Tranh chấp hợp đồng chuyển giao sáng chế trong trường hợp chưa có hợp đồng chính thức và đối tượng chưa được cấp bằng độc quyền

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TẠI ĐÀ NẴNG
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Bản án số: 04/2019/KDTM-PT Ngày: 22/01/2019
V/v: “Tranh chấp hợp đồng chuyển giao công nghệ” NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG
- Với thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Văn Tào
Các Thẩm phán: Ông Phạm Tồn
Ông Võ ngọc Thông
- Thư ký phiên tòa: Bà Văn Thị Mỹ Thảo - Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng: Ông Nguyễn
Xuân Thanh – Kiểm sát viên tham gia phiên tòa.
Vào ngày 22 tháng 01 năm 2019 tại Trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà
Nẵng xét xử phúc thẩm công khai vụ án kinh doanh thương mại thụ lý số:
24/2018/TLPT-KDTM ngày 8 tháng 8 năm 2018 về: “Tranh chấp hợp đồng
chuyển giao công nghệ”.
Do Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 02/2018/KDTM-ST ngày
16/7/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk bị kháng cáo.
Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 241/2018/QĐ-PT ngày
07 tháng 01 năm 2019; giữa các đương sự:
* Nguyên đơn: Ông Hoàng Công H; Địa chỉ: Thôn 3, xã E, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk. Có mặt.
* Bị đơn: Ông Đậu Chí T; Địa chỉ: 397 đường P, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk. Vắng mặt.
* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ông Nguyễn Bá Th; Địa chỉ:
363/25 đường P1, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk. Vắng mặt.
*Người kháng cáo: Nguyên đơn ông Hoàng Công H. NỘI DUNG VỤ ÁN:
Quá trình tố tụng, nguyên đơn là ông Hoàng Công H trình bày:
Ngày 04/11/2013, ông có tham dự hội thi sáng tạo kỹ thuật do UBND tỉnh
Đắk Lắk tổ chức và giành được giải khuyến khích với sản phẩm: “Kéo cắt cành trụ
tiêu trên cao”, theo Quyết định số 254/QĐ-BTC ngày 04/11/2013.
Tháng 7/2015, Đài truyền hình Việt Nam về xưởng cơ khí của ông, thực hiện
phóng sự quá trình sản xuất chiếc kéo và thực nghiệm công dụng cũng như việc sử
dụng kéo của chiếc kéo cắt cành trụ tiêu trên cao; tham gia đoàn làm phóng sự về
chiếc kéo có ông Đậu Chí T - Giám đốc Công ty cổ phần Thương mại M. Phóng sự
này được phát trên kênh VTV2 của Đài truyền hình Việt Nam.
Ngày 21/8/2015, ông và ông T thỏa thuận: Ông chuyển nhượng công nghệ
chiếc kéo cắt cành trụ tiêu trên cao cho ông T với giá trị 200.000.000đ theo yêu cầu
của ông T, ông đã viết hợp đồng chuyển giao sáng chế về chiếc kéo cho ông T và
ký vào hợp đồng; ông T hứa hẹn mang hợp đồng về Công ty để đánh máy lại ký và
đóng dấu, sau đó sẽ chuyển lại cho ông bản hợp đồng và thanh toán tiền. Tuy
nhiên, sau đó ông T không chuyển giao lại bản hợp đồng, cũng không T toán tiền cho ông.
Ngày 09/9/2015, ông xem chương trình Góc nhìn khán giả được phát trên
kênh VTC14 của Đài truyền hình kỹ thuật số VTC, phát hình ảnh của ông đang
thực nghiệm cắt cành cây Xoài bằng chiếc kéo cắt cành trụ tiêu trên cao; người dẫn
chương trình phát sóng truyền hình cho rằng đây là sản phẩm cải tiến kéo cắt cành
của ông Đậu Chí T. Ngày 13/9/2015, Đài truyền hình kỹ thuật số VTC lại phát
sóng hình ảnh của ông một lần nữa, Biên tập viên khẳng định: “Theo chia sẻ của
anh Thăng, sản phẩm kéo cắt cành trên cao được anh Đậu Chí T cải tiến từ kéo cắt
cành thông thường, tuy nhiên theo tìm hiểu của ban biên tập thì đây là sáng chế
của anh Hoàng Công H, hiện nay giữa anh Đậu Chí T và anh Hoàng Công H đang
có kế hoạch chuyển giao cho nhau”. Việc ông T tự ý đưa hình ảnh của ông lên đài
truyền hình để quảng cáo sản phẩm chiếc kéo cắt cành trụ tiêu trên cao do ông sáng 2
chế là vi phạm quyền nhân thân của ông về hình ảnh.
