Tài liệu ôn thi Môn Triết học Mác - Lênin | Đại học Kinh Tế Quốc Dân
Nhận thức là quá trình con người tiếp nhận, xử lý, và phản ánh hiện thực khách quan thông qua hoạt động của ý thức. Đây là cơ sở để con người hiểu biết về thế giới xung quanh, giải thích các hiện tượng, và đưa ra các quyết định hành động. Tài liệu được sưu tầm gồm 30 trang, giúp bạn ôn tập tốt hơn. Mời các bạn đón xem.
Môn: Triết học Mác - Lenin( LLNL 1105) 673 tài liệu
Trường: Trường Đại học Kinh Tế Quốc Dân 8.2 K tài liệu
Tác giả:
Preview text:
lOMoAR cPSD| 61457685
Mục lục tài liệu tham khảo
Lý luận về nhận thức .................................................................................................................................... 2
1. Nhận thức là gì? Trình bày mối quan hệ giữa các giai đoạn của quá trình nhận thức ..................... 2
Các giai đoạn của quá trình nhận thức ................................................................................................ 2
Mối quan hệ giữa các giai đoạn của quá trình nhận thức .................................................................. 3
Ví dụ minh họa cho hai giai đoạn của quá trình nhận thức ............................................................... 3
2. Thực tiễn là gì, thực tiễn có mấy hình thức cơ bản, hình thức nào là quan trọng nhất, vì sao? ...... 4
Các hình thức cơ bản của thực tiễn ..................................................................................................... 4
Hình thức quan trọng nhất và lý do..................................................................................................... 4
Vai trò các hình thức của thực tiễn ..................................................................................................... 5
3. Chân lý và sai lầm có thể chuyển hoá được cho nhau không, vì sao, cho ví dụ .............................. 7
Chân lý và sai lầm có thể chuyển hóa cho nhau không? ..................................................................... 7
Ví dụ về sự chuyển hóa giữa chân lý và sai lầm .................................................................................. 7
Nguyên nhân và điều kiện để chuyển hóa .......................................................................................... 8
Ví dụ về sự chuyển hóa giữa chân lý và sai lầm trong 3 lĩnh vực ....................................................... 8
Học thuyết hình thái kinh tê – xã hội ........................................................................................................ 10
1. Vì sao nói sản xuất vật chất là cơ sở tồn tại và phát triển của xã hội ........................................... 10
2. Lực lượng sản xuất là gì? Trong các yếu tố của lự lượng sản xuất, yếu tố nào là quan trọng nhất?
Vì sao .......................................................................................................................................... 11
3. Trong các yếu tố của lực lượng sản xuất, yếu tố nào thường xuyên biến đổi nhất, cách mạng nhất,
khoa học nhất .............................................................................................................................. 12
4. Quan hệ sản xuất là gì? Quan hệ sản xuất thể hiện trên những khía cạnh nào? Khía cạnh nào quan
trọng nhất? Vì sao ........................................................................................................................ 13
5. Từ mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất, hãy lí giải vì sao ở VN phải phát triển
kinh tế thị trường nhiều thành phần ............................................................................................ 14
6. Từ mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất, hãy lí giải vì sao ở VN công nghiệp
hoá, hiện đại hoá được coi là nhiệm vụ trọng tâm ........................................................................ 16
7. Trong các bộ phận của kiến trúc thượng tầng, bộ phận nào là quan trọng nhất, Vì sao ............... 17
8. Từ mối quan hệ giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng, hãy lí giải vì sao ở VN xác định đổi
mới kinh tế là trọng tâm .............................................................................................................. 18
9. Vì sao nói sự phát triển các hình thái kinh tế xã hội là quá trình về sự tự nhiên .......................... 19
Giai cấp và dân tộc ..................................................................................................................................... 21
Đấu tranh giai cấp là gì? Vì sao đấu tranh giai cấp là động lực phát triển xã hội .............................. 21
Nhà nước và cách mạng ............................................................................................................................ 22 lOMoAR cPSD| 61457685
1. Nhà nước là gì? Nguyên nhân dẫn đến sự ra đời của nhà nước? Sự ra đời của nhà nước ở Châu Âu
có điểm gì khác với châu Á ........................................................................................................... 22
2. Cách mạng xã hội là gì? Nguyên nhân xâu xa dẫn đến sự ra đời của cách mạng xã hội? Phân biệt
cách mạng xã hội và đảo chính ..................................................................................................... 23
Ý thức xã hội ............................................................................................................................................... 25
1. Tồn tại xã hội là gì? Trong các yếu tố của tồn tại xã hội thì yếu tố nào là quan trọng nhất? Vì sao 25
2. Ý thức xã hội là gì? Vì sao ý thức xã hội thường lạc hậu hơn tồn tại xã hội ................................. 26
3. Từ mối quan hệ giữa tồn tại xh và ý thức xã hội, hãy lí giải vỉ sao ở VN, tư tưởng trọng nam khinh
nữ vẫn tồn tại .............................................................................................................................. 27
Triết học về con người ............................................................................................................................... 28
1. Trình bày những quan điểm cơ bản của Mác-Lênin? Ý nghĩa với việc xây dựng nguồn nhân lực ở
VN hiện nay ................................................................................................................................. 28
2. Tại sao nói trong tính hiện thực của nó, bản chất của con người là tổng hoà các quan hệ xã hội . 29
Lý luận về nhận thức
1. Nhận thức là gì? Trình bày mối quan hệ giữa các giai đoạn của quá trình nhận thức
Nhận thức là quá trình con người tiếp nhận, xử lý, và phản ánh hiện thực khách quan thông qua hoạt động
của ý thức. Đây là cơ sở để con người hiểu biết về thế giới xung quanh, giải thích các hiện tượng, và đưa
ra các quyết định hành động.
Các giai đoạn của quá trình nhận thức
Quá trình nhận thức thường được chia thành hai giai đoạn chính:
1. Nhận thức cảm tính (giai đoạn đầu):
o Đặc điểm: Dựa trên các giác quan, giúp con người nhận biết các đặc trưng cụ thể, bề ngoài
của sự vật, hiện tượng.
o Hình thức cơ bản:
▪ Cảm giác: Phản ánh từng thuộc tính riêng lẻ của sự vật (ví dụ: màu sắc, âm thanh).
▪ Tri giác: Phản ánh tổng thể sự vật thông qua sự kết hợp của các giác quan (nhìn
thấy một cái ghế và nhận biết đó là cái ghế).
▪ Biểu tượng: Hình ảnh tái hiện trong trí óc khi sự vật không còn hiện diện trực tiếp.
2. Nhận thức lý tính (giai đoạn sau): lOMoAR cPSD| 61457685
o Đặc điểm: Dựa trên tư duy trừu tượng, phân tích, tổng hợp và khái quát hóa. Giai đoạn
này mang tính sâu sắc hơn, phản ánh bản chất, quy luật của sự vật.
o Hình thức cơ bản:
▪ Khái niệm: Phản ánh các đặc trưng bản chất của sự vật (ví dụ: khái niệm "nước" là hợp chất H2O).
▪ Phán đoán: Nêu lên mối liên hệ giữa các khái niệm (ví dụ: "Nước sôi ở 100°C").
▪ Suy luận: Đi từ các phán đoán để rút ra kết luận (ví dụ: "Nếu nhiệt độ nước đạt
100°C và áp suất không đổi, thì nước sẽ sôi").
Mối quan hệ giữa các giai đoạn của quá trình nhận thức •
Tính kế thừa: Nhận thức cảm tính là nền tảng cho nhận thức lý tính. Các dữ liệu cảm tính cung
cấp thông tin ban đầu để lý tính phân tích và khái quát. •
Tính liên hệ chặt chẽ: Nhận thức lý tính quay lại kiểm tra và củng cố nhận thức cảm tính. Nếu
nhận thức cảm tính sai lệch, nhận thức lý tính cũng bị ảnh hưởng. •
Tính phát triển: Quá trình nhận thức không ngừng mở rộng và sâu sắc hơn. Bắt đầu từ việc nhận
biết bề ngoài (cảm tính), con người dần tiến đến hiểu bản chất, quy luật của sự vật (lý tính). •
Mục đích chung: Cả hai giai đoạn cùng hướng đến việc phản ánh hiện thực khách quan, tuy mức
độ sâu sắc và phạm vi khác nhau.
Ví dụ minh họa cho hai giai đoạn của quá trình nhận thức
1. Nhận thức cảm tính •
Tình huống: Bạn nhìn thấy một chiếc táo đỏ trên bàn.
o Cảm giác: Mắt nhận diện màu đỏ, hình dạng tròn của chiếc táo.
o Tri giác: Bộ não tổng hợp thông tin từ mắt, tay (cảm giác cầm nắm), mũi (mùi thơm) và
kết luận đây là một chiếc táo.
o Biểu tượng: Sau khi rời khỏi hiện trường, bạn có thể hình dung trong trí nhớ về hình ảnh chiếc táo.
2. Nhận thức lý tính •
Khái niệm: Bạn hiểu rằng "táo" là một loại trái cây, có nhiều dinh dưỡng và tốt cho sức khỏe. •
Phán đoán: Bạn suy luận, "Chiếc táo này là táo đỏ, loại táo này thường ngọt và giòn." lOMoAR cPSD| 61457685 •
Suy luận: Từ đó, bạn đưa ra quyết định: "Chiếc táo này có thể ăn được, và tôi nên rửa sạch nó trước khi ăn."
Mối quan hệ giữa hai giai đoạn trong ví dụ: •
Nhận thức cảm tính cung cấp dữ liệu ban đầu (hình dáng, màu sắc, mùi hương) để bạn xác định
rằng đó là một chiếc táo. •
Nhận thức lý tính giúp bạn hiểu sâu hơn về bản chất của táo (dinh dưỡng, công dụng) và đưa ra
hành động (ăn hoặc không ăn).
2. Thực tiễn là gì, thực tiễn có mấy hình thức cơ bản, hình thức nào là
quan trọng nhất, vì sao?
Thực tiễn là toàn bộ hoạt động vật chất có mục đích của con người, diễn ra trong thực tế nhằm cải biến
tự nhiên, xã hội và chính bản thân con người. Thực tiễn là cơ sở, động lực và mục tiêu của nhận thức,
đồng thời là tiêu chuẩn để kiểm tra chân lý.
Các hình thức cơ bản của thực tiễn
Thực tiễn bao gồm ba hình thức cơ bản:
1. Hoạt động sản xuất vật chất:
o Là quá trình con người tác động trực tiếp vào tự nhiên để tạo ra của cải vật chất nhằm
duy trì sự sống và phát triển xã hội. o Đây là hình thức cơ bản nhất, vì sản xuất vật
chất là điều kiện tiên quyết để tồn tại và phát triển của con người.
2. Hoạt động chính trị - xã hội:
o Bao gồm các hoạt động liên quan đến tổ chức, quản lý xã hội, các cuộc đấu tranh giai
cấp, đấu tranh chính trị vì mục tiêu phát triển xã hội.
o Ví dụ: cách mạng, cải cách, xây dựng các chính sách, pháp luật.
3. Hoạt động thực nghiệm khoa học:
o Là hoạt động nghiên cứu, kiểm chứng các giả thuyết, lý thuyết khoa học thông qua thực
nghiệm nhằm phát hiện ra các quy luật tự nhiên và xã hội.
o Ví dụ: các thí nghiệm vật lý, sinh học, nghiên cứu ứng dụng trong công nghệ.
Hình thức quan trọng nhất và lý do
Hoạt động sản xuất vật chất là hình thức quan trọng nhất vì: lOMoAR cPSD| 61457685
1. Là cơ sở của các hình thức khác:
o Hoạt động sản xuất vật chất tạo ra của cải để duy trì đời sống con người và cung cấp
nền tảng vật chất cho các hoạt động chính trị - xã hội và khoa học.
2. Là điều kiện tồn tại của xã hội:
o Mọi xã hội đều phải giải quyết vấn đề sản xuất để tồn tại và phát triển. Nếu không có
sản xuất, con người không thể duy trì đời sống hoặc xây dựng các hoạt động khác.
3. Quyết định sự phát triển xã hội:
o Trình độ phát triển của lực lượng sản xuất quyết định trình độ của các quan hệ xã hội,
cấu trúc xã hội, và cả sự tiến bộ khoa học, kỹ thuật.
Liên hệ thực tiễn
Trong hoạt động đời sống thường ngày, thực tiễn không chỉ là nền tảng của nhận thức mà còn là tiêu
chuẩn để kiểm tra tính đúng sai của nhận thức. Ví dụ: •
Một lý thuyết chỉ được coi là đúng khi áp dụng vào thực tiễn và mang lại kết quả như dự đoán. •
Cải tiến trong sản xuất công nghiệp, như tự động hóa hoặc ứng dụng AI, đều xuất phát từ nhu cầu thực tiễn.
Vai trò các hình thức của thực tiễn
1. Vai trò của các hình thức thực tiễn trong giáo dục
a) Hoạt động sản xuất vật chất: •
Vai trò: Sản xuất vật chất cung cấp cơ sở vật chất cho giáo dục (xây dựng trường học, cung cấp
sách vở, thiết bị học tập). Sự phát triển kinh tế quyết định mức đầu tư cho giáo dục. •
Ví dụ: Các nền kinh tế phát triển thường có điều kiện xây dựng hệ thống giáo dục hiện đại, như
ứng dụng công nghệ AI hoặc thực tế ảo (VR) trong giảng dạy.
b) Hoạt động chính trị - xã hội: •
Vai trò: Chính sách giáo dục và định hướng phát triển nhân lực phụ thuộc vào sự quản lý và tổ
chức của nhà nước, các phong trào xã hội. •
Ví dụ: Chính phủ đưa ra các chương trình cải cách giáo dục, miễn học phí, hoặc phổ cập công
nghệ thông tin trong trường học.
c) Hoạt động thực nghiệm khoa học:
Vai trò: Khoa học cung cấp các phương pháp dạy học mới, nghiên cứu tâm lý học để cải thiện
hiệu quả giáo dục. •
Ví dụ: Áp dụng phương pháp học tập qua trò chơi (game-based learning), hoặc sử dụng phần
mềm trí tuệ nhân tạo (AI) để cá nhân hóa lộ trình học tập. lOMoAR cPSD| 61457685 •
2. Vai trò của các hình thức thực tiễn trong kinh tế
a) Hoạt động sản xuất vật chất: •
Vai trò: Là trung tâm của hoạt động kinh tế, nơi sản xuất tạo ra hàng hóa, dịch vụ để đáp ứng nhu cầu xã hội. •
Ví dụ: Cải tiến dây chuyền sản xuất nhờ công nghệ tự động hóa, giúp tăng năng suất và giảm chi phí.
b) Hoạt động chính trị - xã hội: •
Vai trò: Ổn định chính trị và chính sách kinh tế vĩ mô là nền tảng để các doanh nghiệp phát triển. •
Ví dụ: Các hiệp định thương mại quốc tế (FTA) do chính phủ ký kết tạo cơ hội mở rộng thị trường cho doanh nghiệp.
c) Hoạt động thực nghiệm khoa học: •
Vai trò: Khoa học, công nghệ là động lực thúc đẩy sản xuất và tạo ra các sản phẩm mới có giá trị kinh tế cao. •
Ví dụ: Phát triển các ứng dụng công nghệ blockchain trong tài chính hoặc ứng dụng AI trong
phân tích thị trường.
3. Vai trò của các hình thức thực tiễn trong khoa học
a) Hoạt động sản xuất vật chất: •
Vai trò: Sản xuất cung cấp phương tiện, công cụ để thực hiện nghiên cứu khoa học. •
Ví dụ: Phát triển công nghệ sản xuất chip bán dẫn tạo nền tảng cho các nghiên cứu tiên tiến
trong ngành công nghệ thông tin.
b) Hoạt động chính trị - xã hội: •
Vai trò: Các chính sách của nhà nước và tổ chức quốc tế định hướng, tài trợ và quản lý hoạt
động nghiên cứu khoa học. •
Ví dụ: Chính phủ tài trợ nghiên cứu y học hoặc phát triển năng lượng tái tạo nhằm giải quyết
các vấn đề xã hội.
c) Hoạt động thực nghiệm khoa học: lOMoAR cPSD| 61457685 •
Vai trò: Đây là hình thức trực tiếp kiểm chứng các lý thuyết và tìm ra quy luật tự nhiên, xã hội. •
Ví dụ: Thực nghiệm trong y học (thử nghiệm thuốc mới), trong vật lý (khám phá hạt hạ nguyên
tử), hoặc trong xã hội học (thí nghiệm về hành vi con người). Kết luận
Trong cả ba lĩnh vực (giáo dục, kinh tế, khoa học), hoạt động sản xuất vật chất vẫn đóng vai trò quan
trọng nhất vì nó là nền tảng cơ sở cung cấp điều kiện để các hoạt động khác diễn ra. Tuy nhiên, hoạt
động chính trị - xã hội định hướng, tổ chức các hoạt động và hoạt động thực nghiệm khoa học thúc đẩy
tiến bộ, đổi mới trong từng lĩnh vực.
3. Chân lý và sai lầm có thể chuyển hoá được cho nhau không, vì sao, cho ví dụ
Chân lý và sai lầm có thể chuyển hóa cho nhau không?
Chân lý và sai lầm có thể chuyển hóa cho nhau trong quá trình nhận thức và hoạt động thực tiễn. Nguyên nhân chính là do:
1. Nhận thức của con người có giới hạn: Nhận thức của con người luôn mang tính lịch sử, phát
triển dần dần, từ những hiểu biết chưa hoàn chỉnh (có thể chứa sai lầm) đến sự đúng đắn hơn (gần với chân lý).
2. Thực tiễn không ngừng thay đổi: Thực tiễn là tiêu chuẩn để kiểm nghiệm chân lý, và khi thực
tiễn thay đổi, những gì trước đây được coi là chân lý có thể bị phát hiện là sai lầm hoặc ngược lại.
3. Sai lầm giúp tìm ra chân lý: Trong quá trình nhận thức, sai lầm đóng vai trò như "bước đệm",
giúp con người sửa chữa và tiến gần đến chân lý hơn.
