87 trang
7 lượt tải
Bài giảng về toán học lớp 11 - Chương 2 Đại số và giải tích
Danh sách Quiz
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ
CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
1/ CÁC KHÁI NIỆM THƯ VIỆN
Trên thế giới tồn tại nhiều định nghĩa, quan điểm khác nhau về thư viện.
1.1 Định nghĩa theo hướng tiếp cận Từ nguyên.
• “ Thư viện” có gốc từ danh từ Hy Lạp cổ: Biblio thêka Biblio: sách
Thêka: bảo quản→ Thư viện là nơi bảo quản sách
+ Sau này ngôn ngữ Châu Âu “Thư viện” có cách đọc, cách viết tương tự
như gốc từ Hy Lạp.
• Tiếng Pháp: bibliotheque.
• Tiếng Nga: biblioteka.
• Ở Trung Quốc, Việt Nam thời phong kiến, thư viện được gọi là “tàng
thư” “tàng kinh”đều có nghĩa là bảo quản.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN
VÀ VAI TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
1.2/ Định nghĩa theo hướng tiếp cận chức năng xã hội.
- Từ điển Tiếng Việt: “ Thư viện là nơi lưu giữ sách báo, tài liệu và
tổ chức cho bạn đọc sử dụng”.
- “Từ điển về thư viện và thông tin” của Trung Quốc: TV là một cơ
cấu văn hoá, khoa học và giáo dục thông qua việc sưu tập, xử lý,
tàng trữ và sử dụng tài liệu phục vụ độc giả xã hội nhất định.”
- Theo O.S.Trubarian (nhà TVH Xô Viết): “Thư viện là cơ quan văn
hoá, giáo dục và khoa học hỗ trợ cho sử dụng rộng rãi các sách
báo”
- Theo: “ Bách khoa toàn thư của Anh: Ý nghĩa của thư viện là ở
chỗ nhiều sách được tập hợp lại phục vụ cho việc sử dụng, tra cứu
và nghiên cứu”
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
Từ điển giải nghĩa thư viện học Anh- Việt của hội thư viện Mỹ: “ Thư
viện là một bộ sưu tập những tài liệu đã được tổ chức để đáp ứng nhu cầu
của một nhóm người mà thư viện có bổn phận phải phục vụ để họ có thể
sử dụng cơ sở của TV, trưng dụng thư tịch cũng
như trau dồi kiến thức của họ”
- Theo TCVN 5453-1991: “Thư viện là cơ quan ( hoặc một bộ phận cơ
quan) thực hiện chức năng thu thập, xử lý, bảo quản TL và phục vụ bạn
đọc, đồng thời tiến hành tuyên truyền giới thiệu các tài liệu đó” - Cuối
TK XIX quan niệm chức năng của TV là thu thập tàng trữ
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
1.3. Định nghĩa theo hướng tiếp cận cấu
trúc ( hệ thống)
- TV gồm 4 yếu tố gắn kết chặt chẽ:
•Tài liệu → nền tảng v/c của đời sống
•Người đọc→ mục tiêu vận hành
•Cán bộ thư viện→ vai trò điều khiển, vận hành.
•Cơ sở VCKT → yếu tố đảm bảo sự vận
hành bên trong của hệ thống
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
Định nghĩa khái quát, bao hàm của UNESSCO “ Thư viện, không phụ
thuộc vào tên gọi của nó, là bất cứ bộ sưu tập nào của sách, ấn phẩm
định kỳ hoặc các tài liệu khác kể cả đồ hoạ, nghe nhìn và nhân viên
phục vụ có trách nhiệm tổ chức cho bạn đọc sử dụng các tài liệu đó,
nhằm mục đích thông tin, nghiên cứu khoa học, giáo dục hoặc giải trí”
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
2. Các giai đoạn phát triển của sự nghiệp thư viện trên thế giới •
2.1 Thời cổ đại
- Thư viện xuất hiện vào thiên niên kỷ thứ 3 TCN đó là thư viện của nhà
vua Xarơgon I ở thành phố Acađơ ( của người Xume) ( năm 2750
TCN). Thế kỷ XXIV TCN, nhà nước tập quyền của người Xume đã
xuất hiện.
• Xuất hiện Thư viện:
+ Khi khai quật thành phố Lahasa, Nippua, Supopăc người ta đã thấy hàng
ngàn tấm đất sét viết về nông nghiệp, tôn giáo và thần thoại.
+ Có nhiều tấm đất sét được sử dụng làm mục lục trong đó ghi lại cả
những sự mất mát của chính văn
+ Các tấm đất sét được sắp xếp theo nội dung các ngành khoa học
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Thế kỷ XIX – XVI TCN vương triều Babilon xuất hiện: kiến
thức khoa học nảy nở, hệ thống giáo dục hình thành; ngoài đất sét còn
sử dụng gỗ, ngà voi để viết sách về lễ nghi, pháp quyền. Tác phẩm tiêu
biểu: Bộ luật Hamurabi.
- Vùng Lưỡng Hà: Thư viện của nhà vua Atsuabanipan (668 –
633 TCN) của vương triều Axiri có khoảng 100.000 tài liệu. + Trên lối
vào Thư viện đề hàng chữ: “Nhà của những lời dạy bảo, khuyên nhủ”
+ Tài liệu được bảo quản bằng hộp hoặc thùng gỗ, sách sắp xếp theo thứ
tự các ngành khoa học, có phiếu thư mục ghi tên sách và lượng dòng
của mỗi trang nên tìm sách được dễ dàng + Kho sách phong phú về thể
loại: khoa học kỹ thuật Xume, Babilon; sách về văn học: truyện cổ tích,
thần thoại, anh hùng ca...
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Thế kỷ V TCN, hoàng đế của Hylap là Pisiseat đã tổ chức thư viện
với các tấm đất sét, da dê. Thư viện đặt trong cung điện cùng với các kho
báu. Nhà bác học Đêmôtin bài soạn thư mục về những cuốn sách được
thu thập ở đây
- Thế kỷ III TCN , thư viện Alechxăngdri – Thư viện công cộng đầu
tiên trên thế giới được thành lập ( tại AiCập)
• Thư viện tàng trữ khoảng 700.000 tập sách gồm các tác phẩm xuất
sắc của văn hoá HyLạp và các dân tộc cổ đại khác ở Địa Trung Hải
+ Tác phẩm tiêu biểu: hài kịch của Aritxtôplan ( HyLạp); bi kịch của
Ơripit Etsinlơ, Sôphôc ( HyLạp); lịch sử của Kêrôdôt, Pôlibi; triết học
của Arittôt...; KHTN và các khoa học khác
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
• Calimac – nhà khoa học, người trông coi thư viện đã phân chia sách
thành nhiều môn loại khác nhau, sau đó ghi tên tác giả và các tác phẩm
theo một trật tự nhất định. Và đó cũng là tiền thân của phụ lục và thư
mục sau này (phân loại sách thành 120 tập)
• Tại La mã, sau khi Xêda (100 – 40 TCN) lên cầm quyền đã kế thừa
thành tựu của nền văn minh HyLạp cổ. do đó mà họ rất quan tâm đến
thư viện
+ Đại thần Varôn được giao trách nhiệm lo liệu công việc xây dựng thư
viện
+ Thư viện được xây dựng có hành lang rộng để phòng họa, phòng
đọc trang trí bởi các tượng thánh thần
+ Vua Xêda đã dành một chương cho thư viện trong cuốn sách “ Về nhà
nước”
- Năm 39 đã có 30 thư viện tại các thành phố La mã được xây dựng
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
2.2 Thời kỳ trung đại
• Ở Trung Quốc, vua Hán ban thưởng lụa là cho thần dân dâng sách quý
- Thế kỷ 5, Trung Quốc có 5000 ngôi chùa, hầu hết có thư viện
- Sách trong thư viện gồm: phật giáo, y học, toán học, thiên văn
- Thế kỷ VIII, người Trung Quốc phát minh ra bản in khắc gỗ, do đó mà
sách được nhân bản dễ hơn
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
* Ở phương Tây: Đạo Cơ đốc hình thành nên nhà thờ, tu viện đều xây
dựng thư viện. Câu thành ngữ: “ Tu viện mà không có thư viện thì
không khác gì như trại lính mà không có vũ khí”
- Thế kỷ XII các trường đai học tổng hợp xuất hiện và thư viện Đại
học Pari (1150), Sorbon (1253), Oxford, Cambridge, Praha
- Thế kỷ XVI, xuất hiện thư viện tu nhân do các đại thần, nhà ngoại
giao, giáo sư, thày thuốc, lãnh chúa đã thành lập thư viện riêng
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Thư viện Hoàng gia được xây dựng ( Bỉ, Thuỵ Điển) về sau trở thành
thư viện Quốc gia
• Thời kỳ phục hưng: chủ nghĩa nhân văn tấn công nhà thờ, Thư viện
được đề cao
• PaoloVeczerio (1370 –1444) đã lên án thời đại mình và kết tội những
người làm mất mát, thất thoát tài liệu.
