Nội dung thi môn Tư tưởng Hồ Chí Minh –Trường Đại học Hoa Sen

○ Tại sao nói sự ra đời của TT HCM cuối TK 19 - đầu TK 20 là 1 tất yếu lịch sử? •
HCM sinh ra trong vùng có truyền thống đấu tranh, yêu nước
• Bối cảnh VN cuối TK 19 - đầu TK 20: Bế tắc về lãnh đạo cách mạng
=> không có đường lối nào mang lại thắng lợi cuối cùng cho toàn bộ tầng
lớp nhân dân (tìm dẫn chứng: mở giáo trình chương 2, chỗ nói về bối cảnh VN) • Bối cảnh thế giới:
-Lý do CNTB trở thành kẻ thù chung: Đầu ra cho sp thừa -Nhân công -Xâm chiếm tài nguyên
=> Tư tưởng HCM ra đời đã giải quyết đc những vấn đề mà CMVN
đặt ra, và nó phù hợp vs xu thế phát triển của CMTG, vì vậy nó là 1 tất yếu.
2. Nêu những tiền đề, tư tưởng, lý luận hình thành tư tưởng HCM.
Tiền đề nào quan trọng nhất quyết định bản chất? Tại sao? 1.
Giá trị truyền thống của dân tộc VN Yêu nước Bất khuất Đoàn kết Nhân nghĩa Lạc quan
Vai trò: đây là tiền đề tư tưởng lý luận xuất phát
2.Tinh hoa văn hóa nhân loại Đức trị (Khổng Tử) Chính danh (Khổng Tử) Dĩ dân vi bản
=> HCM chỉ tiếp thu những giá trị tính cực của Nho giáo, thay đổi
những tư tưởng tiêu cực (vd: trọng nam khinh nữ, tam tòng tứ đức)
Sinh ra trong gia đình truyền thống Nho giáo Phật giáo
Loại bỏ sự phân biệt đẳng cấp Phương Tây
Tư tưởng của những nhà khai sáng, trong tuyên ngôn độc lập của Pháp, Mỹ
Sau 30 năm hoạt động ở nước ngoài. Người đã chọn lọc những hạt nhân
hợp lý trong tuyên ngôn độc lập của cách mạng tư sản Mỹ & tuyên ngôn
Nhân quyền và Dân quyền từ cách mạng tư sản Pháp. Người đã học
được tư tưởng, phong cách dân chủ phương Tây, khai thác tư tưởng tự do,
bình đẳng, bác ái, chủ nghĩa nhân văn từ các triết gia tư sản trong Thế kỷ
ánh sáng. Giá trị văn hóa phương Tây đã góp phần làm giàu trí tuệ Hồ Chí Minh.
Vai trò: đây là tiền đề quan trọng
3.Triết học Mác-Lênin => Quan trọng nhất
Từ thắng lợi của Cách mạng Tháng Mười Nga năm 1917 là minh chứng
hùng hồn cho tính đúng đắn của tư tưởng đoàn kết trong học thuyết Mác
- Lênin. Cách mạng Nga chỉ ra rằng cách mạng là sự nghiệp của quần
chúng nhân dân, nhân dân là người làm nên lịch sử. Giai cấp vô sản lãnh
đạo cách mạng phải đi từ chiến lược “giai cấp vô sản tất cả các nước
đoàn kết lại!” tới chiến lược “giai cấp vô sản tất cả các nước và các dân
tộc bị áp bức đoàn kết lại!”. Đoàn kết trong học thuyết Mác - Lênin lấy
giai cấp công nhân và nông dân làm nền tảng, kết hợp sức mạnh dân tộc
với sức mạnh quốc tế. Lênin là tấm gương sáng chói về thực hành đoàn
kết, đoàn kết trong nước, đoàn kết quốc tế. hiện thân cho tình anh em bốn
bể. Có thể nói những quan điểm đoàn kết trong học thuyết Mác - Lênin là
cơ sở tư tưởng lý luận quan trọng nhất, bởi nó không chỉ trang bị thế giới
quan, phương pháp luận, mà còn chỉ ra những phương hướng rõ ràng
trong quá trình thực hiện đoàn kết.
Vai trò: đây là tiền đề tư tưởng lý luận trực tiếp, quyết định bản chất
cách mạng và khoa học của tư tưởng HCM
3.Phân tich vai trò của các tiền đề, tư tưởng, lý luận trong việc hình thành tư tưởng HCM?
Giá trị truyền thống của dân tộc VN: đây là tiền đề tư tưởng lý luận xuất phát
Tinh hoa văn hóa nhân loại: đây là tiền đề quan trọng
Triết học Mác-Lênin: đây là tiền đề tư tưởng lý luận trực tiếp, quyết định
bản chất cách mạng và khoa học của tư tưởng HCM
4.Tư tưởng HCM trải qua những giai đoạn hình thành & phát triển
nào? Tại sao nói đến năm 1930, những vấn đề cơ bản nhất của CMVN đã đc xác định? 5 thời kỳ:
-Thời kỳ trước 1911 (trang 50 giáo trình)
-Thời kỳ 1911-1920 (trang 52)
-Thời kỳ 1920-1930 (trang 54)
-Thời kỳ 1930-1941 (trang 57)
-Thời kỳ 1941-1969 (trang 61)
Bởi vì đến năm 1930, những vấn đề cơ bản nhất của CMVN đã được xác định như: Con đường CM vô sản
Lãnh đạo CM: Đảng cộng sản VN
Tham gia cách mạng: toàn thể dân tộc VN
Phương pháp CM: bạo lực cách mạng ● …
5.Nêu những luận điểm cơ bản của HCM về CM giải phóng dân tộc Luận điểm cơ bản
-Trang 80 (CM giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải đi theo CM vô sản) -Trang 83 -Trang 85
-Trang 87 (chủ động sáng tạo) (luận điểm d)
-Trang 90 (tiến hành = phương pháp bạo lực CM)
6. Phân tích 1 luận điểm có tính sáng tạo trong những luận điểm nêu
trên / Hãy chứng mình rằng tư tưởng HCM là sự vận dụng sáng tạo
tư tưởng Mác-Lenin vào bối cảnh cách mạng VN
Trang 87 (chủ động sáng tạo) (luận điểm d):
- Quan điểm của Quốc tế cộng sản
- Quan điểm của Hồ Chí Minh (trang 88-89)
=> CM thuộc địa có thể nổ ra & thắng lợi trước CM vô sản ở chính quốc Căn cứ vào
- Vị trí (thuộc địa là 1 món mồi béo bở cho các nước chính quốc)
- Quan điểm của Mác (công nhân muốn giải phóng thì tự
mình phải đứng lên giải phóng)
Tinh thần đấu tranh của nhân dân thuộc địa (tinh thần đấu tranh hết sức quyết liệt…)
Chứng minh (2 dòng cuối trang 89)
7.Dân tộc trong tư tưởng HCM?
. Quốc gia dân tộc (Việt, Mỹ, Nhật, Hàn) => Dân tộc trong tư tưởng HCM
. Thành phần dân tộc trong 1 quốc gia (54 dân tộc tại VN) 2.
Phân tích nội dung và ý nghĩa của luận điểm “Muốn xây
dựng CNXH, phải có những con người XHCN” (trang 107) -
Xây dựng CNXH là 1 sự nghiệp khó khăn, phức tạp, gian
khổ, lâu dài, cần đến nhiều nhân lực => Vì vậy con người là nhân tố quan
trọng đảm bảo sự thắng lợi cho sự nghiệp đó. -
Con người vừa là sản phẩm của CNXH, vừa là động lực
chính để xây dựng CNXH thành công. - Ý nghĩa: -
Coi trọng nhân tố con người -
Tạo điều kiện nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phải
có các chính sách, chế độ, biện pháp để phát huy hiệu quả nguồn lực, con
người trong xây dựng & bảo vệ tổ quốc 3.
Sự bổ sung phát triển của HCM khi bàn về những đặc trưng cơ bản của CNXH ●
Những đặc trưng cơ bản của CNXH theo quan điểm của Lenin ○
Mục tiêu cao nhất của CNXH là giải phóng con người
khỏi mọi ách bóc lột về kinh tế và nô dịch về tinh thần, tạo điều kiện cho
con người phát triển toàn diện ○
Cơ sở vật chất của CNXH được tạo ra bởi một lực
lượng sản suất tiên tiến, hiện đại ○
CNXH là từng bước xoá bỏ chế độ tư hữu TBCN, thiết
lập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất ○
CNXH tạo ra cách tổ chức lao động và kỷ luật lao động mới với năng suất cao ○
CNXH thực hiện nguyên tắc phân phối theo lao động ○
Nhà nước trong CNXH là nhà nước dân chủ kiểu mới,
thể hiện bản chất giai cấp công nhân, đại biểu cho lợi ích, quyền lực và ý
chí của nhân dân lao động. ○
Trong CNXH, các quan hệ giai cấp - dân tộc - quốc tế
được giải quyết phù hợp, kết hợp lợi ích giai cấp - dân tộc với chủ nghĩa quốc tế trong sáng. ●
Những đặc trưng cơ bản của CNXH theo quan điểm của HCM ○
Về chính trị (trang 97) ○
Về kinh tế (trang 98) ○
Văn hóa, đạo đức… (trang 98) => Đặc trưng bổ sung
phát triển từ CN Mác Lenin ■
HCM đề cập đến văn hóa đạo đức khi bàn về
những đặc trưng về CNXH bởi vì: ●
VN là 1 đất nước có nền văn hóa lâu đời (Đông Sơn, Óc Eo, Sa Huỳnh…) ●
VN là 1 dân tộc Á Đông, rất xem trọng đạo đức ○
Xây dựng CNXH (trang 100) 4.
Quan điểm của HCM về đoàn kết quốc tế & ý nghĩa ●
Mục đích (trang 184) ● Nội dung (trang 184) ●
Nguyên tắc (trang 184) ● Ý nghĩa: ○
Đoàn kết quốc tế là xu thế của thời đại ngày nay (toàn cầu hóa) ○
Quan điểm của HCM về đoàn kết quốc tế là cơ sở để Đảng
& Nhà nước xây dựng đường lối đối ngoại đúng đắn: ■
Đa phương hóa, đa dạng hóa trong hợp tác quốc tế ■
Tích cực chủ động hợp tác kinh tế quốc tế, tận dụng thành
tựu của khoa học công nghệ để đi tắt đón đầu 5. Từ tư tưởng
Định hướng các nội dung xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN VN ●
“cần, kiệm, liêm, chính” của HCM (trang 225)