28 trang 4 lượt tải

Nghiên cứu mô hình kinh doanh của sàn giao dịch Shopee.vn và trình bày cách thức mở một gian hàng trên Shopee để bán sản phẩm giày thể thao Nike | Bài thảo luận thương mại điện tử căn bản

8

Shopee là một trong những sàn thương mại điện tử hàng đầu tại Đông Nam Á và
Đông Á, với mô hình kinh doanh đa dạng và linh hoạt. Shopee bắt đầu hoạt động tại Việt Nam vào năm 2016 với mô hình C2C (người tiêu dùng tới người tiêu dùng), cho phép người dùng mua bán hàng hóa trực tiếp với nhau qua ứng dụng di động và web. Tài liệu giúp bạn tham khảo, ôn tập và đạt kết quả cao. Mời đọc đón xem!

Môn: thương mại điệm tử căn bản 107 tài liệu

Trường: Trường Đại học Thương Mại 2.6 K tài liệu

Tác giả:

Profile

Mỹ Châu

1 tuần trước
Tải xuống
Báo cáo
Danh sách Quiz
Tải xuống
/28
TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
--- ---
BÀI THẢO LUẬN
THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN
Đề tài:
Nghiên cứu mô hình kinh doanh của sàn giao dịch Shopee.vn
và trình bày cách thức mở một gian hàng trên Shopee
để bán sản phẩm giày thể thao Nike
Giảng viên hướng dẫn : Trần Hoài Nam
Lớp học phần : 231PCOM011103
Nhóm : 11
Hà Nội, 2023
LỜI MỞ ĐẦU
Shopee là một trong những sàn thương mại điện tử hàng đầu tại Đông Nam Á và
Đông Á, với mô hình kinh doanh đa dạng và linh hoạt. Shopee bắt đầu hoạt động tại Việt
Nam vào năm 2016 với mô hình C2C (người tiêu dùng tới người tiêu dùng), cho phép
người dùng mua bán hàng hóa trực tiếp với nhau qua ứng dụng di động và web. Sau quá
trình phát triển, Shopee đã mở rộng thêm mô hình B2C (doanh nghiệp tới người tiêu
dùng), hợp tác với các doanh nghiệp, thương hiệu và nhà bán lẻ lớn để cung cấp các sản
phẩm chính hãng và chất lượng cao cho người tiêu dùng. Ngoài ra, Shopee còn tích hợp
các tính năng xã hội như chat, đánh giá, livestream, liên hệ trực tiếp để tăng cường sự
tương tác và gắn kết giữa người bán và người mua.
Những tiện ích mà Shopee mang lại đã khiến sàn giao dịch điện tử này thu hút hàng
ngàn người có nhu cầu kinh doanh. Vậy để hiểu rõ hơn về mô hình kinh doanh và cách
thức để tham gia vào sàn giao dịch Shopee, nhóm 11 thực hiện đề tài thảo luận với nội
dung “Nghiên cứu mô hình kinh doanh của sàn giao dịch Shopee.vn và trình bày cách
thức mở một gian hàng trên Shopee để bán sản phẩm giày thể thao Nike.”
MỤC LỤC
DANH SÁCH THÀNH VIÊN....................................................................................................... 2
LỜI MỞ ĐẦU..............................................................................................................................3
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN.....................................................................................................................5
1.1. Khái niệm mô hình kinh doanh........................................................................................... 5
1.2. Khái niệm sàn giao dịch......................................................................................................5
II. MÔ HÌNH KINH DOANH CỦA SÀN GIAO DỊCH SHOPEE.VN.............................................6
2.1. Giới thiệu chung về Shopee................................................................................................. 6
2.2. Mô hình kinh doanh của Shopee..........................................................................................7
2.2.1. Mục tiêu giá trị.............................................................................................................7
2.2.2. Mô hình doanh thu.......................................................................................................8
2.2.3. Cơ hội và chiến lược thị trường...................................................................................10
2.2.4. Môi trường và lợi thế cạnh tranh................................................................................14
2.2.5. Sự phát triển tổ chức..................................................................................................19
2.2.6. Đội ngũ quản trị.........................................................................................................20
III. CÁCH THỨC MỞ MỘT GIAN HÀNG TRÊN SHOPEE ĐỂ BÁN SẢN PHẨM GIÀY THỂ
THAO NIKE..............................................................................................................................22
3.1. Giới thiệu chung về thương hiệu và sản phẩm NIKE..........................................................22
3.2. Lý do lựa chọn sản phẩm..................................................................................................22
3.3. Cách tạo một gian hàng trên Shopee để bán sản phẩm....................................................... 23
IV. ĐÁNH GIÁ...........................................................................................................................24
4.1. Ưu điểm........................................................................................................................24
4.2. Hạn chế.........................................................................................................................25
4.3. Giải pháp......................................................................................................................26
PHẦN KẾT LUẬN.....................................................................................................................28
TÀI LIỆU THAM KHẢO...........................................................................................................29
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1.1. Khái niệm mô hình kinh doanh
Mô hình kinh doanh (tiếng anh là Business Model) là một thuật ngữ về kinh tế, khá
trừu tượng và có nhiều nghĩa khác nhau. Mô hình kinh doanh có thể là một văn bản tổng
quan sắp xếp các kế hoạch phát triển của tổ chức, công ty, doanh nghiệp trong tương lai.
Có người lại nói rằng: “Mô hình kinh doanh là bản kế hoạch để sinh doanh thu và lợi
nhuận”. Mô hình kinh doanh còn là một cấu trúc khái niệm hỗ trợ khả năng tồn tại của
một sản phẩm hoặc công ty và bao gồm mục đích, mục tiêu của công ty và kế hoạch dự
định đạt được chúng. Tất cả các quy trình và chính sách kinh doanh mà một công ty chấp
nhận.
Tóm lại, tất cả vẫn có chung một ý nghĩa của khái niệm Mô hình kinh doanh là bản
kế hoạch kiếm tiền và phát triển, phát triển để kiếm tiền… Nó chính xác là tất cả những
hướng đi mà chủ doanh nghiệp vạch ra để bám theo loại hình kinh doanh nhất định. Từ
đó mọi thành viên trong công ty sẽ chung một suy nghĩ, mục đích và đặc biệt là chung
hành động
1.2. Khái niệm sàn giao dịch
Sàn giao dịch là một website thương mại điện tử cho phép các thương nhân, tổ chức,
cá nhân không phải chủ sở hữu của website có thể tiến hành toàn bộ hoặc một phần quy
trình mua bán hàng hóa, dịch vụ trên website đó. Sàn giao dịch có chức năng cầu nối giúp
cho các người bán và người mua có thể giao dịch với nhau một cách thuận tiện và an
toàn. Một số ví dụ về sàn giao dịch trong thương mại điện tử tại Việt Nam là Shopee,
Lazada, Tiki, Sendo, v.v.
II. MÔ HÌNH KINH DOANH CỦA SÀN GIAO DỊCH SHOPEE.VN
2.1. Giới thiệu chung về Shopee
Shopee được biết tới là nền tảng thương mại điện tử hàng đầu tại khu vực Đông
Nam Á có trụ sở tại Singapore và trực thuộc công ty Sea trước đây là Garena. Nhà sáng
lập Shopee là của tỷ phú Forrest Li – người được biết đến là người đối đầu với Alibaba.
Vào năm 2015: Shopee được ra mắt lần đầu tại Singapore với định hướng là sàn
thương mại điện tử phát triển chủ yếu trên thiết bị di động. hoạt động như một mạng xã
hội phục vụ nhu cầu mua bán mọi lúc, mọi nơi cho người dùng. Ngay tại thời điểm ra mắt
Shopee cùng lúc tấn công 7 thị trường gồm: Singapore, Indonesia, Malaysia, Thailand,
Taiwan, Philippines và Vietnam.
Năm 2017: Shopee Việt Nam cho ra mắt Shopee Mall, cổng bán hàng với cam kết
chính hãng từ các thương hiệu hàng đầu và các nhà bán lẻ lớn tại Việt Nam. Shopee cũng
vươn lên đứng đầu về khía cạnh thương mại điện tử chính tại Đài Loan. Với mục tiêu trở
thành điểm đến trong thương mại điện tử tại Đông Nam Á.
Mô hình ban đầu của Shopee Việt Nam là C2C Marketplace – Trung gian trong quy
trình mua bán giữa các cá nhân với nhau. Tuy nhiên, hiện nay Shopee Việt Nam đã trở
thành mô hình lai khi có cả B2C (doanh nghiệp đến người tiêu dùng). Trong đó có các
nền tảng con như: Shopee mall, Shopee 4H và còn có các dịch vụ tiện ích khác như Flash
Sale, nạp thẻ điện thoại, shop yêu thích, mảng giao đồ ăn nhanh,... .
“Sau 6 tháng đầu năm 2023, Shopee vẫn là cái tên dẫn đầu bảng xếp hạng với tổng
giá trị của tất cả các đơn hàng giao thành công đạt 59.000 tỷ đồng. Theo sau là Tiktok
Shop đạt doanh thu 16.300 tỷ đồng. Ở vị thứ 3 là Lazada đạt 15.700 tỷ đồng doanh thu”.
(Theo Tạp chí Công Thương, 2023).
Theo Metric, thị phần của Shopee từ đầu năm tới nay gần như không thay đổi. Điều
này đồng nghĩa với việc Tik Tok Shop đang lấy đi thị phần từ các sàn thương mại điện tử
còn lại. Tik Tok Shop dù chỉ mới ra mắt được 4 tháng (từ quý 4/2022) đã có doanh thu
bằng 80% doanh thu của Lazada. Đến quý 2/2023, Tik Tok Shop đã vươn lên vị trí thứ 2
trên bảng xếp hạng các sàn thương mại điện tử tại Việt Nam.
Như vậy, Shopee phải đưa ra những chiến lược phù hợp trên chặng đua đường dài
này để luôn giữ vững được vị thế và tầm ảnh hưởng của mình trên sàn thương mại điện
tử.
2.2. Mô hình kinh doanh của Shopee
2.2.1. Mục tiêu giá trị
2.2.1.1. Mục tiêu kinh doanh
Tham gia và chiếm lĩnh thị trường Đông Nam Á (ĐNA): Với dân số trẻ hóa lên tới
650 triệu người, ĐNA được biết đến là khu vực internet phát triển nhanh nhất thế giới
trong những năm gần đây. Một số nghiên cứu chung giữa Google và Temasek Holdings
vào năm 2018 đã dự đoán rằng nền kinh tế số tại ĐNA sẽ tăng gấp ba lần vào năm 2025
tức là đạt 240 tỷ USD, là động lực chính của nền kinh tế, thương mại điện tử dự kiến sẽ
được định giá 102 tỷ USD trên tổng giao dịch vào năm 2025.
Phân khúc thị trường theo hành vi của Shopee: Thay vì dùng một ứng dụng chung
cho toàn khu vực, Shopee đã tạo các phiên bản riêng cho mỗi thị trường. Ví dụ như tại
Indonesia, Shopee đã tạo nên một mục gồm các sản phẩm, dịch vụ phục vụ riêng cho thị
trường với phần đông là người Hồi giáo này. Tại Thái Lan, nơi mà sức ảnh hưởng của
người nổi tiếng tới thói quen mua sắm. Shopee đã mở các cửa hàng được quản lý bởi
những người nổi tiếng hàng đầu.
Mục tiêu của Shopee là muốn thay đổi thế giới thông qua việc cung cấp nền tảng để
kết nối người bán và người mua trong cùng một cộng đồng với xu hướng mua sắm trên
thiết bị di động hiện nay, hướng đến mục tiêu nâng cao nền tảng giúp khách hàng có trải
nghiệm mua sắm thú vị.
