Trang 1
CH ĐỀ 7: CÁC BÀI TOÁN HÌNH KHI THC T
Bài 1.
Tính th tích ca mô hình tên la trong hình bên.
Bài 2.
Để làm một mô hình cái bút chì trang trí, người ta dùng
mt khi g hình tr và mt khi g hình nón có cùng đường kính đáy
chng khít lên nhau. Khi g hình tr có đường kính đáy là
20cm
, chiu cao là
30cm
. Khi g hình nón
có chiu cao là
15cm
. Tính th tích g cần dùng để làm mô hình này.
Bài 3.
Một cái thùng dùng để đựng go có dng na hình
cu với đường kính
50cm
, phn go vun lên có dng
hình nón cao
12cm
.
a) Tính th tích phn go trong thùng.
b) Nhà bn An dùng lon sa bò dng hình tr vi bán
kính đáy là
5cm
, chiu cao
14cm
dùng để đong gạo mi
ngày. Biết rng mỗi ngày nhà An ăn 4 lon gạo và mi ln
đong thì lượng go chiếm
90%
th tích ca lon. Hi cn
ít nhất bao nhiêu ngày để nhà An có th ăn hết s go
trong thùng?
Bài 4.
. Mt khi g dng hình trụ, bán kính đường tròn đáy
chiu cao
()20h cm=
. Người ta
khoét rng hai na hình cầu như hình vẽ.
a. Tính th tích ca khi g khi chưa khoét.
b. Hãy tính din tích b mt ca khi g còn li sau khi khoét (din tích c ngoài ln trong).
( các kết qu làm tròn đến hàng đơn vị)
Bài 5:
1) Trên bàn có mt cốc nước hình tr chứa đầy nước, có chiu cao trong bng 3
lần đường kính trong của đáy; một viên bi hình cu mt khối nón đều bng thy
tinh. Biết viên bi khi nón đều đường kính bằng đường kính trong ca cc
nước. Người ta t t th vào cốc nước viên bi và khi nón đó (như hình v) thì thy
nước trong cc tràn ra ngoài.
a) Tính th tích nước còn li trong cc
b) Tính t s th tích của lượng nước còn li trong cốc và lượng nước ban đầu.
Bài 6:
Mt bồn nước inox dng mt hình tr vi chiu cao 1,75 m và bán kính đáy 5
dm. Trong bồn đang chứa đầy nước, người ta tháo c trong bồn ra cho đến
khi mực nước trong bn còn cao 1m. Hi s nước đã tháo ra ngoài bao nhiêu
lít? (B qua b dày ca bồn nước).
Trang 2
Bài 7:
Mt hp kem hình tr có đường kính
12cm
và chiu cao
15cm
đựng đầy kem được đặt trên
mt bàn phng.
a) Tính th tích hp kem.
b) Hp kem cha kem s được chia vào các bánh c quế hình nón có chiu cao
12cm
đường kính
6cm
, có hình bán cầu trên đỉnh như hình vẽ. Hãy tìm s que kem có th chia được.
Bài 8:
Hình bên dưới là một món đồ chơi trẻ em có cu to t mt bán cu (na khi cu) và mt hình
nón.
a) Tìm th tích của món đồ chơi.
b) Tìm din tích toàn phn của món đồ chơi.
Bài 9:
Một cái mũ của chú h với các kích thước cho theo hình v.
a) Tính th tích của cái mũ.
b) Tính tng din tích giấy làm nên cái mũ (không tính phần hao ht, kết qu làm tròn đến
hàng đơn vị)
Trang 3
Bài 10:
Mt chiếc cc hình tr có diện tích đáy là 16,7cm
2
, chiều cao là 15cm (như hình dưới đây).
a) Tính th tích chiếc cc.
b) Người ta th mt qu trng vào cc thy tinh hình tr chứa nước (nhình trên). Khi trứng chìm
hoàn toàn xuống đáy cốc nm ngang thì chng t qu trứng đó còn tươi (được đẻ t 1 đến 2 ngày).
Tính th tích qu trứng đó biết khi th qu trng ngập hoàn toàn trong nước thì nước trong cc dâng thêm
8,2mm và nước chưa tràn ra ngoài.
Bài 11:
Bn Toán đi mua giúp bố cây lăn n ở cang nhà
c Hc. Một cây lăn sơn tường có dng mt khi tr
với bán kính đáy
5
cm và chiu cao là
23
cm (hình v
n). Nhà sn xut cho biết sau khi lăn
1000
ng thì
y sơn tường có th b hng. Hi bn Toán cn mua ít
nht mấyy lăn n tưng biết din tíchngb bn
Toán cần n là
3100
(Cho
3,14
=
)
Bài 12:
Người ta làm mô hình mt chiếc kem có phn trên dng mt na hình cu, phần dưới dng hình
nón vi mt cắt các kích thước như hình vẽ. Tính th tích của hình đó (lấy
π 3,14
làm tròn
đến đơn vị
3
dm
).
Trang 4
Bài 13:
1) Một thùng đựng nước có dng hình tr chiu cao là
35cm
đường kính
đáy
30cm
.
a) Tính th tích ca thùng.
b) Người ta s dụng thùng trên để múc nước đổ vào mt b cha có
dung tích
3
1 m
. Hi cn phải đổ ít nhất bao nhiêu thùng thì đầy b cha
? Biết rng mi lần xách người ta ch đổ đầy
90%
thùng để nước
không đổ ra ngoài.
Bài 14:
Mt thùng lấy nước bng tôn dng hình tr chiu cao
36cm
đường
kính đáy là
3dm
.
a) Tính th tích của thùng nước đó. (làm tròn đến hàng đơn vị)
b) Người ta s dụng thùng nước trên để múc nước đổ vào mt b cha có dung
tích
3
1 .m
Hi cn phải đổ ít nht bao nhiêu thùng thì mới đầy b cha? Biết rng
mi lần xách người ta ch đổ đầy
90%
thùng để nước không đổ ra ngoài.
Bài 15:
Mt viên bi bng sắt, đặc rut, hình cầu đường kính
6 cm
. Người ta sơn màu
xanh b mt của viên bi đó. Mt cái cc hình tr đựng đầy nước có chiu cao
10 cm
bán kính đáy
5 cm
, người ta th viên bi vào trong cái cốc để ớc tràn ra ngoài nước vẫn đầy đến ming cc,
sau đó bỏ viên bi ra. (ly
3,14
)
a) Tính din tích cần sơn viên bi theo
2
.cm
b) Hi th tích nước còn li trong cc bao nhiêu
3
.cm
(ng nưc hao ht khi b viên bi ra khi cc
kng đáng k)
Bài 16:
Mt bồn đựng nước có dng hình hp ch nhật có các kích thước cho trên hình v..
Một vòi bơm vi công suất 120 lít/phút để bơm một lượng nước vào bn (bn không chứa nước) lên đ
cao cách np bn là 1,5 m thì phi mt khoảng bao nhiêu phút? (làm tròn đến phn nguyên)
Bài 17:
60 cm
120 cm
Trang 5
Một cái mũ bằng vi của no thuật có dạng hình tr và với kích tớc mô phỏng như hình vẽ.
a) y tính tổng diện tích vải cần để m nên cái mũ đó (không nh phn viền, p n) (làm tròn kết quả
đến phần tm ).
b) y nh thtích phần có dng nh nón ca chiếc mũ đó (m tròn kết quđến phần trăm).
Bài 18:
Mt dng c gm mt phn dng hình tr, phn còn li dạng hình nón. Các kích thước cho trên
hình v. Hãy tính din tích mt ngoài ca dng c (không tính nắp đậy).
Bài 19:
Mt doanh nghip sn xut v hp sa ông th dng hình tr (như
hình minh họa bên dưới), chiu cao bng
12cm
. Biết th tích
ca hp là
3
192 cm
.
a). Tính bán kính đáy của hình tr
b). Tính số tiền doanh nghiệp cần chi để sản xuất
10000
vỏ hộp sữa ông thọ (kcả hai nắp
hộp), biết chi phí để sản xuất vỏ hộp đó là
80000
đồng/m2 (làm tròn kết quả đến phần ngàn).
Bài 20:
Mt cc thy tinh hình tr đựng đầy nước có chiu cao bng 10 cm và th tích bng 90 cm
3
.
Người ta th vào cc mt viên bi st hình cu có bán kính bằng bán kính đáy cốc nước, viên bi
st ngp toàn b trong nước. Tính lượng nước b tràn ra khi cc?
a) Tính bán kính ca viên bi hình cầu đó.
b) Tính lượng nước b tràn ra khi cc?
Bài 21:
Các viên ko mút dng hình cu, bán kính
1,6cm
. Người ta dùng mt que nha hình tr
70cm
1,4
m
1,6
m
Trang 6
tròn dài, bán kính
0,2cm
cắm vào đến phân na viên kẹo để người dùng d s dng.
a) Tính th tích phn ng nha cm vào phân na viên ko.
b) Tính th tích thc ca viên ko sau khi tr phn ng nha cm vào (kết qu làm tròn
đến hàng phần trăm). Biết ko không tràn vào phn trong ng nha.
Bài 22:
Trái Đất, hành tinh chúng ta đang sống, dng hình cu có bán kính là
6370 km
.
Biết rng
29%
din tích b mặt Trái Đất không b bao ph bởi nước bao gm núi, sa mc, cao nguyên,
đồng bằng và các địa hình khác.
a) Tính din tích ca b mặt Trái Đất.
b) Tính din tích b mt mặt Trái Đất b bao ph bởi nước
(Ly
π 3,14
; kết qu làm tròn đến ch s hàng đơn vị.
Bài 23:
Để làm thí nghim v s ni ca các vt th, Minh chun b mt cái cc thy tinh dng lòng trong hình
tr đường kính đáy
6 cm
chiu cao
10 cm
; mt qu bóng bàn tiêu chun ca các giải đấu quc
tế dng hình cầu đường kính
40 mm
. Minh b qu bóng bàn vào trong cc, rót t t
3
200 cm
nước
đo được mc nước dâng lên cao
7,2 cm
.
a) Tính th tích ca qu bóng bàn.
b) Tính t l phần trăm thể tích phn ni ca qu bóng bàn trong thí nghim trên.
(Ly
3,14
các kết qu làm tròn đến ch s thp phân th hai)
Bài 24:
Mt hình nón chiu cao
= 16cmh
bán kính đường tròn đáy
12r =
cm. Tính đ dài
đường sinh và din tích xung quanh của hình nón đó. (Tính vi s
3,14
và kết qu làm tròn
đến ch sô hàng đơn vị)
Bài 25:
Mt l thy tinh hình tr đường kính đáy 30 cm, chiều cao 20 cm, đựng đầy nước tinh
khiết.
a. Tính th tích lượng nước tinh khiết được cha trong l. (Ly
3,14
).
b. Người ta đổ tt c ợng nước trên vào mt l th hai bên trong đường kính đáy
40 cm thì lượng nước trong l th hai cao mt na chiu cao ca l. Hi chiu cao ca l th
hai? (Gi s độ dày ca l là không đáng kể).
Trang 7
Bài 26:
Mt cốc nước có dng hình tr với đường kính đáy bằng 8 cm, chiu cao 12 cm và cha một lượng nước
cao 10 cm. Người ta th t t mt viên bi làm bằng thép đặc (không thấm nước) có th tích là
