Bài giảng Định hướng chuyên ngành quản lý cung ứng thuốc môn Nhập môn ngành dược | Trường Đại học Nguyễn Tất Thành

ĐỊNH HƯỚNG CHUYÊN NGÀNH
QUẢN LÝ CUNG ỨNG THUỐC
ThS.DS NGÔ NGỌC ANH THƯ 1
NHIỆM VỤ & NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC 1 NỘI DU
Ý NGHĨA CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC 2
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC NG 3
HỆ THỐNG PHÂN PHỐI THUỐC TẠI VIỆT NAM (CUNG ỨNG) 4
CÁC VỊ TRÍ CÔNG VIỆC NGƯỜI DƯỢC SĨ ĐẢM TRÁCH 5 2
NHIỆM VỤ & NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Pháp luật: quy định, chính sách/ ngành dược  pháp chế dược Nhiệm vụ chung
Nhiệm vụ của công tác quản lý dược là nghiên cứu, hướng dẫn và giám sát thực
hiện những quy định chuyên môn hiện hành, những luật lệ của nhà nước trong việc
thu mua, chế biến, sản xuất, pha chế, bảo quản, phân phối và sử dụng thuốc nhằm
đảm bảo cho người bệnh được dùng thuốc tốt, có hiệu lực trong phòng – chữa bệnh, không gây tác hại. 3
NHIỆM VỤ & NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Pháp luật: quy định, chính sách/ ngành dược  pháp chế dược Nhiệm vụ chung
• Đảm bảo cung ứng thuốc đầy đủ và kịp thời: Lập kế hoạch mua sắm, dự trữ thuốc theo nhu cầu
khám chữa bệnh hoặc sản xuất. Kiểm soát tồn kho, hạn chế thiếu hụt hoặc dư thừa thuốc.
• Quản lý chất lượng thuốc: Kiểm tra chất lượng thuốc nhập vào và trong kho. Đảm bảo thuốc sử
dụng và bán ra đạt tiêu chuẩn của Bộ Y tế, tuân thủ GMP, GPP.
• Quản lý sử dụng thuốc hợp lý: Hướng dẫn, giám sát nhân viên y tế và dược sĩ sử dụng thuốc
đúng chỉ định, liều lượng, đường dùng. Tham gia phòng ngừa lạm dụng thuốc, thuốc kháng sinh và các thuốc có nguy cơ cao.
• Tuân thủ pháp luật và quy định về dược: Thực hiện đúng quy định về đăng ký thuốc, nhãn, bảo
quản, vận chuyển và kê đơn. Thực hiện các báo cáo theo quy định của cơ quan quản lý nhà nước về dược.
• Quản lý thông tin thuốc: Cập nhật thông tin về thuốc mới, thay đổi về chỉ định, tác dụng phụ, chống
chỉ định. Hỗ trợ các khoa lâm sàng về thông tin dược và tư vấn sử dụng thuốc. 4
NHIỆM VỤ & NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Nội dung công tác quản lý dược (5)
1. Những quy định về điều kiện cơ sở vật chất và kỹ thuật cần thiết để tiến hành
công tác chuyên môn nhằm đảm bảo được chất lượng thuốc.
Ví dụ: Qui định các trang thiết bị trong sản xuất, pha chế thuốc…. (mở nhà thuốc, mở công ty
PP, mở nhà máy sx?)  hình thành CSSXKD
2. Những quy định về yêu cầu và biện pháp kỹ thuật cần thiết của các quá trình
thu mua, chế biến, sản xuất, pha chế, bảo quản, phân phối và sử dụng thuốc
nhằm thực hiện các tiêu chuẩn kỹ thuật đã quy định.
Ví dụ: Quy trình kỹ thuật, quy định về đơn vị đo lường, những nguyên tắc tiêu chuẩn thực hành
tốt (GPs: GMP, GLP, GSP, GDP, GPP…),…
Yêu cầu ĐKBQ trong nhà thuốc? Nhiệt độ/ độ ẩm? Kỹ thuật (số, đơn vị đo, chuẩn đo lường) ->
biện pháp kỹ thuật nào giúp đảm bảo các thông số đó? (thiết bị đo ghi nhận thông số kỹ
thuật/thiết bị điều hòa, thông gió, hút ẩm…) 5
NHIỆM VỤ & NỘI DUNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Nội dung công tác quản lý dược
3. Những quy định nhằm đảm bảo việc kiểm tra và chọn lọc thuốc có chất lượng tốt (lưu hành –SĐK).
Ví dụ: Quy định về xét duyệt và quản lý danh mục mặt hàng thuốc,
quy định về tiêu chuẩn kỹ thuật,….. (TCCS, TCVN-DĐVN V)
4. Những quy định nhằm đảm bảo an toàn cho người dùng thuốc.
Ví dụ: Quy chế quản lý thuốc an thần, quy chế quản lý thuốc gây nghiện,…
5. Những quy định nhằm hướng dẫn việc quản lý, việc phân phối sử dụng thuốc
theo phương hướng dùng thuốc của ngành.
Ví dụ: Quy định lựa chọn thuốc chủ yếu (phù hợp cơ cấu/mô hình bệnh tật tại cơ sở KCB), thuốc thiết yếu,… 6
Ý NGHĨA CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC Kỹ thuật Chính trị Kinh tế 7
Ý NGHĨA CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
1.Công tác quản lý dược có ý nghĩa to lớn về mặt kỹ thuật
• Công tác QLD sử dụng tổng hợp các thành tựu khoa học kỹ thuật y dược, nhất là về
dược, do đó nó phản ánh trình độ khoa học kỹ thuật trong ngành. Ví dụ Dược điển Việt Nạm,
các quy chế quản lý thuốc,….
• Công tác QLD có tác dụng quan trọng trong việc thúc đẩy sự tiến bộ kỹ thuật vì bắt buộc
những bộ phận kém về kỹ thuật phải có vươn lên thực hiện cho được những yêu cầu kỹ
thuật đã quy định để được tồn tại hợp pháp.
• Như vậy, từng bước công tác QLD góp phần quan trọng thúc đẩy ngành dược phát triển
và hòa nhập vào thế giới. 8
Ý NGHĨA CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
1.Công tác quản lý dược có ý nghĩa to lớn về mặt kỹ thuật
Tóm lại công tác QLD có ý nghĩa về mặt kỹ thuật thể hiện qua:
• Đảm bảo chất lượng, an toàn và hiệu quả của thuốc từ khâu sản xuất, nhập khẩu, bảo quản,
phân phối đến sử dụng.
• Quản lý quy trình kỹ thuật giúp ngăn ngừa sai sót, nhầm lẫn và rủi ro y tế khi sử dụng thuốc.
• Hỗ trợ việc ứng dụng công nghệ hiện đại trong quản lý, kiểm nghiệm và truy xuất nguồn gốc thuốc. Công ty PP Nhà bán lẻ Nhà máy SX (trực tiếp (BV,PKĐK, Bệnh nhân PP) NT) 9 Ý NGHĨ Ý NGHĨAA CỦA
CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯ
CÔNG TÁC QUẢN L ỢC Ý DƯỢC
2. Ý nghĩa rất quan trọng về mặt chính trị
• Công tác QLD  điều kiện cần và đủ để thực hiện việc cung ứng thuốc có chất lượng tốt
và đảm bảo việc sử dụng thuốc hợp lý, an toàn  sự quan tâm của nhà nước đối với
công cuộc bảo vệ sức khỏe của nhân dân, nâng cao sự tín nhiệm của người bệnh và của
cả cộng đồng đối với ngành dược  nâng cao uy tín, phẩm chất đạo đức của người cán bộ y tế.
• Nghiên cứu, cập nhật và phát huy công tác QLD nhằm tiến tới thống nhất những quy định
về chuyên môn kỹ thuật trong ngành trên cơ sở hòa hợp với luật pháp quốc tế, là một
trong những biện pháp quan trọng để nâng cao vị trí ngành dược Việt Nam trên thị trường thế giới. 10 Ý NGHĨ Ý NGHĨAA CỦA
CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯ
CÔNG TÁC QUẢN L ỢC Ý DƯỢC
2. Ý nghĩa rất quan trọng về mặt chính trị
Tóm lại công tác QLD có ý nghĩa về mặt chính trị thể hiện qua:
• QLD góp phần bảo vệ sức khỏe cộng đồng, tăng cường niềm tin của người dân vào hệ
thống y tế và chính quyền.
• Đảm bảo tuân thủ pháp luật và tiêu chuẩn quốc gia về thuốc, góp phần phòng chống
thuốc giả, thuốc kém chất lượng.
• Là công cụ trong quản lý nhà nước về y tế và chính sách dược quốc gia, hỗ trợ hoạch
định chiến lược y tế và phòng chống dịch bệnh. 11 Ý NGHĨ Ý NGHĨAA CỦA
CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯ
CÔNG TÁC QUẢN L ỢC Ý DƯỢC
3. Ý nghĩa về mặt kinh tế
• Công tác QLD tạo điều kiện thuận lợi cho việc kế hoạch hóa các mặt liên quan đến các
công tác trong ngành dược từ thu mua, pha chế, sản xuuất, xây dựng quy trình kỹ thuật,...
Việc nâng cao những yêu cầu kỹ thuật sẽ làm cơ sở cho việc nâng cao chất lượng thuốc,
đồng thời làm tăng năng suất lao động, từ đó hạ giá thành sản phẩm, góp phần quan trọng
trong việc phát triển thị trường cho thuốc sản xuất trong nước.
• Công tác QLD được thực hiện chặt chẽ sẽ góp phần làm giảm những lãng phí to lớn cho
nhà nước trong việc hạn chế nhập vào hoặc sản xuất ra những mặt hàng kém chất lượng,
làm giảm được tỷ lệ thuốc kém chất lượng lưu thông trên thị trường.
• Công tác QLD được thực hiện nhằm làm tăng uy tín của thuốc sản xuất trong nước, dần
thay thế thuốc nước ngoài trên thị trường trong nước và tiến đến gia tăng xuất khẩu thuốc
ra nước ngoài, góp phần làm giàu cho tổ quốc, quốc gia. 12 Ý NGHĨ Ý NGHĨAA CỦA
CỦA CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯ
CÔNG TÁC QUẢN L ỢC Ý DƯỢC
3. Ý nghĩa về mặt kinh tế
Tóm lại công tác QLD có ý nghĩa về mặt kinh tế thể hiện qua:
• Giúp sử dụng thuốc hợp lý, tiết kiệm chi phí y tế và giảm lãng phí do dư thừa hoặc thuốc hư hỏng.
• Quản lý dược hiệu quả giúp tối ưu hóa dự trữ, phân phối và giá thành thuốc, tạo lợi ích
kinh tế cho cơ sở y tế và xã hội.
• Thúc đẩy phát triển công nghiệp dược nội địa, tạo việc làm và tăng nguồn thu cho quốc gia. 13
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Tổ chức công tác QLD ở các cơ quan quản lý y tế các cấp (tự học) Bộ y tế:
• Cục QLD: là cơ quan chuyên trách cấp TW giúp Bộ trưởng BYT về công tác QLD
• Tổng công ty dược: có nhiệm vụ theo dõi, giám sát công tác QLD của các xí nghiệp,
công ty cấp 1 trực thuộc
• Viện kiểm nghiệm: chỉ đạo kỹ thuật trong công tác kiểm tra chất lượng thuốc toàn
ngành, xét duyệt các TC kỹ thuật, đề xuất danh mục thuốc được phép lưu hành tại VN 14
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Tổ chức công tác QLD ở các cơ quan quản lý y tế các cấp Sở y tế:
• Phòng QLD: quản lý công tác dược trong toàn tỉnh, Tp.TW
• Trung tâm kiểm nghiệm thuốc và mỹ phẩm tỉnh: chỉ đạo kỹ thuật trong công tác kiểm
tra chất lượng trong toàn tỉnh 15
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Tổ chức công tác QLD ở các cơ quan quản lý y tế các cấp Trạm y tế
• Dược sĩ có nhiệm vụ giúp Trưởng trạm y tế quản lý công tác dược trong xã, bao gồm
phòng dược, tủ thuốc trạm y tế, những vấn đề có liên quan đến thuốc trên địa bàn. 16
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Tổ chức công tác QLD ở các đơn vị thực hiện
Doanh nghiệp sản xuất thuốc
• Phòng kỹ thuật (QA): giúp GĐ quản lý công tác dược chính trong toàn DN
• Phòng kiểm nghiệm (QC) giúp GĐ công tác kiểm tra chất lượng thuốc và tiêu chuẩn kỹ thuật 17
TỔ CHỨC QUẢN LÝ CÔNG TÁC QUẢN LÝ DƯỢC
Tổ chức công tác QLD ở các đơn vị thực hiện
Doanh nghiệp kinh doanh thuốc
• Phòng kỹ thuật (QA): giúp GĐ quản lý công tác dược chính trong toàn DN
• Phòng kiểm nghiệm (QC) giúp GĐ công tác kiểm tra chất lượng thuốc và tiêu chuẩn kỹ thuật 18 19
HỆ THỐNG PHÂN PHỐI THUỐC TẠI VIỆT NAM
Hệ thống phân phối (bán buôn) (nội địa/XNK, đạt GDP)
Hệ thống cấp phát (bán lẻ) (BV-công,tư, PKĐK, nhà thuốc -tư nhân độc lập, chuỗi) 20