2.2.1.2. Sứ mệnh kinh doanh
Sứ mệnh của Shopee chính là “Kết nối người mua và người bán". Từ đó, Shopee ra
đời nhằm tạo ra một sàn thương mại điện tử để cung cấp cho khách hàng trải nghiệm việc
mua sắm trực tuyến một cách dễ dàng, an toàn và tiện lợi bởi quá trình thanh toán và vận
chuyển nhanh chóng.
Đối với người mua:
• Được xây dựng cho thiết bị di động giúp người dùng trải nghiệm mua sắm di động
nhanh chóng và trực quan cao. Ứng dụng luôn sẵn để tải xuống miễn phí trên App Store
và Google Play.
• Trò chuyện trực tiếp: Tham gia vào các cuộc trò chuyện trong thời gian thực thông
qua tính năng tích hợp sẵn của Shopee.
• Shopee bảo đảm: Bằng cách giữ thanh toán cho đến khi nhận được đơn đặt hàng.
Hệ thống hậu cần/vận chuyển tích hợp: Người dùng có thể dễ dàng chọn nhà cung
cấp dịch vụ hậu cần ưa thích sau khi đặt hàng.
• Mua hàng hiệu với giá tốt: Các nhà bán lẻ uy tín phân phối bản trên Shopee đem
đến cho bạn sự lựa chọn đa dạng, từ các hãng nổi tiếng trong mọi ngành hàng. Kết hợp
với các chương trình sale cực lớn.
Đối với người bán:
• Quản lý đơn hàng: Quản lý và xử lý nhanh chóng các đơn hàng của Shop để mang
lại trải nghiệm hài lòng từ hai phía
• Quản lý sản phẩm: Đăng/cập nhật thông tin/quản lý số lượng tồn,...
• Kênh marketing: Một loạt các công cụ marketing hỗ trợ shop quảng bá các sản
phẩm phù hợp theo từng mục đích khác nhau.
• Tài chính: Quản lý doanh thu bán hàng và số dư ví trên kênh người bán. • Dữ liệu:
Xem xét hiệu quả kinh doanh dùng để phân tích bán hàng để phân tích kết quả hoạt động
và các chỉ số bán hàng.
• Quản lý shop: Quản lý đánh giá của shop, củng cố thương hiệu shop với các tính
năng trong phần quản lý shop trên kênh người bán. Trang trí shop giúp bạn tùy chỉnh
giao diện shop vơi các mẫu thiết kế đẹp.
2.2.2. Mô hình doanh thu
2.2.2.1. Mô hình doanh thu phí giao dịch
Hiện tại shopee đang thu các loại phí bán hàng sau: Phí thanh toán, phí cố định
(Shopee Mall), phí dịch vụ, phí đăng ký.
Phí thanh toán: là khoản phí giao dịch cho mỗi đơn hàng thành công (đơn hàng nằm
ở mục “Đã giao”) hoặc đơn có phát sinh yêu cầu Trả hàng hoàn tiền được tính phí dịch
vụ/ phí thanh toán/các loại phí khác (nếu có). Trong mọi trường hợp, người bán chịu
trách nhiệm chi phí thanh toán.
Kể từ ngày 1/4/2021, Shopee sẽ áp dụng mức phí thanh toán mới dành cho người
bán cụ thể:
Phương thức thanh toán Mức phí mới sau ngày 01/4/2021 (đã bao
gồm VAT)
Thẻ tín dụng/ ghi nợ hoặc Trả góp
bằng thẻ tín dụng
2.2%
Thanh toán khi nhận hàng (COD)
Thẻ ATM nội địa (Internet Banking)
Thanh toán bằng Ví Shopee Pay
Phí cố định: là phần trăm hoa hồng trích từ đơn hàng được thực hiện thành công
(không tính sản phẩm bị hủy hoặc trả hàng/ hoàn tiền) của Shopee Mall, chưa bao gồm
thuế giá trị gia tăng.
Phí cố định (chưa bao gồm 10% VAT) = Tổng giá trị đơn hàng x Tỷ lệ phần trăm
phí cố định Mỗi ngành hàng sản phẩm sẽ có một tỷ lệ phần trăm phí cố định khác nhau
Phí dịch vụ: phí này được áp dụng cho người bán tham gia gói miễn phí vận chuyển
Freeship Xtra cũng như hai loại phí trên, phí dịch vụ được trừ trực tiếp trên những đơn
hàng thành công (không hủy/ trả hàng/ hoàn tiền) trước khi tiền được chuyển vào ví
Shopee của người bán. Cách tính phí dịch vụ 5% (đã bao gồm VAT) giá bán (tối đa 10K)
trên mỗi sản phẩm đối với shop thường.
Phí đăng ký: được tính như người bán đang mua một sản phẩm thông thường trên
Shopee, và sẽ không được hoàn lại dưới bất cứ hình thức nào. Khi thanh toán các loại phí
dịch vụ Gói Freeship Xtra, Phí Dịch vụ bán hàng Shopee sẽ được tự động cấn trừ vào tài
khoản của Người Bán sau khi đơn hàng đã hoàn toàn.
2.2.2.2. Mô hình doanh thu quảng cáo
Shopee sẽ thu phí từ việc đấu thầu từ khóa: Đấu thầu từ khóa được biết đến như một
phương pháp hàng đầu giúp tiếp cận khách hàng nhanh chóng và dễ dàng hơn chỉ với một
khoản chi phí nhất định. Khi này, người bán sẽ trải qua quá trình lựa chọn một từ khóa để
gắn hashtag đấu thầu → trả phí để đưa gian hàng của mình lên đầu lượt hiển thị khi
khách hàng tìm kiếm cụm từ khóa đó.
Cách tính chi phí đấu giá từ khóa Shopee = Số lượt click x giá thầu 3. Cơ hội thị
trường Thương mại điện tử Đông Nam Á bùng nổ.
Báo cáo Kinh tế số Đông Nam Á 2020 của Google, Temasek và Bain & Company
cho thấy, thị trường thương mại điện tử Việt Nam đứng thứ ba Đông Nam Á với quy mô
7 tỷ USD; xếp sau Indonesia (32 tỷ USD) và Thái Lan (9 tỷ USD)Tuy nhiên, theo dự
đoán đến năm 2025, thương mại điện tử trong nước có thể đạt mức tăng trưởng cao nhất
khu vực với 34%, chạm mốc 23 tỷ USD.
Theo báo cáo của iPrice Group, Shopee là sàn thương mại điện tử có lượt truy cập
nhiều nhất Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam trong quý
III/2020. Chỉ một năm trước đó, Lazada (của Alibaba) vẫn đứng số 1 ở Philippines,
Singapore và Thái Lan, trong khi đó Tokopedia "thống lĩnh" thị trường Indonesia.
Cơ hội phát triển thị trường Thương mại điện tử Tình hình đại dịch diễn tiến liên tục
đã thúc đẩy mạnh mẽ các doanh nghiệp và người dùng chuyển đổi sang nền tảng trực
tuyến, đây là xu hướng sẽ tiếp tục diễn ra trong thời kỳ bình thường mới.
2.2.3. Cơ hội và chiến lược thị trường
Hiện tại Shopee là một trong những trang thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ tại
thị trường Đông Nam Á. Thị trường mua sắm trực tuyến này đang ngày càng phát triển
tại khu vực này và Shopee đã và đang có sự hiện diện mạnh mẽ tại nhiều quốc gia, bao
gồm Việt Nam, Thái Lan, Philippines, Indonesia, Malaysia, Singapore, Đài Loan. Shopee
đã đưa ra các chiến lược tiếp thị, tập trung nguồn lực vào các khu vực có tiềm năng phát
triển và tăng cường quảng bá thương hiệu, phát triển website và ứng dụng thông minh để
có một vị thế tốt trên đấu trường thương mại điện tử.
Bên cạnh đó có thể thấy được rằng thời gian sử dụng Internet của người Việt Nam
trung bình là 4 tiếng một ngày. Có hơn 59,2 triệu người sử dụng Internet, chiếm hơn ½
dân số cả nước, con số này được dự báo là vẫn sẽ tăng những năm về sau. Đây có thể
được xem như là một cơ hội lớn để phát triển kinh doanh online.
Doanh thu thương mại điện tử B2C Việt Nam năm 2017 – 2022 (tỷ USD).
Nguồn: Sách Trắng Thương mại điện tử 2022
Có thể thấy xu hướng mua hàng online đang tăng mạnh: Với sự phát triển nhanh
như vũ bão của kinh doanh online, người tiêu dùng có xu hướng mua hàng online ngày
càng nhiều. Trong biểu đồ thể hiện doanh thu thương mại điện tử B2C Việt Nam năm
2017-2022 có thể thấy doanh thu có xu hướng tăng nhanh theo từng năm, nếu như năm
2015, thương mại điện tử bán lẻ Việt Nam mới chỉ đạt 5 tỷ USD, tăng 23% so với năm
trước thì đến năm 2018 con số đã mức 8,06 tỷ USD (tăng 30% so với năm 2017). Sang
năm 2019 thương mại điện tử Việt Nam chính thức vượt mốc 10 tỷ USD, đạt 11,8 tỷ
USD vào năm 2020, tiếp tục tăng lên 13,7 tỷ USD vào năm 2021. Đây là một cơ hội lớn
để phát triển của Shopee nói riêng và sàn thương mại điện tử nói chung. Trong những
năm dịch bệnh Covid-19 xảy ra, nhu cầu mua hàng online của người dùng ngày càng
được ưa chuộng hơn, bởi sự nhanh chóng và thuận tiện, người dùng không phải đi ra
ngoài mua, một phần đáp ứng được nhu cầu trong thời gian dịch bệnh diễn ra. Vì thế mà
các sàn thương mại điện tử nói chung và Shopee nói riêng đã đạt được nguồn doanh thu
đáng kể theo từng năm.
2.2.3.1. Cơ hội phát triển thị trường thương mại điện tử
Tình hình đại dịch diễn tiến liên tục đã thúc đẩy mạnh mẽ các doanh nghiệp và
người dùng chuyển đổi sang nền tảng trực tuyến, đây là xu hướng sẽ tiếp tục diễn ra trong
thời kỳ bình thường mới.
Trước bối cảnh này, Shopee – nền tảng Thương mại điện tử hàng đầu ở Đông Nam
Á và Đài Loan tận dụng nắm bắt cơ hội người tiêu dùng mua sắm trực tuyến để đáp ứng
nhu cầu thiết yếu hàng ngày vừa phục vụ mục đích tương tác giải trí trên Shopee. Trong
xu thế Thương mại điện tử tiếp tục phát triển, Shopee đưa ra 3 nhận định về thị trường
Thương mại điện tử Việt Nam.
Quý I năm 2021, Shopee thu hút 63,7 triệu lượt truy cập hàng tháng, dẫn đầu trong
top các nền tảng Thương mại điện tử tại Việt Nam, gấp 1,5 lần cùng kỳ năm 2020. Sự
phát triển nhanh chóng này là một phần tất yếu trong nền Thương mại điện tử “trăm tỷ
đô” của Đông Nam Á, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cho nền kinh tế hậu Covid-19.
Shopee đang thống lĩnh thị trường thương mại điện tử Việt Nam. Với việc phát triển
ứng dụng di động và liên tục tung ra nhiều chiến dịch truyền thông mạnh mẽ. Shopee thu
hút được lượng truy cập lớn và trở thành kênh bán tiềm năng nhất cho các doanh nghiệp.
2.2.3.2 Chiến lược thị trường của Shopee
Các chiến lược thị trường của Shopee rất đáng để học hỏi. Để có được thành công
như hiện nay, Shopee đã tận dụng rất nhiều các chiến lược marketing cùng một lúc để
đem lại hiệu ứng truyền thông cực mạnh. Dưới đây là những chiến lược marketing thành
công của Shopee:
Chiến lược quảng cáo trên tất cả các kênh truyền thông
Các phương tiện truyền thông hiện nay phát triển hết sức mạnh mẽ, sức ảnh hưởng
rộng lớn. Nên Shopee đã không ngần ngại tận dụng tất cả các nền tảng truyền thông lớn
và phổ biến nhất hiện nay như: Facebook, Instagram, Youtube… Các quảng cáo của
Shopee còn xuất hiện dày đặc trên phố, trên các phương tiện giao thông công cộng…
Nhờ vào chiến lược này đã giúp cho Shopee có thể tiếp cận đến hàng triệu người và ghi
được những dấu ấn vô cùng mạnh mẽ.
Chiến lược sử dụng người nổi tiếng để quảng cáo
Việc sử dụng những người nổi tiếng có tầm ảnh hưởng và sức hút để làm đại diện
thương hiệu đang chính là chiến lược marketing được Shopee ứng dụng rất tốt. Sàn
thương mại điện tử này đã không ngần ngại bỏ ra số tiền cực lớn để mời được những
nhân vật nổi tiếng có tầm ảnh hưởng làm đại sứ thương hiệu. Ở Việt Nam, đại sứ của
Shopee là rất nhiều ngôi sao nổi tiếng như: Bảo Anh, Sơn Tùng MTP, Hương Giang.
Ở nước ngoài Shopee thậm chí còn mời được những ngôi sao lớn có tầm ảnh hưởng
toàn cầu như: Blackpink, NCT, Ronaldo…tham gia các chiến dịch quảng bá. Chính nhờ
lượng fan đông đảo của người nổi tiếng đã góp phần giúp cho Shopee được phổ biến rộng
rãi hơn tiếp cận với nhiều đối tượng khách hàng hơn nữa.
Chiến dịch làm truyền thông bằng các TVC quảng cáo bắt trend
Trong những năm gần đây, Shopee đã biết tận dụng sức nóng của các trend có sẵn
trên mạng xã hội và cho ra đời những TVC quảng cáo cực kỳ bắt trend. Một trong những
quảng cáo bắt trend “hot” nhất của Shopee đó là quảng cáo mừng sự kiện sinh nhật 12.12
với bản hit “DDU-DU DDU-DU” của Blackpink. Hay một TVC được xem là cú nổ lớn
của Shopee trên toàn Đông Nam Á đó là bài hát kết hợp giữa thủ môn Bùi Tiến Dũng và
ca sĩ Bảo Anh trên nền nhạc của ca khúc Baby Shark.
Chiến lược marketing thông qua việc trợ giá khi vận chuyển
Shopee nhận thấy rào cản lớn nhất của các khách mua hàng online đó là họ rất để ý
đến vấn đề phí ship. Và thấu hiểu được nỗi băn khoăn này của khách hàng, Shopee đã
đưa ra chiến dịch marketing theo hình thức trợ giá vận chuyển. Với chiến dịch này, khách
hàng có thể tận dụng chính sách áp mã Freeship để xây dựng được lượng người dùng
đông đảo cho mình.
Hiện nay, Shopee còn tích cực liên kết với các đối tác vận chuyển có mạng lưới tốt
nhất ở mỗi quốc gia. Điều này sẽ giúp cho khách hàng có thể nhận được hàng nhanh
chóng với mức giá ship rẻ nhất.
Chiến lược marketing theo hình thức khuyến mại
Hàng năm, Shopee tổ chức rất nhiều chiến dịch săn sale vào nhiều dịp lễ, sự kiện
lớn trong năm. Hàng tháng Shopee sẽ có một ngày như: mùng 1.1, mùng 3.3, mùng
12.12… để săn sale giúp kích thích khách hàng mua sắm nhiều hơn. Chính nhờ những
đợt săn sale như thế này mà doanh số của Shopee tăng đột biến.
Về chính sách sản phẩm: Shopee tập trung vào việc đa dạng hóa sản phẩm, mẫu
mã.
Về chính sách giá: Shopee tập trung vào việc tối ưu chi phí và giảm giá thấp nhất
bằng cách liên tục đưa ra những ưu đãi về giá cả. Có thể kể đến chương trình khuyến mại
sale trong dịp đặc biệt, flash sale trong các khung giờ.
Về chính sách phân phối: Shopee tập trung vào yếu tố “miễn phí ship” để đánh
trúng tâm lý thích “freeship” của khách hàng.
Về xúc tiến: hỗ trợ người bán hàng làm chương trình livestream, đánh giá sản phẩm
minh bạch, xây dựng trở thành một kênh marketing truyền miệng hữu hiệu. Lấy gam màu
chủ đạo là màu cam, truyền thông bằng cách mời các ca sĩ, người nổi tiếng. Shopee đã
thành công trong việc tạo ấn tượng mạnh, ghi nhớ sâu trong khách hàng.
2.2.4. Môi trường và lợi thế cạnh tranh
2.2.4.1. Môi trường cạnh tranh
Việt Nam đã vinh dự trở thành thị trường thương mại điện tử lớn thứ 2 khu vực
Đông Nam Á (xếp ở vị trí đầu tiên là Indonesia). So với xu hướng của thế giới thì xu
hướng ngành thương mại điện tử Việt Nam có chiều hướng tăng trưởng mạnh. Những
năm tiếp theo, thị trường thương mại điện tử nước ta dự báo là cuộc đại chiến của các ông
lớn như Shopee, Lazada, Sendo, Tiki. Hiện nay còn có thêm sự gia nhập của Tiktok Shop
– kênh mua sắm gây nhiều tiếng vang nhất.
Lazada Việt Nam
Lazada Việt Nam được thành lập vào tháng 3 năm 2012 là một sàn giao dịch thương
mại điện tử, cung cấp sản phẩm trên nhiều ngành hàng khác nhau như nội thất, điện thoại
máy tính bảng, thời trang và phụ kiện, sản phẩm chăm sóc sức khỏe, làm đẹp, đồ chơi và
đồ dùng thể thao. Lazada Việt Nam là một phần của Lazada Group thuộc sở hữu tập đoàn
Alibaba – tập đoàn thương mại điện tử đa quốc gia và hiện đang có chi nhánh tại
Indonesia, Philippin, Singapore, Thái Lan và Malaysia.
Tiktok Shop
Tiktok Shop là một gian hàng được tích hợp trên nền tảng của Tiktok, khi người
dùng xem video sẽ có một giỏ hàng góc bên trái màn hình hoặc trong trang cá nhân và
chỉ cần nhấp vào đó sẽ có 1 đường link dẫn tới sản phẩm, khách hàng mua trực tiếp trên
link đó mà không cần thoát sang ứng dụng khác như trước kia. Các sản phẩm của người
bán được giới thiệu cho người dùng Tiktok thông qua các video, livestream, link bio
trong trang cá nhân của họ. Người mua click vào và thấy đầy đủ thông tin về sản phẩm
như giá cả, lượt đánh giá, lượt mua,… Điểm mạnh của Tik Tok chắc chắn chính là khả
năng hoạt động dựa trên nền tảng nội dung video. Khi mua hàng trên các sản thương mại
điện tử thì khách hàng chỉ được xem những hình ảnh, đoạn video ngắn và mang tính chất
tham khảo. Nhưng khi mua hàng trên Tik Tok thì người bán hàng sẽ thoải mái làm các
nội dung giới thiệu về sản phẩm của mình. Vậy nên các sản phẩm thu hút được người
xem và khách hàng có thể hiểu rõ được sản phẩm có phù hợp với nhu cầu sử dụng của
mình hay không.
Xét theo mức độ phổ biến, Hệ thống Giám sát và Phân tích thông tin trên môi
trường mạng (Reputa) công bố dẫn đầu Bảng xếp hạng Sàn Thương mại điện tử phổ biến
trên Mạng xã hội Tháng 7/2023 không ai khác chính là Shopee với 71,07 điểm Total
Score. Đáng chú ý trong Bảng xếp hạng này là Tiktok Shop. Tuy chỉ vừa ra mắt vào cuối
tháng 4 năm 2022, Tiktok Shop đã vượt mặt cả anh lớn Lazada, vươn lên Top 2 trong
bảng xếp hạng với Total Score đạt 70,92 điểm. Cùng với sự tăng trưởng mạnh của
thương mại điện tử, TikTok Shop dần trở thành một kênh mua sắm "khủng" khi 1 phần 3
người dùng TikTok cân nhắc mua hàng trên TikTok Shop vì nội dung LIVE mới mẻ,
sáng tạo đến từ nhà sáng tạo nội dung/thương hiệu/người nổi tiếng. Top 3 trong bảng xếp
hạng là Lazada với 28,20 điểm Total Score và ngay sau đó là Tiki với 9,98 điểm và
Sendo là 7,18 điểm.
Xét theo thị phần của các sàn thương mại điện tử, Nền tảng số liệu E-commerce
Metric đã công bố báo cáo thương mại điện tử nửa đầu năm 2023 doanh thu tính theo
tổng giá trị của tất cả các đơn hàng giao thành công toàn thị trường Việt Nam đạt khoảng
93.000 tỷ đồng, tăng trưởng tới 46% so với cùng kỳ năm ngoái. Cụ thể, doanh thu quý 1
và quý 2/2023 lần lượt ghi nhận 43.000 và 50.000 tỷ đồng. Sau 6 tháng đầu năm 2023,
Shopee vẫn là cái tên dẫn đầu bảng xếp hạng với tổng giá trị của tất cả các đơn hàng giao
thành công đạt 59.000, tương ứng với 667 triệu sản phẩm được bán ra. Bảng xếp hạng thị
phần doanh thu của các sàn thương mại điện tử nay đã có sự đổi ngôi. Tiktok Shop chính
thức “vượt mặt" Lazada để trở thành sàn thương mại điện tử lớn thứ 2 tại thị trường Việt
Nam, đạt doanh thu 16.300 tỷ đồng với 117 triệu sản phẩm bán ra. Ở vị thứ 3 là Lazada
đạt 15.700 tỷ đồng doanh thu với 117,5 triệu sản phẩm. Theo Metric, thị phần của Shopee
từ đầu năm tới nay gần như không thay đổi. Điều này đồng nghĩa với việc Tiktok Shop
đang lấy đi thị phần từ các sàn thương mại điện tử còn lại như Tiki và Sendo. Trước đó,
tại quý 4/2022, TikTok Shop dù chỉ mới ra mắt được 4 tháng đã có doanh thu bằng 80%
doanh thu của Lazada. Đến quý 1/2023, TikTok Shop chỉ kém Lazada 3,5% doanh thu.
Đến quý 2/2023, TikTok Shop đã vươn lên vị trí thứ 2 trên bảng xếp hạng các sàn thương
mại điện tử tại Việt Nam. TikTok Shop đang phát triển mạnh mẽ và trở thành mối đe dọa
với các ông lớn thương mại điện tử ở Đông Nam Á, như Shopee và Lazada.
2.2.4.2. Lợi thế cạnh tranh
Trong khi một số nền tảng TMĐT khác đều chỉ tập trung vào website & coi đó là
nền tảng chính thì Shopee lại thực hiện 1 chiến lược khác ngay từ đầu bằng việc tung ra
app trên di động để tận dụng lượng người dùng sử dụng smartphone cao ở khu vực Đông
Nam Á. Báo cáo gần đây của iPrice cho thấy app Shopee được xếp hạng hàng đầu về số
lượt tải xuống & lượng người dùng hoạt động hàng tháng trong khu vực Đông Nam Á.
Trên 90% giao dịch của Shopee đến từ app di động.
