HỌC VIỆN NGÂN HÀNG BẮC NINH
KHOA KINH TẾ
BÀI TẬP LỚN MÔN KINH TẾ VI MÔ
ĐỀ TÀI:
Nhân tố tác động đến cầu của một loại hàng hóa liên quan đến sinh viên
Giáng viên: Phạm Cẩm Vân
Mã môn học: ECO01A
Nhóm: 05
Bắc Ninh, 12/2021
MỤC LỤC
MỞ ĐẦU..............................................................................................................1
NỘI DUNG...........................................................................................................2
I. Thực trạng hiện nay....................................................................................................................2
1. Tầm quan trọng của điện thoại đối với đời sống sinh viên.....................................................2
II. Các nhân tố ảnh hưởng đến cầu điện thoại................................................................................4
1. Nhân tố nội sinh.....................................................................................................................4
1.1. Giá của bản thân điện thoại............................................................................................4
1.2. Sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại.............................................................................6
2. Nhân tố ngoại sinh..................................................................................................................7
2.1. Ngân sách của sinh viên..................................................................................................7
2.2. Giá cả của các loại hàng hóa liên quan............................................................................8
2.3. Sở thích và thị hiếu.........................................................................................................9
2.4. Kỳ vọng thị trường........................................................................................................13
KẾT LUẬN........................................................................................................14
TÀI LIỆU THAM KHẢO................................................................................15
MỞ ĐẦU
Thông tin liên lạc một trong những nhu cầu cực kỳ quan trọng gần
như không thể thiếu đối với cuộc sống. Nhu cầu liên lạc giúp sinh viên nắm bắt
nhanh chóng các thông tin, sự kiện, thế giới xung quanh. Chính vì thế, điện thoại
giữ vai trò quan trọng trong cuộc sống của sinh viên.
Trước đây, chúng ta chỉ sử dụng điện thoại để gọi điện hay gửi các tin
nhắn văn bản. Ngày nay, điện thoại thông minh (smartphone) ra đời đã tạo nên
một bước đột phá trong cuộc cách mạng thông tin liên lạc. Với smartphone,
ngoài việc gọi điện nhắn tin thìcòn giúp ích rất nhiều cho cuộc sống sinh
viên, như học tập, giải trí mua sắm. Smartphone trở thành một người bạn
đồng hành không thể tách rời với con người trong cuộc sống nhằm phục vụ sở
thích nhân, công việc giải trí trong thời đại mới, đặc biệt trong giai đoạn
dịch bệnh covid hiện nay.
Chính vậy, việc chọn được một chiếc điện thoại vừa đủ những tính
năng cần thiết vừa phù hợp với bản thân là một điều vô cùng quan trọng với sinh
viên. Mà nhu cầu của người tiêu dùng tại mỗi thời điểmkhông giống nhau và
chịu sự ảnh hưởng từ rất nhiều yếu tố, bao gồm nhân tố nội sinh nhân tố
ngoại sinh. Nhận thấy ý nghĩa của việc tìm hiểu về cầu của điện thoại nên nhóm
em sau khoảng thời gian nghiên cứu đã chọn điện thoại là hàng hóa tìm hiểu cho
đề tài “nhân tố tác động đến cầu của một loại hàng hóa liên quan đến sinh viên”.
1
NỘI DUNG
I. Thực trạng hiện nay
1. Tầm quan trọng của điện thoại đối với đời sống sinh viên
Điện thoại giúp việc liên lạc giữa người với người trở nên dễ dàng, đơn
giản thuận tiện. hai người cách xa bao nhiêu thì việc liên lạc cũng
không còn là vấn đề, chỉ với một thao tác trên điện thoại, ta có thể lựa chọn chức
năng nhắn tin, gọi điện, hay kết nối bằng video chat. Điện thoại giúp cho cuộc
sống chúng ta trở nên thoải mái, dễ chịu hơn với nhiều chương trình, phần mềm
giải trí. Chúng ta chỉ cần lên google hay youtube thể tìm các bộ phim,
những bài hát hay để thư giãn. chúng ta thể cập nhật nhật thông tin trên
mạng không cần mua bán. Hay chơi game với những ứng dụng khác nhau.
Bên cạnh đó việc mua hàng trực tuyến, không cần đến trực tiếp, rất hữu
dụng trong những ngày dịch covid hiện tại.
Ngày nay, với sự phát triển của công nghệ, điện thoại di động ngày càng
trở thành một công cụ liên lạc, giải trí không thể thiếu trong cuộc sống và là một
phương tiện vô cùng quan trọng đối với mỗi người, đặc biệt là đối với sinh viên.
Theo khảo sát thời gian trung bình một ngày sử dụng điện thoại phần lớn
từ 2-8 tiếng bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận người sử dụng điện thoại trên 8
tiếng. Tóm lại, trung bình thời gian sử dụng điện thoại trong ngày của sinh viên
là rất lớn.
2
2.70%
66.70%
30.60%
Thời gian sử dụng điện thoại trong ngày của sinh viên
Dưới 2 tiếng Từ 2-8 tiếng Trên 8 tiếng
Sinh viên sử dụng điện thoại với các mục đích khác nhau, như liên lạc,
học tập, giải trí cập nhật thông tin. Trong đó, học tập cập nhật thông tin
chiếm chỉ số cao hơn cả (86,1%), tiếp theo cho giải trí (83,3%), liên lạc
(83,3%), và thể hiện phong cách (19,4%).
Phục vụ học tập (86,1%) chiếm tỉ lệ lớn, điện trọng sử dụng nhằm phục
vụ học tập: tìm kiếm thông tin liệu học tập, bấm giờ khi hoạt động, cộng tác
trên drive. Với tình hình dịch bệnh COVID 19 hiện nay, học online là hình thức
phổ biến, chiếc điện thoại thông minh thể giúp sinh viên học tập dễ dàng.
Liên lạc (83,3%) chiếm tỉ lệ khá cao, nhằm phục vụ cho nhu cầu giao lưu, kết
bạn, tăng cường sự kết nối, chia sẻ, trao đổi thông tin với người khác nhanh
chóng thuân lợi, giữ mối liên hệ với nhau khi xa. Cập nhật thông tin
(86,1%): cập nhật thông tin hằng hàng phục vụ cho cuộc sống, nắm được các
vấn đề đang xảy ra tại Việt Nam trên thế giới, đáp ứng nhu cầu giải trí, hoạt
động kinh doanh, chăm sóc sức khỏe… Bên cạnh đó, sau những giờ làm việc
học tập, thì giải trí đóng vai trò rất quan trọng nhằm giải tỏa căng thẳng trí não,
tạo sự hứng thú điều kiện phát triển toàn diện về mặt trí tuệ. Do vậy, giải
trí cũng chiếm một phần lớn. Cuối cùng cho mục đích thể hiện phong cách
(19,4%) chiếm tỉ lệ không quá lớn. Điện thoại nhiều kiểu dáng, chức năng,
tiện ích khác nhau. Tùy vào mỗi sở thích, tính của mỗi người thì chọn một
3
chiếc điện thoại phù hợp với bản thân để thể hiện phong cách nhu cầu khác
nhau.
Với những tính năng trên, không thể phủ nhận điện thoại hiện nay thể
giúp ích rất nhiều cho sinh viên trong công việc học tập cũng như hoạt động đời
sống. Đặc biệttrong tình hình dịch covid diễn biến phức tạp như hiện nay thì
điện thoại là một phương tiện học tập vô cùng quan trọng không thể thiếu.
Liên lạc
Học tập
Thông tin
Giải trí
Phongch
80.30%
86.10%
86.10%
83.30%
19.40%
Mục đích sử dụng điện thoại của sinh viên
Một minh chứng đơn giản cho thấy tầm quan trọng của điện thoại di động
đã giúp cho sinh viên rất nhiều trong nhiệm vụ học tập, đócác ứng dụng như
email, zoom, google meet hay google classroom. Ngày nay với sự trợ giúp của
điện thoại di động, việc gửi và nhận thông tin đã có thể được thực hiện, diễn ra ở
mọi lúc mọi nơi. Từ đó, ngày càng ít người mang theo laptop khi cần phải di
chuyển bởi smartphone thể đảm nhiệm hầu hết công việc của máy tính
thậm chí trong nhiều trường hợp tiện lợi hơn. Hay như việc học trực tuyến
sinh viên trong bối cảnh dịch bệnh hiện nay, sinh viên vẫn có thể học qua những
phòng học trực tuyến mà không cần bắt buộc đến trường, đến lớp hay đến trung
tâm. Mặc dù việc học trực tuyến đã diễn ra trong mấy năm trở lại đây, nhưng khi
dịch bệnh diễn ra, phải học trực tuyến thì ta mới nhận thức thêm được tầm quan
trọng của chiếc điện thoại thông minh. Tiếp đến, điện thoại di động công cụ
hoàn hảo để kết nối mọi người với nhau. Trong công việc, chúng ta có thể dùng
điện thoại để gọi cho khách hàng, soạn thảo email, tìm kiếm thông tin về thị
4
trường bằng cách truy cập vào web, trong các mối quan hệ, chúng ta sử dụng
chúng để liên lạc với những người thân ở xa.