• Ông viết “Cần phải giữ gìn di sản của quá khứ, trước hết là văn tự,
những gì ghi lại trong sách sẽ được lưu truyền mãi mãi...Ta cần phải
tiếp thu chứng từ tổ tiên và trao lại trọn vẹn và không có hại cho thế
hệ mai sau”
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
2.3. Thời cận đại
Thế kỉ XV, nghề in chữ xuất hiện, nhiều nhà in thành lập, sách báo
ngày càng nhiều, thư viện phát triển mạnh ở những nơi, tập trung đông
dân nhất là trong các thư viện hàn lâm, trường đại học..
- 1471, ChaXich IV tuyên bố kiểm duyệt các xuất bản phẩm. - 1553,
Pháp các nhà khoa học ở trường đại học Soocban biên soạn danh mục
các sách cấm xuất bản và cấm đọc. Ai đọc sẽ bị rút phép công thông,
hoả thiêu.
- 1653, Thư viện hàn lâm Pháp được thành lập.
- 1795, Napôlêông đi xâm chiếm Ý vẫn mang theo một đội ngũ các
nhà khoa học để lựa chọn sách cho thư viện và bảo tàng Pháp.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- TK 18, thư viện quốc qia xuất hiện ở một số nước: đầu tiên là
Pháp(1975 trên cơ sở thư viện Hoàng gia cũ). Đến giữa thế kỷ 19 đã
có 1.500.000 bản sách. - Autônhiô panhixi, giám đốc thư viện bảo
tàng Anh đầu tiên đã mời các nhà thư viện học bàn bạc xây dựng
phòng đọc hình tròn.Ông còn đưa ra nguyên tắc mô tả ấn phẩm và
quan điểm bổ xung với phương trâm: đầy đủ, tối ưu.
- Ở Mỹ, 1800 tổng thộng Johnđam ký sắc lệnh cho thành lập thư viện
Quốc hội (lúc đầu phục vụ nghị sĩ quốc hội về sau mở rộng diện phục
vụ)
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
2.4 Thời hiện đại
- Sự nghiệp thư viện đã phát triển trên khắp thế giới. tất cả các quốc
gia đều có hệ thống thư viện. Ứng dụng công nghệ kĩ thuật hiện đại, thư
viện nhà nước XHCN xuất hiện.
- Xuất hiện nhiều loại hình thư viện mới như: thư viện điện tử, thư
viện số, thư viện ảo nhờ ứng dụng công nghệ thông tin.
- Chất lượng và hiệu quả của thư viện được nâng lên rõ rệt. Từ chỗ là
nơi cung cấp tài liệu, các thư viện đã đang trở thành nơi cung cấp thông
tin, cung cấp tri thức.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ
CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI + “ Thư viện điện tử” –
electronic library: chỉ thư viện đã được tin học hoá toàn bộ hoặc một số
dịch vụ , khâu kỹ thuật nghiệp vụ. + “ Thư viện số” – Digital là thư
viện điện tử cao cấp cho phép bạn đọc TT toàn văn do hầu hết tài liệu
đã được số hoá, đặc biệt là các tài liệu dưới dạng đồ hoạ (tranh ảnh, bản
đồ...) và đa phương tiện nói chung (multimedia).
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ “ Thư viện ảo” – virtual library – dùng theo nghĩa trừu tượng là một
dạng thực tế ảo ( vitual library) được xây dựng trên cơ sở công nghệ
ảo(đôi khi phối hợp với kỹ thuật âm thanh nổi và hình ảnh nổi để tạo
cảm giác như thực) nhấn mạnh đến tính “ phi không gian” về phương
diện vốn tài liệu và dịch vụ, “ thư viện không tường” của loại hình thư
viện này
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
2.4 Thời hiện đại
Máy tính được ứng dụng vào hoạt động Nghiệp vụ thư viện nào đầu
tiên?
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
3. Các giai đoạn phát triển của sự nghiệp thư viện ở Việt Nam
3.1 Giai đoạn phong kiến.
Ở Việt Nam thư viện xuất hiện muộn hơn nhiều so với thế giới
sau khi giành chủ quyền chế độ phong kiến tập quyền.
* Thời cổ đại, Bắc thuộc: sử sách không nói đến việc xây dựng thư
viện
* Thư viện xuất hiện vào thế kỷ XI dưới chiều nhà Lý.
Các kho chứa sách: “ Nhà tàng thư Trần Phúc” năm 1011, “Tàng
kinh Bát Giác (1021), tàng kinh Đại Hưng (1023), Tàng thư Trung
Hưng (1034).
Nửa sau thế Kỷ XI, nho giáo ngày càng phát triển ảnh hưởng mọi
lĩnh vực của đời sống
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ 1070 Văn Miếu xây dựng
+ Lý Nhân Tông tổ chức khoa thi đầu tiên
1075
+Văn Miếu Quốc Tử Giám (1076), SGK nhập kho thư viện nhiều.
Ngoài “ Tàng kinh” xuất hiện “Bí thư các” do Trần Nhân Tông
cho xây dựng bên cạnh Quốc Tử Giám 1078.
Vậy đời Lý thư viện là nôi tàng chứa sách kinh điển Nho giáo
để phục vụ các học quan, các nho sĩ. Đời Lý phật giáo là quốc giáo.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
* Đời Trần, việc xuất bản và tàng trữ sách được quan tâm hơn đời Lý.
- 1384, thư viện Lãn Kha được thành lập trên núi Phật Tích, Tiên Du,
Bắc Ninh. Người trông coi thư viện là nhà nho nổi tiếng Trần Tôn
(vừa là thầy dạy học)
- Đời Trần thư viện bao hàm ý là trường học.
- Cuối đời Trần, thư viện bị phá hỏng nặng do chính sách thủ tiêu văn
hoá Việt của quân
Minh
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
* Đời Lê, xây dựng thư viện, sưu tầm sách vở các đời trước đưa vào “Bí
thư các” công việc này do Nguyễn Trãi, Phan Phù Tân sưu tầm. Cử những
người đỗ đạt cao giữ “Thư khố” ở Quốc Tử Giám
- 1762, nhà Lê cho tu sửa Quốc Tử Giám và “Bí thư các” cử Lê Quý Đôn
phụ trách “Thư viện thái học” Nhìn chung: sách phản ánh tư tưởng học
thuyết Khổng Mạnh; một số ít KHTN, văn học.
* Thời Tây Sơn
1789 vua Quang Trung cho lập “Sùng chính thư viện”: nơi dịch chữ Hán
ra chữ Nôm, tàng trữ sách, phục vụ sách cho học sinh.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
* Triều Nguyễn thế kỷ XIX đến đầu thế kỷ XX
- “Tàng thư lâu” xây dựng năm 1828 ở Hồ Ngọc Hải bên trong kinh thành
dùng lưu sổ sách của sáu bộ và các nha, sở.
