Bài giảng Lập và thẩm định chương trình và dự án môn Quản lý dự án | Trường Đại học Công nghệ Thông tin, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh

Lập và thẩm định chương trình và dự án Nhóm 4
Mục tiêu, vai trò của xây dựng 1
chương trình, dự án 2
Trình bày nội dung CT-DA MỤC LỤC 3
Lập dự án đầu tư
Phương pháp lập chương trình và 4 dự án HOME ABOUT SERVICE CONTACT
1. Mục tiêu, vai trò của xây
dựng chương trình, dự án Mục tiêu Vai trò Tập trung và phân bổ
Tổ chức thực hiện và áp dụng
hiệu quả các nguồn lực
các cơ chế, chính sách riêng
Giải quyết những mục tiêu
Giải quyết những vấn đề ưu tiên, trọng tâm
kinh tế- xã hội bức xúc HOME ABOUT SERVICE CONTACT
2. Trình bày nội dung của
chương trình, dự án
Tên gọi: phản ánh rõ mục tiêu và lĩnh vực tác động.
Sự cần thiết: Đánh giá thực trạng vấn đề
và luận chứng tính cấp thiết phải giải quyết bằng một CT, DA
Mục tiêu: Xây dựng từ mục tiêu chiến
lược hoặc kế hoạch, mục tiêu định tính và
mục tiêu định lượng và sử dụng cây mục tiêu HOME ABOUT SERVICE CONTACT
2. Trình bày nội dung của
chương trình, dự án
Phạm vi, quy mô: Đối tượng, không gian,
thời gian thực hiện và mức độ can thiệp
của chương trình, dự án
Đối tượng thụ hưởng và chịu sự tác động:
+ Đối tượng thụ hưởng: trực tiếp, tích cực
+ Đối tượng chịu sự tác động: gián tiếp, tích cực hoặc tiêu cực
Nguồn lực: Vốn, lao động, tài nguyên, công nghệ HOME ABOUT SERVICE CONTACT
2. Trình bày nội dung của
chương trình, dự án
Hiệu quả kinh tế xã hội
Hiệu quả kinh tế: giá trị gia tăng thuần
(NVA): đóng góp của CT-DA vào tăng GDP
Hiệu quả xã hội: việc làm, thu nhập, nâng
cao dân trí, giảm tệ nạn xã hội, bảo vệ môi trường
Giải pháp: chính sách kinh tế xã hội, tổ chức
bộ máy, nhân sự, công nghệ…
3. Lập dự án đầu tư
3.1. Chu trình lập dự án đầu tư
Lập dự án đầu tư là quá trình nghiên cứu, phân tích và xây dựng phương án đầu
tư nhằm huy động và sử dụng các nguồn lực để hình thành tài sản hoặc tạo ra
sản phẩm, dịch vụ, làm cơ sở cho quyết định đầu tư.
Chu trình lập dự án đầu tư gồm 3 thời kỳ:
1. Thời kỳ chuẩn bị đầu tư:
Đây là thời kỳ quan trọng nhất gồm các giai đoạn:
Nghiên cứu cơ hội đầu tư: tìm kiếm và lựa chọn cơ hội đầu tư, nghiên cứu sơ bộ thị trường,
xác định quy mô, địa điểm, công suất, rủi ro của dự án.
Nghiên cứu tiền khả thi: áp dụng cho dự án quy mô lớn, sử dụng thông tin thứ cấp nhằm
sàng lọc dự án, tránh lãng phí chi phí nghiên cứu.
Nghiên cứu khả thi: nghiên cứu chi tiết về thị trường, công nghệ, tổ chức quản lý, vốn đầu tư,
doanh thu - chi phí và đánh giá hiệu quả dự án, kết quả thể hiện trong báo cáo khả thi
Thẩm định dự án: thẩm định mục tiêu, thị trường, công nghệ - môi trường, tổ chức nhân sự,
hiệu quả tài chính và kinh tế - xã hội.
BƯỚC 5: XÁC ĐỊNH CÁC NGUỒN LỰC
2. Thời kỳ thực hiện dự án
Gồm ba giai đoạn chủ yếu:
Chuẩn bị thực hiện dự án: hoàn thiện các
hồ sơ kỹ thuật, tài chính, khảo sát và thiết kế cần thiết
Xây dựng và quản lý dự án: công tác quản
lý dự án giữ vai trò then chốt, bao gồm quản
lý tiến độ, chi phí, chất lượng và rủi ro.
Khai thác dự án: khi dự án đi vào hoạt động
nhằm tạo ra sản phẩm hoặc dịch vụ theo mục tiêu đã xác định
Việc tổ chức và quản lý hiệu quả giai
đoạn này góp phần quan trọng vào
việc nâng cao hiệu quả sử dụng
nguồn lực và chất lượng quản lý đầu tư.
3. Thời kỳ kết thúc dự án
Thanh lý dự án và quyết toán vốn đầu tư
Rút kinh nghiệm và lưu trữ hồ sơ
Thanh lý các hợp đồng với nhà thầu và
nhà cung cấp, giải quyết dứt điểm các
tranh chấp hoặc nợ tồn đọng để tránh
Tạo ra cơ sở dữ liệu quan trọng để
những rủi ro pháp lý kéo dài.
lập kế hoạch cho các dự án tương lai một cách chính xác hơn
Toàn bộ hồ sơ, từ bản vẽ hoàn công
Kiểm tra và đánh giá kết quả thực hiện
đến các chứng từ quyết toán, cần được lưu giữ khoa học
Soi chiếu lại toàn bộ quá trình vận hành
để rút ra những kết luận về mặt định lượng lẫn định tính 4.Phương pháp
4.1 Phương pháp lập chương trình và
lập chương trình dự án phát triển và dự án
4.2 Phương pháp lập chương trình và dự án đầu tư
4.1 Phương pháp lập chương trình và dự án phát triển 4.1.1 Khung logic
Khung logic của chương trình, dự án là tập hợp các mối quan hệ nhân quả thể
hiện cách thức các nguồn lực đầu vào được huy động và sử dụng để tạo ra đầu
ra, từ đó đạt được mục tiêu trung gian và tiến tới mục tiêu cuối cùng mà chương trình, dự án đề ra.
Mối quan hệ đầu vào – đầu ra phản ánh việc các nguồn lực như vốn, nhân lực,
năng lực quản lý, trang thiết bị và các nguồn lực hỗ trợ khác.
Mối quan hệ đầu ra – mục tiêu trung gian thể hiện tác động của các đầu ra
đối với việc thay đổi hành vi, năng lực hoặc điều kiện của đối tượng thụ hưởng.
Mối quan hệ mục tiêu trung gian – mục tiêu cuối cùng cho thấy nếu các mục
tiêu trung gian được thực hiện đầy đủ, chương trình, dự án sẽ tạo ra những tác động dài hạn 4.1.1 Khung logic
Tuy nhiên, để các mối quan hệ nhân quả trên được hiện thực
hóa, cần có các giả định phù hợp. Giả định là những điều kiện
bên ngoài có ảnh hưởng đến chương trình nhưng không
nằm trong khả năng kiểm soát của chương trình
Khi các giả định này có giá trị, chuỗi logic sẽ được đảm bảo theo
nguyên tắc: có đầu vào và giả định phù hợp thì sẽ tạo ra đầu ra;
có đầu ra và giả định phù hợp thì đạt được mục tiêu trung gian;
và khi đạt mục tiêu trung gian cùng với các giả định phù hợp thì
sẽ đạt được mục tiêu cuối cùng. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG LOGIC
B1 Xác định vấn đề ĐỂ LẬP CT-DA
B2 Xác định cây mục
B3 Xác định các đầu ra tiêu
B4 Xác định các hoạt
B5 Xác định các nguồn động, giải pháp lực thực hiện
B6 Xác định hiệu quả
B7 Xác định các dự án kinh tế xã hội thành phần (nếu có) 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
BƯỚC 1: XÁC ĐỊNH VẤN ĐỀ
Phân tích các giải pháp thay thế để giải quyết vấn đề:
Giao nhiệm vụ trực tiếp phải thực hiện
Dùng chính sách vĩ mô điều tiết
Dùng luật pháp cưỡng chế thi hành
Dùng giải pháp thị trường
Dùng giải pháp động viên, khuyến khích…
Tất cả các giải pháp trên không thể giải
quyết được vấn đề -> cần xây dựng một CT-
DA để giải quyết.
Chương trình, dự án là 1 phương tiện
đặc thù để giải quyết vấn đề có liên
quan đến mục tiêu kế hoạch cấp cao hơn. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG
BƯỚC 2: XÁC ĐỊNH CÂY MỤC TIÊU LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
Xác định mục tiêu cuối cùng, dựa theo 2 cách:
Mục tiêu phát triển đã được xác định trong
chiến lược và kế hoạch.
Thực trạng vấn đề đang nghiên cứu.
Xác định các mục tiêu trung gian: Dựa vào
mục tiêu cuối cùng Thứ bậc các mục tiêu.
Số lượng mục tiêu trung gian trong mỗi thứ bậc.
Cây mục tiêu: tập hợp mục tiêu cuối cùng và mục tiêu trung gian. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG
BƯỚC 3: XÁC ĐỊNH CÁC ĐẦU RA LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
Xuất phát từ cây mục tiêu + các
giả định => Xác định các đầu ra
Đầu ra của chương trình dự án là
1 cơ sở để thiết kế các dự án
thực hiện chương trình. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG
BƯỚC 4: XÁC ĐỊNH CÁC HOẠT ĐỘNG, LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
HẠN CHẾ VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN
Xác định các hoạt động để thực hiện đầu ra,
mục tiêu và giải quyết thách thức trong việc
thực hiện đầu ra, mục tiêu.
Mỗi nhóm giải pháp hướng tới thực
hiện một mục tiêu đầu ra của chương trình / dự án.
Xác định được các hạn chế trong việc thực
hiện mục tiêu bằng cách trả lời câu hỏi:
Những vấn đề gì cản
trở, gây khó khăn cho
việc thực hiện mục tiêu của chương trình? 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
BƯỚC 5: XÁC ĐỊNH CÁC NGUỒN LỰC
Các loại nguồn lực: Vốn, lao động, công nghệ, máy
móc thiết bị, nhiên nguyên vật liệu.
Xác định nhu cầu của từng yếu tố nguồn lực: (i) mục tiêu (ii) giải pháp
(iii) hệ thống định mức tiêu hao nguồn lực
cho việc thực hiện mỗi giải pháp.
Xác định khả năng đáp ứng nhu cầu: nguồn
trong và ngoài nước, Nhà nước và các
thành phần kinh tế khác.
Nguyên tắc: khai thác tối đa khả năng
để đáp ứng nhu cầu; không chỉ dựa vào nguồn lực sẵn có
Công cụ: các bảng cân đối nguồn
lực:Bảng cân đối vốn, lao động,
nguyên nhiên vật liệu, năng lượng. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG
BƯỚC 6: XÁC ĐỊNH HIỆU QUẢ KINH TẾ XÃ HỘI LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
Hiệu quả kinh tế: chỉ tiêu giá trị gia tăng thuần NVA = O – (M + I)
O: toàn bộ giá trị đầu ra của chương trình
M: chi phí vật chất thường xuyên và các dịch vụ mua ngoài
I: vốn đầu tư (hay khấu hao)
Hiệu quả xã hội: Sử dụng phương pháp
phân tích tối thiểu hóa chi phí, tức là đạt
mục tiêu của chương trình với chi phí nhỏ nhất. 4.1.2 XÂY DỰNG KHUNG
BƯỚC 7: XÁC ĐỊNH CÁC DỰ ÁN LOGIC ĐỂ LẬP CT - DA
ĐỂ THỰC HIỆN CHƯƠNG TRÌNH
Căn cứ xây dựng dự án: cây mục tiêu.
các đầu ra của chương trình.
Mỗi dự án giải quyết một số mục tiêu trung
gian hoặc đầu ra của chương trình.
Nguyên tắc: nếu thực hiện tốt tất cả các dự
án thì sẽ thực hiện được mục tiêu cuối cùng của chương trình.
Do nguồn lực có hạn, cần sắp xếp thứ
tự thực hiện các dự án theo thời gian
một cách hợp lý để nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực