Nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay | Bài thảo luận Phương pháp nghiên cứu khoa học
Trong công cuộc hội nhập và đua tranh toàn cầu của người Việt Nam, có lẽ điều
mà chúng ta cần hội nhập đầu tiên và mạnh mẽ nhất, đó là hội nhập về tri thức. Và trong công cuộc hội nhập về tri thức ấy, lĩnh vực cần phải hội nhập đầu tiên và quyết liệt nhất chính là lĩnh vực giáo dục. Tài liệu giúp bạn tham khảo, ôn tập và đạt kết quả cao. Mời đọc đón xem!
Môn: Phương pháp nghiêm cứu khoa học 167 tài liệu
Trường: Trường Đại học Thương Mại 1.9 K tài liệu
Tác giả:
Preview text:
BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
BÁO CÁO TỔNG KẾT
ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU: CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN Ý ĐỊNH CHỌN
GIẢNG VIÊN KHI ĐĂNG KÝ TÍN CHỈ CỦA SINH VIÊN HIỆN NAY
Nhóm nghiên cứu: 11
Giảng viên hướng dẫn: Th.S Lê Thị Thu
Lớp học phần: 2231SCRE0111 Thành viên tham gia:
101. Lê Thị Thanh Thảo – 21D130227
102. Ngô Phương Thảo – 21D130273
103. Lê Chí Thoại – 21D130183
104. Doãn Thị Minh Thu – 21D130184
105. Đàm Thị Thư – 21D130230
106. Nguyễn Thị Vân Thư – 21D130276
107. Bùi Thị Thanh Thúy – 21D130229
108. Nguyễn Ngọc Thuỳ – 21D130140
109. Phạm Thị Thuỳ – 21D130185
110. Nguyễn Thị An Thuyên – 21D130274
HÀ NỘI – 09/2022 MỤC LỤC
LỜI CẢM ƠN ........................................................................................................................ - 4 -
DANH MỤC HÌNH .............................................................................................................. - 4 -
DANH MỤC BẢNG ............................................................................................................. - 4 -
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT ................................................................................................ - 5 -
CHƯƠNG I : MỞ ĐẦU ............................................................................................................. 1
1.1. Bối cảnh nghiên cứu và tuyên bố đề tài . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .1
1.1.1. Bối cảnh nghiên cứu . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . 1
1.1.2. Tuyên bố đề tài . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . 2
1.2 . Tổng quan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .2
1.2.1.Tổng quan nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . .. . . . .. . . . . . 2
1.2.2. Khoảng trống nghiên cứu . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. 4
1.3. Mục tiêu và đối tượng nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .5
1.3.1. Mục tiêu nghiên cứu .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . 5
1.3.2. Đối tượng nghiên cứu . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . .. . . . .. . . . .. . . . . 6
1.4. Câu hỏi nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .6
1.5. Giả thuyết và mô hình nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .6
1.5.1. Giả thuyết nghiên cứu: . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . .. . . . .. . . . . . . . 6
1.5.2. Mô hình nghiên cứu: . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . 7
1.6. Ý nghĩa nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .7
1.7. Thiết kế nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .8
1.7.1. Phạm vi nghiên cứu . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . .. . . . .. . . . . . . . . 8
1.7.2. Phương pháp nghiên cứu . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . 8
CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN ............................................................................................... 9
2.1. Các khái niệm và các vấn đề lý thuyết liên quan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 9
2.1.1. Các khái niệm . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . 9
2.1.2 Các vấn đề lý thuyết liên quan . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. 11
2.2. Cơ sở lý thuyết . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .12
CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU ................................................................. 15
3.1. Tiếp cận nghiên cứu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15
3.2. Phương pháp chọn mẫu, thu thập và xử lý dữ liệu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 15
3.2.1 Phương pháp chọn mẫu: . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . 16
3.2.2. Phương pháp thu thập số liệu .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . 16 - 2 -
3.2.3.Phương pháp xử lý dữ liệu: . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. 18
3.3. Xử lý và phân tích dữ liệu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18
3.3.1. Nghiên cứu định tính . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . .. . . 18
3.3.2. Nghiên cứu định lượng . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . 18
CHƯƠNG IV : KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU ............................................................................ 21
4.1. Phân tích kết quả nghiên cứu định tính . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 21
4.2. Kết quả xử lý định lượng . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 25
4.2.1. Phân tích thống kê mô tả: . . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . .. . . . .. . 25
4.2.2. Kiểm định Cronbach’s Alpha: . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . .. . . . 36
4.2.3. Phân tích nhân tố khám phá EFA: . . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . 39
4.2.4. Phân tích tương quan Pearson. . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . 43
4.2.5. Phân tích hồi quy đa biến: . . . .. . . . .. . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . 44
4.3. So sánh kết quả định tính và định lượng. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .47
CHƯƠNG V: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ .......................................................................... 48
5.1. Kết luận . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48
5.2. Kiến nghị . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 48
TÀI LIỆU THAM KHẢO ........................................................................................................ 50
Tài liệu Tiếng Việt: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .50
Tài liệu Tiếng Anh: . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50
PHỤ LỤC .................................................................................................................................... i
Phụ lục 1: Phiếu phỏng vấn . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . i
Phụ lục 2: Phiếu khảo sát . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . iii
Phụ lục 3: Tổng quan các nghiên cứu trước . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . vi
Phụ lục 4: Biên bản họp nhóm . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . vii
Phụ lục 5: Bảng phân công công việc . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ix
Phụ lục 6: Sơ đồ Gantt . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .x - 3 - LỜI CẢM ƠN
Trong suốt quá trình học tập nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu các yếu tố tác động
đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay”, nhóm 11 đã
nhận được sự giúp đỡ, chỉ bảo nhiệt tình của cô Lê Thị Thu để hoàn thành bài nghiên
cứu này. Với tình cảm chân thành, nhóm 11 xin bày tỏ lòng biết ơn đối với cô giáo đã
tham gia quản lý, giảng dạy và giúp đỡ chúng em trong suốt quá trình học tập, nghiên cứu.
Mặc dù đã vận dụng tất cả các kiến thức đã học được học tập và kinh nghiệm thực
tế từ bản thân để hoàn thành đề tài này, song có thể còn những mặt hạn chế, thiếu sót.
Nhóm 11 rất mong nhận được ý kiến đóng góp và sự chỉ dẫn của cô giáo.
DANH MỤC HÌNH
Hình 1.1. Mô hình nghiên cứu
Hình 4.1: Biểu đồ tròn về mức độ quan tâm của sinh viên đối với các yếu tố tác động
đến quyết định lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ.
Hình 4.2: Biểu đồ tròn về tỉ lệ nam – nữ của sinh viên tham gia khảo sát.
Hình 4.3: Biểu đồ tròn về tỉ lệ sinh viên các khóa tham gia khảo sát.
Hình 4.4: Biểu đồ tròn về tỉ lệ các chuyên ngành học của sinh viên tham gia khảo sát.
Hình 4.5: Biểu đồ tròn về tỉ lệ các yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên.
Hình 4.6: Biểu đồ hình tròn về tỉ lệ yếu tố quan trọng nhất tác động đến quyết định lựa
chọn giảng viên của sinh viên.
DANH MỤC BẢNG
Bảng 4.1. Thống kê mức độ quan tâm đến việc lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên
Bảng 4.2. Thống kê người tham gia khảo sát theo giới tính
Bảng 4.3. Thống kê người tham gia khảo sát theo khoá học
Bảng 4.4. Thống kê người tham gia khảo sát theo khoa
Bảng 4.5. Thống kê những yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên khi đăng
ký tín chỉ của sinh viên
Bảng 4.6. Thống kê về yếu tố quan trọng nhất tác động đến quyết định lựa chọn giảng
viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay - 4 -
Bảng 4.7. Thống kê mô tả mức độ ảnh hưởng từ nhận xét từ những đã học
Bảng 4.8. Thống kê mô tả mức độ ảnh hưởng từ số đông, bạn bè
Bảng 4.9. Thống kê mô tả mức độ ảnh hưởng từ tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên
Bảng 4.10. Hệ số Crobach’s Alpha của biến độc lập “ Nhận xét từ những người đã học”
Bảng 4.11. Hệ số Crobach’s Alpha của từng biến quan sát đo lường “ Nhận xét từ những người đã học”
Bảng 4.12. Hệ số Crobach’s Alpha của biến độc lập “ Theo số đông, bạn bè ”
Bảng 4.13. Hệ số Crobach’s Alpha của từng biến quan sát đo lường “ Theo số đông, bạn bè ”
Bảng 4.14. Hệ số Crobach’s Alpha của biến độc lập “ Tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên ”
Bảng 4.15. Hệ số Crobach’s Alpha của từng biến quan sát đo lường “ Tiểu sử, sơ yếu
lý lịch của giảng viên ”
Bảng 4.16. Hệ số Crobach’s Alpha của biến phụ thuộc “ Quyết định lựa chọn giảng
viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay”
Bảng 4.17. Hệ số Crobach’s Alpha của từng biến quan sát đo lường “ Quyết định lựa
chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay”
Bảng 4.18. Kết quả kiểm định KMO và Bartlett của biến độc lập
Bảng 4.19. Phương sai trích của biến độc lập
Bảng 4.20. Ma trận xoay nhân tố của biến độc lập
Bảng 4.21. Hệ số KMO và kiểm định Bartlett của biến phụ thuộc
Bảng 4.22. Phương sai trích của biến phụ thuộc
Bảng 4.23. Thể hiện mối tương quan Pearson
Bảng 4.24. Kết quả phân tích hồi quy đa biến Model Summary
Bảng 4.25. Kết quả phân tích hồi quy đa biến ANOVA
Bảng 4.26: Kết quả phân tích hồi quy đa biến Coefficientsa
DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
EFA: Exploratory Factor Analysis
KMO: Kaiser-Meyer-Olkin Measure - 5 -
CHƯƠNG I : MỞ ĐẦU
1.1. Bối cảnh nghiên cứu và tuyên bố đề tài
1.1.1. Bối cảnh nghiên cứu
Trong công cuộc hội nhập và đua tranh toàn cầu của người Việt Nam, có lẽ điều
mà chúng ta cần hội nhập đầu tiên và mạnh mẽ nhất, đó là hội nhập về tri thức. Và trong
công cuộc hội nhập về tri thức ấy, lĩnh vực cần phải hội nhập đầu tiên và quyết liệt nhất
chính là lĩnh vực giáo dục.
Cùng với sự phát triển và hội nhập thế giới của Việt Nam trong những năm gần
đây, tri thức ngày càng được đánh giá cao, nền giáo dục càng được coi trọng và con
người luôn luôn phải trau dồi tri thức để theo kịp với thời đại, đặc biệt là lứa tuổi sinh
viên. Hiện nay xuất hiện nhiều chương trình đạo tạo cho sinh viên, trong đó có chương
trình đào tạo theo tín chỉ, là phương thức tổ chức đào tạo theo từng lớp học phần, cho
phép sinh viên tích lũy tín chỉ của từng học phần và thực hiện chương trình đào tạo theo
kế hoạch học tập của cá nhân, phù hợp với kế hoạch giảng dạy của cơ sở đào tạo. Tức
học sinh vừa có thể lựa chọn thời gian học phù hợp với kế hoạch sinh hoạt bản thân và
giảng viên phù hợp với mình và hiện nay, việc sinh viên lựa chọn giảng viên phù hợp
với bản thân trở thành sự quan tâm nhất định trong mỗi đợt đăng ký tín chỉ của người học bởi:
- Giảng viên đóng vai trò định hướng nội dung học trong quá trình học tập của sinh viên;
- Giảng viên đóng vai trò gợi mở tri thức trong quá trình học của sinh viên;
- Giảng viên đóng vai trò hỗ trợ cho sinh viên trong quá trình học tập;
- Giảng viên đóng vai trò hướng dẫn học đối với sinh viên trong quá trình học;
- Giảng viên đóng vai trò đánh giá và kiểm tra kết quả học tập của sinh viên;
Chính vì vậy, việc lựa chọn giảng viên để trau dồi kiến thức của sinh viên hiện nay
trở nên quan trọng hơn. Thu hẹp phạm vi nghiên cứu là ở trường Đại học Thương Mại,
chúng ta đều thấy các sinh viên rất quan tâm đến việc lựa chọn giảng viên mỗi khi đợt
đăng ký tín chỉ sắp đến với mong muốn sẽ được học giảng viên mà mình mong muốn,
phù hợp với bản thân để việc tiếp thu kiến thức trong quá trình học tập trở nên dễ dàng, đạt hiệu quả cao.
Việc nghiên cứu đề tài này mang lại những ý nghĩa và thực tiễn chung như giúp
chúng ta hiểu hơn về các yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh
viên khi tham gia đăng ký tín chỉ, biết được yếu tố nào có tác động nhiều nhất đến quyết
định này. Từ đó, giúp sinh viên cân nhắc nên đặt những tiêu chí nào lên hàng đầu khi
lựa chọn giảng viên để có sự lựa chọn đúng đắn, phù hợp với bản thân, tiếp thu được
nhiều tri thức và dễ dàng.
Ở trường Đại học Thương mại, mong muốn đuợc học một giảng viên vừa có kiến
thức chuyên sâu và thực tiễn, vừa có sự kết nối tốt với sinh viên là tất yếu vì trong thời
đại công nghệ, thế giới phát triển như hiện nay, việc học tập trên lớp không chỉ dừng lại
ở việc trao đổi và truyền đạt kiến thức mà đồng thời còn tạo cho chúng ta những mối
quan hệ, sự kết nối tốt để mọi người đều có thể phát triển năng lực bản thân. Tuy nhiên,
do hoàn cảnh và mong muốn riêng của mỗi sinh viên cho nên việc ưu tiên các tiêu chí
lựa chọn giảng viên của mỗi sinh viên là khác nhau.
Các nghiên cứu đã được thực hiện trước đó như nghiên cứu “Các nhân tố tác động
đến sự hứng thú trong học tập của sinh viên - Lưu Chí Danh - Nguyễn Thị Như Huyền
- Đỗ Nguyễn Như Quỳnh - Võ Thị Mỹ Diệu ( trường Đại học Văn Lang), 2021” đã ra
kết quả cho thấy quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên Đại học Văn Lang tương
quan tỉ lệ thuận với các yếu tố sau: môi trường học tập, phương pháp giảng dạy, nhận
thức của sinh viên, ảnh hưởng từ gia đình, chất lượng giảng viên và chương trình đào
tạo. Nghiên cứu mới lần này của nhóm có điểm mới và khác biệt hơn là thấy được rõ
hơn các yếu tố tác động đến ý định lựa giảng viên khi tham gia đăng ký tín chỉ của sinh
viên hiện nay với phạm vi nghiên cứu nhóm lựa chọn là sinh viên trường Đại học Thương mại.
1.1.2. Tuyên bố đề tài
Việc lựa chọn giảng viên để trau dồi kiến thức của sinh viên hiện nay đang trở nên
quan trọng hơn bao giờ hết. Vậy, sinh viên đã lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ
dựa trên những tiêu chí nào? Những điều gì sẽ tác động đến quyết dịnh lựa chọn của
người học? Để trả lời cho những câu hỏi này, nhóm đã lựa chọn đề tài “Nghiên cứu các
yếu tố tác động đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện
nay”. Đây là một đề tài khá mới, rất ít tài liệu nghiên cứu hay tìm hiểu về vấn đề này.
Tuy nhiên, với mong muốn sẽ tìm ra yếu tố quan trọng tác động đến quyết định của sinh
viên và giúp người học có cái nhìn tổng quan về việc lựa chọn giảng viên phù hợp với
bản thân để dễ dàng trong quá trình tiếp thu tri thức, mở mang kiến thức, làm cho việc
học trở nên hứng thú, đạt hiệu quả cao trong việc trau dồi bản thân. 1.2 . Tổng quan
1.2.1.Tổng quan nghiên cứu
Jeff Patrick và Roslyn M.Smart đã đánh giá hiệu quả giảng dạy của giáo viên.
Trong đó có xuất hiện 3 yếu tố quan trọng quyết định hiệu quả giảng dạy của giáo viên
đó. Bài nghiên cứu đã chỉ ra các yếu tố đó là: sự tôn trọng học sinh, khả năng thách thức
học sinh, kỹ năng tổ chức và trình bày. Việc nghiên cứu đã làm rõ được tính hiệu quả 2
trong giảng dạy của giáo viên và phát triển một thước đo để đánh giá hiệu quả giảng dạy của giáo viên.
Theo Thanomwan Prasert Charoensuk và các cộng sự của mình, yếu tố năng lực
của giáo viên ảnh hưởng tích cực đến kết quả học tập của học sinh. Bên cạnh đó, đạo
đức nói chung và đạo đức trong ứng xử nghề nghiệp của giáo viên đã ảnh hưởng một
cách đáng kể đến tư duy phân tích, ra quyết định và giải quyết vấn đề sáng tạo của học
sinh. Như một lời gợi ý cho ban giám hiệu trường, cần lựa chọn giáo viên có năng lực,
phẩm chất tốt để tạo nên thành công trong kết quả học tập của học sinh.
Tháng 1 năm 2021, theo Tạp chí Quốc tế về Nghiên cứu và Phát triển sáng tạo,
Eric Appiah – Twumasi đã đưa ra kết quả nghiên cứu cho thấy giới tính, quy mô lớp
học, kiểm tra, đào tạo chuyên nghiệp, môi trường giảng dạy và kinh nghiệm giảng dạy
là những yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến việc lựa chọn phương pháp giảng dạy học của giảng viên.
Theo bài báo “Selection process and lecturer, study matching” của tác giả Hermien
Miltenburg được xuất bản năm 2017, thông qua phương pháp nghiên cứu định tính kết
hợp với định lượng, tác giả đã rút ra được 3 yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn
ngành học và giảng viên của sinh viên, bao gồm: đăng ký đúng thời gian, khảo sát sự
lựa chọn về tính thích hợp với môn học, lời giới thiệu về giảng viên.
Trong đề tài nghiên cứu “Các nhân tố tác động đến sự hứng thú trong học tập của
sinh viên” của nhóm tác giả Lưu Chí Danh - Nguyễn Thị Như Huyền - Đỗ Nguyễn Như
Quỳnh - Võ Thị Mỹ Diệu đến từ trường Đại học Văn Lang được nghiên cứu vào năm
2021. Thông qua sự kết hợp giữa 2 phương pháp nghiên cứu là định tính và định lượng
cùng với phương pháp thu thập, xử lý dữ liệu bằng hệ số Cronbach’s Alpha, kiểm định
Barllet’s, phân tích EFA, Hệ số phóng đại phương sai VIF, nhóm tác giả đã rút ra kết
luận có 6 nhân tố ảnh hưởng đến sự hứng thú học tập của sinh viên trường Đại học Văn
Lang, đó là: môi trường học tập, phương pháp giảng dạy, nhận thức của sinh viên, ảnh
hưởng từ gia đình, chất lượng giảng viên và chương trình đào tạo.
Năm 2020, bài báo “RMIT lựa chọn giảng viên như thế nào” đã nghiên cứu và đề
cập đến 5 yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên đại học
RMIT bao gồm: bằng cấp, uy tín trong giới nghiên cứu, kinh nghiệm giảng dạy, kinh
nghiệm thực tế và cơ hội bình đẳng.
Năm 2000, Susan A.Basow đã nghiên cứu về ảnh hưởng của yếu tố giới tính đến
quyết định một giáo sư là tốt hay tệ trong nghiên cứu “Best and Worst Professors:
Gender Patterns in Students’ Choices” Trong bài nghiên cứu ngày tác giả đã phỏng vấn
các sinh viên đại học về vấn đề đánh giá các giáo sư. Sau khi phân tích các dữ liệu thu
thập được, tác giả đi đến kết luận yếu tố giới tính có ảnh hưởng đến mô hình những giáo 3
sư giỏi nhất. Cụ thể, sinh viên nữ có nhiều khả năng chọn nữ giáo sư tốt nhất cho việc
học. Còn sinh viên nam thì ít chọn giáo sư nữ hơn.
Tháng 1 năm 2015, nghiên cứu “Personality, Resilience, Self-Regulation and
Cognitive Ability Relevant to Teacher Selection” của các nhà nghiên cứu Eleanor
Sautelle, Terry Bowles, John Hattie, Daniel N.Arifin đã được đăng trên Tạp chí Giáo
dục Giáo viên Úc. Nghiên cứu dựa trên lý thuyết đánh giá xã hội để nghiên cứu ảnh
hưởng của 6 cấu trúc tâm lý đến quyết định lựa chọn giáo viên. Những yếu tố tâm lý
này bao gồm khả năng tự nhận thức, tính hướng ngoại, sự đồng ý, sự tận tâm, khả năng
phục hồi và khả năng tự điều chỉnh. Qua việc thu thập dữ liệu qua bảng khảo sát và sử
dụng chương trình máy tính thống kê R-project để tạo lại ma trận tương quan, nhóm các
nhà nghiên cứu đã chứng minh tầm quan trọng tương đối của 6 cấu trúc tâm lý này tới
quyết định lựa chọn giáo viên.
Đến tháng 2 năm 2018, Tạp chí Nghiên cứu Khoa học Y tế và Nha khoa đã đăng
tải nghiên cứu “Factors Affecting the Choice of Professors as a Role Model from the
Viewpoint of Medical Students”. Nghiên cứu này do nhóm tác giả Masome Rahimi,
Mohammad Dalaei Milan, Yousef Hosseini, Mojtaba Zeini Jahromi, Leili Mosalanejad,
Fateme Zahabi Ardakani nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến việc lựa chọn hình
mẫu các giáo sư của sinh viên y. Sau khi thu thập dữ liệu bằng phiếu khảo sát, nhóm
nghiên cứu đã xử lý dữ liệu bằng SPSS 18 và thống kê mô tả. Từ kết quả thu được nhóm
nghiên cứu đưa ra kết luận rằng trình độ, kiến thức và kỹ năng, thái độ tôn trọng, khả
năng đối đáp với học sinh và khả năng diễn đạt rất quan trọng trong việc lựa chọn giáo sư như một hình mẫu.
“What to Look for When Selecting Professors” bài báo được Jessica Lyons viết và
đăng tải vào tháng 10 năm 2021 đã chỉ ra một số phẩm chất của giảng viên mà sinh viên
nên để ý khi lựa chọn. Đầu tiên về phong cách giảng dạy, có giảng viên dạy theo phong
cách truyền thống đó là giảng bài trước nhưng cũng có những giảng viên cung cấp tài
liệu để sinh viên tự học trước sau đó mới giảng lại những chỗ mà họ chưa hiểu. Bạn nên
chọn giảng viên có cách dạy phù hợp với bản thân mình. Bên cạnh đó còn có những yếu
tố khác: bài tập về nhà và phương pháp kiểm tra, tính cách của giảng viên, sự nhiệt tình
của giảng viên qua việc trả lời sinh viên ngoài giờ học; và về cả tiểu sử, bạn có thể có
lợi khi biết thông tin lý lịch của giáo sư trước khi đăng ký lớp học của họ.
1.2.2. Khoảng trống nghiên cứu
Hệ thống tín chỉ đã được áp dụng vào việc đào tạo ở bậc đại học từ lâu trên thế
giới và các đại học danh tiếng ở phương Tây. Hệ thống này cũng không còn quá xa lạ
tại Việt Nam. Hiện nay các trường đại học trên cả nước hầu như đều sử dụng chương 4
trình đào tạo theo hệ thống tín chỉ. Việc sinh viên có thế tùy chọn các học phần, thời
gian học và cả giảng viên giảng dạy là điều quá đỗi bình thường.
Việc đào tạo theo hệ thống tín chỉ làm thay đổi phương pháp dạy học. Nếu như
trước kia có quan niệm lấy người dạy là trung tâm thì bây giờ quan niệm thay đổi, lấy
người học là trung tâm. Do đó người dạy cần phải giúp người học đạt được các mục tiêu
xây dựng như kỹ năng phân tích, tổng hợp, phán đoán, đưa ra quyết định, giải quyết vấn
đề,...Vì thế nhiệm vụ của người dạy không chỉ còn là truyền đạt kiến thức. Chính lẽ đó,
việc lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ là điều hết sức quan trọng và đáng chú ý.
Quay trở về đề tài nghiên cứu, chưa từng có nghiên cứu nào chỉ ra chính xác các
yếu tố tác động đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay.
Tuy nhiên, các nghiên cứu cũng đã chỉ ra được cần lựa chọn người dạy có năng lực, đạo
đức tốt, người dạy cần tôn trọng học sinh, thử thách học sinh, kỹ năng trình bày và tổ
chức để có được sự hiệu quả trong giảng dạy,... Các nghiên cứu cũng đã có thể trả lời
một phần nào đó cho câu hỏi: “Yếu tố nào tác động đến ý định chọn giảng viên khi
đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay?”. Ngoài ra, nhóm tác giả còn nhận thấy một số
yếu tố khác tác động đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ như: nhận xét từ
người đã học, theo số đông, bạn bè và tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên. Đây là
những yếu tố mà khi phỏng vấn chuyên sâu nhóm đã phát hiện ra.
Vì thế, bài nghiên cứu sẽ đi vào kiểm chứng 3 yếu tố tác động đến ý định chọn
giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay, bao gồm:
Nhận xét từ người đã học
Theo số đông, bạn bè
Tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên
1.3. Mục tiêu và đối tượng nghiên cứu
1.3.1. Mục tiêu nghiên cứu
- Mục tiêu chung: Xác định rõ các yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên hiện nay. - Mục tiêu cụ thể:
+ Đánh giá thực trạng đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay.
+ Xác định các yếu tố chính tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên hiện nay.
+ Phân tích, đánh giá mức độ ảnh hướng của các yếu tố tác động đến quyết định lựa
chọn giảng viên của sinh viên.
+ Đề xuất giải pháp và kiến nghị để giúp sinh viên dễ dàng hơn trong việc lựa chọn
giảng viên khi đăng ký tín chỉ. 5
1.3.2. Đối tượng nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu của đề tài là các yếu tố tác động đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên.
1.4. Câu hỏi nghiên cứu
1. Có những nhân tố nào ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên hiện nay?
2. Những lời nhận xét ( ví dụ như về phương pháp giảng dạy, cách thức cho điểm,
tính cách,. ) từ những người đã từng học có ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn
giảng viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ không?
3. Việc bạn bè hay số đông người đăng kí có ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn
giảng viên khi đăng kí tín chỉ của sinh viên không?
4. Tiểu sử của giảng viên (ví dụ như về thành tích đạt được, kinh nghiệm làm việc
trong ngành, du học,...) có ảnh hưởng như thế nào đến quyết định lựa chọn giảng
viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ hiện nay?
1.5. Giả thuyết và mô hình nghiên cứu
1.5.1. Giả thuyết nghiên cứu:
(H1) Những lời nhận xét từ những người đã học có ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn
giảng viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ.
(H2) Việc bạn bè hay số đông người đăng kí có ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn
giảng viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ.
(H3) Tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên có ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn giảng
viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ. 6
1.5.2. Mô hình nghiên cứu: Nhận xét của người đã học
Quyết định lựa chọn giảng Theo số đông, bạn bè
viên của sinh viên khi đăng ký tín chỉ
Tiểu sử, sơ yếu lí lịch của giảng viên
Hình 1.1.Mô hình nghiên cứu Mô hình trên có:
Biến phụ thuộc : Quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên khi đăng kí tín chỉ Biến độc lập :
+ Nhận xét từ những người đã học.
+ Theo số đông, bạn bè.
+ Tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên.
1.6. Ý nghĩa nghiên cứu
Đánh giá và phân tích các yếu tố tác động đến lựa chọn giảng viên khi đăng kí tín
chỉ của sinh viên hiện nay, từ đó tìm ra các phương pháp hiệu quả để sinh viên dễ dàng
tiếp cận, tra cứu các thông tin liên quan đến chất lượng giảng dạy của từng giảng viên;
giúp cho giảng viên hiểu hơn về nhu cầu của sinh viên và có hướng thay đổi tích cực.
Từ nghiên cứu này có thể tìm ra được yếu tố nào ảnh hưởng trực tiếp, yếu tố nào
ảnh hưởng gián tiếp đến quyết định lựa chọn giảng viên của sinh viên khi đăng ký tín chỉ hiện nay.
Qua góc nhìn của nghiên cứu, các giảng viên cũng như nhà trường có thể nắm bắt
được tâm lý của sinh viên, tìm ra được những nhân tố tác động đến quyết định lựa chọn
giảng viên để từ đó đề ra các biện pháp, phương pháp giảng dạy phù hợp đáp ứng nhu
cầu của cả sinh viên và giảng viên, qua đó đảm bảo quyền lợi của người học và người dạy. 7
Từ kết quả của nghiên cứu cũng sẽ giúp sinh viên có cái nhìn đa chiều hơn về vấn
đề lựa chọn giảng viên, từ đó đưa ra những quyết định hợp lý, khách quan, góp phần
đem lại những trải nghiệm tốt nhất và hiệu quả nhất trong quá trình theo học.
1.7. Thiết kế nghiên cứu
1.7.1. Phạm vi nghiên cứu
Phạm vi không gian: Đề tài sẽ tập trung thu thập ý kiến của sinh viên thuộc trường
Đại học Thương mại thuộc địa bàn thành phố Hà Nội.
Phạm vi thời gian: 08/2022 – 10/2022
1.7.2. Phương pháp nghiên cứu
Phương pháp nghiên cứu hỗn hợp (kết hợp nghiên cứu định tính và nghiên cứu định lượng).
Phương pháp thu thập dữ liệu
- Nghiên cứu tài liệu để thu thập dữ liệu thứ cấp.
- Sử dụng bảng hỏi khảo sát và phỏng vấn sâu để thu thập dữ liệu sơ cấp.
Phương pháp xử lý số liệu:
- Sử dụng phương pháp xử lý tại bàn với dữ liệu thu được từ các cuộc phỏng vấn,
thực hiện tổng hợp và mã hóa dữ liệu theo các nhóm thông tin.
- Sử dụng các phương pháp thống kê và phân tích hồi quy đối với từng nhóm chỉ
tiêu thu được từ cuộc khảo sát, phần mềm SPSS dùng để thực hiện xử lý số liệu. 8
CHƯƠNG II: CƠ SỞ LÝ LUẬN
2.1. Các khái niệm và các vấn đề lý thuyết liên quan
2.1.1. Các khái niệm a. Tín chỉ
Tín chỉ là gì ?
Tín chỉ là một đơn vị dùng để đo lường khối lượng học tập của một học sinh, sinh
viên. Một tín chỉ được quy định bằng 15 tiết học lý thuyết, 30 tiết học thực hành, thí
nghiệm hoặc thảo luận. Bằng 60 giờ thực tập tại cơ sở hoặc bằng 45 giờ làm tiểu
luận, bài tập lớn, đồ án hoặc khóa luận tốt nghiệp.
Theo các khung chương trình giảng dạy, một tín chỉ được tính như sau:
Lý thuyết: 15 tiết học
Thực hành: 30 đến 45 tiết học. Làm thí nghiệm, thảo luận cũng được tính từ 30 đến 45 tiết học.
Thực tập: 45 đến 90 giờ tại các cơ sở, công ty…
Làm tiểu luận, tham gia làm đồ án hay làm khóa luận (tốt nghiệp): 45 đến 60 giờ làm.
Với các tính như này, sinh viên có thể dễ dàng nắm bắt được số tiết học, giờ học cho
từng học phần (lý thuyết, thực hành, đồ án..). Hình thức đào tạo tín chỉ đã và đang mang
lại rất nhiều ưu điểm cho người theo học hiện nay. Đặc biệt giúp sinh viên chủ động
chương trình học tập của mình hơn để sắp xếp tài chính, thời gian cũng như công sức để
hoàn thành chương trình học tập một cách tốt nhất.
Học theo tín chỉ là gì?
Hình thức học theo tín chỉ là một hình thức được đào tạo không dựa theo năm
học mà vào từng học kỳ. Trong đó, một năm học có thể chia ra từ 2 đến 3 học kỳ
(hai học kỳ cơ bản và một học kỳ hè).
Mỗi ngành học sẽ có một chương trình đào tạo theo tín chỉ cũng không cần phải
tính theo năm mà được tính bằng sự tích lũy kiến thức trong quá trình học tập của
sinh viên. Sinh viên chỉ cần học tích lũy với đủ số tín chỉ của khung chương trình
được quy định cụ thể cho từng ngành học thì hoàn toàn có thể được cấp bằng tốt nghiệp.
Hình thức học theo tín chỉ đã và đang lấy sinh viên là trung tâm và đáp ứng được
nhu cầu cấp thiết của xã hội để đào tạo ra nguồn lực cho thị trường việc làm hiện nay. 9
Những quy định mới về đăng ký học tín chỉ
Các bạn sinh viên cần nắm bắt ngay những quy định mới và chuẩn nhất về tín chỉ
cũng như đăng ký học tín chỉ hiện nay để không gặp khó khăn trong quá trình học tập.
