Lec 4: Tax Effects on Consumer and Producer Surplus & Price Controls | Microeconomics | Trường Đại học Quốc tế, Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh

Topic 4: Tax and price controls 1. THẶNG DƯ:
 Theo sơ đồ trên, ta có: o
Equilibrium price = $10 = Market price o
Số tiền tối đa người tiêu dùng sẵn sàng chi trả = $16 (tại Q=1) o
Số tiền tối thiểu người bán sẵn sàng bán = $4 (tại Q = 1)
 Consumer surplus (CS) – Thặng dư tiêu dùng
= số tiền tối đa người tiêu dùng sẵn sàng trả - số tiền thực tế phải trả o
Thặng dư của người tiêu dùng ở chiếc kem t1 là $6 o
Thặng dư của người tiêu dùng ở chiếc kem t2 là $4 o
Thặng dư của người tiêu dùng ở chiếc kem t3 là $2 o
Thặng dư của người tiêu dùng ở chiếc kem t4 là $0 o
Thặng dư của người tiêu dùng ở 4 chiếc kem đầu tiên là $12
CS = (𝑎− 𝑃 ).𝑄 (diện tích tam giác AEPe) 2
 Produce surplus (PS) - Thặng dư sản xuất
= Market price - số tiền tối thiểu sẵn sàng bán o
Thặng dư sản xuất ở chiếc kem t1 là $6 o
Thặng dư sản xuất ở chiếc kem t2 là $4 o
Thặng dư sản xuất ở chiếc kem t3 là $2 o
Thặng dư sản xuất ở chiếc kem t4 là $0 o
Thặng dư sản xuất ở 4 chiếc kem đầu tiên là $12
PS = (𝑃 −𝑐 ) .𝑄 (diện tích tam giác CEPe) 2 2. NET SOCIAL BENEFIT:
 NSB là chỉ tiêu phản ánh hiệu quả của 1 thị trường, 1 nền kinh tế.  NSB = CS + PS
 NSB càng cao chứng tỏ nền kinh tế hoạt động càng hiệu quả 3. PRICE CONTROLS:
 Price ceiling - Giá trần: mức giá tổi đa không được phép thấp hơn o
Def: The maximum legal price a seller may charge for a product o To support buyers o
Eg: In Covid, do như cầu về khẩu trang tăng nên mức giá bán khẩu
trang bị đẩy mạnh (Pe = 100k). Vì vậy, chính phủ đã đưa ra mức ceiling
price = 80k để support buyers o Effects: Shortage
Vì theo luật cầu, khi giá giảm thì lượng cầu tăng. Và theo luật cung thì
khi giá giảm thì cung cũng giảm. Do đó, cung < cầu => Shortage o Problem:
Price shock: Do chính phủ đặt giá trần tại Pc nên lượng cung giảm
xuống, chỉ còn ở Qs. Tuy nhiên, thực tế, mức giá Pc sẽ không được sử
dụng lâu dài. Người producers thì luôn muốn thu được nhiều lợi nhất
nên họ sẽ giữ hàng lại, không bán, gây ra tình trạng hết hàng. Sau đó,
họ sẽ bán số lượng Qs ở một mức giá rất cao là P’
Reduce NSB: CS = AEPe PS = CEPe NSB = AEC
Sau khi đặt giá trần Pc => CS = ABIPc PS = CIPc NSB = ABIC
=> Sau khi đặt giá trần, NSB bị giảm một khoảng là BEI = Deadweight
loss (khoảng mất không) => giảm market efÏciency
 Price floor - Giá sàn: Mức giá tối thiểu không được phép cao hơn o
Def: The minimum price fixed by the government, above Pe o To support producers o
Eg: Lượng cung thịt lớn tăng cao, khiến giá thịt lợn bị giảm xuống từ
45k còn 30k (Pe). Do đó, chính phủ đã đặt ra mức price floor = 40k để support producers o Effects: Surplus
Theo law of demand, giá tăng sẽ làm cho cầu giảm. Theo law of supply,
giá tăng sẽ làm cho cung tăng. Do đó, cung > cầu => surplus o Problems:
Price drop: Surplus pulls price down. Do đó, trong thực tiễn, mức giá
P1 sẽ không được giữ nguyên mà những người đi thu mua sẽ ép giá xuống P’
Shrink NSB (co lại) - tự CM
 Chính phủ phải làm gì để tránh được tình trạng price shock/price drop:
Nguyên nhân của 2 TH trên là
=> Để giữ được mức shortage/surplus
giá ở P1 thì chính phủ phải loại bỏ được tình trạng trên. Trong TH
shortage, chính phủ phải đóng vai trò là người cung cấp, và để làm được
điều đó, chính phủ phải có lượng hàng dự trữ hoặc thu mua hàng ở đâu
đó. Tương tự, để loại bỏ surplus, chính phủ phải là người đi thu mua hàng
hóa dư thừa đó, và điều này đòi hỏi chính phủ phải có đủ nguồn lực tài chính. 4. TAX:  Impact of tax to price:
Đánh thuế => S curve shift sang trái = Increase price
 Incidence of a sales tax = Tác động của thuế đến người mua, bán o
Pe = 4. Sau khi đánh thuế, P’ = 4.5 Thì khoảng $0.5 sẽ do người tiêu dùng/buyer chịu o
Trước khi có thuế, producer thu lại $4. Sau khi đánh thuế, sellers phải
nộp tax nên thu lại chỉ còn $3.5 Như vậy, Sellers cũng chịu $0.5 tax o
Đánh thuế $1 thì seller và buyer chia nhau ra chịu. Tuy nhiên,
không phải lúc nào seller và buyer cũng chịu mức thuế như
nhau mà nó còn phụ thuộc vào độ co giãn của cầu. o Khi => cầu elastic
=> Khoảng cách giữa 2 mức giá D curve thoải
mà buyer chịu sẽ nhỏ => hơn buyer
Seller chịu nhiều tax o Khi => cầu inelastic
D curve dốc => Khoảng cách giữa 2 mức giá
mà buyer chịu sẽ lớn => hơn buyer Seller chịu ít tax