Trang 1
Tuần 2
Tiết 1; 2; 3
Ngày soạn 20/8/2023
Lớp
8A
1
8A
2
8A
3
Ngày dạy:
ÔN TẬP BÀI 1,2: ĐƠN THỨC, ĐA THỨC
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức:
-Học sinh nhận biết được đơn thức, đơn thức thu gọn, hệ số, phần biến và bậc của đơn
thức.
-Học sinh thu gọn được được đơn thức, nhận biết được đơn thức đồng dạng và cộng,
trừ hai đơn thức đồng dạng.
-Nhận biết được đa thức, hạng tử của đa thức, đa thức thu gọn.
-Thu gọn được đa thức, tìm được bậc của đa thức.
-Biết tìm giá trị của đa thức khi biết giá trị của biến.
2. Về năng lực:
* Năng lực chung:
- Năng lực tự học: HS tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập chuẩn bị ở nhà và tại
lớp.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: HS phân công được nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ
nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ.
* Năng lực đặc thù:
- Năng lực giao tiếp toán học: HS phát biểu, nhận biết được đơn thức, đa thức, bậc của
đơn thức, đa thức
- Năng lực tư duy và lập luận toán học, năng lực giải quyết vấn đề toán học, năng lực
mô hình hóa toán học: thực hiện được các thao tác tư duy so sánh, phân tích, tổng hợp,
tính toán,
3. Về phẩm chất:
- Chăm chỉ: thực hiện đầy đủ các hoạt động học tập một cách tự giác, tích cực.
- Trung thực: thật thà, thẳng thắn trong báo cáo kết quả hoạt động cá nhân
- Trách nhiệm: hoàn thành đầy đủ, có chất lượng các nhiệm vụ học tập.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên: SGK, kế hoạch bài dạy, máy chiếu.
2. Học sinh: SGK, vở ghi.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. KIẾN THỨC CẦN NHỚ
1) Đơn thức.
Đơn thức là biểu thức đại số chỉ gồm một số hoặc một biến hoặc có dạng tích của
những số và biến
2) Đơn thức thu gọn, bậc của một đơn thức.
Trang 2
Đơn thức thu gọn là đơn thức chỉ gồm một số hoặc có dạng tích của một số với
những biến, mỗi biến chỉ xuất hiện một lần và đã được nâng lên lũy thừa với số
mũ nguyên dương.
Tổng các số mũ của các biến trong một đơn thức thu gọn với hệ số khác
0
gọn
là bậc của đơn thức đó.
Trong một đơn thức thu gọn, phần số còn gọi là hệ số, phần còn lại gọi là phần
biến.
VD: Với đơn thức
( )
7
35
2 x y z−
thì phần hệ số là
( )
7
2−
còn phần biến là
Với các đơn thức có hệ số là
1
hay
1−
ta không viết số
1.
VD: Với đơn thức
5
xy−
có hệ số là
1−
Mỗi số khác
0
cũng là một đơn thức thu gọn với bậc là
0
Số
0
cũng được gọi là một đơn thức, đơn thức này không có bậc.
3) Đơn thức đồng dạng.
Hai đơn thức đồng dạng là hai đơn thức có hệ số khác
0
và có phần biến giống
nhau.
Hai đơn thức đồng dạng thì có cùng bậc.
Để thực hiện phép cộng, trừ các đơn thức đồng dạng, ta cộng, trừ phần hệ số và
giữ nguyên phần biến.
4) Đa thức.
Đa thức là tổng của những đơn thức, mỗi đơn thức trong tổng gọi là một hạng
tử của đa thức đó.
Mỗi đơn thức cũng được gọi là một đa thức.
5) Thu gọn đa thức.
Đa thức thu gọn là đa thức không có hai hạng tử nào đồng dạng.
Bậc của một đa thức là bậc của hạng tử có bậc cao nhất trong dạng thu gọn của
đa thức đó.
Một số khác
0
cũng được coi là một đa thức bậc
0
Số
0
cũng là một đa thức, gọi là đa thức
0
và không có bậc xác định.
2. BÀI TẬP
Hoạt động của giáo viên và học sinh
Nội dung
* Giao nhiệm vụ
- GV chiếu bài tập lên máy chiếu yêu cầu
học sinh trả lời nhanh bài tập trắc nghiệm
- HS tìm hiểu bài toán 1
Dạng 1: Nhận biết đơn thức, đơn thức
đồng dạng, đa thức, bậc và hệ số của
đơn thức, đa thức
Bài 1: Bài tập trắc nghiệm
a) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
A.
2xy−
B.
22xy−
C.
4 x
D.
4xy −
b) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đa thức?
A.
36xy xy−
B.
1
2
x
−
C.
3
2
x
y−
D.
15
2
xy
xy−+
c) Tìm đơn thức đồng dạng với đơn thức
2
4xy−
.
Trang 3
A.
2
xy−
B,
2
4xy
C.
2
1
4xy−
D.
2
4
xy
−
d) Hệ số của đơn thức
2
2 xyz−
là:
A.
2
B.
2−
C.
xyz
D.
4−
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân
- Giáo viên gọi lần lượt HS đứng tại chỗ
trả lời và giải thích
HS đứng tại chỗ trả lời các câu hỏi trả lời
các câu hỏi
a) Đáp án B
b) Đáp án C
c) Đáp án B
d) Đáp án D
- HS chốt được kiến thức: Đơn thức là
biểu thức đại số chỉ gồm một số hoặc một
biến hoặc có dạng tích của những số và
biến
*Kết luận, nhận định:
-Tại sao
4 x
không là đơn thức?
- Vì biểu thức đó gồm tích của một số với
căn bậc hai của 1 biến.
a) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào
là đơn thức?
A.
B.
22xy−
C.
4 x
D.
4xy −
Ta có:
,
4xy −
là đa thức
4 x
không là đơn thức
b) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào
là đa thức?
A.
36xy xy−
B.
1
2
x
−
C.
3
2
x
y−
D.
15
2
xy
xy−+
Ta có:
3 6 3xy xy xy− = −
là đơn thức
1 1 2
2
x
xx
−
−=
không là đa thức
29
15
22
xy
xy xy
−
− + =
là đơn thức
c) Tìm đơn thức đồng dạng với đơn
thức
2
4xy−
.
A.
2
xy−
B,
2
4xy
C.
2
1
4xy−
D.
2
4
xy
−
Ta có đơn thức
2
4xy−
và
2
xy−
có cùng
phần biến
2
xy
và hệ số khác 0.
d) Hệ số của đơn thức
2
2 xyz−
là:
A.
2
B.
2−
C.
xyz
D.
4−
Ta có:
2
24− = −
nên đơn thức đó có hệ
số là
4−
.
*Giao nhiệm vụ
- GV chiếu bài tập lên máy chiếu, gọi một
HS đứng tại chỗ đọc đề bài.
Bài 2:
Phương pháp:
-Bước 1: Thu gọn đơn thức.
Trang 4
-Một HS đứng tại chỗ đọc đề bài
Bài 2. Tìm bậc và hệ số của các biểu thức
đại số sau:
a)
43xy xy−−
b)
33
1
2
x y x y−
c)
2 4 8xy xy xy+−
d)
2
( ).( 5x )xy yz−−
e)
2
3
.( 2 )
2
xy xy−
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân
-Hs hoạt động cá nhân
- Em hãy nêu cách làm?
-Một hS đứng tại chỗ nêu cách làm
-Muốn tìm bậc của đơn thức làm như thế
nào?
-Muốn tìm bậc của đơn thức ta cộng số mũ
của các biến lại.
- GV gọi 5 HS lên bảng trình bày
*Kết luận, nhận định:
- HS khác ở dưới nhận xét
GV chốt phương pháp giải của dạng toán
và một số lưu ý
-HS nắm được lưu ý: Trước khi tìm bậc
và hệ số của đơn thức cần thu gọn đơn
thức.
-Bước 2: Tìm bậc và hệ số của đơn thức.
a)
43xy xy−−
( 4 3) 7xy xy= − − = −
Đơn thức có hệ số là
7−
, bậc là
2
b)
33
1
2
x y x y−
33
11
( 1) y
22
x x y− = −
Đơn thức có hệ số là , bậc là
4
c)
2 4 8xy xy xy+−
(2 4 8) 2xy xy= + − = −
Đơn thức có hệ số là
2−
, bậc là
2
d)
2
( ).( 5 )xy x yz−−
2 3 2
( 1).( 5).( . ).( . ). 5x x y y z x y z= − − =
Đơn thức có hệ số là
5
, bậc là
6
e)
2
3
.( 2 )
2
xy xy−
2 2 3
3
.( 2).( . ).( y) 3x
2
x x y y= − = −
Đơ thức có hệ số là
3−
, bậc là
5
*Giao nhiệm vụ
Bài 3
Trang 5
-GV đưa bài tập lên yêu cầu hoạt động cá
nhân
-HS nhận nhiệm vụ
Bài 3. Phân thành các nhóm đơn thức
đồng dạng trong các đơn thức sau:
32
3xy
,
5 4 2
11
x y z
,
33
6
xy−
33
11xy−
,
5 4 2
6x y z−
,
32
1
6
2
xy
.
*Thực hiện nhiệm vụ
-HS hoạt động cá nhân, suy nghĩ bài làm
-Hãy nêu cách làm?
-GV gọi một hS lên bảng trình bày
-Một HS lên bảng trình bày
*Kết luận, nhận định
-GV chốt kiến thức và lưu ý: Hai đơn thức
đồng dạng thì cùng bậc với nhau nhưng
hai đơn thức cùng bậc với nhau thì chưa
chắc đã đồng dạng với nhau
-HS nắm được lưu ý
Phương pháp:
-Chọn các đơn thức có cùng phần biến với
nhau thành một nhóm. Lưu ý cần rút gọn
đơn thức trước ( nếu cần)
N1:
,
32
1
6
2
xy
N2:
5 4 2
11
x y z
,
5 4 2
6x y z−
N3:
33
6
xy−
,
33
11xy−
*Lưu ý:
Hai đơn thức đồng dạng thì cùng bậc với
nhau nhưng hai đơn thức cùng bậc với
nhau thì chưa chắc đã đồng dạng với nhau
VD:
32
3xy
và
có cùng bậc là
5
nhưng không đồng dạng với nhau vì
không cùng phần biến (
3 2 2 3
x y x y
*Giao nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS đọc bài toán
-HS đứng tại chỗ đọc bài
Bài 4: Thu gọn rồi tìm bậc
của các đa thức sau
6 5 4 4 4 4
1A x y x y x y= + + + −
( )
5 4 5
7 2 1 7B x x x= − − + −
4 2 2 4
2 3 5C x x y xy x= − + + −
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân
-HS hoạt động cá nhân
-Em hãy nêu cách làm? Thế nào là bậc của
đa thức?