Với 74% người dân sử dụng Internet, Việt Nam có khoảng 59-62 triệu người tiêu
dùng mua sắm trực tuyến và giá trị mua sắm mỗi người ước đạt khoảng 300-320 USD.
Con số này năm 2022 là 288 USD.
Một điểm đáng chú ý, nếu như hoạt động mua sắm của người dùng trên website
thương mại điện tử giảm thì kênh mua sắm trên diễn đàn mạng xã hội và các ứng dụng
mua hàng trên di động lại tăng mạnh. Cụ thể, trên diễn đàn mạng xã hội tăng từ 42% lên
65% và các ứng dụng mua hàng trên thiết bị di động tăng từ 47% lên 63%.
Đây là những điều kiện rất tốt để các nhà bán lẻ online đầu tư để mở các gian hàng
trực tuyến tại Việt Nam và tạo chỗ đứng vững chắc ở thị trường này. Do đó, công ty sử
dụng cách tiếp cận đầu tiên là tạo ứng dụng trên thiết bị di động, đầu tư nhiều nguồn lực
vào phát triển ứng dụng để thu hút người dùng di động. Người dùng ứng dụng có xu
hướng trung thành hơn và chi nhiều tiền hơn cho mỗi đơn hàng so với người dùng web.
Các sàn thương mại điện tử thường có tệp người bán và người mua khá tương đồng
nhau. Do đó, giá là yếu tố mang lại lợi thế cạnh tranh hàng đầu. Những chương trình
khuyến mãi cực hot, mã giảm giá siêu khủng và những ưu đãi cực kỳ hấp dẫn sẽ khiến
người tiêu dùng mở ứng dụng và ghé thăm cửa hàng trực tuyến thường xuyên hơn. Lúc
này, nhu cầu tích trữ sản phẩm quen thuộc hoặc các nhu cầu mới sẽ được phát sinh để sử
dụng những ưu đãi sẵn có. Cùng với lượng truy cập ngày một lớn qua từng đợt giảm giá,
mỗi tháng doanh nghiệp lại có thêm đơn hàng xoay vòng từ các khách hàng trước đây.
Shopee là một trong những nền tảng thương mại có hệ thống vận chuyển vững mạnh
hàng đầu. Nhận thấy phí vận chuyển là hàng rào lớn nhất cản trở sức mua của người tiêu
dùng. Do đó, Shopee đã hợp tác với các bên vận chuyển uy tín. Shopee Express là dịch
vụ giao hàng trong 24h kể từ khi lấy hàng thành công. Hay với Shopee 4H là dịch vụ giao
hàng hỏa tốc, siêu nhanh chỉ trong 4 tiếng. Cả hai đều áp dụng cho các đơn hàng được đặt
và giao tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đồng thời, phân bổ phù hợp ở mọi nơi trên toàn
quốc để đảm bảo tiết kiệm thời gian và chi phí vận chuyển. Shopee còn gửi tặng khách
hàng số lượng mã miễn phí vận chuyển nhất định trong tháng. Từ đó, kích thích hành vi
mua sắm. Shopee còn để người bán chủ động hoàn thiện đơn hàng thay vì phụ thuộc vào
các kho của website là giải pháp tối ưu chi phí cho người bán.
Sàn thương mại điện tử Shopee tích hợp mua sắm với mạng xã hội, xây dựng cộng
đồng đủ mạnh để người dùng kết nối và giao lưu với người khác. Các tính năng mà nền
tảng đưa ra là Shopee Live (phát sóng trực tiếp), Shopee Games (chơi game ngay trong
ứng dụng), Shopee Feed (bảng tin để người dùng chia sẻ nội dung về các mặt hàng),
Shopee Live Chat (chat trực tiếp, cho phép người mua tương tác với người bán trực tiếp
và tìm thêm thông tin trước khi giao dịch).
Nhanh chóng nhập cuộc với ví điện tử tích hợp trong ứng dụng, Shopee đẩy mạnh
thị trường thanh toán trực tuyến ngay trong ứng dụng của mình. Ông Tuấn Anh – Giám
đốc sàn thương mại điện tử Shopee Việt Nam trả lời phỏng vấn tờ Nikkei rằng: “Chúng
tôi thu hút người dùng vào hệ sinh thái của mình bằng việc tích hợp việc thanh toán điện
tử”. Đến nay, sàn thương mại điện tử Shopee cho phép tích hợp hơn 20 ví điện tử như:
Momo, Airpay, Viettel Pay, Zalo Pay, Payoo, Vimo, Moca, VNPT Pay, … Tập đoàn
công nghệ Sea Group cũng đã tiến hành đổi tên ví điện tử Airpay thành Shopee Pay và
Now thành Shopee Food.
Với mục tiêu tối ưu các tiện ích đi cùng với sàn thương mại điện tử Shopee, mang
đến cho người dùng những trải tuyệt vời nhất, giữ vững vị trí hàng đầu trên thị trường các
sàn thương mại điện tử. Những nước đi liên tiếp này còn cho thấy tham vọng xây dựng
một hệ sinh thái công nghệ lớn mạnh của Sea Group từ mảng E-commerce, Logistics,
Food Delivery cho đến E-Wallet.
2.2.5. Sự phát triển tổ chức
Shopee Việt Nam đã xây dựng một hệ thống tổ chức đảm bảo thực hiện có hiệu quả
các kế hoạch và chiến lược kinh doanh. Cơ cấu tổ chức công ty Shopee thường bao gồm
các bộ phận sau:
Ban Giám đốc: Đứng đầu công ty và có trách nhiệm quản lý chung và định hướng
chiến lược; Phòng Ban Kinh doanh: Chịu trách nhiệm tiếp thị, quảng cáo và phát triển
kinh doanh của Shopee; Phòng Ban Công nghệ: Quản lý và phát triển hệ thống công
nghệ, ứng dụng và cơ sở hạ tầng của Shopee; Phòng Ban Tài chính: Đảm bảo quản lý tài
chính, kế toán và các vấn đề tài chính liên quan trong công ty; Phòng Ban Hỗ trợ khách
hàng: Cung cấp dịch vụ hỗ trợ và chăm sóc khách hàng cho người dùng Shopee; Phòng
Ban Nhân sự: Quản lý nhân sự, tuyển dụng, đào tạo và chính sách nhân viên trong công
ty.
Trong đội ngũ nhân sự có Đội công nghệ: Xây dựng hệ thống, thiết kế quy trình
mang đến trải nghiệm cho người dùng và người bán trên nền tảng Shopee. Bao gồm:
Nhóm Kỹ thuật: Cốt lõi của sự phát triển nền tảng của Shopee là đội Kỹ thuật và
Công nghệ. Nhóm này được tạo thành từ một nhóm các kỹ sư đầy nhiệt huyết, những
người luôn cố gắng xây dựng các hệ thống tốt nhất với các công nghệ phù hợp. Là một
công ty công nghệ siêu tăng trưởng, quy mô mà Shopee đang mở rộng đã biến ngay cả
những vấn đề “vô tội” nhất thành những thách thức kỹ thuật lớn.
Nhóm Dữ liệu: Nhóm Dữ liệu tại Shopee bao gồm các nhóm Phân tích dữ liệu và
Khoa học dữ liệu. Nhóm Phân tích dữ liệu đóng một vai trò quan trọng trong việc xây
dựng nền tảng dữ liệu của Shopee và tiến hành phân tích để giải quyết các vấn đề liên
quan đến kinh doanh. Nhóm Khoa học Dữ liệu tự hào trong việc sử dụng các phương
pháp khoa học và kỹ năng hack để tạo sức mạnh cho các quy trình kinh doanh chính và
nâng cao mô hình kinh doanh dựa trên sự hiểu biết sâu sắc về chiến lược kinh doanh của
Shopee. Điều này bao gồm học máy, thị giác máy tính, xử lý ngôn ngữ tự nhiên và các
mô hình dựa trên quy tắc.
Nhóm Quản lý sản phẩm: Nhóm Quản lý Sản phẩm tại Shopee là đầu mối quan
trọng giữa các nhóm kinh doanh, kỹ thuật và thiết kế. Nhóm chịu trách nhiệm triển khai
chiến lược, bản đồ đường đi và các đặc điểm, phù hợp với mục tiêu kinh doanh, để tạo ra
các sản phẩm có tác động đến hàng triệu người dùng. Nó bao gồm tất cả các chức năng
bao gồm, nhưng không giới hạn, Dịch vụ tài chính, Chuỗi cung ứng, Tìm kiếm, Đề xuất,
Quảng cáo, Đặt hàng, Khuyến mại, Người dùng, Chống gian lận và Dịch vụ người bán.
Nhóm Thiết kế: Nhóm Thiết kế tại Shopee chịu trách nhiệm thiết kế nhiều giao diện
người dùng/UX của sản phẩm trên nền tảng Shopee và hầu hết các nhận dạng hình ảnh
thương hiệu của Shopee. Nhóm tạo ra trải nghiệm người dùng thuận tiện, thú vị và liền
mạch bằng cách cộng tác giữa nhiều nhóm với chuyên môn đa dạng.
2.2.6. Đội ngũ quản trị
Đội ngũ quản trị là trong các nhân tố quan trọng nhất của một mô hình kinh doanh
chịu trách nhiệm xây dựng các mẫu công việc trong doanh nghiệp.
Một đội ngũ quản trị mạnh góp phần tạo sự tin tưởng chắc chắn đối với các nhà đầu
tư bên ngoài, có khả năng nắm bắt nhanh nhạy những diễn biến thị trường và có kinh
nghiệm trong việc thực thi các kế hoạch kinh doanh. Đội ngũ quản trị giỏi tuy không thể
cứu vãn một mô hình kinh doanh yếu nhưng họ có thể đưa ra các quyết định thay đổi
hoặc tái cấu trúc mô hình kinh doanh nếu điều đó cần thiết.
Đội ngũ quản trị gồm nhà quản trị cấp cao (tổng giám đốc, chủ tịch hội đồng quản
trị), nhà quản trị cấp chức năng (giám đốc market, giám đốc tài chính,…) Đội ngũ quản
trị phải có yêu cầu về kinh nghiệm, kiến thức, kĩ năng,… là một trong những lợi thế cạnh
tranh chủ yếu của các doanh nghiệp. Nhà quản trị nắm giữ vị trí, vai trò quan trọng trong
hoạt động điều hành và quản trị doanh nghiệp. Sự thành công hay thất bại của công ty
phụ thuộc phần lớn vào chính vai trò của nhà quản trị.
Đội ngũ quản trị của Shopee là những người có kĩ năng, có trình độ và nhiều kinh
nghiệm trong lĩnh vực này. Giám đốc điều hành của shopee là ông Trần Tuấn Anh. Ông
từng tốt nghiệp xuất sắc trường Kinh doanh foster tại Đại học washington (Mỹ), và là
Thạc sỹ Quản trị Kinh doanh từ trường Kinh doanh wharton tại ĐH university of
pennsylvania (Mỹ). Là một con người rất tài năng, có trí tuệ. Ông là người đã đưa Shopee
đến gần với khách hàng, đóng góp một phần không nhỏ vào sự phát triển của kênh mua
sắm trực tuyến được coi là tân binh thành công trong thị trường thương mại điện tử
những năm vừa qua. chief executive officer Shopee Việt Nam – Ông Trần Tuấn Anh từng
chia sẻ:
Chúng tôi có thể vọt lên là nhờ chiến lược quyết định nhanh, thực thi đồng bộ và
quyết liệt ”. Khi có bất cứ một quyết định hoặc chính sách quan trọng nào, nhân viên phải
quyết đoán thực thi nhanh, không câu nệ tiểu tiết và không thắc mắc, bàn cãi hoặc trao
đổi qua lại quá nhiều. Tôi luôn biết Shopee Việt Nam sẽ đi về đâu và đích đến trong 3
đến 5 năm nữa; rồi căn cứ vào thời cuộc để chọn lựa đường đi và phương tiện phù hợp –
hiệu quả.” Có thể thấy, Shopee Việt Nam luôn tự hào về đội ngũ quản trị chuyên nghiệp

Tài liệu khác của Trường Đại học Thương Mại

Preview text:

TRƯỜNG ĐẠI HỌC THƯƠNG MẠI
------ BÀI THẢO LUẬN
THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ CĂN BẢN Đề tài:
Nghiên cứu mô hình kinh doanh của sàn giao dịch Shopee.vn
và trình bày cách thức mở một gian hàng trên Shopee
để bán sản phẩm giày thể thao Nike
Giảng viên hướng dẫn : Trần Hoài Nam Lớp học phần : 231PCOM011103 Nhóm : 11 Hà Nội, 2023 LỜI MỞ ĐẦU
Shopee là một trong những sàn thương mại điện tử hàng đầu tại Đông Nam Á và
Đông Á, với mô hình kinh doanh đa dạng và linh hoạt. Shopee bắt đầu hoạt động tại Việt
Nam vào năm 2016 với mô hình C2C (người tiêu dùng tới người tiêu dùng), cho phép
người dùng mua bán hàng hóa trực tiếp với nhau qua ứng dụng di động và web. Sau quá
trình phát triển, Shopee đã mở rộng thêm mô hình B2C (doanh nghiệp tới người tiêu
dùng), hợp tác với các doanh nghiệp, thương hiệu và nhà bán lẻ lớn để cung cấp các sản
phẩm chính hãng và chất lượng cao cho người tiêu dùng. Ngoài ra, Shopee còn tích hợp
các tính năng xã hội như chat, đánh giá, livestream, liên hệ trực tiếp để tăng cường sự
tương tác và gắn kết giữa người bán và người mua.
Những tiện ích mà Shopee mang lại đã khiến sàn giao dịch điện tử này thu hút hàng
ngàn người có nhu cầu kinh doanh. Vậy để hiểu rõ hơn về mô hình kinh doanh và cách
thức để tham gia vào sàn giao dịch Shopee, nhóm 11 thực hiện đề tài thảo luận với nội
dung “Nghiên cứu mô hình kinh doanh của sàn giao dịch Shopee.vn và trình bày cách
thức mở một gian hàng trên Shopee để bán sản phẩm giày thể thao Nike.” MỤC LỤC
DANH SÁCH THÀNH VIÊN.......................................................................................................2
LỜI MỞ ĐẦU..............................................................................................................................3
I. CƠ SỞ LÝ LUẬN.....................................................................................................................5
1.1. Khái niệm mô hình kinh doanh...........................................................................................5
1.2. Khái niệm sàn giao dịch......................................................................................................5
II. MÔ HÌNH KINH DOANH CỦA SÀN GIAO DỊCH SHOPEE.VN.............................................6
2.1. Giới thiệu chung về Shopee.................................................................................................6
2.2. Mô hình kinh doanh của Shopee..........................................................................................7
2.2.1. Mục tiêu giá trị.............................................................................................................7
2.2.2. Mô hình doanh thu.......................................................................................................8
2.2.3. Cơ hội và chiến lược thị trường...................................................................................10
2.2.4. Môi trường và lợi thế cạnh tranh................................................................................14
2.2.5. Sự phát triển tổ chức..................................................................................................19
2.2.6. Đội ngũ quản trị.........................................................................................................20
III. CÁCH THỨC MỞ MỘT GIAN HÀNG TRÊN SHOPEE ĐỂ BÁN SẢN PHẨM GIÀY THỂ
THAO NIKE..............................................................................................................................22
3.1. Giới thiệu chung về thương hiệu và sản phẩm NIKE..........................................................22
3.2. Lý do lựa chọn sản phẩm..................................................................................................22
3.3. Cách tạo một gian hàng trên Shopee để bán sản phẩm.......................................................23
IV. ĐÁNH GIÁ...........................................................................................................................24
4.1. Ưu điểm........................................................................................................................24
4.2. Hạn chế.........................................................................................................................25
4.3. Giải pháp......................................................................................................................26
PHẦN KẾT LUẬN.....................................................................................................................28
TÀI LIỆU THAM KHẢO...........................................................................................................29 I. CƠ SỞ LÝ LUẬN
1.1. Khái niệm mô hình kinh doanh
Mô hình kinh doanh (tiếng anh là Business Model) là một thuật ngữ về kinh tế, khá
trừu tượng và có nhiều nghĩa khác nhau. Mô hình kinh doanh có thể là một văn bản tổng
quan sắp xếp các kế hoạch phát triển của tổ chức, công ty, doanh nghiệp trong tương lai.
Có người lại nói rằng: “Mô hình kinh doanh là bản kế hoạch để sinh doanh thu và lợi
nhuận”. Mô hình kinh doanh còn là một cấu trúc khái niệm hỗ trợ khả năng tồn tại của
một sản phẩm hoặc công ty và bao gồm mục đích, mục tiêu của công ty và kế hoạch dự
định đạt được chúng. Tất cả các quy trình và chính sách kinh doanh mà một công ty chấp nhận.
Tóm lại, tất cả vẫn có chung một ý nghĩa của khái niệm Mô hình kinh doanh là bản
kế hoạch kiếm tiền và phát triển, phát triển để kiếm tiền… Nó chính xác là tất cả những
hướng đi mà chủ doanh nghiệp vạch ra để bám theo loại hình kinh doanh nhất định. Từ
đó mọi thành viên trong công ty sẽ chung một suy nghĩ, mục đích và đặc biệt là chung hành động
1.2. Khái niệm sàn giao dịch
Sàn giao dịch là một website thương mại điện tử cho phép các thương nhân, tổ chức,
cá nhân không phải chủ sở hữu của website có thể tiến hành toàn bộ hoặc một phần quy
trình mua bán hàng hóa, dịch vụ trên website đó. Sàn giao dịch có chức năng cầu nối giúp
cho các người bán và người mua có thể giao dịch với nhau một cách thuận tiện và an
toàn. Một số ví dụ về sàn giao dịch trong thương mại điện tử tại Việt Nam là Shopee, Lazada, Tiki, Sendo, v.v.
II. MÔ HÌNH KINH DOANH CỦA SÀN GIAO DỊCH SHOPEE.VN
2.1. Giới thiệu chung về Shopee
Shopee được biết tới là nền tảng thương mại điện tử hàng đầu tại khu vực Đông
Nam Á có trụ sở tại Singapore và trực thuộc công ty Sea trước đây là Garena. Nhà sáng
lập Shopee là của tỷ phú Forrest Li – người được biết đến là người đối đầu với Alibaba.
Vào năm 2015: Shopee được ra mắt lần đầu tại Singapore với định hướng là sàn
thương mại điện tử phát triển chủ yếu trên thiết bị di động. hoạt động như một mạng xã
hội phục vụ nhu cầu mua bán mọi lúc, mọi nơi cho người dùng. Ngay tại thời điểm ra mắt
Shopee cùng lúc tấn công 7 thị trường gồm: Singapore, Indonesia, Malaysia, Thailand,
Taiwan, Philippines và Vietnam.
Năm 2017: Shopee Việt Nam cho ra mắt Shopee Mall, cổng bán hàng với cam kết
chính hãng từ các thương hiệu hàng đầu và các nhà bán lẻ lớn tại Việt Nam. Shopee cũng
vươn lên đứng đầu về khía cạnh thương mại điện tử chính tại Đài Loan. Với mục tiêu trở
thành điểm đến trong thương mại điện tử tại Đông Nam Á.
Mô hình ban đầu của Shopee Việt Nam là C2C Marketplace – Trung gian trong quy
trình mua bán giữa các cá nhân với nhau. Tuy nhiên, hiện nay Shopee Việt Nam đã trở
thành mô hình lai khi có cả B2C (doanh nghiệp đến người tiêu dùng). Trong đó có các
nền tảng con như: Shopee mall, Shopee 4H và còn có các dịch vụ tiện ích khác như Flash
Sale, nạp thẻ điện thoại, shop yêu thích, mảng giao đồ ăn nhanh,... .
“Sau 6 tháng đầu năm 2023, Shopee vẫn là cái tên dẫn đầu bảng xếp hạng với tổng
giá trị của tất cả các đơn hàng giao thành công đạt 59.000 tỷ đồng. Theo sau là Tiktok
Shop đạt doanh thu 16.300 tỷ đồng. Ở vị thứ 3 là Lazada đạt 15.700 tỷ đồng doanh thu”.
(Theo Tạp chí Công Thương, 2023).
Theo Metric, thị phần của Shopee từ đầu năm tới nay gần như không thay đổi. Điều
này đồng nghĩa với việc Tik Tok Shop đang lấy đi thị phần từ các sàn thương mại điện tử
còn lại. Tik Tok Shop dù chỉ mới ra mắt được 4 tháng (từ quý 4/2022) đã có doanh thu
bằng 80% doanh thu của Lazada. Đến quý 2/2023, Tik Tok Shop đã vươn lên vị trí thứ 2
trên bảng xếp hạng các sàn thương mại điện tử tại Việt Nam.
Như vậy, Shopee phải đưa ra những chiến lược phù hợp trên chặng đua đường dài
này để luôn giữ vững được vị thế và tầm ảnh hưởng của mình trên sàn thương mại điện tử.
2.2. Mô hình kinh doanh của Shopee
2.2.1. Mục tiêu giá trị
2.2.1.1. Mục tiêu kinh doanh
Tham gia và chiếm lĩnh thị trường Đông Nam Á (ĐNA): Với dân số trẻ hóa lên tới
650 triệu người, ĐNA được biết đến là khu vực internet phát triển nhanh nhất thế giới
trong những năm gần đây. Một số nghiên cứu chung giữa Google và Temasek Holdings
vào năm 2018 đã dự đoán rằng nền kinh tế số tại ĐNA sẽ tăng gấp ba lần vào năm 2025
tức là đạt 240 tỷ USD, là động lực chính của nền kinh tế, thương mại điện tử dự kiến sẽ
được định giá 102 tỷ USD trên tổng giao dịch vào năm 2025.
Phân khúc thị trường theo hành vi của Shopee: Thay vì dùng một ứng dụng chung
cho toàn khu vực, Shopee đã tạo các phiên bản riêng cho mỗi thị trường. Ví dụ như tại
Indonesia, Shopee đã tạo nên một mục gồm các sản phẩm, dịch vụ phục vụ riêng cho thị
trường với phần đông là người Hồi giáo này. Tại Thái Lan, nơi mà sức ảnh hưởng của
người nổi tiếng tới thói quen mua sắm. Shopee đã mở các cửa hàng được quản lý bởi
những người nổi tiếng hàng đầu.
Mục tiêu của Shopee là muốn thay đổi thế giới thông qua việc cung cấp nền tảng để
kết nối người bán và người mua trong cùng một cộng đồng với xu hướng mua sắm trên
thiết bị di động hiện nay, hướng đến mục tiêu nâng cao nền tảng giúp khách hàng có trải nghiệm mua sắm thú vị.
2.2.1.2. Sứ mệnh kinh doanh
Sứ mệnh của Shopee chính là “Kết nối người mua và người bán". Từ đó, Shopee ra
đời nhằm tạo ra một sàn thương mại điện tử để cung cấp cho khách hàng trải nghiệm việc
mua sắm trực tuyến một cách dễ dàng, an toàn và tiện lợi bởi quá trình thanh toán và vận chuyển nhanh chóng. Đối với người mua:
• Được xây dựng cho thiết bị di động giúp người dùng trải nghiệm mua sắm di động
nhanh chóng và trực quan cao. Ứng dụng luôn sẵn để tải xuống miễn phí trên App Store và Google Play.
