Vấn Đề Quyền Phủ Quyết UNSC và Giải Pháp môn Công pháp quốc tế| Trường Đại học Luật Thành phố Hồ Chí Minh

11:10, 06/01/2026
CÔNG PHÁP QUỐC TẾ: Vấn Đề Quyền Phủ Quyết UNSC và Giải Pháp - Studocu Môn: CÔNG PHÁP QUỐC TẾ
Đề bài: Điều 27.3 Hiến chương Liên hợp quốc năm 1945 quy định về quyền phủ quyết (Veto). Theo
đó, những nghị quyết của Hội đồng bảo an về những vấn đề khác (khác Điều 27.2) được thông qua
sau khi 09 Ủy viên của Hội đồng bảo an (UNSC) thông qua, trong đó có tất cả các Ủy viên thường
trực bỏ phiếu thuận, quốc gia là đương sự trong tranh chấp sẽ không bỏ phiếu về các nghị quyết theo
Chương VI và Điều 52.3 Hiến chươngLiên hợp quốc năm 1945.
Tính đến tháng 5 năm 2022, Nga/Liên Xô đã sử dụng quyền phủ quyết 121 lần, Mỹ 82 lần, Anh 29
lần, Trung Quốc 17 lần và Pháp 16 lần.
Như chúng ta đã biết, UNSC là cơ quan được thiết lập để đảm bảo duy trì hòa bình và an ninh, là
chủ thể có thẩm quyền thực hiện các biện pháp theo Chương VII của Hiến chương Liên hợp quốc
năm 1945 (Đặc biệt là từ Điều 39 đến Điều 42).
Tuy nhiên, chính vì quyền Veto, rất nhiều các dự thảo nghị quyết của UNSC không thể thông qua và
kết quả là nhiều mối đe dọa đến hòa bình, an ninh toàn cầu không được giải quyết triệt để. Ví dụ
điển hình gần đây tại các quốc gia, khu vực mà chúng ta đã thảo luận trên lớp như: Ukraina, Syria…
Vậy, theo Anh/Chị, chúng ta có nên bãi bỏ quyền Veto của thành viên thường trực UNSC hay không?
Vì sao? Nếu bãi bỏ thì thay thế bằng một cơ chế nào cho việc thông qua nghị quyết của UNSC? Bài làm:
Theo tôi, chúng ta không nên bãi bỏ quyền Veto nhưng cần thay đổi cơ chế áp dụng quyền Veto của
thành viên thường trực UNSC.
Lý giải cho lựa chọn này, tôi xin giải thích như sau:
Đầu tiên cần phải hiểu quyền Veto hoạt động như thế nào? Theo quy định tại Điều 27 Hiến chương
Liên hợp quốc năm 1945 thì những nghị quyết của Hội đồng bảo an về những vẫn đề không thuộc
các vấn đề về thủ tục thì chỉ được thông qua khi ít nhất 9 Ủy viên trong số 15 Ủy viên của Hội đồng
bảo an (bao gồm 5 Ủy viên thường trực và 10 Ủy viên không thường trực) bỏ phiếu thuận, nhưng
kèm thêm một điều kiện bắt buộc nữa là trong số ít nhất 9 Ủy viên đó thì phải có 5 phiếu thuận từ các
Ủy viên thường trực. Nếu như ít nhất một trong số 5 Ủy viên thường trực bỏ phiếu phủ quyết thì nghị
quyết sẽ không được thông qua, và quyền phủ quyết này được gọi là VETO.
Vậy quyền Veto chỉ được trao cho các Ủy viên thường trực của Hội đồng bảo an (UNSC) gồm: Trung
Quốc, Pháp, Anh, Mỹ, Nga. Kết quả của việc sử dụng quyền Veto là bất kỳ quốc gia nào trong 5 quốc
gia này cũng có thể đơn phương ngăn chặn bất kỳ Nghị quyết nào của UNSC mà không cần một lý
do nào. Điều này ảnh hưởng không nhỏ đến chức năng của UNSC trong việc duy trì hòa bình và an
ninh quốc tế. Trong Chiến tranh Lạnh, Mỹ và Liên Xô hiếm khi đồng ý về các vấn đề an ninh quốc
tế. Mỗi cường quốc thế giới đã có thể sử dụng quyền phủ quyết của mình để ngăn chặn các nghị
quyết, khiến chức năng của UNSC trở nên vô hiệu trong bối cảnh đầy khủng hoảng và đe dọa đối với
hòa bình quốc tế. Sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, nó cho phép UNSC thực hiện nhiều nhiệm vụ
gìn giữ hòa bình hơn trong một thập kỷ so với 40 năm trước. Tuy nhiên, điều này không phải do cải
cách mà là do sự thay đổi trong trật tự toàn cầu. Nếu có một cuộc Chiến tranh Lạnh khác giữa bất kỳ
thành viên nào trong số năm thành viên thường trực, với quyền Veto, UNSC sẽ bị chặn hoàn toàn
một lần nữa. Hơn nữa, ngay cả bây giờ, có những xung đột quan trọng mà UNSC cũng như Liên hợp
quốc không thể can thiệp vì quyền Veto. Ví dụ, Mỹ đã sử dụng quyền phủ quyết của mình để ngăn 11:10, 06/01/2026
CÔNG PHÁP QUỐC TẾ: Vấn Đề Quyền Phủ Quyết UNSC và Giải Pháp - Studocu
chặn hành động đối với cuộc xung đột Israel-Palestine 43 lần, bao gồm các nghị quyết kêu gọi Israel
tôn trọng các nơi thờ phượng Hồi giáo và tuân thủ Công ước Geneva trong việc chiếm đóng quân sự
lãnh thổ Palestine. Trong khi đó, Tổ chức Ân xá Quốc tế đã cáo buộc Nga và Trung Quốc lạm dụng
quyền phủ quyết của họ trong cuộc chiến Syria. Điều này bao gồm việc ngăn chặn UNSC buộc
chính phủ Syria phải chịu trách nhiệm về các cuộc tấn công hóa học bất hợp pháp. Rõ ràng, quyền
phủ quyết vẫn đang được các cường quốc thế giới sử dụng để bảo vệ các đồng minh đã phạm tội ác chống lại loài người1.
Tuy nhiên chúng ta cần nhìn theo một khía cạnh khác rằng quyền Veto vẫn hữu ích và không nên bị
bãi bỏ vì rằng nếu không có nó, UNSC có nguy cơ tan rã và mặc dù không phải tất cả các thành viên
thường trực vẫn là cường quốc thế giới nhưng rõ ràng hiện tại vẫn còn ít nhất ba trong số đó là Mỹ,
Nga và Trung Quốc, nếu họ không có quyền ngăn chặn các nghị quyết của UNSC đi ngược lại lợi ích
của họ, có thể các cường quốc thế giới này sẽ chuyển sang các phương pháp giải quyết xung đột
khác, điều này chắc chắn sẽ làm suy yếu UNSC. Lập luận này đã được Tổng thống Nga Vladimir
Putin đưa ra, và được ngụ ý bởi Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị2. Bên cạnh đó việc loại bỏ
quyền Veto có thể dẫn đến việc năm thành viên thường trực chấm dứt tư cách thành viên của họ, nó
có thể dẫn đến sự sụp đổ của Hội đồng Bảo an và có lẽ là sự sụp đổ của toàn bộ Liên Hợp Quốc
tương tự như sự sụp đổ của Hội Quốc Liên. Sau năm 1927, nhiều quốc gia thành viên của Hội Quốc
Liên đã rút tư cách thành viên và vào năm 1939, số phận của nó là không thể tránh khỏi khi các quốc
gia quan trọng xác nhận rút lui, đặc biệt là Đức, Ý và Nhật Bản3.
Từ những điều trên có thể thấy mặc dù quyền Veto gây ra nhiều bất lợi đối với chức năng duy trì hòa
bình và an ninh Quốc tế của Hội đồng bảo an hiện nay. Tuy nhiên, nhìn vào lịch sử 2 cuộc chiến
tranh thế giới thì việc loại bỏ quyền Veto có thể dẫn tới sự sụp đổ của Liên hợp quốc và Chiến tranh
thế giới thứ 3 nếu như căng thẳng giữa các cường quốc leo thang thì hòa bình và an ninh quốc tế sẽ bị
đe dọa nhiều hơn hiện tại. Vậy nên việc sử dụng quyền Veto cần một cơ chế chặt chẽ hơn để có thể
kiểm soát sự lạm dụng quyền Veto của các Ủy viên thường trực UNSC. Cơ chế tôi ủng hộ để có thể
kiểm soát sự lạm dung quyền Veto là Tòa án Công lý của Liên Hợp Quốc có thể bác bỏ quyền Veto
nếu như nghị quyết của UNSC liên quan tới việc ngăn ngừa nạn diệt chủng, thanh lọc sắc tộc hoặc
thảm sát dân thường quy mô lớn4. Tài liệu tham khảo:
1. Veto Power in the Security Council Should Be Abolished by Sabina Narvaez
https://www.iestork.org/veto-power-in-the-security-council-should-be-
abolished/#:~:text=The%20veto%20does%20more%20harm,members%20frequently %20lead%20to%20vetoes.
2. Veto Power in the Security Council Should Be Abolished by Sabina Narvaez
https://www.iestork.org/veto-power-in-the-security-council-should-be-
abolished/#:~:text=The%20veto%20does%20more%20harm,members%20frequently %20lead%20to%20vetoes.
3. Highlight 44/2022 – Security council veto power needs to be reformed by Goga Gelitashvili
https://www.meig.ch/highlight-44-2022-security-council-veto-power-needs-to-be-reformed/ 11:10, 06/01/2026
CÔNG PHÁP QUỐC TẾ: Vấn Đề Quyền Phủ Quyết UNSC và Giải Pháp - Studocu
4. Critical Analysis: Can We Abolish the United Nations Security Council Veto? Thoughts in
Honor of the +100,000 People Dead So Far In Syria by Online Editor
https://djilp.org/critical-analysis-can-we-abolish-the-united-nations-security-council-veto-
thoughts-in-honor-of-the-100000-people-dead-so-far-in-syria/ 11:10, 06/01/2026
CÔNG PHÁP QUỐC TẾ: Vấn Đề Quyền Phủ Quyết UNSC và Giải Pháp - Studocu