Chương 3: Mua và Quản Lý Nguồn Cung | Bài giảng Quản trị Chuỗi Cung Ứng

21/8/2024 Kho Kh a o Ki a n Ki h n t h ế t & ế Ki & n Ki h n h do d a o n a h n Q h u Q ố u c ố t c ế t Bộ m Bộ ô m n ô L n og o i g st i i st c i s & c C s & h C u h ỗ u i ỗ c i u c n u g n g ứng ứn
Quản trị chuỗi cung ứng NHÓM BIÊN SOẠN HLĐT 1. TS. Phạm Thị Huyền
2. TS. Lục Thị Thu Hường 3. PGS.TS. Nguyễn Văn Minh 4. TS. Đoàn Ngọc Ninh 5. ThS. Phạm Thu Trang Nội dung học phần 1
Tổng quan về quản trị chuỗi cung ứng 2
Lập kế hoạch CCU & mô hình sản xuất 3
Mua & quản lý nguồn cung 4
Giao hàng, thu hồi & quản lý quan hệ KH 5
Quản lý thông tin & cộng tác CCU 6
Đánh giá & đo lường chuỗi cung ứng 1 21/8/2024 Chương 3
Mua & quản lý nguồn cung
3.1 Khái niệm và quy trình mua
3.2 Thuê ngoài trong chuỗi cung ứng 3.3 Quản lý nguồn cung C3 C . 3 .M u M a u a v à v à q u q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 4
3.1 Khái niệm và quy trình mua
3.1.1 Khái niệm, vai trò và quan điểm tiếp cận
3.1.2 Quy trình mua và tiêu thức lựa chọn NCC
3.2 Thuê ngoài trong chuỗi cung ứng
3.2.1 Khái niệm, lợi ích và rủi ro 3.2.2 Căn cứ thuê ngoài 3.2.3 Quy trình thuê ngoài 3.3 Quản lý nguồn cung
3.3.1 Khái quát về quản lý nguồn cung
3.3.2 Các loại hình chiến lược nguồn cung
3.3.3 Quản trị quan hệ nhà cung cấp 2 21/8/2024 3. 3 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ m v à v à q u q y u y t r t ì r n ì h n h m u m a u a 5
3.1.2 Khái niệm, vai trò và quan điểm tiếp cận
3.1.2 Quy trình mua và tiêu thức lựa chọn NCC 3. 3 1 . . 1 1 . Kh K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 6
Quá trình lập kế hoạch, thực hiện, đánh giá, kiểm soát
chiến lược & vận hành các quyết định mua để hướng
chức năng mua vào việc tìm kiếm các cơ hội phù hợp
với khả năng của cty nhằm đạt được mục tiêu dài hạn Vật ltiệ r u ự / c d tiịc ế h p vụ Vật liệu/dịch vụ gián tiếp
•Nguyên vật liệu, bao bì
•Máy móc, phụ tùng, dây chuyền lắp ráp
•Dịch vụ sửa chữa, vận chuyển, kho bãi
•Tư vấn, thiết kế, marketing... 3 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 7
•Đảm bảo cung ứng liên tục
•Quản lý quá trình mua hiệu quả
•Phát triển nguồn cung ứng
•Phát triển quan hệ với các bộ phận chức năng khác
•Hỗ trợ chiến lược chung của tổ chức 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 8
•Tăng cường sự thỏa mãn khách hàng
•Liên kết mở rộng thị trường doanh nghiệp
•Phát triển các NCC và quản lý các mối quan hệ
•Hỗ trợ các chiến lược chức năng trong tổ chức 4 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 9 QT cung ứng 1990- nay
Chiến lược Tổng giá trị cao nhất (Supply management) (Strategic) Xây dựng quan hệ Thu mua
Chiến thuật Tổng chi phí sở hữu 1980-1990 thấp nhất (Procurement) (Tactical) Mua sắm 1950-1980 Tác nghiệp Giá thấp nhất (Purchasing) (Operational) cho 1 đơn vị sp 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 10
Hoạt động hỗ trợ, ít quan trọng
Đáp ứng yêu cầu của bộ phận sx-kd
Tìm nguồn cung có giá thấp nhất
Đặt hàng & đưa ra yêu cầu sp/dv chi tiết
Thực hiện hợp đồng & g.quyết vướng mắc
Thống kê và theo dõi số liệu Tính chất hành chính 5 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 11
Mở rộng chức năng, hđ thiết yếu
Tham gia phát triển nhu cầu vật liệu
Thực hiện nghiên cứu chuyên sâu
tt vật liệu và phương án thay thế
Đàm phán, thương lượng, lựa chọn NCC
Quản lý & nâng cao chất lượng NCC
Đảm bảo nguồn cung liên tục, đều đặn
Xây dựng quan hệ với NCC 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 12
Xây dựng mạng lưới NCC Quản lý quan hệ NCC
Tìm kiếm cơ hội và xác định thách thức
trên thị trường nguồn cung
Tìm cách nâng cao giá trị từ qhệ cung ứng
NCC tham dự sớm vào thiết kế, sx
Giảm tính phức tạp trong nguồn cung
Chia sẻ thông tin, cơ hội & rủi ro 6 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 13 Chi phí khi mua hàng GIÁ MUA CP thực tế khi sở hữu Nhu cầu thị trường vật liệu/hàng hóa
Chi phí chất lượng CP quản lý Vốn dành cho dự trữ Vận chuyển Chi phí kho bãi Hỗ trợ kỹ thuật Sửa chữa, bảo dưỡng
Trường hợp thải loại/xử lí rác CP tác nghiệp khác
Tổng chi phí sở hữu vật liệu/hàng hóa 3. 3 1 . . 1 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,v a v i a it r t ò r ò v à v à q . q đ . i đ ể i m ể m t i t ế i p ế p c ậ c n ậ 14 3 bộ phận cấu thành Chi phí mua Chi phí sở hữu Chi phí sau sở hữu Giá mua, thuế Vận hành Bảo hành Hoạch định Năng lượng Xử lý rác thải Chất lượng Duy trì, sửa chữa CP KH ko hài lòng
Tổng chi phí sở hữu vật liệu/hàng hóa 7 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u á t r t ì r n ì h n h m u m a u 15  Theo Quyết Lựa tích Tiếp dõi định Phương chọn & xác nhận & đánh mua thức nhà định hàng giá hay mua cung nhu hóa sau tự làm cấp cầu mua 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u tr t ì r n ì h n h m u m a u 16
•Từ nhu cầu thị trường, DN phân tích & xđ nhu cầu mua
tương ứng với hđ sản xuất & đặc điểm sp
•Xuất phát từ các bộ phận trong DN, thể hiện bằng
Phiếu yêu cầu vật tư
Bảng dự toán nhu cầu vật tư
•Lượng hóa thành chỉ tiêu cụ thể, rõ ràng
•Tham vấn ý kiến các bộ phận chức năng
(SX, tài chính, mkt, logistics...)
•Lập kế hoạch cho các phương án mua/tự làm 8 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u tr t ì r n ì h n h m u m a u 17
•Tùy thuộc năng lực lõi của DN và NCC
chi phí, độ tin cậy, linh hoạt
•Tự làm: Ưu thế về tính chủ động
công nghệ, tiêu chuẩn, thời gian?
mua vật liệu & yếu tố đầu vào
•Thuê ngoài: Lợi ích kinh tế & tính linh hoạt
•Căn cứ: Phân tích điểm hòa vốn
Quyết định chủ quan của lãnh đạo DN 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u tr t ì r n ì h n h m u m a u 18 Mua lại thẳng Mua lại có điều chỉnh Mua mới Tình thế ít biến Tình thế thay đổi, Tình thế thay đổi động, NCC gắn cần điều chỉnh sp, nhiều; SX-KD bó, đảm bảo; giá, đk giao h2. mặt hàng mới; Đặt lại đơn hàng Nếu ko thống nhất Nguồn cung mới như thường lệ --> NCC mới phù hợp hơn
•Xác định các mối quan hệ với NCC
•Ước lượng tính phức tạp & tổng thời gian mua 9 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u á t r t ì r n ì h n h m u m a u 19
•Tìm hiểu thị trường cung ứng
•Yêu cầu thông tin chào hàng & báo giá
•So sánh & sàng lọc theo tiêu chuẩn
oCông nghệ & chất lượng oGiá cả & chi phí oDịch vụ & cam kết
•Thương lượng để đạt được điều kiện phù hợp 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u á t r t ì r n ì h n h m u m a u 20
•Quá trình chuyển giao quyền sở hữu
•NCC giao hàng theo yêu cầu của DN
•Số lượng, chất lượng, thời gian, địa điểm, chứng từ
•Thông tin trước, trong & sau khi giao hàng
•Người chịu trách nhiệm vận chuyển
tùy thuộc HĐ & điểm giao nhận hàng 10 21/8/2024 3. 3 1 . . 1 2 . 2 Q u Q á u á t r t ì r n ì h n h m u m a u 21 
•Kiểm soát, giám sát các đơn hàng
•Đánh giá hiệu quả các NCC
mức độ đáp ứng về số lượng, chất lượng, cơ cấu
•Tiểu chuẩn hoạt động (thời gian, độ tin cậy)
•Tìm kiếm cơ hội giảm chi phí
nhưng vẫn đảm bảo dịch vụ & yêu cầu kỹ thuật
•Xây dựng quan hệ dài hạn với các NCC tốt nhất 3. 3 2 . 2 T h T u h ê u ê n g n o g à o i à it r t o r n o g n g c h c u h ỗ u i ỗ ic u c n u g n g ứ n ứ g n 22
3.2.1 Khái niệm, lợi ích và rủi ro 3.2.2 Căn cứ thuê ngoài 3.2.3 Quy trình thuê ngoài 11 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 23 DN DN
Chiến lược sử dụng các nguồn lực
bên ngoài để thực hiện các chức NCC NCC
năng kinh doanh mà theo truyền
thống được thực hiện bởi DN có thể thuê ngoài … hoặc toàn bộ hđ
các nguồn lực & lao động nội bộ 1 phần/bộ phận... nào đó trong CCU 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 24
•CNTT: Thiết kế hệ thống, cập nhật, quản lý thông tin...
•Dịch vụ logistics: vận chuyển, kho bãi, khai hải quan...
•Gia công, lắp ráp, chế biến sản phẩm
•Trung tâm chăm sóc khách hàng
•Nghiên cứu & phát triển sp mới
•Thiết kế & đóng gói bao bì •Tư vấn pháp lý •Dịch vụ marketing
•Dịch vụ kế toán.v.v. 12 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 25 •Khách hàng (client)
bên có nhu cầu thuê ngoài, mua dịch vụ
quản lý HĐ thuê ngoài, đáp ứng đúng
yêu cầu của bên nhận & sử dụng d.vụ
bên nhận & sử dụng dịch vụ từ NCC
•Nhà cung cấp (service provider)
bên có khả năng cung cấp dịch vụ tới KH
trực tiếp quản lý & kiểm soát h.động
•Hợp đồng thuê ngoài (service level agreement)
nội dung & yêu cầu, thỏa thuận & cùng thực hiện
2 loại: dự án (độc lập) & quy trình (có cấu trúc, đc chuẩn hóa) 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 26 Lý do •Lý do tài chính:
Hiệu suất sinh lợi trên tài sản •Lý do đổi mới:
Địa bàn, tốc độ, chất lượng •Lý do tổ chức:
Năng lực cốt lõi, tính linh hoạt 13 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 27 Lợi ích
•Tận dụng n.lực chuyên gia
•Giảm vốn đầu tư & CP
•Cải thiện kỹ năng q.lý •Thời gian hoàn thành •Tập trung vào NL lõi •Chia sẻ rủi ro •Mở rộng quy mô 3. 3 2 . . 2 1 . 1 K h K á h i á in i n ệ i m ệ , m ,l ợ l i ợ ií c í h c h & & r ủ r i ủ ir o r o t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 28 Hạn chế & rủi ro
• Quy trình bị gián đoạn • Rò rỉ dữ liệu
• Khó thiết lập lại chức năng đã thuê ngoài
• Hạn chế lòng trung thành của nhân viên
• Giảm khả năng kiểm soát
• Chất lượng & sự chậm trễ
• Chi phí hợp tác quá cao
• Rào cản ngôn ngữ, văn hóa 14 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 2 . 2 C ă C n ă n c ứ c ứ t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 29
•Chức năng thiết yếu (critical functions)
đặc biệt quan trọng, tạo năng lực lõi
•Chức năng chính (key functions)
giúp DN đạt NL lõi, nhưng ko ràng buộc
•Chức năng hỗ trợ (support functions)
làm nền cho tác nghiệp, ko tạo NL lõi 3. 3 2 . . 2 2 . 2 C ă C n ă n c ứ c ứ t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 30 Tầm quan trọng Lợi thế CT tương đối của tác nghiệp, so với NCC trong việc
(chức năng) đối với sự triển khai chức năng thành công của DN cụ thể Quy mô & mức độ ổn định Công nghệ, tài sản & năng lực quản lý 15 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 2 . 2 C ă C n ă n c ứ c ứ t h t u h ê u ê n g n o g à o i à 31   3. 3 2 . . 2 3 . 3 Q u Q y u y t r t ì r n ì h n h t h t u h ê u ê n g n o g à o i à i 32 Tiềm năng cung ứng bên ngoài   Đánh giá Đấu thầu Đánh giá Lựa chọn thị trường Lựa chọn Quản lý lại nội bộ mối q.hệ cung ứng phù hợp NCC NCC hoặc tự bên ngoài thực hiện Nhu cầu & ưu tiên của DN 16 21/8/2024 3. 3 2 . . 2 3 . 3 Q u Q y u y t r t ì r n ì h n h t h t u h ê u ê n g n o g à o i à i 33 1. Đánh giá nội bộ & nhu cầu thuê ngoài 2. Đánh giá thị trường cung ứng 3. Lựa chọn mối quan hệ phù hợp 3. 3 2 . . 2 3 . 3 Q u Q y u y t r t ì r n ì h n h t h t u h ê u ê n g n o g à o i à i 34 4. Lựa chọn NCC (thầu phụ) 5. Quản lý NCC 6. Đấu thầu lại hoặc tự thực hiện 17 21/8/2024 3. 3 3 . 3 Q u Q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n g 35
3.3.1 Khái quát về quản lý nguồn cung
3.3.2 Các loại hình chiến lược nguồn cung
3.3.3 Quản trị quan hệ nhà cung cấp 3. 3 3 . . 3 1 . 1 K h K á h i á iq u q á u t á t v ề v ề q u q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 36 Nguồn cung (Source)
Các nhà cung cấp & các loại hàng hóa, dịch vụ cần mua
Nhà cung cấp Tổ chức hoặc cá nhân, có khả năng cung cấp các yếu tố đầu
(supplier/vendor) vào cần thiết cho các hoạt động của DN (người mua) 18 21/8/2024 3. 3 3 . . 3 1 . 1 K h K á h i á iq u q á u t á t v ề v ề q u q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 37
Sự hài lòng & giá trị KH Số lượng Chất lượng Thời gian Chi phí Công nghệ Nhà cung cấp 3. 3 3 . . 3 1 . 1 K h K á h i á iq u q á u t á t v ề v ề q u q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 38 Quản lý
DN chủ động tìm kiếm, duy trì & phát triển các nhà cung nguồn cung
cấp hàng hóa & dịch vụ, đáp ứng tốt nhu cầu mua trong
(Sourcing management) chiến lược chuỗi cung ứng tổng thể 19 21/8/2024 3. 3 3 . . 3 1 . 1 K h K á h i á iq u q á u t á t v ề v ề q u q ả u n ả n l ý l ý n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 39 Quản lý nguồn cung (Sourcing management) NCC hiện tại NCC tiềm năng có khả năng & điều NCC đã & đang kiện cung ứng tốt có quan hệ giao dịch các yếu tố đầu vào, nhưng chưa có giao với DN dịch với DN 3. 3 3 . . 3 2 . Cá C c á c l o l ạ o i ạ ih ì h n ì h n c h c i h ế i n ế n l ư l ợ ư c ợ c n g n u g ồ u n ồ n c u c n u g n 40 Chiến lược
Phương thức tìm kiếm, phát triển & quản lý nguồn cung
các NCC hàng hóa & dịch vụ đầu vào đúng
(Sourcing strategy) yêu cầu & mục tiêu của DN
Phân tích & kiểm tra ngân sách mua
Rà soát thị trường cung ứng Đàm phán với các NCC
Xây dựng quan hệ với NCC .... 20