Trang 1
Bài 4. LIÊN HỆ GIỮA PHÉP CHIA VÀ PHÉP KHAI PHƯƠNG
A. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM
1. Quy tắc
Muốn khai phương một thương
0, 0
a
ab
b

, ta có thể lần lượt khai phương số
a
và
b
, rồi
lấy kết quả thứ nhất chia cho kết quả thứ hai.
Muốn chia căn bậc hai của số
a
không âm cho căn bậc hai của số dương
b
, ta có thể chia số
a
cho số
b
rồi khai phương kết quả đó.
Cụ thể: với số
a
không âm và số dương
b
, ta có
.
2. Chú ý
Với các biểu thức
, 0; 0A B A B
, ta có
AA
B
B
.
B. CÁC DẠNG BÀI TẬP VÀ PHƯƠNG PHÁP GIẢI
Dạng 1: khai phương một thương
Dùng quy tắc khai phương một thương: với số
a
không âm và số dương
b
, ta có
aa
b
b
.
Ví dụ 1. Tính
a)
4 49
:
25 121
; b)
36
49
a
với
0a
.
Ví dụ 2. Tính
a)
22
65 52
225
; b)
11 7
:1,44 :1,44
99
.
Ví dụ 3. Đẳng thức
55
2
2
xx
y
y

đúng với những giá trị nào của
x
và
y
?
Dạng 2: Chia các căn bậc hai
Dựa vào quy tắc chia các căn bậc hai: với số
a
không âm và số dương
b
, ta có
aa
b
b
.
Ví dụ 4. Tính
a)
45 : 80
; b)
5 3 5
(2.3) : 2 3
.
Ví dụ 5. Tính
Trang 2
a)
54 : 2 : 3
; b)
3 52
:
75 117
.
Ví dụ 6. Thực hiện phép tính
a)
( 45 125 20): 5
; b)
(2 18 3 8 6 2): 2
.
Dạng 3: Rút gọn, tính giá trị của biểu thức
Tìm điều kiện của biến để biểu thức chưa căn thức có nghĩa.
Áp dụng quy tắc khai phương một thương, một tích hay quy tắc nhân, chia các căn bậc
hai để rút gọn.
Thay giá trị của biến vào biểu thức đã rút gọn rồi thực hiện phép tính.
Ví dụ 7. Rút gọn biểu thức
16 12
12 8
33
33
.
Ví dụ 8. Rút gọn rồi tính giá trị biểu thức sau với
6x
22
165 124
369
Ax
Ví dụ 9. Cho biểu thức
1
1
:
11
y
x
B
yx

. Rút gọn rồi tính giá trị biểu thức
B
với
5x
,
10y
.
Dạng 4: Giải phương trình
Bước 1: tìm điều kiện để biểu thức chứa căn thức có nghĩa.
Bước 2: nếu hai vế của phương trình không âm thì có thể bình phương hai vế để khử dấu căn.
Ví dụ 10. Giải phương trình
a)
31
2
2
x
x
. b)
57
1
21
x
x
.
C. BÀI TẬP VẬN DỤNG
Bài 1. Áp dụng quy tắc khai phương một thương, hãy tính
a)
9
169
; b)
25
144
; c)
9
1
16
; d)
7
2
81
.
Bài 2. Áp dụng quy tắc chia hai căn bậc hai, hãy tính
a)
2300
23
; b)
12,5
0,5
; c)
192
12
; d)
6
150
.
Bài 3. Tính
Trang 3
a)
72 : 8
; b)
( 28 7 112): 7
;
c)
49 1
:3
88
; d)
54 : 6xx
0x
; e)
1 32 56
:
125 35 225
.
Bài 4. Rút gọn biểu thức
a)
3
63
7
y
y
với
0y
; b)
3
5
48
3
x
với
0x
;
c)
2
45
20
mn
m
với
,0mn
; d)
21
21
xx
xx


với
0x
.
Bài 5. Cho
23
:
32
x
, tính giá trị của biểu thức
65Mx
.
Bài 6. Tìm
x
thỏa điều kiện
a)
23
2
1
x
x
; b)
23
2
1
x
x
.
Bài 7. Chứng minh đẳng thức:
6 2 5 5 2 6
5 1 3 2


.
--- HẾT ---

Preview text:

Bài 4. LIÊN HỆ GIỮA PHÉP CHIA VÀ PHÉP KHAI PHƯƠNG
A. KIẾN THỨC TRỌNG TÂM 1. Quy tắc a
Muốn khai phương một thương
a  0,b  0 , ta có thể lần lượt khai phương số a và b , rồi b
lấy kết quả thứ nhất chia cho kết quả thứ hai.
 Muốn chia căn bậc hai của số a không âm cho căn bậc hai của số dương b , ta có thể chia số
a cho số b rồi khai phương kết quả đó. a a
Cụ thể: với số a không âm và số dương b , ta có  . b b 2. Chú ý A A Với các biểu thức ,
A B A  0; B  0 , ta có  . B B
B. CÁC DẠNG BÀI TẬP VÀ PHƯƠNG PHÁP GIẢI
Dạng 1: khai phương một thương
 Dùng quy tắc khai phương một thương: với số a không âm và số dương b , ta có a a  . b b Ví dụ 1. Tính 4 49 36  a a) : ; b) với a  0 . 25 121 49 Ví dụ 2. Tính 2 2 65  52 11 7 a) ; b) :1, 44  :1, 44 . 225 9 9 x  5 x  5
Ví dụ 3. Đẳng thức 
đúng với những giá trị nào của x và y ? y  2 y  2
Dạng 2: Chia các căn bậc hai
 Dựa vào quy tắc chia các căn bậc hai: với số a không âm và số dương b , ta có a a  . b b Ví dụ 4. Tính a) 45 : 80 ; b) 5 3 5 (2.3) : 2 3 . Ví dụ 5. Tính Trang 1 3 52 a) 54 : 2 : 3 ; b) : . 75 117
Ví dụ 6. Thực hiện phép tính a) ( 45  125  20) : 5 ;
b) (2 18  3 8  6 2) : 2 .
Dạng 3: Rút gọn, tính giá trị của biểu thức
 Tìm điều kiện của biến để biểu thức chưa căn thức có nghĩa.
 Áp dụng quy tắc khai phương một thương, một tích hay quy tắc nhân, chia các căn bậc hai để rút gọn.
 Thay giá trị của biến vào biểu thức đã rút gọn rồi thực hiện phép tính. 16 12 3  3
Ví dụ 7. Rút gọn biểu thức . 12 8 3  3
Ví dụ 8. Rút gọn rồi tính giá trị biểu thức sau với x  6  2 2 165 124  A x 369 x 1 y 1
Ví dụ 9. Cho biểu thức B  :
. Rút gọn rồi tính giá trị biểu thức B với x  5, y 1 x 1 y  10 .
Dạng 4: Giải phương trình
 Bước 1: tìm điều kiện để biểu thức chứa căn thức có nghĩa.
 Bước 2: nếu hai vế của phương trình không âm thì có thể bình phương hai vế để khử dấu căn.
Ví dụ 10. Giải phương trình 3x 1 5x  7 a)  2 . b)  1. x  2 2x 1
C. BÀI TẬP VẬN DỤNG
Bài 1. Áp dụng quy tắc khai phương một thương, hãy tính 9 25 9 7 a) ; b) ; c) 1 ; d) 2 . 169 144 16 81
Bài 2. Áp dụng quy tắc chia hai căn bậc hai, hãy tính 2300 12, 5 192 6 a) ; b) ; c) ; d) . 23 0, 5 12 150 Bài 3. Tính Trang 2 a) 72 : 8 ; b) ( 28  7  112) : 7 ; 49 1 1 32 56 c) : 3 ;
d) 54x : 6x x  0 ; e)  : . 8 8 125 35 225
Bài 4. Rút gọn biểu thức 3 63y 3 48x a) với y  0 ; b) với x  0 ; 7 y 5 3 2 45mn x  2 x 1 c) với , m n  0 ; d) với x  0 . 20m x  2 x 1 2 3
Bài 5. Cho x  :
, tính giá trị của biểu thức M  6x  5 . 3 2
Bài 6. Tìm x thỏa điều kiện 2x  3 2x  3 a)  2 ; b)  2 . x 1 x 1 6  2 5 5  2 6
Bài 7. Chứng minh đẳng thức:  . 5 1 3  2 --- HẾT --- Trang 3