Ví dụ về sự chuyển hóa giữa chân lý và sai lầm
a) Từ chân lý thành sai lầm •
Ví dụ: Quan niệm của con người về vũ trụ.
o Trong thời cổ đại, thuyết địa tâm (Trái Đất là trung tâm vũ trụ) được coi là chân lý vì phù
hợp với nhận thức và thực tiễn lúc bấy giờ. o Tuy nhiên, với sự phát triển của khoa học (thuyết nhật
tâm của Copernicus và nghiên cứu của Galileo), thuyết địa tâm bị chứng minh là sai lầm. b) Từ sai lầm thành chân lý lOMoAR cPSD| 61457685 •
Ví dụ: Khái niệm vi khuẩn trong y học. o
Trước đây, nhiều người cho rằng bệnh tật là
do "khí độc" hoặc "thần linh trừng phạt". Đây là một sai lầm dựa trên nhận thức thiếu khoa học. o
Sau khi Louis Pasteur phát hiện vi khuẩn, lý thuyết vi sinh vật gây
bệnh được công nhận là chân lý, giúp phát triển y học hiện đại.
Nguyên nhân và điều kiện để chuyển hóa
1. Sự phát triển của khoa học và công nghệ:
o Công cụ và phương pháp nghiên cứu tiên tiến giúp con người kiểm tra, bổ sung, và thay
đổi những quan điểm cũ.
o Ví dụ: Kính hiển vi giúp khám phá thế giới vi sinh vật, dẫn đến việc thay đổi nhiều quan
niệm y học trước đây.
2. Thực tiễn kiểm nghiệm:
o Thực tiễn là tiêu chuẩn của chân lý, nếu thực tiễn mới cho thấy một "chân lý" trước đây
không còn đúng, nó sẽ được thay thế. o
Ví dụ: Trong cơ học cổ điển, định luật
Newton được coi là chân lý tuyệt đối. Nhưng với sự phát triển của vật lý hiện đại, thuyết
tương đối của Einstein đã thay thế nó trong các điều kiện không gian, thời gian đặc biệt.
3. Lỗi chủ quan của con người:
o Sai lầm có thể xuất phát từ nhận thức chủ quan hoặc thiếu thông tin. Khi có điều kiện
bổ sung kiến thức, sai lầm sẽ được sửa chữa và dần tiến đến chân lý. Kết luận
Chân lý và sai lầm không phải là những thực thể cố định, mà có thể chuyển hóa lẫn nhau thông qua quá
trình nhận thức và thực tiễn. Sự chuyển hóa này phản ánh tính biện chứng trong nhận thức: con người
luôn phát triển, khám phá và sửa chữa những gì chưa đúng để tiến gần hơn đến chân lý hoàn thiện.
Ví dụ về sự chuyển hóa giữa chân lý và sai lầm trong 3 lĩnh vực 1. Trong giáo dục
Từ chân lý thành sai lầm: •
Quan niệm cũ: Phương pháp giáo dục truyền thống (học thuộc lòng, giáo viên là trung tâm) từng
được coi là hiệu quả và phổ biến trong suốt nhiều thế kỷ.
Chuyển hóa: Khi nghiên cứu giáo dục hiện đại phát triển, người ta nhận ra rằng phương pháp
này không phát huy được sự sáng tạo và năng lực tự học của học sinh. lOMoAR cPSD| 61457685 • •
Chân lý mới: Phương pháp giáo dục lấy người học làm trung tâm, kết hợp công nghệ (học qua
trải nghiệm, học cá nhân hóa) được áp dụng, mang lại hiệu quả cao hơn.
Từ sai lầm thành chân lý: •
Quan niệm cũ: Một thời, trẻ em có vấn đề học tập hoặc khó khăn trong giao tiếp thường bị coi
là "không thông minh" hoặc "lười biếng". •
Chuyển hóa: Nghiên cứu khoa học về tâm lý học và thần kinh học (ví dụ: ADHD, chứng khó đọc)
chỉ ra rằng đây là những vấn đề về phát triển và có thể cải thiện bằng phương pháp đúng. •
Chân lý mới: Việc hiểu đúng các khó khăn học tập đã giúp cải tiến giáo dục đặc biệt và hỗ trợ
học sinh đạt được tiềm năng của mình. 2. Trong kinh tế
Từ chân lý thành sai lầm: •
Quan niệm cũ: Lý thuyết kinh tế trọng thương (chỉ cần tích trữ vàng và bạc, bảo vệ thương mại
bằng thuế quan cao) từng được coi là chân lý trong thời kỳ đầu phát triển kinh tế. •
Chuyển hóa: Adam Smith và các nhà kinh tế học cổ điển chỉ ra rằng nền kinh tế sẽ phát triển
mạnh mẽ hơn khi có sự tự do thương mại và cạnh tranh. •
Chân lý mới: Chủ nghĩa tự do kinh tế và thương mại quốc tế được coi là động lực quan trọng
cho sự tăng trưởng kinh tế.
Từ sai lầm thành chân lý: •
Quan niệm cũ: Đầu thế kỷ 20, ý tưởng rằng các doanh nghiệp không cần quan tâm đến trách
nhiệm xã hội, chỉ cần tối đa hóa lợi nhuận, từng là phổ biến. •
Chuyển hóa: Qua thời gian, nhận thức về phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội doanh
nghiệp (CSR) ngày càng rõ ràng. •
Chân lý mới: Các doanh nghiệp cần kết hợp lợi nhuận với trách nhiệm xã hội để phát triển bền
vững và hài hòa với môi trường và cộng đồng. 3. Trong khoa học
Từ chân lý thành sai lầm: •
Quan niệm cũ: Trong y học, người ta từng tin rằng chảy máu (trích máu) là cách chữa bệnh hiệu
quả cho nhiều loại bệnh (dựa trên quan niệm "thanh lọc cơ thể").
Chuyển hóa: Với sự phát triển của khoa học, quan điểm này được chứng minh là không hiệu
quả và đôi khi gây hại nghiêm trọng. lOMoAR cPSD| 61457685 • •
Chân lý mới: Các phương pháp y học hiện đại dựa trên nghiên cứu vi sinh vật và cơ chế bệnh lý
cụ thể (như kháng sinh, phẫu thuật hiện đại).
Từ sai lầm thành chân lý: •
Quan niệm cũ: Thuyết "hơi độc miasma" (cho rằng bệnh tật phát sinh từ "khí độc" trong không
khí) từng là sai lầm phổ biến. •
Chuyển hóa: Nghiên cứu của Pasteur về vi sinh vật chứng minh rằng vi khuẩn và virus là nguyên nhân gây bệnh. •
Chân lý mới: Lý thuyết vi sinh vật đã mở ra kỷ nguyên mới trong y học, như phát triển vaccine
và kiểm soát dịch bệnh. Kết luận
Trong cả ba lĩnh vực giáo dục, kinh tế, và khoa học, sự chuyển hóa giữa chân lý và sai lầm là kết quả của
quá trình nhận thức không ngừng của con người. Thực tiễn và sự phát triển của khoa học, công nghệ là
nhân tố quan trọng để loại bỏ sai lầm, khẳng định chân lý mới, và đưa xã hội tiến lên.
Học thuyết hình thái kinh tê – xã hội
1. Vì sao nói sản xuất vật chất là cơ sở tồn tại và phát triển của xã hội
Sản xuất vật chất là quá trình con người sử dụng công cụ lao động để tác động vào tự nhiên, tạo ra của cải
nhằm đáp ứng các nhu cầu sinh tồn và phát triển. Đây là hoạt động cơ bản, quyết định sự tồn tại và tiến
hóa của xã hội loài người. Vai trò của sản xuất vật chất được thể hiện qua nhiều khía cạnh quan trọng, từ
việc duy trì đời sống cá nhân đến thúc đẩy sự phát triển của toàn xã hội.
Trước hết, sản xuất vật chất là điều kiện tiên quyết để con người và xã hội tồn tại. Không có sản xuất, con
người không thể đáp ứng được các nhu cầu thiết yếu như ăn uống, mặc, ở và đi lại. Ngay từ thời kỳ nguyên
thủy, hoạt động hái lượm và săn bắn giúp con người tồn tại trong điều kiện khắc nghiệt của tự nhiên. Khi
sản xuất tiến bộ với sự xuất hiện của nông nghiệp và chăn nuôi, xã hội loài người chuyển từ đời sống du
mục sang định cư, hình thành các làng mạc và nền văn minh đầu tiên. Qua đó, sản xuất không chỉ đáp ứng
nhu cầu sinh tồn mà còn tạo cơ sở cho sự phát triển bền vững của xã hội.
Bên cạnh đó, sản xuất vật chất quyết định mối quan hệ giữa con người trong xã hội. Trong quá trình sản
xuất, con người hình thành các quan hệ sản xuất, từ đó cấu trúc nên các phương thức sản xuất và giai cấp
xã hội. Lịch sử phát triển của xã hội loài người đã chứng minh rằng các hình thái kinh tế - xã hội, như xã
hội nô lệ, phong kiến, tư bản chủ nghĩa hay xã hội hiện đại, đều gắn liền với sự biến lOMoAR cPSD| 61457685
đổi của sản xuất vật chất. Chẳng hạn, khi máy móc cơ khí xuất hiện trong cuộc cách mạng công nghiệp lần
thứ nhất, quan hệ sản xuất phong kiến đã bị thay thế bởi quan hệ sản xuất tư bản. Điều này khẳng định
rằng sự phát triển của sản xuất là yếu tố quyết định đến cấu trúc và tổ chức xã hội.