• Trò chuyện trực tiếp: Tham gia vào các cuộc trò chuyện trong thời gian thực thông
qua tính năng tích hợp sẵn của Shopee.
• Shopee bảo đảm: Bằng cách giữ thanh toán cho đến khi nhận được đơn đặt hàng.
Hệ thống hậu cần/vận chuyển tích hợp: Người dùng có thể dễ dàng chọn nhà cung
cấp dịch vụ hậu cần ưa thích sau khi đặt hàng.
• Mua hàng hiệu với giá tốt: Các nhà bán lẻ uy tín phân phối bản trên Shopee đem
đến cho bạn sự lựa chọn đa dạng, từ các hãng nổi tiếng trong mọi ngành hàng. Kết hợp
với các chương trình sale cực lớn. Đối với người bán:
• Quản lý đơn hàng: Quản lý và xử lý nhanh chóng các đơn hàng của Shop để mang
lại trải nghiệm hài lòng từ hai phía
• Quản lý sản phẩm: Đăng/cập nhật thông tin/quản lý số lượng tồn,...
• Kênh marketing: Một loạt các công cụ marketing hỗ trợ shop quảng bá các sản
phẩm phù hợp theo từng mục đích khác nhau.
• Tài chính: Quản lý doanh thu bán hàng và số dư ví trên kênh người bán. • Dữ liệu:
Xem xét hiệu quả kinh doanh dùng để phân tích bán hàng để phân tích kết quả hoạt động
và các chỉ số bán hàng.
• Quản lý shop: Quản lý đánh giá của shop, củng cố thương hiệu shop với các tính
năng trong phần quản lý shop trên kênh người bán. Trang trí shop giúp bạn tùy chỉnh
giao diện shop vơi các mẫu thiết kế đẹp.
2.2.2. Mô hình doanh thu
2.2.2.1. Mô hình doanh thu phí giao dịch
Hiện tại shopee đang thu các loại phí bán hàng sau: Phí thanh toán, phí cố định
(Shopee Mall), phí dịch vụ, phí đăng ký.
Phí thanh toán: là khoản phí giao dịch cho mỗi đơn hàng thành công (đơn hàng nằm
ở mục “Đã giao”) hoặc đơn có phát sinh yêu cầu Trả hàng hoàn tiền được tính phí dịch
vụ/ phí thanh toán/các loại phí khác (nếu có). Trong mọi trường hợp, người bán chịu
trách nhiệm chi phí thanh toán.
Kể từ ngày 1/4/2021, Shopee sẽ áp dụng mức phí thanh toán mới dành cho người bán cụ thể:
Phương thức thanh toán
Mức phí mới sau ngày 01/4/2021 (đã bao gồm VAT)
Thẻ tín dụng/ ghi nợ hoặc Trả góp 2.2% bằng thẻ tín dụng
Thanh toán khi nhận hàng (COD)
Thẻ ATM nội địa (Internet Banking)
Thanh toán bằng Ví Shopee Pay
Phí cố định: là phần trăm hoa hồng trích từ đơn hàng được thực hiện thành công
(không tính sản phẩm bị hủy hoặc trả hàng/ hoàn tiền) của Shopee Mall, chưa bao gồm thuế giá trị gia tăng.
Phí cố định (chưa bao gồm 10% VAT) = Tổng giá trị đơn hàng x Tỷ lệ phần trăm
phí cố định Mỗi ngành hàng sản phẩm sẽ có một tỷ lệ phần trăm phí cố định khác nhau
Phí dịch vụ: phí này được áp dụng cho người bán tham gia gói miễn phí vận chuyển
Freeship Xtra cũng như hai loại phí trên, phí dịch vụ được trừ trực tiếp trên những đơn
hàng thành công (không hủy/ trả hàng/ hoàn tiền) trước khi tiền được chuyển vào ví
Shopee của người bán. Cách tính phí dịch vụ 5% (đã bao gồm VAT) giá bán (tối đa 10K)
trên mỗi sản phẩm đối với shop thường.
Phí đăng ký: được tính như người bán đang mua một sản phẩm thông thường trên
Shopee, và sẽ không được hoàn lại dưới bất cứ hình thức nào. Khi thanh toán các loại phí
dịch vụ Gói Freeship Xtra, Phí Dịch vụ bán hàng Shopee sẽ được tự động cấn trừ vào tài
khoản của Người Bán sau khi đơn hàng đã hoàn toàn.
2.2.2.2. Mô hình doanh thu quảng cáo
Shopee sẽ thu phí từ việc đấu thầu từ khóa: Đấu thầu từ khóa được biết đến như một
phương pháp hàng đầu giúp tiếp cận khách hàng nhanh chóng và dễ dàng hơn chỉ với một
khoản chi phí nhất định. Khi này, người bán sẽ trải qua quá trình lựa chọn một từ khóa để
gắn hashtag đấu thầu → trả phí để đưa gian hàng của mình lên đầu lượt hiển thị khi
khách hàng tìm kiếm cụm từ khóa đó.
Cách tính chi phí đấu giá từ khóa Shopee = Số lượt click x giá thầu 3. Cơ hội thị
trường Thương mại điện tử Đông Nam Á bùng nổ.
Báo cáo Kinh tế số Đông Nam Á 2020 của Google, Temasek và Bain & Company
cho thấy, thị trường thương mại điện tử Việt Nam đứng thứ ba Đông Nam Á với quy mô
7 tỷ USD; xếp sau Indonesia (32 tỷ USD) và Thái Lan (9 tỷ USD)Tuy nhiên, theo dự
đoán đến năm 2025, thương mại điện tử trong nước có thể đạt mức tăng trưởng cao nhất
khu vực với 34%, chạm mốc 23 tỷ USD.
Theo báo cáo của iPrice Group, Shopee là sàn thương mại điện tử có lượt truy cập
nhiều nhất Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Thái Lan và Việt Nam trong quý
III/2020. Chỉ một năm trước đó, Lazada (của Alibaba) vẫn đứng số 1 ở Philippines,
Singapore và Thái Lan, trong khi đó Tokopedia "thống lĩnh" thị trường Indonesia.
Cơ hội phát triển thị trường Thương mại điện tử Tình hình đại dịch diễn tiến liên tục
đã thúc đẩy mạnh mẽ các doanh nghiệp và người dùng chuyển đổi sang nền tảng trực
tuyến, đây là xu hướng sẽ tiếp tục diễn ra trong thời kỳ bình thường mới.
2.2.3. Cơ hội và chiến lược thị trường
Hiện tại Shopee là một trong những trang thương mại điện tử phát triển mạnh mẽ tại
thị trường Đông Nam Á. Thị trường mua sắm trực tuyến này đang ngày càng phát triển
tại khu vực này và Shopee đã và đang có sự hiện diện mạnh mẽ tại nhiều quốc gia, bao
gồm Việt Nam, Thái Lan, Philippines, Indonesia, Malaysia, Singapore, Đài Loan. Shopee
đã đưa ra các chiến lược tiếp thị, tập trung nguồn lực vào các khu vực có tiềm năng phát
triển và tăng cường quảng bá thương hiệu, phát triển website và ứng dụng thông minh để
có một vị thế tốt trên đấu trường thương mại điện tử.
Bên cạnh đó có thể thấy được rằng thời gian sử dụng Internet của người Việt Nam
trung bình là 4 tiếng một ngày. Có hơn 59,2 triệu người sử dụng Internet, chiếm hơn ½
dân số cả nước, con số này được dự báo là vẫn sẽ tăng những năm về sau. Đây có thể
được xem như là một cơ hội lớn để phát triển kinh doanh online.
Doanh thu thương mại điện tử B2C Việt Nam năm 2017 – 2022 (tỷ USD).
Nguồn: Sách Trắng Thương mại điện tử 2022
Có thể thấy xu hướng mua hàng online đang tăng mạnh: Với sự phát triển nhanh
như vũ bão của kinh doanh online, người tiêu dùng có xu hướng mua hàng online ngày
càng nhiều. Trong biểu đồ thể hiện doanh thu thương mại điện tử B2C Việt Nam năm
2017-2022 có thể thấy doanh thu có xu hướng tăng nhanh theo từng năm, nếu như năm
2015, thương mại điện tử bán lẻ Việt Nam mới chỉ đạt 5 tỷ USD, tăng 23% so với năm
trước thì đến năm 2018 con số đã mức 8,06 tỷ USD (tăng 30% so với năm 2017). Sang
năm 2019 thương mại điện tử Việt Nam chính thức vượt mốc 10 tỷ USD, đạt 11,8 tỷ
USD vào năm 2020, tiếp tục tăng lên 13,7 tỷ USD vào năm 2021. Đây là một cơ hội lớn
để phát triển của Shopee nói riêng và sàn thương mại điện tử nói chung. Trong những
năm dịch bệnh Covid-19 xảy ra, nhu cầu mua hàng online của người dùng ngày càng
được ưa chuộng hơn, bởi sự nhanh chóng và thuận tiện, người dùng không phải đi ra
ngoài mua, một phần đáp ứng được nhu cầu trong thời gian dịch bệnh diễn ra. Vì thế mà
các sàn thương mại điện tử nói chung và Shopee nói riêng đã đạt được nguồn doanh thu đáng kể theo từng năm.
2.2.3.1. Cơ hội phát triển thị trường thương mại điện tử
Tình hình đại dịch diễn tiến liên tục đã thúc đẩy mạnh mẽ các doanh nghiệp và
người dùng chuyển đổi sang nền tảng trực tuyến, đây là xu hướng sẽ tiếp tục diễn ra trong
thời kỳ bình thường mới.
Trước bối cảnh này, Shopee – nền tảng Thương mại điện tử hàng đầu ở Đông Nam
Á và Đài Loan tận dụng nắm bắt cơ hội người tiêu dùng mua sắm trực tuyến để đáp ứng
nhu cầu thiết yếu hàng ngày vừa phục vụ mục đích tương tác giải trí trên Shopee. Trong
xu thế Thương mại điện tử tiếp tục phát triển, Shopee đưa ra 3 nhận định về thị trường
Thương mại điện tử Việt Nam.
Quý I năm 2021, Shopee thu hút 63,7 triệu lượt truy cập hàng tháng, dẫn đầu trong
top các nền tảng Thương mại điện tử tại Việt Nam, gấp 1,5 lần cùng kỳ năm 2020. Sự
phát triển nhanh chóng này là một phần tất yếu trong nền Thương mại điện tử “trăm tỷ
đô” của Đông Nam Á, có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cho nền kinh tế hậu Covid-19.
Shopee đang thống lĩnh thị trường thương mại điện tử Việt Nam. Với việc phát triển
ứng dụng di động và liên tục tung ra nhiều chiến dịch truyền thông mạnh mẽ. Shopee thu
hút được lượng truy cập lớn và trở thành kênh bán tiềm năng nhất cho các doanh nghiệp.
2.2.3.2 Chiến lược thị trường của Shopee
Các chiến lược thị trường của Shopee rất đáng để học hỏi. Để có được thành công
như hiện nay, Shopee đã tận dụng rất nhiều các chiến lược marketing cùng một lúc để
đem lại hiệu ứng truyền thông cực mạnh. Dưới đây là những chiến lược marketing thành công của Shopee:
Chiến lược quảng cáo trên tất cả các kênh truyền thông
Các phương tiện truyền thông hiện nay phát triển hết sức mạnh mẽ, sức ảnh hưởng
rộng lớn. Nên Shopee đã không ngần ngại tận dụng tất cả các nền tảng truyền thông lớn
và phổ biến nhất hiện nay như: Facebook, Instagram, Youtube… Các quảng cáo của
Shopee còn xuất hiện dày đặc trên phố, trên các phương tiện giao thông công cộng…
Nhờ vào chiến lược này đã giúp cho Shopee có thể tiếp cận đến hàng triệu người và ghi
được những dấu ấn vô cùng mạnh mẽ.
Chiến lược sử dụng người nổi tiếng để quảng cáo
Việc sử dụng những người nổi tiếng có tầm ảnh hưởng và sức hút để làm đại diện
thương hiệu đang chính là chiến lược marketing được Shopee ứng dụng rất tốt. Sàn
thương mại điện tử này đã không ngần ngại bỏ ra số tiền cực lớn để mời được những
nhân vật nổi tiếng có tầm ảnh hưởng làm đại sứ thương hiệu. Ở Việt Nam, đại sứ của
Shopee là rất nhiều ngôi sao nổi tiếng như: Bảo Anh, Sơn Tùng MTP, Hương Giang.
Ở nước ngoài Shopee thậm chí còn mời được những ngôi sao lớn có tầm ảnh hưởng
toàn cầu như: Blackpink, NCT, Ronaldo…tham gia các chiến dịch quảng bá. Chính nhờ
lượng fan đông đảo của người nổi tiếng đã góp phần giúp cho Shopee được phổ biến rộng
rãi hơn tiếp cận với nhiều đối tượng khách hàng hơn nữa.
Chiến dịch làm truyền thông bằng các TVC quảng cáo bắt trend
Trong những năm gần đây, Shopee đã biết tận dụng sức nóng của các trend có sẵn
trên mạng xã hội và cho ra đời những TVC quảng cáo cực kỳ bắt trend. Một trong những
quảng cáo bắt trend “hot” nhất của Shopee đó là quảng cáo mừng sự kiện sinh nhật 12.12
với bản hit “DDU-DU DDU-DU” của Blackpink. Hay một TVC được xem là cú nổ lớn
của Shopee trên toàn Đông Nam Á đó là bài hát kết hợp giữa thủ môn Bùi Tiến Dũng và
ca sĩ Bảo Anh trên nền nhạc của ca khúc Baby Shark.
Chiến lược marketing thông qua việc trợ giá khi vận chuyển
Shopee nhận thấy rào cản lớn nhất của các khách mua hàng online đó là họ rất để ý
đến vấn đề phí ship. Và thấu hiểu được nỗi băn khoăn này của khách hàng, Shopee đã
đưa ra chiến dịch marketing theo hình thức trợ giá vận chuyển. Với chiến dịch này, khách
hàng có thể tận dụng chính sách áp mã Freeship để xây dựng được lượng người dùng đông đảo cho mình.
Hiện nay, Shopee còn tích cực liên kết với các đối tác vận chuyển có mạng lưới tốt
nhất ở mỗi quốc gia. Điều này sẽ giúp cho khách hàng có thể nhận được hàng nhanh
chóng với mức giá ship rẻ nhất.
Chiến lược marketing theo hình thức khuyến mại
Hàng năm, Shopee tổ chức rất nhiều chiến dịch săn sale vào nhiều dịp lễ, sự kiện
lớn trong năm. Hàng tháng Shopee sẽ có một ngày như: mùng 1.1, mùng 3.3, mùng
12.12… để săn sale giúp kích thích khách hàng mua sắm nhiều hơn. Chính nhờ những
đợt săn sale như thế này mà doanh số của Shopee tăng đột biến.
Về chính sách sản phẩm: Shopee tập trung vào việc đa dạng hóa sản phẩm, mẫu mã.
Về chính sách giá: Shopee tập trung vào việc tối ưu chi phí và giảm giá thấp nhất
bằng cách liên tục đưa ra những ưu đãi về giá cả. Có thể kể đến chương trình khuyến mại
sale trong dịp đặc biệt, flash sale trong các khung giờ.
Về chính sách phân phối: Shopee tập trung vào yếu tố “miễn phí ship” để đánh
trúng tâm lý thích “freeship” của khách hàng.
Về xúc tiến: hỗ trợ người bán hàng làm chương trình livestream, đánh giá sản phẩm
minh bạch, xây dựng trở thành một kênh marketing truyền miệng hữu hiệu. Lấy gam màu
chủ đạo là màu cam, truyền thông bằng cách mời các ca sĩ, người nổi tiếng. Shopee đã
thành công trong việc tạo ấn tượng mạnh, ghi nhớ sâu trong khách hàng.
2.2.4. Môi trường và lợi thế cạnh tranh
2.2.4.1. Môi trường cạnh tranh
Việt Nam đã vinh dự trở thành thị trường thương mại điện tử lớn thứ 2 khu vực
Đông Nam Á (xếp ở vị trí đầu tiên là Indonesia). So với xu hướng của thế giới thì xu
hướng ngành thương mại điện tử Việt Nam có chiều hướng tăng trưởng mạnh. Những
năm tiếp theo, thị trường thương mại điện tử nước ta dự báo là cuộc đại chiến của các ông
lớn như Shopee, Lazada, Sendo, Tiki. Hiện nay còn có thêm sự gia nhập của Tiktok Shop
– kênh mua sắm gây nhiều tiếng vang nhất. Lazada Việt Nam
Lazada Việt Nam được thành lập vào tháng 3 năm 2012 là một sàn giao dịch thương
mại điện tử, cung cấp sản phẩm trên nhiều ngành hàng khác nhau như nội thất, điện thoại
máy tính bảng, thời trang và phụ kiện, sản phẩm chăm sóc sức khỏe, làm đẹp, đồ chơi và
đồ dùng thể thao. Lazada Việt Nam là một phần của Lazada Group thuộc sở hữu tập đoàn
Alibaba – tập đoàn thương mại điện tử đa quốc gia và hiện đang có chi nhánh tại
Indonesia, Philippin, Singapore, Thái Lan và Malaysia. Tiktok Shop
Tiktok Shop là một gian hàng được tích hợp trên nền tảng của Tiktok, khi người
dùng xem video sẽ có một giỏ hàng góc bên trái màn hình hoặc trong trang cá nhân và
chỉ cần nhấp vào đó sẽ có 1 đường link dẫn tới sản phẩm, khách hàng mua trực tiếp trên
link đó mà không cần thoát sang ứng dụng khác như trước kia. Các sản phẩm của người
bán được giới thiệu cho người dùng Tiktok thông qua các video, livestream, link bio
trong trang cá nhân của họ. Người mua click vào và thấy đầy đủ thông tin về sản phẩm
như giá cả, lượt đánh giá, lượt mua,… Điểm mạnh của Tik Tok chắc chắn chính là khả
năng hoạt động dựa trên nền tảng nội dung video. Khi mua hàng trên các sản thương mại
điện tử thì khách hàng chỉ được xem những hình ảnh, đoạn video ngắn và mang tính chất
tham khảo. Nhưng khi mua hàng trên Tik Tok thì người bán hàng sẽ thoải mái làm các
nội dung giới thiệu về sản phẩm của mình. Vậy nên các sản phẩm thu hút được người
xem và khách hàng có thể hiểu rõ được sản phẩm có phù hợp với nhu cầu sử dụng của mình hay không.
Xét theo mức độ phổ biến, Hệ thống Giám sát và Phân tích thông tin trên môi
trường mạng (Reputa) công bố dẫn đầu Bảng xếp hạng Sàn Thương mại điện tử phổ biến
trên Mạng xã hội Tháng 7/2023 không ai khác chính là Shopee với 71,07 điểm Total
Score. Đáng chú ý trong Bảng xếp hạng này là Tiktok Shop. Tuy chỉ vừa ra mắt vào cuối
tháng 4 năm 2022, Tiktok Shop đã vượt mặt cả anh lớn Lazada, vươn lên Top 2 trong
bảng xếp hạng với Total Score đạt 70,92 điểm. Cùng với sự tăng trưởng mạnh của
thương mại điện tử, TikTok Shop dần trở thành một kênh mua sắm "khủng" khi 1 phần 3
người dùng TikTok cân nhắc mua hàng trên TikTok Shop vì nội dung LIVE mới mẻ,
sáng tạo đến từ nhà sáng tạo nội dung/thương hiệu/người nổi tiếng. Top 3 trong bảng xếp
hạng là Lazada với 28,20 điểm Total Score và ngay sau đó là Tiki với 9,98 điểm và Sendo là 7,18 điểm.
Xét theo thị phần của các sàn thương mại điện tử, Nền tảng số liệu E-commerce
Metric đã công bố báo cáo thương mại điện tử nửa đầu năm 2023 doanh thu tính theo
tổng giá trị của tất cả các đơn hàng giao thành công toàn thị trường Việt Nam đạt khoảng
93.000 tỷ đồng, tăng trưởng tới 46% so với cùng kỳ năm ngoái. Cụ thể, doanh thu quý 1
và quý 2/2023 lần lượt ghi nhận 43.000 và 50.000 tỷ đồng. Sau 6 tháng đầu năm 2023,
Shopee vẫn là cái tên dẫn đầu bảng xếp hạng với tổng giá trị của tất cả các đơn hàng giao
thành công đạt 59.000, tương ứng với 667 triệu sản phẩm được bán ra. Bảng xếp hạng thị
phần doanh thu của các sàn thương mại điện tử nay đã có sự đổi ngôi. Tiktok Shop chính
thức “vượt mặt" Lazada để trở thành sàn thương mại điện tử lớn thứ 2 tại thị trường Việt
Nam, đạt doanh thu 16.300 tỷ đồng với 117 triệu sản phẩm bán ra. Ở vị thứ 3 là Lazada
đạt 15.700 tỷ đồng doanh thu với 117,5 triệu sản phẩm. Theo Metric, thị phần của Shopee
từ đầu năm tới nay gần như không thay đổi. Điều này đồng nghĩa với việc Tiktok Shop
đang lấy đi thị phần từ các sàn thương mại điện tử còn lại như Tiki và Sendo. Trước đó,
tại quý 4/2022, TikTok Shop dù chỉ mới ra mắt được 4 tháng đã có doanh thu bằng 80%
doanh thu của Lazada. Đến quý 1/2023, TikTok Shop chỉ kém Lazada 3,5% doanh thu.
Đến quý 2/2023, TikTok Shop đã vươn lên vị trí thứ 2 trên bảng xếp hạng các sàn thương
mại điện tử tại Việt Nam. TikTok Shop đang phát triển mạnh mẽ và trở thành mối đe dọa
với các ông lớn thương mại điện tử ở Đông Nam Á, như Shopee và Lazada.
2.2.4.2. Lợi thế cạnh tranh
Trong khi một số nền tảng TMĐT khác đều chỉ tập trung vào website & coi đó là
nền tảng chính thì Shopee lại thực hiện 1 chiến lược khác ngay từ đầu bằng việc tung ra
app trên di động để tận dụng lượng người dùng sử dụng smartphone cao ở khu vực Đông
Nam Á. Báo cáo gần đây của iPrice cho thấy app Shopee được xếp hạng hàng đầu về số
lượt tải xuống & lượng người dùng hoạt động hàng tháng trong khu vực Đông Nam Á.
Trên 90% giao dịch của Shopee đến từ app di động.
Với 74% người dân sử dụng Internet, Việt Nam có khoảng 59-62 triệu người tiêu
dùng mua sắm trực tuyến và giá trị mua sắm mỗi người ước đạt khoảng 300-320 USD.
Con số này năm 2022 là 288 USD.
Một điểm đáng chú ý, nếu như hoạt động mua sắm của người dùng trên website
thương mại điện tử giảm thì kênh mua sắm trên diễn đàn mạng xã hội và các ứng dụng
mua hàng trên di động lại tăng mạnh. Cụ thể, trên diễn đàn mạng xã hội tăng từ 42% lên
65% và các ứng dụng mua hàng trên thiết bị di động tăng từ 47% lên 63%.
Đây là những điều kiện rất tốt để các nhà bán lẻ online đầu tư để mở các gian hàng
trực tuyến tại Việt Nam và tạo chỗ đứng vững chắc ở thị trường này. Do đó, công ty sử
dụng cách tiếp cận đầu tiên là tạo ứng dụng trên thiết bị di động, đầu tư nhiều nguồn lực
vào phát triển ứng dụng để thu hút người dùng di động. Người dùng ứng dụng có xu
hướng trung thành hơn và chi nhiều tiền hơn cho mỗi đơn hàng so với người dùng web.
Các sàn thương mại điện tử thường có tệp người bán và người mua khá tương đồng
nhau. Do đó, giá là yếu tố mang lại lợi thế cạnh tranh hàng đầu. Những chương trình
khuyến mãi cực hot, mã giảm giá siêu khủng và những ưu đãi cực kỳ hấp dẫn sẽ khiến
người tiêu dùng mở ứng dụng và ghé thăm cửa hàng trực tuyến thường xuyên hơn. Lúc
này, nhu cầu tích trữ sản phẩm quen thuộc hoặc các nhu cầu mới sẽ được phát sinh để sử
dụng những ưu đãi sẵn có. Cùng với lượng truy cập ngày một lớn qua từng đợt giảm giá,
mỗi tháng doanh nghiệp lại có thêm đơn hàng xoay vòng từ các khách hàng trước đây.
Shopee là một trong những nền tảng thương mại có hệ thống vận chuyển vững mạnh
hàng đầu. Nhận thấy phí vận chuyển là hàng rào lớn nhất cản trở sức mua của người tiêu
dùng. Do đó, Shopee đã hợp tác với các bên vận chuyển uy tín. Shopee Express là dịch
vụ giao hàng trong 24h kể từ khi lấy hàng thành công. Hay với Shopee 4H là dịch vụ giao
hàng hỏa tốc, siêu nhanh chỉ trong 4 tiếng. Cả hai đều áp dụng cho các đơn hàng được đặt
và giao tại TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội. Đồng thời, phân bổ phù hợp ở mọi nơi trên toàn
quốc để đảm bảo tiết kiệm thời gian và chi phí vận chuyển. Shopee còn gửi tặng khách
hàng số lượng mã miễn phí vận chuyển nhất định trong tháng. Từ đó, kích thích hành vi
mua sắm. Shopee còn để người bán chủ động hoàn thiện đơn hàng thay vì phụ thuộc vào
các kho của website là giải pháp tối ưu chi phí cho người bán.
Sàn thương mại điện tử Shopee tích hợp mua sắm với mạng xã hội, xây dựng cộng
đồng đủ mạnh để người dùng kết nối và giao lưu với người khác. Các tính năng mà nền
tảng đưa ra là Shopee Live (phát sóng trực tiếp), Shopee Games (chơi game ngay trong
ứng dụng), Shopee Feed (bảng tin để người dùng chia sẻ nội dung về các mặt hàng),
Shopee Live Chat (chat trực tiếp, cho phép người mua tương tác với người bán trực tiếp
và tìm thêm thông tin trước khi giao dịch).
Nhanh chóng nhập cuộc với ví điện tử tích hợp trong ứng dụng, Shopee đẩy mạnh
thị trường thanh toán trực tuyến ngay trong ứng dụng của mình. Ông Tuấn Anh – Giám
đốc sàn thương mại điện tử Shopee Việt Nam trả lời phỏng vấn tờ Nikkei rằng: “Chúng
tôi thu hút người dùng vào hệ sinh thái của mình bằng việc tích hợp việc thanh toán điện
tử”. Đến nay, sàn thương mại điện tử Shopee cho phép tích hợp hơn 20 ví điện tử như:
Momo, Airpay, Viettel Pay, Zalo Pay, Payoo, Vimo, Moca, VNPT Pay, … Tập đoàn
công nghệ Sea Group cũng đã tiến hành đổi tên ví điện tử Airpay thành Shopee Pay và Now thành Shopee Food.
Với mục tiêu tối ưu các tiện ích đi cùng với sàn thương mại điện tử Shopee, mang
đến cho người dùng những trải tuyệt vời nhất, giữ vững vị trí hàng đầu trên thị trường các
sàn thương mại điện tử. Những nước đi liên tiếp này còn cho thấy tham vọng xây dựng
một hệ sinh thái công nghệ lớn mạnh của Sea Group từ mảng E-commerce, Logistics,
Food Delivery cho đến E-Wallet.
2.2.5. Sự phát triển tổ chức
Shopee Việt Nam đã xây dựng một hệ thống tổ chức đảm bảo thực hiện có hiệu quả
các kế hoạch và chiến lược kinh doanh. Cơ cấu tổ chức công ty Shopee thường bao gồm các bộ phận sau:
Ban Giám đốc: Đứng đầu công ty và có trách nhiệm quản lý chung và định hướng
chiến lược; Phòng Ban Kinh doanh: Chịu trách nhiệm tiếp thị, quảng cáo và phát triển
kinh doanh của Shopee; Phòng Ban Công nghệ: Quản lý và phát triển hệ thống công
nghệ, ứng dụng và cơ sở hạ tầng của Shopee; Phòng Ban Tài chính: Đảm bảo quản lý tài
chính, kế toán và các vấn đề tài chính liên quan trong công ty; Phòng Ban Hỗ trợ khách
hàng: Cung cấp dịch vụ hỗ trợ và chăm sóc khách hàng cho người dùng Shopee; Phòng
Ban Nhân sự: Quản lý nhân sự, tuyển dụng, đào tạo và chính sách nhân viên trong công ty.
Trong đội ngũ nhân sự có Đội công nghệ: Xây dựng hệ thống, thiết kế quy trình
mang đến trải nghiệm cho người dùng và người bán trên nền tảng Shopee. Bao gồm:
Nhóm Kỹ thuật: Cốt lõi của sự phát triển nền tảng của Shopee là đội Kỹ thuật và
Công nghệ. Nhóm này được tạo thành từ một nhóm các kỹ sư đầy nhiệt huyết, những
người luôn cố gắng xây dựng các hệ thống tốt nhất với các công nghệ phù hợp. Là một
công ty công nghệ siêu tăng trưởng, quy mô mà Shopee đang mở rộng đã biến ngay cả
những vấn đề “vô tội” nhất thành những thách thức kỹ thuật lớn.
Nhóm Dữ liệu: Nhóm Dữ liệu tại Shopee bao gồm các nhóm Phân tích dữ liệu và
Khoa học dữ liệu. Nhóm Phân tích dữ liệu đóng một vai trò quan trọng trong việc xây
dựng nền tảng dữ liệu của Shopee và tiến hành phân tích để giải quyết các vấn đề liên
quan đến kinh doanh. Nhóm Khoa học Dữ liệu tự hào trong việc sử dụng các phương
pháp khoa học và kỹ năng hack để tạo sức mạnh cho các quy trình kinh doanh chính và
nâng cao mô hình kinh doanh dựa trên sự hiểu biết sâu sắc về chiến lược kinh doanh của
Shopee. Điều này bao gồm học máy, thị giác máy tính, xử lý ngôn ngữ tự nhiên và các
mô hình dựa trên quy tắc.
Nhóm Quản lý sản phẩm: Nhóm Quản lý Sản phẩm tại Shopee là đầu mối quan
trọng giữa các nhóm kinh doanh, kỹ thuật và thiết kế. Nhóm chịu trách nhiệm triển khai
chiến lược, bản đồ đường đi và các đặc điểm, phù hợp với mục tiêu kinh doanh, để tạo ra
các sản phẩm có tác động đến hàng triệu người dùng. Nó bao gồm tất cả các chức năng
bao gồm, nhưng không giới hạn, Dịch vụ tài chính, Chuỗi cung ứng, Tìm kiếm, Đề xuất,
Quảng cáo, Đặt hàng, Khuyến mại, Người dùng, Chống gian lận và Dịch vụ người bán.
Nhóm Thiết kế: Nhóm Thiết kế tại Shopee chịu trách nhiệm thiết kế nhiều giao diện
người dùng/UX của sản phẩm trên nền tảng Shopee và hầu hết các nhận dạng hình ảnh
thương hiệu của Shopee. Nhóm tạo ra trải nghiệm người dùng thuận tiện, thú vị và liền
mạch bằng cách cộng tác giữa nhiều nhóm với chuyên môn đa dạng.
2.2.6. Đội ngũ quản trị
Đội ngũ quản trị là trong các nhân tố quan trọng nhất của một mô hình kinh doanh
chịu trách nhiệm xây dựng các mẫu công việc trong doanh nghiệp.
Một đội ngũ quản trị mạnh góp phần tạo sự tin tưởng chắc chắn đối với các nhà đầu
tư bên ngoài, có khả năng nắm bắt nhanh nhạy những diễn biến thị trường và có kinh
nghiệm trong việc thực thi các kế hoạch kinh doanh. Đội ngũ quản trị giỏi tuy không thể
cứu vãn một mô hình kinh doanh yếu nhưng họ có thể đưa ra các quyết định thay đổi
hoặc tái cấu trúc mô hình kinh doanh nếu điều đó cần thiết.
Đội ngũ quản trị gồm nhà quản trị cấp cao (tổng giám đốc, chủ tịch hội đồng quản
trị), nhà quản trị cấp chức năng (giám đốc market, giám đốc tài chính,…) Đội ngũ quản
trị phải có yêu cầu về kinh nghiệm, kiến thức, kĩ năng,… là một trong những lợi thế cạnh
tranh chủ yếu của các doanh nghiệp. Nhà quản trị nắm giữ vị trí, vai trò quan trọng trong
hoạt động điều hành và quản trị doanh nghiệp. Sự thành công hay thất bại của công ty
phụ thuộc phần lớn vào chính vai trò của nhà quản trị.
Đội ngũ quản trị của Shopee là những người có kĩ năng, có trình độ và nhiều kinh
nghiệm trong lĩnh vực này. Giám đốc điều hành của shopee là ông Trần Tuấn Anh. Ông
từng tốt nghiệp xuất sắc trường Kinh doanh foster tại Đại học washington (Mỹ), và là
Thạc sỹ Quản trị Kinh doanh từ trường Kinh doanh wharton tại ĐH university of
pennsylvania (Mỹ). Là một con người rất tài năng, có trí tuệ. Ông là người đã đưa Shopee
đến gần với khách hàng, đóng góp một phần không nhỏ vào sự phát triển của kênh mua
sắm trực tuyến được coi là tân binh thành công trong thị trường thương mại điện tử
những năm vừa qua. chief executive officer Shopee Việt Nam – Ông Trần Tuấn Anh từng chia sẻ:
Chúng tôi có thể vọt lên là nhờ chiến lược quyết định nhanh, thực thi đồng bộ và
quyết liệt ”. Khi có bất cứ một quyết định hoặc chính sách quan trọng nào, nhân viên phải
quyết đoán thực thi nhanh, không câu nệ tiểu tiết và không thắc mắc, bàn cãi hoặc trao
đổi qua lại quá nhiều. Tôi luôn biết Shopee Việt Nam sẽ đi về đâu và đích đến trong 3
đến 5 năm nữa; rồi căn cứ vào thời cuộc để chọn lựa đường đi và phương tiện phù hợp –
hiệu quả.” Có thể thấy, Shopee Việt Nam luôn tự hào về đội ngũ quản trị chuyên nghiệp

Tài liệu liên quan: