Cạnh Tranh Hoàn Hảo và Tác Động của Thuế môn Kinh tế vi mô 1 | Học viện Tài chính

1. Tại sao cạnh tranh hoàn hảo không có sức mạnh độc quyền
Số lượng doanh nghiệp lớn khiến mỗi doanh nghiệp chỉ là một phần rất nhỏ của thị trường, không có
sức mạnh để ảnh hưởng đến giá.
Sản phẩm đồng nhất khiến người tiêu dùng có nhiều lựa chọn thay thế hoàn hảo.
Thông tin hoàn hảo đảm bảo người tiêu dùng luôn biết rõ mức giá tối ưu.
Không có rào cản gia nhập giúp doanh nghiệp mới dễ dàng vào thị trường nếu lợi nhuận xuất hiện.
Doanh nghiệp là người chấp nhận giá, không thể đặt giá cao hơn giá thị trường.
2. Kết luận về tác động của thuế đến thị trường hàng hóa? Nêu yếu tố tác động đến phân chia gánh
nặng thuế, vẽ đồ thị minh họa.
Tác động của thuế đến thị trường hàng hóa
1. Giá tăng và sản lượng giảm: Khi chính phủ áp thuế, giá bán cho người tiêu dùng tăng, và
lượng cầu giảm, dẫn đến sản lượng giảm.
2. Gánh nặng thuế: Phân chia giữa người tiêu dùng và nhà sản xuất, tùy thuộc vào độ co giãn của cung và cầu.
oCầu không co giãn: Người tiêu dùng chịu phần lớn gánh nặng.
oCung không co giãn: Nhà sản xuất chịu phần lớn gánh nặng.
Yếu tố ảnh hưởng đến gánh nặng thuế
1. Độ co giãn của cầu: Cầu không co giãn khiến người tiêu dùng chịu thuế nhiều hơn.
2. Độ co giãn của cung: Cung không co giãn khiến nhà sản xuất chịu thuế nhiều hơn. Vẽ đồ thị P S sau thuế S trước thuế P2 P1 D Q2 Q1 Q 3. Nhận định đúng sai:
a. Hàm sản xuất cobb douglas: MP tỉ lệ với AP
b. Thị trường cạnh tranh hoàn hảo, nguyên tắc tối đa hóa lợi nhuận là MC=MR
A). Sai: Trong hàm sản xuất Cobb-Douglas, mối quan hệ giữa Marginal Product (MP) và Average
Product (AP) không phải lúc nào cũng tỉ lệ với nhau. Thông thường, khi MP cao hơn AP,
AP sẽ tăng; khi MP thấp hơn AP, AP sẽ giảm.
B). Đúng: Trong thị trường cạnh tranh hoàn hảo, nguyên tắc tối đa hóa lợi nhuận được xác định
bởi điều kiện MC (Marginal Cost) = MR (Marginal Revenue). Do đó, doanh nghiệp sẽ
sản xuất cho đến khi chi phí biên bằng doanh thu biên để tối đa hóa lợi nhuận. 4.
Mất không là gì? Tại sao Pc lại gây ra mất không?
Mất không: là sự giảm sút hiệu quả kinh tế khi thị trường không hoạt động ở mức tối ưu.
Giá trần Pc gây ra mất không vì:
Thiếu hụt hàng hóa: Giá trần thấp hơn giá cân bằng làm tăng cầu và giảm cung, dẫn đến thiếu hụt.
Giảm sản lượng: Nhà sản xuất không muốn sản xuất nhiều do lợi nhuận giảm, làm sản lượng không đạt tối ưu.
Kết quả là tổng phúc lợi xã hội giảm do nhu cầu không được đáp ứng và tài nguyên không được sử dụng hiệu quả.
5. Tác động của t đến đầu ra của doanh nghiệp độc quyền bán và tác động như thế nào đến người tiêu
dùng? Khi nào phải chịu 100% thuế? Tác động của t:
Giảm đầu ra: Khi doanh nghiệp độc quyền phải chịu thuế, chi phí sản xuất tăng, dẫn đến việc
doanh nghiệp giảm sản lượng để tối đa hóa lợi nhuận. Doanh nghiệp sẽ tăng giá bán,
nhưng do cầu giảm, lượng hàng hóa bán ra cũng sẽ giảm.
Tăng giá bán: Doanh nghiệp độc quyền có khả năng tăng giá hơn để bù đắp cho thuế, ảnh
hưởng đến lượng tiêu thụ.
Tác động đến người tiêu dùng:
Giá cao hơn: Người tiêu dùng phải trả giá cao hơn cho sản phẩm, dẫn đến giảm phúc lợi tiêu dùng.
Giảm lượng tiêu thụ: Do giá cao, một số người tiêu dùng sẽ không thể mua hàng hóa, làm
giảm tổng phúc lợi xã hội.
Khi nào phải chịu 100% thuế:
Người tiêu dùng sẽ chịu 100% thuế khi cầu là không đàn hồi hoàn toàn (perfectly inelastic).
Trong trường hợp này, bất kể giá có tăng bao nhiêu, lượng cầu vẫn không thay đổi, dẫn đến
doanh nghiệp chuyển toàn bộ gánh nặng thuế lên người tiêu dùng. 6. Đúng Sai:
a.Khi một hàng hóa kém co giãn thì giảm giá và bán được nhiều hơn từ đó tăng doanh thu.
b.Doanh nghiệp độc quyền lựa chọn tối ưu tại P= MC.
a) Sai. Khi một hàng hóa kém co giãn, giảm giá không nhất thiết sẽ tăng doanh thu. Nếu giảm giá,
lượng cầu sẽ tăng nhưng không đủ để bù đắp cho việc giảm giá, dẫn đến doanh thu có thể giảm.
b) Sai. Doanh nghiệp độc quyền tối ưu hóa lợi nhuận tại điểm mà MC = MR, không phải tại P = MC.
Doanh nghiệp độc quyền sẽ định giá cao hơn chi phí biên để tối đa hóa lợi nhuận. 7. Phương pháp PAPO: Phân tích chi phí:
Chi phí cố định (FC): Chi phí không thay đổi theo sản lượng, như tiền thuê nhà, lương nhân viên cố định.
Chi phí biến đổi (VC): Chi phí thay đổi theo sản lượng, như nguyên liệu, lao động theo sản phẩm. Phân bổ chi phí:
Tính toán chi phí tổng (TC) = FC + VC. Tính toán lợi nhuận:
TP (Lợi nhuận) = TR (Doanh thu) - Chi phí tổng (TC).
8. Tại sao khi thị trường cạnh tranh hoàn hảo đạt trạng thái cân bằng dài hạn thì lợi nhuận kinh tế của doanh
nghiệp bằng 0. Đáp án giống câu 1
9. Nếu chính phủ muốn hạn chế nhập khẩu một loại hàng hóa nào đó thì nên dùng hạn ngạch hay thuế quan? vì sao? Hạn ngạch:
Lợi ích: Kiểm soát chặt chẽ lượng hàng hóa nhập khẩu, bảo vệ sản xuất nội địa.
Nhược điểm: Không tạo doanh thu cho chính phủ. Thuế quan:
Lợi ích: Tạo doanh thu cho chính phủ, giảm lượng nhập khẩu linh hoạt hơn.
Nhược điểm: Không kiểm soát số lượng nhập khẩu như hạn ngạch. Kết luận:
Chọn hạn ngạch nếu mục tiêu là kiểm soát chặt chẽ.
Chọn thuế quan nếu muốn tạo doanh thu đồng thời giảm nhập khẩu.
10. Vận dụng lý thuyết thặng dư giải thích: Tại sao chính phủ thực hiện chính sách kiểm soát giá lại làm
lợi cho nhóm người này, gây tổn hại cho nhóm người kia? Giá trần:
Lợi cho người tiêu dùng: Mua hàng hóa với giá thấp hơn, tăng thặng dư tiêu dùng.
Tổn hại cho nhà sản xuất: Giảm động lực sản xuất, có thể dẫn đến thiếu hụt hàng hóa. Giá sàn:
Lợi cho nhà sản xuất: Nhận giá cao hơn, tăng thặng dư sản xuất.
Tổn hại cho người tiêu dùng: Giá cao hơn làm giảm cầu, có thể gây dư thừa hàng hóa.
Kết luận: Chính sách kiểm soát giá tạo ra lợi ích không đồng đều: một nhóm được lợi, nhóm khác
bị thiệt, dẫn đến mất không trong tổng phúc lợi xã hội.
11. Tóm tắt giải pháp điều chỉnh độc quyền bán
Thực hiện chính sách giá tối ưu:
Khuyến khích doanh nghiệp điều chỉnh giá để tối ưu hóa lợi nhuận, có thể áp dụng chính sách
phân biệt giá để khai thác khả năng chi trả của khách hàng. Khuyến khích cạnh tranh:
Tạo điều kiện cho các doanh nghiệp mới tham gia thị trường, giảm bớt rào cản gia nhập, nhằm
tăng tính cạnh tranh và giảm sức mạnh độc quyền. Quy định giá:
Chính phủ có thể áp đặt giá trần hoặc giá sàn để bảo vệ người tiêu dùng, ngăn chặn việc tăng giá quá mức.
Thúc đẩy đổi mới sáng tạo:
Hỗ trợ nghiên cứu và phát triển để doanh nghiệp cải tiến sản phẩm và dịch vụ, từ đó tăng tính
cạnh tranh mà không lạm dụng quyền độc quyền.
Giám sát và điều chỉnh chính sách:
Thiết lập cơ quan quản lý để theo dõi hoạt động của doanh nghiệp độc quyền, đánh giá tác
động của chính sách và điều chỉnh kịp thời nếu cần thiết.
12. Giả sử đường cung hoàn toàn không co giãn nếu chính phủ áp mức giá tối đa trên thị trường có gây
ra DWL hay không? Giải thích
Có gây ra mất không (DWL):
1. Đường cung không co giãn:
Nghĩa là sản lượng cung không thay đổi bất kể mức giá. Nhà sản xuất sẽ cung cấp một
lượng hàng hóa cố định. 2. Giá tối đa:
Khi chính phủ áp đặt giá tối đa thấp hơn giá cân bằng, giá bán hàng hóa giảm, nhưng
lượng cung vẫn giữ nguyên do đường cung không co giãn. 3. Hậu quả:
Thiếu hụt hàng hóa: Giá giảm sẽ làm tăng cầu nhưng không làm tăng cung, dẫn đến thiếu hụt hàng hóa.
Mất không (DWL): Mặc dù một số người tiêu dùng có thể mua hàng hóa với giá thấp
hơn, nhưng những người khác không thể mua được hàng do thiếu hụt. Sự không hiệu
quả này dẫn đến giảm tổng phúc lợi xã hội, gây ra mất không. Kết luận:
Áp dụng mức giá tối đa trong trường hợp này sẽ dẫn đến DWL do thiếu hụt hàng hóa và không
tận dụng được tối đa nguồn lực trong nền kinh tế.