II. Các nhân tố ảnh hưởng đến cầu điện thoại
1. Nhân tố nội sinh
1.1.Giá của bản thân điện thoại
Doanh số smartphone tại Việt Nam trong quý II/2021 đã tăng 11% so với
cùng kỳ năm 2020. Dịch Covid-19 đã khiến sức mua nhiều loại hàng hóa sụt
giảm mạnh, tổng mức bán lẻ hàng hóa doanh thu dịch vụ tiêu dùng 9 tháng
năm 2021 giảm 7,1% so với cùng kỳ năm trước.
2017 2018 2019 2020
0
100
200
300
400
500
600
700
800
900
Giá iPhone trên thị trường năm 2017-2020
iPhone 7 iPhone 8
Giá cả của các mẫu điện thoại ngày càng biến động bởi rất nhiều mẫu
mới được ra đời với nhiều phiên bản tính năng mới thu hút sự chú ý của
người tiêu dùng. Mỗi năm các hãng điện thoại đều đưa ra những mẫu điện thoại
mới với kiểu dáng chức năng được cải tiến hơn. Điện thoại di động cùng với
những công nghệ mới đi kèm luôn mang đến niềm đam trải nghiệm không
ngừng đối với giới trẻ. Điều này giúp tác động mạnh mẽ đến duy cũng như
tâm của sinh viên giúp mọi người những trải nghiệm tốt nhất. Theo đó,
khi các mẫu điện thoại mới ra đời, giá của các mẫu điện thoại trước đó sẽ được
giảm xuống. Như khi các dòng mày mới về iPhone ra đời như iPhone13 sẽ khiến
cho giá của các dòng iPhone đời thấp như iPhone 5,6 giảm mạnh. Ngoài ra để
phục vụ cho việc học trực tuyến nhu cầu sử dụng điện thoại của người dân ngày
5
càng tăng cao nhiều nhà bán hàng đã giảm bớt hoặc những ưu đãi về giá đối
các mẫu điện thoại để thu hút khách hàng. Khi giá điện thoại giảm, cầu điện
thoại tăng lên, một lượng lớn khách hàng, do kinh tế chưa mua điện
thoại lúc mẫu mới ra, sẽ tăng thêm.
Phân tích thị trường điện thoại năm 2018 ta ghi nhận nhiều sự chuyển
biến. Lần đầu tiên doanh số bán smartphone toàn cầu giảm, các hãng di động
vẫn luôn trong cuộc chạy đua tích cực để giữ miếng bánh thị phần của mình.
thể thấy, thị trường di động thế giới phải đón nhận những tín hiệu không mấy
khả quan. Bên cạnh đó, các nhà sản xuất điện thoại cũng gặp nhiều khó hơn
trong việc cải tiến sản phẩm. Giá bán các dòng điện thoại mới cũng có xu hướng
tăng lên. Một số nhà mạng Mỹ cũng đã xóa bỏ nhiều dạng thức trợ giá. Điều
này ảnh hưởng không nhỏ đến nhu cầu nâng cấp, lên đời các dòng smartphone
của người dùng. Do vậy, mặc năm 2018 một năm cạnh tranh mạnh mẽ
giữa các hãng điện thoại nhưng doanh số smartphone toàn cầu vẫn bị suy giảm.
Giá cả hàng hóa luôn một yếu ảnh hưởng cùng quan trọng đến sức
mua của người tiêu dùng đặc biệt đối với học sinh, sinh viên. Khi giá của
hàng hóa tăng thì nhu cầu giảm. Giá là số tiền được tính cho một sản phẩm hoặc
dịch vụ hoặc tổng giá trị khách hàng đổi lấy lợi ích của việc sản phẩm
hoặc sử dụng dịch vụ. Với mỗi đối tượng khác nhau, điều kiện kinh tế khác nhau
sẽ nhu cầu về sản phẩm khác nhau. Đối với công nhân, viên chức: Đây
nhóm đã thể tự chủ được tài chính của mình, đồng thời nhu cầu sử dụng đòi
hỏi cao hơn, cần những chiếc điện thoại thiết kế đẹp, cấu hình ổn cùng
camera chất lượng thì nên chọn những sản phẩm giá từ 7-10 triệu đồng. Đối
với những tín đồ yêu công nghệ: thì ta không đề cập đến nhiều, họ những
người yêu thích công nghệ, điều kiện kinh tế sẵn sàng chạy theo xu thế.
Đối với học sinh, sinh viên: Nhóm này về tài chính còn phụ thuộc khá nhiều
chưa thể tự chủ được. Theo số liệu khảo sát, phần lớn sinh viên đều có mức thu
nhập chủ yếu là dưới 1 triệu đồng và ngân sách chủ yếu là từ gia đình. Nên mức
giá phần lớn sinh viên lựa chọn để mua một chiếc điện thoại dao động dưới
10 triệu đồng.
6
Tóm lại, giá một trong những nhân tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến
sự lựa chọn của sinh viên khi lựa chọn mua một sản phẩm hoặc nhãn hiệu.
1.2.Sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại
Năm 2018 một cuộc đua sinh tử của các hãng sản xuất điện thoại tuy
nhiên doanh số vẫn sụt giảm. Một phần do thiếu smartphone bản sắc
riêng. Các hãng công nghệ vẫn còn nhiều thiết kế bị rập khuôn, na ná, không
sự đột phá trong mắt người dùng. Việc chậm đổi mới về công nghệ và kiểu dáng
đã khiến cho điện thoại nhiều thương hiệu lớn không còn được nhiều nhà bán
phân phối. Điều này đã phản ánh hậu quả của xu hướng rập khuôn, nhàm chán
trên nhiều mẫu điện thoại thông minh, tín hiệu báo động, đã đến lúc cần bứt
phá đề tạo nên bản sắc riêng của nhiều hãng di động. Khi đã bỏ tiền đề sở hữu
một chiếc điện thoại, đa số người dùng đều mong muốn. sở hữu những thiết bị
có những nhân tố khác biệt, không bị nhằm lẫn ngay cả khi chỉ nhìn thoáng qua.
Với do này, khi người dùng không thấy sự khác biệt giữa các mẫu điện
thoại, nhu cầu đổi điện thoại của họ giảm, cầu điện thoại cũng bị ảnh hưởng.
2. Nhân tố ngoại sinh
2.1.Ngân sách của sinh viên
7.10%
66.70%
27.10%
Nguồn ngân sách của sinh viên
Đi làm thêm Trợ cấp từ gia đình Cả hai
Qua khảo sát nghiên cứu từ sinh viên, ta thấy phần lớn sinh viên hiện nay
có nguồn ngân sách từ trợ cấp từ gia đình (66,7%), đi làm thêm (7,1%) từ cả
hai nguồn trên (27,1%). đa số sinh viên khảo sát năm nhất đại học nên
7
chưa có nguồn thu nhập bên ngoài gia đình. Mặt khác, một số sinh viên cho rằng
dịch bệnh COVID 19 diễn ra nghiêm trọng nên thu nhập từ việc đi làm thêm
bị gián đoạn nên thu nhập phải phụ thuộc vào gia đình chính. Bên cạnh đó,
lựa chọn đi làm thêm mục đích chính để kiếm thêm thu nhập, trang trải một
phần chi phí sinh hoạt, học tập của bản thân. Điều này không chỉ giúp sinh viên
thể mua sắm nhiều món đồ yêu thích cho mình, thoải mái trong chi tiêu
còn góp phần làm giảm gánh nặng tài chính của gia đình.
Do vậy, với từng mức ngân sách sinh viên sẽ những chi tiêu với
mức giá khác nhau, đối với cầu điện thoại cũng khác nhau. Khi ngân sách thay
đổi, cầu điện thoại của sinh viên cũng thay đổi theo.
2.2.Giá cả của các loại hàng hóa liên quan
Hiện nay, công nghệ thông tin đang trên đà phát triển, do con người luôn
tự tạo ra những cái mới về nó. Tuy nhiên, ngoài phát minh ra máy tính để con
người thể viết văn bản, thì điện thoại thông minh cũng một trong những
thứ rất hiện đại mà con người đã từng phát minh.
