










Preview text:
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH THCS TỈNH QUẢNG NAM NĂM HỌC 2024 – 2025 Môn thi: Toán ĐỀ CHÍ NH THỨC
Thời gian: 150 phút (không kể thời gian giao đề)
(Đề thi gồm có 02 trang) Ngày thi: 04/4/2025 Câu 1 (3,5 điểm). 1. Cho biểu thức x x x 1 P :
, với x 0, x 1. Rút gọn biểu thức P x x x 1 x x 2x x
và tìm tất cả các số nguyên x thỏa mãn P 2 .
2. Một cổng nhà máy được thiết kế dạng parabol 2
y ax a 0 ở Hình 1. Chiều cao của
cổng là IO 6 m so với mặt đất và chiều rộng của chân cổng là MN 4 m. Hình 1 Hình 2
a) Tìm hệ số a dựa vào các dữ kiện đã cho.
b) Một cái thùng có khối lượng không lớn (kéo được trên mặt đất), dạng hình hộp chữ nhật
có chiều dài lớn hơn chiều cao của cổng, chiều rộng là AB = 2,8 m và chiều cao là BC = h (m)
(h > 0). Người ta muốn kéo thùng đó từ bên ngoài vào trong nhà máy qua vị trí chính giữa cổng
(Hình 2 minh họa thùng khi qua chính giữa cổng theo hướng nhìn từ phía trước cổng). Tìm
điều kiện của h để kéo được thùng đó qua cổng mà không chạm vào cổng. Câu 2 (3,5 điểm). a) Giải phương trình 2
x 4x 15 5 2x x 1 . 2x y 1 15 2y
b) Giải hệ phương trình y 2 . x 2 y 2 1 x 1 Trang 1/2 Câu 3 (1,5 điểm).
Năm học 2024-2025, trường THCS X có ba lớp 6 là 1 L , 2 L , 3
L và ba học sinh lớp 6 là
H1,H2,H3 đã được xếp vào ba lớp khác nhau. Ngày đầu tiên tập trung học sinh theo từng lớp,
do học sinh không biết thông tin nên cô giáo Tổng phụ trách Đội dẫn ba học sinh H1,H2,H3 vào ngẫu nhiên ba lớp 1 L , L2, 3
L (mỗi lớp có một học sinh vào). Học sinh Hi vào đúng lớp của
mình nếu học sinh Hi vào lớp Li, kí hiệu H L
i i (với i 1;2;3). Mô tả không gian mẫu và tính
xác suất để có ít nhất một học sinh vào đúng lớp của mình. Câu 4 (3,0 điểm).
Cho tam giác ABC nhọn (AB > AC) có ba đường cao AD, BE và CF. Trên đoạn thẳng DF
lấy điểm M (M khác D và F), trên tia DE lấy điểm N sao cho MAN BAC. Trên cạnh AB lấy
điểm K sao cho MK song song với BC. a) Chứng minh AMK
ANE và hai tam giác AKE, AMN đồng dạng.
b) Chứng minh AF.FK EF.FM và điểm A cách đều hai đường thẳng MN, DF. Câu 5 (4,0 điểm).
Cho tam giác ABC nhọn (AB > AC) nội tiếp đường tròn (O). Gọi M là điểm chính giữa
của cung nhỏ AB, N là điểm chính giữa của cung nhỏ AC, I là giao điểm của BN và CM.
a) Chứng minh I là tâm đường tròn nội tiếp tam giác ABC và AI vuông góc với MN.
b) Gọi X là giao điểm của OM và AB, Y là giao điểm của ON và AC. Biết MX = 4,5 và
NY = 2. Tính độ dài đoạn thẳng AI. Câu 6 (2,5 điểm).
a) Cho hai số nguyên tố p, q đều lớn hơn 5. Tìm số dư của phép chia 30 4 p q cho 24 . b) Tìm hai số nguyên ,
x y khác 0, có ước chung lớn nhất bằng 1 và thỏa mãn 2 3 2 x x y y . Câu 7 (2,0 điểm). Cho ba số thực , x ,
y z lớn hơn hoặc bằng 1 và thỏa mãn 2 2 2 2 2 2
x y y z z x 3 2 xyz . Tìm xy 1 yz 1 zx 1
giá trị lớn nhất của biểu thức T . y z z x x y ---------- HẾT ----------
- Thí sinh không được sử dụng tài liệu. Giám thị coi thi không giải thích gì thêm.
- Họ và tên thí sinh:................................................; Số báo danh...................... Trang 2/2
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
KỲ THI CHỌN HỌC SINH GIỎI CẤP TỈNH THCS TỈNH QUẢNG NAM NĂM HỌC 2024 - 2025
HƯỚNG DẪN CHẤM MÔN TOÁN HDC CHÍNH THỨC
(Hướng dẫn chấm có 09 trang) Câu Đáp án Điểm x x x 1
1. Cho biểu thức P :
, với x 0, x 1. Rút gọn x x x 1 x x 2x x 1,5
biểu thức P và tìm tất cả các số nguyên x thỏa mãn P 2 . x x x 1 P
(Mỗi ý đặt nhân tử chung được 0,125) 0,25 x x : 1 x 1 x x 2 x 1 1 x x 1 : (Mỗi ý được 0,125) x 1 0,25 x x 2 1 x x x 2 1 . 1 x x
1 x x (Hai biểu thức đầu được 0,25) 0,25 x 1 x 1
P 2 trở thành x x 2 hay x x 2 0 , (0,125) 0,25 Câu 1 suy ra x
1 x 2 0. (*) (0,125)
(3,5 đ) Vì x 1 0 nên từ (*) suy ra x 2 0 . Suy ra x 4. 0,25
(Lập luận suy ra được x 2 0 được 0,125)
Kết hợp với x 0, x 1, suy ra các số nguyên x thỏa mãn là 2;3;4. 0,25
2. Một cổng nhà máy được thiết kế dạng parabol 2
y ax a 0 ở Hình 1. Chiều 2,0
cao của cổng là IO 6 m so với mặt đất và chiều rộng của chân cổng là MN 4 m .
a) Tìm hệ số a dựa vào các dữ kiện đã cho. 0,5 Ta có M 2 ; 6 , N 2; 6
. (Chỉ cần tìm tọa độ một trong hai điểm được 0,25) 0,25 3
Vì parabol đi qua điểm N 2; 6 nên 2 6 . a 2 , hay a
. (Mỗi ý được 0,125) 0,25 2
b) Một cái thùng có khối lượng không lớn (kéo được trên mặt đất), dạng hình hộp
chữ nhật có chiều dài lớn hơn chiều cao của cổng, chiều rộng là AB = 2,8 m và chiều cao
là BC = h (m) (h > 0). Người ta muốn kéo thùng đó từ bên ngoài vào trong nhà máy 1,5
qua vị trí chính giữa cổng (Hình 2 minh họa thùng khi qua chính giữa cổng theo hướng
nhìn từ phía trước cổng). Tìm điều kiện của h để kéo được thùng đó qua cổng mà không chạm vào cổng. Trang 1/9 0,25
(Vẽ hình biểu diễn hai điểm E, F được 0,25 điểm)
Vì thùng có chiều rộng DC AB 2,8 nên D 1 ,4; 6 ,C1,4; 6 . 0,25
(Chỉ cần tìm tọa độ một trong hai điểm được 0,25) 3 Gọi ,
E F là hai điểm thuộc thuộc parabol 2
y x có hoành độ lần lượt là 1 ,4 và 2 3 0,25
1, 4. Suy ra tung độ của hai điểm E, F là 2 .1,4 2 ,94 . 2 (Mỗi ý được 0,125)
Gọi K là trung điểm của đoạn thẳng EF , suy ra K 0; 2 ,94, OK 2,94 . 0,25
(Chỉ cần suy ra được OK = 2,94 được 0,25)
Để kéo được thùng qua cổng mà không chạm vào cổng thì h BC FC . 0,25
Ta có: FC KI OI OK 6 2,94 3,06 . (0,125) 0,25
Vậy điều kiện của chiều cao h là h 3,06. (0,125) Trang 2/9 Câu Đáp án Điểm a) Giải phương trình 2
x 4x 15 5 2x x 1 (1) 1,5
Điều kiện: x 1. (0,125) PT (1) biến đổi thành 2
x 2x x 1 x 1 5x x 1 14 0 (0,125) 0,25 2
hay x x 1 5x x 1 14 0. (2) 0,25
Đặt t x x 1 t 1 , PT (2) trở thành: 2
t 5t 14 0 . (0,125) 0,25
PT này có hai nghiệm t 7, t 2 . Vì t 1 nên nhận t 7 , loại t 2 . (0,125)
Với t 7 , ta có PT: x x 1 7 hay x 1 7 x , suy ra x x2 1 7 0,25
(Đưa về x 1 7 x được 0,125) hay 2
x 15x 50 0 . (0,125)
PT này có hai nghiệm x 5, x 10 . (0,125) 0,25
Nghiệm x 5 thỏa mãn (1), nghiệm x 10 không thỏa mãn (1). (0,125) 0,25
Vậy PT (1) có nghiệm x 5. (0,125) 2x y 1 15 2y 1
b) Giải hệ phương trình y 2 2,0 x 2 y 2 1 2 x 1 Câu 2 2x y 1 0 (3,5 đ) Điều kiện: x 1
. (Nêu đúng một điều kiện được 0,125) 0,25 y 2
PT(2) biến đổi thành x 2 1 2 x 1 y 2 y 2 0 0,25
(Chuyển qua quy đồng được 0,125) hay x y 2 1 2
0 hay y 2 x 1. (Mỗi PT được 0,125) 0,25
Suy ra x 1 và y x 2 2 1 hay 2
y x 2x 3. (3) (Mỗi PT được 0,125) 0,25
Thay (3) vào (1) ta được: 2 2
x 4x 4 2x 4x 9 hay 2
x 2 2x 4x 9 . 0,25 (Mỗi PT được 0,125)
Do x 1 nên x 2 0 . Khi đó, phương trình trở thành 0,25 2
x 2 2x 4x 9 . Suy ra 2
2x 5x 7 0 . (Mỗi PT được 0,125) 7
PT này có hai nghiệm x 1, x . (0,125) 2 0,25 7
Vì x 1 nên nhận x 1, loại x . (0,125) 2
Với x 1, từ (3) ta có y 6 . (0,125)
Thử lại: x 1, y 6 thỏa mãn hệ PT đã cho. 0,25
Vậy hệ PT đã cho có nghiệm là ; x y 1;6. (0,125) Trang 3/9 Câu Đáp án Điểm
Năm học 2024-2025, trường THCS X có ba lớp 6 là 1 L , 2 L , 3 L và ba học sinh lớp
6 là H1,H2,H3 đã được xếp vào ba lớp khác nhau. Ngày đầu tiên tập trung học sinh
theo từng lớp, do học sinh không biết thông tin nên cô giáo Tổng phụ trách Đội dẫn
ba học sinh H1,H2,H3 vào ngẫu nhiên ba lớp 1 L , L2, 3
L (mỗi lớp có một học sinh 1,5
vào). Học sinh H i vào đúng lớp của mình nếu học sinh Hi vào lớp Li , kí hiệu H L i i
(với i 1;2;3). Mô tả không gian mẫu và tính xác suất để có ít nhất một học sinh vào đúng lớp của mình.
Không gian mẫu của phép thử là: Câu 3
(H L , H L ,H L );(H L ,H L ,H L );(H L ,H L , H L ); (1,5 đ) 1 1 2 2 3 3 1 1 2 3 3 2 1 3 2 2 3 1 0,75
(H L , H L , H L );(H L , H L , H L );(H L , H L , H L ) 1 2 2 1 3 3 1 2 2 3 3 1 1 3 2 1 3 2 .
(Đúng một phần tử của không gian mẫu được 0,125)
Số các kết quả có thể xảy ra (số phần tử của không gian mẫu) là ( n ) 6. 0,25
Gọi A là biến cố “Có ít nhất một học sinh vào đúng lớp của mình”.
Có 4 kết quả thuận lợi cho biến cố A là: 0,25
(H L , H L , H L );(H L , H L , H L );(H L , H L , H L );(H L , H L , H L ). 1 1 2 2 3 3 1 1 2 3 3 2 1 3 2 2 3 1 1 2 2 1 3 3
(Chỉ cần nêu được số kết quả thuận lợi cho biến cố A được 0,25) 4 2
Xác suất của biến cố A là P(A) . 0,25 6 3 Câu Đáp án Điểm
Cho tam giác ABC nhọn (AB > AC) có ba đường cao AD, BE và CF. Trên đoạn DF
lấy điểm M (M khác D và F), trên tia DE lấy điểm N sao cho MAN BAC. Trên cạnh 1,5
AB lấy điểm K sao cho MK song song với BC. a) Chứng minh AMK
ANE và hai tam giác AKE, AMN đồng dạng. Câu 4 (3,0 đ) 0,25
(Sai hình vẽ không chấm điểm. Hình vẽ phục vụ câu a: 0,25 điểm) Trang 4/9
Xét hai tam giác AKM và AEN có KAM EAN (do MAN BAC ) (1) 0,25
Hai tam giác vuông ADB và AEB cùng nội tiếp đường tròn đường kính AB nên tứ giác
AEDB nội tiếp đường tròn. (0,125) 0,25 Suy ra AEN ABC (cùng bù với AED ). (0,125) Mà AKM
ABC (đồng vị), do đó AEN AKM (2) (0,125) 0,25 Từ (1) và (2) suy ra AMK ANE. (0,125)
Lại có, từ (1) và (2) suy ra hai tam giác AKM và AEN đồng dạng. (0,125) AK AM Do đó . (0,125) 0,25 AE AN Lại có KAE BAC
MAN nên hai tam giác AKE và AMN đồng dạng. 0,25 (Mỗi ý được 0,125)
b) Chứng minh AF.FK EF.FM và điểm A cách đều hai đường thẳng MN, DF. 1,5
Gọi H là trực tâm của tam giác ABC.
Hai tam giác vuông BDH và BFH cùng nội tiếp đường tròn đường kính BH nên tứ giác
BDHF nội tiếp đường tròn. (0,125) 0,25 Suy ra HDF HBF, hay ADF EBF (3) (0,125)
Tương tự, tứ giác AEHF nội tiếp đường tròn. (0,125) 0,25 Suy ra FAH FEH hay FAD FEB (4) (0,125)
Từ (3) và (4) suy ra hai tam giác AFD và EFB đồng dạng. (0,125) AF FD 0,25 Do đó . (0,125) EF FB FD FM AF FM Vì MK // DB nên . Do đó (5) (0,125) FB FK EF FK 0,25 hay AF.FK EF.FM . (0,125)
Lại có, hai tam giác AFD và EFB đồng dạng suy ra AFD EFB hay AFM EFK (6) (0,125) 0,25
Từ (5) và (6) suy ra hai tam giác AFM và EFK đồng dạng. Do đó AMF EKF (7) (0,125)
Lại có, hai tam giác AKE và AMN đồng dạng suy ra EKA NMA (0,125) hay EKF NMA (8) 0,25 Từ (7) và (8) suy ra AMF
NMA. Do đó MA là tia phân giác của góc NMF.
Suy ra A cách đều hai đường thẳng MN và DF. (0,125) Trang 5/9 Câu Đáp án Điểm
Cho tam giác ABC nhọn (AB > AC) nội tiếp đường tròn (O). Gọi M là điểm chính
giữa của cung nhỏ AB, N là điểm chính giữa của cung nhỏ AC, I là giao điểm của 2,0 BN và CM.
a) Chứng minh I là tâm đường tròn nội tiếp tam giác ABC và AI vuông góc với MN. 0,25
(Sai hình vẽ không chấm điểm. Hình vẽ phục vụ câu a: 0,25 điểm) Câu 5 Ta có 1 sđ 1 ACM AM, BCM sđ M
B . (Mỗi ý được 0,125) 0,25 (4,0 đ) 2 2 Lại có sđ AM sđ M B nên ACM
BCM . Do đó CM là tia phân giác của ACB. 0,25
Tương tự, BN là tia phân giác của ABC. (0,125) 0,25
Suy ra I là tâm đường tròn nội tiếp tam giác ABC. (0,125)
Giả sử MN cắt AB, AI, AC lần lượt tại P, T, Q. Ta có 1 sđ 1 AMN AN, CAN sđ
CN . (Mỗi ý được 0,125) 0,25 2 2 Lại có sđ AN sđ N C nên AMN
CAN . (Mỗi ý được 0,125) 0,25 Tương tự, ta có BAM ANM . (0,125) 0,25 Ta có APN AMN BAM CAN ANM AQM . (0,125)
Suy ra tam giác APQ cân tại A. (0,125)
Hơn nữa, AT là tia phân giác của
PAQ nên AT vuông góc với PQ hay AI vuông góc 0,25 với MN. (0,125)
b) Gọi X là giao điểm của OM và AB, Y là giao điểm của ON và AC. Biết MX = 4,5 2,0
và NY = 2. Tính độ dài đoạn thẳng AI.
Từ giả thiết chứng minh được OM vuông góc với AB tại X, ON vuông góc với AC 0,25
tại Y. (Mỗi ý được 0,125) Hai tam giác QAT, QNY có ATQ NYQ, AQT
NQY. Suy ra hai tam giác QAT, AT AQ 0,25 QNY đồng dạng. Do đó
(1) (Mỗi ý được 0,125) NY NQ Trang 6/9
Tương tự, hai tam giác ATP và MXP đồng dạng nên MX MP (2) AT AP 0,25 (Mỗi ý được 0,125) 2 AT AQ.AP
Chia (1) cho (2) vế theo vế, ta được: (3) 0,25 MX.NY NQ.MP Hai tam giác AQN, MPA có QAN PMA, QNA
PAM. Suy ra hai tam giác AQN, MPA đồng dạng. Do đó AQ NQ hay AQ.AP NQ.MP (4) 0,25 MP AP (Mỗi ý được 0,125) 2 Từ (3) và (4) suy ra AT 1. (0,125) MX.NY 0,25 Do đó 2
AT MX.NY = 4,5 . 2 = 9 hay AT = 3. (0,125) Ta có MNB
MNA nên NT là tia phân giác của ANI. (0,125)
Hơn nữa, NT là đường cao của tam giác ANI nên NT cũng là đường trung tuyến của 0,5
tam giác ANI. (Mỗi ý được 0,125)
Suy ra AI 2AT = 6. ( 0,125) Câu Đáp án Điểm
a) Cho hai số nguyên tố p, q đều lớn hơn 5 . Tìm số dư của phép chia 30 4 p q cho 24. 1,0 2 p 1 mod3
Theo định lý Fermat nhỏ ta có:
(Mỗi ý được 0,125) 0,25 2 q 1 mod3 30 p 1 mod3 suy ra , do đó 30 4
p q 2mod3 (1) (Mỗi ý được 0,125) 0,25 4 q 1 mod3 2 p 1 mod8
Vì mọi số lẻ khi bình phương chia cho 8 đều dư 1 nên (0,125) 2 q 1 mod8 0,25 30 p 1 mod8 Câu 6 suy ra , do đó 30 4
p q 2mod8 (2) (0,125) (2,5 đ) 4 q 1 mod8
Từ (1), (2) và hai số 3; 8 nguyên tố cùng nhau nên 30 4
p q 2mod 24 . (0,125) 0,25
Do đó số dư của phép chia 30 4 p q cho 24 là 2. (0,125) b) Tìm hai số nguyên ,
x y khác 0, có ước chung lớn nhất bằng 1 và thỏa mãn 2 3 2 1,5 x x y y . Ta có 2 3 2
x x y y biến đổi thành 2
x(x 1) y (y 1) . (1)
Vì ƯCLN x, y 1 nên ƯCLN 2 x, y 1. (0,125) 0,25 Từ (1), ta có 2 y x(x 1) suy ra 2 y (x 1) . Do đó 2 x 1 ky (k ) hay 2 x ky 1. (0,125) Trang 7/9 Thay vào (1) ta được: 2 2 2
(ky 1)ky y (y 1) . Suy ra 2 2
k y k y 1 (2) (0,125) - Khi k 0 , ta có y 1 , x 1 thỏa mãn (1). (0,125) 0,25
- Khi k 0 , từ (2) suy ra 1 1 1 1 (*) 2 2 2 2 ky k y k y + Với ky 3 : 1 1 * Từ ky 3 suy ra 2 2 k y 9. Do đó . (0,125) 2 2 k y 9 1 1 1 1 * Khi 2 ky 0 ta có 2 2
ky ky ky y 3 y 3 hay ; khi 2 ky 0 ta có . 2 ky 3 2 ky 3 1 1 0,5 Do đó . (0,125) 2 ky 3 1 1 * Tương tự, . (0,125) 2 k y 3 Từ đó suy ra 1 1 1 1 1 1
1, không thỏa mãn (*). (0,125) 2 2 2 2 ky k y k y 3 3 9
+ Với ky 1, từ (2) ta có: k y 0 . (0,125) k 1 0,25 Suy ra k x x hoặc 1 , do đó 2 hoặc 0 (loại). (0,125) y 1 y 1 y 1 y 1
+ Với ky 2 , từ (2) ta có: k y 3 . (0,125) k 1 Suy ra k x x hoặc 2 , do đó 3 hoặc 1 (0,125) 0,25 y 2 y 1 y 2 y 1
Vậy có 4 cặp giá trị (x; y) cần tìm: (2;1) , (1; 1) , (1;1) và (3; 2).
* Lưu ý: Nếu học sinh không giải mà lấy các cặp nghiệm thử đúng thì đúng đủ 2 cặp được 0,125 điểm . Câu Đáp án Điểm
Cho ba số thực x, y, z lớn hơn hoặc bằng 1 và thỏa mãn 2 2 2 2 2 2
x y y z z x 3 2xyz . Tìm giá trị lớn nhất của biểu thức 2,0 xy 1 yz 1 zx 1 T . y z z x x y Câu 7 xy 1 xy 1 1 1 1 (2,0 đ) Ta có: x
(Mỗi ý được 0,125) 0,25 y z 2 yz 2 z y 1 1 1 1 1 1 1 . x x (BĐT AM-GM) (0,25) 2 2 z y 4 z y 0,25 1 1
Dấu “=” xảy ra khi y z, x . z y Trang 8/9 yz 1 1 1 1 zx 1 1 1 1 Tương tự, ta có: y và z . z x 4 x z x y 4 y x 0,25 (Mỗi ý được 0,125) 1
Suy ra T x y z . 4 xy yz zx 0,25 Theo đề bài, ta có 2 2 2 2 2 2
x y y z z x 3 2xyz suy ra 3 2 . z x y (Mỗi ý được 0,125) xy yz xy yz xy yz Ta có: 2 hay
2y (1) (Mỗi ý được 0,125) 0,25 z x z x z x yz zx zx xy Tương tự: 2z (2),
2x (3) (Mỗi ý được 0,125) 0,25 x y y z xy yz zx
Cộng vế theo vế (1), (2), (3) suy ra được x y z . (0,125) z x y 0,25 3 2
Do đó x y z 3 2 . Từ đó suy ra T . (0,125) 4
Dấu “=” xảy ra khi x y z 2 . (0,125) 0,25
Vậy giá trị lớn nhất của T bằng 3 2 . (0,125) 4
Lưu ý: Ta có bất đẳng thức sau 2
(a b c) 3(ab bc ca) (*).
Thật vậy, (*) được biến đổi thành 2 2 2
(a b) (b c) (c a) 0 (đúng).
Thay a xy, b yz, c zx , khi đó (*) trở thành: 2 1 xy yz zx 2
(xy yz zx) 3xyz(x y z) hay x y z . 3 xyz 2 1 xy yz zx 1 xy yz zx Suy ra 2 2 2 x y z 1. 1. 1. (1 1 1 ) 3 2 3 z x y 3 z x y ---------- HẾT ----------
Ghi chú: Nếu học sinh có cách giải khác đúng thì Tổ chấm thảo luận và thống nhất thang điểm
cho phù hợp với Hướng dẫn chấm. Trang 9/9
Document Outline
- DE_TOAN_HSG 9_2025
- 2_HDC Toan HSG 9_2025 (CT)