cố ý trực tiếp (trong hành vi cán, chèn ép nạn nhân và cố tình bỏ chạy sau khi gây tai nạn).
Thiệt hại: Thiệt hại về tính mạng (em Hội tử vong), thiệt hại về tài sản (xe
máy của anh Tươi bị đâm).
Chủ thể: Anh Tuấn là người trưởng thành, có đầy đủ năng lực trách nhiệm pháp lý.
Các trách nhiệm pháp lý phải gánh chịu
Anh Tuấn phải gánh chịu ít nhất hai
loại trách nhiệm pháp lý chính: Loại
pháp lý Chi tiết áp dụng trong tình huống Cơ sở Trách nhiệm Trách
Bộ luật Do hành vi của Tuấn đã gây ra hậu quả chết người và có dấu 22:48, 06/01/2026
PLĐC 2 - Trách nhiệm pháp lý trong vi phạm giao thông và án hình sự - Studocu Loại Cơ sở Trách
pháp lý Chi tiết áp dụng trong tình huống nhiệm nhiệm Hình sự
2015 hiệu cấu thành Tội giết người (phân tích chi tiết ở mục 3). Hình sự Trách
Bộ luật Buộc anh Tuấn phải bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng (thiệt
hại về tính mạng, sức khỏe, tài sản), bao gồm chi phí mai táng, nhiệm
Dân sự tiền cấp dưỡng (nếu có), bồi thường tổn thất tinh thần cho gia Dân sự 2015
đình em Hội và bồi thường thiệt hại tài sản cho anh Tươi.
Không đồng ý với quan điểm cho rằng hành vi của anh Tuấn chỉ phạm Tội vi phạm
quy định về tham gia giao thông đường bộ (Điều 260 BLHS). Giải thích
Giai đoạn 1: Tai nạn ban đầu (Vi phạm Giao thông)
oViệc xe container do Tuấn điều khiển va chạm và cán ngang chân em
Hội là hành vi vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ, và
hậu quả ban đầu (bị thương) có thể thuộc phạm vi điều chỉnh của Điều 260 BLHS.
Giai đoạn 2: Hành vi cán liên tiếp và bỏ chạy (Giết người)
oThay đổi lỗi và ý chí chủ quan: Khi tai nạn xảy ra, em Hội chưa chết
và còn kêu "Chú ơi cứu con!". Anh Tuấn biết rõ em Hội đang bị kẹt
dưới bánh xe và bị thương nặng (do nhiều người kêu la và anh Tươi ngăn chặn).
oTuy nhiên, anh Tuấn đã cố ý không lùi xe để cứu, mà tiếp tục điều
khiển xe chạy lên, cán lên người em Hội lần thứ nhất. Sau đó, khi
biết "Chết em tôi rồi", Tuấn lại cho xe lùi lại cán lần thứ hai và tiếp
tục cán lần thứ ba khi bỏ chạy.
oHành vi cố tình điều khiển xe cán đi cán lại nhiều lần lên nạn nhân
khi nạn nhân đang bị kẹt và chưa chết đã thể hiện rõ ý chí cố ý tước
đoạt tính mạng của nạn nhân. Lỗi đã chuyển từ vô ý (trong tai nạn
ban đầu) sang cố ý trực tiếp/gián tiếp (trong hành vi cán liên tiếp).
oKết luận: Hành vi sau khi tai nạn là hành vi cố ý, man rợ và trực tiếp
nhằm làm chết nạn nhân, đã cấu thành Tội giết người theo Điều 123
Bộ luật Hình sự 2015, với tình tiết định khung tăng nặng là Giết
người dưới 16 tuổi (em Hội 16 tuổi) và/hoặc có tính chất côn đồ.
Nếu là người điều khiển xe container, tôi sẽ xử lý theo quy tắc an toàn giao thông và đạo đức, cụ thể:
1. Dừng xe ngay lập tức: Ngay khi phát hiện va chạm và cảm thấy có lực cản,
phải dừng xe khẩn cấp tại chỗ, giữ nguyên hiện trường để tránh gây thêm
tai nạn hoặc cán lên nạn nhân lần nữa.
2. Cứu giúp nạn nhân:
oTuyệt đối không lùi hoặc tiến xe vì sẽ làm tình trạng nạn nhân tồi tệ hơn. 22:48, 06/01/2026
PLĐC 2 - Trách nhiệm pháp lý trong vi phạm giao thông và án hình sự - Studocu
oNhanh chóng xuống xe cùng phụ xe và những người xung quanh
đánh giá tình hình và tìm cách cứu nạn nhân (như tìm kiếm thiết bị nâng, đội).
oNếu không thể tự mình đưa nạn nhân ra, phải kêu gọi mọi người
cùng nâng xe hoặc hỗ trợ di chuyển an toàn nhất.
3. Gọi cơ quan chức năng và cấp cứu:
oGọi ngay cho cảnh sát giao thông (113/114/112) và cấp cứu (115)
để thông báo chính xác vị trí, tình trạng nạn nhân và yêu cầu hỗ trợ chuyên môn.
4. Bảo vệ hiện trường: Đặt vật cảnh báo, bật đèn khẩn cấp để đảm bảo an
toàn cho các phương tiện khác và giữ nguyên các dấu vết liên quan đến vụ
tai nạn cho cơ quan điều tra.
5. Chấp hành điều tra: Chờ đợi cơ quan chức năng đến giải quyết và khai báo trung thực, đầy đủ. 22:48, 06/01/2026
PLĐC 2 - Trách nhiệm pháp lý trong vi phạm giao thông và án hình sự - Studocu