Điện thoại thông minh (smartphone) một chiếc điện thoại cảm ứng tích
hợp một nền tảng di động để con người thể sử dụng như một máy tính hay
laptop thu nhỏ. Smartphone tích hợp các chức năng như đọc báo, lướt web… Và
cũng những chức năng không khác một chiếc điện thoại thông thường.
Tuy nhiên, nó được cấu hình thêm những cái mà điện thoại thông thường không
có như Wi-Fi, máy ảnh kỹ thuật số hay thiết bị định vị toàn cầu GPS. Và đương
nhiên, nó có thể không một số chức năng mới máy tính có, như việc tiến
hành các đa tác vụ thao tác, đa phương tiện hữu ích hay sao lưu dữ liệu
hiệu hóa mạng. Do đó, có thể coi máy tính, laptop và máy tính bảng là hàng hóa
thay thế cho điện thoại.
Vậy giá của các mặt hàng này ảnh hưởng tới cầu điện thoại? Nhu
cầu về điện thoại, laptop máy tính bảng trong 3 năm gần đây do ảnh hưởng
của đại dịch COVID-19 đã những biến động rất lớn do nhu cầu của người
dùng phục vụ cho học tập làm việc trực tuyến dần trở nên phổ biến. Do các
8
mặt hàng này thể sử dụng thay thế cho nhau, nên khi giá của mặt hàng này
tăng thì cầu của mặt hàng kia sẽ tăng, và ngược lại.
Cùng với các hàng hóa thay thế hàng hóa bổ sung, bao gồm dịch vụ
mạng di động, dây sạc, tai nghe và các phụ kiện khác. Hàng hóa bổ sung lại chia
làm hai nhóm. Một nhóm gồm tai nghe, ốp điện thoại hay kính cường lực, màn
bảo vệ… Sự thay đổi giá của điện thoại hầu như không ảnh hưởng tới giá của
nhóm này, ngược lại, sự thay đổi giá của nhóm này cũng không ảnh hưởng
tới cầu của điện thoại. Nhóm thứ hai gồm các dịch vụ mạng di động và trò chơi
điện tử (game mobile). Khi giá của các mặt hàng này tăng, giá của điện thoại
tăng, kéo theo đó xu hướng giảm cầu điện thoại. dụ như sóng điện thoại,
mạng di động đang dần một nâng cấp, từ 2G, 3G, 4G tới 5G. Ngoài ra, sự
phát triển mạnh mẽ của các dòng điện thoại 5G, đặc biệt smartphone tầm
trung cũng thúc đẩy người mua "lên đời" điện thoại mới để đón sóng 5G, mặc
tầm phủ sóng 5G của Việt Nam hiện chỉ giới hạn một số thành phố lớn
dưới hình thức chạy thử nghiệm. Sự phát triển mạnh mẽ của chúng cũng thúc
đẩy nhu cầu người mua nâng cấp điện thoại để đón sóng mới. Nhưng khi giá của
mạng di động tăng, cầu sẽ giảm
2.3.Sở thích và thị hiếu
Sở thích của sinh viên: Sử dụng điện thoại hiện nay của sinh viên nhằm
phục vụ sở thích truy cập các trang mạng hội (facebook, instagram, twitter,
tiktok,..), giao lưu kết bạn, học tập, giải trí,…
Thị hiếu sử dụng điện thoại di động: Nghiên cứu về thị hiếu sử dụng điện
thoại di động cho ta thấy giới sinh viên ưa dùng loại điện thoại di động như thế
nào? Ta nghiên cứu thấy những vấn đề sau:
Đầu tiên, về thương hiệu điện thoại, sinh viên ưa chuộng thương hiệu điện
thoại nào? Iphone, Samsung, Oppo… Điện thoại thông minh được phân phối bởi
3 “ông lớn” về hệ điều hành Windows Phone, Android iOS. Nhưng
Windows Phone thì hầu như rất ít người xài, họ sử dụng chủ yếu Android
iOS. Về số lượng tiêu thụ của thì vào năm 2013, Android được sử dụng
tiêu thụ nhiều nhất.
9
Động lực lớn của thị trường trong quý vừa qua đến từ các nhà sản xuất
Trung Quốc và chính một cái tên trong số đó đã tạo thay đổi ngoạn mục. Cụ thể,
Xiaomi đã vượt mặt Oppo để trở thành hãng di động lớn thứ 2 tại Việt Nam,
điều không hãng nào làm được trong vài năm qua.
Thị phần smartphone tại Việt Nam trong quý II/2020 và quý II/2021
Về thị phần cụ thể, Samsung vẫn dẫn đầu thị trường với 37% thị phần,
giảm 2% so với vùng kỳ. Xiaomi vọt lên vị trí thứ 2 với 17% thị phần trong khi
Oppo Vivo lần lượt giữ vị trí thứ 3 4 với lần lượt 16 12% thị phần.
Apple xếp vị trí thứ 5 với khoảng 7% thị phần tại Việt Nam. Như vậy, chỉ riêng
3 hãng di động Trung Quốc đã chiếm đến 45% thị phần di động tại Việt Nam,
gần một nửa. Cộng thêm Apple và Samsung, 5 hãng di động lớn nhất thị trường
chiếm khoảng 89% thị phần, chỉ còn lại 11% cho toàn bộ các hãng di động còn
lại.
Bên cạnh đó, với việc chọn mua các thương hiệu smartphone lớn, người
dùng thể tận hưởng những tiện ích tốt nhất hãng mang lại về mặt phần
mềm lẫn phần cứng. Các smartphone phổ biến đều được ưu tiên cập nhật phần
mềm đầu tiên, giúp chiếc điện thoại nhiều nhiều tiện ích mới đồng thời sửa
lỗi nếu có. Chắc chắn, smartphone của những hãng không tên tuổi sẽ không
được hưởng những quyền lợi chỉ có những smartphone của hãng lớn có được, ví
dụ như nhiều trung tâm bảo hành, nhiều nhà phân phối, nhiều đặc quyền khuyến
10
mãi hay chế độ bảo hành tốt,... Một thương hiệu tốt một thương hiệu được
nhiều người tin dùngtruyền miệng nhau. Đó là những lợi ích đã được chứng
thực, chứ không phải nhìn qua cấu hình để đánh giá chất lượng. vậy, khi
quyết định chọn mua điện thoại, mọi người thương tham khảo đến các thương
hiệu có chất lượng tốt đầu tiên, sau đó là chọn chiếc điện thoại phù hợp nhu cầu
của thương hiệu đó.
Thứ hai, về kiểu dáng. Điện thoại không chỉ đơn thuần để sử dụng, để
thỏa mãn nhu cầu mà còn thể hiện cá tính của người sử dụng, trong đó vẻ ngoài
của điện thoại sẽ nói lên tính cách của người sử dụng. Bây giờ, sinh viên lựa
chọn điện thoại hầu hết thường chọn những thiết kế đẹp, cứng cáp, đơn giản
nhưng cũng không kém phần tinh xảo, mỏng nhẹ, tiên lợi cho việc mang theo
hay cầm nắm.
Thứ ba, về tiện ích chức năng.
Bộ nh
Âm thanh
Trò ci
Kết ni
mạng
Camera
0.00% 20.00% 40.00% 60.00% 80.00% 100.00%
66.70%
66.70%
70.80%
88.90%
88.90%
Nhu cầu về tiện ích điện thoại
Kết quả từ bảng thống kê cho thấy sinh viên ưa chuộng loại điện thoại đáp
ứng tốt nhu cầu chụp ảnh, kết nối internet. Tiếp theo lần lượt đến trò chơi, chất
lượng âm thanh bộ nhớ. Đây đều những chức năng quan trọng của điện
thoại nhằm phục vụ lợi ích tối đa cho người dùng. Việc một chiếc điện thoại
chụp ảnh đẹp, sắc nét nhằm phục vụ nhu cầu thể hiện phong cách cũng như tiện
ích trong công việc, học tập. Vấn đề kết nối internet, wifi 3G nhanh chóng
giúp sinh viên nắm bắt các thông tin, sự kiện, thế giới xung quanh nhằm tìm
hiểu, nghiên cứu các vấn đề trong học tập và xã hội.
11
Về dung lượng pin: Với những người nhu cầu sử dụng điện thoại nhiều để
phục vụ các công việc như học tập, vui chơi, giải trí thì thường ưu tiên chọn
những mẫu dung lượng pin lớn để giúp quá trình sử dụng điện thoại được
diễn ra liên tục mà không bị gián đoạn.
Với thị hiếu như vậy họ quyết định sử dụng sản phẩm chất lượng đầy đủ
các tính năng cần thiết, truy cập nhanh, mượt dễ sử dụng. vậy thị hiếu
sở thích của người tiêu dùng ảnh hưởng trực tiếp đến cầu về điện thoại. Nếu
một mặt hàng điện thoại được người tiêu dùng ưa thích, nhu cầu mua hàng
chắc chắn sẽ tăng lên. Mặt khác, nhu cầu sẽ giảm, nếu người tiêu dùng không có
sở thích hoặc ưu tiên cho mặt hàng đó.