- Vua Minh Mạng cho xây dựng “Thư viện Đông Các” năm1826 đặt trong
Tử CấmThành để tàng trữ thư văn của nội cácvà các tài liệu khác; hiệp
ước, tập thơ văn.
- Thư viện tư nhân chủ yếu là của phong kiến, quan lại như: Thư viện
Chu An (Hà Nội), Thư viện Lê Quý Đôn, Nguyễn Nghiễm
- Tụ Khuê thư viện xây năm 1852 do vua Tự Đức chủ trì bên Tả Đông
Các trong Tử Câm Thành để lưu cuốn “Điện thi”.
- Năm1909, Điện Long An dùng làm thư viện cho học sinh Quốc Tử
Giám và gọi là “Tấn thư viện”
Tài liệu triều Nguyễn được tích luỹ rất lớn nhưng bị thất tán nhiều.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
3.2 Giai đoạn Pháp thuộc
- 1898 thực dân Pháp cho xây dựng thư viện trường Viễn Đông Bắc
Cổ. Kho thư viện còn 104.000 cuốn gồm: bản đồ, tranh ảnh,...thuộc nhiều
môn loại Lịch sử, Địa lý, Kinh tế... của Đông Dương và Việt Nam.
+ Thư viện có hoạt đông nghiệp vụ như: bài soạn TM về các hoạt động
KT- XH của Việt Nam phục vụ công cuộc khai thác thuộc địa, cai trị người
Đông Dương như “TM An Nam”; “TM Đông Pháp” - 1917 Thực dân Pháp
thành lập thư viện TW Đông Dương, nay là thư viện quốc gia Việt Nam
+ Năm 1922, thư viện được quyền lưu chiểu các văn hoá phẩm xuất bản
trên toàn xứ Đông Dương.
+ Trước CM Tháng Tám năm 1945: Thư viện có 150.000 bản sách; 1883
tên báo , tạp trí
- Thư viện thuộc nhà thờ (Nhà chung), thư viện nhà chùa, thư viện tư
nhân vẫn tồn tại ở thời kỳ này.
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
3.3 Giai đoạn 1954-1975.
- Từ sau cách mạng tháng 8 đến 1954 nước ta tiến hành cuộc chiến
tranh chống Pháp trường kỳ, thư viện XHCN manh nha hình thành nhưng
phát triển với quy mô nhỏ. Sắc lệnh 13/CD ngày 8/9/45: tập trung hoá sự
nghiệp thư viện.
- Sau kháng chiến chống Pháp thành công, miền bắc xây dựng CNXH
chú trọng phát triển kinh tế - văn hoá... trong đó có công tác thư viện.
Đại hội Đảng lần 3 (1960) nêu: “phát triển hệ thống thư viện từ
trung ương đến tỉnh, thành phố, huyện và cơ sở” xây dựng thói qưen đọc
báo trở thành một nhu cầu không thể thiếu được đối với mỗi người dân dưới
chế độ mới.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Miền Bắc đã xây dựng mạng lưới thư viện từ TW đến các tỉnh, thành
phố, huyện, quận, xã với lượng độc giả lớn.
Thanh toán nạn mù chữ cho nhân dân.
- Quyết định 178/CP ngày 16/9/1970 đã xác định vị trí và tầm quan
trọng của thư viện góp phần tích cực vào thắng lợi chống Mỹcứu nước và
xây dựng CNXH ở Miền Bắc.
3.4 Giai đoạn từ 1975 đến nay.
- Sau khi đất nước độc lập, thống nhất sự nghiệp thư viện XHCN phát
triển cả hai miềnNam - Bắc; điều này được khẳng định trong nghị quyết đại
hội Đảnglân 4 (1976).