Vì vậy, ông H khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết buộc ông Đậu Chí T phải
thanh toán cho ông 200.000.000đ tiền chuyển giao công nghệ; buộc ông Đậu Chí T
chấm dứt sử dụng hình ảnh của ông để quảng bá sản phẩm, đồng thời bồi thường về
hành vi tự ý đưa hình ảnh của ông H lên truyền hình làm ảnh hưởng lớn đến uy tín
của ông H gây thiệt hại với số tiền 30.000.000 đồng.
Quá trình tố tụng, bị đơn là ông Đậu Chí T trình bày:
Vào khoảng tháng 7/2015, ông T có xuống xưởng của ông H thấy ông H sản
xuất kéo cắt cành trên cao với hình dáng nhọn sử dụng nguy hiểm cho người sử
dụng nhưng ông H vẫn mang đi tham dự cuộc thi sáng tạo và được giải. Trong quá
trình đó ông thấy trên thị trường có các loại kéo cắt cành trụ tiêu của Đài Loan,
Trung Quốc, nên ông tuyển ông H vào Công ty cổ phần thương mại M do ông làm
Giám đốc Công ty để thực hiện sản xuất theo mẫu riêng của Công ty dựa trên mẫu
kéo của Đài Loan, Trung Quốc và kết hợp với mẫu thiết kế của ông H. Sau đó sản
xuất kinh doanh và chia lợi nhuận. Trong quá trình sản xuất kéo, thử độ sắc của
chiếc kéo cắt cành trên cao tại xưởng của ông T và quay phim và gửi đến đài truyền
hình VTC14. Sau đó một thời gian, ông H không làm việc cho Công ty nữa, ông
tiếp tục đầu tư và phát triển chiếc kéo theo mẫu mã riêng của mình. Ông H có đưa
cho ông Hợp đồng chuyển giao công nghệ cho ông nhưng ông không đọc kỹ nội
dung. Sau đó ông phát hiện ông H đã bán mẫu mã kéo cắt cành trụ tiêu trên cao cho
người khác để sản xuất trên thị trường nên ông quyết định không mua nữa. Việc sử
dụng hình ảnh được thực hiện tại xưởng của ông nên ông không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông H.
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Bá Th trình bày:
Đầu tháng 9/2015, ông Đậu Chí T là Giám đốc Công ty cổ phần thương mại
M có đặt vấn đề với ông Th viết bài quảng cáo cho sản phẩm kéo cắt cành trụ tiên
trên cao và đưa lên Đài truyền hình kỹ thuật số VTC để phát sóng quảng bá; ông T
chứng minh quyền sở hữu của mình về chiếc kéo bằng cách cho ông xem hợp đồng
chuyển giao công nghệ, đồng thời gửi cho ông Th file ảnh bản hợp đồng chuyển
giao công nghệ về chiếc kéo, được ký kết giữa ông Hoàng Công H và ông Đậu Chí
T. Vì vậy, ông Th mới viết bài quảng bá về chiếc kéo lên Đài truyền hình kỹ thuật
số VTC để phát sóng. Hợp đồng ông T gửi cho ông Th bằng file ảnh được viết tay, 3 chỉ có 02 trang.
Tại Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 02/2018/KDTM-ST ngày
16/7/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk đã quyết định:
Căn cứ khoản 2 Điều 30; điểm a khoản 1 Điều 37; điểm a khoản 1 Điều 39,
Điều 147, khoản 2 Điều 227 Bộ luật tố tụng dân sự; Căn cứ khoản 3 Điều 6 Luật sở
hữu trí tuệ; khoản 1 Điều 22 Luật chuyển giao công nghệ;
Áp dụng Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban
Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng
án phí và lệ phí Tòa án.
Tuyên xử: Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Hoàng
Công H về việc yêu cầu ông Đậu Chí T phải thực hiện nghĩa vụ thanh toán giá trị
hợp đồng chuyển giao công nghệ số tiền 200.000.000 đồng và bồi thường thiệt hại
uy tín số tiền 30.000.000 đồng.
Ngoài ra bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí và quyền kháng cáo theo quy định pháp luật.
Ngày 30/7/2018, nguyên đơn ông Hoàng Công H kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.
Tại phiên tòa, Kiểm sát viên phát biểu quan điểm giải quyết vụ án của Viện
kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng:
- Về tố tụng: Thẩm phán Chủ tọa phiên tòa, Hội đồng xét xử và người tham
gia tố tụng đã thực hiện đúng các quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.
- Về nội dung: Đề nghị Hội đồng xét xử tuyên hủy bản án sơ thẩm, giao hồ sơ
vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk giải quyết lại theo trình tự sơ thẩm.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn không rút đơn khởi kiện và giữ
nguyên yêu cầu kháng cáo.
Xét kháng cáo của nguyên đơn, ông Hoàng Công H nhận thấy:
[1]. Về tố tụng: Tại phiên tòa, bị đơn ông Đậu Chí T và người có quyền lợi,
nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Bá Th vắng mặt, nhưng đã được triệu tập hợp lệ lần
thứ hai; do đó Hội đồng xét xử quyết định xét xử vắng mặt các đương sự nêu trên. [2]. Về nội dung: 4
[2.1]. Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có tại hồ sơ vụ án đã được
thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả hỏi tại phiên tòa, ý kiến của Kiểm sát
viên và những người tham gia tố tụng khác; nhận thấy: Ngày 04/11/2013, ông
Hoàng Công H dự cuộc thi sáng tạo kỹ thuật lần thứ IV do UBND tỉnh Đắk Lắk tổ
chức với sản phẩm “Kéo cắt cành trụ tiêu trên cao”; sản phẩm đạt giải khuyến
khích theo Quyết định số 254/QĐ-BTC ngày 04/11/2013 của Ban tổ chức Hội thi
sáng tạo kỹ thuật tỉnh Đắk Lắk. Theo ông H, vào khoảng tháng 7/2015, các phóng
viên của Đài truyền hình Việt Nam đến nhà ông cùng với một số cán bộ của các cơ
quan ở tỉnh Đắk Lắk để ghi hình phóng sự quy trình sản xuất kéo, công dụng và
phương thức sử dụng kéo cắt cành trụ tiêu trên cao của ông; đi cùng đoàn còn có
ông Đậu Chí T - Giám đốc Công ty CP thương mại M; ông T đề nghị cùng hợp
tác, nên ông đồng ý và ngày 21/8/2015 hai bên xác lập Hợp đồng chuyển giao công
nghệ với giá 200.000.000đ, ông viết Hợp đồng và ký đưa cho ông T, ông T hứa
đem về Công ty ký, đóng dấu, nhưng sau đó ông T không đưa lại Hợp đồng và
cũng không T toán số tiền đã thỏa thuận, nhưng ông T tiến hành sản xuất và đưa ra
tiêu thụ trên thị trường.
[2.2]. Ông Đậu Chí T không thừa nhận có ký Hợp đồng chuyển giao công
nghệ với ông Hoàng Công H mà chỉ tuyển ông H vào làm trong công ty để chia lợi
nhuận; tuy nhiên ông T không cung cấp được Hợp đồng lao động giữa hai bên.
Mặc dù ông T không thừa nhận ký hợp đồng chuyển giao công nghệ với ông
H, nhưng người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án là ông Nguyễn Bá Th
xác định và cung cấp tài liệu chứng minh: Vào tháng 9/2015, ông Đậu Chí T là
Giám đốc Công ty CP thương mại M có đặt vấn đề viết bài quảng cáo cho sản
phẩm kéo cắt cành trụ tiêu trên cao và chứng minh bằng quyền sở hữu của mình là
bản hợp đồng chuyển giao công nghệ giữa ông T và ông H, nên ông (Thăng) đã
viết bài gửi đến chương trình Góc nhìn khán giả - kênh VTC4 vào ngày 09/9/2015 để đăng tải.
Mặt khác tại băng ghi âm cuộc đối thoại giữa ông H và ông T (ông T thừa
nhận đó là giọng nói của mình) có nội dung ông T sẽ trả tiền cho ông H một cục.
