BÀI GI!NG
KINH T" L#$NG
B! MÔN PHÂN TÍCH D" LI#U KINH T$
KHOA TOÁN KINH T$
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 1 / 21
Tài li!u tham kh"o
Nguy!nQuangDong(2006).Bài gi!ng kinh t" l#$ng, nhà xu%tb!nTh&ng .
Nguy!nKh"cMinh(2013).Giáo trình kinh t" l#$ng, nhà xu%tb!n Dân trí.
Nguy!nQuangDong(2008).Bài tpKinht" l#$ng v(is) tr$ giúp c*a ph+nm,m
Eviews, nhà xu%tb!n Khoa h-cvàk. thut.
Wooldridge, JeffreyM (2003). Introductory econometrics: A modern approach, Mason,
Ohio: South Western College.
Ph%nm&m: Eviews, SPSS, R,...
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 2 / 21
N#I DUNG CHÍNH
Ch#$ng 1. M%&U
Ch#$ng 2. HÌNH H(IQUYHAIBI)N
Ch#$ng 3. HÌNH H(IQUYNHI*UBI)N
Ch#$ng 4. HÌNH H(IQUYV+IBI)NGI,
Ch#$ng 5. PH-.NG S AI C/ASAIS0 THAY &1I
Ch#$ng 6. T2 T-.NG QUAN
Ch#$ng 7. &AC3NG TUY)N
Ch#$ng 8. CH4N HÌNH VÀ KI5M &6NH VI7C CH4N HÌNH
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 3 / 21
Ch$%ng 1. M&’(U
1
Kinh t8 l#9ng
Khái ni:m
N;idungnghiênc<uc=aKinht8 l#9ng
Ph#$ng pháp lu>nc=aKinht8 l#9ng
2
Các khái ni:mc$ b?nc=aKinht8 l#9ng
Phân tích h@iquy
hình h@iquytAng thB mô hình h@iquymCu
Sai sD ngCunhiên
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 4 / 21
§1.1 KINH T" L#$NG
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 5 / 21
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 6 / 21
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 7 / 21
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 8 / 21
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 9 / 21
1.1.1 Khái ni!m
Ti8ng anh: "Econometrics" Eol#Fng vG kinh t8.
m;tmônhHcdIatrênnGnt?ng c=a:
Kinh t8 hHc.
ThDng hHc.
Toán hHc,...
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 10 / 21
1.1.2 N)idungnghiênc*uc+a Kinh t, l$-ng
Thi8tl>pcácmôhìnhtoánhHcmôt? mDiquanh: giJacácEKil#9ng kinh t8 (bi8n
kinh t8).
&ol#Fng m<c E; ?nh h#Lng c=acácbi8nkinht8 y E8ncácbi8nkinht8 khác.
DIavàocácmôhìnhtoánhHc EB dI báo các hi:nt#9ng kinh t8.
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 11 / 21
1.1.3 Ph$%ng pháp lu.nc+a Kinh t, l$-ng
DIavàolíthuy8tkinht8EBE#aragi? thuy8 tvG mDiquanh: giJacácbi8nkinht8
quan tâm .
Thi8tl>pcácmôhìnhtoánhHc EB t? mDiquanh: giJacácbi8nkinht8.
-Mcl#9ng các tham sD c=amôhìnhEã E#ara.
Phân tích k8tqu?: Eánh giá E; tin c>yvàkiBm ENnh tính Eúng E"n, chính xác c=acác
#Mcl#9ng Eãnh>n E#9c.
DI báo: sO dPng các hình EãxâydIng E#9c EB dI báo các hi:nt#9ng kinh t8 hoQc
giá trN c=acácbi8nkinht8 ta quan tâm d#MisI?nh h#Lng c=acácbi8nkinht8
khác.
&G ra các chính sách mMiphùh9pnhRm EKt E#9cmPctiêuEã ENnh.
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 12 / 21
§1.2 C KHÁI NI%MC& B!NCA
KINH T" L#$NG
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 13 / 21
1.2.1 Phân tích h/iquy
Khái ni!m
Nghiên c<umDiliênh: phP thu;cgiJagiátrN c=am;tbi8n Y -gHilàbi8nphP thu;chay
bi8n E#9cgi?ithíchvMigiátrN c=am;thoQcnhiGubi8nkhácX
j
(j =1,..,m)–cácbi8n
y gHilàcácbi8n E;cl>phaybi8ngi?ithích.
d0
Nghiên c<ucácy8utD?nh h#Lng E8nchitiêucánhân.KhiEó
Bi8nphP thu;c Y là: chi tiêu c=acánhân(tri:u E@ng/tháng);
Các bi8n E;cl>p, chSng hKn: X
1
b i8 nthunh>p(tri:u E@ng/tháng), X
2
b i8 ngiMi
tính,...
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 14 / 21
1.2.1 Phân tích h/iquy
M0c 1ích
-Mcl#9ng giá trN c=abi8nphP thu;c Y khi Eãbi8 tgiátrN c=a(các)bi8n E;cl>p X
j
KiBm ENnh gi? thuy8tvG s I phP thu;cgiJacácbi8nkinht8.
DI báo giá trN trung bình hoQccábi:tc=abi8nphP thu;ckhiEãbi8tgiátrN c=a(các)
bi8n E;cl>p.
Ta th#Fng gi? thi8t: Bi8n phP thu;c Y bi8nngCunhiên,cóquylu>tphânphDixácsuTt
xác ENnh và các bi8n E;cl>p X
j
không ph?ilàbi8nngCunhiên,giátrN c=achúnglàxác
ENnh.
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 15 / 21
1.2.2 hình h/iquyt2ng th3 mô hình h/iquym4u
Xét b?ng dJ li:usauc=a60h; gia Eình vMim< cthunh>phàngtuUn(X)vàm<cchitiêu
hàng tuUn(Y )(E$nvN:USD)
!
!
!
!
!
!
!
!
!
Y
X
80 100 120 140 160 180 200 220 240 260
55 70 90 95 110 120 140 140 155 175
Chi tiêu 60 65 79 80 102 110 120 135 137 150
hàng tuUn (Y ) 65 74 84 93 107 115 136 137 145 152
c=a60 70 80 94 103 116 130 144 152 165 178
h; gia Eình 75 85 98 108 118 135 145 157 175 180
-88-113125140-160189185
---115---162-191
TAng 325 462 445 707 678 750 685 1043 966 1211
E(Y |X) 65 77 89 101 113 125 137 149 161 173
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 16 / 21
Các chTm EV thB hi:ntrungbìnhcóEiGuki:n
c=a Y vMicácgiátrN khác nhau c=a X.NDi
các EiBmmàuEV y ta E#9c1E#Fng cong
gHilàE#Fng h@iquytAng thB c=a Y theo
X.
TW nhJng suy lu>n Eó, ta thB nói rRng
E(Y |X
i
) m;thàmsD c=a X
i
, LEây X
i
giá trN c=abi8n X có thB vi8t
E(Y |X
i
)=f(X
i
)
Y: chi tiêu
X: thu nhp
200
-
·
158-
10
-
EMX)
50
do
in
ico
no
iso
ido
do
220
240
200
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 17 / 21
a) hình h/iquyt2ng th3 (hàm t2ng th3 -PopulationRegressionFunction)
hàm dKng
E(Y |X
ji
)=f(X
ji
) (1.1)
j chX sD bi8nquansát;
f hàm sD ch#abi8t.
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 18 / 21
1.2.2 hình h/iquyt2ng th3 mô hình h/iquym4u
b) hình h/iquym4u(hàmh/iquym4u-SampleRegressionFunction)
hàm dKng
ˆ
Y
i
=
ˆ
f(X
ji
) (1.2)
ˆ
Y
i
m;t #Mcl#9ng c=a E(Y |X
ji
);
ˆ
f m;t #Mcl#9ng c=a f.
Y: chi tiêu
X: thu nhp
SRF1
C
200
-
O
O
O
158-
·
SRF2
O
-
E(YXi)
100-11
50
do
in
ico
no
iso
ido
do
220
240
200
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 19 / 21
M)ts5 hình "nh minh h6a
B! môn Phân tích d" li#ukinht$ Kinh t$ l%&ng 20 / 21

Preview text:

BÀI GI!NG KINH T" L#$NG
B! MÔN PHÂN TÍCH D" LI#U KINH T$ KHOA TOÁN KINH T$
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 1 / 21 Tài li!u tham kh"o
Nguy!n Quang Dong (2006). Bài gi!ng kinh t" l#$ng, nhà xu%t b!n Th&ng kê.
Nguy!n Kh"c Minh (2013). Giáo trình kinh t" l#$ng, nhà xu%t b!n Dân trí.
Nguy!n Quang Dong (2008). Bài t’p Kinh t" l#$ng v(i s) tr$ giúp c*a ph+n m,m
Eviews, nhà xu%t b!n Khoa h-c và k. thu’t.
Wooldridge, JeffreyM (2003). Introductory econometrics: A modern approach, Mason, Ohio: South Western College.
Ph%n m&m: Eviews, SPSS, R,...
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 2 / 21 N#I DUNG CHÍNH Ch#$ng 1. M% &’U
Ch#$ng 2. MÔ HÌNH H(I QUY HAI BI)N
Ch#$ng 3. MÔ HÌNH H(I QUY NHI*U BI)N
Ch#$ng 4. MÔ HÌNH H(I QUY V+I BI)N GI,
Ch#$ng 5. PH-.NG SAI C/A SAI S0 THAY &1I Ch#$ng 6. T2 T-.NG QUAN Ch#$ng 7. &A C3NG TUY)N
Ch#$ng 8. CH4N MÔ HÌNH VÀ KI5M &6NH VI7C CH4N MÔ HÌNH
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 3 / 21 Ch$%ng 1. M& ’(U 1 Kinh t8 l#9ng là gì Khái ni:m
N;i dung nghiên cPh#$ng pháp lu>n c=a Kinh t8 l#9ng 2
Các khái ni:m c$ b?n c=a Kinh t8 l#9ng Phân tích h@i quy
Mô hình h@i quy tAng thB và mô hình h@i quy mCu Sai sD ngCu nhiên
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 4 / 21 §1.1 KINH T" L#$NG LÀ GÌ
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 5 / 21
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 6 / 21
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 7 / 21
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 8 / 21
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 9 / 21 1.1.1 Khái ni!m
Ti8ng anh: "Econometrics" là Eo l#Fng vG kinh t8.
Là m;t môn hHc dIa trên nGn t?ng c=a: Kinh t8 hHc. ThDng kê hHc. Toán hHc,...
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 10 / 21
1.1.2 N)i dung nghiên c*u c+a Kinh t, l$-ng
Thi8t l>p các mô hình toán hHc mô t? mDi quan h: giJa các EKi l#9ng kinh t8 (bi8n kinh t8).
&o l#Fng mDIa vào các mô hình toán hHc EB dI báo các hi:n t#9ng kinh t8.
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 11 / 21
1.1.3 Ph$%ng pháp lu.n c+a Kinh t, l$-ng
DIa vào lí thuy8t kinh t8 EB E#a ra gi? thuy8t vG mDi quan h: giJa các bi8n kinh t8 quan tâm.
Thi8t l>p các mô hình toán hHc EB mô t? mDi quan h: giJa các bi8n kinh t8.
-Mc l#9ng các tham sD c=a mô hình Eã E#a ra.
Phân tích k8t qu?: Eánh giá E; tin c>y và kiBm ENnh tính Eúng E"n, chính xác c=a các #Mc l#9ng Eã nh>n E#9c.
DI báo: sO dPng các mô hình Eã xây dIng E#9c EB dI báo các hi:n t#9ng kinh t8 hoQc
giá trN c=a các bi8n kinh t8 mà ta quan tâm d#Mi sI ?nh h#Lng c=a các bi8n kinh t8 khác.
&G ra các chính sách mMi phù h9p nhRm EKt E#9c mPc tiêu Eã ENnh.
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 12 / 21
§1.2 CÁC KHÁI NI%M C& B!N C’A KINH T" L#$NG
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 13 / 21 1.2.1 Phân tích h/i quy Khái ni!m
Nghiên cbi8n E#9c gi?i thích vMi giá trN c=a m;t hoQc nhiGu bi8n khác Xj (j = 1,..,m) – các bi8n
này gHi là các bi8n E;c l>p hay bi8n gi?i thích. Ví d0
Nghiên cBi8n phP thu;c Y là: chi tiêu c=a cá nhân (tri:u E@ng/tháng);
Các bi8n E;c l>p, chSng hKn: X1 là bi8n thu nh>p (tri:u E@ng/tháng), X2 là bi8n giMi tính,...
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 14 / 21 1.2.1 Phân tích h/i quy M0c 1ích
-Mc l#9ng giá trN c=a bi8n phP thu;c Y khi Eã bi8t giá trN c=a (các) bi8n E;c l>p Xj
KiBm ENnh gi? thuy8t vG sI phP thu;c giJa các bi8n kinh t8.
DI báo giá trN trung bình hoQc cá bi:t c=a bi8n phP thu;c khi Eã bi8t giá trN c=a (các) bi8n E;c l>p.
Ta th#Fng gi? thi8t: Bi8n phP thu;c Y là bi8n ngCu nhiên, có quy lu>t phân phDi xác suTt
xác ENnh và các bi8n E;c l>p Xj không ph?i là bi8n ngCu nhiên, giá trN c=a chúng là xác ENnh.
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 15 / 21
1.2.2 Mô hình h/i quy t2ng th3 và mô hình h/i quy m4u
Xét b?ng dJ li:u sau c=a 60 h; gia Eình vMi mp hàng tuUn (X) và mhàng tuUn (Y ) (E$n vN: USD) !!!!! X ! 80 100 120 140 160 180 200 220 240 260 Y
!! 55 70 90 95 110 120 140 140 155 175 Chi tiêu 60 65 79 80 102 110 120 135 137 150 hàng tuUn (Y ) 65 74 84 93 107 115 136 137 145 152 c=a 60 70 80 94 103 116 130 144 152 165 178 h; gia Eình 75 85 98 108 118 135 145 157 175 180 - 88 - 113 125 140 - 160 189 185 - - - 115 - - - 162 - 191 TAng
325 462 445 707 678 750 685 1043 966 1211 E(Y |X) 65 77 89 101 113 125 137 149 161 173
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 16 / 21
Các chTm EV thB hi:n trung bình có EiGu ki:n Y: chi tiêu
c=a Y vMi các giá trN khác nhau c=a X. NDi
các EiBm màu EV này ta E#9c 1 E#Fng cong
và gHi là E#Fng h@i quy tAng thB c=a Y theo X.
TW nhJng suy lu>n Eó, ta có thB nói rRng
E(Y |Xi) là m;t hàm sD c=a Xi, L Eây Xi là
giá trN c=a bi8n X và có thB vi8t E(Y |X X: thu nhập i) = f (Xi)
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 17 / 21
a) Mô hình h/i quy t2ng th3 (hàm t2ng th3 - Population Regression Function) Là hàm có dKng E(Y |Xji) = f(Xji) (1.1) j là chX sD bi8n quan sát; f là hàm sD ch#a bi8t.
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 18 / 21
1.2.2 Mô hình h/i quy t2ng th3 và mô hình h/i quy m4u
b) Mô hình h/i quy m4u (hàm h/i quy m4u - Sample Regression Function) Là hàm có dKng Y: chi tiêu ˆ Yi = ˆ f (Xji) (1.2) ˆ
Yi là m;t #Mc l#9ng c=a E(Y |Xji); ˆ f là m;t #Mc l#9ng c=a f . X: thu nhập
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 19 / 21 M)t s5 hình "nh minh h6a
B! môn Phân tích d" li#u kinh t$ Kinh t$ l%&ng 20 / 21