( )
3
4V cmp=
vào trong cc. Hi mực nước trong cc lúc này cao bao nhiêu cm?
(Gi s độ dày ca cốc không đáng kể).
Bài 27:
Người ta đặt mt khi nón vào trong mt khi lập phương cạnh
1m
chứa đầy nước. Biết rằng đỉnh khi
nón trùng vi tâm mt mt ca khi lập phương, đáy khối nón tiếp xúc vi các cnh ca mt
đối din. Tính th ch lượng nước trong khi b tràn ra ngoài. (Ly
3,14,
kết qu làm
tròn đến hai ch s thp phân)
Bài 28:
Tính lượng vi cần mua để to ra nón ca chú h vi các s liu trong hình bên. Biết rng t l vi
khâu (may) hao (tn) khi may nón là
15%
. Cho biết
3,14
.
Bài 29:
Gch ng mt sn phẩm được to hình thành t đất sét nước, được kết
hp li vi nhau theo mt công thc chung hp mi th to ra hn hp
dẻo quánh, sau đó chúng được đổ vào khuôn, rồi đem phơi hoặc sy khô và cuối cùng là đưa vào lò nung.
Mt viên gch hình hp ch nhật kích thước dài
20cm
, rng
8cm
. Bên trong bn l hình tr bng
nhau có đường kính
2,5cm
.
Trang 8
a. Tính th tích đất sét để làm mt viên gch. (ly
3,14
)
b. Theo toán hc, bác Ba mun xây mt ngôi nhà phi mua
10
thiên gch, giá mt viên
1 100
đồng. Nhưng khi thi công, bác Ba phải mua
2%
s gch cn dùng d phòng cho
hư hao. Tính số tin bác Ba mua gạch để xây căn nhà, biết
1
thiên gch
1 000
viên.
Bài 30:
Trong chuyn ng ngôn La Png ten, Cò mi Cáo đến ăn tiệc vi n p ho hng. n p đó
Cò thường cho vào mt i nh hình tr, có n nh đáy là
4
cm
, chiu cao
30 .cm
Nhưng khi
Cáo đến Cò ch đổ súp sao cho phn p trong nh đó cao
10 cm
và mi o dùng ba.
a) Tính th tích ca phn p mời Cáo ăn tiệc.
b) C ca o quá ngn nên không th lấy được súp, Cáo nn quanh và phát hin ra n Cò có
nhng viên si nh cu ging ht nhau, n nh là
2.cm
o n cho tng vn si vào bình p
đến khi súp dâng lên vừa đầy đến ming bình ri o thảnh ti ăn p. Hi o đã cho o bình bao
nhiêu vn bi.
Bài 31:
Để làm thí nghim v s ni ca vt không chứa nước. Nam chun b một ly nước thy tinh vi
dng lòng trong ca ly là mt hình tr đường kính đáy
6cm
; chiu cao
10cm
mt
qu bóng bàn tiêu chun quc tế dng hình cu với đường kính
40mm
. Minh tiến hành b
qu bóng bàn vào trong ly ri rót
3
200cm
nước t t vào ly đo được mực nước dâng cao
7,2cm
.
a) Tính th tích ca qu bóng bàn.
b) Tính th tích phn ni ca qu bóng bàn trong thí nghim ca Nam. (ly
3,14
và kết
qu làm tròn đến ch s thp phân th hai)
Bài 32:
Một xô nước inox hình tr (không có nắp đậy) có chiu cao
0,6 m
, bán kính đáy
0,2 m
a). Tính diện tích inox để làm nên chiếc xô hình tr trên (b qua phn mép ni).
b). Trong xô có chứa nước, mực nước đó chiếm
2
3
chiu cao ca xô. Tính th tích nước có trong xô.
Trang 9
Bài 33:
1) Một doanh nghiệp sản xuất vỏ hộp sữa ông thọ dạng hình trụ, chiều cao bằng
12cm
. Biết
thể tích của hộp
3
192 cm
Tính số tiền doanh nghiệp cần chi để sản xuất
10.000
vỏ hộp
sữa ông thọ (kể cả hai nắp hộp), biết chi phí để sản xuất vỏ hộp đó
80.000
đồng/m
2
. (làm
tròn kết quả đến hàng nghìn của
2
m
)
Bài 34:
Bài 35:
1. Một cốc nước hình trụ có đường kính đáy là
10 cm
đang chứa nước nhưng chưa đầy. Người ta thả vào
cốc
6
viên bi hình cầu giống hệt nhau thì thấy mực nước trong cốc dâng lên
5cm
(và nước
vẫn chưa đầy cốc). Tính bán kính của mỗi viên bi.
Bài 36:
Mt hộp đựng bóng tenis có dng hình tr. Biết rng hp cha va khít ba qu bóng tenis được xếp theo
chiu dc, các qu bóng tenis có đường kính là
6,2cm
và có kích thức như nhau.
a) Tính th tích hộp đựng bóng tenis
b) Tính th tích phn không gian còn trng bên trong bao nhiêu? (B qua độ dày ca v hp) (Ly
3,14
và kết qu làm tròn đến ch s thp phân th nht).
Bài 37:
1) Mt hp bóng hình tr cha va khít
3
qu bóng tennis có đường kính
6,5cm
như
hình.
a) Tính din tích b mt và th tích ca mi qu bóng
b) Tính din tích xung quanh và th tích ca hp bóng.
Bài 38:
2) Mt hp bóng hình tr cha va khít
3
qu bóng tennis có đường kính
6,5cm
như hình.
1) Đài phun nước Công viên H Khánh Hi, TP HCM có
dạng đường tròn (gọi là đường tròn tâm
O
) và được thiết kế
theo hình dáng những cánh hoa đan xen nhau, bên dưới là h
thống phun nước vi nhiều độ cao khác nhau kết hp vi h
thng chiếu sáng và âm nhc cùng các mng cây xanh to
không gian đô thị vui tươi, sinh động.
Mt hc sinh v tam giác đều
ABC
ngoi tiếp đường tròn
( )
O
và tính được diện tích tam giác đều là
1200
m
2
. Bn hãy tính bán kính và chu vi của đường tròn
( )
O
(Kết qu làm tròn mt ch s thp phân
= 3,14).
H
C
B
A
O
Trang 10
c) Tính din tích b mt và th tích ca mi qu bóng
d) Tính din tích xung quanh và th tích ca hp bóng.
Bài 39:
1). Hp phô mai hình tr có đường kính đáy
10,6cm
và chiu cao
1,5cm
.
a) Biết rng 8 miếng phô mai được xếp nm sát bên trong hp. Hi th tích ca mt miếng
phô mai là bao nhiêu? (Làm tròn kết qu đến hàng phần mười, ly
3,14
)
b) Người ta gói tng miếng phô mai bng loi giấy đặc bit. Gi s din tích toàn phn miếng phô mai
được gói chiếm 90% din ch giy gói. Em hãy tính din tích giấy gói được s dng cho mt miếng phô
mai.
Bài 40:
1) Người ta đổ đầy nước vào một bình đong với các kích thước như hình vẽ. Hãy tính th tích ca phn
nước trong bình, ly
3,14
(gi s b dày của bình đong không đáng k, kết qu làm tròn đến ch s
thp phân th hai).
Bài 41:
1) Mt xung quanh ca mt thùng chứa nước hình tr có chiu cao
1
m được gõ t mt tm tôn hình ch
nhật có kích thước
1
m
2
m (như hình vẽ).
a) Hỏi thùng nước này đựng đầy được bao nhiêu mét khối nước?
(B qua b dày của thùng nước và ly
3,14
=
làm tròn đến ch s thp phân th hai).
b) Một em bé đánh rơi quả bóng bươi xuống thùng tôn. Bên cnh có một vòi nước cung cấp nước. Em bé
cn lấy bao nhiêu nước t vòi để lấy được bóng.
Bài 42:
Trang 11
1) Người ta th mt cục đá vào cốc thu tinh hình tr chứa nước, đá chìm mt phn xung
nước trong cc. Hãy tính th tích phần đá chìm trong nước ca cục đá đó, biết diện tích đáy của
cốc nước hình tr
2
16,5cm
và nước dâng lên thêm
80mm
.
Bài 43:
Một hình nón có độ dài đường sinh bằng 50 cm bán kính đáy bng 30cm. Tính th tích ca hình nón
đó ( lấy
3,14
).
Bài 44:
1) Đưng ng ni hai b trong mt thy cung dng mt hình trụ, độ dài của đường ng
30 .m
Dung tích của đường ng nói trên là
3
1800 .m
Tính diện tích đáy của đường ng.
Bài 45:
Mt chiếc nón lá có đường kính vành nón là
28cm
và độ dài đường
sinh là
30cm
. Tính diện tích lá dùng để làm nón, biết chiếc nón được
làm bng 2 lp lá (không tính phn ghép ni, ly
3,14
)
Bài 46:
1). Một ly đựng đầy nước dng hình tr có chiu cao là
15
cm, bán kính đáy bằng
5
cm.
a. Tính th tích nước cha trong ly.
b. Người ta th vào ly
5
viên bi đặc không thấm nước có dng hình cầu, đường kính mi viên bi bng
3.cm
Tính th tích nước tràn ra ngoài ly.
Bài 47:
1) Mt ng đng hình tr có chiu cao gp
5
ln n kính. Biết th tích ng đng bng
3
40 cm
. Tính chiu cao ca ng đồng đó.
Bài 48:
Mt hộp đựng bóng có dng hình tr đựng được va khít
3
qu bóng như hình vẽ bên.
Coi qu bóng có dng hình cu với đường kính
6cm
. Tính th tích phn khong không
trong hp?
Bài 49:
1) .Vườn nhà bạn Minh có trồng loại dưa hấu hình vuông. Trong hình dưới là quả dưa
hấu hình vuôngcạnh dài
18
cm.
a) Tính thể tích của quả dưa hấu hình vuông.
b) Minh muốn cắt quả dưa hấu thành những hình vuông nhỏ có cạnh
5
cm để bày ra đĩa và
dự định mỗi đĩa bày
12
miếng dưa. Hỏi Minh có thể bày được mấy đĩa? ( Làm tròn đến
hàng đơn vị).
Bài 50:
Mt trục lăn sơn nước có dng mt hình trụ. Đường kính của đường tròn đáy trục lăn là
5 cm
,
chiu dài trục lăn là
23 cm
(hình bên). Sau khi lăn trục lăn trọn
15
vòng trên mt bức tường phng thì
din tích ph sơn là bao nhiêu
2
cm
(gi s các đường lăn không chồng ln lên nhau, ly
3,14)
=
.
Trang 12
Trang 13
HƯỚNG DẪN GIẢI
Bài 1.
Th tích thân tên la chính là th tích hình tr có bán kính đáy
6
3 ( )
2
R cm==
và chiu cao
9 ( )h cm=
nên
2 2 3
1
.3 .9 81 ( )V R h cm
= = =
-Th tích đầu tên la chính là th tích của hình nón có bán kính đấy
6
3 ( )
2
R cm==
và chiu cao
5 ( )h cm=
nên
2 2 3
2
11
.3 .5 15 ( )
33
V R h cm
= = =
- Th tích ca mô hình tên la là :
3
12
81 15 96 ( )V V V cm
= + = + =
Bài 2.
Vì đường kính ca khôi g hình tr
20cm
nên bán kính ca khi g hình tr
10cm
.
Th tích ca khi g hình tr là:
( )
23
.10 .30 3000 cm

=
.
Th tích ca hình nón là:
( )
23
1
.10 .15 500
3
cm

=
.
Th tích g cần dùng để làm mô hình này là:
( )
3
3000 500 3500 cm
+=
Bài 3.
Li gii
a) Bán kính ca hình cu là:
( )
50
25
22
d
R cm= = =
Th tích phn go hình cu là:
( )
3 3 3
31250
1 4 1 4
25
2 3 2 3 3
c
V R cmp p p= × = × =
Th tích phn go vun lên dng hình nón là:
( )
2 2 3
11
25 12 2500
33
n
V R h cmp p p= = × × =
Th tích go trong thùng là:
( )
3
31250
38750
2500
33
g
V cmp p p= + =
b) Th tích lon là:
( )
23
.5 .14 350 cmpp=
Th tích go mt ngày múc là :
( )
3
4.90%.350 1260 cmpp=
Ta có :
38750
: 1260 10, 3p
p
»
Vy cn ít nhất 11 ngày để dùng hết s go trong thùng.
Bài 4.
Li gii
a. Th tích ca khi g lúc chưa khoét là:
Trang 14
( )
2 2 3
.10 .20 6283V r h cmpp= = »
b. Din tích b mt ca khi g còn li gm din tích xung quanh ca hình tr (có bán kính đáy là
( )
10 ,r cm=
và chiu cao
()20h cm=
) và din tích hai na mt cu bán kính
( )
10 ,r cm=
Din tích cn tìm là:
( )
2 2 2
2 . 4 2 .10.20 4. .10 2513S r h r cmp p p p= + = + »
Bài 5.
Li gii
a) Chiu cao ca hình tr là : 
Chiu cao ca hình nón là :   
Ta có:
Th tích hình tr là:
 
.
Th tích viên bi là:
3
2
4
3
VR
=
.
Th tích hình nón là:
2 2 3
3
1 1 4
. .4
3 3 3
V R h R R R
= = =
.
Th tích nước còn li trong bình là:
3 3 3 3
4 1 2 3
4 4 10
6
3 3 3
V V V V R R R R
= = =
b) T s th tích của lượng nước còn li trong cốc lượng nước ban đầu t
s th tích ca hiu th tích hình tr vi tng th tích hình nón hình cu vi
th tích ca hình tr.
T s th tích của lượng nước còn li trong cốc lượng nước ban
đầu là:
3
4
3
1
10
5
3
9
6
R
V
V
R
==
.
Bài 6.
Đổi 1,75m = 17,5 dm
S nước đã tháo ra ngoài thể tích ca hình tr có bán kính ddáy là 5 dm và có chiu cao là:
17,5dm 10dm = 7,5dm
Th tích phần nước tháo ra là
2.5.π .7,5 235,5 dm
3
= 235,5 l
Vy th tích nước đã tháo ra ngoài xấp x 235,5 lít
Bài 7.
Li gii
a) Thể tích kem trong hộp hình trụ là:
2
.
T T T
V R h
=
2
12
.15
2

=


3
)(540 cm
=
Trang 15
b) Thể tích kem trong hộp hình nón có hình bán cầu trên đỉnh là
23
1 1 4
..
3 2 3
kem N N C
V R h R

=+
23
1 6 1 4 6
.12 . . .
3 2 2 3 2

=+
3
)(54 cm
=
Vậy số que kem có thể chia được là:
540
10
54
=
que.
Bài 8.
Li gii
a) Th tích món đồ chơi là
P + P = P
23
12
. .6 .8 . .6 240
33
(cm
3
)
b) Din tích toàn phn của đồ chơi là
P + P = P
2
.6.10 2. .6 132
(cm
2
)
Bài 9.
a) Bán kính đường tròn đáy của hình nón:
35 2.10
7,5(cm)
2
r
==
Chiu cao của cái mũ:
22
30 7,5 29( )h cm=
Tính th tích của cái mũ:
2 2 3
11
.7,5 .29 543,75 1708( )
33
V r h cm
= = =
b) Din tích giấy làm nên cái mũ là tổng din tích xung quanh ca hình nón và din tích vành
nón.
Din tích xung quanh hình nón:
2
. . .7,5.30 225 (cm )Sxq r l
= = =
Diện tích vành nón (hình vành khăn):
2
22
35
. .7,5 250 (cm )
2
vk
S

= =


Diện tích tích giấy làm nên cái mũ :
2
225 250 475 1492 (cm )S
= + =
Bài 10.
Bài 11.
Đổi
5cm 0, 05m;23cm 0, 23m==
Diện tích tường được sơn khi lăn cây lăn sơn một vòng bng din tích xung quanh ca hình tr có bán
kính
0,05
m và chiu cao
0,23
m.
Din tích xung quanh ca hình tr bng:
2
2. 3,14. 0,05. 0,23
xq
S rh
=
=
Tính th tích cc
Th tích cc là: V = S
đ
.h
V = 16,7 . 15 = 250,5 cm
3
Tính th tích qu trng.
Th tích qu trng bng th tích cột nước dâng lên là: V = S
đ
.h
V = 16,7 . 0,82 = 13,694 cm
3
Trang 16
0,023p=
(m
2
)
Din tích mỗi cây sơn có thể sơn được là
1000. 23
xq
S
=
(m
2
)
100
23
1,38
nên s cây lăn sơn tối thiu cn phi mua là 2 cây.
Bài 12:
Li gii
1) Đổi:
60 cm 6 dm=
;
120 cm 12 dm=
Bán kính đường tròn đáy hình nón là:
( )
6 : 2 3 dm=
Th tích phn na hình cu là:
( )
3 3 3
1
1 4 2
. π . . π . 3 18π dm
2 3 3
Vr= = =
Th tích phn hình nón là:
2
2
1
πr h
3
V =
( )
23
1
. π . 3 . 12 36π dm
3
==
Th tích ca mô hình là:
( )
3
12
18π 36π 54π 169, 6 dmV V V= + = + =
Vy th tích ca mô hình là
3
169,6 dm
.
Bài 13:
Li gii
a) Bán kính đáy hình trụ
( )
30 :2 15R cm==
.
Th tích tr:
( )
2 2 3
.15 .35 7875 24728V R h cm= = =
b) Th tích nước mi ln xách là:
( ) ( )
33
24728.90% 22255 0,022255cm m==
.
S thùng ít nht cần đổ để đầy b là:
1 : 0,022255 44,9337..=
nên s thùng cn là
45
thùng
Bài 14:
Li gii
1) a) Đổi: 3dm = 30cm;
( )
30 : 2 15R cm==
;
Th tích của thùng nước là:
2
V R h
=
( )
23
.15 .36 8100 25447 cm

= =
b) Th tích nước mi ln xách là:
( ) ( )
33
25447.90% 22902,3 0,0229023cm m==
S thùng nước cần đổ để đầy b là:
1: 0,0229023 43,66
(thùng)
Vy cn phải đổ ít nhất 44 thùng để đầy b cha.
60 cm
120 cm
Trang 17
Bài 15:
a) Din tích b mt ca viên bi cần sơn là:
2 2 2
4 4.3,14.3 113,04 .S R cm
= =
Vy din tích cần sơn là khoảng
2
113,04 .cm
b) Hi th tích nước còn li trong cc bao nhiêu
3
.cm
b) Th tích hình cu là
3 3 3
1
44
. .3 36
33
V R cm
= = =
Th tích chiếc cc là:
23
2
10. .5 250 .V cm

==
Vy th tích nước còn li là
3
12
250 36 214 214.3,14 671,96 .V V V cm
= = = =
Vy th tích nước còn li trong cc khong
3
671,96 .cm
Bài 16:
Li gii
Th tích nước bơm vào bồn là :
( )
3
3,1.11,5. 2,3 1,5 28,52 28520V m l= = =
Thi gian cần để bơm nước đến độ cao cách np 1,5m là :
28520
238
120
phút
Bài 17:
a) Bán kính hình trụ của cái mũ là
( )
35 10 10 15
22
r cm
−−
==
.
Đường cao hình trụ của cái mũ là
30 cm
.
Diện tích xung hình trụ là:
( )
2
15
2 2. . .30 450
2
xq
S rl cm
= = =
.
Diện tích vành mũ là:
( )
22
2
35 15
250
22
v
S cm
= =
.
Trang 18
Vy tổng din tích vải cần có đ m n i mũ đó (không nh phn viền, mép dán) :
( )
2
450 250 200 628,32
xq v
S S S cm
= + = + =
.
b) Thch phần có dạng hình nón của chiếc
( )
2
23
15 3375
.30 5301,44
22
V r h cm

= = =


.
Bài 18:
Li gii
Độ dài đường sinh của hình nón là:
( )
22
0,9 0,7 1,14 .lm= + =
Diện tích xung quanh hình trụ là:
( )
2
2 .0,7.0,7 0,98 .m

=
Diện tích xung quanh của hình nón là:
( )
2
.0,7.1,14 0,798 .m

=
)
Diện tích mặt ngoài của dụng cụ là:
( )
2
0,98 0,798 1,778 .m
+=
Bài 19:
Lời giải.
1) a. Vì hộp sữa hình trụ có chiều cao
12h cm=
và thể tích
3
192V cm
=
nên:
2
V r h
=
2
192 12 r

=
2
16r =
4r cm=
b. hộp sữa hình trụ
4r cm=
chiều cao
12h cm=
nên diện tích toàn phần của hộp sữa
là:
22
2 ( ) 2 .4(12 4) 402,124( ) 0,04
tp
S r h r cm m

= + = +
Chi phí sản xuất 10 000 vỏ hộp sữa là:
0,04.10000.80000 32000000=
đồng
Bài 20:
Li gii
a) Gi R là bán kính ca viên bi hình cu. Vì cc hình tr có bán kính đáy bằng bán kính ca viên
bi và có chiu cao 10 cm, th tích 90 cm
3
nên ta có:
10R
2
= 90
R
2
= 9
R =3 (vì R>0)
b) Th tích ca viên bi st là V =
3
4
3
R
=
(cm
3
)
Th tích nước b tràn ra ngoài là
90 36 54
−=
Bài 21:
Li gii
1)
a) Phn ng nha cm vào phân na viên ko hình tr độ cao
0,8cmh =
, bán kính
0,2cmr =
Th tích phn ng nha cm vào phân na viên ko là:
Trang 19
( )
3
1
22
. 0,2 1,6 , 2 c. 0mV r h

= =
b) Th tích ca viên ko tính c phn ng nha cm vào là:
( )
3
2
33
44
. 1,6 17,16 cm
33
VR

==
Th tích thc ca viên ko sau khi tr phn ng nha:
( )
3
21
17,16 0,2 16,96 cmV V V= =
Bài 22:
Li gii
( )
1
Vì Trái Đất hình cu có bán kính
6370 km
nên din tích b mặt Trái Đất là:
( )
2 2 2
4π 4 . π . 6370 509645864 km
xq
SR = =
Vy din tích b mặt Trái Đất b bao ph bởi nước là:
( )
2
(100% 29%) . 509645864 361848563,4 km−=
Bài 23:
Li gii
a) Bán kính qu bóng bàn là:
( ) ( )
40
20 mm = 2 cm
2
R ==
Th tích qu bóng bàn là:
( )
3 3 3
4 4 32
2 33,51 cm
3 3 3
VR
= = =
b) Th tích nước và phn chìm ca qu bóng bàn trong cc là:
( )
2 2 3
324
3 .7,2 cm
5
V r h
= = =
Th tích phn chìm ca qu bóng bàn là:
( )
3
324
200 3,58 cm
5
−
Th tích phn ni ca qu bóng bàn là:
( )
3
32 324
200 16,53 cm
35




T l phần trăm thể tích phn ni ca qu bóng bàn trong thí nghim trên là:
16,53
49,33%
33,51
Bài 24:
Li gii
Trang 20
Ký hiệu độ dài đường sinh ca hình nón là
l
, bán kính đáy nón là
r
.
Độ dài đường sinh bng
2 2 2 2
16 12 20l h r= + = + =
(cm).
Ta có
2
.12.20 240.3,14 754( )
xq
S rl cm

= =
.
Bài 25:
Li gii
a) Bán kính đáy của l hình tr là: r = 30:2 = 15 (cm)
Th tích nước tinh khiết cha trong l bng th tích ca l hình tr. Th tích nước tinh
khiết là:
22
11
. 3,14.15 .20 14130V r h= =
(cm
3
)
b) Gi th tích l th hai bên trong đường kính đáy
40cm
, chiu cao h
2
(cm)
2
V
2
2 2 2 2 2
. . 3,14.400. 1256.V r h h h = =
(cm
3
)
Theo bài ợng nước trong l th hai cao mt na chiu cao ca l nên:
2
1256. 14130
2
h
=
suy
ra
2
22,5h =
(cm).
Vy chiu cao ca l th hai là 22,5 cm.
Bài 26:
Bài gii:
* Bán kính đáy của cốc nước hình tr là:
8 2 4R : ( cm )==
* Vì th tích mực nước dâng lên bng th tích ca viên bi nên:
2
1
.4
nuocdang
V R h

==
1
2
44
0,25( )
16
h cm
R
= = =
* Mực nước trong cc sau khi th viên bi là:
( )
10 0 25 10 25 , , cm+=
* Vy mực nước trong cc lúc này là
10 25 , cm.
Bài 27:
Li gii
1) Th tích lượng nước trong khi hp b tràn ra ngoài là th tích ca khi nón.
2
22
1 1 1
3,14. 1 0,26 ( )
3 3 2
V Rh m

= 


Vậy lượng nước b trào ra có th tích
2
0,26 ( )m

Preview text:

CHỦ ĐỀ 7: CÁC BÀI TOÁN HÌNH KHỐI THỰC TẾ Bài 1.
Tính thể tích của mô hình tên lửa trong hình bên. Bài 2.
Để làm một mô hình cái bút chì trang trí, người ta dùng
một khối gỗ hình trụ và một khối gỗ hình nón có cùng đường kính đáy
chồng khít lên nhau. Khối gỗ hình trụ có đường kính đáy là 20cm , chiều cao là 30cm . Khối gỗ hình nón
có chiều cao là 15cm . Tính thể tích gỗ cần dùng để làm mô hình này. Bài 3.
Một cái thùng dùng để đựng gạo có dạng nửa hình
cầu với đường kính 50cm , phần gạo vun lên có dạng hình nón cao 12cm .
a) Tính thể tích phần gạo trong thùng.
b) Nhà bạn An dùng lon sữa bò dạng hình trụ với bán
kính đáy là 5cm , chiều cao 14cm dùng để đong gạo mỗi
ngày. Biết rằng mỗi ngày nhà An ăn 4 lon gạo và mỗi lần
đong thì lượng gạo chiếm 90% thể tích của lon. Hỏi cần
ít nhất bao nhiêu ngày để nhà An có thể ăn hết số gạo trong thùng? Bài 4.
. Một khối gỗ dạng hình trụ, bán kính đường tròn đáy r = 10(cm ), chiều cao h = (
20 cm ) . Người ta
khoét rỗng hai nửa hình cầu như hình vẽ.
a. Tính thể tích của khối gỗ khi chưa khoét.
b. Hãy tính diện tích bề mặt của khối gỗ còn lại sau khi khoét (diện tích cả ngoài lẫn trong).
( các kết quả làm tròn đến hàng đơn vị) Bài 5:
1) Trên bàn có một cốc nước hình trụ chứa đầy nước, có chiều cao trong bằng 3
lần đường kính trong của đáy; một viên bi hình cầu và một khối nón đều bằng thủy
tinh. Biết viên bi và khối nón đều có đường kính bằng đường kính trong của cốc
nước. Người ta từ từ thả vào cốc nước viên bi và khối nón đó (như hình vẽ) thì thấy
nước trong cốc tràn ra ngoài.
a) Tính thể tích nước còn lại trong cốc
b) Tính tỉ số thể tích của lượng nước còn lại trong cốc và lượng nước ban đầu. Bài 6:
Một bồn nước inox có dạng một hình trụ với chiều cao 1,75 m và bán kính đáy là 5
dm. Trong bồn đang chứa đầy nước, người ta tháo nước ở trong bồn ra cho đến
khi mực nước trong bồn còn cao 1m. Hỏi số nước đã tháo ra ngoài là bao nhiêu
lít? (Bỏ qua bề dày của bồn nước). Trang 1 Bài 7:
Một hộp kem hình trụ có đường kính 12 cm và chiều cao 15cm đựng đầy kem được đặt trên mặt bàn phẳng.
a) Tính thể tích hộp kem.
b) Hộp kem chứa kem sẽ được chia vào các bánh ốc quế hình nón có chiều cao 12 cm và
đường kính 6 cm , có hình bán cầu trên đỉnh như hình vẽ. Hãy tìm số que kem có thể chia được. Bài 8:
Hình bên dưới là một món đồ chơi trẻ em có cấu tạo từ một bán cầu (nửa khối cầu) và một hình nón.
a) Tìm thể tích của món đồ chơi.
b) Tìm diện tích toàn phần của món đồ chơi. Bài 9:
Một cái mũ của chú hề với các kích thước cho theo hình vẽ.
a) Tính thể tích của cái mũ.
b) Tính tổng diện tích giấy làm nên cái mũ (không tính phần hao hụt, kết quả làm tròn đến hàng đơn vị) Trang 2 Bài 10:
Một chiếc cốc hình trụ có diện tích đáy là 16,7cm2, chiều cao là 15cm (như hình dưới đây).
a) Tính thể tích chiếc cốc.
b) Người ta thả một quả trứng vào cốc thủy tinh hình trụ có chứa nước (như hình trên). Khi trứng chìm
hoàn toàn xuống đáy cốc và nằm ngang thì chứng tỏ quả trứng đó còn tươi (được đẻ từ 1 đến 2 ngày).
Tính thể tích quả trứng đó biết khi thả quả trứng ngập hoàn toàn trong nước thì nước trong cốc dâng thêm
8,2mm và nước chưa tràn ra ngoài. Bài 11:
Bạn Toán đi mua giúp bố cây lăn sơn ở cửa hàng nhà
bác Học. Một cây lăn sơn tường có dạng một khối trụ
với bán kính đáy là 5 cm và chiều cao là 23 cm (hình vẽ
bên). Nhà sản xuất cho biết sau khi lăn 1000 vòng thì
cây sơn tường có thể bị hỏng. Hỏi bạn Toán cần mua ít
nhất mấy cây lăn sơn tưởng biết diện tích tường mà bố bạn
Toán cần sơn là 3100 (Cho  = 3,14 ) Bài 12:
Người ta làm mô hình một chiếc kem có phần trên dạng một nửa hình cầu, phần dưới dạng hình
nón với mặt cắt và các kích thước như hình vẽ. Tính thể tích của mô hình đó (lấy π  3,14 và làm tròn đến đơn vị 3 dm ). Trang 3 60 cm 120 cm Bài 13:
1) Một thùng đựng nước có dạng hình trụ chiều cao là 35cm đường kính đáy 30 cm .
a) Tính thể tích của thùng.
b) Người ta sử dụng thùng trên để múc nước đổ vào một bể chứa có dung tích 3
1 m . Hỏi cần phải đổ ít nhất bao nhiêu thùng thì đầy bể chứa
? Biết rằng mỗi lần xách người ta chỉ đổ đầy 90% thùng để nước không đổ ra ngoài. Bài 14:
Một thùng lấy nước bằng tôn có dạng hình trụ có chiều cao là 36cm và đường kính đáy là 3dm .
a) Tính thể tích của thùng nước đó. (làm tròn đến hàng đơn vị)
b) Người ta sử dụng thùng nước trên để múc nước đổ vào một bể chứa có dung tích 3
1 m . Hỏi cần phải đổ ít nhất bao nhiêu thùng thì mới đầy bể chứa? Biết rằng
mỗi lần xách người ta chỉ đổ đầy 90% thùng để nước không đổ ra ngoài. Bài 15:
Một viên bi bằng sắt, đặc ruột, hình cầu có đường kính 6 cm . Người ta sơn màu
xanh bề mặt của viên bi đó. Một cái cốc hình trụ đựng đầy nước có chiều cao 10 cm và có bán kính đáy
là 5 cm , người ta thả viên bi vào trong cái cốc để nước tràn ra ngoài và nước vẫn đầy đến miệng cốc,
sau đó bỏ viên bi ra. (lấy   3,14 )
a) Tính diện tích cần sơn viên bi theo 2 cm .
b) Hỏi thể tích nước còn lại trong cốc bao nhiêu 3
cm . (lượng nước hao hụt khi bỏ viên bi ra khỏi cốc không đáng kể) Bài 16:
Một bồn đựng nước có dạng hình hộp chữ nhật có các kích thước cho trên hình vẽ..
Một vòi bơm với công suất 120 lít/phút để bơm một lượng nước vào bồn (bồn không chứa nước) lên độ
cao cách nắp bồn là 1,5 m thì phải mất khoảng bao nhiêu phút? (làm tròn đến phần nguyên) Bài 17: Trang 4
Một cái mũ bằng vải của nhà ảo thuật có dạng hình trụ và với kích thước mô phỏng như hình vẽ.
a) Hãy tính tổng diện tích vải cần có để làm nên cái mũ đó (không tính phần viền, mép dán) (làm tròn kết quả đến phần trăm ).
b) Hãy tính thể tích phần có dạng hình nón của chiếc mũ đó (làm tròn kết quả đến phần trăm). Bài 18:
Một dụng cụ gồm một phần có dạng hình trụ, phần còn lại có dạng hình nón. Các kích thước cho trên
hình vẽ. Hãy tính diện tích mặt ngoài của dụng cụ (không tính nắp đậy). 1,4 m 70cm Bài 19:
Một doanh nghiệp sản xuất vỏ 1,6 m
hộp sữa ông thọ dạng hình trụ (như
hình minh họa bên dưới), có
chiều cao bằng 12 cm . Biết thể tích của hộp là 3 192 cm .
a). Tính bán kính đáy của hình trụ
b). Tính số tiền mà doanh nghiệp cần chi để sản xuất 10 000 vỏ hộp sữa ông thọ (kể cả hai nắp
hộp), biết chi phí để sản xuất vỏ hộp đó là 80 000 đồng/m2 (làm tròn kết quả đến phần ngàn). Bài 20:
Một cốc thủy tinh hình trụ đựng đầy nước có chiều cao bằng 10 cm và thể tích bằng 90cm3.
Người ta thả vào cốc một viên bi sắt hình cầu có bán kính bằng bán kính đáy cốc nước, viên bi
sắt ngập toàn bộ trong nước. Tính lượng nước bị tràn ra khỏi cốc?
a) Tính bán kính của viên bi hình cầu đó.
b) Tính lượng nước bị tràn ra khỏi cốc? Bài 21:
Các viên kẹo mút có dạng hình cầu, bán kính 1, 6cm . Người ta dùng một que nhựa hình trụ Trang 5
tròn dài, bán kính 0, 2cm cắm vào đến phân nửa viên kẹo để người dùng dễ sử dụng.
a) Tính thể tích phần ống nhựa cắm vào phân nửa viên kẹo.
b) Tính thể tích thực của viên kẹo sau khi trừ phần ống nhựa cắm vào (kết quả làm tròn
đến hàng phần trăm). Biết kẹo không tràn vào phần trong ống nhựa. Bài 22:
Trái Đất, hành tinh chúng ta đang sống, dạng hình cầu có bán kính là 6370 km .
Biết rằng 29% diện tích bề mặt Trái Đất không bị bao phủ bởi nước bao gồm núi, sa mạc, cao nguyên,
đồng bằng và các địa hình khác.
a) Tính diện tích của bề mặt Trái Đất.
b) Tính diện tích bề mặt mặt Trái Đất bị bao phủ bởi nước
(Lấy π  3,14 ; kết quả làm tròn đến chữ số hàng đơn vị. Bài 23:
Để làm thí nghiệm về sự nổi của các vật thể, Minh chuẩn bị một cái cốc thủy tinh có dạng lòng trong hình
trụ có đường kính đáy 6 cm và chiều cao là 10 cm ; một quả bóng bàn tiêu chuẩn của các giải đấu quốc
tế có dạng hình cầu đường kính 40 mm . Minh bỏ quả bóng bàn vào trong cốc, rót từ từ 3 200 cm nước
và đo được mực nước dâng lên cao 7, 2 cm .
a) Tính thể tích của quả bóng bàn.
b) Tính tỉ lệ phần trăm thể tích phần nổi của quả bóng bàn trong thí nghiệm trên.
(Lấy   3,14 và các kết quả làm tròn đến chữ số thập phân thứ hai) Bài 24:
Một hình nón có chiều cao h = 16cm và bán kính đường tròn đáy r = 12 cm. Tính độ dài
đường sinh và diện tích xung quanh của hình nón đó. (Tính với số   3,14 và kết quả làm tròn
đến chữ sô hàng đơn vị)
Bài 25:
Một lọ thủy tinh hình trụ có đường kính đáy là 30 cm, chiều cao 20 cm, đựng đầy nước tinh khiết.
a. Tính thể tích lượng nước tinh khiết được chứa trong lọ. (Lấy   3,14 ).
b. Người ta đổ tất cả lượng nước trên vào một lọ thứ hai bên trong có đường kính đáy là
40 cm thì lượng nước trong lọ thứ hai cao một nửa chiều cao của lọ. Hỏi chiều cao của lọ thứ
hai? (Giả sử độ dày của lọ là không đáng kể). Trang 6 Bài 26:
Một cốc nước có dạng hình trụ với đường kính đáy bằng 8 cm, chiều cao 12 cm và chứa một lượng nước
cao 10 cm. Người ta thả từ từ một viên bi làm bằng thép đặc (không thấm nước) có thể tích là V = p ( 3
4 cm ) vào trong cốc. Hỏi mực nước trong cốc lúc này cao bao nhiêu cm?
(Giả sử độ dày của cốc không đáng kể). Bài 27:
Người ta đặt một khối nón vào trong một khối lập phương cạnh 1m chứa đầy nước. Biết rằng đỉnh khối
nón trùng với tâm một mặt của khối lập phương, đáy khối nón tiếp xúc với các cạnh của mặt
đối diện. Tính thể tích lượng nước trong khối bị tràn ra ngoài. (Lấy   3,14, kết quả làm
tròn đến hai chữ số thập phân) Bài 28:
Tính lượng vải cần mua để tạo ra nón của chú hề với các số liệu trong hình bên. Biết rằng tỉ lệ vải
khâu (may) hao (tốn) khi may nón là 15% . Cho biết   3,14 . Bài 29:
Gạch ống là một sản phẩm được tạo
hình thành từ đất sét và nước, được kết
hợp lại với nhau theo một công thức
chung hợp lý mới có thể tạo ra hỗn hợp
dẻo quánh, sau đó chúng được đổ vào khuôn, rồi đem phơi hoặc sấy khô và cuối cùng là đưa vào lò nung.
Một viên gạch hình hộp chữ nhật có kích thước dài 20cm , rộng 8cm . Bên trong có bốn lỗ hình trụ bằng
nhau có đường kính 2,5cm . Trang 7
a. Tính thể tích đất sét để làm một viên gạch. (lấy   3,14 )
b. Theo toán học, bác Ba muốn xây một ngôi nhà phải mua 10 thiên gạch, giá một viên là
1 100 đồng. Nhưng khi thi công, bác Ba phải mua dư 2% số gạch cần dùng dự phòng cho
hư hao. Tính số tiền bác Ba mua gạch để xây căn nhà, biết 1 thiên gạch là 1 000 viên. Bài 30:
Trong chuyện ngụ ngôn La Phông ten, Cò mời Cáo đến ăn tiệc với món súp hảo hạng. Món súp đó
Cò thường cho vào một cái bình hình trụ, có bán kính đáy là 4 cm , chiều cao 30 . cm Nhưng khi
Cáo đến Cò chỉ đổ súp sao cho phần súp trong bình đó cao 10 cm và mời Cáo dùng bữa.
a) Tính thể tích của phần súp mà Cò mời Cáo ăn tiệc.
b) Cổ của Cáo quá ngắn nên không thể lấy được súp, Cáo nhìn quanh và phát hiện ra nhà Cò có
những viên sỏi hình cầu giống hệt nhau, bán kính là 2 .
cm Cáo bèn cho từng viên sỏi vào bình súp
đến khi súp dâng lên vừa đầy đến miệng bình rồi Cáo thảnh thơi ăn súp. Hỏi Cáo đã cho vào bình bao nhiêu viên bi. Bài 31:
Để làm thí nghiệm về sự nổi của vật không chứa nước. Nam chuẩn bị một ly nước thủy tinh với
dạng lòng trong của ly là một hình trụ có đường kính đáy là 6 cm ; chiều cao là 10 cm và một
quả bóng bàn tiêu chuẩn quốc tế có dạng hình cầu với đường kính 40 mm . Minh tiến hành bỏ
quả bóng bàn vào trong ly rồi rót 3
200 cm nước từ từ vào ly và đo được mực nước dâng cao 7, 2 cm .
a) Tính thể tích của quả bóng bàn.
b) Tính thể tích phần nổi của quả bóng bàn trong thí nghiệm của Nam. (lấy   3,14 và kết
quả làm tròn đến chữ số thập phân thứ hai) Bài 32:
Một xô nước inox hình trụ (không có nắp đậy) có chiều cao 0,6 m , bán kính đáy 0, 2 m
a). Tính diện tích inox để làm nên chiếc xô hình trụ trên (bỏ qua phần mép nối). 2
b). Trong xô có chứa nước, mực nước đó chiếm chiều cao của xô. Tính thể tích nước có trong xô. 3 Trang 8 Bài 33:
1) Một doanh nghiệp sản xuất vỏ hộp sữa ông thọ dạng hình trụ, có chiều cao bằng 12cm . Biết thể tích của hộp là 3
192 cm Tính số tiền mà doanh nghiệp cần chi để sản xuất 10.000 vỏ hộp
sữa ông thọ (kể cả hai nắp hộp), biết chi phí để sản xuất vỏ hộp đó là 80.000 đồng/m2. (làm
tròn kết quả đến hàng nghìn của 2 m ) Bài 34:
1) Đài phun nước ở Công viên Hồ Khánh Hội, TP HCM có
dạng đường tròn (gọi là đường tròn tâm O ) và được thiết kế
theo hình dáng những cánh hoa đan xen nhau, bên dưới là hệ
thống phun nước với nhiều độ cao khác nhau kết hợp với hệ
thống chiếu sáng và âm nhạc cùng các mảng cây xanh tạo
không gian đô thị vui tươi, sinh động.
Một học sinh vẽ tam giác đều ABC ngoại tiếp đường tròn (O) và tính được diện tích tam giác đều là A
1200 m2. Bạn hãy tính bán kính và chu vi của đường tròn (O) (Kết quả làm tròn một chữ số thập phân
= 3,14). Bài 35:
1. Một cốc nước hình trụ có đường kính đáy là 10 cm đang chứa nước nhưng chưa đầy. Người ta thả vào O
cốc 6 viên bi hình cầu giống hệt nhau thì thấy mực nước trong cốc dâng lên 5cm (và nước
vẫn chưa đầy cốc). Tính bán kính của mỗi viên bi. Bài 36:B H C
Một hộp đựng bóng tenis có dạng hình trụ. Biết rằng hộp chứa vừa khít ba quả bóng tenis được xếp theo
chiều dọc, các quả bóng tenis có đường kính là 6, 2cm và có kích thức như nhau.
a) Tính thể tích hộp đựng bóng tenis
b) Tính thể tích phần không gian còn trống bên trong là bao nhiêu? (Bỏ qua độ dày của vỏ hộp) (Lấy
  3,14 và kết quả làm tròn đến chữ số thập phân thứ nhất). Bài 37:
1) Một hộp bóng hình trụ chứa vừa khít 3 quả bóng tennis có đường kính 6,5cm như hình.
a) Tính diện tích bề mặt và thể tích của mỗi quả bóng
b) Tính diện tích xung quanh và thể tích của hộp bóng. Bài 38:
2) Một hộp bóng hình trụ chứa vừa khít 3 quả bóng tennis có đường kính 6,5cm như hình. Trang 9
c) Tính diện tích bề mặt và thể tích của mỗi quả bóng
d) Tính diện tích xung quanh và thể tích của hộp bóng. Bài 39:
1). Hộp phô mai hình trụ có đường kính đáy 10,6 cm và chiều cao 1,5cm .
a) Biết rằng 8 miếng phô mai được xếp nằm sát bên trong hộp. Hỏi thể tích của một miếng
phô mai là bao nhiêu? (Làm tròn kết quả đến hàng phần mười, lấy  3,14 )
b) Người ta gói từng miếng phô mai bằng loại giấy đặc biệt. Giả sử diện tích toàn phần miếng phô mai
được gói chiếm 90% diện tích giấy gói. Em hãy tính diện tích giấy gói được sử dụng cho một miếng phô mai. Bài 40:
1) Người ta đổ đầy nước vào một bình đong với các kích thước như hình vẽ. Hãy tính thể tích của phần
nước trong bình, lấy   3,14 (giả sử bề dày của bình đong không đáng kể, kết quả làm tròn đến chữ số thập phân thứ hai). Bài 41:
1) Mặt xung quanh của một thùng chứa nước hình trụ có chiều cao 1 m được gõ từ một tấm tôn hình chữ
nhật có kích thước 1m  2 m (như hình vẽ).
a) Hỏi thùng nước này đựng đầy được bao nhiêu mét khối nước?
(Bỏ qua bề dày của thùng nước và lấy  = 3,14 làm tròn đến chữ số thập phân thứ hai).
b) Một em bé đánh rơi quả bóng bươi xuống thùng tôn. Bên cạnh có một vòi nước cung cấp nước. Em bé
cần lấy bao nhiêu nước từ vòi để lấy được bóng. Bài 42: Trang 10
1) Người ta thả một cục đá vào cốc thuỷ tinh hình trụ có chứa nước, đá chìm một phần xuống
nước trong cốc. Hãy tính thể tích phần đá chìm trong nước của cục đá đó, biết diện tích đáy của cốc nước hình trụ là 2
16,5cm và nước dâng lên thêm 80 mm . Bài 43:
Một hình nón có độ dài đường sinh bằng 50 cm và bán kính đáy bằng 30cm. Tính thể tích của hình nón đó ( lấy   3,14 ). Bài 44:
1) Đường ống nối hai bể cá trong một thủy cung có dạng một hình trụ, độ dài của đường ống là 30m .
Dung tích của đường ống nói trên là 3
1800 m . Tính diện tích đáy của đường ống. Bài 45:
Một chiếc nón lá có đường kính vành nón là 28cm và độ dài đường
sinh là 30cm . Tính diện tích lá dùng để làm nón, biết chiếc nón được
làm bằng 2 lớp lá (không tính phần ghép nối, lấy   3,14 ) Bài 46:
1). Một ly đựng đầy nước dạng hình trụ có chiều cao là 15 cm, bán kính đáy bằng 5 cm.
a. Tính thể tích nước chứa trong ly.
b. Người ta thả vào ly 5 viên bi đặc không thấm nước có dạng hình cầu, đường kính mỗi viên bi bằng 3 .
cm Tính thể tích nước tràn ra ngoài ly. Bài 47:
1) Một ống đồng hình trụ có chiều cao gấp 5 lần bán kính. Biết thể tích ống đồng bằng 3
40 cm . Tính chiều cao của ống đồng đó. Bài 48:
Một hộp đựng bóng có dạng hình trụ đựng được vừa khít 3 quả bóng như hình vẽ bên.
Coi quả bóng có dạng hình cầu với đường kính 6cm . Tính thể tích phần khoảng không trong hộp? Bài 49:
1) .Vườn nhà bạn Minh có trồng loại dưa hấu hình vuông. Trong hình dưới là quả dưa
hấu hình vuông có cạnh dài 18 cm.
a) Tính thể tích của quả dưa hấu hình vuông.
b) Minh muốn cắt quả dưa hấu thành những hình vuông nhỏ có cạnh 5 cm để bày ra đĩa và
dự định mỗi đĩa bày 12 miếng dưa. Hỏi Minh có thể bày được mấy đĩa? ( Làm tròn đến hàng đơn vị). Bài 50:
Một trục lăn sơn nước có dạng một hình trụ. Đường kính của đường tròn đáy trục lăn là 5 cm ,
chiều dài trục lăn là 23 cm (hình bên). Sau khi lăn trục lăn trọn 15 vòng trên một bức tường phẳng thì
diện tích phủ sơn là bao nhiêu 2
cm (giả sử các đường lăn không chồng lấn lên nhau, lấy  = 3,14) . Trang 11 Trang 12 HƯỚNG DẪN GIẢI Bài 1. 6
Thể tích thân tên lửa chính là thể tích hình trụ có bán kính đáy R = = 3 (cm) và chiều cao h = 9 (cm) 2 nên 2 2 3
V =  R h = .3 .9 = 81 (cm ) 1 6
-Thể tích đầu tên lửa chính là thể tích của hình nón có bán kính đấy R = = 3 (cm) và chiều cao 2 1 1 h = 5 (cm) nên 2 2 3
V =  R h = .3 .5 = 15 (cm ) 2 3 3
- Thể tích của mô hình tên lửa là : 3
V = V +V = 81 +15 = 96 (cm ) 1 2 Bài 2.
Vì đường kính của khôi gỗ hình trụ là 20cm nên bán kính của khối gỗ hình trụ là 10cm .
Thể tích của khối gỗ hình trụ là: 2  =  ( 3 .10 .30 3000 cm ) . 1
Thể tích của hình nón là: 2 .10 .15 = 500 ( 3 cm ) . 3
Thể tích gỗ cần dùng để làm mô hình này là:  +  =  ( 3 3000 500 3500 cm ) Bài 3. Lời giải d 50
a) Bán kính của hình cầu là: R = = = 25(cm ) 2 2
Thể tích phần gạo hình cầu là: 31250 1 4 1 4 3 3 V = × pR = × p25 = p cm c ( 3) 2 3 2 3 3
Thể tích phần gạo vun lên dạng hình nón là: 1 1 2 2 V = pR h = p 2 × 5 1 × 2 = 2500p cm n ( 3) 3 3 31250 38750
Thể tích gạo trong thùng là: V = p + 2500p = p cm g ( 3) 3 3 b) Thể tích lon là: 2 p = p ( 3 .5 .14 350 cm )
Thể tích gạo một ngày múc là : p = p ( 3 4.90%.350 1260 cm ) 38750 Ta có : : 1260p » 10, 3 p
Vậy cần ít nhất 11 ngày để dùng hết số gạo trong thùng. Bài 4. Lời giải
a. Thể tích của khối gỗ lúc chưa khoét là: Trang 13 2 2
V = pr h = p » ( 3 .10 .20 6283 cm )
b. Diện tích bề mặt của khối gỗ còn lại gồm diện tích xung quanh của hình trụ (có bán kính đáy là
r = 10(cm ), và chiều cao h = (
20 cm ) ) và diện tích hai nửa mặt cầu bán kính r = 10(cm ), Diện tích cần tìm là: 2 2
S = pr h + pr = p + p » ( 2 2 . 4 2 .10.20 4. .10 2513 cm ) Bài 5. Lời giải
a) Chiều cao của hình trụ là : 6𝑅
Chiều cao của hình nón là : 6𝑅 − 2𝑅 = 4𝑅 Ta có:
Thể tích hình trụ là: 𝑉1 = 𝜋𝑅2ℎ = 𝜋. 𝑅2. 6𝑅 = 6𝜋𝑅3. 4 Thể tích viên bi là: 3
V =  R . 2 3 1 1 4 Thể tích hình nón là: 2 2 3
V =  R h = .R .4R =  R . 3 3 3 3
Thể tích nước còn lại trong bình là: 4 4 10 3 3 3 3
V = V V V = 6 R −  R −  R =  R 4 1 2 3 3 3 3
b) Tỉ số thể tích của lượng nước còn lại trong cốc và lượng nước ban đầu là tỉ
số thể tích của hiệu thể tích hình trụ với tổng thể tích hình nón và hình cầu với
thể tích của hình trụ.
Tỉ số thể tích của lượng nước còn lại trong cốc và lượng nước ban 10 3  R V 3 5 đầu là: 4 = = . 3 V 6 R 9 1 Bài 6. Đổi 1,75m = 17,5 dm
Số nước đã tháo ra ngoài thể tích của hình trụ có bán kính ddáy là 5 dm và có chiều cao là: 17,5dm – 10dm = 7,5dm
Thể tích phần nước tháo ra là
2.5.π .7,5 ≈ 235,5 dm3 = 235,5 l
Vậy thể tích nước đã tháo ra ngoài xấp xỉ 235,5 lít Bài 7. Lời giải 2 12
a) Thể tích kem trong hộp hình trụ là: 2
V =  R .h    = .15 3 = 540 (cm ) T T T    2  Trang 14 1 1 4
b) Thể tích kem trong hộp hình nón có hình bán cầu trên đỉnh là 2 3 V
=  R .h + .  R kem 3 N N 2 3 C 2 3 1  6  1 4  6   = .12 + . ..     3 = 54 (cm ) 3  2  2 3  2  540
Vậy số que kem có thể chia được là: =10 que. 54 Bài 8. Lời giải
a) Thể tích món đồ chơi là 1 2 P 2 . .6 .8 + P 3 . .6 = 24 P 0 (cm3) 3 3
b) Diện tích toàn phần của đồ chơi là P + P 2 .6.10 2. .6 = P 132 (cm2) Bài 9. 35 − 2.10
a) Bán kính đường tròn đáy của hình nón: r = = 7,5(cm) 2 Chiều cao của cái mũ: 2 2
h = 30 − 7,5  29(cm) 1 1
Tính thể tích của cái mũ: 2 2 3
V =  r h = .7,5 .29 = 543,75  1708(cm ) 3 3
b) Diện tích giấy làm nên cái mũ là tổng diện tích xung quanh của hình nón và diện tích vành nón.
Diện tích xung quanh hình nón: 2
Sxq = .r.l = .7,5.30 = 225 (cm ) 2  35
Diện tích vành nón (hình vành khăn):  2 2 S = . −.7,5 = 250 (cm ) vk    2 
Diện tích tích giấy làm nên cái mũ : 2
S = 225 + 250 = 475  1492 (cm ) Bài 10. Tính thể tích cốc
Thể tích cốc là: V = Sđ.h V = 16,7 . 15 = 250,5 cm3
Tính thể tích quả trứng.
Thể tích quả trứng bằng thể tích cột nước dâng lên là: V = Sđ.h V = 16,7 . 0,82 = 13,694 cm3 Bài 11.
Đổi 5cm = 0, 05m;23cm=0, 23m
Diện tích tường được sơn khi lăn cây lăn sơn một vòng bằng diện tích xung quanh của hình trụ có bán
kính 0,05m và chiều cao 0, 23m.
Diện tích xung quanh của hình trụ bằng: S = 2 rh xq = 2. 3,14. 0,05. 0,23 Trang 15 = 0,023p (m2)
Diện tích mỗi cây sơn có thể sơn được là 1000.S = 23 (m2) xq 100 Vì
 1,38 nên số cây lăn sơn tối thiểu cần phải mua là 2 cây. 23 Bài 12: Lời giải 60 cm 120 cm
1) Đổi: 60 cm = 6 dm ; 120 cm = 12 dm
Bán kính đường tròn đáy hình nón là: 6 : 2 = 3 (dm) 1 4 2
Thể tích phần nửa hình cầu là: 3 3
V =  . π . r = . π . 3 = 18π ( 3 dm 1 ) 2 3 3 1 1
Thể tích phần hình nón là: 2 V = πr h 2 = . π . 3 . 12 = 36π ( 3 dm ) 2 3 3
Thể tích của mô hình là: V = V +V = 18π + 36π = 54π  169,6 ( 3 dm 1 2 )
Vậy thể tích của mô hình là 3 169,6 dm . Bài 13: Lời giải
a) Bán kính đáy hình trụ là R = 30 : 2 = 15(cm) . Thể tích trụ: 2 2 V = Rh =  =   ( 3 .15 .35 7875 24728 cm )
b) Thể tích nước mỗi lần xách là: = ( 3 cm ) = ( 3 24728.90% 22255 0,022255 m ) .
Số thùng ít nhất cần đổ để đầy bể là:1 : 0,022255 = 44,9337.. nên số thùng cần là 45 thùng Bài 14: Lời giải
1) a) Đổi: 3dm = 30cm; R = 30 : 2 = 15(cm);
Thể tích của thùng nước là: 2 V =  R h 2 =  =   ( 3 .15 .36 8100 25447 cm )
b) Thể tích nước mỗi lần xách là: = ( 3 cm ) = ( 3 25447.90% 22902,3 0,0229023 m )
Số thùng nước cần đổ để đầy bể là:1: 0,0229023  43,66 (thùng)
Vậy cần phải đổ ít nhất 44 thùng để đầy bể chứa. Trang 16 Bài 15:
a) Diện tích bề mặt của viên bi cần sơn là: 2 2 2
S = 4 R  4.3,14.3 = 113,04 cm .
Vậy diện tích cần sơn là khoảng 2
113,04 cm .
b) Hỏi thể tích nước còn lại trong cốc bao nhiêu 3 cm .
b) Thể tích hình cầu là 4 4 3 3 3
V =  R = ..3 = 36 cm 1 3 3
Thể tích chiếc cốc là: 2 3
V = 10..5 = 250 cm . 2
Vậy thể tích nước còn lại là 3
V = V V = 250 − 36 = 214  214.3,14 = 671,96 cm . 1 2
Vậy thể tích nước còn lại trong cốc khoảng 3
671,96cm . Bài 16: Lời giải
Thể tích nước bơm vào bồn là : V = ( − ) 3
3,1.11,5. 2,3 1,5 = 28,52m = 28520l 28520
Thời gian cần để bơm nước đến độ cao cách nắp 1,5m là :  238phút 120 Bài 17: 35 −10 −10 15
a) Bán kính hình trụ của cái mũ là r = = (cm) . 2 2
Đường cao hình trụ của cái mũ là 30 cm . 15
Diện tích xung hình trụ là: S = 2 rl = 2.. .30 = 450 cm . xq ( 2) 2 2 2  35  15 
Diện tích vành mũ là: S =  − = 250 cm . v     ( 2)  2   2  Trang 17
Vậy tổng diện tích vải cần có để làm nên cái mũ đó (không tính phần viền, mép dán) là:
S = S + S =  +  =   ( 2 450 250 200 628,32 cm . xq v )
b) Thể tích phần có dạng hình nón của chiếc mũ là 2 15  3375 2
V =  r h =  .30 =   5301,44   ( 3 cm ).  2  2 Bài 18: Lời giải
Độ dài đường sinh của hình nón là: 2 2
l = 0,9 + 0,7 = 1,14 (m).
Diện tích xung quanh hình trụ là:  =  ( 2 2 .0,7.0,7 0,98 m ).
Diện tích xung quanh của hình nón là: =  ( 2 .0,7.1,14 0,798 m ).)
Diện tích mặt ngoài của dụng cụ là:  +  =  ( 2 0,98 0,798 1,778 m ). Bài 19: Lời giải.
1) a. Vì hộp sữa hình trụ có chiều cao h = 12cm và thể tích 3
V = 192 cm nên: 2 V =  r h 2 192 = 12 r 2 r = 16  r = 4cm
b. Vì hộp sữa hình trụ có r = 4cm và chiều cao h = 12cm nên diện tích toàn phần của hộp sữa là: 2 2
S = 2 r(h + r) = 2.4(12 + 4)  402,124(cm )  0,04m tp
Chi phí sản xuất 10 000 vỏ hộp sữa là: 0,04.10000.80000 = 32000000 đồng Bài 20: Lời giải
a) Gọi R là bán kính của viên bi hình cầu. Vì cốc hình trụ có bán kính đáy bằng bán kính của viên
bi và có chiều cao 10 cm, thể tích 90 cm3 nên ta có: 10R2 = 90 R2 = 9 R =3 (vì R>0) 4 4
b) Thể tích của viên bi sắt là V = 3  R = 3 .3 = 36 (cm3) 3 3
Thể tích nước bị tràn ra ngoài là 90 − 36 = 54 Bài 21: Lời giải 1)
a) Phần ống nhựa cắm vào phân nửa viên kẹo là hình trụ có độ cao h = 0,8cm , bán kính r = 0, 2cm
Thể tích phần ống nhựa cắm vào phân nửa viên kẹo là: Trang 18 2 2
V =  r h =  . 0, 2 . 1,6  , 0 2( 3 cm 1 )
b) Thể tích của viên kẹo tính cả phần ống nhựa cắm vào là: 4 3 4 3
V =  R =  . 1,6  17,16( 3 cm 2 ) 3 3
Thể tích thực của viên kẹo sau khi trừ phần ống nhựa:
V = V V  17,16 − 0, 2 = 16,96 ( 3 cm 2 1 ) Bài 22: Lời giải ( )
1 Vì Trái Đất hình cầu có bán kính là 6370 km nên diện tích bề mặt Trái Đất là: 2 2 S = R =  ( 2 4π 4 . π . 6370 509645864 km xq )
Vậy diện tích bề mặt Trái Đất bị bao phủ bởi nước là: − = ( 2
(100% 29%) . 509645864 361848563,4 km ) Bài 23: Lời giải 40
a) Bán kính quả bóng bàn là: R = = 20 (mm) = 2(cm) 2 4 4 32
Thể tích quả bóng bàn là: 3 3
V =  R =   2 =   33,51 ( 3 cm ) 3 3 3 324
b) Thể tích nước và phần chìm của quả bóng bàn trong cốc là: 2 2
V =  r h = 3 .7, 2 =  ( 3 cm ) 5 324
Thể tích phần chìm của quả bóng bàn là:  − 200  3,58 ( 3 cm ) 5 32  324
Thể tích phần nổi của quả bóng bàn là:    − − 200 16,53   ( 3 cm ) 3  5  16,53
Tỉ lệ phần trăm thể tích phần nổi của quả bóng bàn trong thí nghiệm trên là:  49,33% 33,51 Bài 24: Lời giải Trang 19
Ký hiệu độ dài đường sinh của hình nón là l , bán kính đáy nón là r .
Độ dài đường sinh bằng 2 2 2 2
l = h + r = 16 +12 = 20 (cm). Ta có 2
S =  rl = .12.20  240.3,14  754(cm ) . xq Bài 25: Lời giải
a) Bán kính đáy của lọ hình trụ là: r = 30:2 = 15 (cm)
Thể tích nước tinh khiết chứa trong lọ bằng thể tích của lọ hình trụ. Thể tích nước tinh khiết là: 2 2
V =  r .h  3,14.15 .20 = 14130 (cm3) 1 1
b) Gọi thể tích lọ thứ hai bên trong có đường kính đáy là 40cm , chiều cao h2 (cm) là V 2 2
V = .r .h  3,14.400.h = 1256.h (cm3) 2 2 2 2 2 h
Theo bài lượng nước trong lọ thứ hai cao một nửa chiều cao của lọ nên: 2 1256. =14130 suy 2 ra h = 22,5 (cm). 2
Vậy chiều cao của lọ thứ hai là 22,5 cm. Bài 26: Bài giải:
* Bán kính đáy của cốc nước hình trụ là:
R = 8 : 2 = 4( cm )
* Vì thể tích mực nước dâng lên bằng thể tích của viên bi nên: 2 V
=  R .h = 4 nuocdang 1 4 4 h = = = 0, 25(c ) m 1 2  R 16
* Mực nước trong cốc sau khi thả viên bi là:
10 + 0,25 = 1
0,25 (cm)
* Vậy mực nước trong cốc lúc này là 10
,25 cm. Bài 27: Lời giải
1) Thể tích lượng nước trong khối hộp bị tràn ra ngoài là thể tích của khối nón. 2 1 2 1 1 2 V    = R h   3,14. 1  0,26 (m )   3 3  2 
Vậy lượng nước bị trào ra có thể tích 2  0,26 (m ) Trang 20