Trong mỗi học kỳ chính, mỗi sinh viên được đăng ký tối đa là 25 tín, tối thiểu là
14 tín. Số tín chỉ tối thiểu trong học kỳ không áp dụng cho học kỳ cuối.
Trong mỗi kỳ hè, số tín chỉ tối đa là 14.
Đối với sinh viên học lực bình thường (khi xếp hạng) sẽ được đăng ký 14 tín/học kỳ.
Đối với những bạn sinh viên xếp loại học lực yếu trong thời gian đăng ký sẽ được
đăng ký 10 tín học kỳ.
Không áp dụng khối lượng học tập tối thiểu đối với các sinh viên học ở các học kỳ phụ.
Ưu, nhược điểm của hình thức học tín chỉ hiện nay Ưu điểm
o Tín chỉ là phương thức đào tạo được xây dựng trên tiêu chí lấy người học làm
trung tâm. Phương pháp này đã và đang phát huy được tính chủ đạo, sáng tạo của người học.
o Phương thức học và đào tạo theo tín chỉ tăng độ mềm dẻo, linh hoạt của người
học. Khung chương trình được thiết kế theo học tín chỉ sẽ bao gồm hệ thống các
môn học đại cương và các môn học cận chuyên ngành.
o Học chế tín chỉ ghi nhận kết quả kiến thức và sự tích lũy được ngoài trường lớp
để hoàn thành văn bằng học.
o Đây là phương thức rất mềm dẻo, linh hoạt về thời gian học tập do đó thời gian
ra trường của mỗi sinh viên cũng sẽ rất linh động, không giống nhau. Khi đó, các
bạn sinh viên chỉ cần tích lũy đầy đủ số lượng tín chỉ theo quy định là đủ tiêu chuẩn để ra trường.
o Phương thức này sẽ tạo được sự liên thông giữa các cấp đào tạo, các ngành khác nhau. Nhược điểm
o Cắt vụn kiến thức: Các môn học sẽ được quy định với số tín chỉ cụ thể. Phần lớn
là 3 hoặc 4 tín chỉ. Các môn học với số lượng tín chỉ theo quy định sẽ có hạn chế
là khó có thể truyền tải hết nội dung của môn học. Do đó, các bạn sinh viên cần
nâng cao khả năng tự học.
o Khó tạo sự liên kết: Do đây là chương trình thiết kế theo khung các môn học với
số tín chỉ nhất định chứ không phải là một chương trình liền mạch. Các bạn sinh 10
viên đăng ký học tập theo các học phần module khác nhau cho nên sự liên kết
liền mạch giữa các môn học có hạn chế.
Vì vậy, để tạo sự liên kết giữa người học, các môn học thì các trường thường tổ chức
các khóa học để bổ sung và những hoạt động đoàn thể…
b. Giảng viên là gì?
Giảng viên là công chức chuyên môn đảm nhiệm việc giảng dạy và đào tạo ở bậc
đại học, cao đẳng thuộc một chuyên ngành đào tạo của trường đại học hoặc cao đẳng.
Giảng viên chính là công chức chuyên môn đảm nhiệm vai trò chủ chốt trong giảng
dạy và đào tạo ở bậc đại học, cao đẳng và sau đại học, thuộc một chuyên ngành đào tạo
của trường đại học, cao đẳng.
Ngạch Giảng viên cao cấp là công chức chuyên môn cao nhất đảm nhiệm vai trò
chủ trì, tổ chức chỉ đạo và thực hiện giảng dạy và đào tạo ở bậc đại học và sau đại học,
chuyên trách giảng dạy về một chuyên ngành đào tạo ở trường đại học. c. Sinh viên là gì?
Sinh viên là người học tập tại các trường đại học, cao đẳng, trung cấp. Ở đó họ
được truyền đạt kiến thức bài bản về một ngành nghề, chuẩn bị cho công việc sau này
của họ. Họ được xã hội công nhận qua những bằng cấp đạt được trong quá trình học.
2.1.2 Các vấn đề lý thuyết liên quan
Khái niệm về ý định
Theo Ajzen (1991), ý định là một yếu tố dùng để đánh giá khả năng thực hiện
hành vi trong tương lai, ý định là một yếu tố tạo động lực, nó thúc đẩy cá nhân sẵn
sàng thực hiện hành vi và bị ảnh hưởng trực tiếp bởi “thái độ”, “chuẩn chủ quan”,
“nhận thức kiểm soát hành vi”.
Theo Scheer (2004), “Ý định” là một trạng thái tinh thần, thường có sức mạnh
nhân quả. Sự quyết tâm của một người hoặc sự lo lắng, háo hức của người đó, như
những “sức mạnh” thúc đẩy chúng ta. Có những đặc điểm khác của ý định mà trạng
thái tinh thần của ý định không có chung. Ý định không có các đặc điểm thời gian mà
trạng thái tinh thần có, hoặc chia sẻ sự phụ thuộc bối cảnh gây tò mò mà ý định có.
Do các trạng thái tinh thần hoạt động theo quan hệ nhân quả nên một người sẽ không
thể cam kết thực hiện một quá trình hành động như chúng ta thường làm khi hứa hoặc
ký một thỏa thuận hoặc hợp đồng.
Ý định được xem như là bước đệm, là tiền đề cho quyết định cuối cùng của mỗi
cá nhân. Khi trong chúng ta hình thành ý định lựa chọn, chúng ta sẽ thu thập những
thông tin có liên quan, trên cơ sở những thông tin có được mỗi cá nhân đánh giá, chọn
lọc, trao đổi và tham khảo ý kiến để có đưa về được một nguồn thông tin cuối cùng 11
mà bản thân cảm thấy khách quan và có hiệu quả nhất. Để từ đó ra quyết định lựa
chọn cho bản thân một cách tốt nhất.
Đào tạo theo hệ thống tín chỉ
Phương pháp đào tạo theo hệ thống tín chỉ là một phương thức đào tạo tiên tiến
trong nền giáo dục của nhiều quốc gia trên thế giới. Việt Nam mới chỉ ở ngưỡng học
chế tín chỉ để phân biệt với các phương pháp đào tạo ra đời trước nó như học chế niên
chế, học chế học phần.
Bắt đầu từ trường Đại học Harvard vào những năm 1872 và giờ đây đã lan tỏa
trên toàn thế giới. Hiện nay, hầu hết các trường Đại học, Cao đẳng ở Việt Nam đang
sử dụng hình thức học chế tín chỉ trong đào tạo sinh viên.
Đào tạo theo tín chỉ cải thiện chất lượng đào tạo, chuyển từ đào tạo sang tự đào
tạo, phát huy năng lực của người học, tăng cường giờ tự nghiên cứu, tự học khi đó
giáo viên chỉ truyền đạt những kiến thức chính sau đó đánh giá kiểm tra kết quả của
sinh viên. Đào tạo theo hình thức tín chỉ, sinh viên sẽ được chủ động về nhiều mặt,
trong đó có bốn lợi ích chính mà nó mang lại: chọn thầy cô, chọn thời gian, chọn môn
học phù hợp, rút ngắn thời gian…
Lợi ích của học chế tín chỉ là không thể phủ nhận: sinh viên được đăng ký các
môn học theo khả năng học của mình trong một kỳ, tùy theo quy định về số tín chỉ
của mỗi trường. Sinh viên có thể rút ngắn thời gian học của mình, có thể ra trường sớm hơn.
Có thể thấy việc đăng ký tín chỉ có ảnh hưởng rất lớn đến kế hoạch học tập của
sinh viên, chính vì thế việc nghiên cứu các yếu tố tác động đến ý định chọn giảng
viên của sinh viên khi đăng ký tín chỉ sẽ giúp cho sinh viên có cái nhìn khách quan
hơn về giảng viên cũng như nhìn nhận đánh giá xem bản thân sẽ lựa chọn giảng viên
nào để quá trình học tập diễn ra thuận lợi nhất, đạt kết quả tốt nhất.
2.2. Cơ sở lý thuyết
Sau khi nghiên cứu những lý thuyết liên quan đến hành vi của con người, nhóm
đã quyết định sẽ sử dụng “Lý thuyết sự lựa chọn hợp lý” để xây dựng mô hình nghiên cứu.
Thuyết lựa chọn hợp lý trong xã hội học có nguồn gốc từ triết học, kinh tế học
và nhân học vào thế kỷ VIII, XIX. Một số nhà triết học đã cho rằng bản chất con
người là vị kỷ, luôn tìm đến sự hài lòng, sự thỏa mãn và lảng tránh nỗi khổ đau. Một
số nhà kinh tế học cổ điển thì từng nhấn mạnh vai trò động lực cơ bản của động cơ
kinh tế, lợi nhuận khi con người phải đưa ra quyết định lựa chọn hành động. Đặc
trưng thứ nhất có tính chất xuất phát điểm của sự lựa chọn hợp lý chính là các cá nhân 12
lựa chọn hành động. Các tác giả tiêu biểu bao gồm: Max Weber, Georg Simmel, George Homans, Peter Blau.
Thuyết lựa chọn hợp lý dựa vào tiên đề cho rằng con người luôn hành động một
cách có chủ đích, có suy nghĩ để lựa chọn và sử dụng các nguồn lực một cách duy lý
nhằm đạt được kết quả tối đa với chi phí tối thiểu. Nghĩa là, trước khi quyết định một
hành động nào đó con người luôn luôn suy nghĩ và tính toán giữa chi phí và lợi nhuận
mang lại, nếu chi phí ngang bằng hoặc nhỏ hơn lợi nhuận thì sẽ thực hiện hành động
và nếu chi phí lớn hơn hành động thì sẽ không hành động. Thuật ngữ “lựa chọn” được
dùng để nhấn mạnh việc phải cân nhắc, tính toán để quyết định sử dụng loại phương
tiện hay cách thức tối ưu trong số những điều kiện hay cách thức hiện có để đạt được
mục tiêu trong điều kiện khan hiếm các nguồn lực. Phạm vi của mục đích đây không
chỉ có yếu tố vật chất (lãi, lợi nhuận, thu nhập) mà còn có cả yếu tố lợi ích xã hội và tinh thần.
Thuyết bao gồm bốn khía cạnh về các lĩnh vực khác nhau như nhân học, tâm lý
học, kinh tế học hiện đại, chính trị học - xã hội học chính trị. Ở lĩnh vực nhân học,
thuyết nhấn mạnh sự ràng buộc, ích lợi của việc trao - nhận quà và hình thức khác
của sự trao đổi xã hội. Quan hệ trao đổi là một loại quan hệ quyền lực trong đó người
nhận quà muốn thoát khỏi sự ràng buộc thường tìm cách trao lại món quà khác với
giá trị tương đương. Trong tâm lý học, mà cụ thể là thuyết tâm lý học hành vi đã có
những đóng góp quan trọng với sự phát triển của thuyết lựa chọn hợp lý nói chung và
thuyết trao đổi nói riêng. Quy luật hiệu quả của tâm lý học hành vi cho biết trong
tương tác xã hội cá nhân có xu hướng lặp lại những hành vi nào đem lại cho họ sự
thỏa mãn. Ở lĩnh vực kinh tế học hiện đại, các yếu tố như chi phí, giá cả, lợi nhuận,
ích lợi sẽ giải thích cho hành vi kinh tế. Từ cách giải thích về hành vi kinh tế người
ta sẽ lý giải cho hành vi xã hội. Lĩnh vực Chính trị học – XHH chính trị, những chủ
đề nghiên cứu như chính sách công, hàng hóa công, hành vi bầu cử, sự lựa chọn chính
sách sẽ thu hút chú ý quan tâm của các nhà chính trị, phân tích, các chuyên gia về
hoạt động bầu cử. Lý thuyết lựa chọn hợp lý có một số biến thể về lý thuyết trao đổi
xã hội được phát triển bởi 2 tác giả George Homans và Peter Blau. Lý thuyết trao đổi
xã hội do George Homans xây dựng dựa trên cơ sở nghiên cứu hành vi xã hội ở cấp
vi mô là cá nhân và nhóm nhỏ. Lý thuyết trao đổi xã hội của Peter Blau lại đưa ra trên
cơ sở phương pháp tiếp cận cấu trúc xã hội ở cấp độ vĩ mô – nhóm lớn.
Về lý thuyết trao đổi xã hội do George Homans xây dựng, ông cho rằng hành vi
xã hội cơ bản con người lặp đi lặp lại phụ thuộc vào việc đó có được ý thức hay
không. Hành vi xã hội cơ bản là cơ sở của sự trao đổi giữa hai hay nhiều người. Theo
Homans, hành vi xã hội bị chi phối bởi 6 nguyên tắc, định đề: định đề thành công,
định đề kích thích, định đề giá trị, định đề duy lý, định đề thiếu hụt - chán chê và định 13
đề bất mãn - hài lòng. Tất cả những định đề này đều nhấn mạnh con người là một chủ
thể duy lý trong việc xem xét và chọn lựa hành động. Con người có tính toán mức độ,
tính khả thi của hành động. Con người có thể lựa chọn hành động có giá trị thấp
những tính khả thi cao. Theo các nhà kinh tế học, một lập luận được đưa ra dựa trên
lý thuyết lựa chọn hợp lý, tất cả quyết định của khách hàng, người tiêu dùng mang
tính duy lý, dựa trên tính toán lợi ích và phí tổn.
Lý thuyết lựa chọn hợp lý giải thích được tại sao sinh viên hiện nay lại phải lựa
chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ. Bởi con người luôn luôn hành động theo sự tính
toán hợp lý. Sinh viên sẽ dựa theo những lời nhận xét của những người đã học, theo
số đông bạn bè cũng như tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên để chọn theo học. Từ
những điều đó sinh viên mong muốn mình không những được giảng viên truyền đạt
kiến thức mà còn là kinh nghiệm, khả năng phân tích, tổng hợp, quyết định vấn đề.
Không những vậy, sinh viên còn mong muốn quá trình học cũng như việc cho điểm
của giảng viên trở nên dễ dàng, vui vẻ.
Mục tiêu nghiên cứu của nhóm là xác định các yếu tố tác động đến ý định chọn
giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay và mức độ ảnh hưởng của các
yếu tố đó. Nhóm đã đề xuất 3 giả thuyết bao gồm các nhận xét từ những người đã
học, theo số đông, bạn bè và tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên. Yếu tố theo số
đông, bạn bè là yếu tố mang tính chủ quan, ảnh hưởng bởi nhận thức của chính chủ
thể; yếu tố nhận xét từ những người đã học và tiểu sử, sơ yếu lý lịch của giảng viên
là ảnh hưởng bất khả kháng từ yếu tố khách quan. Vì vậy để tập trung nghiên cứu về
các nhân tố này có ảnh hưởng như thế nào đến ý định chọn giảng viên khi đăng ký
tín chỉ thì lý thuyết về lựa chọn hợp lý là phù hợp hơn cả. Nhóm quyết định sẽ vận
dụng thuyết lựa chọn hợp lý để xây dựng mô hình nghiên cứu với 3 yếu tố theo số
đông, bạn bè (chủ quan) và yếu tố nhận xét từ những người đã học và tiểu sử, sơ yếu
lý lịch của giảng viên (khách quan). Giải thích thuật ngữ:
Theo số đông: Là hành động của con người khi khó khăn trong việc lựa chọn, họ
sẽ chọn bên nào có nhiều người lựa chọn nhất. Với một niềm tin là lựa chọn nào
có nhiều người lựa chọn thì sẽ đúng, chính xác hoặc có lợi.
Nhận xét: là hành động đưa ra ý kiến, xem xét, đánh giá về đối tượng. Để người
nghe có quyết định liên quan đến đối tượng.
Tiểu sử, sơ yếu lý lịch: Tiểu sử là thân thế, sự nghiệp của một người, trình bày
một cách tóm tắt. Sơ yếu lý lịch là thông tin cơ bản về thông tin cá nhân, thông
tin nhân thân. 14
CHƯƠNG III: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.1. Tiếp cận nghiên cứu
Để thực hiện đề tài nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết
định lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay”, nhóm nghiên cứu
đã lựa chọn sử dụng phương pháp nghiên cứu hỗn hợp.
Sở dĩ nhóm lựa chọn phương pháp nghiên cứu này là vì phương pháp nghiên cứu
hỗn hợp mang tính toàn diện, là sự kết hợp giữa phương pháp nghiên cứu định tính và
phương pháp nghiên cứu định lượng. Vì thế, khi lựa chọn phương pháp nghiên cứu này,
đề tài nghiên cứu sẽ mang tính khách quan, toàn diện hơn, tận dụng được cả lợi thế mà
2 phương pháp mang lại. Các hình thức thu thập, phân tích, xử lý dữ liệu được vận dụng
phối hợp với nhau để cho ra kết quả nghiên cứu chính xác nhất, đồng thời cũng cung
cấp thêm những ý tưởng mới, kiến thức mới hơn để giúp nhóm tìm thêm một số yếu tố
mới ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn giảng viên khi đăng ký tín chỉ của sinh viên hiện nay.
Phương pháp nghiên cứu định tính: Tham khảo những nguồn tài liệu đáng tin cậy
kế thừa từ những đề tài trước đó, nhóm đã rút ra được những yếu tố cơ bản tác động
lên việc lựa chọn giảng viên của sinh viên đại học. Nhóm cũng dựa trên quan sát và
cơ sở lý thuyết để thiết lập bảng câu hỏi sơ bộ để phỏng vấn thử. Sau đó thảo luận
và điều chỉnh lại bảng câu hỏi cho phù hợp nhất và tiếp tục phỏng vấn các đối tượng.
Phương pháp nghiên cứu định lượng: Nhóm nghiên cứu tiếp cận phương pháp
định lượng bằng cách sử dụng bảng khảo sát bằng Google form và gửi đến các đối
tượng mục tiêu làm bảng khảo sát. Sau đó thống kê các kết quả phản ánh số lượng,
đo lường qua các phiếu khảo sát thu thập được, diễn giải mối quan hệ giữa các nhân
tố và đưa ra kết luận. Quy trình sử dụng phương pháp này như sau:
Xác định mô hình nghiên cứu Tạo bảng hỏi
Thu thập và xử lý dữ liệu
Trình bày kết quả nghiên cứu
3.2. Phương pháp chọn mẫu, thu thập và xử lý dữ liệu
Bài nghiên cứu của nhóm sẽ được thực hiện qua 2 bước: Nghiên cứu sơ bộ (định
tính) và nghiên cứu chính thức (định lượng). Nghiên cứu sơ bộ nhằm điều chỉnh và bổ
sung các thang đo về các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn giảng viên khi đăng
ký tín chỉ của sinh viên hiện nay. Nghiên cứu chính thức nhằm thu thập, phân tích dữ liệu khảo sát. 15
Tài liệu liên quan:
-
Phân tích các nguyên tắc quản lý kinh tế và vận dụng chúng trong nền kinh tế số hiện nay | Bài thảo luận quản lý kinh tế
2 1 -
Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến việc phát triển sản phẩm du lịch sinh thái tại các tỉnh miền núi phía Bắc | Bài thảo luận Phương pháp nghiên cứu khoa học
2 1 -
Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia các hoạt động bổ trợ cho chuyên ngành của sinh viên Đại học Thương Mại | Bài thảo luận Phương pháp nghiên cứu khoa học
2 1 -
Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia câu lạc bộ ngoại khóa của sinh viên trường Đại học Thương Mại | Bài thảo luận phương pháp nghiên cứu khoa học
2 1 -
Các yếu tố giảm phát thải cacbon trong nông nghiệp tuân thủ tín chỉ cacbon | Bài thảo luận Phương pháp nghiên cứu khoa học
2 1