Chương 6: Sản Xuất Trong Tình Huống Bị Lỗ môn Kinh tế vi mô | Trường Đại học Kinh Tế Quốc Dân

Câu 1: Hãy giải thích tại sao có trường hợp bị lỗ mà hãng cạnh tranh hoàn hảo vẫn tiếp tục sản xuất?
Trong ngắn hạn có những tình huống mà
chi phí cố định quá cao gây ra hiện tượng
lợi nhuận âm ví dụ như boxit ở Tân Rai
hay nhà máy lọc dầu Dung Quất. Khi đó
đường ATC bị đẩy lên cao hơn cả đường doanh thu cận biên MR.
Điều này khiến cho doanh nghiệp càng
sản xuất càng thấy lỗ. Tuy nhiên không
phải cứ lỗ là đóng cửa vì nếu đóng cửa thì
doanh nghiệp sẽ mất toàn bộ tiền đầu tư
cho chi phí cố định (có nghĩa là còn lỗ hơn).
Tại điểm mà giá bán nhỏ hơn chi phí biến đổi bình quân thấp nhất AVC thì doanh nghiệp
nên dừng sản xuất để chờ cho giá hàng hóa tăng lên hoặc chi phí biến đổi giảm xuống vì
giá bán không bù đắp được chi phí biến đổi. Người ta gọi điểm Y là điểm đóng cửa.
Tại điểm mà giá bán đúng bằng với tổng chi phí bình quân thấp nhất ATC thì doanh thu
thu về khi bán một đơn vị hàng hóa đúng bằng chi phí bình quân. Điểm X là điểm hòa vốn.
-> Doanh nghiệp sẽ tiếp tục sản xuất mặc dù lỗ khi P1 < P < P2. Khi giá bán dao động
trong khoảng P1 và P2 thì doanh thu bù đắp được VC và một phần FC nên doanh nghiệp
vẫn sản xuất; nếu dừng lại họ sẽ không bù đắp được FC mà làm cho hệ thống nguồn nhân
lực, khách hàng, nhà cung cấp của họ mất đi.
Các khoản đầu tư lớn ví dụ như nhà máy Dung Quất, đường sắt trên cao, đường cao tốc,
không thể có lãi ngay tại chục năm đầu được vì chi phí khấu hao cho tài sản cố định rất
lớn + lãi các khoản đầu tư ban đầu. Nhưng cũng không thể để tiền bán mỗi đơn vị sản
phẩm thấp hơn cả chi phí biến đổi cho sản phẩm đó được; ít nhất nó phải cao hơn chi phí
biến đổi, bù đắp được một phần chi phí cố định.
Đường cung của hãng cạnh tranh hoàn hảo là đường thể hiện các mức sản lượng tại các
mức giá khác nhau. Vì doanh nghiệp sẽ dừng sản xuất tại điểm mà P=MC nên đường
cung của DN sẽ là đường MC.
Chừng nào thì giá còn cao hơn giá P0 thì doanh nghiệp còn tối đa hóa lợi nhuận.
Câu 2: Tại sao nhà độc quyền vẫn có thể bị lỗ?
Doanh nghiệp độc quyền bán thuần túy thường có quyền lực thị trường lớn. Nó là
người duy nhất cung ứng một loại hàng hóa tương đối đặc thù trên thị trường. Tuy
nhiên mức độ kiểm soát giá hay quyền lực thị trường của nhà độc quyền còn phụ
thuộc vào độ co giãn theo giá của cầu. Một đường cầu dốc đứng cho phép nhà độc
quyền có quyền lực thị trường tương đối lớn. Còn nếu đường cầu này thoải, kar
năng chi phối của nhà độc quyền là hạn chế.
Tùy thuộc vào quy mô chung của thị trường cũng như quy mô tối thiểu có hiệu
quả, trong ngắn hạn, doanh nghiệp độc quyền có thể thu được lợi nhuận kinh tế
dương, lợi nhuận bằng 0 hoặc bị thua lỗ.Trong ngắn hạn, nếu quy mô thị trường là
quá nhỏ, doanh nghiệp độc quyền bán thuần túy có thể bị thua lỗ.
Câu 3: Tại sao ở cân bằng dài hạn hãng cạnh tranh độc quyền thu được lợi nhuận bằng không?
Trong dài hạn, lợi nhuận kinh tế
sẽ khuyến khích các công ty gia
nhập ngành. Đường cầu dịch
chuyển sang trái. Điểm dừng khi
lợi nhuận kinh tế bằng 0, trong
trường hợp đó giá bằng chi phí
trung bình (P=AC). Cầu (D) ban
đầu dự kiến sẽ sinh lãi tại
MR=MC, sản lượng Q* và giá
P*. Lợi nhuận kinh tế là diện
tích P*ABC. Khi có nhiều hang tham gia vào ngành thì D về D’, tiếp tuyến với
đường AC tại điểm F. Lúc nãy MC=MR1 dẫn đến cực đjai hóa ở sản lượng Q1 ở
mức giá P1. Vì giá cân bằng với chi phí trung bình nên lợi nhuận kinh tế bằng 0.