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ CỦA
THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Văn kiện Hội nghị TW lần 4 BCH TW khoá 7 (1993) về một số
nhiệm vụ văn hoá văn nghệ những năm trước đã nêu: “Khôi phục và phát
triển hệ thống thư viện từ TW đến cơ sở. Xây dựng thư viện quốc gia có
tầm cỡ”; phát triển, tiếp thu có chọn lọc vă hoá nước ngoài, thành tựu khoa
học và công nghệ tiên tiến của thế giới. - Hiện nay, hệ thống thư viện nước
ta phát triển theo hướng hiện đại hoá nhờ ứng dụng thành tựu công nghệ
đặc biệt là công nghệ thông tin. Thư viện thực sự trở thành cơ quan văn
hoá, giáo dục phổ biếnKH- KT – CN cho mọi tầng lớp nhân dân và phục vụ
đắc lực vào sản xuất kinh tế.
- Năm 2000 pháp lệnh thư viện được ban hành (Quốc hội X) đây là
văn bản pháp quy quan trọng nhất của sự nghiệp thư viện Việt Nam. - Hiện
nay, nước ta có khoảng 27.000 thư viện gồm hệ thống thư viện công cộng,
thư viện đa ngành, thư viẹn chuyên ngành.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ Hệ thống thư viện công cộng gồm thư viện quốc gia, 64 thư viện tỉnh,
thành phố, 600 thư viện quận, huyện, xã, phường...đó là những cơ quan văn
hoá, giáo dục ngoài nhà trường giữ vị trí quan trọng trong hệ thống thông
tin quốc gia.
+ Hệ thống thư viên chuyên ngành, đa ngành gồm:
Viện TT KHXH (hàng năm viện có trên 4000 bạn đọc đăng ký làm thẻ)
Hệ thống TTTV KHKT phát triển rộng rãi cả nước. Đứng đầu hệ thống này
là TTKT và CNQG với 300.000 bản sách, 6830 tên báo, tạp trí, hơn một
vạn bộ vi phiếu...
Hệ thống thư viện quân đội.
Hệ thống thưviện chuyên ngành khác như: y học...
Hệ thống thư viện trường học tất cả các trường học đều có thư viện
Thư viện trường đại học quốc tế RMIT - HN
Trung tâm học liệu Đại học Cần Thơ
Trung tâm học liệu Đại học Cần Thơ
Trung tâm học liệu Đại học Thái Nguyên
VAI TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
Câu hỏi:
Anh (chị) hãy tìm hiểu về tình hình phát triển hệ thống thư viện các trường
Đại học Việt Nam hiện nay?
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ
CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
4. Chức năng, nhiệm vụ của thư viện trong xã hội
4.1/ Chức năng
- Theo từ điển TV “chức năng” là tác dụng, vai trò bình thường
hoặc đặc trưng của một người nào đó, một cái gì đó.
- Từ thời cổ đại đến thế kỷ 19, các nhà thư viện học quan niệm:
chức năng của tv là thu thập, tàng trữ, bảo quản tài liệu.
Trong thời gian khá dài, giá trị của thư viện được đánh giá dựa
trên giá trị bộ sưu tập TL
- Sau cách mạng Tư sản Pháp năm 1879, chức năng, nhiệm vụ
của tv có sự thay đổi đáng kể: chức năng tv dần được mở rộng
vì lúc này tv đã mở rộng diện phục vụ ra quảng đại quần chúng
nhân dân. lần đầu tiên nguyên tắc phổ cập, nguyên tắc công
cộng được nêu ra và thực hiện.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
• Ngày nay thư viện được xác nhận có 4 chức năng cơ bản là: văn
hoá, thông tin, giải trí, giáo dục.
+ Chức năng văn hoá :
Được thực hiện thông qua việc lưu trữ, bảo quản và phổ
biến các giá trị văn hoá. sách báo và tài liệu là dạng di sản văn hoá
thành văn. khi tiến hành thu thập, bảo quản các tài liệu – tiến hành
bảo quản di sản văn hoá của quốc gia và nhân loại. điều này thể hiện
rõ trong một số tv có quyền nhận lưu chiểu văn hoá phẩm ( điển
hình như thư viện quốc gia). chính vì vậy, thư viện là “ bộ nhớ “ của
các dân tộc, các quốc gia và của cả nhân loại.
Thực tế, thư viện trở thành một trung tâm sinh hoạt văn
hoá tinh thần. thư viện đã góp phần không nhỏ vào việc tuyên
truyền các di sản văn hoá, phổ biến kiến thức, thu hút nhiều đối
tượng người đọc khác nhau đến sử dụng. thư viện là trung tâm sinh
hoạt văn hoá cộng đồng (mô hình bưu điện văn hoá xã)
CHƯƠNG 2: LỊCH SỬ SỰ NGHIỆP THƯ VIỆN VÀ VAI TRÒ
CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ Chức năng thông tin :
- Được tiến hành với việc chuyển giao thông tin có trong
tài liệu tới bạn đọc thông qua việc phục vụ các nhu cầu đọc sách
báo. hiện nay, các thư viện dần chuyển từ công tác quản trị tài liệu
sang quản trị thông tin. từ việc cung cấp tl hướng tới việc cung cấp
thông tin (thông tin theo yêu cầu dưới các khổ mẫu khác nhau).
- Các loại hình thư viện không chỉ dừng lại ở việc cung
cấp thông tin thư mục (thông tin về tài liệu - phương thức phục vụ
truyền thống) mà đều chú trọng việc cung cấp thông tin chính xác,
cấp thiết và có chất lượng cao cho người dùng tin.
Tuyên ngôn của unesco về tv công cộng: tv công cộng được xác
định là “ trung tân thông tin địa phương tạo điều kiện cho người sử
dụng của mình sự tiếp cận nhanh chóng tới tri thức và thông tin ở
tất cả các dạng thức”
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
- Việc áp dụng công nghệ thông tin giúp thư viện không ngừng phát
triển các dịch vụ cung cấp thông tin, thực hiện chức năng thông tin
bằng cách Phục vụ thông tin - thư mục theo phương thức cổ truyền
cũng như hiện đại: hệ thống mục lục, thư mục, cơ sở dữ liệu, phổ
biến thông tin chọn lọc, bản tin điện tử...
Phục vụ việc tiếp cận qua mạng để với tới các nguồn lực của các thư
viện khác và đảm bảo cho người dùng tin không có điều kiện đến
các cơ quan thông tin – thư viện được tiếp cận tới các nguồn thông
tin điện tử ngay tại nhà hoặc nơi làm việc.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ Chức năng giáo dục: được thực hiện thông qua hoạt động
phục vụ nhu cầu sách báo của người đọc và người dùng tin.
thông qua hoạt động này, tv giúp họ không ngừng nâng cao
hiểu biết, góp
phần nâng cao dân trí của xã hội
Ở Việt Nam, Trung Quốc thời phong kiến, TV được coi là cơ
quan giáo dục quan trọng. không chỉ là nơi đọc sách, thư viện
còn là nơi tổ chức các lớp học. người giữ thư viện đồng thời là
thầy giáo: trần tôn (đời nhà trần), lê quý đôn (đời nhà lê). sau
cách mạng tháng tám thành công, thư viện góp phần không
nhỏ vào công tác xoá mù chữ cho nhân dân
Ở châu Âu, TV được xem là cơ quan giáo dục ngoài nhà
trường. thư viện góp phần không nhỏ vào việc tự học, nâng
cao trình độ dân trí, giúp cho mọi người có thể tiến hành việc
học suốt đời, hướng tới xây dựng một xã hội học tập, hình
thành nền kinh tế tri thức.
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
+ Chức năng giải trí: được thể hiện bằng việc tv cung cấp các
tài liệu giúp cho bạn đọc có thể thư giãn, giải trí sau những giờ
làm việc căng thẳng.
thư viện đã đóng góp tích cực vào việc tổ chức sử dụng thời
gian rỗi của nhân dân đáp ứng nhu cầu giải trí (đọc báo, đọc
sách và sử dụng các phương tiện nghe nhìn hiện đại...).
TRÒ CỦA THƯ VIỆN TRONG XÃ HỘI
Bấm Tải xuống để xem toàn bộ.