Cuối cùng chất lượng máy, khả năng sử dụng lâu dài. Sinh viên hiện
nay đa phần sẽ ý kiến mua điện thoại mới với mức giá phù hợp với bản thân
mình. Thị trường điện thoại thì thay đổi từng ngày để phù hợp với thị hiếu người
sử dụng nhất là đối với giới trẻ thì có nhiều dòng smartphone phù hợp từ giá cả,
kiểu dáng, hãng sử dụng,... Bởi sinh viên thường từ 4-6 năm học đại học
(cao đẳng) nên họ quan tâm nhiều đến khả năng sử dụng dài lâu của điện thoại
nên nếu mua máy sẽ không đảm bảo được chắc chắn vấn đề này khi mua
máy sẽ được bảo hành ít hơn nhiều khi mua máy mới. Chính thế sinh
viên chọn mua máy mới nhiều hơn là máy cũ.
Qua khảo sát ta thấy được có 88,9% lựa chọn phương thức thanh toán của
sinh viên là trả một lần, 11,1% lụa chọn phương thức trả góp. Có nhiều yếu tố để
sinh viên những lựa chọn này. Trước tiên hầu hết sinh viên cho rằng tr một
lần do đủ khả năng tài chính để trả cho một chiếc điện thoại phù hợp với
mình (do thu nhập nhân hay tài chính của gia đình quyết định sẽ sắm một
chiếc điện thoại để phục vụ cho con em mình khi lên đại học nên trả một lần).
Thứ hai thì do thị trường điện thoại đa dạng, phong phú với nhiều kiểu dáng, giá
cả khác nhau nên sinh viên dễ dàng chọn cho mình một chiếc điện thoại để
thể trả một lần. Còn 11,1 % sinh viên lựa chọn trả góp, bởi vì không có khả năng
chi trả luôn hoặc không muốn nhờ sự trợ giúp từ gia đình nên chọn hình thức
thanh toán này. Trả góp giúp bạn không phải trả một số tiền lớn ngay lập tức
12
nhưng phải trả theo từng tháng, thủ tục mua trả góp khá đơn giản nhưng cũng
tốn nhiều thời gian hơn trả một lần. Tuy nhiên, điều bạn phải lưu ý khi mua
trả góp là nhắm được độ ổn định của công việc mình đang có vì nếu có bất trắc,
chúng ta sẽ bị áp lực bởi khoản tiền góp. Cộng thêm việc khi mua trả góp, bạn
nên chú ý đến mức lãi suất dành cho sản phẩm để xem nên trả góp hay
không. Nếu lãi suất quá cao, thiết nghĩ chúng ta nên từ chối trả góp.
vậy, lời khuyên dành cho các bạn sinh viên, khi đã quyết định đi mua
smartphone trả góp, nên chọn mua những mẫu smartphone mới có hỗ trợ trả góp
0% lãi suất vì máy cũ sẽ không được hỗ trợ mức lãi suất này, đồng thời máy mới
cũng có nhiều thời gian và chính sách ưu đãi bảo hành.
2.4.Kỳ vọng thị trường
Kỳ vọng của người tiêu dùng trong tương lai thể tác động đến nhu cầu
hiện tại. Đây cũng ảnh hưởng từ vọng giá cả. Khi người tiêu dùng dự
kiến giá của các loại hàng hóa đó sẽ giảm trong tương lai thì họ sẽ không mua
hiện tại.
Quý I/17 Quý II/17 Quý III/17 Quý IV/17 Quý I/18 Quý II/18
0
0.5
1
1.5
2
2.5
3
3.5
4
4.5
5
0.1
1.4
2.8
4.4
4
4.5
Thị trường Nokia năm 2017-2018 (theo triệu)
Đó do tại sao thì trường điện thoại lại nhộn nhịp vào dịp cuối năm,
đầu năm học đối với sinh viên hay những đợt khuyến mãi từ những sàn thương
mại điện tử như Shopee, Tiki hay Lazada. Đây những khoảng thời gian
giá điện thoại giảm, đồng thời cầu của mọi người cũng tăng theo. Hay như sinh
viên, vào mùa tựu trường, các nhà phân phối điện thoại thường áp dụng các
13
chương trình ưu đãi cho sinh viên nhằm tăng cầu của sinh viên đối với điện
thoại.
Tóm lại, thị hiếu của người tiêu dùng cũng ảnh hưởng tới cầu điện thoại.
Tùy theo sở thích và thị hiếu mà cầu điện thoại cũng sẽ biến đổi theo.
14
KẾT LUẬN
Tóm lại, điện thoại là một hàng hóa gần gũi với sinh viên. Cầu điện thoại
chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố nội sinh, bao gồm giá của bản thân điện thoại
sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại, những yếu tố ngoại sinh, bao gồm
ngân sách của sinh viên, giá cả của các loại hàng hóa liên quan, sở thích, thị hiếu
và kỳ vọng thị trường. Dựa vào các yếu tố này mà các nhà kinh tế có dự đoán về
sự biến đổi của cầu điện thoại, tăng lên hoặc giảm xuống. Việc tìm hiểu về các
nhân tố tác động đến cầu điện thoại là một cách áp dụng luận vào thực tế của
bộ môn Kinh tế vi mô. Qua đó, các nhà kinh tế thể phát hiện ra những cách
đáp ứng cầu, làm tăng cầu sản phẩm, không chỉ là về cầu một mặt hàng hóa
còn cầu đối với các hàng hóa liên quan do hãng sản xuất, thiết kế những
chương trình Marketing có hiệu quả cho chương trình mục tiêu của mình.
Việc sử dụng điện thoại thông minh cho mục đích học tập và sử dụng điện
thoại thông minh cho mục đích thể hiện bản thân có mối liên hệ trực tiếp đến kết
quả học tập của sinh viên. Điện thoại thông minh người bạn rất tốt, tuy
nhiên nếu ta lạm dụngsẽ dẫn đến hậu quả khôn lường. Vì vậy, sinh viên cần
phân bổ thời gian sử dụng hợp lý cho các hoạt động giải trí trên điện thoại thông
minh, kết hợp với mục đích học tập nếu muốn kết quả học tập tốt hơn. Hãy
sử dụng đúng cách, đúng mục đích sử dụng đừng bao giờ lạm dụng các
tính năng của nó. Đó là cách bạn thực sự làm chủ bản thân bạn và làm chủ chiếc
điện thoại.
15
TÀI THAM KHẢOLIỆU
1. Tổng mức bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng giảm mạnh trong 9 tháng
https://kinhtemoitruong.vn/tong-muc-ban-le-va-doanh-thu-dich-vu-tieu-
dung-giam-manh-trong-9-thang-60337.html
2. Thị trường smartphone “nóng” lên từng ngày
https://baodautu.vn/thi-truong-smartphone-nong-len-tung-ngay-
d154476.html
3. 2018: Năm đầy biến động của thị trường di động?
https://dantri.com.vn/suc-manh-so/2018-nam-day-bien-dong-cua-thi-
truong-di-dong-20180418182846929.htm
4. Toàn cảnh thị trường di động Việt nửa đầu năm 2021
https://dantri.com.vn/suc-manh-so/toan-canh-thi-truong-di-dong-viet-nua-
dau-nam-2021-20210723175032569.htm
5. Thị trường điện thoại di động “bật lò xo” do bị dồn nén quá lâu
https://vneconomy.vn/thi-truong-dien-thoai-di-dong-bat-lo-xo-do-bi-don-
nen-qua-lau.htm
6. Thị trường điện thoại dậy sóng, các cửa hàng đồng loạt giảm sốc
https://cafebiz.vn/thi-truong-dien-thoai-day-song-cac-cua-hang-dong-loat-
giam-soc-20210614212033065.chn
7. Thị phần smartphone Việt: Xiaomi chen chân vào top 3 nhờ doanh số
tăng vọt, Vsmart giữ vững vị trí thứ 4
https://cafebiz.vn/thi-phan-smartphone-viet-xiaomi-chen-chan-vao-top-3-
nho-doanh-so-tang-vot-vsmart-giu-vung-vi-tri-thu-4-
20201109090834287.chn
16

Preview text:

HỌC VIỆN NGÂN HÀNG BẮC NINH KHOA KINH TẾ
BÀI TẬP LỚN MÔN KINH TẾ VI MÔ ĐỀ TÀI:
Nhân tố tác động đến cầu của một loại hàng hóa liên quan đến sinh viên Giáng viên: Phạm Cẩm Vân Mã môn học: ECO01A Nhóm: 05 Bắc Ninh, 12/2021 MỤC LỤC
MỞ ĐẦU..............................................................................................................1
NỘI DUNG...........................................................................................................2 I.
Thực trạng hiện nay....................................................................................................................2 1.
Tầm quan trọng của điện thoại đối với đời sống sinh viên.....................................................2 II.
Các nhân tố ảnh hưởng đến cầu điện thoại................................................................................4 1.
Nhân tố nội sinh.....................................................................................................................4 1.1.
Giá của bản thân điện thoại............................................................................................4 1.2.
Sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại.............................................................................6 2.
Nhân tố ngoại sinh..................................................................................................................7 2.1.
Ngân sách của sinh viên..................................................................................................7 2.2.
Giá cả của các loại hàng hóa liên quan............................................................................8 2.3.
Sở thích và thị hiếu.........................................................................................................9 2.4.
Kỳ vọng thị trường........................................................................................................13
KẾT LUẬN........................................................................................................14
TÀI LIỆU THAM KHẢO................................................................................15 MỞ ĐẦU
Thông tin liên lạc là một trong những nhu cầu cực kỳ quan trọng và gần
như không thể thiếu đối với cuộc sống. Nhu cầu liên lạc giúp sinh viên nắm bắt
nhanh chóng các thông tin, sự kiện, thế giới xung quanh. Chính vì thế, điện thoại
giữ vai trò quan trọng trong cuộc sống của sinh viên.
Trước đây, chúng ta chỉ sử dụng điện thoại để gọi điện hay gửi các tin
nhắn văn bản. Ngày nay, điện thoại thông minh (smartphone) ra đời đã tạo nên
một bước đột phá trong cuộc cách mạng thông tin liên lạc. Với smartphone,
ngoài việc gọi điện và nhắn tin thì nó còn giúp ích rất nhiều cho cuộc sống sinh
viên, như là học tập, giải trí và mua sắm. Smartphone trở thành một người bạn
đồng hành không thể tách rời với con người trong cuộc sống nhằm phục vụ sở
thích cá nhân, công việc và giải trí trong thời đại mới, đặc biệt trong giai đoạn
dịch bệnh covid hiện nay.
Chính vì vậy, việc chọn được một chiếc điện thoại vừa có đủ những tính
năng cần thiết vừa phù hợp với bản thân là một điều vô cùng quan trọng với sinh
viên. Mà nhu cầu của người tiêu dùng tại mỗi thời điểm là không giống nhau và
chịu sự ảnh hưởng từ rất nhiều yếu tố, bao gồm nhân tố nội sinh và nhân tố
ngoại sinh. Nhận thấy ý nghĩa của việc tìm hiểu về cầu của điện thoại nên nhóm
em sau khoảng thời gian nghiên cứu đã chọn điện thoại là hàng hóa tìm hiểu cho
đề tài “nhân tố tác động đến cầu của một loại hàng hóa liên quan đến sinh viên”. 1 NỘI DUNG
I. Thực trạng hiện nay
1. Tầm quan trọng của điện thoại đối với đời sống sinh viên
Điện thoại giúp việc liên lạc giữa người với người trở nên dễ dàng, đơn
giản và thuận tiện. Dù hai người có cách xa bao nhiêu thì việc liên lạc cũng
không còn là vấn đề, chỉ với một thao tác trên điện thoại, ta có thể lựa chọn chức
năng nhắn tin, gọi điện, hay kết nối bằng video chat. Điện thoại giúp cho cuộc
sống chúng ta trở nên thoải mái, dễ chịu hơn với nhiều chương trình, phần mềm
giải trí. Chúng ta chỉ cần lên google hay youtube là có thể tìm các bộ phim,
những bài hát hay để thư giãn. Và chúng ta có thể cập nhật nhật thông tin trên
mạng mà không cần mua bán. Hay chơi game với những ứng dụng khác nhau.
Bên cạnh đó là việc mua hàng trực tuyến, không cần đến trực tiếp, nó rất hữu
dụng trong những ngày dịch covid hiện tại.
Ngày nay, với sự phát triển của công nghệ, điện thoại di động ngày càng
trở thành một công cụ liên lạc, giải trí không thể thiếu trong cuộc sống và là một
phương tiện vô cùng quan trọng đối với mỗi người, đặc biệt là đối với sinh viên.
Theo khảo sát thời gian trung bình một ngày sử dụng điện thoại phần lớn
từ 2-8 tiếng bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận người sử dụng điện thoại trên 8
tiếng. Tóm lại, trung bình thời gian sử dụng điện thoại trong ngày của sinh viên là rất lớn. 2
Thời gian sử dụng điện thoại trong ngày của sinh viên 2.70% 30.60% 66.70% Dưới 2 tiếng Từ 2-8 tiếng Trên 8 tiếng
Sinh viên sử dụng điện thoại với các mục đích khác nhau, như liên lạc,
học tập, giải trí và cập nhật thông tin. Trong đó, học tập và cập nhật thông tin
chiếm chỉ số cao hơn cả (86,1%), tiếp theo là cho giải trí (83,3%), liên lạc
(83,3%), và thể hiện phong cách (19,4%).
Phục vụ học tập (86,1%) chiếm tỉ lệ lớn, điện trọng sử dụng nhằm phục
vụ học tập: tìm kiếm thông tin tư liệu học tập, bấm giờ khi hoạt động, cộng tác
trên drive. Với tình hình dịch bệnh COVID 19 hiện nay, học online là hình thức
phổ biến, chiếc điện thoại thông minh có thể giúp sinh viên học tập dễ dàng.
Liên lạc (83,3%) chiếm tỉ lệ khá cao, nhằm phục vụ cho nhu cầu giao lưu, kết
bạn, tăng cường sự kết nối, chia sẻ, trao đổi thông tin với người khác nhanh
chóng và thuân lợi, giữ mối liên hệ với nhau khi ở xa. Cập nhật thông tin
(86,1%): cập nhật thông tin hằng hàng phục vụ cho cuộc sống, nắm được các
vấn đề đang xảy ra tại Việt Nam và trên thế giới, đáp ứng nhu cầu giải trí, hoạt
động kinh doanh, chăm sóc sức khỏe… Bên cạnh đó, sau những giờ làm việc và
học tập, thì giải trí đóng vai trò rất quan trọng nhằm giải tỏa căng thẳng trí não,
tạo sự hứng thú và là điều kiện phát triển toàn diện về mặt trí tuệ. Do vậy, giải
trí cũng chiếm một phần lớn. Cuối cùng là cho mục đích thể hiện phong cách
(19,4%) chiếm tỉ lệ không quá lớn. Điện thoại có nhiều kiểu dáng, chức năng,
tiện ích khác nhau. Tùy vào mỗi sở thích, cá tính của mỗi người thì chọn một 3
chiếc điện thoại phù hợp với bản thân để thể hiện phong cách và nhu cầu khác nhau.
Với những tính năng trên, không thể phủ nhận điện thoại hiện nay có thể
giúp ích rất nhiều cho sinh viên trong công việc học tập cũng như hoạt động đời
sống. Đặc biệt là trong tình hình dịch covid diễn biến phức tạp như hiện nay thì
điện thoại là một phương tiện học tập vô cùng quan trọng không thể thiếu.
Mục đích sử dụng điện thoại của sinh viên Phong cách 19.40% Giải trí 83.30% Thông tin 86.10% Học tập 86.10% Liên lạc 80.30%
Một minh chứng đơn giản cho thấy tầm quan trọng của điện thoại di động
đã giúp cho sinh viên rất nhiều trong nhiệm vụ học tập, đó là các ứng dụng như
email, zoom, google meet hay google classroom. Ngày nay với sự trợ giúp của
điện thoại di động, việc gửi và nhận thông tin đã có thể được thực hiện, diễn ra ở
mọi lúc mọi nơi. Từ đó, ngày càng ít người mang theo laptop khi cần phải di
chuyển bởi smartphone có thể đảm nhiệm hầu hết công việc của máy tính và
thậm chí trong nhiều trường hợp là tiện lợi hơn. Hay như việc học trực tuyến
sinh viên trong bối cảnh dịch bệnh hiện nay, sinh viên vẫn có thể học qua những
phòng học trực tuyến mà không cần bắt buộc đến trường, đến lớp hay đến trung
tâm. Mặc dù việc học trực tuyến đã diễn ra trong mấy năm trở lại đây, nhưng khi
dịch bệnh diễn ra, phải học trực tuyến thì ta mới nhận thức thêm được tầm quan
trọng của chiếc điện thoại thông minh. Tiếp đến, điện thoại di động là công cụ
hoàn hảo để kết nối mọi người với nhau. Trong công việc, chúng ta có thể dùng
điện thoại để gọi cho khách hàng, soạn thảo email, tìm kiếm thông tin về thị 4
trường bằng cách truy cập vào web, trong các mối quan hệ, chúng ta sử dụng
chúng để liên lạc với những người thân ở xa.