- Bậc của một đa thức là bậc của hạng tử
có bậc cao nhất trong dạng thu gọn của đa
Bài 4.
Phương pháp
-Nhóm các đơn thức đồng dạng với nhau
rồi thu gọn.
-Tìm bậc của từng hạng tử ( đơn thức).
Đơn thức nào có bậc cao nhất chính là bậc
của đa thức
Trang 6
thức đó.
-GV gọi 3 HS lên bảng trình bày
-3 HS lên bảng trình bày
*Kết luận, nhận định
-HS khác ở dưới nhận xét
-GV chốt kiến thức và lưu ý: Trước khi
tìm bậc của đa thức cần thu gọn đa thức
đó.
-HS nắm được lưu ý
6 5 4 4 4 4
1A x y x y x y= + + + −
6 5 4 4 4 4
( ) 1x y x y x y= + + − +
65
1xy= + +
(
6
x
có bậc là
6
,
5
y
có bậc là
5
,
1
có bậc
là
0
)
Đa thức
A
có bậc là
6
.
( )
5 4 5
7 2 1 7B x x x= − − + −
5 5 4
7 ( 7 ) 2 1x x x

= + − − −

4
21x= − −
(
4
2x−
có bậc là
4
,
1−
có bậc là
0
) Đa thức
B
có bậc là
4
4 2 2 4
2 3 5C x x y xy x= − + + −
4 4 2 2
( ) 2 3 5x x x y xy= − − + +
22
2 3 5x y xy= − + +
(
22
2xy−
có bậc là
4
,
3xy
có bậc là
2
,
5
có bậc là
0
)
Đa thức
C
có bậc là
4
Lưu ý: Trước khi tìm bậc cần thu gọn đa
thức
*GV giao nhiệm vụ
-GV chiếu bài tập lên yêu cầu một hS
đứng tại chỗ đọc
-Một HS đứng tại chỗ đọc đề bài
Dạng 2: Thực hiện phép tính
Bài 5: Bài tập Trắc nghiệm
Bài 5. Chọn đáp án đúng
a) Kết quả của phép tính
( )
5xy xy xy− − +
là:
A.
5xy
B.
6xy
C.
7xy
D.
5xy−
b) Thực hiện phép tính
( )
2
2
5 . 3xy y−
được kết quả:
A.
2x
B.
4
15xy−
C.
4
45xy−
D.
4
45xy
c) Kết quả của phép tính
2
3.xyz xz yz−−
là:
A.
2
4xyz−
B.
2
3xyz−
C.
2
xyz−
D.
2
4xyz
*Thực hiện nhiệm vụ
a) Đáp án C
Trang 7
-GV yêu cầu HS thực hiện cá nhân trả lời
nhanh
- HS thực hiện các nhân
-Nhắc lại cách cộng, trừ hai đơn thức đồng
dạng?
-Muốn cộng, trừ hai đơn thức đồng dạng ta
cộn, trừ các hệ số với nhau và giữ nguyên
phần biến
-GV gọi lần lượt hS đứng tại chỗ trả lời
-3 HS lần lượt đứng tại chỗ trả lời
-Hãy nêu cách làm ý c)
-Bước 1: Tính
2
3 . 3xz yz xyz=
-Bước 2: Trừ hai đơn thức đồng dạng
*Kết luận, nhận định
-HS khác nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
b) Đáp án D
c) Đáp án A
a)Kết quả của phép tính
( )
5xy xy xy− − +
là:
A.
5xy
B.
6xy
C.
7xy
D.
5xy−
Ta có:
( )
5xy xy xy− − +
7xy=
b) Thực hiện phép tính
( )
2
2
5 . 3xy y−
được kết quả:
A.
2x
B.
4
15xy−
C.
4
45xy−
D.
4
45xy
Ta có:
( )
2
2
5 . 3xy y−
22
5 .9 yxy=
4
45xy=
c) Kết quả của phép tính
2
3.xyz xz yz−−
là:
A.
2
4xyz−
B.
2
3xyz−
C.
2
xyz−
D.
2
4xyz
Ta có:
2
3.xyz xz yz−−
22
3xyz xyz= − −
2
4xyz=−
*GV giao nhiệm vụ
-GV chiếu bài tập lên
-HS đọc đề bài
Bài 6: Thực hiện phép tính:
a)
( )
2
8.x y x xy−−
b)
( )
2 2 2
4 . 12xy x x y−−
c)
( )
2 3 2
5
3
6
xy x y x y−
d)
4 4 2 2
15 7 20 .x x x x+−
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cặp đôi
-HS hoạt động cặp đôi
-Hãy nêu cách làm?
-Một HS nêu cách làm
-GV gọi đại diện của 4 cặp nhanh nhất lên
Bài 6: Thực hiện phép tính
Phương pháp:
-Bước 1: Thu gọn các hạng tử
-Bước 2: Nhóm các hệ số với nhau và giữ
nguyên phần biến(Nếu đơn thức đồng
dạng)
a)
( )
2
8.x y x xy−−
22
8x y x y= − −
Trang 8
trình bày
-4 HS lên bảng trình bày
*Kết luận, nhận định
-HS khác nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức.
2
( 8 1)xy= − −
2
9xy=−
b)
( )
2 2 2
4 . 12xy x x y−−
2 2 2 2
4 12x y x y=+
22
16xy=
c)
( )
2 3 2
5
3
6
xy x y x y−
3 2 3 2
5
3
6
x y x y=−
32
5
3
6
xy

=−


32
13
6
xy=
d)
4 4 2 2
15 7 20 .x x x x+−
4 4 4
(15 7 ) 20x x x= + −
4
(15 7 20)x= + −
4
2x=
*Giao nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS đọc bài toán
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài toán
Bài 7: Tìm hiệu
AB−
biết
a)
2 2 2 2
2 3 4x y A xy B x y xy− + + − = −
b)
2 2 2 2
5 6 7 8xy A yx B xy x y− − + = − +
c)
2 3 3 2 2 3 3 2
3 5 8 4x y A x y B x y x y− − + = −
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động theo bàn
-HS thực hiện theo bàn
-Một em đại diện nêu cách làm?
-Một hS đứng tại chỗ nêu cách làm:
B1: Chuyển các hạng tử sang vế phải
B2: Áp dụng qui tắc công, trừ đa thức để
thu gọn vế phải
B3: Tìm
AB−
-GV gọi đại diện 3 bàn nhanh nhất lên
bảng
-3 HS lên bảng trình bày
-Để làm bài tập này em cần áp dụng những
kiến thức nào đã học?
-HS: -Cần áp dụng quy tắc chuyển vế,
cách cộng, trừ hai đơn thức và quy tắc dấu
ngoặc (theo chiều ngược lại)
Bài 7:
Phương pháp
Bước 1: Chuyển các hạng tử sang vế phải
Bước 2: Áp dụng qui tắc công, trừ đa thức
để thu gọn vế phải
Bước 3: Tìm
AB−
a)
2 2 2 2
2 3 4x y A xy B x y xy− + + − = −
2 2 2 2
3 4 2A B x y xy x y xy− = − + −
2 2 2 2
(3 ) (4 2 )x y x y xy xy= + − +
22
46x y xy=−
Trang 9
*Kết luận, nhận định
-Các HS ở dưới nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
-Hãy nhắc lại qui tắc chuyển vế ?
-Một HS đứng tại chỗ nhắc lại qui tác
chuyển vế.
-GV lưu ý:
()A B A B− = − − +
b)
2 2 2 2
5 6 7 8xy A yx B xy x y− − + = − +
2 2 2 2
7 8 5 6A B xy x y xy x y− + = − + − +
2 2 2 2
( 7 5 ) (8 6 )xy xy x y x y= − − + +
22
12 14xy x y= − +
Suy ra
()A B A B− = − − +
22
( 12 14 )xy x y= − − +
22
12 14xy x y=−
c)
2 3 3 2 2 3 3 2
3 5 8 4x y A x y B x y x y− − + = −
2 3 3 2 2 3 3 2
8 4 3 5A B x y x y x y x y− + = − − +
2 3 2 3 3 2 3 2
(8 3 ) (5 4 )x y x y x y x y= − + −
2 3 3 2
5x y x y=+
Sy ra:
()A B A B− = − − +
2 3 3 2
(5 )x y x y= − +
2 3 3 2
5x y x y= − −
*Lưu ý:
()A B A B− = − − +
* Giao nhiệm vụ
- GV chiếu bài tập lên
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài
-Các HS khác tìm hiểu bài toán
Dạng 3: Toán tổng hợp
Bài 8: Bài tập trắc nghiệm
Bài 8. Cho đa thức
6 5 4 4 4 4
1A x y x y x y= + + + −
a) Thu gọn đa thức được kết quả:
A.
65
1x y xy+ + +
B.
6 5 0 0
1x y x y+ + +
C.
65
1A x y= + +
D.
6 5 4 4
21A x y x y= + + +
b) Bậc của đa thức là:
Trang 10
A.
1
B.
2
C.
5
D.
6
c) Giá trị của đa thức tại
1, 1xy= = −
là:
A.
1
B.
2
C.
3
D.
4
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân
-HS hoạt động cá nhân
-Hãy nêu cách thu gọn đa thức?
-Muốn thu gọn đa thức ta nhóm các hạng
tử( đơn thức) đồng dạng với nhau
-Thế nào là bậc của đa thức?
-Bậc của đa thức là bậc của hạng tử có bậc
cao nhất
-Muốn tính giá trị của đa thức em làm như
nào?
