Chương 1 Tổng quan về Kinh tế học môn Kinh tế vi mô 1 | Học viện Tài chính

Ọ Ệ KHOA KINH TẾ BỘ MÔN KINH TẾ HỌC KINH TẾ HỌC VI MÔ
TỔNG QUAN VỀ KINH TẾ HỌC
1. Nền kinh tế hoạt động như thế nào? 2. Kinh tế học là gì?
3. Nguyên lý lựa chọn kinh tế tối ưu 1. Nền kinh tế
. Khái niệm nền kinh tế:
Nền kinh tế là một cơ chế phân bổ các nguồn lực khan hiếm mục cho các đích sử dụng khác nhau Nền kinh tế thị trường là gì? Nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa là g .1 Các chủ thể kinh tế
Người tiêu dùng (Hộ gia đình) Doanh nghiệp hính phủ Người nước ngoài
2 Các mối quan hệ cơ bản trong nền kinh tế Mô hình vòng chu chuyển Doanh thu Thị trường hàng Chi tiêu hóa dịch vu TD Hàng hóa Hàng hóa dịch vụ dịch vụ Doanh Hộ gia CHÍNH PHỦ nghiệp đình Yếu tố sản xuất Thị trường yếu tố Yếu tố sản xuất Chi phí sản xuất sản xuất Thu nhập
3. Các yếu tố sản xuất – nguồn lực
Đất đai, tài nguyên thiên nhiên Lao động Vốn
Các đầu vào vô hình: Công nghệ, kỹ năng quản lý, thương hiệu…
4 Ba vấn đề kinh tế cơ bản trong nền kinh tế Sản xuất cái gì? Sản xuất hàng hóa dịch vụ gì? Số lượng
bao nhiêu? Sản xuất vào thời điểm nào? Sản xuất cho ai?
Xác định rõ ai sẽ được hưởng và được lợi?
Nói cách khác là sản phẩm quốc
dân được phân chia cho các thành viên trong xã hội như thế nào? Sản xuất như thế nào?
Quyết định sản xuất với tài nguyên nào, hình thức công nghệ nào, hình thức
công nghệ, phương pháp sản xuất nào? Do ai thực hiện? 5 Các loại nền kinh tế
) Nền kinh tế tập quán truyền thống: SX cái gì, cho ai và như th
o phụ thuộc vào truyền thống, được truyền từ thế hệ này sang thế ác (tự cung, tự cấp)
) Nền kinh tế chỉ huy: do nhà nước đưa ra mọi quyết định và chi p àn toàn (bao cấp)
) Nền kinh tế thị trường: vận hành dựa hoàn toàn vào nguyên tắc t ường
) Nền kinh tế hỗn hợp: Là sự kết hợp giữa (1), (2) và (3) (kinh tế
ị trường có sự điều tiết của nhà nước)
6 Cơ chế hoạt động của nền kinh tế
ơ chế mệnh lệnh (kế hoạch hóa tập trung): ba vấn đề cơ bản của
ền KT do nhà nước quyết định
ơ chế thị trường: do cung cầu (thị trường) quyết định
ơ chế hỗn hợp: là sự kết hợp (1) và (2) 7 Thị trường
1.7.1 Thị trường và cơ chế thị trường
➢ Thị trường là nơi người mua và người bán (hay người có nh
cầu và người cung cấp) tương
tác với nhau để mua bán hang hoá dịch vụ .
➢ Cơ chế thị trường là một hình thức tổ chức kinh tế trong đó
người tiêu dùng và người sản xuất tác động qua lại lẫn nhau thô
qua thị trường để giải quyết ba vấn đề cơ bản của nền KT 7 Thị trường
.2 Giải quyết ba vấn đề kinh tế cơ bản thông qua thị trường Giá cả trên Doanh thu Chi tiêu thị trường hàng hóa, dịch vu Hàng hóa Hàng hóa dịch vụ dịch vụ • SX cái gì? Doanh Hộ gia • SX như thế nào? nghiệp đình • SX cho ai? Yếu tố sản xuất K,L.. Giá cả trên thị Yếu tố sản xuất K,L.. Chi phí sản xuất trường yếu tố sản Thu nhập xuất 2. Kinh tế học là gì? 1. Khái niệm
Kin t họ l mô kho họ x hộ nghiê cứ các thứ x hộ
phâ b cá nguồ lự c giớ hạ (kha hiếm đ sả xuấ r cá
hàn hó v dịc v nhằm đá ứn nh cầ ch cá thàn viê tron x hội LỰA CHỌN Nguồn lực Nhu cầu SẢN XUÂT TIÊU DÙNG ĐẦU TƯ… - Có giới hạn -Vô hạn - Khan hiếm -Ngày càng tăng ❑ Phạm vi nghiên cứu Kinh tế học Kinh tế vi mô Kinh tế vĩ mô
Nghiên cứu cách thức ra quyết
Nghiên cứu các hoạt động củ định của các chủ thể kinh tế tổng thể nền kinh tế
và sự tương tác của họ trên
các thị trường cụ thể ❑ Cách tiếp cận KINH TẾ HỌC
Kinh tế học thực chứng Kinh tế học chuẩn tắc
Mô tả và phân tích các sự kiện,
các vấn đề, các mối quan hệ kinh
Đưa ra các chỉ dẫn hoặc khuyến
tế và giải thích sự hoạt động của
nghị hoặc giải pháp dựa trên nhữn
nên kinh tế một cách khách quan
đánh giá, nhận định theo quan
và khoa học, trên cơ sở các lý điềm, tiêu chuẩn riêng
thuyết và các quy luật kinh tế
Trả lời cho câu hỏi Cần làm gì,
=> Trả lời cho câu hỏi Tại sao?
Nên làm gì, phải làm gì? 2. Kinh tế học 2. Nội dung nghiên cứu
Nghiên cứu tính quy luật, xu thế vận động tất yếu của thị trường
Nghiên cứu những khuyết tật của thị trường
Nghiên cứu vai trò điều tiết của chính phủ 2. Kinh tế học
3. Đặc trưng của kinh tế học
➢Kinh tế học nhấn mạnh sự khan hiếm các nguồn lực
➢Nghiên cứu kinh tế học dựa
trên các giả thiết hợp lý
➢Là môn học nghiên cứu về mặt lượng
➢Nghiên cứu kinh tế học mang tính toàn diện và tổng hợp ➢Kết quả
nghiên cứu mang tính tương đối 2. Kinh tế học 2.4. Phương pháp luận ➢ Quan sát thực tế
➢ Tổng hợp thành xu thế, tính quy luật
➢ Xây dựng lý thuyết, lý luận, mô hình
➢ Đưa ra những dự đoán, kết luận
➢ Kiểm định lý thuyết bằng số liệu cập nhật
3. Lựa chọn kinh tế tối ưu
1 Những vấn đề cơ bản khi lựa chọn
❑ Lựa chọn kinh tế tối ưu là gì?
- Lựa chọn tối ưu là cách
thức mà các tác nhân trong nền kinh
tế đưa ra quyết định tốt nhất
trong việc phân bổ nguồn lực ❑ Vì sao phải lựa chọn?
-Nguồn lực kinh tế là có giới hạn
-Nguồn lực mặc dù có giới hạn nhưng có thể được phân bổ để sử
dụng vào nhiều mục đích khác nhau
❑ Mục tiêu của lựa chọn? - Tối đa hóa lợi ích
3. Lựa chọn kinh tế tối ưu
1 Những vấn đề cơ bản khi lựa chọn
❑ Bản chất của sự lựa chọn kinh tế tối ưu
Là căn cứ vào nhu cầu vô hạn của con người, của xã hội, của thị trường để ra quyết đ ịnh tối ưu về sản xuất cái gì, như thế
nào và cho ai trong giới hạn cho phép của nguồn lực hiện có ❑ Cơ sở của sự lựa chọn Chi phí cơ hội
– (opportunity cost): là giá trị của cơ hội tốt nhất
bị bỏ qua khi đưa ra một quyết định lựa chọn
❑ Nguyên lý lựa chọn kinh tế tối ưu
Khi đưa ra quyết định lựa chọn, các tác nhân thường so sánh giữa lợi
chi phí và ích để thấy được sự
lựa chọn nào là tốt nhất
3. Lựa chọn kinh tế tối ưu
hương pháp lựa chọn kinh tế tối ưu.
Mô hình đường giới hạn khả năng sản xuất ( PPF-Production Possibility Frontie Máy tính A 000 B 900 •ICác khả Không năng đạt sả n xuất khác nhau 750 C được D
Khả năng Máy tính ( chiếc) Ô tô ( chiếc ) 550 • G Điểm SX hiệu quả A 1000 0 B 900 10 300 E C 750 20 SX kém hiệu Đường PPF D 550 30 quả E 300 40 F F 0 50 Ô tô 10 20 30 40 50 Đường PPF