II. Các nhân tố ảnh hưởng đến cầu điện thoại
1. Nhân tố nội sinh
1.1.Giá của bản thân điện thoại
Doanh số smartphone tại Việt Nam trong quý II/2021 đã tăng 11% so với
cùng kỳ năm 2020. Dịch Covid-19 đã khiến sức mua nhiều loại hàng hóa sụt
giảm mạnh, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng 9 tháng
năm 2021 giảm 7,1% so với cùng kỳ năm trước.
Giá iPhone trên thị trường năm 2017-2020 900 800 700 600 500 400 300 200 100 0 2017 2018 2019 2020 iPhone 7 iPhone 8
Giá cả của các mẫu điện thoại ngày càng biến động bởi có rất nhiều mẫu
mới được ra đời với nhiều phiên bản và tính năng mới thu hút sự chú ý của
người tiêu dùng. Mỗi năm các hãng điện thoại đều đưa ra những mẫu điện thoại
mới với kiểu dáng và chức năng được cải tiến hơn. Điện thoại di động cùng với
những công nghệ mới đi kèm luôn mang đến niềm đam mê trải nghiệm không
ngừng đối với giới trẻ. Điều này giúp tác động mạnh mẽ đến tư duy cũng như
tâm lý của sinh viên giúp mọi người có những trải nghiệm tốt nhất. Theo đó,
khi các mẫu điện thoại mới ra đời, giá của các mẫu điện thoại trước đó sẽ được
giảm xuống. Như khi các dòng mày mới về iPhone ra đời như iPhone13 sẽ khiến
cho giá của các dòng iPhone đời thấp như iPhone 5,6 giảm mạnh. Ngoài ra để
phục vụ cho việc học trực tuyến nhu cầu sử dụng điện thoại của người dân ngày 5
càng tăng cao nhiều nhà bán hàng đã giảm bớt hoặc có những ưu đãi về giá đối
các mẫu điện thoại để thu hút khách hàng. Khi giá điện thoại giảm, cầu điện
thoại tăng lên, một lượng lớn khách hàng, vì lí do kinh tế mà chưa mua điện
thoại lúc mẫu mới ra, sẽ tăng thêm.
Phân tích thị trường điện thoại năm 2018 ta ghi nhận nhiều sự chuyển
biến. Lần đầu tiên doanh số bán smartphone toàn cầu giảm, các hãng di động
vẫn luôn trong cuộc chạy đua tích cực để giữ miếng bánh thị phần của mình. Có
thể thấy, thị trường di động thế giới phải đón nhận những tín hiệu không mấy
khả quan. Bên cạnh đó, các nhà sản xuất điện thoại cũng gặp nhiều khó hơn
trong việc cải tiến sản phẩm. Giá bán các dòng điện thoại mới cũng có xu hướng
tăng lên. Một số nhà mạng ở Mỹ cũng đã xóa bỏ nhiều dạng thức trợ giá. Điều
này ảnh hưởng không nhỏ đến nhu cầu nâng cấp, lên đời các dòng smartphone
của người dùng. Do vậy, mặc dù năm 2018 là một năm cạnh tranh mạnh mẽ
giữa các hãng điện thoại nhưng doanh số smartphone toàn cầu vẫn bị suy giảm.
Giá cả hàng hóa luôn là một yếu ảnh hưởng vô cùng quan trọng đến sức
mua của người tiêu dùng đặc biệt là đối với học sinh, sinh viên. Khi giá của
hàng hóa tăng thì nhu cầu giảm. Giá là số tiền được tính cho một sản phẩm hoặc
dịch vụ hoặc tổng giá trị mà khách hàng đổi lấy lợi ích của việc có sản phẩm
hoặc sử dụng dịch vụ. Với mỗi đối tượng khác nhau, điều kiện kinh tế khác nhau
sẽ có nhu cầu về sản phẩm khác nhau. Đối với công nhân, viên chức: Đây là
nhóm đã có thể tự chủ được tài chính của mình, đồng thời nhu cầu sử dụng đòi
hỏi cao hơn, cần những chiếc điện thoại có thiết kế đẹp, cấu hình ổn cùng
camera chất lượng thì nên chọn những sản phẩm có giá từ 7-10 triệu đồng. Đối
với những tín đồ yêu công nghệ: thì ta không đề cập đến nhiều, vì họ là những
người yêu thích công nghệ, có điều kiện kinh tế và sẵn sàng chạy theo xu thế.
Đối với học sinh, sinh viên: Nhóm này về tài chính còn phụ thuộc khá nhiều và
chưa thể tự chủ được. Theo số liệu khảo sát, phần lớn sinh viên đều có mức thu
nhập chủ yếu là dưới 1 triệu đồng và ngân sách chủ yếu là từ gia đình. Nên mức
giá mà phần lớn sinh viên lựa chọn để mua một chiếc điện thoại dao động dưới 10 triệu đồng. 6
Tóm lại, giá là một trong những nhân tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến
sự lựa chọn của sinh viên khi lựa chọn mua một sản phẩm hoặc nhãn hiệu.
1.2.Sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại
Năm 2018 là một cuộc đua sinh tử của các hãng sản xuất điện thoại tuy
nhiên doanh số vẫn sụt giảm. Một phần lý do là vì thiếu smartphone bản sắc
riêng. Các hãng công nghệ vẫn còn nhiều thiết kế bị rập khuôn, na ná, không có
sự đột phá trong mắt người dùng. Việc chậm đổi mới về công nghệ và kiểu dáng
đã khiến cho điện thoại nhiều thương hiệu lớn không còn được nhiều nhà bán
phân phối. Điều này đã phản ánh hậu quả của xu hướng rập khuôn, nhàm chán
trên nhiều mẫu điện thoại thông minh, là tín hiệu báo động, đã đến lúc cần bứt
phá đề tạo nên bản sắc riêng của nhiều hãng di động. Khi đã bỏ tiền đề sở hữu
một chiếc điện thoại, đa số người dùng đều mong muốn. sở hữu những thiết bị
có những nhân tố khác biệt, không bị nhằm lẫn ngay cả khi chỉ nhìn thoáng qua.
Với lý do này, khi người dùng không thấy rõ sự khác biệt giữa các mẫu điện
thoại, nhu cầu đổi điện thoại của họ giảm, cầu điện thoại cũng bị ảnh hưởng.
2. Nhân tố ngoại sinh
2.1.Ngân sách của sinh viên
Nguồn ngân sách của sinh viên 7.10% 27.10% 66.70% Đi làm thêm Trợ cấp từ gia đình Cả hai
Qua khảo sát nghiên cứu từ sinh viên, ta thấy phần lớn sinh viên hiện nay
có nguồn ngân sách từ trợ cấp từ gia đình (66,7%), đi làm thêm (7,1%) và từ cả
hai nguồn trên (27,1%). Vì đa số sinh viên khảo sát là năm nhất đại học nên 7
chưa có nguồn thu nhập bên ngoài gia đình. Mặt khác, một số sinh viên cho rằng
vì dịch bệnh COVID 19 diễn ra nghiêm trọng nên thu nhập từ việc đi làm thêm
bị gián đoạn nên thu nhập phải phụ thuộc vào gia đình là chính. Bên cạnh đó,
lựa chọn đi làm thêm mục đích chính là để kiếm thêm thu nhập, trang trải một
phần chi phí sinh hoạt, học tập của bản thân. Điều này không chỉ giúp sinh viên
có thể mua sắm nhiều món đồ yêu thích cho mình, thoải mái trong chi tiêu mà
còn góp phần làm giảm gánh nặng tài chính của gia đình.
Do vậy, với từng mức ngân sách mà sinh viên sẽ có những chi tiêu với
mức giá khác nhau, đối với cầu điện thoại cũng khác nhau. Khi ngân sách thay
đổi, cầu điện thoại của sinh viên cũng thay đổi theo.
2.2.Giá cả của các loại hàng hóa liên quan
Hiện nay, công nghệ thông tin đang ở trên đà phát triển, do con người luôn
tự tạo ra những cái mới về nó. Tuy nhiên, ngoài phát minh ra máy tính để con
người có thể viết văn bản, thì điện thoại thông minh cũng là một trong những
thứ rất hiện đại mà con người đã từng phát minh.
Điện thoại thông minh (smartphone) là một chiếc điện thoại cảm ứng tích
hợp một nền tảng di động để con người có thể sử dụng như một máy tính hay
laptop thu nhỏ. Smartphone tích hợp các chức năng như đọc báo, lướt web… Và
nó cũng có những chức năng không khác gì một chiếc điện thoại thông thường.
Tuy nhiên, nó được cấu hình thêm những cái mà điện thoại thông thường không
có như Wi-Fi, máy ảnh kỹ thuật số hay thiết bị định vị toàn cầu GPS. Và đương
nhiên, nó có thể không có một số chức năng mới mà máy tính có, như việc tiến
hành các đa tác vụ thao tác, đa phương tiện hữu ích hay sao lưu dữ liệu và vô
hiệu hóa mạng. Do đó, có thể coi máy tính, laptop và máy tính bảng là hàng hóa
thay thế cho điện thoại.
Vậy giá của các mặt hàng này có ảnh hưởng gì tới cầu điện thoại? Nhu
cầu về điện thoại, laptop và máy tính bảng trong 3 năm gần đây do ảnh hưởng
của đại dịch COVID-19 đã có những biến động rất lớn do nhu cầu của người
dùng phục vụ cho học tập và làm việc trực tuyến dần trở nên phổ biến. Do các 8
mặt hàng này có thể sử dụng thay thế cho nhau, nên khi giá của mặt hàng này
tăng thì cầu của mặt hàng kia sẽ tăng, và ngược lại.
Cùng với các hàng hóa thay thế là hàng hóa bổ sung, bao gồm dịch vụ
mạng di động, dây sạc, tai nghe và các phụ kiện khác. Hàng hóa bổ sung lại chia
làm hai nhóm. Một nhóm gồm tai nghe, ốp điện thoại hay kính cường lực, màn
bảo vệ… Sự thay đổi giá của điện thoại hầu như không ảnh hưởng tới giá của
nhóm này, và ngược lại, sự thay đổi giá của nhóm này cũng không ảnh hưởng
tới cầu của điện thoại. Nhóm thứ hai gồm các dịch vụ mạng di động và trò chơi
điện tử (game mobile). Khi giá của các mặt hàng này tăng, giá của điện thoại
tăng, kéo theo đó là xu hướng giảm cầu điện thoại. Ví dụ như sóng điện thoại,
mạng di động đang dần một nâng cấp, từ 2G, 3G, 4G và tới 5G. Ngoài ra, sự
phát triển mạnh mẽ của các dòng điện thoại 5G, đặc biệt là smartphone tầm
trung cũng thúc đẩy người mua "lên đời" điện thoại mới để đón sóng 5G, mặc
dù tầm phủ sóng 5G của Việt Nam hiện chỉ giới hạn ở một số thành phố lớn
dưới hình thức chạy thử nghiệm. Sự phát triển mạnh mẽ của chúng cũng thúc
đẩy nhu cầu người mua nâng cấp điện thoại để đón sóng mới. Nhưng khi giá của
mạng di động tăng, cầu sẽ giảm
2.3.Sở thích và thị hiếu
Sở thích của sinh viên: Sử dụng điện thoại hiện nay của sinh viên nhằm
phục vụ sở thích truy cập các trang mạng xã hội (facebook, instagram, twitter,
tiktok,..), giao lưu kết bạn, học tập, giải trí,…
Thị hiếu sử dụng điện thoại di động: Nghiên cứu về thị hiếu sử dụng điện
thoại di động cho ta thấy giới sinh viên ưa dùng loại điện thoại di động như thế
nào? Ta nghiên cứu thấy những vấn đề sau:
Đầu tiên, về thương hiệu điện thoại, sinh viên ưa chuộng thương hiệu điện
thoại nào? Iphone, Samsung, Oppo… Điện thoại thông minh được phân phối bởi
3 “ông lớn” về hệ điều hành là Windows Phone, Android và iOS. Nhưng
Windows Phone thì hầu như rất ít người xài, họ sử dụng chủ yếu là Android và
iOS. Về số lượng tiêu thụ của nó thì vào năm 2013, Android được sử dụng và tiêu thụ nhiều nhất. 9
Động lực lớn của thị trường trong quý vừa qua đến từ các nhà sản xuất
Trung Quốc và chính một cái tên trong số đó đã tạo thay đổi ngoạn mục. Cụ thể,
Xiaomi đã vượt mặt Oppo để trở thành hãng di động lớn thứ 2 tại Việt Nam,
điều không hãng nào làm được trong vài năm qua.
Thị phần smartphone tại Việt Nam trong quý II/2020 và quý II/2021
Về thị phần cụ thể, Samsung vẫn dẫn đầu thị trường với 37% thị phần,
giảm 2% so với vùng kỳ. Xiaomi vọt lên vị trí thứ 2 với 17% thị phần trong khi
Oppo và Vivo lần lượt giữ vị trí thứ 3 và 4 với lần lượt 16 và 12% thị phần.
Apple xếp vị trí thứ 5 với khoảng 7% thị phần tại Việt Nam. Như vậy, chỉ riêng
3 hãng di động Trung Quốc đã chiếm đến 45% thị phần di động tại Việt Nam,
gần một nửa. Cộng thêm Apple và Samsung, 5 hãng di động lớn nhất thị trường
chiếm khoảng 89% thị phần, chỉ còn lại 11% cho toàn bộ các hãng di động còn lại.
Bên cạnh đó, với việc chọn mua các thương hiệu smartphone lớn, người
dùng có thể tận hưởng những tiện ích tốt nhất mà hãng mang lại về mặt phần
mềm lẫn phần cứng. Các smartphone phổ biến đều được ưu tiên cập nhật phần
mềm đầu tiên, giúp chiếc điện thoại có nhiều nhiều tiện ích mới đồng thời sửa
lỗi nếu có. Chắc chắn, smartphone của những hãng không tên tuổi sẽ không
được hưởng những quyền lợi chỉ có những smartphone của hãng lớn có được, ví
dụ như nhiều trung tâm bảo hành, nhiều nhà phân phối, nhiều đặc quyền khuyến 10
mãi hay chế độ bảo hành tốt,... Một thương hiệu tốt là một thương hiệu được
nhiều người tin dùng và truyền miệng nhau. Đó là những lợi ích đã được chứng
thực, chứ không phải nhìn qua cấu hình để đánh giá chất lượng. Vì vậy, khi
quyết định chọn mua điện thoại, mọi người thương tham khảo đến các thương
hiệu có chất lượng tốt đầu tiên, sau đó là chọn chiếc điện thoại phù hợp nhu cầu của thương hiệu đó.
Thứ hai, về kiểu dáng. Điện thoại không chỉ đơn thuần là để sử dụng, để
thỏa mãn nhu cầu mà còn thể hiện cá tính của người sử dụng, trong đó vẻ ngoài
của điện thoại sẽ nói lên tính cách của người sử dụng. Bây giờ, sinh viên lựa
chọn điện thoại hầu hết thường chọn những thiết kế đẹp, cứng cáp, đơn giản
nhưng cũng không kém phần tinh xảo, mỏng nhẹ, tiên lợi cho việc mang theo hay cầm nắm.
Thứ ba, về tiện ích chức năng.
Nhu cầu về tiện ích điện thoại Camera 88.90% Kết nối 88.90% mạng Trò chơi 70.80% Âm thanh 66.70% Bộ nhớ 66.70% 0.00% 20.00% 40.00% 60.00% 80.00% 100.00%
Kết quả từ bảng thống kê cho thấy sinh viên ưa chuộng loại điện thoại đáp
ứng tốt nhu cầu chụp ảnh, kết nối internet. Tiếp theo lần lượt đến trò chơi, chất
lượng âm thanh và bộ nhớ. Đây đều là những chức năng quan trọng của điện
thoại nhằm phục vụ lợi ích tối đa cho người dùng. Việc một chiếc điện thoại
chụp ảnh đẹp, sắc nét nhằm phục vụ nhu cầu thể hiện phong cách cũng như tiện
ích trong công việc, học tập. Vấn đề kết nối internet, wifi và 3G nhanh chóng
giúp sinh viên nắm bắt các thông tin, sự kiện, thế giới xung quanh nhằm tìm
hiểu, nghiên cứu các vấn đề trong học tập và xã hội. 11
Về dung lượng pin: Với những người có nhu cầu sử dụng điện thoại nhiều để
phục vụ các công việc như học tập, vui chơi, giải trí thì thường ưu tiên chọn
những mẫu có dung lượng pin lớn để giúp quá trình sử dụng điện thoại được
diễn ra liên tục mà không bị gián đoạn.