-Ta thay giá trị của biến vào đa thức
-GV gọi các hS đứng tại chỗ trả lời nhanh
-3 HS đứng tại chỗ trả lời nhanh
a) Đáp án C
b) Đáp án D
c) Đáp án A
*Kết luận, nhận định
-Các hS khác nhận xét
-GV nhận xét và lưu ý:
Trước khi tìm bậc của đa thức cần thu gọn
đa thức
-HS nắm lưu ý
a)Thu gọn đa thức được kết quả:
A.
65
1x y xy+ + +
B.
6 5 0 0
1x y x y+ + +
C.
65
1A x y= + +
D.
6 5 4 4
21A x y x y= + + +
Ta có:
6 5 4 4 4 4
1A x y x y x y= + + + −
6 5 4 4 4 4
( ) 1x y x y x y= + + − +
65
1xy= + +
Đáp án C
b)Bậc của đa thức là:
A.
1
B.
2
C.
5
D.
6
Ta có:
6
x
có bậc là
6
5
y
có bậc là
5
1
có bậc là
0
Vậy đa thức có bậc là
6
Đáp án D.
c) Giá trị của đa thức tại
1, 1xy= = −
là:
A.
1
B.
2
C.
3
D.
4
Thay
1, 1xy= = −
vào đa thức
65
1xy++
ta được
65
1 ( 1) 1A = + − +
1 1 1A = − +
1=
Đáp án A
*Lưu ý: Trước khi tìm bậc của đa thức
cần thu gọn đa thức.
Trang 11
*Giao nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS đọc đề bài
-HS tìm hiểu đề bài
Bài 9: Cho hai đơn thức
32
3
2
x y z
−
và
( )
35
6xy z−
.
a)Tính tích hai đơn thức trên
b)Chỉ ra hệ số, phần biến và bậc của đơn
thức tích.
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân
-HS hoạt động cá nhân
-Muốn nhân hai đơn thức em làm như thế
nào?
-Muốn nhân hai đơn thức em nhân hệ số
với hệ số, nhận phần biến với phần biến
-Hãy nêu các bước làm?
-Một HS nêu cách làm
-GV gọi hai HS lên bảng(mỗi HS một ý)
-HS lên bảng trình bày
*Kết luận, nhận định
-HS khác nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
-GV lưu ý cho HS: Đối với đơn thức có
dạng
xy
hoặc
xy−
thì hệ số là
1
hoặc
1−
.(nhiều hS cho hệ số bằng
0
là sai)
-HS nắm lưu ý
Bài 9.
Phương pháp:
Bước 1: Áp dụng qui tắc nhân hai đơn
thức
Bước 2: Thu gọn đơn thức
Bước 3: Tìm hệ số (phần số), phần biến
và bậc (tổng số mũ của các biến)
a)
3 2 3 5
3
.( 6 )
2
x y z xy z
−
−
3 2 3 5
3
[( ).( 6)].( . )
2
x y z xy z
−
=−
4 5 6
9x y z=
b)Hệ số:
9
Phần biến:
4 5 6
x y z
Bậc:
4 5 6 15+ + =
*Lưu ý: Đối với đơn thức có dạng
xy
hoặc
xy−
thì hệ số là
1
hoặc
1−
*Giao nhiệm vụ
-GV chiếu bài tập lên và yêu cầu HS đọc
bài
-Một HS đọc bài, cả lớp tìm hiểu bài
Bài 10: Thu gọn, tìm bậc rồi tính giá trị
Bài 10.
Phương pháp
Bước 1: Nhóm các đơn thức đồng dạn
với nhau
Bước 2: Thu gọn đa thức
Trang 12
của các đa thức sau
2 2 2 2
1 1 1
5
3 2 3
A x y xy xy xy xy x y= + − + − −
Tại
1
,1
2
xy==
2 2 2
2
12
23
1
2
3
B xy x y xy xy
x y xy
= + − +
−+
tại
1
,1
2
xy==
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân
-HS hoạt động cá nhân
?Muốn thu gọn đa thức em làm như thế
nào?
-Muốn thu gọn đa thức ta nhóm các hạng
tử (đơn thức) đồng dạng với nhau.
-Một em hãy nêu cách làm
-Một hS nêu cách làm
-GV gọi hai HS lên bảng trình bày
-Hai HS lên bảng.
Bước 3: Tìm bậc của đa thức
Bước 4: Thay giá trị của
,xy
vào đa thức
trên ta được giá trị cần tìm
22
22
1
3
11
5
23
A x y xy xy
xy xy x y
= + −
+ − −
22
22
11
()
33
1
( ) ( 5 )
2
x y x y
xy xy xy xy
= − +
+ − +
2
3
6
2
xy xy=−
-Bậc của đa thức là
3
Tại
1
,1
2
xy==
thì
2
3 1 1
. .1 6. .1
2 2 2
A =−
9
4
A =−
22
22
12
23
1
2
3
B xy x y xy
xy x y xy
= + −
+ − +
Trang 13
*Kết luận, nhận định
-Hai HS đứng tại chỗ nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
-HS lắng nghe
22
22
1
()
2
21
( ) ( 2 )
33
B xy xy
x y x y xy xy
= + +
− − −
22
31
23
B xy x y xy= + +
Tại
1
,1
2
xy==
thì
2
2
3 1 1 1 1
. .1 . .1 .1
2 2 3 2 2
B

= + +


4
3
B =
IV. PHIẾU BÀI TẬP BỔ TRỢ
1. TRẮC NGHIỆM
Câu 1. Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
A.
2
xy
B.
31x−−
C.
2
1
5
xy−
D.
1
6 x−
Câu 2. Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
A.
2
6
x
B.
2
2
xy
xy z
−
C.
4
5
−
D.
( )
2
1
1
2
x −
Câu 3. Phần hệ số và bậc của các đơn thức
( )
25
.x y xy−−
là:
A.
1;7−
B.
1;9−
C.
1;7
D.
1;9
Câu 4. Kết quả thu gọn của đơn thức
32
2
.
7
xy y xy−−
là:
A.
3
9
7
xy−
B.
3
9
7
xy
C.
3
9
7
xy−
D.
3
9
7
xy
Câu 5. Trong các biểu thức sau, đâu là đa thức
A.
2
xy
B.
1
x
C.
2
2xy
z
+
D.
2xy+
Câu 6. Trong các biểu thức sau, đâu không là đa thức
A.
2
1
23
x
xy −
B.
2
5
xy+
C.
2
1
62xy
x
−+
D.
0
Câu 7. Bậc của các đa thức
( )
2
2
1 x−
là:
A.
2
B.
3
C.
4
D.
5
2. TỰ LUẬN
Trang 14
Bài 1: Phân thành các nhóm đơn thức đồng dạng trong các đơn thức sau:
2
12xy−
3
8
xyz−
100−
3yxz−
2.xy x−
1
.
3
y xy

−


Bài 2: Thực hiện phép tính:
1)
( )
5xy xy xy− − +
2)
2 2 2
6 3 12xy xy xy−−
3)
( )
2 3 4 2 3 4
34x y z x y z+−
4)
( )
22
48x y x y+−
5)
( )
22
25 55x y x y+−
6)
2 2 2
34x y x y x y+−
7)
( )
2 2 2
2xy x y xy+ + −
8)
( )
2 3 4 2 3 4
12 7x y z x y z+−
9)
( )
3 3 3
6 6 6xy xy x y− − − +
Bài 3: Cho đơn thức:
2 2 2
81
.
34
A x y x y
−

=


.
a) Thu gọn đơn thức
A
rồi xác định hệ số và tìm bậc của đơn thức.
b) Tính giá trị của
A
tại
1, 1xy= − =
.
Bài 4: Cho đơn thức
2 2 2
37
79
D x y x y
−
=
.
a) Thu gọn đơn thức
D
rồi xác định hệ số và phần biến của đơn thức.
b) Tính giá trị của đơn thức
D
tại
1, 2xy= − =
.
Bài 5: Cho đơn thức
2
23
3 20
.
5 27
F xy x y
−
=
a) Thu gọn đơn thức và tìm bậc của đơn thức
F
b) Tính giá trị của biểu thức
F
biết
3
x
y
−
=
và
2xy+=
.
Bài 6: Thu gọn rồi tìm bậc của các đa thức sau
1)
2 2 2 2 2
5 .2 5 .3 6A x y x xy x y x y= − − +
2)
4 3 2 3 2 2
3 . 4 . 5 5 .B x x x x x x x x= + − −
3)
2 2 2 2
2 4 5C x yz xy z x yz xy z xyz= + − + −
4)
3 2 2 2 3 2 2 3 2
5 4 8 5D x y x y x x y x y= + − + −
5)
22
1 1 1
3 1 3
4 2 4
E x y xy x y xy xy= − + − + −
6)
5 2 2 5 2
1 3 3
33
2 4 4
F x x y xy x x y= − − − −
7)
3 3 2 2
1
53
2
G x xy x xy x xy x= − + + − + −
8)
5 6 7 2 5 6 7
1
3 3 3 3
2
H xy x y x y xy x y= − + − +
Bài 7: Cho hai đơn thức:
3 4 5
18A x y z=−
và
( )
2
52
2
9
B x yz=
.
a) Đơn thức
C
là tích của đơn thức
A
và
.B
Xác định phần biến, phần hệ số,
bậc của
.C
b) Tính giá trị của đơn thức
C
khi
1, 1, 1x y z= − = = −
.
Bài 8: Thu gọn rồi tính giá trị của các đa thức sau
a)
5 3 4 3 4 3 5 3
3 4 2 3B x y x y x y x y= − + −
tại
1; 2xy= = −
b)
2 4 2 2 4 9
2 4 2 5 3 4 3C x y xyz x x y xyz y= + − − + − + −
tại
1, 1xy= = −
Tuần 3
Tiết 4; 5; 6
Trang 15
Ngày soạn 01/11/2023
Lớp
8A
1
8A
2
8A
3
Ngày dạy:
ÔN TẬP TỨ GIÁC LỒI . HÌNH THANG CÂN
I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức:
- Củng cố định nghĩa tứ giác, hình thang, hình thang cân.