Không chỉ vậy, sản xuất vật chất còn là động lực thúc đẩy tiến bộ khoa học và công nghệ. Nhu cầu nâng cao
năng suất và chất lượng sản phẩm khiến con người không ngừng nghiên cứu, cải tiến công cụ lao động và
phương pháp sản xuất. Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư hiện nay là minh chứng rõ ràng cho mối
liên hệ này, khi sản xuất thông minh với sự hỗ trợ của trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT) và dữ liệu
lớn (Big Data) đang thay đổi hoàn toàn cách thức sản xuất và đời sống xã hội. Nhờ đó, sản xuất không chỉ
phản ánh trình độ phát triển của xã hội mà còn mở ra những bước ngoặt lớn trong lịch sử nhân loại.
Ngoài ra, sản xuất vật chất là nền tảng cho sự phát triển văn hóa và xã hội. Khi sản xuất đạt được năng suất
cao, con người có điều kiện để phát triển các lĩnh vực khác như giáo dục, nghệ thuật, và y tế. Chẳng hạn,
trong các xã hội nông nghiệp, con người hình thành lối sống cộng đồng và các giá trị văn hóa gắn bó với tự
nhiên. Ngược lại, xã hội công nghiệp và hiện đại tạo ra lối sống đô thị, thúc đẩy các loại hình nghệ thuật và
giải trí mới mẻ. Như vậy, sản xuất không chỉ cung cấp của cải vật chất mà còn ảnh hưởng đến lối sống,
phong tục và tập quán của con người.
Cuối cùng, sản xuất vật chất quyết định sự phát triển của các hình thái kinh tế - xã hội. Sự phát triển của
lực lượng sản xuất, bao gồm công cụ lao động và trình độ khoa học kỹ thuật, luôn kéo theo sự thay đổi
của quan hệ sản xuất. Điều này dẫn đến sự chuyển đổi từ xã hội nguyên thủy sang xã hội nô lệ, phong kiến,
tư bản và cuối cùng là xã hội hiện đại. Mỗi bước tiến trong sản xuất đều mở ra một giai đoạn mới trong
lịch sử nhân loại, phản ánh sự tiến hóa không ngừng của xã hội loài người.
Tóm lại, sản xuất vật chất là cơ sở tồn tại và phát triển của xã hội. Nó không chỉ duy trì đời sống con người
mà còn định hình các mối quan hệ xã hội, thúc đẩy tiến bộ khoa học và văn hóa, cũng như quyết định sự
vận động và phát triển của lịch sử. Vì vậy, để xã hội tiếp tục phát triển, con người cần không ngừng cải tiến
sản xuất và áp dụng các thành tựu khoa học vào thực tiễn.
2. Lực lượng sản xuất là gì? Trong các yếu tố của lự lượng sản xuất, yếu
tố nào là quan trọng nhất? Vì sao
Lực lượng sản xuất là tổng hợp tất cả các yếu tố vật chất và tinh thần mà con người sử dụng trong quá
trình sản xuất để tạo ra của cải vật chất phục vụ cho nhu cầu sinh tồn và phát triển của xã hội. Bao gồm ba
yếu tố chính: lao động, công cụ lao động và tư liệu lao động. Các yếu tố này kết hợp với nhau để hình
thành nên nền sản xuất của xã hội, quyết định năng suất lao động và sự phát triển của nền kinh tế.
Đầu tiên, lao động là yếu tố quan trọng nhất trong lực lượng sản xuất. Lao động không chỉ đơn thuần là
sức lực của con người mà còn bao gồm trí tuệ, kỹ năng và khả năng sáng tạo của con người trong quá trình
sản xuất. Con người, với khả năng sáng tạo và tư duy, là yếu tố chủ thể quyết định tất cả các hoạt động
sản xuất. Mặc dù công cụ lao động và tư liệu lao động đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng
suất và hiệu quả sản xuất, nhưng nếu không có lao động con người, các công cụ và tư liệu đó sẽ không thể
phát huy tác dụng. Con người là người sử dụng, sáng tạo và cải tiến công cụ lao động, tìm ra những phương
thức sản xuất hiệu quả hơn. lOMoAR cPSD| 61457685
Thứ hai, công cụ lao động là những phương tiện mà con người sử dụng để tác động vào tự nhiên, biến đổi
nguyên liệu thành sản phẩm. Công cụ lao động có thể là những dụng cụ thủ công đơn giản hoặc các máy
móc, thiết bị hiện đại. Sự phát triển của công cụ lao động trong lịch sử đã góp phần quan trọng vào sự tiến
bộ của xã hội. Tuy nhiên, công cụ lao động chỉ có thể phát huy tác dụng khi được sử dụng đúng cách và
sáng tạo, mà việc này lại phụ thuộc vào khả năng lao động của con người.
Cuối cùng, tư liệu lao động là các nguyên liệu, tài nguyên thiên nhiên và đất đai mà con người sử dụng
trong quá trình sản xuất. Tư liệu lao động là yếu tố không thể thiếu trong sản xuất vật chất, vì con người
cần có nguyên liệu và không gian để thực hiện các hoạt động lao động. Tuy nhiên, tư liệu lao động cũng
cần được sử dụng một cách hợp lý và hiệu quả, điều này lại phụ thuộc vào khả năng lao động và trình độ
phát triển của con người.
Mặc dù cả ba yếu tố lao động, công cụ lao động và tư liệu lao động đều rất quan trọng, nhưng lao động
được xem là yếu tố quyết định nhất. Bởi vì lao động không chỉ là người sử dụng các công cụ và tư liệu mà
còn là người sáng tạo ra các công cụ mới, cải tiến phương thức sản xuất và phát triển các ngành nghề. Con
người, với khả năng sáng tạo và trí tuệ, đã thúc đẩy sự phát triển của khoa học, công nghệ và văn hóa. Nhờ
vào lao động, công cụ lao động được cải tiến, tư liệu lao động được khai thác và sử dụng một cách hiệu
quả, từ đó tạo ra sự thay đổi lớn trong nền kinh tế và xã hội.
Trong lịch sử, sự phát triển của lực lượng sản xuất đã tác động mạnh mẽ đến sự thay đổi các hình thái kinh
tế xã hội. Từ xã hội nguyên thủy với công cụ lao động thô sơ, con người đã sáng tạo và phát triển các công
cụ lao động hiện đại, mở ra kỷ nguyên công nghiệp, rồi đến kỷ nguyên thông tin và công nghệ cao hiện
nay. Tất cả những thay đổi này đều bắt nguồn từ sự sáng tạo và khả năng lao động của con người.
Tóm lại, lực lượng sản xuất là nền tảng của sự phát triển xã hội. Trong đó, lao động đóng vai trò quyết định,
vì chính con người là người sáng tạo và điều khiển công cụ lao động, từ đó thúc đẩy sự phát triển của các
yếu tố còn lại. Nhờ vào lao động, xã hội không ngừng phát triển, tiến bộ và sáng tạo để đáp ứng các nhu
cầu ngày càng cao của đời sống.
3. Trong các yếu tố của lực lượng sản xuất, yếu tố nào thường xuyên
biến đổi nhất, cách mạng nhất, khoa học nhất
Trong ba yếu tố của lực lượng sản xuất — lao động, công cụ lao động và tư liệu lao động — công cụ lao
động là yếu tố thường xuyên biến đổi nhất, cách mạng nhất và khoa học nhất. Sự phát triển không ngừng
của công cụ lao động trong lịch sử đã tạo ra những bước ngoặt quan trọng trong tiến trình phát triển của
xã hội loài người. Chính công cụ lao động đã thúc đẩy sự thay đổi mạnh mẽ trong phương thức sản xuất
và tạo ra những biến đổi sâu rộng trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội, và khoa học.
Công cụ lao động thường xuyên biến đổi nhất vì công cụ lao động luôn phản ánh sự tiến bộ của khoa học
và công nghệ trong mỗi giai đoạn lịch sử. Khi con người lần đầu tiên sử dụng các công cụ thô sơ như đá,
gỗ để khai thác tài nguyên thiên nhiên, công cụ lao động chỉ đáp ứng những nhu cầu rất cơ bản của con
người. Tuy nhiên, theo thời gian, những phát minh về máy móc, công cụ lao động đã giúp con người không
ngừng nâng cao năng suất lao động và tạo ra những sản phẩm ngày càng phong phú hơn. Từ những công
cụ thủ công đơn giản, xã hội đã chuyển mình với cuộc cách mạng công nghiệp, khi máy móc cơ khí được
đưa vào sản xuất, từ đó mở ra kỷ nguyên mới của nền kinh tế công nghiệp. Ngày nay, sự xuất hiện của lOMoAR cPSD| 61457685
công cụ lao động hiện đại như máy tính, trí tuệ nhân tạo (AI) và robot tự động hóa đang làm thay đổi hoàn
toàn các phương thức sản xuất và quản lý trong xã hội hiện đại.
Công cụ lao động là yếu tố cách mạng nhất bởi vì nó có tác động sâu rộng và mạnh mẽ đến mọi lĩnh vực
của đời sống xã hội. Mỗi bước tiến trong công cụ lao động đều kéo theo những thay đổi lớn về phương
thức sản xuất, tổ chức lao động và cơ cấu xã hội. Một ví dụ nổi bật là sự xuất hiện của máy hơi nước trong
cuộc cách mạng công nghiệp. Máy hơi nước không chỉ thay đổi hoàn toàn cách thức sản xuất trong các
nhà máy mà còn làm xuất hiện những ngành công nghiệp mới, thay đổi các quan hệ sản xuất và tạo ra một
lớp công nhân mới trong xã hội. Những bước tiến trong công cụ lao động không chỉ thay đổi nền sản xuất
mà còn thay đổi cả mô hình xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến các tầng lớp, mối quan hệ lao động và tổ chức xã hội.
Công cụ lao động cũng là yếu tố khoa học nhất trong ba yếu tố của lực lượng sản xuất, vì nó luôn gắn liền
với sự tiến bộ và phát triển của khoa học và công nghệ. Mỗi cải tiến trong công cụ lao động đều bắt nguồn
từ những nghiên cứu khoa học và ứng dụng công nghệ mới. Những công cụ lao động hiện đại, như máy
tính, công nghệ in 3D, hay các hệ thống tự động hóa, không chỉ giúp tăng năng suất lao động mà còn thay
đổi cách thức con người tạo ra sản phẩm, từ sản xuất hàng hóa đơn giản đến các sản phẩm công nghệ cao.
Các ngành khoa học như kỹ thuật, công nghệ thông tin, vật lý, hóa học… đều đóng vai trò quan trọng trong
việc sáng tạo ra các công cụ lao động, đồng thời thúc đẩy sự phát triển của xã hội.
Từ những chiếc búa, cuốc, xẻng thô sơ trong xã hội nguyên thủy đến các hệ thống robot và trí tuệ nhân
tạo hiện đại, công cụ lao động luôn là yếu tố thay đổi nhanh chóng và mạnh mẽ nhất trong lực lượng sản
xuất. Mỗi bước tiến trong công cụ lao động đều phản ánh trình độ phát triển của xã hội và là động lực để
mở rộng các ngành nghề, phát triển các lĩnh vực mới, từ đó thúc đẩy sự phát triển của nền kinh tế và văn hóa xã hội.
Kết luận, công cụ lao động là yếu tố quyết định trong việc thay đổi và phát triển phương thức sản xuất
cũng như toàn bộ xã hội. Nhờ vào sự phát triển không ngừng của công cụ lao động, con người có thể khai
thác và sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn, tạo ra sản phẩm có chất lượng cao và đáp ứng nhu cầu ngày
càng đa dạng của xã hội. Công cụ lao động không chỉ giúp tăng năng suất lao động mà còn là yếu tố cách
mạng và khoa học, quyết định sự tiến bộ và phát triển của xã hội loài người.
4. Quan hệ sản xuất là gì? Quan hệ sản xuất thể hiện trên những khía
cạnh nào? Khía cạnh nào quan trọng nhất? Vì sao
Quan hệ sản xuất là một trong những khái niệm quan trọng trong lý luận kinh tế - xã hội, chỉ mối quan hệ
giữa con người với con người trong quá trình sản xuất, phân phối, trao đổi và tiêu thụ của cải vật chất.
Quan hệ sản xuất không chỉ phản ánh cách thức con người tổ chức các hoạt động sản xuất mà còn thể
hiện sự phân chia quyền sở hữu, quyền lực và lợi ích trong xã hội. Quan hệ này không chỉ quyết định
phương thức sản xuất mà còn tác động đến sự phân chia giai cấp trong xã hội. Trong lịch sử phát triển,
quan hệ sản xuất luôn thay đổi theo từng hình thái kinh tế - xã hội, từ xã hội nô lệ, phong kiến, tư bản chủ
nghĩa cho đến xã hội chủ nghĩa.
Quan hệ sản xuất được thể hiện qua ba khía cạnh cơ bản. Đầu tiên, đó là quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất.
Đây là mối quan hệ giữa con người với các công cụ, tài nguyên sử dụng trong sản xuất như đất đai, nhà lOMoAR cPSD| 61457685
máy, máy móc và các tài nguyên thiên nhiên khác. Quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất quyết định quyền kiểm
soát và sử dụng các tài nguyên này. Ví dụ, trong xã hội phong kiến, địa chủ sở hữu đất đai và nông dân chỉ
là người lao động thuê đất. Trong xã hội tư bản chủ nghĩa, các nhà tư bản sở hữu nhà máy, xí nghiệp, còn
công nhân chỉ có sức lao động để bán. Quan hệ này đã tạo ra sự phân chia giai cấp rõ rệt và là nguyên nhân
dẫn đến những mâu thuẫn giai cấp trong xã hội.
Khía cạnh thứ hai là quan hệ trong phân công lao động. Đây là mối quan hệ giữa các thành viên trong xã
hội trong việc phân chia công việc, trách nhiệm và quyền lợi trong quá trình sản xuất. Sự phân công lao
động thể hiện sự chuyên môn hóa trong sản xuất, nơi mỗi người thực hiện công việc phù hợp với kỹ năng
và chuyên môn của mình. Điều này giúp tăng năng suất lao động, nhưng cũng tạo ra sự phân chia giữa các
tầng lớp trong xã hội, đặc biệt trong các xã hội có sự phân hóa sâu sắc về giai cấp.
Khía cạnh thứ ba là quan hệ trong phân phối sản phẩm. Đây là mối quan hệ giữa những người tham gia
vào quá trình sản xuất và những người nhận phần của cải vật chất được tạo ra từ quá trình sản xuất. Cách
thức phân phối sản phẩm có thể thông qua tiền lương, cổ phần hoặc các hình thức khác, tùy thuộc vào hệ
thống kinh tế và cấu trúc xã hội. Quan hệ này phản ánh sự phân chia của cải và lợi ích trong xã hội, tạo ra
sự chênh lệch giữa các nhóm người và góp phần duy trì sự phân chia giai cấp.
Trong ba khía cạnh của quan hệ sản xuất, quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất là yếu tố quan trọng nhất. Lý
do là vì nó quyết định quyền lực và sự phân chia lợi ích trong xã hội. Người sở hữu tư liệu sản xuất không
chỉ có quyền kiểm soát tài nguyên mà còn có quyền quyết định cách thức sản xuất và phân phối của cải.
Mối quan hệ này tạo ra sự phân chia giai cấp trong xã hội, từ đó dẫn đến những mâu thuẫn và bất công
trong phân phối tài nguyên và lợi ích. Khi quan hệ sở hữu thay đổi, nó sẽ tác động trực tiếp đến các khía
cạnh còn lại của quan hệ sản xuất. Ví dụ, khi quyền sở hữu tư liệu sản xuất chuyển từ tay các nhà tư bản
sang tay cộng đồng trong xã hội chủ nghĩa, cấu trúc xã hội và phân công lao động cũng sẽ thay đổi theo.
Tóm lại, quan hệ sản xuất không chỉ là sự kết hợp giữa các yếu tố vật chất mà còn phản ánh các mối quan
hệ xã hội trong sản xuất. Các khía cạnh của quan hệ sản xuất, bao gồm quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất,
phân công lao động và phân phối sản phẩm, đều đóng vai trò quan trọng trong việc tổ chức sản xuất và
phân chia lợi ích trong xã hội. Trong đó, quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất là khía cạnh quan trọng nhất, vì
nó quyết định quyền lực, sự phân chia tài nguyên và lợi ích trong xã hội, qua đó ảnh hưởng trực tiếp đến
sự phát triển và cơ cấu của xã hội.
5. Từ mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất, hãy lí
giải vì sao ở VN phải phát triển kinh tế thị trường nhiều thành phần
Trong quá trình phát triển kinh tế, mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất đóng vai trò
quan trọng trong việc xác định cơ cấu tổ chức và sự phát triển của nền kinh tế. Lực lượng sản xuất, bao
gồm lao động, công cụ lao động và tư liệu lao động, quyết định năng suất và khả năng sản xuất của xã hội.
Trong khi đó, quan hệ sản xuất phản ánh mối quan hệ giữa con người với con người trong quá trình sản
xuất, bao gồm các mối quan hệ sở hữu tư liệu sản xuất, phân công lao động và phân phối sản phẩm. Sự
tương tác giữa hai yếu tố này không chỉ ảnh hưởng đến phương thức sản xuất mà còn tác động sâu sắc
đến cơ cấu xã hội và nền kinh tế.
Ở Việt Nam, mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất đã có những thay đổi mạnh mẽ, đặc
biệt là từ khi đất nước chuyển sang nền kinh tế thị trường. Lực lượng sản xuất Việt Nam trong những lOMoAR cPSD| 61457685
năm qua đã phát triển vượt bậc, đặc biệt trong các lĩnh vực công nghiệp, công nghệ thông tin và nông
nghiệp. Tuy nhiên, để tận dụng tối đa tiềm năng của lực lượng sản xuất và thúc đẩy sự phát triển kinh tế
bền vững, việc thay đổi và phát triển các quan hệ sản xuất cũng cần phải được chú trọng.
Việc phát triển kinh tế thị trường nhiều thành phần là một xu hướng tất yếu để đáp ứng nhu cầu phát
triển của Việt Nam trong bối cảnh lực lượng sản xuất không ngừng thay đổi và phát triển. Mối quan hệ
giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất lý giải vì sao việc phát triển nền kinh tế thị trường nhiều thành
phần lại có ý nghĩa quan trọng đối với Việt Nam.
Đầu tiên, kinh tế thị trường nhiều thành phần sẽ giúp phát huy tối đa sức mạnh của lực lượng sản xuất.
Lực lượng sản xuất phát triển mạnh mẽ đòi hỏi phải có các yếu tố như công nghệ, thị trường, nguồn lực
tài chính và quản lý. Kinh tế thị trường với sự tham gia của nhiều thành phần kinh tế như các doanh nghiệp
nhà nước, doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, hợp tác xã, v.v... sẽ tạo ra môi
trường cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy sáng tạo và cải tiến công nghệ, nâng cao năng suất lao động. Điều
này sẽ giúp Việt Nam tận dụng tối đa tiềm năng của lực lượng sản xuất và đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế.
Thứ hai, phát triển kinh tế thị trường nhiều thành phần sẽ giúp thay đổi quan hệ sản xuất theo hướng linh
hoạt và hiệu quả hơn. Trong quá khứ, Việt Nam chủ yếu tập trung vào các doanh nghiệp nhà nước. Tuy
nhiên, hiện nay, các doanh nghiệp tư nhân và các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đã đóng vai trò
quan trọng trong việc thúc đẩy sản xuất và phát triển nền kinh tế. Việc phát triển kinh tế thị trường nhiều
thành phần giúp mở rộng quyền sở hữu tư liệu sản xuất, tạo ra sự đa dạng trong các hình thức sở hữu và
phát triển các quan hệ lao động linh hoạt hơn. Điều này giúp Việt Nam thay đổi cơ cấu sản xuất, phù hợp
với quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.
Ngoài ra, kinh tế thị trường nhiều thành phần còn giúp phân phối sản phẩm hiệu quả hơn. Khi lực lượng
sản xuất phát triển mạnh mẽ, việc phân phối sản phẩm trở nên hết sức quan trọng. Kinh tế thị trường với
sự tham gia của các thành phần khác nhau trong nền kinh tế sẽ tạo ra một hệ thống phân phối công bằng
và hiệu quả hơn. Các doanh nghiệp nhà nước, tư nhân và nước ngoài đều tham gia vào quá trình phân
phối sản phẩm, giúp phân bổ của cải và lợi ích trong xã hội một cách hợp lý hơn. Điều này không chỉ giúp
cải thiện đời sống người dân mà còn thúc đẩy nền kinh tế phát triển bền vững.
Cuối cùng, phát triển kinh tế thị trường nhiều thành phần là yếu tố quan trọng trong việc đổi mới và hội
nhập quốc tế. Việt Nam là một quốc gia đang phát triển và hội nhập quốc tế sâu rộng. Để có thể thu hút
đầu tư nước ngoài, chuyển giao công nghệ và học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia phát triển, việc phát
triển một nền kinh tế thị trường với sự tham gia của nhiều thành phần kinh tế là rất quan trọng. Điều này
tạo ra một môi trường kinh tế năng động, sáng tạo, và hội nhập mạnh mẽ vào nền kinh tế toàn cầu.
Mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất đã lý giải vì sao Việt Nam cần phát triển kinh tế
thị trường nhiều thành phần. Khi lực lượng sản xuất phát triển mạnh mẽ, việc thay đổi và hoàn thiện các
quan hệ sản xuất là yếu tố quan trọng để phát huy tối đa tiềm năng của lực lượng sản xuất. Phát triển kinh
tế thị trường nhiều thành phần sẽ giúp Việt Nam phát huy sức mạnh sáng tạo, cải tiến công nghệ, hội nhập
quốc tế và tạo ra một nền kinh tế bền vững. Đây là con đường tất yếu để đất nước vươn lên, phát triển
mạnh mẽ trong kỷ nguyên toàn cầu hóa. lOMoAR cPSD| 61457685
6. Từ mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất, hãy lí
giải vì sao ở VN công nghiệp hoá, hiện đại hoá được coi là nhiệm vụ trọng tâm
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH, HĐH) là một trong những mục tiêu chiến lược quan trọng của Việt
Nam trong suốt quá trình phát triển. Để lý giải vì sao công nghiệp hóa, hiện đại hóa lại được coi là nhiệm
vụ trọng tâm, ta cần phải hiểu rõ mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất, đồng thời
nhận thấy sự thay đổi trong quá trình phát triển của đất nước.
Lực lượng sản xuất bao gồm ba yếu tố chính: lao động, công cụ lao động (như máy móc, công nghệ) và tư
liệu lao động (như đất đai, tài nguyên). Lực lượng sản xuất là yếu tố quyết định năng suất và khả năng sản
xuất của nền kinh tế. Quan hệ sản xuất là mối quan hệ giữa con người với con người trong quá trình sản
xuất, phản ánh sự phân chia quyền sở hữu tư liệu sản xuất, phân công lao động và phân phối sản phẩm.
Mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất có tác động trực tiếp đến sự phát triển của nền
kinh tế và xã hội. Sự thay đổi và phát triển của lực lượng sản xuất sẽ kéo theo sự điều chỉnh và đổi mới các
quan hệ sản xuất để tạo ra các hình thức tổ chức và sản xuất hiệu quả hơn.
Tại Việt Nam, trong suốt nhiều năm qua, lực lượng sản xuất đã có sự phát triển đáng kể, nhất là trong các
ngành công nghiệp, nông nghiệp và công nghệ. Tuy nhiên, để đáp ứng yêu cầu phát triển của đất nước
trong bối cảnh mới, Việt Nam cần phải thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa nhằm nâng cao năng suất
lao động, chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh của nền kinh tế.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa là con đường quan trọng để phát triển lực lượng sản xuất. Trong bối cảnh
hiện nay, Việt Nam chủ yếu dựa vào các ngành sản xuất nông nghiệp và công nghiệp gia công. Để tạo ra
giá trị gia tăng cao hơn và phát triển bền vững, Việt Nam cần phải chuyển dịch cơ cấu nền kinh tế từ nông
nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ. Công nghiệp hóa giúp tăng cường việc ứng dụng khoa học công nghệ
vào sản xuất, từ đó nâng cao năng suất lao động và tạo ra các sản phẩm có giá trị kinh tế cao. Việc phát
triển ngành công nghiệp chế biến, chế tạo sẽ góp phần giảm bớt sự phụ thuộc vào xuất khẩu tài nguyên
thiên nhiên, đồng thời tạo ra một nền tảng kinh tế ổn định và bền vững.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa cũng tạo ra môi trường thuận lợi để cải cách các quan hệ sản xuất. Để
công nghiệp hóa, hiện đại hóa thành công, Việt Nam cần phải cải cách mạnh mẽ các quan hệ sản xuất, bao
gồm việc thay đổi cơ cấu sở hữu tư liệu sản xuất và phát triển các hình thức sở hữu đa dạng. Các doanh
nghiệp nhà nước, doanh nghiệp tư nhân và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cần phải đóng vai trò
quan trọng trong quá trình sản xuất. Điều này giúp phát triển các quan hệ sản xuất linh hoạt và phù hợp
với xu thế phát triển của nền kinh tế thị trường, tạo ra một môi trường cạnh tranh lành mạnh và thúc đẩy
sự sáng tạo, đổi mới trong sản xuất.
Phát triển công nghiệp hóa, hiện đại hóa còn giúp Việt Nam nâng cao chất lượng cuộc sống cho người
dân. Một trong những mục tiêu quan trọng của công nghiệp hóa, hiện đại hóa là phát triển lực lượng sản
xuất hiện đại, từ đó nâng cao năng suất lao động và chất lượng sản phẩm. Công nghiệp hóa giúp chuyển
giao công nghệ, tăng trưởng sản xuất trong các ngành công nghiệp chế biến và chế tạo, tạo ra nhiều việc
làm và cải thiện đời sống người dân. Đồng thời, công nghiệp hóa còn góp phần xây dựng một hệ thống hạ
tầng cơ sở hiện đại, tạo ra điều kiện thuận lợi cho sự phát triển của nền kinh tế và đời sống xã hội.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa cũng giúp Việt Nam gia tăng sức cạnh tranh và hội nhập quốc tế. Trong
thời kỳ toàn cầu hóa, Việt Nam cần phải nâng cao khả năng cạnh tranh của nền kinh tế để có thể tham gia lOMoAR cPSD| 61457685
sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu. Công nghiệp hóa, hiện đại hóa sẽ giúp Việt Nam phát triển các ngành công
nghiệp chủ lực, thúc đẩy xuất khẩu, thu hút đầu tư nước ngoài và học hỏi kinh nghiệm từ các quốc gia
phát triển. Đồng thời, quá trình này sẽ giúp Việt Nam nâng cao vị thế trên trường quốc tế, góp phần vào
sự phát triển chung của khu vực và thế giới.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa là nhiệm vụ trọng tâm của Việt Nam bởi đây là con đường duy nhất để phát
triển lực lượng sản xuất hiện đại, nâng cao năng suất lao động và tạo ra một nền kinh tế mạnh mẽ, bền
vững. Việc thay đổi và phát triển các quan hệ sản xuất là yếu tố quan trọng để đạt được mục tiêu này.
Công nghiệp hóa, hiện đại hóa không chỉ giúp Việt Nam gia nhập nhóm các quốc gia phát triển mà còn tạo
ra một xã hội thịnh vượng, công bằng và phát triển bền vững.
7. Trong các bộ phận của kiến trúc thượng tầng, bộ phận nào là quan
trọng nhất, Vì sao
Hệ Tư Tưởng - Bộ Phận Quan Trọng Nhất Của Kiến Trúc Thượng Tầng
Trong kiến trúc thượng tầng của xã hội, các yếu tố như thể chế chính trị, pháp luật, tôn giáo, văn hóa, và
các giá trị tinh thần đều đóng vai trò quan trọng trong việc điều hành và duy trì trật tự xã hội. Tuy nhiên,
trong tất cả các bộ phận này, hệ tư tưởng được xem là bộ phận quan trọng nhất, vì nó không chỉ định
hướng các chính sách, thể chế mà còn ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống tinh thần, văn hóa và chính trị của xã hội.
Hệ tư tưởng là tổng hợp các quan niệm, lý thuyết, giá trị và niềm tin của con người về thế giới và xã hội.
Nó hình thành trong mối quan hệ giữa con người và thế giới vật chất, phản ánh các quan điểm về quyền
lực, công lý, tự do, đạo đức và các vấn đề cơ bản khác trong đời sống xã hội. Hệ tư tưởng có tác động
mạnh mẽ đến việc tổ chức xã hội, hình thức chính trị, pháp luật, và những chuẩn mực văn hóa mà xã hội
coi trọng. Chính vì vậy, hệ tư tưởng được coi là yếu tố quyết định trong việc duy trì và thay đổi các quan
hệ sản xuất và các cấu trúc xã hội.
Vai trò quan trọng của hệ tư tưởng
Đầu tiên, hệ tư tưởng có vai trò quyết định trong việc định hướng xã hội và phát triển chính trị. Những giá
trị và quan điểm trong hệ tư tưởng, như tự do, công bằng, quyền con người, hoặc các lý thuyết chính trị
(chủ nghĩa xã hội, chủ nghĩa tư bản), sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến hình thức nhà nước, chế độ chính trị,
cũng như các chính sách và luật pháp của quốc gia. Ví dụ, một xã hội theo chủ nghĩa Mác-Lênin sẽ phát
triển theo hướng ưu tiên các giá trị cộng đồng, tập thể và công bằng xã hội, trong khi một xã hội theo chủ
nghĩa tư bản lại đề cao quyền tự do cá nhân và sự phát triển của thị trường tự do. Chính hệ tư tưởng sẽ
quyết định các cơ chế tổ chức và vận hành của các thể chế chính trị, từ đó ảnh hưởng sâu rộng đến tất cả
các lĩnh vực khác trong xã hội.
Thứ hai, hệ tư tưởng là công cụ quan trọng để bảo vệ và duy trì các quan hệ sản xuất hiện tại. Các hệ tư
tưởng thường được xây dựng để bảo vệ lợi ích của các giai cấp thống trị. Chẳng hạn, trong xã hội tư bản,
hệ tư tưởng bảo vệ quyền sở hữu tư nhân và tự do thị trường, nhằm duy trì trật tự xã hội và các quan hệ
sản xuất hiện tại. Đối với các giai cấp này, hệ tư tưởng không chỉ giúp củng cố quyền lực mà còn giúp duy
trì sự ổn định trong xã hội. Ngược lại, các tư tưởng cách mạng sẽ tìm cách thay đổi hệ thống xã hội và kinh
tế hiện tại để mang lại công bằng hơn cho tất cả các tầng lớp trong xã hội. lOMoAR cPSD| 61457685
Thứ ba, hệ tư tưởng có ảnh hưởng sâu rộng đến văn hóa và đời sống tinh thần của xã hội. Các giá trị đạo
đức, tri thức, tôn giáo, và những quan niệm về chân lý và cái thiện đều bị tác động mạnh mẽ bởi hệ tư
tưởng. Hệ tư tưởng không chỉ ảnh hưởng đến các chuẩn mực xã hội mà còn hình thành cách mà con người
nhìn nhận thế giới và vị trí của mình trong đó. Những hệ tư tưởng văn hóa, như các giá trị dân tộc hay tư
tưởng nhân văn, cũng sẽ góp phần định hình những đặc trưng riêng biệt của một quốc gia, tạo dựng một
bản sắc văn hóa riêng biệt và gắn kết cộng đồng lại với nhau.
Cuối cùng, hệ tư tưởng có khả năng thúc đẩy hoặc kìm hãm sự thay đổi xã hội. Khi xã hội đối mặt với những
thay đổi trong lực lượng sản xuất, hệ tư tưởng sẽ quyết định cách thức xã hội phản ứng trước những thay
đổi đó. Một hệ tư tưởng mới có thể thúc đẩy các cải cách chính trị và xã hội, trong khi hệ tư tưởng cũ sẽ
tìm cách duy trì trật tự hiện tại, bảo vệ lợi ích của các tầng lớp thống trị. Chính vì vậy, hệ tư tưởng là yếu
tố then chốt trong việc thúc đẩy sự phát triển hay giữ lại các mô hình xã hội cũ. Kết luận
Như vậy, trong tất cả các bộ phận của kiến trúc thượng tầng, hệ tư tưởng là yếu tố quan trọng nhất. Nó
không chỉ quyết định việc hình thành và vận hành các thể chế chính trị, pháp luật mà còn ảnh hưởng sâu
sắc đến văn hóa, đạo đức và các giá trị tinh thần của xã hội. Hệ tư tưởng có thể bảo vệ trật tự xã hội hiện
tại, nhưng cũng có thể trở thành công cụ để thúc đẩy sự thay đổi và cải cách. Chính vì vậy, hệ tư tưởng
đóng vai trò quyết định trong việc duy trì sự ổn định hay thúc đẩy sự phát triển của xã hội.
8. Từ mối quan hệ giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng, hãy lí
giải vì sao ở VN xác định đổi mới kinh tế là trọng tâm
Vì Sao Đổi Mới Kinh Tế Là Trọng Tâm ở Việt Nam
Trong quá trình phát triển của mỗi quốc gia, mối quan hệ giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng luôn
đóng vai trò quyết định đến sự tiến bộ và phát triển bền vững. Việt Nam, sau hơn 30 năm đổi mới, đã xác
định rằng đổi mới kinh tế chính là nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn hiện nay. Mối quan hệ giữa cơ sở
hạ tầng và kiến trúc thượng tầng không chỉ giúp chúng ta hiểu rõ lý do tại sao việc đổi mới kinh tế lại trở
nên cấp thiết mà còn chỉ ra con đường cần đi để nâng cao chất lượng sống và đạt được sự phát triển bền vững.
Cơ sở hạ tầng bao gồm những yếu tố vật chất như lực lượng sản xuất, các phương tiện sản xuất, tài nguyên
thiên nhiên, và các hệ thống giao thông, cơ sở vật chất kỹ thuật. Kiến trúc thượng tầng bao gồm thể chế
chính trị, pháp luật, văn hóa và hệ tư tưởng của xã hội. Hai yếu tố này có mối quan hệ mật thiết, ảnh hưởng
lẫn nhau và tạo ra sự chuyển biến trong xã hội. Cơ sở hạ tầng phát triển sẽ tạo ra điều kiện thuận lợi cho
việc mở rộng lực lượng sản xuất, trong khi đó, các thể chế chính trị, pháp lý và văn hóa trong kiến trúc
thượng tầng sẽ định hướng sự phát triển của cơ sở hạ tầng.
Từ mối quan hệ đó, có thể hiểu vì sao đổi mới kinh tế lại được xác định là trọng tâm ở Việt Nam trong giai
đoạn hiện nay. Thứ nhất, Việt Nam đã thực hiện chuyển đổi từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung sang
nền kinh tế thị trường. Trải qua nhiều năm áp dụng mô hình kinh tế kế hoạch hóa tập trung, nền kinh tế
Việt Nam không thể phát triển nhanh chóng và bền vững như mong muốn. Do đó, việc chuyển sang nền
kinh tế thị trường với các yếu tố cạnh tranh và tự do kinh doanh là một yêu cầu tất yếu. Đổi mới kinh tế lOMoAR cPSD| 61457685
giúp giải phóng sức sản xuất, tạo ra một môi trường kinh doanh linh hoạt và hiệu quả hơn, từ đó thúc đẩy
sự phát triển của các ngành nghề và dịch vụ.
Thứ hai, sự đổi mới kinh tế ở Việt Nam là để cải cách các quan hệ sản xuất và phát triển lực lượng sản xuất.
Để có thể phát triển mạnh mẽ trong nền kinh tế hiện đại, Việt Nam cần phải thay đổi cách thức tổ chức
sản xuất, từ việc tập trung vào các ngành công nghiệp nặng, nông nghiệp sang các ngành công nghệ cao,
dịch vụ, và sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Cùng với đó, cần cải cách các thể chế, chính sách, và pháp lý
để phù hợp với nền kinh tế thị trường và các xu thế toàn cầu. Khi cơ sở hạ tầng được cải thiện, nền kinh
tế sẽ có những bước tiến vượt bậc trong việc phát triển các ngành công nghiệp, tạo ra các sản phẩm có giá
trị gia tăng cao và gia tăng sự cạnh tranh quốc tế.
Thứ ba, việc đổi mới kinh tế là yêu cầu để Việt Nam hội nhập quốc tế. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc
duy trì một nền kinh tế đóng cửa và thiếu sự kết nối với thế giới sẽ khiến Việt Nam tụt hậu. Để có thể tham
gia vào các thị trường toàn cầu, thu hút đầu tư và phát triển các ngành công nghiệp mũi nhọn, Việt Nam
cần cải cách mô hình kinh tế, đầu tư mạnh mẽ vào cơ sở hạ tầng, và xây dựng các chính sách tạo thuận lợi
cho thương mại quốc tế. Đổi mới kinh tế không chỉ giúp cải thiện năng lực cạnh tranh trong khu vực mà
còn giúp Việt Nam tận dụng được các cơ hội từ các hiệp định thương mại tự do và các tổ chức quốc tế.
Cuối cùng, đổi mới kinh tế giúp Việt Nam xây dựng một nền kinh tế bền vững. Một nền kinh tế bền vững
không chỉ là việc duy trì tốc độ tăng trưởng mà còn là việc đảm bảo sự phát triển lâu dài và ổn định. Đổi
mới kinh tế sẽ giúp cải thiện cơ sở hạ tầng, phát triển nguồn nhân lực, đồng thời nâng cao chất lượng cuộc
sống cho người dân. Sự đổi mới này sẽ thúc đẩy các ngành công nghiệp mới, ứng dụng công nghệ tiên tiến
và khai thác tối đa tiềm năng của các nguồn tài nguyên trong nước. Kết luận
Việc xác định đổi mới kinh tế là trọng tâm ở Việt Nam là một quyết định sáng suốt và cần thiết trong bối
cảnh hiện nay. Mối quan hệ giữa cơ sở hạ tầng và kiến trúc thượng tầng chính là yếu tố quyết định đến sự
phát triển bền vững của đất nước. Đổi mới kinh tế giúp giải quyết các vấn đề của nền kinh tế hiện tại, thúc
đẩy sự phát triển lực lượng sản xuất, cải cách các quan hệ sản xuất, và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc
tế. Từ đó, Việt Nam sẽ có cơ hội đạt được sự phát triển mạnh mẽ, bền vững và hội nhập sâu rộng với cộng đồng quốc tế.
9. Vì sao nói sự phát triển các hình thái kinh tế xã hội là quá trình về sự tự nhiên
Vì Sao Sự Phát Triển Các Hình Thái Kinh Tế - Xã Hội Là Quá Trình Tự Nhiên?
Sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là một quá trình diễn ra một cách tự nhiên và tất yếu trong lịch
sử loài người. Các hình thái kinh tế - xã hội không chỉ phản ánh sự phát triển của xã hội ở mỗi giai đoạn
lịch sử mà còn là kết quả của sự thay đổi không thể tránh khỏi của các yếu tố vật chất và tinh thần trong
xã hội. Mỗi hình thái kinh tế - xã hội đều chứa đựng những mầm mống của hình thái trước đó và mở ra
một tương lai phát triển mới, tạo thành một chuỗi phát triển không ngừng nghỉ, từ thấp đến cao. Quá
trình này chính là kết quả của sự phát triển liên tục và tiến hóa của các lực lượng sản xuất và các quan hệ sản xuất. lOMoAR cPSD| 61457685
Quá trình phát triển từ dưới lên trên là một trong những yếu tố làm cho sự phát triển các hình thái kinh
tế - xã hội trở thành quá trình tự nhiên. Lực lượng sản xuất trong mỗi thời kỳ đều có những yếu tố đặc
trưng và sự phát triển của nó sẽ dẫn đến sự thay đổi của các quan hệ sản xuất. Khi lực lượng sản xuất phát
triển, những quan hệ sản xuất cũ sẽ không còn phù hợp, từ đó đẩy xã hội chuyển sang một hình thái kinh
tế - xã hội mới. Sự thay đổi này không phải là ngẫu nhiên, mà là kết quả của mối quan hệ biện chứng giữa
lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất. Ví dụ, trong xã hội phong kiến, lực lượng sản xuất chủ yếu là nông
nghiệp với công cụ sản xuất thô sơ, nhưng khi công cụ lao động và phương thức sản xuất phát triển, xã hội
không thể tiếp tục duy trì chế độ phong kiến mà phải chuyển sang chế độ tư bản chủ nghĩa.
Sự phát triển này không phải là ngẫu nhiên mà diễn ra theo những quy luật khách quan, đặc biệt là quy
luật phát triển của lực lượng sản xuất. Khi lực lượng sản xuất đạt đến một mức độ phát triển nhất định,
nó không thể phát triển thêm trong khuôn khổ của quan hệ sản xuất cũ, và sự thay đổi trở thành một điều
tất yếu. Quá trình này là sự phản ánh của sự phát triển vật chất trong xã hội, là kết quả của sự tiến bộ trong
các yếu tố sản xuất như công nghệ, phương tiện sản xuất và năng lực lao động. Điều này thể hiện rõ khi xã
hội nông nghiệp chuyển sang xã hội công nghiệp, hay khi xã hội công nghiệp chuyển sang xã hội dịch vụ,
với những thay đổi rõ rệt về cả mặt vật chất và tinh thần.
Mối quan hệ giữa lực lượng sản xuất và quan hệ sản xuất còn cho thấy sự phát triển của các hình thái kinh
tế - xã hội là quá trình không thể đảo ngược. Mỗi hình thái kinh tế - xã hội sẽ đạt đến giới hạn của nó khi
không còn phù hợp với sự phát triển của lực lượng sản xuất. Khi đó, sự thay đổi về cơ sở hạ tầng và các
quan hệ xã hội là một yêu cầu tất yếu. Sự thay đổi này có thể bị trì hoãn nhưng không thể tránh khỏi. Ví
dụ, trong lịch sử, chế độ phong kiến không thể tồn tại mãi khi nền sản xuất đã phát triển mạnh mẽ, điều
này dẫn đến sự ra đời của chủ nghĩa tư bản. Cũng vậy, khi chế độ tư bản chủ nghĩa không còn đáp ứng
được yêu cầu của lực lượng sản xuất hiện đại, sự chuyển biến sang xã hội xã hội chủ nghĩa là điều không thể tránh khỏi.
Một yếu tố quan trọng nữa là tính kế thừa và phát triển trong quá trình phát triển các hình thái kinh tế -
xã hội. Mỗi hình thái mới không phải là sự phủ nhận hoàn toàn của hình thái cũ, mà là sự kế thừa và phát
triển từ những yếu tố còn lại của các hình thái trước. Chế độ tư bản chủ nghĩa kế thừa những thành tựu
của chế độ phong kiến nhưng đồng thời tạo ra một hệ thống sản xuất mới, một quan hệ sản xuất mới để
phù hợp với điều kiện mới của lực lượng sản xuất. Mỗi hình thái kinh tế - xã hội ra đời đều mở ra một khả
năng phát triển mới, đáp ứng những nhu cầu và điều kiện cụ thể của thời kỳ đó.
Kết luận, sự phát triển của các hình thái kinh tế - xã hội là quá trình tự nhiên, diễn ra theo những quy luật
khách quan của lịch sử. Khi lực lượng sản xuất phát triển, các quan hệ sản xuất cũ không còn phù hợp và
dẫn đến sự ra đời của các hình thái kinh tế - xã hội mới. Quá trình này là kết quả của sự thay đổi không
ngừng về cơ sở vật chất và tinh thần trong xã hội, là sự kế thừa và phát triển từ các hình thái trước đó.
Chính vì vậy, sự phát triển các hình thái kinh tế - xã hội là một quá trình tất yếu và không thể tránh khỏi
trong lịch sử nhân loại.
Tài liệu liên quan:
-
Giáo trình Triết học Mác - Lênin | Trường Đại học Kinh Tế Quốc Dân
23 12 -
Đề thi môn Triết học Mác - Lênin | Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
23 12 -
Câu hỏi ôn tập môn Triết học Mác - Lênin | Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
20 10 -
Chủ đề: vận dụng sáu cặp phạm trù biện chứng trong việc phát triển bản thân | Tiểu luận môn Triết học Mác - Lênin | Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
24 12 -
Đề 1: Phân tích mối quan hệ giữa vật chất và ý thức; ýnghĩa phương pháp luận và liên hệ với thực tế đổi mới kinh tế ở Việt Nam hiện nay môn Triết học Mác - Lênin | Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
21 11