Với thị hiếu như vậy họ quyết định sử dụng sản phẩm chất lượng đầy đủ
các tính năng cần thiết, truy cập nhanh, mượt và dễ sử dụng. Vì vậy thị hiếu và
sở thích của người tiêu dùng có ảnh hưởng trực tiếp đến cầu về điện thoại. Nếu
một mặt hàng điện thoại có được người tiêu dùng ưa thích, nhu cầu mua hàng
chắc chắn sẽ tăng lên. Mặt khác, nhu cầu sẽ giảm, nếu người tiêu dùng không có
sở thích hoặc ưu tiên cho mặt hàng đó.
Cuối cùng là chất lượng máy, khả năng sử dụng lâu dài. Sinh viên hiện
nay đa phần sẽ có ý kiến mua điện thoại mới với mức giá phù hợp với bản thân
mình. Thị trường điện thoại thì thay đổi từng ngày để phù hợp với thị hiếu người
sử dụng nhất là đối với giới trẻ thì có nhiều dòng smartphone phù hợp từ giá cả,
kiểu dáng, hãng sử dụng,... Bởi vì sinh viên thường có từ 4-6 năm học đại học
(cao đẳng) nên họ quan tâm nhiều đến khả năng sử dụng dài lâu của điện thoại
nên nếu mua máy cũ sẽ không đảm bảo được chắc chắn vấn đề này và khi mua
máy cũ sẽ được bảo hành ít hơn nhiều khi là mua máy mới. Chính vì thế sinh
viên chọn mua máy mới nhiều hơn là máy cũ.
Qua khảo sát ta thấy được có 88,9% lựa chọn phương thức thanh toán của
sinh viên là trả một lần, 11,1% lụa chọn phương thức trả góp. Có nhiều yếu tố để
sinh viên có những lựa chọn này. Trước tiên hầu hết sinh viên cho rằng trả một
lần do có đủ khả năng tài chính để trả cho một chiếc điện thoại phù hợp với
mình (do thu nhập cá nhân hay tài chính của gia đình quyết định sẽ sắm một
chiếc điện thoại để phục vụ cho con em mình khi lên đại học nên trả một lần).
Thứ hai thì do thị trường điện thoại đa dạng, phong phú với nhiều kiểu dáng, giá
cả khác nhau nên sinh viên dễ dàng chọn cho mình một chiếc điện thoại để có
thể trả một lần. Còn 11,1 % sinh viên lựa chọn trả góp, bởi vì không có khả năng
chi trả luôn hoặc không muốn nhờ sự trợ giúp từ gia đình nên chọn hình thức
thanh toán này. Trả góp giúp bạn không phải trả một số tiền lớn ngay lập tức 12
nhưng phải trả theo từng tháng, thủ tục mua trả góp khá đơn giản nhưng cũng
tốn nhiều thời gian hơn là trả một lần. Tuy nhiên, điều bạn phải lưu ý khi mua
trả góp là nhắm được độ ổn định của công việc mình đang có vì nếu có bất trắc,
chúng ta sẽ bị áp lực bởi khoản tiền góp. Cộng thêm việc khi mua trả góp, bạn
nên chú ý đến mức lãi suất dành cho sản phẩm để xem có nên trả góp hay
không. Nếu lãi suất quá cao, thiết nghĩ chúng ta nên từ chối trả góp.
Vì vậy, lời khuyên dành cho các bạn sinh viên, khi đã quyết định đi mua
smartphone trả góp, nên chọn mua những mẫu smartphone mới có hỗ trợ trả góp
0% lãi suất vì máy cũ sẽ không được hỗ trợ mức lãi suất này, đồng thời máy mới
cũng có nhiều thời gian và chính sách ưu đãi bảo hành.
2.4.Kỳ vọng thị trường
Kỳ vọng của người tiêu dùng trong tương lai có thể tác động đến nhu cầu
ở hiện tại. Đây cũng là ảnh hưởng từ ký vọng giá cả. Khi người tiêu dùng dự
kiến giá của các loại hàng hóa đó sẽ giảm trong tương lai thì họ sẽ không mua ở hiện tại.
Thị trường Nokia năm 2017-2018 (theo triệu) 5 4.4 4.5 4.5 4 4 3.5 3 2.8 2.5 2 1.4 1.5 1 0.5 0.1
0 Quý I/17 Quý II/17 Quý III/17 Quý IV/17 Quý I/18 Quý II/18
Đó là lý do tại sao thì trường điện thoại lại nhộn nhịp vào dịp cuối năm,
đầu năm học đối với sinh viên hay những đợt khuyến mãi từ những sàn thương
mại điện tử như Shopee, Tiki hay Lazada. Đây là những khoảng thời gian mà
giá điện thoại giảm, đồng thời cầu của mọi người cũng tăng theo. Hay như sinh
viên, vào mùa tựu trường, các nhà phân phối điện thoại thường áp dụng các 13
chương trình ưu đãi cho sinh viên nhằm tăng cầu của sinh viên đối với điện thoại.
Tóm lại, thị hiếu của người tiêu dùng cũng ảnh hưởng tới cầu điện thoại.
Tùy theo sở thích và thị hiếu mà cầu điện thoại cũng sẽ biến đổi theo. 14 KẾT LUẬN
Tóm lại, điện thoại là một hàng hóa gần gũi với sinh viên. Cầu điện thoại
chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố nội sinh, bao gồm giá của bản thân điện thoại
và sự khác biệt giữa các mẫu điện thoại, và những yếu tố ngoại sinh, bao gồm
ngân sách của sinh viên, giá cả của các loại hàng hóa liên quan, sở thích, thị hiếu
và kỳ vọng thị trường. Dựa vào các yếu tố này mà các nhà kinh tế có dự đoán về
sự biến đổi của cầu điện thoại, tăng lên hoặc giảm xuống. Việc tìm hiểu về các
nhân tố tác động đến cầu điện thoại là một cách áp dụng lý luận vào thực tế của
bộ môn Kinh tế vi mô. Qua đó, các nhà kinh tế có thể phát hiện ra những cách
đáp ứng cầu, làm tăng cầu sản phẩm, không chỉ là về cầu một mặt hàng hóa mà
còn là cầu đối với các hàng hóa liên quan do hãng sản xuất, thiết kế những
chương trình Marketing có hiệu quả cho chương trình mục tiêu của mình.
Việc sử dụng điện thoại thông minh cho mục đích học tập và sử dụng điện
thoại thông minh cho mục đích thể hiện bản thân có mối liên hệ trực tiếp đến kết
quả học tập của sinh viên. Điện thoại thông minh dù là người bạn rất tốt, tuy
nhiên nếu ta lạm dụng nó sẽ dẫn đến hậu quả khôn lường. Vì vậy, sinh viên cần
phân bổ thời gian sử dụng hợp lý cho các hoạt động giải trí trên điện thoại thông
minh, kết hợp với mục đích học tập nếu muốn có kết quả học tập tốt hơn. Hãy
sử dụng nó đúng cách, đúng mục đích sử dụng và đừng bao giờ lạm dụng các
tính năng của nó. Đó là cách bạn thực sự làm chủ bản thân bạn và làm chủ chiếc điện thoại. 15 TÀI LIỆU THAM KHẢO
1. Tổng mức bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng giảm mạnh trong 9 tháng
https://kinhtemoitruong.vn/tong-muc-ban-le-va-doanh-thu-dich-vu-tieu-
dung-giam-manh-trong-9-thang-60337.html
2. Thị trường smartphone “nóng” lên từng ngày
https://baodautu.vn/thi-truong-smartphone-nong-len-tung-ngay- d154476.html
3. 2018: Năm đầy biến động của thị trường di động?
https://dantri.com.vn/suc-manh-so/2018-nam-day-bien-dong-cua-thi-
truong-di-dong-20180418182846929.htm
4. Toàn cảnh thị trường di động Việt nửa đầu năm 2021
https://dantri.com.vn/suc-manh-so/toan-canh-thi-truong-di-dong-viet-nua-
dau-nam-2021-20210723175032569.htm
5. Thị trường điện thoại di động “bật lò xo” do bị dồn nén quá lâu
https://vneconomy.vn/thi-truong-dien-thoai-di-dong-bat-lo-xo-do-bi-don- nen-qua-lau.htm
6. Thị trường điện thoại dậy sóng, các cửa hàng đồng loạt giảm sốc
https://cafebiz.vn/thi-truong-dien-thoai-day-song-cac-cua-hang-dong-loat- giam-soc-20210614212033065.chn
7. Thị phần smartphone Việt: Xiaomi chen chân vào top 3 nhờ doanh số
tăng vọt, Vsmart giữ vững vị trí thứ 4
https://cafebiz.vn/thi-phan-smartphone-viet-xiaomi-chen-chan-vao-top-3-
nho-doanh-so-tang-vot-vsmart-giu-vung-vi-tri-thu-4- 20201109090834287.chn 16