- Củng cố các định lí về tổng các góc trong của tứ giác, tính chất của hình thang cân
2. Về năng lực:
- Nhận biết và giải thích được tứ giác là hình thang, hình thang cân
- Lập luận và chứng minh hình học trong những trường hợp đơn giản.
* Năng lực chung:
- Năng lực tự học: HS tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập chuẩn bị ở nhà và tại
lớp.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: HS phân công được nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ
nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ.
* Năng lực đặc thù:
- Năng lực giao tiếp toán học: HS phát biểu, nhận biết được tứ giác là hình thang,
hình thang cân.
- Năng lực tư duy và lập luận toán học, năng lực giải quyết vấn đề toán học, năng lực
mô hình hóa toán học: thực hiện được các thao tác tư duy so sánh, phân tích, tổng hợp
khi làm các bài tập về hình thang, hình thang cân.
3. Về phẩm chất:
- Chăm chỉ: thực hiện đầy đủ các hoạt động học tập một cách tự giác, tích cực.
- Trung thực: thật thà, thẳng thắn trong báo cáo kết quả hoạt động cá nhân và theo
nhóm, trong đánh giá và tự đánh giá.
- Trách nhiệm: hoàn thành đầy đủ, có chất lượng các nhiệm vụ học tập.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên: SGK, kế hoạch bài dạy, thước thẳng, bảng phụ hoặc máy chiếu.
2. Học sinh: SGK, thước thẳng, bảng nhóm.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. KIẾN THỨC CẦN NHỚ
Trang 16
1. Tứ giác, tứ giác lồi
a) Định nghĩa
+ Tứ giác
ABCD
là một hình gồm bốn đoạn thẳng
AB
,
BC
,
CD
,
DA
trong đó
không có hai đoạn thẳng nào cùng nằm trên một đường thẳng.
+ Tứ giác lồi là tứ giác mà hai đỉnh thuộc một cạnh bất kì luôn nằm về một phía của
đường thẳng đi qua hai đỉnh còn lại.
b) Định lý tổng các góc của một tứ giác:
Tổng các góc của một tứ giác bằng
o
360
.
2. Hình thang, hình thang cân
a) Hình thang: Hình thang là tứ giác có hai cạnh đối song song.
-Nhận xét:
+ Hai góc kề một cạnh bên của hình thang có tổng bằng
o
180
.
b) Hình thang cân: Hình thang cân là hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau.
- Tính chất:
+ Trong hình thang cân, hai cạnh bên bằng nhau.
+ Trong hình thang cân, hai đường chéo bằng nhau.
- Dấu hiệu nhận biết:
+ Hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau thì hình thang đó là hình thang cân.
+ Hình thang có hai đường chéo bằng nhau thì hình thang đó là hình thang cân.
2. BÀI TẬP
Hoạt động của giáo viên và HS
Nội dung
* Giao nhiệm vụ
- GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân thực hiện
Bài 1: Bài tập trắc nghiệm
D
C
A
B
B
A
C
D
Trang 17
bài tập trắc nghiệm 1.
Kiểm tra củng cố lý thuyết cho HS
- HS nhận nhiệm vụ được giao
Đáp án:
1
2
3
4
5
C
B
C
A
A
Câu 1 . Các góc của tứ giác có thể là:
A. Bốn góc nhọn.
B. Bốn góc tù.
C. Bốn góc vuông.
D. Một góc vuông và ba góc nhọn.
Câu 2. Hình thang là tứ giác có:
A. Hai cạnh đối bằng nhau.
B. Hai cạnh đối song song với nhau.
C. Một góc vuông.
D. Hai đường chéo bằng nhau.
Câu 3. Khẳng định nào sau đây là sai:
A. Tổng các góc của một tứ giác bằng
o
360
B. Tổng các góc của hình thang bằng
o
360
.
C. Hình thang có các góc đối bằng nhau.
D. Hình thang có hai góc kề cạnh bên bù
nhau.
Câu 4. Hình thang cân là hình thang có:
A. Hai góc kề một cạnh đáy bằng nhau.
B. Hai góc đối bằng nhau.
C. Hai cạnh bên song song.
D. Hai cạnh bên bằng nhau
Câu 5 Số đo các góc của tứ giác
ABCD
theo
tỉ lệ:
: : : 4 :3: 2 :1A B C D =
Số đo các góc theo thứ tự đó là:
A.
o o o o
120 ;90 ;60 ;30
.
B.
o o o o
140 ;105 ;70 ;35
.
C.
o o o o
144 ;108 ;72 ;36
.
Trang 18
D. Cả
,,A B C
đều sai.
*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
GV: Cho HS đọc đầu bài trắc nghiệm trên
màn hình .
- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm đôi thực
hiện bài tập trắc nghiệm 1
- HS HĐ cá nhân thực hiện bài 1.
- HS báo cáo kết quả.
- Nhận xét, đánh giá câu trả lời của nhau.
GV: Để chọn phương án đúng ở câu 1,2,3,4,5
ta dựa vào kiến thức nào đã học ?
* Giao nhiệm vụ
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
hiểu bài toán 2:
Tìm
x
và
y
ở hình vẽ dưới biết các hình
thang
ABCD
và
EFGH
có đáy lần lượt là
AB
và
CD
;
EF
và
GH
- HS tìm hiểu bài toán
2.
HS: Đọc đầu bài 2
.*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện.
GV: Nêu cách tính các góc
x
và
y
.
GV: Áp dụng kiến thức nào đã học?
HS: Áp dụng tính chất của hai đường thẳng
song song và tổng các góc trong tứ giác
HS: Hoạt động trình bày tính góc
HS: Lên bảng trình bày.
GV: Gọi HS nhận xét
*Kết luận, nhận định: Khi có giả thiết hình
thang, các em ghi nhớ tính chất của các góc kề
cạnh bên, tổng các góc trong tứ giác bằng
360
Dạng 1: Tính các góc của tứ giác, hình
thang
Bài 2: Tìm
x
và
y
ở hình vẽ dưới biết
các hình thang
ABCD
và
EFGH
có đáy
lần lượt là
AB
và
CD
;
EF
và
GH
.
Lời giải
a) Vì
AB
//
CD
nên
180AD+=
hay
120 180D + =
60Dy = =
.
Tương tự,
180BC+ =
180 100 80Cx = = − =
c) Vì
EF
//
HG
nên
180EH+ =
.
180 90 90Ex = = − =
Tương tự
180FG+=
.
Trang 19
180 50F y G = = − =
* Giao nhiệm vụ
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
hiểu bài toán 3
Cho hình thang
ABCD
(
// AB CD
) có
10BC− =
Tính số đo góc
B
?
- HS tìm hiểu bài toán 3.
HS: Đọc đầu bài 3
.*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện.
GV: Nêu cách tính góc
B
GV: Áp dụng kiến thức nào đã học?
- HS trả lời theo từng câu hỏi được GV đề
xuất.
- HS phản biện câu trả lời của nhau.
*Kết luận, nhận định: Khi có giả thiết hình
thang, các em ghi nhớ tính chất của các góc kề
cạnh bên, tìm hai góc khi biết tổng và hiệu của
hai góc
Bài 3: Cho hình thang
ABCD
(
// AB CD
) có
10BC− =
Tính số đo góc
B
?
Lời giải
Vì
ABCD
là hình thang có
// AB CD
nên
180BC+ =
Và theo GT
10BC− =
180 10
95
2
B
+
= =
Dạng 2
* Giao nhiệm vụ
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
hiểu bài toán 4:
Tứ giác
ABCD
có
BC CD=
và
DB
là phân
giác của góc
D
. Chứng minh
ABCD
là hình
thang.
HS tìm hiểu bài toán 4
*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
GV: Hình vẽ cho biết yếu tố nào bằng nhau?
Dạng 2: Chứng minh tứ giác là hình
thang, hình thang cân
Bài 4:
Tứ giác
ABCD
có
BC CD=
và
DB
là
phân giác của góc
D
. Chứng minh
ABCD
là hình thang.
Lời giải
Trang 20
HS quan sát hình vẽ
GV: Dự đoán đáy của hình thang và chứng
minh
// BC AD
như thế nào? Áp dụng kiến
thức nào đã học?
HS: dự đoán
// BC AD
HS: Chứng minh hai góc so le trong bằng
nhau qua góc khác.
*Kết luận, nhận định: cách chứng minh tứ
giác là hình thang: cần tìm một cặp cạnh
song song
Xét
BCD
Có
BC CD=
nên
BCD
cân tại
C
suy ra
DBC BDC=
Mà
DB
là phân giác của
D
nên
CDB BDA=
.
Suy ra
( )
ADB DBC CDB==
nên
// BC AD
hay
ABCD
là hình thang.
* Giao nhiệm vụ
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
hiểu bài toán 5
* Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
HS thực hiện NV GV giao
GV: Nêu cách nhận biết hình thang cân
GV: Yêu cầu HS hoạt động tìm ra những đk
để khẳng định tứ giác là hình thang cân
HS: Để chứng minh tứ giác là hình thang cân
cần chứng minh: hai cạnh đáy song song và
hai góc kề đáy bằng nhau
HS hoạt động theo yêu cầu của GV.
HS: Lên bảng trình bày
GV: gọi HS nhận xét.
*Kết luận, nhận định: Dấu hiệu nhận biết
HTC
Bước 1. Chứng minh hai cạnh đối song song
Bước 2. Chứng minh hai góc kề đáy bằng
nhau hoặc hai đường chéo bằng nhau
- Nêu tính chất về góc trong hình thang cân
Bài 5: Cho tam giác
ABC
cân tại
A
, các
đường phân giác
BD
,
CE
(
D AC
,
E AB
).
a) Chứng minh
BEDC
là hình thang cân;
b) Tính các góc của hình thang cân
BEDC
, biết
50C
=
.
Lời giải
a) Do
ABC
cân tại
A
và
BD
,
CE
là các
đường phân giác suy ra hai tam giác
BCE
và
CDB
có
▪
EBC DCB=
,
▪
BC
chung,
▪
BCE DBC=
.
Vậy
BCE CBD =
(g.c.g).

Preview text:

Tuần 2 Tiết 1; 2; 3 Ngày soạn 20/8/2023 Lớp 8A1 8A2 8A3 Ngày dạy:
ÔN TẬP BÀI 1,2: ĐƠN THỨC, ĐA THỨC I. MỤC TIÊU 1. Về kiến thức:
-Học sinh nhận biết được đơn thức, đơn thức thu gọn, hệ số, phần biến và bậc của đơn thức.