Như vậy có căn cứ xác định ông H có chuyển giao công nghệ “Kéo cắt cành
trụ tiêu trên cao” cho ông T. Tuy nhiên do tài liệu thu thập có trong hồ sơ vụ án là
bản Hợp đồng chuyển giao công nghệ chỉ có 02 trang giấy và không có quy định số 5
tiền chuyển giao công nghệ (theo ông T, Hợp đồng có 03 trang, trong đó số tiền hai
bên thỏa thuận được viết ở trang 02 nhưng ông T đã cất giấu). Do đó cần phải tiến
hành định giá xác định giá trị sáng chế “Kéo cắt cành trụ tiêu trên cao” để buộc
ông T phải trả giá trị chuyển giao công nghệ cho ông H mới đảm bảo sự công bằng.
Tuy nhiên án sơ thẩm cho rằng tại thời điểm chuyển giao công nghệ, sản phẩm
“Kéo cắt cành trụ tiêu trên cao” chưa được đăng ký, chưa được cấp bằng độc
quyền sáng chế nên không có giá trị pháp lý. Đồng thời Căn cứ Công văn số
3717/BKHCN-ĐTG ngày 03/11/2017 của Bộ khoa học và công nghệ cho rằng:
Thỏa thuận chuyển giao giải pháp kỹ thuật là giao dịch dân sự, do đó không phải
thẩm định giá. Kết quả thẩm định giá trị chuyển giao giải pháp kỹ thuật chỉ có ý
nghĩa tham khảo, không phải là căn cứ áp dụng hoặc tham gia giải quyết vụ việc;
để bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông Hoàng Công H là không đúng quy định
tại khoản 2 Điều 7 Luật chuyển giao công nghệ năm 2006: “Đối tượng công nghệ
được chuyển giao có thể gắn hoặc không gắn với đối tượng sở hữu công nghiệp”;
Điều 30 Nghị định số 133/2018/NĐ-CP ngày 31-12-2018 của Chính phủ Quy định
chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật chuyển giao công nghệ: Kết
quả đánh giá, định giá công nghệ là một trong những căn cứ để cơ quan có thẩm
quyền xem xét, xử lý vi phạm hợp đồng chuyển giao công nghệ và giải quyết tranh
chấp trong quá trình thực hiện hợp đồng chuyển giao công nghệ và các quy định về
quyền của đương sự trong việc “Trưng cầu giám định, yêu cầu giám định” và
“Định giá tài sản, thẩm định giá tài sản” theo quy định tại các Điều 102, 104 của
Bộ luật tố tụng dân sự.
Như vậy quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm chưa tiến hành thẩm
định giá, giá trị chuyển giao công nghệ “Kéo cắt cành trụ tiêu trên cao” mà cấp
phúc thẩm không thể khắc phục và xét xử ngay sẽ ảnh hưởng đến quyền kháng cáo
của các đương sự. Do đó, Hội đồng xét xử phúc thẩm xét thấy cần hủy bản án sơ
thẩm, giao hồ sơ về cấp sơ thẩm tiến hành giải quyết lại để đảm bảo quyền và lợi
ích hợp pháp của các bên đương sự.
[3]. Do bản án sơ thẩm bị hủy nên ông Hoàng Công H không phải chịu án phí
kinh doanh thương mại phúc thẩm. Vì các lẽ trên;
Căn cứ khoản 3 Điều 308 và khoản 1 Điều 310 Bộ luật tố tụng dân sự. 6 QUYẾT ĐỊNH:
[1]. Hủy bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 02/2018/KDTM-ST ngày
16/7/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk, V/v “Tranh chấp hợp đồng chuyển
giao công nghệ”; giữa nguyên đơn ông Hoàng Công H và bị đơn ông Đậu Chí T.
Giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk để xét xử sơ thẩm lại vụ án
theo đúng quy định pháp luật.
[2]. Ông Hoàng Công H không phải chịu án phí kinh doanh thương mại phúc
thẩm; Hoàn trả lại cho ông H 2.000.000đ tiền tạm ứng án phí phúc thẩm tại Biên lai
thu tiền số 0009186 ngày 09/8/2018 của Cục thi hành án dân sự tỉnh Đắk Lắk.
Bản án phúc thẩm có hiệu lực thi hành kể từ ngày tuyên án./.
TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ Nơi nhận:
THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA - TANDTC;
- VKSND cấp cao tại Đà Nẵng; - TAND tỉnh Đắk Lắk; (Đã ký) - VKSND tỉnh Đắk Lắk;
- Cục THADS tỉnh Đắk Lắk;
- Những người tham gia tố tụng;
- Lưu hồ sơ vụ án; Lưu trữ, Phòng HCTP. Nguyễn Văn Tào 7