-Học sinh thu gọn được được đơn thức, nhận biết được đơn thức đồng dạng và cộng,
trừ hai đơn thức đồng dạng.
-Nhận biết được đa thức, hạng tử của đa thức, đa thức thu gọn.
-Thu gọn được đa thức, tìm được bậc của đa thức.
-Biết tìm giá trị của đa thức khi biết giá trị của biến.
2. Về năng lực: * Năng lực chung:
- Năng lực tự học: HS tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập chuẩn bị ở nhà và tại lớp.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: HS phân công được nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ
nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ.
* Năng lực đặc thù:
- Năng lực giao tiếp toán học: HS phát biểu, nhận biết được đơn thức, đa thức, bậc của đơn thức, đa thức
- Năng lực tư duy và lập luận toán học, năng lực giải quyết vấn đề toán học, năng lực
mô hình hóa toán học: thực hiện được các thao tác tư duy so sánh, phân tích, tổng hợp, tính toán,
3. Về phẩm chất:
- Chăm chỉ: thực hiện đầy đủ các hoạt động học tập một cách tự giác, tích cực.
- Trung thực: thật thà, thẳng thắn trong báo cáo kết quả hoạt động cá nhân
- Trách nhiệm: hoàn thành đầy đủ, có chất lượng các nhiệm vụ học tập.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên: SGK, kế hoạch bài dạy, máy chiếu.
2. Học sinh: SGK, vở ghi.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC 1. KIẾN THỨC CẦN NHỚ 1) Đơn thức.
Đơn thức là biểu thức đại số chỉ gồm một số hoặc một biến hoặc có dạng tích của những số và biến
2) Đơn thức thu gọn, bậc của một đơn thức. Trang 1
 Đơn thức thu gọn là đơn thức chỉ gồm một số hoặc có dạng tích của một số với
những biến, mỗi biến chỉ xuất hiện một lần và đã được nâng lên lũy thừa với số mũ nguyên dương.
 Tổng các số mũ của các biến trong một đơn thức thu gọn với hệ số khác 0 gọn
là bậc của đơn thức đó.
 Trong một đơn thức thu gọn, phần số còn gọi là hệ số, phần còn lại gọi là phần biến.
VD: Với đơn thức (− )7 3 5
2 x y z thì phần hệ số là ( )7 2 − còn phần biến là 3 5 x y z
 Với các đơn thức có hệ số là 1 hay −1 ta không viết số 1. VD: Với đơn thức 5
−x y có hệ số là −1
 Mỗi số khác 0 cũng là một đơn thức thu gọn với bậc là 0
 Số 0 cũng được gọi là một đơn thức, đơn thức này không có bậc.
3) Đơn thức đồng dạng.
 Hai đơn thức đồng dạng là hai đơn thức có hệ số khác 0 và có phần biến giống nhau.
 Hai đơn thức đồng dạng thì có cùng bậc.
 Để thực hiện phép cộng, trừ các đơn thức đồng dạng, ta cộng, trừ phần hệ số và giữ nguyên phần biến. 4) Đa thức.
 Đa thức là tổng của những đơn thức, mỗi đơn thức trong tổng gọi là một hạng tử của đa thức đó.
 Mỗi đơn thức cũng được gọi là một đa thức.
5) Thu gọn đa thức.
 Đa thức thu gọn là đa thức không có hai hạng tử nào đồng dạng.
 Bậc của một đa thức là bậc của hạng tử có bậc cao nhất trong dạng thu gọn của đa thức đó.
 Một số khác 0 cũng được coi là một đa thức bậc 0
 Số 0 cũng là một đa thức, gọi là đa thức 0 và không có bậc xác định. 2. BÀI TẬP
Hoạt động của giáo viên và học sinh Nội dung * Giao nhiệm vụ
Dạng 1: Nhận biết đơn thức, đơn thức
- GV chiếu bài tập lên máy chiếu yêu cầu
đồng dạng, đa thức, bậc và hệ số của
học sinh trả lời nhanh bài tập trắc nghiệm
đơn thức, đa thức - HS tìm hiểu bài toán 1
Bài 1: Bài tập trắc nghiệm
a) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức?
A. 2x − y B. −2 2xy C. 4 x D. xy − 4
b) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đa thức? x xy
A. 3xy − 6xy B. 1 − 2 C. 3 − y D. 15 − xy + x 2 2
c) Tìm đơn thức đồng dạng với đơn thức 2 −4xy . Trang 2 A. 1 4 − 2 −xy B, 2 4x y C. D. 2 4 − xy 2 xy
d) Hệ số của đơn thức 2 −2 xyz là:
A. 2 B. −2 C. xyz D. −4
*Thực hiện nhiệm vụ

a) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân là đơn thức?
- Giáo viên gọi lần lượt HS đứng tại chỗ A. 2x − y B. −2 2xy trả lời và giải thích
C. 4 x D. xy − 4
HS đứng tại chỗ trả lời các câu hỏi trả lời Ta có: 2x− y , xy−4 là đa thức các câu hỏi a) Đáp án B
4 x không là đơn thức b) Đáp án C
b) Trong các biểu thức sau, biểu thức nào c) Đáp án B là đa thức? d) Đáp án D
A. 3xy − 6xy B. 1 − 2
- HS chốt được kiến thức: Đơn thức là x
biểu thức đại số chỉ gồm một số hoặc một C. x xy 3 − y D. 15 − xy +
biến hoặc có dạng tích của những số và 2 2 biến
Ta có: 3xy − 6xy = 3
− xy là đơn thức 1 1− 2x − 2 = không là đa thức x x xy 29 − 15 − xy + = xy là đơn thức 2 2
c) Tìm đơn thức đồng dạng với đơn thức 2 −4xy . A. 2 −xy B, 2 4x y C. 1 D. 4 − 2 4 − xy 2 xy Ta có đơn thức 2 −4xy và 2 −xy có cùng phần biến 2
xy và hệ số khác 0.
d) Hệ số của đơn thức 2 −2 xyz là:
A. 2 B. −2 C. xyz D. −4 Ta có: 2
−2 = −4 nên đơn thức đó có hệ
*Kết luận, nhận định: số là −4 .
-Tại sao 4 x không là đơn thức?
- Vì biểu thức đó gồm tích của một số với
căn bậc hai của 1 biến. *Giao nhiệm vụ Bài 2:
- GV chiếu bài tập lên máy chiếu, gọi một Phương pháp:
HS đứng tại chỗ đọc đề bài.
-Bước 1: Thu gọn đơn thức. Trang 3
-Một HS đứng tại chỗ đọc đề bài
-Bước 2: Tìm bậc và hệ số của đơn thức.
Bài 2. Tìm bậc và hệ số của các biểu thức đại số sau: a) 4 − xy − 3xy b) 1 3 3 x y − x y 2
c) 2xy + 4xy −8xy d) 2 (−xy).( 5 − x yz) e) 3 2 xy .( 2 − xy) 2
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân a) 4 − xy − 3xy -Hs hoạt động cá nhân = ( 4
− − 3)xy = −7xy - Em hãy nêu cách làm?
Đơn thức có hệ số là 7 − , bậc là 2
-Một hS đứng tại chỗ nêu cách làm b) 1 3 3 x y − x y
-Muốn tìm bậc của đơn thức làm như thế 2 nào? 1 1 3 3
( −1)x y = − x y
-Muốn tìm bậc của đơn thức ta cộng số mũ 2 2 của các biến lại.
Đơn thức có hệ số là , bậc là 4
- GV gọi 5 HS lên bảng trình bày
c) 2xy + 4xy −8xy = (2 + 4 −8)xy = 2 − xy
Đơn thức có hệ số là −2 , bậc là 2 d) 2
(−xy).(−5x yz) 2 3 2 = ( 1 − ).(−5).( . x x ).( .
y y).z = 5x y z
Đơn thức có hệ số là 5 , bậc là 6 e) 3 2 xy .( 2 − xy) 2 3 2 2 3 = .( 2 − ).( . x x).( y y) = 3 − x y 2 Đơ thức có hệ số là 3 − , bậc là 5
*Kết luận, nhận định:
- HS khác ở dưới nhận xét
GV chốt phương pháp giải của dạng toán và một số lưu ý
-HS nắm được lưu ý: Trước khi tìm bậc
và hệ số của đơn thức cần thu gọn đơn thức. *Giao nhiệm vụ Bài 3 Trang 4
-GV đưa bài tập lên yêu cầu hoạt động cá Phương pháp: nhân
-Chọn các đơn thức có cùng phần biến với -HS nhận nhiệm vụ
nhau thành một nhóm. Lưu ý cần rút gọn
Bài 3. Phân thành các nhóm đơn thức
đơn thức trước ( nếu cần)
đồng dạng trong các đơn thức sau: 5 4 2 3 3 3 2 x y z −x y 3x y , , 11 6 3 3 −11x y , 5 4 2 6 − x y z , 1 3 2 6 x y . 2
*Thực hiện nhiệm vụ
-HS hoạt động cá nhân, suy nghĩ bài làm 1 N1: 3 2 3x y , 3 2 6 x y -Hãy nêu cách làm? 2
-GV gọi một hS lên bảng trình bày 5 4 2 x y z N2: , 5 4 2 −
-Một HS lên bảng trình bày 6x y z 11
*Kết luận, nhận định 3 3 −x y
-GV chốt kiến thức và lưu ý: Hai đơn thức N3: , 3 3 −11x y 6
đồng dạng thì cùng bậc với nhau nhưng *Lưu ý:
hai đơn thức cùng bậc với nhau thì chưa Hai đơn thức đồng dạng thì cùng bậc với
chắc đã đồng dạng với nhau
nhau nhưng hai đơn thức cùng bậc với
-HS nắm được lưu ý
nhau thì chưa chắc đã đồng dạng với nhau VD: 3 2 3x y và 2 3
6x y có cùng bậc là 5
nhưng không đồng dạng với nhau vì
không cùng phần biến ( 3 2 2 3 x y x y *Giao nhiệm vụ Bài 4.
-GV yêu cầu hS đọc bài toán Phương pháp
-HS đứng tại chỗ đọc bài
-Nhóm các đơn thức đồng dạng với nhau
Bài 4: Thu gọn rồi tìm bậc rồi thu gọn. của các đa thức sau
-Tìm bậc của từng hạng tử ( đơn thức). 6 5 4 4 4 4
A = x + y + x y +1− x y
Đơn thức nào có bậc cao nhất chính là bậc 5 4 của đa thức
B = x − x − + ( 5 7 2 1 7 − x ) 4 2 2 4
C = x − 2x y + 3xy + 5 − x
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân -HS hoạt động cá nhân
-Em hãy nêu cách làm? Thế nào là bậc của đa thức?
- Bậc của một đa thức là bậc của hạng tử
có bậc cao nhất trong dạng thu gọn của đa Trang 5 thức đó. 6 5 4 4 4 4
A = x + y + x y +1− x y
-GV gọi 3 HS lên bảng trình bày 6 5 4 4 4 4
= x + y + (x y − x y ) +1 -3 HS lên bảng trình bày 6 5 = x + y +1 ( 6
x có bậc là 6 , 5
y có bậc là 5 , 1 có bậc là 0 )
Đa thức A có bậc là 6 . 5 4
B = x − x − + ( 5 7 2 1 7 − x ) 5 5 4 = 7x + ( 7
− x ) − 2x −1   4 = 2 − x −1 ( 4
−2x có bậc là 4 , 1
− có bậc là 0 ) Đa thức B có bậc là 4 4 2 2 4 = − + + − C x 2x y 3xy 5 x 4 4 2 2
= (x − x ) − 2x y + 3xy + 5 2 2 = 2
− x y + 3xy + 5 ( 2 2
−2x y có bậc là 4 , 3xy có bậc là 2 ,5 có bậc là 0 )
Đa thức C có bậc là 4
*Kết luận, nhận định
-HS khác ở dưới nhận xét
Lưu ý: Trước khi tìm bậc cần thu gọn đa
-GV chốt kiến thức và lưu ý: Trước khi thức
tìm bậc của đa thức cần thu gọn đa thức đó. -HS nắm được lưu ý *GV giao nhiệm vụ
Dạng 2: Thực hiện phép tính
-GV chiếu bài tập lên yêu cầu một hS Bài 5: Bài tập Trắc nghiệm
đứng tại chỗ đọc
-Một HS đứng tại chỗ đọc đề bài
Bài 5. Chọn đáp án đúng
a) Kết quả của phép tính xy − (−xy) + 5xy là:
A. 5xy B. 6xy C. 7xy D. −5xy b) Thực hiện phép tính 2 5xy .( 3
− y)2 được kết quả: A. 2x B. 4 −15xy C. 4 −45xy D. 4 45xy
c) Kết quả của phép tính 2
−xyz − 3xz.yz là: A. 2 −4xyz B. 2 −3xyz C. 2 −xyz D. 2 4xyz
*Thực hiện nhiệm vụ a) Đáp án C Trang 6
-GV yêu cầu HS thực hiện cá nhân trả lời b) Đáp án D nhanh c) Đáp án A - HS thực hiện các nhân
a)Kết quả của phép tính
-Nhắc lại cách cộng, trừ hai đơn thức đồng xy − (−xy) + 5xy là: dạng? A. 5xy B. 6xy
-Muốn cộng, trừ hai đơn thức đồng dạng ta C. 7xy D. −5xy
cộn, trừ các hệ số với nhau và giữ nguyên Ta có: xy −(−xy)+5xy phần biến
-GV gọi lần lượt hS đứng tại chỗ trả lời = 7xy
-3 HS lần lượt đứng tại chỗ trả lời b) Thực hiện phép tính -Hãy nêu cách làm ý c) 2 5xy .( 3
− y)2 được kết quả: -Bước 1: Tính 2 3x . z yz = 3xyz A. 2x B. 4 −15xy
-Bước 2: Trừ hai đơn thức đồng dạng C. 4 −45xy D. 4 45xy Ta có: 2 5xy .( 3 − y)2 2 2 = 5xy .9 y 4 = 45xy
c) Kết quả của phép tính 2
−xyz − 3xz.yz là: A. 2 −4xyz B. 2 −3xyz C. 2 −xyz D. 2 4xyz
*Kết luận, nhận định Ta có: 2
−xyz − 3xz.yz -HS khác nhận xét 2 2
= −xyz − 3xyz 2 = 4 − xyz
-GV nhận xét và chốt kiến thức *GV giao nhiệm vụ
Bài 6: Thực hiện phép tính -GV chiếu bài tập lên Phương pháp: -HS đọc đề bài
-Bước 1: Thu gọn các hạng tử
Bài 6: Thực hiện phép tính:
-Bước 2: Nhóm các hệ số với nhau và giữ a) 2 8 − x y − . x (xy)
nguyên phần biến(Nếu đơn thức đồng b) 2 dạng) xy x − ( 2 2 4 . 1 − 2x y ) 5 c) 3xy ( 2 x y) 3 2 − x y 6 d) 4 4 2 2
15x + 7x − 20x .x
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cặp đôi
-HS hoạt động cặp đôi -Hãy nêu cách làm? a) 2 8 − x y − . x (xy) -Một HS nêu cách làm 2 2 = 8
− x y − x y
-GV gọi đại diện của 4 cặp nhanh nhất lên Trang 7 trình bày 2 = ( 8 − −1)x y 2 = 9 − x y -4 HS lên bảng trình bày b) 2 xy x − ( 2 2 4 . 1 − 2x y ) 2 2 2 2 = 4x y +12x y 2 2 = 16x y 5 c) 3xy ( 2 x y) 3 2 − x y 6 3 2 5 3 2 = − 3x y x y 6  5  3 2 13 3 2 = 3 − x y   = x y  6  6 d) 4 4 2 2
15x + 7x − 20x .x 4 4 4
*Kết luận, nhận định
= (15x + 7x ) − 20x -HS khác nhận xét 4 = (15 + 7 − 20)x 4 = 2x
-GV nhận xét và chốt kiến thức. *Giao nhiệm vụ Bài 7:
-GV yêu cầu hS đọc bài toán Phương pháp
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài toán
Bước 1: Chuyển các hạng tử sang vế phải
Bài 7: Tìm hiệu A − B biết
Bước 2: Áp dụng qui tắc công, trừ đa thức a) 2 2 2 2
−x y + A + 2xy − B = 3x y − 4xy để thu gọn vế phải − b) 2 2 2 2 Bước 3: Tìm A B
5xy − A − 6yx + B = 7 − xy + 8x y c) 2 3 3 2 2 3 3 2
3x y − A − 5x y + B = 8x y − 4x y
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động theo bàn -HS thực hiện theo bàn
-Một em đại diện nêu cách làm?
-Một hS đứng tại chỗ nêu cách làm:
B1: Chuyển các hạng tử sang vế phải
B2: Áp dụng qui tắc công, trừ đa thức để thu gọn vế phải
B3: Tìm A − B
-GV gọi đại diện 3 bàn nhanh nhất lên bảng -3 HS lên bảng trình bày
-Để làm bài tập này em cần áp dụng những a) 2 2 2 2
−x y + A + 2xy − B = 3x y − 4xy
kiến thức nào đã học? 2 2 2 2 − = − + −
-HS: -Cần áp dụng quy tắc chuyển vế, A B 3x y 4xy x y 2xy
cách cộng, trừ hai đơn thức và quy tắc dấu 2 2 2 2
= (3x y + x y) − (4xy + 2xy )
ngoặc (theo chiều ngược lại) 2 2 = 4x y − 6xy Trang 8 b) 2 2 2 2
5xy − A − 6yx + B = 7 − xy + 8x y 2 2 2 2 −A + B = 7
− xy + 8x y − 5xy + 6x y 2 2 2 2 = − − + + ( 7xy
5xy ) (8x y 6x y) 2 2 = 12 − xy +14x y Suy ra
A − B = −(− A + B) 2 2 = −( 1 − 2xy +14x y) 2 2
= 12xy −14x y c) 2 3 3 2 2 3 3 2
3x y − A − 5x y + B = 8x y − 4x y 2 3 3 2 2 3 3 2
−A + B = 8x y − 4x y − 3x y + 5x y 2 3 2 3 3 2 3 2
= (8x y − 3x y ) + (5x y − 4x y ) 2 3 3 2 = 5x y + x y
Sy ra: A − B = −(− A + B) 2 3 3 2
= −(5x y + x y ) 2 3 3 2 = 5
− x y − x y *Lưu ý:
*Kết luận, nhận định
A − B = −(− A + B)
-Các HS ở dưới nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
-Hãy nhắc lại qui tắc chuyển vế ?
-Một HS đứng tại chỗ nhắc lại qui tác chuyển vế.
-GV lưu ý: A − B = −(− A + B) * Giao nhiệm vụ
Dạng 3: Toán tổng hợp - GV chiếu bài tập lên
Bài 8: Bài tập trắc nghiệm
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài
-Một HS đứng tại chỗ đọc bài
-Các HS khác tìm hiểu bài toán Bài 8. Cho đa thức 6 5 4 4 4 4
A = x + y + x y +1− x y
a) Thu gọn đa thức được kết quả: A. 6 5
x + y + xy +1 B. 6 5 0 0
x + y + x y +1 C. 6 5
A = x + y +1 D. 6 5 4 4
A = x + y + 2x y +1
b) Bậc của đa thức là: Trang 9 A.1 B. 2 C. 5 D. 6
c) Giá trị của đa thức tại x = 1, y = −1 là: A.1 B. 2 C. 3 D. 4
*Thực hiện nhiệm vụ

-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân -HS hoạt động cá nhân
-Hãy nêu cách thu gọn đa thức?
a)Thu gọn đa thức được kết quả:
-Muốn thu gọn đa thức ta nhóm các hạng A. 6 5
x + y + xy +1
tử( đơn thức) đồng dạng với nhau B. 6 5 0 0
x + y + x y +1
-Thế nào là bậc của đa thức? C. 6 5 = + +
-Bậc của đa thức là bậc của hạng tử có bậc A x y 1 cao nhất D. 6 5 4 4
A = x + y + 2x y +1
-Muốn tính giá trị của đa thức em làm như Ta có: nào? 6 5 4 4 4 4
A = x + y + x y +1− x y
-Ta thay giá trị của biến vào đa thức 6 5 4 4 4 4
= x + y + (x y − x y ) +1
-GV gọi các hS đứng tại chỗ trả lời nhanh 6 5 = x + y +1
-3 HS đứng tại chỗ trả lời nhanh a) Đáp án C Đáp án C b) Đáp án D b)Bậc của đa thức là: c) Đáp án A A.1 B. 2 C. 5 D. 6 Ta có: 6 x có bậc là 6 5 y có bậc là 5 1 có bậc là 0
Vậy đa thức có bậc là 6 Đáp án D.
c) Giá trị của đa thức tại x = 1, y = −1 là: A.1 B. 2 C. 3 D. 4
Thay x = 1, y = −1 vào đa thức 6 5
x + y +1ta được 6 5 A = 1 + ( 1 − ) +1 A = 1−1+1 = 1
*Kết luận, nhận định Đáp án A -Các hS khác nhận xét
*Lưu ý: Trước khi tìm bậc của đa thức -GV nhận xét và lưu ý:
cần thu gọn đa thức.
Trước khi tìm bậc của đa thức cần thu gọn đa thức -HS nắm lưu ý Trang 10 *Giao nhiệm vụ Bài 9.
-GV yêu cầu hS đọc đề bài Phương pháp: -HS tìm hiểu đề bài
Bước 1: Áp dụng qui tắc nhân hai đơn 3 − thức
Bài 9: Cho hai đơn thức 3 2 x y z và 2
Bước 2: Thu gọn đơn thức ( 3 5 6 − xy z ).
Bước 3: Tìm hệ số (phần số), phần biến
a)Tính tích hai đơn thức trên
và bậc (tổng số mũ của các biến)
b)Chỉ ra hệ số, phần biến và bậc của đơn thức tích.
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu hS hoạt động cá nhân -HS hoạt động cá nhân
-Muốn nhân hai đơn thức em làm như thế nào?
-Muốn nhân hai đơn thức em nhân hệ số
với hệ số, nhận phần biến với phần biến -Hãy nêu các bước làm? -Một HS nêu cách làm
-GV gọi hai HS lên bảng(mỗi HS một ý) -HS lên bảng trình bày 3 − a) 3 2 3 5 x y . z ( 6 − xy z ) 2 3 − 3 2 3 5 = [( ).( 6 − )].(x y . z xy z ) 2 4 5 6 = 9x y z b)Hệ số: 9 Phần biến: 4 5 6 x y z Bậc: 4 + 5 + 6 = 15
*Kết luận, nhận định -HS khác nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức
-GV lưu ý cho HS: Đối với đơn thức có
dạng xy hoặc −xy thì hệ số là 1 hoặc 1
− *Lưu ý: Đối với đơn thức có dạng xy
.(nhiều hS cho hệ số bằng 0 là sai)
hoặc −xy thì hệ số là 1 hoặc 1 − -HS nắm lưu ý *Giao nhiệm vụ Bài 10.
-GV chiếu bài tập lên và yêu cầu HS đọc Phương pháp bài
Bước 1: Nhóm các đơn thức đồng dạn
-Một HS đọc bài, cả lớp tìm hiểu bài với nhau
Bài 10: Thu gọn, tìm bậc rồi tính giá trị
Bước 2: Thu gọn đa thức Trang 11 của các đa thức sau
Bước 3: Tìm bậc của đa thức 1 2 2 1 2 1 2
A = x y + xy − xy + xy − 5xy − x y Bước 4: Thay giá trị của x, y vào đa thức 3 2 3
trên ta được giá trị cần tìm 1
Tại x = , y =1 2 1 2 2 2 2
B = xy + x y − xy + xy 2 3 1 2 − x y + 2xy 3 1
tại x = , y =1 2
*Thực hiện nhiệm vụ
-GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân -HS hoạt động cá nhân
?Muốn thu gọn đa thức em làm như thế nào?
-Muốn thu gọn đa thức ta nhóm các hạng
tử (đơn thức) đồng dạng với nhau. 1
-Một em hãy nêu cách làm 2 2
A = x y + xy − xy 3 -Một hS nêu cách làm 1 2 1 2
-GV gọi hai HS lên bảng trình bày
+ xy − 5xy − x y 2 3 -Hai HS lên bảng. 1 2 1 2
= ( x y − x y) + 3 3 2 1 2
(xy + xy ) − (xy + 5xy) 2 3 2
= xy − 6xy 2 -Bậc của đa thức là 3 1
Tại x = , y =1thì 2 3 1 2 1 A = . .1 − 6. .1 2 2 2 9 A = − 4 1 2 2 2
B = xy + x y − xy 2 3 2 1 2
+xy − x y + 2xy 3 Trang 12 1 2 2
B = ( xy + xy ) + 2 2 2 1 2
( x y − x y) − (xy − 2xy) 3 3 3 2 1 2
B = xy + x y + xy 2 3 1
Tại x = , y =1thì 2 2 3 1 2 1  1  1 = + + B . .1 . .1 .1   2 2 3  2  2 4
*Kết luận, nhận định B = 3
-Hai HS đứng tại chỗ nhận xét
-GV nhận xét và chốt kiến thức -HS lắng nghe
IV. PHIẾU BÀI TẬP BỔ TRỢ 1. TRẮC NGHIỆM
Câu 1
. Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức? 1 1 A. 2 x y B. −3x −1 C. 2 − x y D. 5 6 − x
Câu 2. Trong các biểu thức sau, biểu thức nào là đơn thức? 6 2 −x y 4 − 1 A. B. C. D. ( 2 x − ) 1 2 x 2 xy z 5 2
Câu 3. Phần hệ số và bậc của các đơn thức 2 5
−x y .(−xy) là: A. −1;7 B. −1;9 C.1;7 D.1;9 2
Câu 4. Kết quả thu gọn của đơn thức 3 2
−xy − y .xy là: 7 9 9 9 9 A. 3 − xy B. 3 xy C. 3 − x y D. 3 x y 7 7 7 7
Câu 5. Trong các biểu thức sau, đâu là đa thức 1 x + 2 y A. 2 x y B. C. D. x + 2 y x 2 z
Câu 6. Trong các biểu thức sau, đâu không là đa thức 1 x x + 2y 1 A. 2 xy − B. C. 6 − 2xy + D. 0 2 3 5 2 x
Câu 7. Bậc của các đa thức ( − )2 2 1 x là: A. 2 B. 3 C. 4 D. 5 2. TỰ LUẬN Trang 13
Bài 1: Phân thành các nhóm đơn thức đồng dạng trong các đơn thức sau:  1  2 3 −12x y − xyz −100 −3yxz −2xy.x . y − xy   8  3 
Bài 2: Thực hiện phép tính:
1) xy − (−xy) + 5xy 2) 2 2 2
6xy − 3xy −12xy 3) 2 3 4 x y z + ( 2 3 4 3 4 − x y z ) 4) 2 x y + ( 2 4 8 − x y) 5) 2 x y + ( 2 25 5 − 5x y) 6) 2 2 2
3x y + 4x y − x y 7) 2 2 xy + x y + ( 2 2 − xy ) 8) 2 3 4 x y z + ( 2 3 4 12 7 − x y z ) 9) 3 − xy − ( 3 − xy ) 3 6 6 + 6x y 8  1 − 
Bài 3: Cho đơn thức: 2 2 2 A = x y . x y  . 3  4 
a) Thu gọn đơn thức A rồi xác định hệ số và tìm bậc của đơn thức.
b) Tính giá trị của A tại x = −1, y = 1.  3 −  7 
Bài 4: Cho đơn thức 2 2 2 D = x y x y    .  7  9 
a) Thu gọn đơn thức D rồi xác định hệ số và phần biến của đơn thức.
b) Tính giá trị của đơn thức D tại x = −1, y = 2 . 2  3 −   20 
Bài 5: Cho đơn thức 2 3 F = xy . x y      5   27 
a) Thu gọn đơn thức và tìm bậc của đơn thức F −x
b) Tính giá trị của biểu thức F biết y =
và x + y = 2 . 3
Bài 6: Thu gọn rồi tìm bậc của các đa thức sau 1) 2 2 2 2 2
A = 5x .2y − 5 .3
x xy − x y + 6x y 2) 4 3 2 3 2 2 B = 3 . x x + 4 .
x x − 5x x − 5x .x 3) 2 2 2 2
C = 2x yz + 4xy z − 5x yz + xy z − xyz 4) 3 2 2 2 3 2 2 3 2
D = 5x y + 4x y − x + 8x y − 5x y 1 1 1 1 3 3 5) 2 2
E = 3x y − xy +1− 3x y + xy − xy 6) 5 2 2 5 2
F = 3x − x y − xy − 3x − x y 4 2 4 2 4 4 1 1 7) 3 3 2 2
G = x − 5xy + 3x + xy − x + xy − x 8) 5 6 7 2 5 6 7
H = 3xy − 3x y + x y − 3xy + 3x y 2 2 2
Bài 7: Cho hai đơn thức: 3 4 5 A = 18
− x y z và B = x ( yz )2 5 2 . 9
a) Đơn thức C là tích của đơn thức A và B. Xác định phần biến, phần hệ số, bậc của C .
b) Tính giá trị của đơn thức C khi x = 1
− , y =1, z = 1 − .
Bài 8:
Thu gọn rồi tính giá trị của các đa thức sau a) 5 3 4 3 4 3 5 3
B = 3x y − 4x y + 2x y − 3x y tại x = 1; y = 2 − b) 2 4 2 2 4 9
C = 2x y + 4xyz − 2x − 5 + 3x y − 4xyz + 3 − y tại x = 1, y = −1 Tuần 3 Tiết 4; 5; 6 Trang 14 Ngày soạn 01/11/2023 Lớp 8A1 8A2 8A3 Ngày dạy:
ÔN TẬP TỨ GIÁC LỒI . HÌNH THANG CÂN I. MỤC TIÊU
1. Về kiến thức:
- Củng cố định nghĩa tứ giác, hình thang, hình thang cân.
- Củng cố các định lí về tổng các góc trong của tứ giác, tính chất của hình thang cân 2. Về năng lực:
- Nhận biết và giải thích được tứ giác là hình thang, hình thang cân
- Lập luận và chứng minh hình học trong những trường hợp đơn giản. * Năng lực chung:
- Năng lực tự học: HS tự hoàn thành được các nhiệm vụ học tập chuẩn bị ở nhà và tại lớp.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: HS phân công được nhiệm vụ trong nhóm, biết hỗ trợ
nhau, trao đổi, thảo luận, thống nhất được ý kiến trong nhóm để hoàn thành nhiệm vụ.
* Năng lực đặc thù:
- Năng lực giao tiếp toán học: HS phát biểu, nhận biết được tứ giác là hình thang, hình thang cân.
- Năng lực tư duy và lập luận toán học, năng lực giải quyết vấn đề toán học, năng lực
mô hình hóa toán học: thực hiện được các thao tác tư duy so sánh, phân tích, tổng hợp
khi làm các bài tập về hình thang, hình thang cân.
3. Về phẩm chất:
- Chăm chỉ: thực hiện đầy đủ các hoạt động học tập một cách tự giác, tích cực.
- Trung thực: thật thà, thẳng thắn trong báo cáo kết quả hoạt động cá nhân và theo
nhóm, trong đánh giá và tự đánh giá.
- Trách nhiệm: hoàn thành đầy đủ, có chất lượng các nhiệm vụ học tập.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Giáo viên: SGK, kế hoạch bài dạy, thước thẳng, bảng phụ hoặc máy chiếu.
2. Học sinh: SGK, thước thẳng, bảng nhóm.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. KIẾN THỨC CẦN NHỚ Trang 15
1. Tứ giác, tứ giác lồi a) Định nghĩa
+ Tứ giác ABCD là một hình gồm bốn đoạn thẳng AB , BC , CD , DA trong đó
không có hai đoạn thẳng nào cùng nằm trên một đường thẳng.
+ Tứ giác lồi là tứ giác mà hai đỉnh thuộc một cạnh bất kì luôn nằm về một phía của
đường thẳng đi qua hai đỉnh còn lại.
b) Định lý tổng các góc của một tứ giác:
Tổng các góc của một tứ giác bằng o 360 .
2. Hình thang, hình thang cân
a) Hình thang: Hình thang là tứ giác có hai cạnh đối song song. A B D C -Nhận xét:
+ Hai góc kề một cạnh bên của hình thang có tổng bằng o 180 .
b) Hình thang cân: Hình thang cân là hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau. B A D C - Tính chất:
+ Trong hình thang cân, hai cạnh bên bằng nhau.
+ Trong hình thang cân, hai đường chéo bằng nhau. - Dấu hiệu nhận biết:
+ Hình thang có hai góc kề một đáy bằng nhau thì hình thang đó là hình thang cân.
+ Hình thang có hai đường chéo bằng nhau thì hình thang đó là hình thang cân. 2. BÀI TẬP
Hoạt động của giáo viên và HS Nội dung * Giao nhiệm vụ
Bài 1: Bài tập trắc nghiệm
- GV yêu cầu HS hoạt động cá nhân thực hiện Trang 16 bài tập trắc nghiệm 1. Đáp án:
Kiểm tra củng cố lý thuyết cho HS
- HS nhận nhiệm vụ được giao 1 2 3 4 5
Câu 1 . Các góc của tứ giác có thể là: C B C A A
A. Bốn góc nhọn.
B. Bốn góc tù.
C. Bốn góc vuông.
D. Một góc vuông và ba góc nhọn.
Câu 2. Hình thang là tứ giác có:
A. Hai cạnh đối bằng nhau.
B. Hai cạnh đối song song với nhau.
C. Một góc vuông.
D. Hai đường chéo bằng nhau.
Câu 3. Khẳng định nào sau đây là sai:
A. Tổng các góc của một tứ giác bằng o 360
B. Tổng các góc của hình thang bằng o 360 .
C. Hình thang có các góc đối bằng nhau.
D. Hình thang có hai góc kề cạnh bên bù nhau.
Câu 4. Hình thang cân là hình thang có:
A. Hai góc kề một cạnh đáy bằng nhau.
B. Hai góc đối bằng nhau.
C. Hai cạnh bên song song.
D. Hai cạnh bên bằng nhau
Câu 5 Số đo các góc của tứ giác ABCD theo
tỉ lệ: A : B : C : D = 4 : 3 : 2 :1
Số đo các góc theo thứ tự đó là: A. o o o o 120 ;90 ;60 ;30 . B. o o o o 140 ;105 ;70 ;35 . C. o o o o 144 ;108 ;72 ;36 . Trang 17 D. Cả ,
A B,C đều sai.
*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
GV: Cho HS đọc đầu bài trắc nghiệm trên màn hình .
- GV yêu cầu HS hoạt động nhóm đôi thực
hiện bài tập trắc nghiệm 1
- HS HĐ cá nhân thực hiện bài 1. - HS báo cáo kết quả.
- Nhận xét, đánh giá câu trả lời của nhau.
GV: Để chọn phương án đúng ở câu 1,2,3,4,5
ta dựa vào kiến thức nào đã học ? * Giao nhiệm vụ
Dạng 1: Tính các góc của tứ giác, hình
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm thang hiểu bài toán 2:
Bài 2: Tìm x và y ở hình vẽ dưới biết
Tìm x và y ở hình vẽ dưới biết các hình các hình thang ABCD và EFGH có đáy
thang ABCD và EFGH có đáy lần lượt là lần lượt là AB và CD ; EF và GH .
AB và CD ; EF và GH - HS tìm hiểu bài toán 2. HS: Đọc đầu bài 2
.*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện.
GV: Nêu cách tính các góc x và y .
GV: Áp dụng kiến thức nào đã học? Lời giải
HS: Áp dụng tính chất của hai đường thẳng
a) Vì AB // CD nên A + D = 180 hay
song song và tổng các góc trong tứ giác
D +120 = 180  D = y = 60 .
HS: Hoạt động trình bày tính góc HS: Lên bảng trình bày.
Tương tự, B + C = 180 GV: Gọi HS nhận xét
C = x =180 −100 = 80
*Kết luận, nhận định: Khi có giả thiết hình
c) Vì EF // HG nên E + H = 180 .
thang, các em ghi nhớ tính chất của các góc kề
cạnh bên, tổng các góc trong tứ giác bằng  E = x = 180 − 90 = 90 360
Tương tự F + G = 180 . Trang 18
F = y = 180 − G = 50 * Giao nhiệm vụ
Bài 3: Cho hình thang ABCD
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
( AB // CD ) có B − C = 10 hiểu bài toán 3
Tính số đo góc B ? Cho hình thang ABCD Lời giải
( AB // CD ) có B − C = 10
Vì ABCD là hình thang có
Tính số đo góc B ?
AB // CD nên B + C = 180
- HS tìm hiểu bài toán 3.
Và theo GT B − C = 10 HS: Đọc đầu bài 3 180 +10
.*Thực hiện nhiệm vụB = = 95 2
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện.
GV: Nêu cách tính góc B
GV: Áp dụng kiến thức nào đã học?
- HS trả lời theo từng câu hỏi được GV đề xuất.
- HS phản biện câu trả lời của nhau.
*Kết luận, nhận định: Khi có giả thiết hình
thang, các em ghi nhớ tính chất của các góc kề
cạnh bên, tìm hai góc khi biết tổng và hiệu của hai góc Dạng 2
Dạng 2: Chứng minh tứ giác là hình * Giao nhiệm vụ
thang, hình thang cân
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm Bài 4: hiểu bài toán 4:
Tứ giác ABCD có BC = CD và DB là
Tứ giác ABCD có BC = CD và DB là phân phân giác của góc D . Chứng minh ABCD
giác của góc D . Chứng minh ABCD là hình là hình thang. thang. Lời giải
HS tìm hiểu bài toán 4
*Thực hiện nhiệm vụ
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
GV: Hình vẽ cho biết yếu tố nào bằng nhau? Trang 19 HS quan sát hình vẽ Xét BCD
GV: Dự đoán đáy của hình thang và chứng Có BC = CD nên BCD cân tại C
minh BC // AD như thế nào? Áp dụng kiến suy ra DBC = BDC thức nào đã học?
Mà DB là phân giác của D
HS: dự đoán BC // AD
HS: Chứng minh hai góc so le trong bằng nên CDB = BDA. nhau qua góc khác.
Suy ra ADB = DBC (= CDB)
*Kết luận, nhận định: cách chứng minh tứ nên BC // AD hay ABCD là hình thang.
giác là hình thang: cần tìm một cặp cạnh song song * Giao nhiệm vụ
Bài 5: Cho tam giác ABC cân tại A , các
- GV tổ chức hoạt động, hướng dẫn HS tìm
đường phân giác BD , CE hiểu bài toán 5
( D AC , E AB ).
* Thực hiện nhiệm vụ
a) Chứng minh BEDC là hình thang cân;
- Giáo viên hướng dẫn HS thực hiện
b) Tính các góc của hình thang cân BEDC HS thực hiện NV GV giao  , biết C = 50 .
GV: Nêu cách nhận biết hình thang cân
GV: Yêu cầu HS hoạt động tìm ra những đk Lời giải
để khẳng định tứ giác là hình thang cân
HS: Để chứng minh tứ giác là hình thang cân
cần chứng minh: hai cạnh đáy song song và
hai góc kề đáy bằng nhau
HS hoạt động theo yêu cầu của GV. HS: Lên bảng trình bày GV: gọi HS nhận xét.
*Kết luận, nhận định: Dấu hiệu nhận biết HTC
a) Do ABC cân tại A và BD , CE là các
Bước 1. Chứng minh hai cạnh đối song song
đường phân giác suy ra hai tam giác BCE
Bước 2. Chứng minh hai góc kề đáy bằng và CDB có
nhau hoặc hai đường chéo bằng nhau ▪ EBC = DCB ,
- Nêu tính chất về góc trong hình thang cân ▪ BC chung, = ▪ BCE DBC .  =  Vậy BCE CBD (g.c.g). Trang 20